Name: Novum Testamentum Graece
Author: Tischendorf, Constantin von (ed.)

H KAINH AIAOH KH. — — aui» 09-0 «mta — — — NOVUM TESTAMENTUM GR/ECE ET LATINE. IN ANTIQUIS TESTIBUS TEXTUM VERSIONIS VULGAT/E LATIN/E INDAGAVIT LECTIONESQUE VARIANTES STEPHANI ET GRIESBACHII NOTAVIT V. S. VENERABILI JAGER IN CONSILIUM ADHIBITO CONSTANTINUS TISCHENDORF. ( FDITIO DD. AFFRE AP.CHIEPISCOPO PARISIENSI DICAT. ) PARISIIS, EDITORE AMBROSIO FIRMIN DIDOT, INSTITUTI REGII FRANCLE TYPOGRAPRO, VIA JACOB, 58. M DCCC XLI

ILLUSTRISSIMO AC REVERENDISSIMO DD. DIONYSIO AUGUSTO AFFRE, ARCHIEPISCOPO PARISIENSI. Quum ad tot tantaque merita 7za circa totum eum piorum orbem qui supremis Zis curis demandatus est inde nuper accedat cumulus, quod litterarum sacrarum inprimisque graecarum apud Gallicos theologos studium patrocinio 740 resuscites, augeas, ornes: etiam atque etiam mihi gratulor quod hoc ex operibus meis, quod ad idem illud studium vim habet, 775;, Reverendissime Przsul, placuit tantopere ut 7wuc id Celsitudini dicari velles. Fuit enim, suadente atque hortante viro summe Venerabili Jager, illud mihi propositum ut textum grecum Novi Testamenti constituerem talem, qui ubicunque testium antiquorum auctoritate fieri posset quam proxime accederet ad textum Versionis Vulgate latinum. Qua in re quum abstinerem prorsus ab examinandis ipsis lectionibus latinis, per meritissimos illos Pontifices Maximos ecclesiastica auctoritate donatis: illud vehementer gaudebam quod non modo in locis longe plurimis, quos deserunt plane editiones textus greci usitatz, aliquam certe graecam inveniebam auctoritatem, sed in haud paucis etiam testes grscos ipsos gravissimos sequi poteram. Hoc igitur opus Tuo nomine splendidissimo ornatum atque commendatum,

magna spes est fore ut prosit christiano orbi, promoveatque illius studium sermonis, quo Sanctissimi ipsi Apostoli rternz Salutis mysteria, tanquam sacro involuta amictu, cum hominum genere communicarunt. Non possum autem a 7* discedere quin quecunque celeberrimis Europ: bibliothecis perlustrandis nunc ipsum molior ad antiquissima textus sacri monumenta in publicam lucem protrahenda, potentissimo 7o atque gravissimo patrocinio etiam atque etiam commendem. Quod restat, Deum T. O. M. precor ut 7e, Eminentissime Prasul, ad ecclesie 74e profectum, ad leta litterarum incrementa, ad orbis christiani totius gaudium forteimn ac salvum ad seros usque annos conservet. Cownsr. TISCHENDORF.

PROLEGOMENA. Quum exeunte anno 1840 Parisios venissem, gravia quadam summz antiquitatis de textu Novi Testamenti testimonia examinaturus, Firminus Didot, vir de grecis litteris merentissimus, proposuit mihi ut Novi Testamenti, quod in magna ejus collectione greca exstaret, edendi curam susciperem. Placuit tum eum textum quem ex antiquissimis potissimum testibus, quos plerumque alexandrinos vocant, constitueram et Lipsie apud Koehlerum, virum honestissimum, publicaveram, ita repetere ut lectiones quz plerisque alexandrinz audiunt paullo magis etiam tenerentur. Quibus in mediis curis, intercedente viro S. Venerabili Jager, mens ita mutata est, ut graecus Novi Testamenti textus edendus videretur talis, qui maxime eos sequeretur codices ad quos conformatus esse videretur textus vulgatus latinus. Cujus causa cum doctissimo Jager, qui delitterarum bonarum apud suos profectu sollicitus est ac bene meretur, inii consilium; isque inprimis grave esse duxit, ut quiecumque in Versione Vulgata latine leguntur, ea ex autoritate antiquorum testium grece exprimerentur. Quod quum viderem textum quendam Versionis Vulgate grecum futurum esse, eumque tum graecarum litterarum apud gallicos umiversosque catholicos theologos studium egregie adjuturum; tum leges meas adornandi grzca, a sermone latino plane alienas illas quidem, longelateque promulgaturum; tum denique singulare quoddam et de statu antiquorum documentorum et de Versionis Vulgatz ingenio fore testimonium: hoc quoque ofBiciiin merecipiendum esse putavi. Àc memineram statim parantem me editionem meam Lipsiensem sczpe delectari magna ea consensione, quam inter Versionem latinam et antiquissimos aliquot testes grzecos inveniebam, eaque in constituendo gravium quorundam locorum textu, ut Matth. 26, 60. Act. 20, 38. Jo. 5, 4. Jo. 7, 53 sqq. Matth. 21, 44. Matth. 25, 14. magno me opere adjuvari. Quam quidem constat fuisse qui ita explicarent ut dicerent, de consilio ad latina correctos esse istos codices gracos. Sed id in summa certe rei—est enim quod excipiatur — illos male vidisse: ut jamdudum demonstrarunt alii, ita exemplis luculentis probare facile est. Tamen PRnOLCCOX. a

n PROLEGOMENA. vero ii ipsi quos citavi modo loci non tau ad versionem vulgatam quam ad vetustissimos latine Versionis codices spectant, atque nunc quum de istius tantum lectionibus quareretur, paullo alia res erat. Nihilominus has et ipsas sciebam suum sibi in criticis locum vindicare, sepe etiam mea ipsius sententia praestare lectionibus graecis Elzevirianis, nec tamen ullo nunc modo agi hoc ut a me de earum auctoritate existimaretur. Itaque streniie operam dedi ut rem absolverem ex composito. Proprium igitur huic textus groci editioni est illud quod lectiones textus latini, a Clemente VIII. Pontifice Maximo adornati, ubicumque in testibus grocis quo niterentur habebant, ezdem expresse sunt in textu grzco. Quo factum est ut aliquot locorum millia exhiberentur ita ut a plerisque editionibus differrent. In quibus ut haud pauca gravissiimorum et codicum et patrum grecorum auctoritate commendantur, quc quidem contra textum plerumque receptum tum mea ipsius recensione textus comprobantur, tum jamdudum Griesbachii aliorumque criticorum celeberrimorum nacta sunt suffragia: ita sunt multa quz uno tantum et altero teste eoque decem et plus post Cliristum seculis posteriore nituntur. Sed memorandum est, libros nostros criticos haud ita perfectos esse ut quilibet latinarum lectionum testimonia greca, ex iis maxime que in codicibus seculorum XIV, XV, XVI. obvia sunt, in promtu habeamus, atque probabiliter in his latere etiamnum quibus exigua quidam gracorum et latinorum discrepantia auferatur; ut Rom. 4, a4 ubi Versio Vulgata «£ pro 9€ requirit. Attamen sunt etiam ejusdem Versionis loci, qui ex auctoritate antiquorum testium grace exprimi nequeant. Ita Rom. 4, 5. r, 18. 9, 25. Gal. 5, 2a. 33. 2 Tim. 4, 5. 1 Petr. 3, 3. 3, aa. 1 Jo. a, 14. Act. 25, 18. Apoc. 18, 17. Qua de re si qui historicis existimare rationibus voluerint, hzc moneo. Libri Versionis Hieronymiane manu scripti veteres inprimisque veterrimi persepe a Versione Vulgata sancita ita differunt, ut vel ad greca accedant illi ubi hzc ab iisdem plane discedit, vel illi cum graecis consentiant antiquissimis ubi hec cum codicibus admodum recentibus facit. Videntur autem in magna lectienum quie putantur Hieronymiarum varietate libri brevi post Hieronymi aetatem exarati ab ejus textu abesse proxime. Deinde constat S. Hieronymum multa in textu la tino intacta reliquisse que ipse haud probaret. Instar multorum tria afferam. Eph. IV,:9. « desperantes » lectionem conservavit,

PROLEGOMENA. T notans «dm»Aynxóte; multo aliud in greco significare quam in latino; esse enim qui postquam peccarint non doleant; desperantes vero nominari &myrixózas. » Gal. 5, 9. « male, » inquit, « in nostris codicibus habetur, modicum fermentum totam massam corrumpit »; nec tamen mutavit quidquam. Matth. XV, 3r. interpretem xvJAoüg vti omisisse tradit, nec tamen id ipse addidit. Nimirum nolebat Hieronymus, qui suo jam tempore Versionis latine « tot esse exemplaria pene quot codices » conqueritur, « imperitorum plebeculam sibi concitari, » atque sic sibi a textu latino ad grecum corrigendo temperavit ut grzcos codices nonnisi eos adhiberet « qui non multum a lectionis latins consuetudine discreparent. » Quam ille in rem: « Quis, » inquit, « do« ctus pariter vel indoctus cum in manus volumen assumserit, et « a saliva quam semel imbibit viderit discrepare quod lectitat, « non statim erumpat in vocem, me falsarium, me clamitans esse « sacrilegum, qui aliquid audeam in veteribus libris addere, mu« tare, corrigere? » Nihilominus critica Hieronymi studia fuisse gravia ac pre omnibus fere patribus latinis reliquis etiamnum magni facienda esse: nisi constaret inter rei peritos, facili negotio probaturus essem. Sed in totam hanc causam non potest nunc inquiri accuratius; illud unum dico, quo major non antiquissimarum modo Versionum latinarum sed ipsius etiam Vulgate in subsidiis criticis auctoritas sit, eo magis optandum esse atque laborandum ut vetustissimorum ope codicum quam maxime ea cognoscatur proponaturque ratio quam illa olim nacta est doctissimis Hieronymi lucubrationibus. Preterea ad illustrandas curas nostras hzc pertinent: i. Haud recte fieri visum est ut ad unam eandemque lectionem latinam in graecis efficiendam ex alio teste peteremus alterum, alterum ex alio, plane nullam —si verum quarimus — recipienda lectionis auctoritatem habituri; sed eam lectionem grecam qua proxime ad latinam accederet eligendam duximus integram. lta e codice Cantabrigiensi Act. 5, 22. « £ce una cum xai dvo(bavve vv quAaxfv et Áct. 10, 48. Gia ueivax una cum màs abro; recepta sunt. Est tamen quod hoc canone recte excepisse nobis videainur, ut Gal. 5, 13. ubi «o8 xveju.arog admisimus, ix «7; dyérmo servantes. Eadem vero ratione textui grzco inseruimus quz, reliquis testibus prorsus dissentientibus, certe aliquatenus latina reddebant. (t

lv PROLEGOMENA. Ita Act. 15, 41. « Przcipiens custodire precepta apostolorum et seniorum » lectio auctoritate grecorum destituta est nisi quod rapaOi9oUe Tàc dvtoAXs Tv mosca 6uTéouv habet codex Cantabrigiensis, eumque secuti sumus. Idem fit Act. 15, 534. ubi « Judas autem solus abiit Jerusalem » reddidimus ejusdem codicis lectione: póve; 8à loóla; éxogeóón. Ita Act. 4, 10. « Domini nostri »expressimus o0 xupiou lectione. Ita Matth. 12, 47. Qnroüvré ce ideiv ad latinum textum « quzrentes te, » qui nescio an utrique lectioni greca praestet, propius accedit quam Cn vo0v TÉc aot Aa soo ( 1). Neque vero in textum admisimus qua videntur quidem exprimere latina in eamque rem a criticis notantur, sed per se spectata inepti quid habent. Ita Act. r, 17. 6 pro óx e codice 19., ita 4 Cor. 9, 11. (va ex F G codicibus frustra referuntur. Ita etiam Jo. 20, 18. &n dópoxa lectionem aspernati sumus, quum yoí, quod simul requirunt latina, grecorum nemo testetur. 2.) Abstinuimus a recipiendis iis lectionibus quas nonnisi unus alterve de testibus in margine exhibet. Ita Jacob. 5, 16. «o1» ydo nullus nisi cod. 33. in margine habet. Ita Act. 15, 41. ea ipsa lectio greca quam Versio latina reddit, Syrx posterioris in margine continetur. Neque magis incertis quibusdam lectionum notationibus, quas hic illic erroneas esse ipsi satis intelleximus, novas lectiones ausi sumus superstruere. Ita Rom. 9, 10. i5 và; xoítvov, quod quendam teste Camerario habere refert Wetstenius, non potuit recipi. 3.) Singulares quedam nominum forme aut constanter aut plane non recipiende nobis vise sunt; ut Kaiga; quod ubique aliquam auctoritatem habet, ut Ouczeiox in Apocalypsi quod non ubique teneri potest (2). 4.) lis locis ubi, quod accurata rei scientia docet, latina non premenda sunt, non studiose id egimus ut, si tamen fieri posset, exprimeremus grace; sed optimas quas ipsi existimamus lectiones secuti sumus. Quod volo exempla illustrabunt. 1 Jo. 2, 12 sqq. atque etiam 5, 13. interpreti latino et £yoxj« et yoXoo « scribo » (1) Gal. 5, 19. Dubius haerebam, possetne i otz&(a in grieco textu vulgari impudicilice respor.dere in latino. Sed tum propterea quod impudicitia alium in latinis quam potysia in grecis locom obtinet, tum quod paullo post versibus 22 et 23. magnam licentiam latini interpretis talia vertentis videbam, nec artificiose efficere volui ut uotysía cum impudicitia convcnirct. (2) « Beelzcbub » cum aliis ejusimodi greecorum suffragio destituitur.

PROLEGOMENA. v est. Jam vero £yesja lectio ubi idoneis de causis prestabat, tenui, etiamsi ypcov« a nonnullis grecis legitur; neque tamen bac certe re grzca a latinis discrepare dico. Ita 4 e «gov vertitur hodiernus dies, neque ut greca conveniant cum latinis 45ép« addatur necesse est. Itaque Matth. 27, 8. 4éox;, quod unus Eusebius addit, jure arcetur a textu. Ita imi mivxi, Emi ràg &x&vÜac, Ux civ fiv 0v xav, éxi 1G óvópat( pov, Émi vGv vepeAGv lectiones non obstant latinis /n disco, in spinas, / terram, in nomine, i» nubibus; neque in ixi przpositionis locum «i; vel àv substitui nisi testium gravitate suadente. Ita a Cor. 1, 13. 20»! non commode poterat reddere interpres, proptereaque et 333^ 4 et 5 lectio respondet lectioni latine. Ita Luc. 22, 26. et veórepog et pixpórepeg latino « minor » est. Ita 2 Cor. 9, 3. 6 i£ óy.àv simpliciter redditur « vester. » Ita meptocá deque ac mepicoríco; « magis » significat. Ita Magi. et Mapía a latino interprete non sunt distincta. Ita cerpxoe(; et « conversus » Matth. 9, 23., quod quidem codice Cantabrigiensi probari videtur, sibi non repugnant. Ita Matth. 13, 18. « seminantis » satis convenit cum cmnetoxvvoc. Ita « ascendere. » et ava6aivew et lyGaivew reddit. Ita «à xa( et xai-9£, et quz alie hujus generis locutiones sunt, siepe non habent in latinis quo accurate exprimantur. Ejusmodi vero liberioris interpretationis vestigia raro obvia sunt, quum eximiam suam subtilitatem interpres comprobet szpissime. Quam in rem cf. Ayo — dico, Àaàà — loquor; 4p« — putas; Qnreiv — quserere, imincév — inquirere; iregoráv — interrogare, igot&v — rogare. Ita 0&ere tva mouíco et 0£)eve movíco vertuntur accuratissime; ita temporum ratio plerumque religiose observatur, cf. Marc. 13, ar. et 9, 4a sqq. Sed ad a/terum pervenio quo hxc Novi Testamenti editio discedit a reliquis. Cernitur in eo quod in omnibus iis qua prorsus non spectant ad latina, easdem leges secuti sumus quas nobis in adornanda nostra Lipsiensi (1) scripseramus primum. Itaque dici potest, hanc textus greci adornationem institutam ad Versionem (1) Novum Testamentum grace. Textum ad. dem antiquorum testium recensuit, brevem apparalum criticum una cum variis lectionibus Elzeviriorum, Knappii, Scholzii, Lachmanni subjunzit, argumenta et locos parallelos indicavit, commentationem isagogicam notalis propriis lectionibus edd. Stephanica tertig atque Milliang, Mattheiane, Griesbachiana premisit C. Tischendorf, Lipsiae apud Koehlerum. (Edita est mense Octbr. a. 1840). Est ibi uberius expositum de multis quae hic paucis tantum indicare possumus.

vI PROLEGOMENA. Vulgatam non Stephaniano vel Elzeviriano, sed nostro textu superstructam esse. Fluxit is autem potissimum inde quod grecorum codicüm antiquissimos illos paucos qui statem tulerunt magna recentiorum catervz auctoritate antecellere statuimus. Ad illorum igitur normam exacta sunt quae spectant articulorum usum, verborum augmenta modo variantia modo servata modo neglecta, ut eÜptaxov et noptaxov, sipy&oavo et eipqdcavo, iDüvavo et 39óvavo; generis nominum quorundam permutationem, ut 4ó mAoüvog et ó zAobro,, v0 ÉAsog et à £Xeoc, Ó Otirvog et 76 Otixvov, 76 C$Àoq et à C5Aoc; porro pluralia nominum generis neutrius cum numero plurali verborum composita; nominativos loco vocativorum positos; geminas particularum quarumdam formas quales sunt ei05; et eb0éoc, óc et dong, bvívn pro ivvivn et dvevíxovva pro évveviixovva, màg et mac, dv et iv, oy et oby(, vüv et vovt, Évexa. et ivexev; deinde varias et quidem insolentiores apud antiquos Grecos aoristi et perfecti formas, ut 140a, Éxscav, etx, etonxav; denique v ipeixvoziwxóv ubique servatum. Ita etiam, quod jam dudum dixi mihi videri probabile, pro abvoü €tC. ajvo0 in hac editione ubique scripsi. Hoc autem recte fieri tum locis Marc. 14, 33. Heb. 6, 7. Apoc. 9, r11., tum antiquorum librorum manu scriptorum consuetudine probatur, eorum maxime qui inter eos qui talia habent sunt antiquissimi. Preterea textui interpungendo quod dicunt ita operam navare placuit, ut majore uteremur simplicitate quam plerumque fit; id quod et grece linguae rationi et lectorum usui consentaneum esse putamus. Denique in accentibus ponendis ut in universum diligenter versati sumus, ita quod ad voces encliticas attinet idoneis qua videntur de causis a plerisque librorum grecorum editoribus discessimus. Quod quidem non prorsus improbatum iri confidimus et accuratius alibi tractare nobis in animo est. His igitur in perficiendo opere nostro usi sumus rationibus. Quod optamus ut bon: frugis sit. Erit autem frugis optime, ubi primum fecerit ad studium greci Novi Testamenti textus suscitandum, alendum, fovendum apud ipsos eos quibus latinus textus pra ceteris commendatus et sancitus est; tum vero adjuverit atque illustraverit versionis vulgatae usum criticum; denique ingenia que ct pia et strenua sunt ad novas excitaverit lucubrationes, quibus ad veritatis lucem magis magisque perveniatur. — Dab. Lutetic Parisiorum, d. d. Reminiscere a. 1842.

- —— — — MM ———. — ——— — ——- —DE VARIANTIBUS LECTIONIBUS EXHIBITIS IN INDICE. -——9009«m—— — Videbatur abs re esse ut religiose indicaremus quibus locis textus hujus editionis a textu editionum usitatissimarum discrepat. Placuit autem pro Elzeviriis videre Roberti Stephani editionem tertiam, quippe e qua Elzeviriana editio facili negotio derivata sit (1). Post R. Stephanum vero pra ceteris auctoritatem assecutus est Griesbachius. Quem quidem notandum est prater ea quse in textu immutaret multa habuisse pro suspectis et dubiis, multaque pro probabilibus et notabilibus, quorum rulla a nobis mentio facta est. Neque quum de ipsotantum Griesbachio ageretur,respectum habuimus ad novam prioris tomi editionis Griesbachianz adornationem, qua Dav. Schulzius,celeberrimus theologusVratislaviensis, optime de re Novi Testamenti critica promeruit. Fuit autem propositum ut qua majorem quandam gravitatem haberent, ea omnia referremus in his variantibus lectionibus. Exclusimus igitur plerumque dye et. dy pic, m&s et &nxac, v ége)xvexxóy, oUxoc et oUvo, ixn)fctto0ac et ixnMcarc0a:«, idv et dv, só0Uc et bcc, Évexa et Évexev, xal ix0 et xd, xal ixs( et. xdxel, à2)' et d) atque (1) Ete Elzevirianoe lectiones quie revera preeetant Stephaníanas, servatze etiam a Griesbachio sunt. Singulatim autem relati eunt ii loci quibue Elzeviriorum editio differt ab editione Rob. Stephani tum in prolegomenis editionis mes Lipsiensis, tum in variantibus lectionibus editionis mete Parisinte — alia hujusmodi. Nec magis vero de diversitate interpunctionis mentionem fecimus nisi ubi singulare momentum habere visa est. Restat ut explicemus de signis. St. significat Robertum Stephanum. Gb. sign. Griesbachium. A BC elc. sign. codices graecos unciales, de quibus post videbimus. 157. 21. 61. elc. sign. codices graecos minutis litteris exaratos, de quibus víde infra. om. sign. omittit, omittunt. add. sign. addit, addunt. h. sive hab. sign. habet, habent. vY. sign. versiones. | De utrisque popP. sign. patres. |stea cxponetur. m. sign. multos. al. sign. alios. rec. sign. lectionem receptam, í. e. exhibitam in textu. Ev. sign. Evangelistarium. Lect. sign. Lectionarium. exc. sign. excepto, exceptis. cdd. sign. codices. It. 2) It. 3) etc. sign. Italee versionis codices duo, cdd. tres etc. It. (exc. 2.) etc. sign. Itala versio exceptis codicibus duobus etc. (1.) (2.) etc., ut Or. (1.) sign. semel, bis. *, ut D*, 41*. sign. codicis D, codicis 41. lectionem a prima manu profectam. DE SUBSIDIIS CRITICIS. A. CODICES GRECI. Codices grzci evangeliorum 500 innotuerunt, actorum et epistolarum catholicarum 200, epistolarum Paulinarum 253, apocalypseos 93; preterea 178 evangelistaria et 58 lectionaria. Sed in his libris manuscriptis multi sunt mutili; sunt etiam qui pauca tantum fragmenta contineant, In criticorum usum conversi sunt omues; sed permulti ita collati sunt ut nonnisi locis pre czteris gravibus vel dubiis id quod legunt notatum sit. Longe plurimi scripti sunt inde a seculo X. usque ad seculum XVI., etquidem litteris minutis s. cursivis quas vocant. Nonnulli vero iique praestantissimi litteris grandioribus s. uncialibus a quarto inde seculo exarati sunt. Solent illi a criticis numeris 1, 2, 3, etc., hi litteris A, B, C, insigniri. Ut ad illos accuratius cognoscendos ablegem ad majora opera critica, paucis explicabo de his qui pertot secula insigni Dei beneficio ad nostra usque tempora pervenerunt. 1. EVANGELIORUM CDD. A. Alexandrinus, V. fere seculi, Londini in

vili museo Britannico servatus et editus a Woidio. Continct et Vetus et totum Nov. Test., sed mutilus est Math. I, 1-XXV, 6. Jo. VI, 5o- VIII, 5a. 2 Cor. IV, 13- XII, 7. B. Vaticanus celeberrimus, seculi fere IV. Et Vetus et totum Nov. Testam. complectitur praeter Apocalypsin et Pauli epp. ad Timoth., ep. ad Titum, ep. ad Philemonem. C. Ephremi Syri DVescriptus. Antiquis iisque deletis litteris quz ad Vetus et Nov. Test. pertinent superscripta sunt Ephremi Syri opuscula greca ascetica. Est Parisiis in Bibliotheca Regia. Multa totius Novi Testamenti fragmenta quinto vel sexto exarata seculo continet. Horum editionem nuncipsum ego cum Bernhardo Tauchnitz Lipsiensi praeparo. D. Cantabrigiensis, olim Beza, paucis locis mutilus Adjectam habet interpretationem latinam et scriptus videtur ineunte seculo VII. Editus est a Kiplingio. E. Basileensis seculi IX. Pauca desunt. F. Oliin Boreeli, nunc Trajecto-Rhenanus, VIII. vel IX. seculi. Plura folia perierunt. G. Harlcjanus in museo Britannico, et H. Wolfii. Uterque multis locis deficit et scriptus videtur seculo X. vel XI. I. Cottonianus, Londini in museo Britannico, scculi VII. vel VIII. Continet duo fragmenta e Matthzo, duo e Joanne. K. Cyprius, Regius 63., fere seculi IX. L. Kegius 62., paucis locis mutilus, seculi fere VIII. M. Regius 48., seculi X. N. Vindobonensis Casareus, fragmenta duo e Luca continens, seculi VII. O. Montefalconii; breve e Luca fragmentum est. P. et Q. Guelpherbytani rescripti, qui evv. fragmenta VI. fere seculo scripta continent et editi sunt a Knittelio. R. Tubingensis, seculi VP. Hoc evangelii Joannei fragmentum edidit Reuss 8. Vaticamus 354., medio seculo X. scriptus. T. Borgie fragmenta Joanmea seculi IV. vel V. edidit Georgi. U. Venetíanus, seculi X. V. Mosquensis, seculi fere VIII. W. Regius, insertus Repio 31:4., duo fragmerta e Luca continens, VIII fere seculi. X. Landishutensis, seculi X. Folia sat multa deperdita sunt. Y. Barberino-Bomanus, fragmenta Joannea continens, seculi IX. Z. Dublinensis rescriptus. Multa ev. Matthzi PROLEGOMENA. fragmenta scripta fere seculo VI. continet, eaque a Baretto pablicata sunt. l. Vaticanus, seculi VII. Sunt quzdam evangelii Matthzi fragmenta. À. Sangallensis, cum interpretatione latina interlineari. Seculo IX. scriptus est nuperque editus a Rettigio. 2. ACTORUM ET EPISTOLARUM CATHOLICARUM C»p». A. Alexandrinus. Vide supra evv. A. B. Vaticanus. V. supra evv. B. C. Regius rescriptus. V. supra evv. C. D. Cantabrigiensis graco-latinns. V. supra evv. D. Acta tantum eaque mutila habet ac fragmentum latinum e 3. Jo. epistola. E. Laudianus, Oxoniensis, seculi VII. vel VIII. Acta cum versione latina continet et editus est a Th. Hearnio. F. Coislinianus, Parisiensis. Est codex Octateuchi VI. vel VIT. seculi, cujus in margine ab alia manu sed peranüqua et ipsa non ex Actis tantum, ut hucusque putarunt, sed e variis Nevi Testamenti libris versus nonnulli citati sunt. G. Angelico-Romanus, seculi IX. Continet acta inde a cap. VIII, v. ro. et epp. catholicas. H. Mutinensis, seculi IX. fnitio et fine seriptus est seculo XI. I. Mosquensis, seculi fere IX., epp. catholicas complectens. 3. EPISTOLARUM PAULINARUM Cn». À. Alexandrinus, V. sapra evv. A. B. Vaticanus. V. supra evv. B. C. Regius rescriptus. V. supra evv. C. D. Cleromonataaus, Regius, seculi fere VM. Perpauca desunt. Interpretationem latinams textus gracus adjectam habet edidit Petr. Sabatier. E. Sangermaneneis, Petropolitanus. In ep. I. ad Tim. et ep. ad Hebreos mutilus est. Graece et latine ad codicem Claromontanum seculo XI. confectus ost. F. Augiensis, Cantabrigiensis, seculi X. Adjecta est versio latina. Desunt initium epistole ad Rom. et epistola ad Hebrzos. O. Bernerianus, graco-latinus, Dresdensis; seculi IX. Desideratur ep. ád Hebreos, Editus est a Matthzio. H. Coisliniano-Reypius, V. fere seeuli. Horum fragmentorum a Montefalconio éditorum pars incendio periit; supersunt decem folia. I. Angelico-Romanus. Idem est qui Actorum G. dicitnr.

PROLEGOMENA. uU K. Mosquensis, seculi fere IX. 4. APOCALYPSEOS Cp». A. Alexandrinus. V. evv. A. B. Vaticanus, seculi VIT. C. Regius rescriptus. V. supra evv. C. 9. VERSIONES ANTIQU.E. Inter has in Novi Testamenti textu ad pristinam integritatem revocando inprimis quod sciam momentum habent Latine, Syriaca, /Egyptiacee, JEthiopica, Gothica, 4rmenica. Tamen etiam reliquzs, quarum nonnullz ex aliis versionibus confecta sunt, interdum egregias lectiones, plurimorum codicum auctoritate destitutas, nobis conservarunt. Sunt autem Persice, quarum due editiones habentur, Arabica, quarum quatuor exemplaria distinguuntur, Saxonica sive Anglosaxonica, S$laeía s. Slaeonica, Georgiana. Plurimz cx antiquis bis versionibus non nisi partes Novi Testamenti complectuntur. Breviter explicabo de iis quas primo loco retuli. t. Latince. Veteres versiones lating, quae etiam antehieronymianz dicuntur, comprehenduntur nomine tale. Ejus codices prastantissimi superstites hi sunt: in evangeliis Vercellensis, Cantabrigiensis (Ct.), Veronensis, Brixianus, Colbertinus, Vindobonensis, Rehdigeranus (Rd.); in actis. Laudianus (Ld.) et Cantabrigiensis; in epistolis Paulinis Claromontanus (d.), Sangermanensis (e.), Beernerianus (g.); in epistola Jacobi Corbejensis. Fulgata autem quz dicitur versio exeunte seculo IV. ab Hieronymo profecta est. Celeberrime ejus editiones sunt Siztina anni 159o, et Clementina anni 1593. Ab Itala versione szpe differt editio Vulgata; sed memorabile est, codices Vulgatz vetustos manuscriptos, inter quos eminet codex Amiatinus, multo magis quam Vulgatam editam cum Italz lectionibus consentire. 2. Syriaca, et quidem Peschito qu: vocatur sive simplex, seculo exeunte secundo facta, et Syriaca posterior sive Philoxeniana anno 508 confecta. Quas lectiones Syr. poster. in margine habet, ee anno 616, a Thoma hcracleensi adscriptz sunt. Accedit Sy. hicrosolymitana, seculo fere V.facta,de qua Evangelistarium reliquum est. 3. /Egyptiace seculi III., et quidem Coptica, scripta dialecto memphitica, SaAidica sive dialecti Thebaicz, Basmurica dialecti utriusque. 4. JEthiopica. Ea seculo IV. confecta videtur. 5. Gothica, ab Ulphila seculo IV. conscripta est. 6. Armenica. Dicitur e syriaca Peschito fluxisse seculo V. ac postea ad libros et gracos et latinos correcta esse. ——— Qa Ó——— 3. PATRES ECCLESIASTICI ET SCRIPTORES VETERES. Qui ab his e Scriptura Sacra citantur loci, presertim ubi accurate ad litteram conformati esse videntur, multum faciunt ad lectiones antiquissimas atque ita ad ipsorum Scriptorum Sacrorum verba cognoscenda. Inprimis in censum veniunt e graecis Clemens 4lexandrinus, Irenaus, Origenes, auctor dialogi contra Marcionitas cum ipsius Marcionis lectionibus, Hippolytus, Athanasius, Euscbius, Epiphanius, Gregorius Nyssenus, Gregorius Nazianzenus, Basilius M., Ephrem Syrus, Chrysostomus, Didymus, Macarius, Theodoretus, Cyrillus Alexandrinus, Andreas | Caesareensis,| Joannes Damascenus, OKcumenius, Theophylactus; e latinis Cyprianus, Tertullianus, Hilarius (incluso 4mbrosiastro), Hierony mus, Lucifer, 4ugustinus, Pelagius, 4rnbrosius, Arnobius, Tychonius, Victorinus, Rufinus, Fulgentius, Primasius.

EYATT'EAION KATA MATOAION A'. r. B(6Aoc v&víotox; "Irsoó XpwtoU, oioó Aautb, vio 'A6paap. 3. AÓ6paby. érévrmaty cov "Iaaax: 'Icaàx 92 àyfvvoctv tov "Ioxo€- "Iaxo6 6t dy£vvnatv xov 'Ioóbav xai touc dósAgobc a0toU3. 'loóóac 83 dyévrnotv xbv Gapio xal xov Zap ix v Odpap: api, 55 évíévvnasv 30v "Ecpoy: 'Eagop. 63 évé£vrnosv xv Apa. 4. "Ap&p. 58 yévrnotv xóv. Apivaba6: "'Apwabk6 8à &fvroaty coy Naacoov: Naacaov 5b àyévynosy xov " & Za)jvy 0À iyévvnosy xv Boot, ix «A, "Paya6: Bob, 5à iyívenoev xov X635 ix «7; "Poo: 2635 5: bévrnotv vov "Isocat: "Isocal 98 iyé£vvrotv 10v. Aavto 10v Bacua. 6. Aavtó à 6 facDeoc dyévvnotv xbv. Eolouiova ix 47j« 190 Oüplov: 7. Eoloyuov 53 bgé£vvnotv vov "PoGoau- *Poto&j. 0i &évvnotv vov "AGid. 'AGLk OE Eyévvnoev xóv "'Aad: 8. Ack 8& iyévvootv tov "Iocagav "Iucagat 5i év£vvnaev xov "Iopdp "Ioa 96 dyé£vvnoev sov "Otiav: 9. 'Ot(ac 5À Evévvnoev vov 'loa0ap- "Iod0aj 52 ivévvnatv cov "Ag al; "Aya, 66 Evfvrnaty vov ' EGexiav. 10. "EZtxíaq 68 dyé£vynotv xóv Mavaco?; Mavaco?, 623 dyévvoaey cov "Apuov: "Aquov 88 vé£vrnoev bv "Io clav: i1. "Ioclac 8$ éy£vvnosv xov "leyoviav xal touc á0£3.oU aUco0 iri T7 purtouec(ao Ba6uAovo. 12, Mex& 53 cv uavoueolav Ba6uVovos "Itjovíac évívrnatv tbv. Xala0vj) Zala0vhA 6b Pgévencav xv 16e). 13. Zopo6a6e). 0 Eyévenaav xov 'ACto05: "AG1005 5À éévvmosv xov. "EJuaxe(p " EJuaxalp. 88. éyévvnotv 0v Alp: " "AU»p 83 Evévensty xbv Zab0x: Za0ox 83 àyévvngatv «àv "Ay eli: "Aqetp. 63 évé£vvnaeo cov ' EX jJ. 'EX008 52 iyévvratv cov. "EXsatapg: '"EXsatap 6k iqívrnoev «ov Max0dv: Max0àv. 868 dvé£vrnotv. xov "Iaxo616. "[axi6 52 bvé£vrnaty xov 'Ima3)9 10v dvópa Maplac, dt Tc (even "Ensouc 6 Jayópasvos Xpwték. 1. IIdcat oóv af yeveal. dx. "A6pakp. lox; Aavtó NOV. TEST. EVANGELIUM SECUNDUM MATTH/EUM. — "P090 0 «m-— 1. Liber generationis Jesu Christi filii David, filii Abraham. 2. Abraham genuit Isaac. Isaac autem genuit Jacob. Ja. cob autem genuit Judam et fratres ejus. 3. Judas autem genuit Phares et Zaram de Thamar. Phares autem genuit Esron. Esron autem geguit Aram. 4. Aram aulem genuit Aminadab. Aminadab autem genuit Naasson. Naasson autem genuit Salmon. 5. Salmon autem genuit Booz de Rahab. Booz autem genuit Obed ex Ruth. Obed autem genuit Jesse. Jesse autem genuit David regem. 6. David autem rex genuit Salomonem ex ea quz fuit Uris. 7. Salomon autem genuit Roboam. Roboam autem genuit Abiam. Abias autem genuit Asa. 8. Asa autem genuit Josaphat. Josaphat autem genuit Joram. Joram autem genuit Oziam. 9. Ozias autem genuit Joatham. Joatham autem genuit Achaz. Achaz autem genuit Ezechiam. 10. Ezechias autem genuit Manassen. Manasses autem genuit Amon. Amon autem genuit Josiam. 11. Josias autem genuit Jechoniam et (ratres ejus in transmigratione Babylonis. 12. Et post transmigrationem Babylonis, Jechonias genuit Salathiel. Salathiel autem genuit Zorobabel. 13. Zorobabel autem genuit Abiud. Abiud autem genuit Eliacim. Eliacim autem genuit Azor. 14. Azor autem genuit Sadoc. Sadoc autem genuit Achim. Achim autem genuit Eliud. 15. Eliud autem genuit Eleazar. Eleazar autem genuit Mathan. Matban autem genuit Jacob. 16. Jacob autein genuit Joseph virum Marie, de qua nalius est Jesus qui vocatur Christus. 17. Omnes itaque generationes ab Abraham usquc ad!

2 EYATTEAION KATA MATeOAION. B'. qevect Oexatícoa pec: xai ax Aavtó Éux cT. ueroxsolas Ba6uXGvoc yeveal 9exavéaoapec xal dà 1T j£rotxeciu; Ba6uXGvoc Étz vou. XptavoU veveat Bexavéocapec. 18. ToU 3à XpicoU 5$ vévvnau oÜcu Xv. i vmsxtuOslo v7 unrpbe a0ro0. Maplac c "Iocfio, nplv 7j guveAOetv abcouc &0péUv, &v yaccol Pyouca ix mveüpa«o &ylov. t9. "Inc 81 6 dv)p abcr, 8(xatoc àv xal 3 06v a0r)y Secypacioa, £600) 0x Ad0pa. &roXYocat abtrv. 20. Taura 5b aórvoU ivÜuuvÜÉvroc, i900, dyvtAoe xup(ou xat' óvap igdvn aüxip AÉvov: "Icy ulóc Aautó, u3) qo6r8« mapaAa6rtv Maplav vv. yuvatxd cov: 7o yàp £v aov] qevvnEv Ex mvedjavoc dy(ou éaclv3I. tÉEecat à viov, xal xaAéosi vo Jvopa aücoU "Insoov: aór9 ykp cvcc tóv Àaóy aroU dm cüv áp.apruov aucto. a2. ToUro 8à &Xov véyovev (va. mÀmpw07, xà Priv mb xuplou Ok «00 mpog/vou Avovroc: a3. '[8oó, 4j mapüÉvoc dv vactpl Étet xal afEaxat vióv, xal xaAécouctv x dvoua aüroU "Eupavov/jA 6 dovw. ueüepuenveudp.evov pO" fpuav 6 Otóc. s4. Awyepüslo 53 6 "Io db x00 Ürvou £roízctv Ó mpoctvatev abt Ó veo xuplou: xal xapéAaev vJjv vuvaixa aUTOU, 25. xal olx éy(vwexev. abc) Ex o0 Écexev bv viv abt; vóv mpmtóroxow xal ixd)scev vb Óvoua «broU "Insoov: B'. t. Too 51 "InooU vevvnOévcos dv Bu9)ely. t7 "Iovsa(ac àv fi épais "HooSov coU. Bacufox, l0o0, udyot dà dvacroÀow mapry£vovvo tig "ItpooóAupar 2. Movie Ilo. Éeviv 6 vy 0el; Babe viv "LouDa(ev; elGop.ev ykp a0r00 Tóv dotípa év «3| dvaxoAs xal 7A0ousv mpocxovijsat aóTO. 3. "Axoócag óÀ "Honc 6 Bacüuu« érapdy On xal mica 'Iepoc)uua uat aüroU, 4. xal cuvayayov vdviag xoi doyuptis xal voatpuxceic vou ÀaoU ixuvüdvsto mao aoviv, toU 6 Xouavix qtvvxat. 6. Ot 5b eIxov. abi "Ev. Bralp. ei "Tovóalac: olrux yo véypamrat 9i c0 mpogrirov: e. Kal ey Bray, v5; "Ioó!a, oódaqx, Oaylovn e &v xot, fjyegóoiv. "louba: éx 00 1p idEe) ebcottat fyvodp.tvoc, Bavic roucavait vv Aaóv uou xàv "Ioas. 7. Tóse "Hpoóve Aa0pa xaAéaac vouc td: youc?ixplGwcrv map! aütü)v xbv ypóvoy oU qaiop£vou. deríM xal mía aroUe elc BnüAsly. airev- IIopsuOfvete dievdaave dxpibGK, mepi coU maiblou: Értáv 5i eÜpnte, dmoyíeAaé pot, Uno xdyio £v mposxuvícw a0t6. 9. Ot 5i áxojcavtec voU Bac éuc émoptiUnoav: xal 1Bo4, 6 davijp, Óv elBov dv «Tj ávarroAs;, mporiytv aUtoUx, Co, E60v davdür, énavo ob v v5 Tatolov. David, generationes quatuordecim; et à David usque ad lransmigrationem Babylonis, generationes quatuordecim; et à transmigratione Babylonis usque ad Christum, generationes quatuordecim. 18. Christi autem generatio sic erat: Quum esset desponponsata mater ejus Maria Joseph, antequam convenirent, inventa est in utero habens de Spiritu sancto. 19. Joseph autem vir ejus quum esset justus, et nollet eam traducere, voluit occulte dimittere eam. 20. Hzc &utem eo cogitante, ecce angelus Domini apparuit in somnis ei, dicens: Joseph fili David, noli timere accipere Mariam conjugem tuam: quod enim in ea natum est, de Spiritu sancto est. 21. Pariet autem filium; et vocabis nomen ejas Jesum: ipse enim salvum faciet populum suum a peccatis eorum. 22. Hoc autem totum factum est ut adimpleretur quod dictum est a Domino per prophetam dicentem: 23. Ecce virgo in utero habebit, et pariet filium: et vocabunt nomen ejus Emmanuel, quod est interpretatum, Nobiscum Deus. 24. Exsurgens autem Joseph a somno, fecit sicut pracepit el angelus Domini, et accepit conjugem suam. 25. Et non cognoscebat eam donec peperit filium suum primogenitum; et vocavit nomen ejus Jesum. II. 1. Quum ergo natus esset Jesus in Bethlehern Juda in diebus Herodis regis, ecce Magi ab Oriente venerunt Jerosolymam, 2. Dicentes: Ubi est qui natus est rex Judzorum? vidimus enim stellam ejus in Orlente, et venimus adorare eum. 3. Audiens autem Herodes rex turbatus est, et omnis Jerosolyma cum illo. 4. Et congregans omnes principes sacerdotum et scribas populi, sciscitabatur ab eis ubi Christus nasceretur. 6. At illi dixerunt ei: In Bethlehem Jod:: sic enim scriptum est per prophetam: 6. Et tu Bethlehem, terra Juda, nequaquam minima es in principibus Juda: ex te enim exiet dux qui regat populum meum Israel. 7. Tunc Herodes, clam vocatis, Magis, diligenter didicit ab eis tempus stellae que apparuit eis; 8. Et mittens illos in Betblehem, dixit: Ite et interrogate diligenter de puero: et quum inveneritis, renuntiate mihi, ut et ego veniens adorem eum. 9. Qui quum audissent regem, abierunt: et ecce stella quam viderant in Oriente, antecedebat eos usque dum veniens staret supra, ubi erat puer.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. Ill. 3 10. "I9ovtsq 8à «àv àcotíoa iy donaav y apkv uayáXny i. ox D.6óvec elc mv olx(av &bpov co raib(ov iex Maplac v3c unrpi« aovoU, xal meoüvcsc TrpogExuvmgav UT, xal dvoifavte, tou Ünsaupoug aot Tpoc"veyxav auci Bixpa., ypucüv xat Ai6avov xal spópvav. i12, Kod yonparciofévre, xav. Óvap, ii dvaxdppos oc "Hoo, $t dU 6302 dvejognaav slc vv qopav aUTOY. I3. 'Avagmoongdvtuy 53 abcóv, (00, deos xuplou Pydy, xax dvap xà "logs Mov "Eyvsgüei, napdAa6e «b maib(ov xal vÀv umtépa abToU, xal oeUye. clc Alqurtov, xal (ofc éxet Ko, àv cix) cov un. yàp *Hoxo9nc tnteiv x5 vat5tov coU dixoAscat ato. 4. *O 3» dyepüsl; mapéAaÓsv «0 maidlov xal 17v pmrípa aüToU vuxtóc, xal dv Gpnoty eic Alyvrrrov 15. xal Jv éxei Éx; 75 ce)euvz, "HooSou: fva xà» pwo07j vo pzüiv Orb xupiou Ói& «oU Trpo, cou AMyovvoc: "EE Alvórtou ixdÀeca xàv vióv nov. 1e. "Tóce Hoo lov 6xt dvena(y 6v, 6nà viv p.dqv. Büupus0n Alav* xal dxoave(A ac dysiiev mdvrac v0 vatbag touc iv Br8Aeiy, xal dv müoty «oic óolo aoc dr) ÓuroUe xal xavwrépu, xavk xv ypóvov Óv JixplÓcarv map tv [Adytov. m. Tórs éx)npd 1 $n9iv 5i "Iepsulou «09 7r0oqrírou M yovroc 18. ov iv "Pau dxoóot7, xAau0y xal ó00ppoc v0ÀXc "Pay3) xAalouca x& cxva abvric xal ox 70s)ev rapax) 0Tvat, 8vc ox sloív. 19. Tesorácavro; ók coo 'Hoo9ou, (o0, dye xup(ou gaíverat xas' óvap vip "Icso év Alvorp 30 A£yov- "Eyspücl, mapaAa6s có matoy xal cÀv Uxrípa. aücoo, xal ropeUou slc 7v "apa: veüvfxaatv à oi CncoUvtec Ty doy v 100 vaiólov. 21. 'O 5 dyepürl; mapéAa6sv xà madb(oy xal cv pntípa aocoU, xal 30ev al Y7;v "IepasA. 12. 'Axoóca, 0b 6c 'ApyfAao; Bacüsun rl c "[ooSa(ag dvvi Hod5ou 109 ma:pàc abroU, ipo670m éxet dee) Oetv- yonpatto0el; 0b xav! jvap dveyapnosv el, «X u£on 17 l'aÀd alc. 33. Kal J)0ív xatuxnctv elc nó) Aevogévny NaCap£0- rc rÀnoo07, xà $n0iv Bik cv mpogrriv Óct Natopaioc xJnoscat. I. t. "Ev 51 cato fpépauc dxelvau mapavivatat "Iodvv1 6 Baci the xnpóscov ly 77 Ep t7 "lov9a(ac, 3. xal Xévov: Mazavoeice Trpo vào $j Bacoala Tiv OUpavOV. 3. Olroc vdp daciv 6 (moe; 51k "Haatou vo0 npoo£veu Afvovtoc Owy) Bogvre dv c7 dpfpm" Éxouiacart TÀv Ó)bv xupíou, «üüslac Tours và, volÓoue a UtoU. 4. Abo 51 6 "Iudvvnc sbysv x fvbupa abtoU ánó 10. Videntes autem stellam, gavisi sunt gaudio magno valde. 11. Et intrantes domum ínvenerunt puerum cuni Maria matre ejus, et procidentes adoraverunt eum: et apertis thesauris suis obtnlerunt ei munera, aurum, thus, et myrrham. 12. Et responso accepto in somnis ne redirent ad Herodem, per aliam viam reversi sunt in regionem suam. 13. Qui quum recessissent, ecce angelus Domini apparuit in somnis Joseph, dicens: Surge, el accipe puerum et matrem ejus, et fuge in Agyptum, et esto ibi usque dum dicam tibi: futurum est enim ut Herodes quaerat puerum ad perdendum eum. 14. Qui consurgens accepit puerum et matrem ejus nocte, el secesait in Egyptum. 15. Et erat ibi usque ad obitum Herodis: ut adimpleretur quod dictum est a Domino per prophetam dicentem: Ex &gypto vocavi filium meum. 16. Tunc Herodes videns quoniam illusus esset a Magis, iratus est valde: et mittens occidit omnes pueros qui erant in Bethlehem, et in omnibus finibus cjus, a bimatu et infra, secundum tempus quod exquisierat a Magis. 17. Tunc adimpletum est quod dictum est per Jeremiam prophetam dicentem: 18. Vox in Rama audita est, ploratus et ululatus multus: Rachel plorans filios suos, et noluit consolari: quia non sunt. 19. Defuncto autem Herode, ecce angelus Domini appa. ruit in somnis Joseph in Egypto, 20. Dicens: Surge, et accipe puerum et matrem ejus, et vade in terram Israel: defuncti sunt enim qui quzrebant animam pueri. 21. Qui consurgens, accepit puerum et matrem ejus, et venit in terram Israel. 22. Audiens autem quod Archelaus regnaret in Judza pro Herode patre suo timuit illo ire; et admonitus in somnis, secessit in partes Galilieze. 23. Et veniens habitavit in civitate quae vocatur Nazareth: ut adimpleretur quod dictum est per prophetas: Quoniam Nazarsus vocabitur. Ill. 1. In diebus autem illis venit Joannes Baptista praedicans in deserto Jude, 2. Et dicens: Poenitentiam agite: appropinquavit enim regnum celorum. 3. Hic est enim qui dictus est per Isaiam prophetam dicentem: Vox clamantis in deserto: Parate viam Domini; rectas facite semitas ejus. 4. Ipse autem Joannes habebat vestimentum de pilis ca. l.

4 EYATTEAION KATA MATeOAION. A'. tpty oiv xapofÀou xal Govvv Ospp.acivny Tepl c3 óopuv aUroU: fj 63 xpo) aücoU "jv dxplOsc xat £t dyotov. 5. Tóre itemopsüsvo mpbc aótóv '"[epooóAup.a xal v&ca $4 '[ou9a(a xal müca fj mepíyopoc cou "Iooóavov: 0. Kal i6antülovvo iv «ip 'lopódvy Óx' aítoU éo[soÀoyoUt.evot tác &psapciac aUTOV. 7. 'Ióov 82 moJAobg tv Gapisatov xal Zaó0ovxaiov dpygopívouc eri 1à fdrrrtopa aíroU (xev RÜtOLQ" evv/paza. Pgiviv, vic üneDeiSev Optv. quyelv dnà cT, us)X.ovev Ópy7y; 8. Totíjgats oUv xxpriv ditov tTjs [uetavolac, 9. xai jo 002216 Aéyew dv. Éaucoic* Iaépa Éyouev ov 'A6padj.. A&0 yàp optv, Gi Buva rat 6 Okt ix rv Altov coute éyetpat 1éxva tip 'A6padp. 10. "Hv 02 f$ dz(vr, poc vv Gijav vOv O£vBpov xeivat: my oov OfvOpov [47 TrotoUv xaprbv xaAov dxxoTtexat xal el; müp faQXecat. 1t. "Eyo pulv farcito óp8c iv Bart ele uavavotav 6 8à bnísw uou dpydptvog laqupótepoc uou. daxv, ob oUx tig ixavóc «à ÓmoOfuata Bactacar a0r0o ope Barlae: 2v veo áo xal vuol 12. ob «b rtUov dv tT, yetpl abtoU, xal OuxxaQ aput tv K)uva. abtoU, xat cuvdlst tov aitov aUtoU slo v3)v drxoD xv, «0 04 d'uupov xaxaxaóctt mupl do6ícto. 13. 'Tóve rapavyívexat ó "Inaoóc &ro v7 E CAXVCICT: érà. «bv "IopbBdvny n pix «ov "lodvvoy 100. Bazturo7va: Um abcoU. 14. *O à "Iodvvec OuxoAotv abxby Aépov: 'Eyo xptiav Égm 6x5 co0 BarrioOTvat, xal cb Épyn wpix £ i Is. "Aroxpiüclc 52 6 'Incou« &(rty aot" "Agte &ptt obttoc Y&o mpérov doslv fiiv mÀmpiigat nücav Ótxatoaóvnv. 1óxe dolnow aucóv. 16. Barto0el, 52 6 "IncsoUc eb0uq dvé£6Oy, dno toU ÜBavoc: xal 1800, dvecynsav abtà) ol obpavol, xal elótv vb mveUj. coU ÜeoU xataÉaivov icti mepiateQiv xal épyópevov ix abtóv. 17. Kal iBob, quvi dx tiv oUpavGv A£youca- Obx& avv Ó uoo poU 6 dvammyóc, iv 0) 86x32. A. 1. Téxe 6 "Insouc &vjy6r, el; c3,» Épygjsov. 6mb. 00 mveUpuaroc, TretoxaOT vat Órro toU Ota ÓdAov. 2. Kal vnoxeócac fju£pae T&OGG.oÁXoVta xal ttccapáxovra vuxvac, Üvepov emt(vactv. 3. Kal npoctA0ov 6 método aUrtv ab El uix el coU OeoU, elm (va of A(0ot obrot dprot v£vwovtai. 4. O 81 droxpiüels ge v- l'éÉyoartat Oüx iv &pro uévoo Cfoevai 6 dyüporoc, X" dv ravi bran ixnopeuoulvip Bux avdu.a cos Oeoo. &. Tóxe tapaAap6ávet aütóy 6 Out6oloq slq tav &ylav. móXt xal Éevnstv a0cóv irl xà mteQUdtov toU (epoU, e. xal eixev aUrGy Ei vix el x00 OtoU, Bde atautóv melorum, et zonam pelliceam circa lumbos 8uos: esca autem ejus erat locust et mel silvestre. 5. Tunc exibat ad eum Jerosolyma et omnis Judzea et omnis regio circa Jordanem; 6. Et baptizabantur ab eo in Jordane confitentes peccata 8ua. 7. Videns autem multos phariszorum et sadducsorum venientes ad baptismum suum, dixit eis: Progenies viperarum, quis demonstravit vobis fugere a ventura ira? 8. Facite ergo fructum dignum penitentia. 9. Et ne velitis dicere intra vos: Patrem habemus Abraham: dico enim vobis quoniam potens est Deus de lapidibus istis suscitare filios Abralize. 10. Jam enim securis ad radicem arborum posita est. Omnis ergo arbor quie non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur. 11. Ego quidem baptizo vos in aqua in penitentiam: qui autem post me venturus est, fortior me est, cujus non sum dignus calceamenta portare: ipse vos baptizabit in Spiritu sancto et igni. 12. Cujus ventilabrum in manu sua, et permundabit aream suam, et congregabit triticum suum in horreum: paleas autem comburet igni inextinguibili. 13. Tunc venit Jesus a Galilea in Jordanem ad Joannem, ut baptizaretur ab eo. 14. Joannes autem prohibebat eum, dicens: Ego a te debeo baptizari, el tu venis ad me? 15. Respondens autem Jesus dixit ei: Sine modo: sic enim decet nos implere omnem justitiam. Tunc dimisit eum. 16. Baptizatus autem Jesus, confestim adscendit de aqua; et ecce aperti sunt ei coeli, et vidit Spiritum Dei descendentem sicut columbam, et venientem super se. 17. Et ecce vox de ccelis dicens: Hic est filius meus dilectus, in quo mihi complacui. IV. 1 Tunc Jesus ductus est in desertum a spiritu, ut. tentaretur a diabolo. 2. Et quum jejunasset quadraginta diebus et quadraginta noctibus, postea esuriit. 3. Et accedens tentator dixit ei: Si filius Dei es, dic ut lapides isti panes fiant. 4. Qui respondens dixit: Scriptum est: Non in solo pane vivit homo, sed in omni verbo quod procedit de ore Dei. 5. Tunc assumpsit eum diabolus in sanctam civitatem, et &tal'uit eum super pinnaculum templi, 6. Et dixitcl: Si filius Dei es, mittetc deorsum. Scriptum

EVANGELIUM SECUNDUM MATTH/EUM. IV. 5 xícwr yévpamtat dp: Óri coto áyy£)ot, abvoU. ÉvceAsivat TteQl coU, xal él yetpüjv dpoUctv at, iXymove mrpocxolne pix MOov tov 5a cov. 7. "Eq atcp 6 "Incooc Hav vérparrav Oóx ixxttpdGste xóptov Tàv Ütóv aou. 8. IIdAww xapadapj6dvet abcov 6 $ui6oXoq clc Spox Gy Mav, xal r(xvustv avri) doas tk, Bacüulae ToU xÓcj.ou xal vÀv Óos2v aotüv, 9. xalsirev abri Taüta mávra aot G3, làv meGejy Tcpocxuvi|gTe 40t. 10, Tóse. Aéyev advo) 6 "Inoue. "Ynaqe, cavavit: YÉrparerat 4dp: Kóptov «bv 0tóv cou. mpoaxuvijoete xal auti» uóv Aatptóntts. n. "Tócs dpivstv abzóv 6 BukGoAoc: xal iSoí, d'ryeAot m9037,.0ov xal Otrxóvouv adcip. 12. "Axoócae 9à 5 'Incouc Gc "Iodvvac maptós0n, dytgopnatv elc cà» Palüatav. i3. xai xataÀemov vv Natapof0, 200v xavoxna:v el; Kaagvaouy. v xapa0aÀaccíav dv 6olo« ZaGouAcoy xat NegOaelp 14. iva m mpo07 55 $n0v 5tà "Haatou c0U mpoprjrou A£qovtoc * is. I5; Za6oUXàv xai 17, NegOadalt., 680v 0nÀacon T£pav xou "Iopódvou, l'aAdala vuv £Ovéov, 16. 6 Aube 6 xaOfevoc év oxoría s(oev QOx uéqa xai toi, xaÜnguvot; dv joa xal exili Qavdtou, ioc dvéceOtv. adcote. 17. "Amb róve Tjobaro 6 "InsoUc xnpóccetv xal Xquv-. Mexavorixe: Jjpyouv. yàp f$, Baaala cv obpaviv. 18. Iepera.cov 5i 5 "Incouc xap& cj» 02Aao0av t7 l'eAdaí(ac elócv 900 dBtÀgoóc, Xüuova Tbv Aeyópevov HIétgov xol 'AvBpéav «àv dóeigóv aüroU, BaXAovrac dppl6Xnorpov tk vv 0dAacaav: Jcav p &Auic. I9. xal Aéet abrotc* Acüce ómíow piov, xal movjso Gic vevéaDat &Y utis &vÜporruv. 30. ol ób süüég do£veto tà Ülxrua JixolouUrcay auTO. 2. Kei mpo6Xc ixecüev £l8ev dÓÀ ou 500 d8tA oss, 'IdxtÉov xov 109 Ze6eoalou xal "Imdvvzy tov dótÀgov autoy, dv «&) molto pezà ZeOsbalou vou xaTpóc GUTUNY xacagilovras a Bxcua aütGv- xal éxdAeotv aUtouc. a2. ol Bà tüÜÉue dvi, vb mÀoiov xal vov rapa abciv 7ixoAo00noav a2. xj. Kol megUiyev Ó "InsoUg Gkmv vv I'àAaízv, Budexuov dv tai, cuva quai abtüv xal xnpuggty t0 eóavréuoy. cic Bacüe(ac xai ÜcpamtUuv mügav vócov xal xücav uaAax(av iv tà Aa. s4.. xai dx AOev 4 dxo) aocoU elc OA v Zuplav: xul wpoc/vtyxav abt mávtag ToU; xaxOx Éyovvac, moux(Amtg vógot, xal Bacavotc GuvEy op.£vOUG, xal Satpovilfosévous xal cenviatopévous xal TapaÀUTUXOUG * xal iücpd xeugtv abtouc. 25. xal 7xoÀouüncav aoc ÓgÀot molÀol &mbó 47 est enim: Quia angelis suis mandavit de te, et in manibus tollent te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum. 7. Ait illi Jesus: Rursum scriptum est: Non tenlabis Dominum Deum tuum. 8. Iterum assumpsit eum diabolusin montem excelsum valde: et ostendit ei omnia regna mundi et gloriam eorum, 9. Et dixit ei: Hec omnia tibi dabo, si cadens adoraveris me. I0. Tunc dicit ei Jesus: Vade, satana: scriptum est enim: Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies, (1. Tunc reliquit eum diabolus: et ecce angeli accesserunt, et ministrabant ei. 12. Quum autem audisset Jesus quod Joannes traditus esset, secessit in Galilaeam; 13. EL, relicta civitate Nazareth, venit et habitavit in Capharnaum maritima, in finibus Zabulon et Nephthalim; 14. Ut adimpleretur quod dictum est per Isaiam prophetan: 15. Terra Zabulon, et terra Nephthalim, via maris trans Jordanem, Galilea gentium, 16. Populus qui sedebat in tenebris, vidit lucem magnam: et sedentibus in regione umbr:e mortis, lux orta est eis. 17. Exinde co»pit Jesus praedicare et dicere: Ponitentiam agite: appropinquavit enim regnum colorum. 18. Ambulans autem Jesus juxta mare Galilece, vidit duos fratres, Simonem qui vocatur Petrus, et Andream (ratrem ejus, mittentes rete in mare: erant enim piscatores. 19. Et ait illis: Venite post me, et faciam vos fieri piscatores hominum. 20. At illi continuo, relictis retibus, secuti sunt cum. 21. Et procedens inde, vidit alios duos fratres, Jacobum Zebedoi et Joannem fratrem ejus, in navi cum Zebedzo patre eorum, reficientes relia sua: et vocavit eos, 22. Illi autem stalim, relictis retibus et patre, secuti sunt eum. 23. Et circuibat Jesus totam Galilceam, docens in synagogis eorum, et praedicans evangelium regni, et sanans omnem languorem et omnem infirmitatem in populo. 94. Et abiit opinio ejus ip totam Syriam, et obtulerupt ei omnes male habentes, variis languoribus et tormentis comprehensos,, et qui daemonia habebant, et lunaticos, et paralyticos; et curavit eos. 95. Et secute sunt eum turbz multe de Galilea el

0 EYATT'EAION KATA MATOAION. E. L'aAaíac xel AtxaróAeox xal 'IeposoXótusv xal "IouBa(ac xat x£pav 100 'Iopódvov. E. I. "[26v 51 6 "IncoUc xoUc d4Aouc dv£O el «o Joocxal xaü(cavvoc auTou TpooTjÀUov aUtG oi uaUntal aot0U. 2. Kal &voltac «5 cxópua abro0 dOlóaoxsv abroUe Afvow3. Max&ptot ol Try ot vip tveUjuxrt, ci adco dcxlv 5j Bacuca viv oópavav. 4. Maxdptot ol. mparic, Urt aovol. xÀmpovogsiaovotw Tv Y. 5. Maxdptot ol. mevOoUvtrec, Ort aüv0l mapa fGovcat, e. Maxdptot of xetvojvrec xal Bupovrto vv Suxatogivnv, Ux abvoi yopraatcovra:. 7. Maxdptot ol. Zesjuovts, Üvt adrot EenOrisovras. s. Maxdpiot ol xa8apol «7j xagóla, Óvt abrol xv 0cov &povca. 9. Maxdtot ol elgrvomotol, &xt ulol 0soU xAn/aovTG, t0, Maxdptot ol $eSuoypiévot Évaxev Btxatooovns, Bx auto éctlv fj Baaiieia và obpaviv. t... Maxdotol doxe Gcav óvetb(owotw Opic xal Buotucaty zal s(mwctv xüv movrpóv xa0' OjGv deubopavot Évaxev. dp.oU. 12. Xalpexe xal dyaJXustoür, &xt 6 puo8oc Otuiov mobc dv toiq obpavoic* obrux yàp iOLav vobc xpopitü6 touc TpO üprv. 13. "Ygeiq dovà c0 dae Te qe. dkv BR cb Dac pxpay07, v x(vc ducOoerat; elc oó8àv loyuex Ir L u3, BinOévas. EE. xat xavamaceto0at óxó vv dvOpoTU. n4. "Yyuric doch vb qi voU xócpou. ob Bóvaui móXt xgu6Tvat rdv) Ópouc XE £v * 05. o0Bi xatoucty Àdyvov xal «ttactv aüróv Ómb xbv uóBiv, dXX. dnd 3v Augylav, xal Adpmet nücty voie dv cT, olxía. 10, Oíxox; Aapepdvto t0 QUX Gpv ÉumnposÜOrv civ &vOpoortov, Gr Témotv üpuv vk xaÀk £oya xal Sozaawcty xv za coa piv tov £v toic obpa vote. 17. M3 vouiants n 3300v xavaAUcat cbv vdkov 3j toUc mpoy/tue* oUX 300v xataXUcat i TÀnpoat. 18. Apr (5p Aéqo Opiv, Éux &v map£A0n 6 oUavb; xalj$ y5, lora Év 3) ula xepata o0 i9, rap£Ar, &mà toU vój.ou Éuc v mrávta qva. ty. Oc dXv odv Ajow uíav viv évroAOv coute viv Üaxy(ovv xal GiàdEn oUxux toU; &vOporrouc, &Aaytaoc xhnflosxat év 7j Baca xi)v obpavisv* & 8' àv movíav xal &ióatn, o91o £a xAroecat év vj Bacieia tiv obpavov. 20. A£vo q&p Opiv, $c. éXv a) mepusceu0T 5 5xaiogóvn Ogibv mÀetov c)v Yong. q.atéov xat Qapiaiov, oU 3, tiasArxe elc vv Bacue(av t&v oópzvov. Decapoli, et de Jerosolymis, et de Judzea, et de trans Jordanem. V. 1. Videns autem Jesus turbas, adscendit in montem; et quum sedisset, accesserunt ad eum discipuli ejus. 2. Et aperiens os suum docebat eos, dicens: 3. Beati pauperes spiritu: quoniam ipsorum est regnum caelorum. 4. Beati mites: quoniam ipsi possidebunt terram. 5. Beati qui lugent: quoniam ipsi consolabuntur. 6. Beati qui eeuriunt et sitiunt justitiam: quoniam ipsi saturabuntur. 7. Beati misericordes: quoniam ipsi misericordiam consequentur. 8. Beati mundo corde: quoniam ipsi Deum videbunt. 9. Beati pacifici: quoniam filii Dei Yocabuntur. 10. Beati qui persecntionem patiuntur propter justitiam: quoniam ipsorum est regnum celorum. 11. Beati estis quum maledixerint Yobis, et persecuti vos fuerint, et dixerint omne malum adversum vos mentientes, propter me: 12. Gaudete, et exsultate: quoniam merces vestra copiosa est in ccelis: sic enim persecuti sant prophetas qui fnerunt ante vos. 13. Vos estis sal terrse. Quod si sal evanuerit, in quo s&lietur? ad nihilum valet ultra, nisi ut mittatur foras, et conculcetur ab hominibus. 14. Vos estis lux mundi. Non potest civitas abscondi supra montem posita. 15. Neque accendunt lucernam, et ponunt eam sub modio, sed super candelabrum, ut luceat omnibus qui in domo sunt. 16. Sic luceat lux vestra coram hominibus, ut videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum qui in cce lis est. 17. Nolite putare quoniam veni solvere legem aut prophetas: non veni solvere, sed adimplere. 18. Amen quippe dico vobis: donec transeat celum et terra, iota unum aut unus apex non preteribit a lege, donec omnia fiant. 19. Qui ergo solverit unum de mandatis istis minimis, et docuerit sic homines, minimus vocabitur in regno ccelorum: qui autem fecerit et docuerit, hic magnus vocabitur in regno cclorum. 50. Dico enim vobis quia nisi abundaverit justitia vestra plus quam scribarum et pharisaeorum, non intrabitis in regnum coelorum.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. V. 7 21. "Hxoócaxt 5x d$ 0v, xot, &pyaiow* OO qoveóGt * Ó, O. àv povedon, lvo oc Écxat ti xploct. 32. "Ey 8? Aéyo) Ópiv, Gr nü 6 Ópyizópievos xi dórhoQ aücoU (voyo, fora XT, xolasi: óc 5 àv sÜrm tà dótÀ oU abcoU * "Pax, évoyoc Éavai vi) auvsDpio * & 5 àv cx: Mopé, lvoyoz £oxat elc cv yéevvav 23. 'Eàv ouv mposo£orc to Oixpóv aou xl x Ouctac/ptov, xáxst i.vnaO7 Gri 6 deAgóc cou Üret st xarà Go) * *4. dotc éxei. tà OOpóv aou Éi.mpoc0tv «oU ÜvctacTnplou, xal Ümrays mpüvov Ów)Aaq700 «o. &86A Gou, xai 101€ ZÀOmy mpóaoeos xà Oopóv aou. 25. "[o0t £óvoQv tà) &vrX(xo aou say Éox Otou el é&y «Tj, 604) uev abro0- wjmoté c& mapaóQ 6 dvribux Ti) xptt7,, xat 6 xpvojc Ge mapa50) tip ürerpérn, xal elc quÀax3v ivo. 136. 'Auv Afvo Got, oÀ (x3) 25£XOne Exetüev Eoo àv dxoboic «ov fa, avov xobpávrnv. Y. 'Hxoóca:s Oc jp 0n roi dpyaiow: O0 pory£UGtts. $9. "Eye 5à Xéyo Ópiv, xc mac 6. Bmw vovaixa mp t0 émiÜuuzoat aützv 79r (uolytuctv aüvzv Év 1j xa08la abroo. s9. Ei 5à 6 óg 0n) pé, cou 6 Bebo axavbaMtet ot, (t abórbv xai Bde dmó coó* cupuo£ptt ydo cot tva droÀwtat Év Qv. q£ÀOv cou, xal u3j ÓÀov t0 cip. cou BAÀn05, elc yéevvav. 30. Kal el 4 SeExd. cou y &lp axavoaAMec a£, Éxxoov abóvhv xal Bdie dm5 coU: cuugéprt yap cot lvo &móÀntat Év vOv queAGv Gov, xai ji OAov «6 atu cou dm£AO elc yéevvav. 31. "Ebpy 8é- *Oc àv. dmxoMion c3 Tovaixa. aotog, Sóru abi; dá roctactov. 32, "E 93 Aéo 6piv, 8t m&q 6 dmo)umv cv quvaixa aüvoU Tuoexvüe Aóyou Topvetae, Totti ary uotzeuüzvat* xal Bc dày drroleAup£vny qapojon, uotyao. 33. IIdXuv. 3xooaaze 6xi 20570, vote Gpyalow* Oàx éxtopx,oew, droBoati à x&) xut vobc Goxouc aov. 3. 'Eyó 5B Mo piv ju ópócat Qwx* xt dv tip obpav&), Ort Opóvoc £cxlv xou ÜtoUss. poet Ev. v qj, 8vt Onxonóóuv écrlv t&v moóov aUToU * rxe elc "legosóupa, 6xt moÀi dotlv x00 ptv&Aou Bacu£ox 36. uot iv «T; xaT; G0u. O07, Oct o0 Covagat uíav vplja Aeuxdjv motzoat 7) js ÉAatvav. ij 'Ectw à 6 Aóyoq ópov val vai, o0 o0* «5 Ói mtpigGóv toUtOYy ix vOU TovTpoU £c ctv. 28. "Hxoucare &ct dpyion: "Og8alav dvri ógüaApoU xal ó00vva avri óG0vtx. 39. "Eq 5 Xo Opiv p3j &vrtacivat vi) Tovnpo* d)À! Ge: cs panic, él vv Oetikv cuxyóva. aou, etpéjov aüzip xal vv dDàmv: 21. Audistis quia dictum est antiquis: Non occides: qui autem occiderit, reus erit judicio. 22. Ego autem dico vobis quia omnis qui irascitur fratri suo, reus erit judicio. Qui autem dixerit fratri suo, raca, reus erit concilio. Qui autem dixerit, fatue, reus erit gehenno ignis. 23. Si ergo offers munus tuum ad altare, et ibi recordatus fueris quia frater tuus habet aliquid adversum te: 24. Relinque ibi munus tuum ante altare, et vade prius reconciliari fratri tuo; et tunc veniens offeres mupus tuum. 25. Esto consentiens adversario tuo cito dum es in via cum eo: ne forte tradat te adversarius judici, et judex tradat te ministro, et in carcerem mittaris. 26. Amen dico tibi: non exies inde, donec reddas novissimum quadrantem. 27. Audistis quia dictum est antiquis: Non mochaberis. 28. Ego autem dico vobis quia omnis qui viderit mulie. rem ad concupiscendum eam, jam moechatus est eam in corde suo.?9. Quod si oculus tuus dexter scandalizat te, erue eum et projice abs te: expedit enim tibi ut pereat unum membrorum tuorum, quam corpus tuum totum mittatur in gehennam. 30. Et &i dextra manus tua scandalizat te, abscide eap, et projice abs te: expedit enim tibi ut pereat unum membrorum tuorum, quam totum corpus tuum eat in gebennam 31. Dictum est autem: Quicumque dimiserit uxorem suam, det ei libellum repudii. 32. Ego autem dico vobls quia omnis qui dimiserit uxorem suam, excepía fornicationis causa, facit eam mechari; et qui dimissam duxerit, adullerat. 33. Iterum audistis quia dictum est antiquis: Non perjurabis: reddes autem Domino juramenta tua. 34. Ego autem díco vobis non jurare omnino, neque per ccelum: quia thronus Dei est; 35. Neque per terram: quia scabellum est pedum ejus; neque per Jerosolymam: quia civitas est magui regis; 36. Neque per caput tuum juraveris: quía non potes unum capillum album facere aut nigrum. 37. Sit autem sermo vester, Est, est; Non, non: quod autem his abundantius est, a malo est. 38. Audistis quia dictum est: Oculum pro oculo, et dentem pro dente. 39. Ego autem dico vobis non resistere malo: sed el quls te percusserit in dexteram maxillam tuam, przebe Itti et alteram;

8 EYATTEAION KATA MATeAION. G'. 4o. xal ví) 0flovri aot xpiÜZvat xal cóv jqtrOvd cou Aa6siv, does a0tG) xal xo lpamtov. 4r... Kal Govt, 0€ dyqaprüoes ov Év, Ürave uec? &OcoU Ext dia 500. 43. To alroovil a« 0X,, xal vov 0cAovra BavsloacOa: m GoU 43) drootQa 7. 43. 'Hxoócact 6: 2oprn: Aqarjae vov rÀwolov cou xal jtoy|aet Tov Py Opóv aov. €. "Eyó) 88 Mqto Gpiv, dyarüe vobc dy0poUc jov, xaO, wotsire TOig [uigOUGtv ÓuBe, xal mpoctUytcOt Grip rv érrpeatóvvwv Ope xat Buoxóveuv opas * 4b. Onox vívnoOr viol «o0 matpbc Üpüw voU dv oüpavot;* Óxt xov tov aütoU dvac£AAet £r movrpouc «2l dyatoóc, xat Bpsyec dri Buxalouc xat d3(xouc. 46. "Ekv y&o dyamjonte touc dra rüvra. Opis, v(va p.to0bv. Écece; obyl xat ol ceXGvat roro TrotoUGtv; 47. Kai ikv dardono0s vous düsAgouc Üjiv tovov, v( mepiraóv Towtze; o0yt xal of éüvixol coUro motoUstv; 48. "Ectaü oov ópeie cÉAetot. Ox, xal 6 avhp Opoiv 6 oópdvtog «fAeióo dovw. G. r. lIpoc£yece cy» Buxatosovny 65v i3) moutv. Du mpogUev tv dvÜpmto) po; cb OÜcatzvat aro cl 6i pe, paoüov ox Pyrte mapk cO marQl Ópbv c0 dv 10i obpavotc. 12. "Ocav oov moUi, Denpocóvny, uy caAn(cvc fumpocü£v aou, amep ol Ümroxptrad motoUstv dv vale auvayeyatc xal dv aie bouau, 6rw« SoEbac0Qow bro tO)v dvüpurrev, div Aéyo. ouity, ár£j uat vv j.te00v auci»v. 3. XoU Bi motoUvroc PAenpkooóvnv y Yvorro f dpicvtpd. Gou ci rotei 7j óekid aou, 4. Oro 7 dou 4| Penjiosóvr év tà) xpurtO* xal 6 xav(jp Gou 6 BAérov. Ev t0) xpurti) droBuott aot. 5. Kol6rav mpoatUy na0c, oüx Éatc0s dc ot üroxpitu^ Ürt quioUnty £y tai; cuvavoyatc xal dy sais vovíaw, tv. mAactu)v Éovürec mpootUyecOat, Ünox qav&jatv toic dvÜptorrote. duy Aéyo. ojstv, dry ougtv xàv utgÜov abrOv. 0. Zü 5à Üxav mpoctóym, tlatiOe ci, v0 cajieiov GoU, xal xAsicac tjv ÜUpav cou mpóceuEa: 1 xapt cou iv cip xpumtÓ, xal Ó mary cou Ó BAérev. dv tÓ xpuTTG) dToO0GEt got. 7. lÉpoctuyópevot 93 p, BarroAoqronte Oonsp ol &Ovixo( * SoxoUctv yàp Ort iv «Y, moXuAoy(a abtiv elgaxoucQO f covtat, s. M3 oov 6uotw)ÜT, re abrolc: otótv Y*o 6 naTho Üp.v àv X pttav Éyeze mà 100 Üjdis alvroat aOtÓv. 9. Ofcox oUv mpoceuyeo0e Onsic* IIdveo Spuov 6 £v tolo obpavois, &ytacü co c5 void Gou* jo. dAüécoo $j Bacüela cou* vevnün:o c0 OfNvud qou tc £v oüpavQ) xat éri yYe* it. tv prov fiuc bv émtouatov Bo fuv avuepov* 40. Et ei, qui vult tecum judicio contendere, et tunicam tuam tollere, dimitte ei et pallium; 41. Et quicumque te angariaverit mille passus, vade cum illo et alia duo. 42. Qui petit a te, da ei; et volenti mutuari a te, ne avertaris. 43. Audistis quia dictum est: Diliges proximum tuum, et odio habebis inimicum tuuin. 44. Ego autem dico vobis: Diligite inimicos vestros, benefacite hia qui oderunt vos, et orate pro persequentibus et calumniantibus vos; 45. Ut sitis filii Patris vestri qui in coelis est, qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos. 46. Si enim diligitis eos qui vos diligunt, quam mercedem habebitis? nonne et publicani hoc faciunt? 47. El si salutaveritis fratres vestros tantum, quid amplius facitis? nonne et ethnici hoc faciunt? 48. Estote ergo vos perfecti, sicut et Pater vester colestis perfectus est. VI. 1. Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis; alioquin mercedem non habebitis apud Patrem vestrum qui in colis est. 2. Quum ergo facis eleemosynam, noli tuba canere ante te, sicut hypocritze faciunt in synagogis et in vicis, nt honorificentur ab hominibus. Amen dico vobis: receperunt mercedem suam. 3. Te autem faciente eleemosynam, nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua; 4. Ut sit eleemosyna tua in abscondito: et Pater tuus qui videt in abscondito, reddet tibi. 5. Et quum oratis, non eritis sicut hypocritze, qui amant in synagogis et in angulis platearum stantes orare, ut videantur ab hominibus. Amen dico vobis: receperunt mercedem suam. 6. Tu autem, quum oraveris, intra in cubiculum tuum, et clauso ostio, ora Patrem tuum in abscondito: et Pater tuus qui videt In abscondito, reddet tibi. 7. Orantes autem, nolite multum loqui, sicut ethnici: putant enim quod in multiloquio suo exaudiantur. 8. Nolite ergo assimilari eis: scit enim Pater vester quid opus sit vobis, antequam petatis eum. 9. Sic ergo vos orebitis: Pater noster, qui es in coelis: sanctificetur nomen tuum. 10. Adveniat regnum tuum. Fiat voluntas tua, sicut in coelo, et in terra. 11. Panem nostrum supersubstantialem da nobis hodic.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. VI. 9 1x xal des; Hpiv cà óprü iata pv, x xol $ueic dylopev toic ógeérato Hpiv: 13. xal j3j slotvéyxne fikde clc metpaapóv, d) [Uca fuic mà v0U mrovnpoU. Gv. 14. "Ekv ykp doit voc dvüpormot, cà Ra par rajAa ca ajrOv, dore xai Oniv 6 mavhp Opi 6 obpdvtoc cà mapaTTORTX DUAUV. 15. "Ev 8 y dice oi; dyOparmon, o083 6 rac3p Ou&)v dose piv v raparecopacro: Opaxv. 16. "Oxav 80 vnattone, 3 v(veaOe o ol 6roxprrat axuüpirol* doav(Louctv ykp và modo ma abrv, Ürrax qavüogiv toi; dvÜptorrot, vroarEUovttc. &yv Aévo Ópiv 6x dr£y ouctv tóv. uiotóv adco. 2. Xb 0& vnotrómv disvjal cou tv xipaMv, xal 1o mpócormóv aou viai I8. Órwc p avis toi dvÜpuot; vrottotv, dX vip xatpl cou tip v t£) xpupao * xal 6 racio cou 6 BAértov. dv «(0 x ua droSocet aot. t9. M3, Onaauptzexe 6piv OnsauooUc ml c (76, rou c3, xal Boios, doavilet, xal Bou xAÉmtat 2topuccouctv xal xA£mcougty * 20. Ürczup(lsve Bà ópiv Oxcaupou, év obpavó, rou oóte oJ oóts Bpooi; doavilet, xal 6rov x)Éscat o) BtopuGgouctv o08b xÀErroUGU. 21. "Oxou ydo laxtv 6 Ónoaupoe cou, Exet Éarai xal $ xapBia cov. 232. 'O Xógvoc toU copuaTóg dartv Ó ógüxXuó cou. ikv oov 6 óy0aÀpóq cou E &rAoue, 0Àov to cü.d cou etyóv. faxa: a3. ààv 5à 6 óy0nAuóe cou movnph, 3, 8Àov «b Gio. cou axortetyov laca, cl oUy tà qx 10 év aol oxó10e Eaxív, xb. axóxoc vóGov; 94. OÀ5ri; Büvara: Ouclv xuplot BouAeUtw * 7| yo tbv Éva. uio;oet xa xov Écepov dyamrjatt, 7) £voc dv0ÉDerat xal ToU Ézépou xatagpovícst ob Bovac0s OcQ GouAeóttv xal gaguuowd. 25. Aik toUto Aéyw) Ópiv, u3j pepusvüite x, duy, buinv tí gdynts, umb v) cupatt pv cl EvBUnncÜe. obyl fj yug) mÀdóv iov T7 vpogT x«l t0 aiua xou dvbop.a xoc; 36. "Eu6Gélase cic vk metttvà toU obpavoo, Óci o0 avt(pouctv o05) Ücpilouatw o09& cuvdvouctv clc drro&cixac* xal 6 rabo Gv 6 oüpdvtog spéyet aücd. ox Op.eic pi) ov Buafpexe aurov; yt. "Ti; 58 4E Opov papuuvov Sovacat Tooa0rivat irl cv fux(av abroU my uv Éva; 23. Kal xeol évBopa toe xl uepuavate; xavauaere tà xpiva toU dypoU müx aUübavouGtv* oU XOTOOIy 9953 vi Oouciv. 359. Aé(w BÀ Oyiv, Óxt 0001 Zolopov dv ndo 73 605v aüt00 mtpueba sro Ux Év coDttov. 30. Ei 5à vóv y9prov toU dypoU a*jutpov Óvra xai aüptov elc xA(6avov BaXApevov 6 0soc oUtux, dugtévvuatv, 09 Tco)Xup ua Xov Opis, dtyóniotot; 12. Et dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. 13. Et ne nose: inducas in tentationem. Sed libera nos a malo. Amen. 14. Si enim dimiseritia hominibus peccata eorum, dimittet el vobis Pater vester ccelestis delicta vestra. 15. Si autem non dimiseritis hominibus, nec Pater vester dimittet vobis peccata vestra. 16. Quum autem jejunatis, nolite fieri sicut hypocritee tristes: exterminant enim facies suas, ut appareant hominibus jejunantes. Amen dico vobis quia receperunt mercedem suam. 17. Tu autem, quum jejunas, unge caput tuum, et faciem tuam lava, 18. Ne videaris hominibus jejunans, sed Patri tuo, qui est in abscondito; et Pater tuus qui videt in abscondito, reddet tibi. 19. Nolite tliesaurizare vobis thesauros in terra, ubi aarugo et tinea demolitur, et ubi fures effodiunt et furantur. 20. Thesaurizate autem vobis thesauros in colo, ubi neque cerugo neque tinea demolitur, et ubi fures non effodiunt nec furantur. 21. Ubi enim est thesaurus tuus, ibi est et cor tuum. 22. Lucerna corporis tui est oculus tuus. Si oculus tuus fuerit simplex, totum corpus tuum lucidum erit. 23. Si autem oculus tuus fuerit nequam, totum corpus tuum tenebrosum erit. Si ergo lumen quod in te est, tenebre sunt, ipse tenebre quante erunt! 24. Nemo potest duobus dominis servire: aut enim unum odio habebit, et alterum diliget; aut unum sustinebit, et alterum contemnet. Non potestis Deo servire el mammonse. 25. Ideo dico vobis, ne solliciti sitis animze vestrae quid manducetis, neque corpori vestro quid induamini. Nonne anima plus est quam esca, et corpus plus quam vestimentum? 26. Respicite volatilia cceli, quoniam non serunt neque metunt neque congregapt in horrea: et Pater vester coelestis pascit illa. Nonne vos magis pluris estis illis? 27. Quis autem vestrum cogitans polest adjicere ad staluram suam cubitum unum. 28. Et de vestimento quid solliciti estis? Considerate lilia agri quomodo crescunt: non laborant neque nent. 29 Dico aulem vobis quoniam nec Salomon in omni gloria sua coopertus est sicul unum ex istis. 30. Si autem foenum agri quod hodie est ct cras In clibanum mittitur, Deus sic vestiL, quanto magis vos, modica fidei!

10 EYAYITEAION KATA MATeOAION. Z. st. M3, oóv papi once Movie "TU odxtooptv, 5 ví mÜoopuev, 3| ci repi6ad pasta; 32. ''aUxa ykp rdvxa c& Evi éri n coUotw: olàtv vào 6 xao 6v dx xoftete roUrev árdvrov. 33. Zwreive Bà mpGytov Tv Bacuu(av vo) OtoU xal *t3jv Dtxatogivry aot0U, xal raUva mavra mpocreÜjcttat Üpiv. 34. M3 oóv uepisvijon e slc c7» aüpiov: fj Y&p aópiv pepusváget éxutz. doxstóv «7j S$u£oa $ xaxía GOTT. Z. J. Mi xglvece, 'va. 3 x pita. 1. "Ev $ qhp xol xolveve, xoifíataüe" xol iv à uÉvpo puexpetee, dvrusevenaevat Opiv. 3. T( 5à Bimei; c xdppoc t5 iv t0) Óg0n) up ToU dBsigoU cou, vdv 5i Boxóv viv iv (p cip ógln ud o0 xatavotic; 4. "H Gx dpre và dOshqQ) cov* "Agric ix6de «b x&ppoc &mO toU dpÜnuLoU cou: xal lBoo f Goxàc £v vip égxXup co; 5. "Ymoxprd, Éx6aÀs mpóvtov vv Boxóv dmó «00 óg0a)q.00 coU, xal vóve OuxGA Aye ix6a)aty «b xdppoc &nà toU óp0a)j.0U toU dÓtÀgoU cov. e. M3 Sorte xo iov xot; xualv, un5à. Bars v0bq p.a gyaplzae ópuxv ÉumoosOay «v qolpuv: uximovt xavavav(jowew aücouc Ev «oio Toclv aüTOv xat cvpagévtto btwety O18. 7. Alveics, xal Got aea: Ouiv: Cnceixe, xai ebgáGex£* xpouete, xal dvowr/iaexat Oui. 8. II 4&0 6 alvv AapGdvet, xal 6 Cnvo)v £ploxs:, xal ci) xpovovtt dvoty serat, 9. "H «(& Zaxw 2E 6v dvüporroc, Óv d&v alvo 6 vic abcoU dorov, u3j A8ov émiboott abto; 10, 9 dv 0y00v atoon, un Oetv émoctt abr0; 1r. El oóv ópceic movnpot Óvreo olBaxe diyat& Boj.aca B&iBóvat tole céxvotc Ópiv, vróaw i Xov 6 mavio Ojiv 6 dv «oic obpavoic Boat: dYa0k coic alvoUety a0xóv. 13. IIdvtx oüv oa. àv 0£Xrce Uva. moto ópiv ol &vÜptrot, xal ojusi; outre aütOlc oU toc 4p £aoxtv 6 vo oo xal ol mpoyTicat. i3. Ele£A0ase 8x «xc ovevrc vUÀmc Oct mÀaceta À qóÀx xal eüpuytopoc f 685c fj dxávouca sl, v)» dnxoAeuxv, xal r0AAXol &law ot clap ój.evot v aocx«. 1. T( ocev) $ má xai ct0Xpcuévm fj 6006 5) ànaY0uca elc cv Gv, xal ÓACvot elalv of ebplaxovec aovájv. 1». Iiposéyste dmó cv deudompopntGv, olttveg [py ovcat poc opio v dvbop.aotv mpoba to, Éaw0ev Sé elotv AUxot &pravec. I6. "Amb vv xapmüv atv émwvaotcÜs aürok. wf ouXMÉvoucty dx) dxavüGw axagu)ke 3, dro spi6ouov cUxa; 17. OUxox r&v B£vOpov datbv xaproUc xaXoye motet và 94 campóv O£vBpov xaprrouc Ttovnpouc mottt. 31. Nolite ergo solliciti esse, dicentes: Quid manducabimus, aut quid bibemus, aut quo operiemur? 32. H&c enim omnia gentes inquirunt. Scit enim Paler vester quia his omnibus indigetis. 33. Queerite ergo primum regnum Dei et justitiam ejus, et hic omnia adjicientur vobis. 34. Nolite ergo solliciti esse in crastinum; crastinusenim dies sollicitus erit sibi ipsi. Sufficit diei malitia sua. VII. 1. Nolite judicare, ut non judicemini. 2. In quo enim judicio judicaveritis, judicabimini; et in qua mensura mensi fueritis, remetietur vobis. 3. Quid antem vides festucam in oculo fratris tui: et trabem in oculo tuo non vides? 4. Aut quomodo dicis fratri tuo: Sine ejiciam festucam de oculo tuo: et ecce trabs est in oculo tuo? 5. Hypocrita, ejice primum trabem de oculo tuo; et tunc videbis ejicere festucam de oculo fratris tui. 6. Nolite dare sanctam canibus, neque mittatis margaritas vestras ante porcos, ne forte conculcent eas pedibus suis, et conversi dirumpant vos. 7. Petite, et dabitur vobis; quserite, et invenietis; pulsale, et aperielur vobis. 8. Omnis enim qui petit, accipit; el qui querit, invenit; et pulsanti aperietur. 9. Aut quis est ex vobis homo, quem si pelierit fillus suus panem, numquid lapidem porriget ei? 10. Aut si piscem pelierit, numquid serpentem porriget ei? 11. Si ergo vos, quum sitis mali, nostis bona data dare filiis vestris: quauto magis Pater vester qui in ccelis est, dabit bona petentibus se! 12. Omnia ergo quecumque vultis ut faciant vobis homines, et vos facite illis. Haec est enim lex et prophetze. 13. Intrate per angustam portam: quia lata porta, et spatiosa via est, quie ducit ad perditionem, et multi sunt qui intrant per eam. 14. Quam angusta porta, et arcta via est, qua ducit ad vitam; et pauci sunt qui inveniunt eam! 15. Attendite a falsis prophelis qui veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces: 16. A fructibus eorum cognoscetis eos. Numquid colligunt de spinis uvas, aut de tribulis ficus? 17. Sic omnis arbor bona fructus bonos facit: mala autem arbor malos fructus facit.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. VIII. r&. Oó Sóvavat O£vópov dyatàv xaprobc Tovnpou mrotatv, 0053 O£vópov campüv xaÀouc xapmou Totsiv. 19. IIdv &£vópov jk rot00v xapnóv xaÀóv ixxóntevat xal ei xop BaQXecas, 20. "'Apayt Ex t&v xapmüv aütüv éxtyvocscÓs abTOUC. 11. OÀ r8 6 Xévov iov. Küpu xüpue, elae)euaevat e; cry BaaUalav viv oüpavayv: dÀ 6 mroubv 10 OC mu. t0U xaTQós uou x00 dv xol o0pavos, obUtoq sloeleUcecat elz 13v BxaOe(av vv obpavGv. 23. [1032 2poUc(v jor dv. 2xelvm 57, fpí£pa* Küpu xUpt£, oÓ xi) ai óvóu. act émpopnreUgaquev, xal tQ o óvóu.avt Batóvix ie dopev, xal vip aij óvop.art 8uvaisetc toÀÀkc Pxovícausv; 23. Kal xótt 6poXopow abcoic Ort oüDErots. Fyvoy Óudc dmoywpsivs ám uou ol épyalóp.evot vv. dvop. (av. 24. IIac ojv Gocig dxoütt jou toUc Aóyouc ToUToUG xal moti aóroUc, 6pousDrjaevat dvópl gpov(pap, Gat qxoSojnsev cv olx(av aóxoU Eri eX mérpav. 25. Kal xaxíós 4$ Bpoy*, xal 300v ol moragol, xai Ímveugay ol dvsgot, xol mpocémtcav c5 olx(a dxs(vn xai obx Értcsv- «s 0epaA ovo yàp inl «v mttpa. 25. Kal m&q 6 dxoómv uou touc AóYouc toUtouc xal po ouv aórouc ójuousOziaerat dvbpl uiopo, Gatto oxoG0u.moev xv olx(av aócoU éri cv dugov. 9. Kal xaxé6m f$ Bopoj, xal 290v ol movagol, xui Éxveucav oi dvepot, xal mpocíxojav c7 olxía Éxsyn xo Érsoev, xai Jj 5$) mrGow aücr ueydn. 15. Kol dy£vexo &ve auvexéAeaev 6 "InaoUq vobo Aóqouc toUtouc, £eriv,oaovro ol dyAXot xl 7j Gia 9 aoTOU. 29. "Hv yàp Oiódiaxoov ab xobc óc é&oualav Éjcv, xol oU €x; ol Yoappuacete cocov xal oí dpapicatot. H'. 1. Kara6ávrt 62 dvi) dnb 00 Ópous, JixoAoU0rcav aUv&) dyAot TcoAAol. 1. Kal lBoU, Aerrpoc £0) mpoctxóvet a0c() Aévtov: Kopis, v 0m, Bovagal ue xx0aplca:. 3. Kal éxcelvac v qeioa ipaxo abroU 6 "Inoouq Aéywv: GA, xaüapicentt. xal sü0£oc. Exatap(s0n aurou 7) Aénpa. 4. Kod Myec aco 6 "InaoUc. "Opa. ynbevt. eine d)» Urat, ocauxbv. Beitov và) leprt, xal mposéveyxe 1b 85pov Ó mpocézatey Moo elc p.aptóptov abrotc. &. ElceA00vxt 5À abtO cl Kaoapvaoup., rpogTjA0ev aUi) Éxaxóvtagy oc ma paxaAov ajcóv e. xal Àévov: Kópu, 5 mai uou Bé&Xwrai Év cà olxía mapaAuttxóc, Oetvox, Bacavitóp.evoc. 7. Kal Mvet abxip 6 "InsouUc "Evó d6cv 0spamsóow eUtóv. s. Kal droxpielc 6 Éxaxóvvagyoc Fox! Kup, oox PEE D DO M E E E9392 0«.—————————————À—!On dU JJ e" ————————————————— L4. 11 18. Non potest arbor bona malos fructus facere: neque arbor mala bonos fructus facere. 19. Omnis arbor quz non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur. 20. lgitur ex fructibus eorum cognoscetis eoe. 21. Non omnis qui dicit mihi, Domine, Domine, intrabit in regnum celorum: sed quí facit voluntatem Patris mei qui in ccelis est, ipse intrabit in regnum celorum. 22. Multi dicent mihi in illa die: Domine, Domine, nonne in nomine tuo propbetavimus, et in nomine tuo dtemonia ejecimus, et in nomine tuo virtutes multas fecimus? 23. Et tunc confitebor illis: Quia nunquam novi vos: discedite à me, qui operamini iniquitatem. 24. Omnis ergo qui audit verba mea hac, et facit ea, assimilabitur viro sapienti qui redificavit domum suam supra petram; 25. Et descendit pluvia, et venerunt flumina, et flaverunt venti, et irruerunt in domum illam, et non cecidit: fundata enim erat super petram. 26. Et omnis qui audit verba mea hec, et non facit ea, similis erit viro stulto qui eedificavit domum suam super arenam; 27. Et descendit pluvia, et venerunt flumina, et flaverunt venti, et irruerunt in domum illam, et cecidit; et fuit ruina illius magna. 28. Et factum est, quum consummasset Jesus verba haec, admirabantur turbee super doctrina ejus. 29. Erat enim docens eo8 sicut potestatem babens, et non sicut scribe eorum et phariszi. VIII. 1. Quum autem descendissel de monte, secule sunt eum turbe multa. 2. Et ecce leprosus veniens, adorabat eum, dicens: Domine, si vis, potes me mundare. 3. Et extendens Jesus manum, teligit eum, dicens: Volo: mundare. Et confestim mundata est lepra ejus. 4. Et alt illi Jesus: Vide, nemini dixeris: sed vade, ostende te sacerdoti, et offer munus, quod precepit MoyBes, in testimonium illis. 5. Quum autem introisset Capharnaum, accesstt ad eum centurio, rogans eum, 6. Et dicens: Domine, puer meus jacet in domo paralyticus, et male torquetur. 7. Et ait illi Jesus: Ego veniam, et curabo eum. 8. Et respondens centurio ait: Domine, non sum dignus

12 EYATTEAION KATA MATeOAION. H' sli Ífxavóc lva. uou 65 cv oxvérny sle£)onc dX uóvoy slxà Xov, xal latjcexat 6 maie (ov. 9. Kal yàp dvo) &vOporróe epa Gro dCouc(av vaaoop.tvoc, Fea üm' dkavióv avpattureac, xal Aéwo xoítu' IIopróónzt, xol mopeótrat xol d)À)o* "Epyou, xal Zpyerav. xal x) Go0A 1ov* IIolncov toUco, xal rotet. 10. "Axosca 5i 6 'InsoUc dOxUj.acev xal efrev coi áxoAouüoUciw- "Ap3v Afqw Ópiv, o08à dy và "IcpaA TocaUTe TiOttv cüpov. 1. Áévo Bà Ópiv, Gv xo))0l dnb dvaroow xal Sucju)v f(Eouatv xal dveoDuUjnovrat ueck 'A6paáp. xal "Icox xol "Iaxe6 dv t5; Baou(a «Gv oópavav: 1?. ol 56 ulol «7c Bacüsag ix6)vOovrat elc TO axóroc 1o Ebrsoov* Exe Éaxac 6 x)auO p xa 6 Bou Ty óS0vtuv. 1. Kai sirev 6 "InsoUc v £xavovedpym "Ymae, xai x; énlortucas YevnOritw cot, xal id0v 6 maio év Tij Gpq éxs(vn. 14. Kal 20v 6 "IneoUc el; cv olxiav IHéxpou eàtv cT)v mcvÜsp&v aüvoU BeGAnévny xal mupíocoucav. 15. Kai fijaxo crc ystpx abvZ c, xal dozxev aóT3v 6 mopetóc xal Jjy£on, xal Bunxóvet a0totc. 16. "Oxíac 9€ vevop£vre mpoafveyxav abcio BaukovU,op.£vouc ToÀÀoóe xal éé6aAev và mveUuava. Aovo, xal mávrac toU xoxix Éyovcvac Eütpdmtucev: D. Ürw« rÀnpo07 1o $n0iv ux "Hoatou o0 npoq*vou Àévovtoc Abrbc Tie deOtvelac fiuiov ÉAaÓsv xal to vogoue &£ódacaotv. rg. "Iàov à 6 "Insoug ByXouc moXAobe mepi abcóv ixé)suctv dncMüciv sl, 10 míépav. 13. Kal npoacA0Ov elc yoxp quarte eirxtv abvü AvOdaxa)s, dxoAouO(ow cot Órou ikv dmípyn. 30. Kal Myet abr 6 "IEncoüc Al diurtexeo qu eoUe Éyoucty xai «& meretvà coU oüpavoU xavacx"voctte Ó 8b uoo «oU dvOporrou oüx Üyet oU cy xeqaM,v xAvz. 4t. "Ertpo Bà cv paünrGv a$r00 Aye auk Kopie, én(cpeiov tot mpiirov dxsAOstv xai Oda vov maTÉDX pLOU. 22. 'O Si 'Imooóg Aéyet abtrGy "AxoAoó0tt (401, xal eq touc vexpouc Üapat touc Éauxi)v vexopouc. $3. Kalép6dvu aütQ) elc rÀotov, 7xoAoU8naav adco ol a0 tal abroU. 24. Kat lGoU, cetapóo u£vac évévexo dv Tj 0aX door, Ggte tb TÀoiov xaÀUTscÜat Ümb vüv xujuátwv* abtóq £6 dxdOsuBev. 25. Kal mpocti0Óvvec ol paürral aüToU Jyttpav ao0y AÉvovtec Küpte, aGaov fac amo) Upue0a, 280. Kal Xéyet abxotc: TU 8eol. dove, óltyóricot; ttt ytp0elc éxecluemaev voi; dv£uot xal «7j 02Xaoon xal éyéveco vaXvivmy uy. 27. Ot 83. dv0purot 20aup.acav AÁyovttc: Iloxaróg lavi. obcoc, Bvt ol dveuiot xal f, 0dAaoca. 6axoUoucty «ozQ; 38. Kal A6óvrt atri) el; 0 mépav tl, vv yupav ut intres sub tectum meum: sed tantum dic verbo, et sanabitur puer meus. 9. Nam el ego liomo sum sub potestate constitutus, habens sub me milites; et dico huic: Vade, et vadit; et alii: Yeni, el venit; et servo meo: Fac lioc, et facit. 10. Audiens autem Jesus miratus est, et sequentibus se dixit: Amen dico vobis: non inveni tantam fidem in Israel. 11. Dico autem vobis quod multi ab Oriente et Qocidente venient, et recumbent cum Abraham et Isaac et Jacob in regno celorum: 12. Filii autem regni ejicientur in tenebras exteriores; ibi erit fletus, et stridor dentium. 13. Et dixit Jesus centurioni: Vade, et sicot credidisti, fiat tibi. Et sanatus est puer in illa hora. 14. Et quum venisset Jesus in domum Petri, vidit socrum ejus jacentem et febricitantem; f5. Et tetigit manum ejus, et dimisit eam febris; et surrexit, et ministrabat eis. 16. Vespere autem facto, obtulerunt ei multos dz:monia habentes; et ejiciebat spiritus verbo; et omnes male babentes curavit: 17. Ut adimploretur quod dictum est per Isaiam prophetam, dicentem: Ipse infirmitates nostras accepit, et eegrotationes nostras portavit. 18. Videns autem Jesus turbas multas circum se, jussit ire trans fretum. 19. Et accedens unus scriba, ait illi: Magister, sequar te, quocumque ieris. 20. Et dicit ei Jesus: Vulpes foveas habent, et volucres cceli nidos: Filius autem hominis non habet ubi caput reclinet. 21. Alius autem de discipulis ejus ait illi: Domine, permitte me primum ire, et sepelire patrem meum. 22. Jesus autem ait illi: Sequere me, et dimitte mortuos sepelire mortuos suos. 23. Et adscendente eo in naviculam, secuti sunt eum discipuli ejus. 24. Et ecce motus magnus factus est in mari, ita ut navicula operiretur fluctibus; ipse vero dormiebat. 95. Et accesserunt ad eum discipuli ejus, et suscitaverunt eum, dicentes: Domine, salva nos, perimus. 26. Kt dicit eis Jesus: Quid timidi estis, modica fidei? Tunc surgens, imperavit ventis et mari; et facla est tran quillitas magna. 27. Porro. homines mirati sunt, dicentes: Qualis est bic, quia venti et mare obediunt ei? 28. Et quum venisset trans fretum in regionem Geraso

EVANGELIUM SECUNDUM MATTH/EUM. IX. viov T'epacnvóv, orvensav aüt& 6o Gauiovitógevot, x cv. uvmpielov ieepyóp.tvot, yaXenol Aav, Gore jJ) loyóstw vtvk mapeAOeiy Ot& c7, 6500 éxslvr. 39. Kal iBo0, £xpaEav A£yovvec TOC fiptv xal cof, "'Insoo vià c00 «6; 30e, ds mph xatpoU Bacavíca: $us; 30. t Ó£ axpkv dm abva)v dé yolowv 033v 3I. "ot » Sa(uovec vapexdAouy aütóv XMvyovrec: El ix6a))uw, fj dc, dróoteDov fiae elc cÀv diéAnv àv xolpov. 32. Kal elmev abro "Ymdveve, ol 52 dcAdvreq drzÀ0ov tl; voUc yolpouc. xal iSoU, Gon mstv nüoa 1 £X, xoà voU xoniuvoU elc vv 0aAaacav, xat dr£0avoy év «ote bOaatv, 33. Ot 8 Booxovtec £ouyov, xai drsA0óvrec el vv mOÀty do qyetAav dvo xai ck «v. Bawpovitogévov. 34. Kal 0200, üca fj mdAq« E57 0ev elc auvdvermaty tip Incoo: xal iàóveeq aüvóv XapexdAscav, Üruxc uava6T, dro t&v 6puov ato». e. 1. Kal da6s elc xÀotoy Gurfpasev xal 7A0cv elo Tv l5tav mtOÀw. 2. Kal iBou, mpocíospov abr Tapaluruxbv bri xXvne BeGAvgk£vov. xal (30v 6 "Insoüc *3v (ov a5TOv rUrev xi mapaAutuxp: Gdoctt, véxvov: dgéuvcal cot af &uaprlat goU. s». Kol 0Bo5, vtvic tv qpapusatéov. eixov dy Éavroig Oboe, Bacon. 4. Kad 026v $?Ins0Uc tc ivüuuiiatis aüTGv elmev' *[vx x(. évüupieic0e mrovno& dv cato xapB(au ópv; 6. "TU éoctv. eüxortwrcepov, slxeiv: Ag£tvral cot ai &papr(at cou, 3j elxetv " Eyetpe xot mepimácts; e. "Iva 53 elbTive &xt 6 vlog voU dvüporrtou £Eoucíav Fei Er T YT E &paprlac, xóre Meyer v) maoaAutuxdip- " Eyetpe, &póv 200 tjv 130r xai Üra ye elo xov olxóv GoU. 7. Kai iq£00sl; dmjA0ev. elc cov olxov aUcoU. "[8óv:ec 5à oi àyÀot iqobi e nsav, xal iBótacay 10y " 0v Bóvra iEouc(av votxítry cot, dvüpomot. 9. Kai mapd yov. ixeiüev 6 "Inaouc &(Bev dvÜptomov xa&fusvov érl tb. ceAoviov, Maxüatov Jeyópevov, xal Me aücQqy "AxoAoU0t jiot,. xal dvaavko TxoXounatv aUi. 10. Kal éy£vero dvaxeufvou abtroU dv vij olx(a, iàoó, o)Àol ceXGvat xal Auaprolol d00vvsc auvavéxewvto 16). Incoo xai toic u.a raic aoToU. ri. Kal tSóvxec. of dDapisatot £)eyov cote. ia mcaie avtoU* Ar xl perá tàv teAao vv xal áp.aovoAGv date: 6 6idoxaAoc ój.0v 5 12. *O 6 'Incouq àxoucae eixev: OO ygt(av £youat ol loy óovcec lavpou dA oí xaxox, Ftovttc. 13 norum, occurrerunt ei duo habentes dzemonia, de monumentis exeuntes, sz'vi nimis, ita ut nemo possct transire per viam illam. 29. Et ecce clamaverunt dicentes: Quid nobis et libi, Jesu fili Dei? Venisti huc ante tempus torquere nos? 30. Erat autem non longe ab illis grex multorum porcorum pascens. 31. De&mones autem rogabant eum dicentes: Si ejicis nos hinc, mitte nos in gregem porcorum. 32. Et ait illis: Ite. At illi exeuntes abierunt in porcos; et ecce impetu abiit totus grex per preceps in mare; et mortui sunt in aquis. 33. Pastores autem fugerunt: et venientes in civitatem, nunliaverunt omnia, et de eis qui daemonia habuerant. 3á. Et ecce tota civitas exiit obviam Jesu; et viso eo rogabant ut transiret a finibus eorum. IX. 1. Et adscendens in naviculam, transfretavit, et venit in civitatem suam. 2. Et ecce offerebant ei paralyticum jacentem ín kcto. Et videns Jesus fidem illorum, dixit paralytico: Confide, fili: remittuntur tibi peccata tua. 3. Et ecce quidam de scribis dixerunt intra se: Hic blasphemat. 4. Et quum vidisset Jesus cogitationes eorum, dixit: Ut quid cogitatis mala in cordibus vestris? 5. Quid est facilius, dicere: Dimittuntur tibi peccata; an dicere: Surge, et ambula? 6. Ut autem sciatis quia Filius hominis habet potestatem in terra dimittendi peccata, (tunc ait paralytico) Surge: tolle lectum tuum, et vade ín domum tuam. 7. Et surrexit, et abiit in domum suam. 8. Videntes autem turbae timuerunt, et glorificaverunt Deum qui dedit potestatem talem hominibus. 9. Et quum transiret inde Jesus, vidit hominem sedentem in telonio, Mattlieum nomine. Et ait illi: Sequere me. Et surgens, secutus est eum. 10. Et factum est discumbente eo in domo, ecce multi publicani et peccatores venientes, discumbebant cum Jesv et discipulis ejus. 11. Et videntes phariszi, dicebant discipulis ejus: Quare cum publicanis et peccatoribus manducat magister vester? 12. At Jesus audiens, ait: dicus, sed male habentibus. Non est opus valentibus me

14 EYATTEAION KATA MATOAION. 69'. 13. Ilopeuü£vrsz 93 paüera. «(. doi: "EXeox 68a» xal ob Oucíav, oü vko 780v xaAéca: Buuxioue dXX &papriAouc. M. Tóc mpocépyovcat aci). ol. pur co "Iodivvou Aévovetc At& ci fpi, xal ol. apisatot vrioctboptv qo)Àd, ol 53 [sa ta( cou o) vrictUouctv; 15. Kal elrev abcois 6 Ioo0c Myr $uvavca: of tol c0U vu. plou mevOstv £g! aov uev! aüróv davlv Ó vu.qoc; Qsócovrat 86 ápépat Órav drapür, dr! abtüv 6 vup.ptoc, xal TÓt& vriOTEUCOUG!Y, re. Oó!e 53 àrión)À t. Ert6Y mua. Bdxouc dyvdgov dri facio maXau* alorc v&p có mAdpopaa abroU dró coU (p.ac(ou, xal xetpov aylopa (vea. 17. O08à gave olvov v£ov elc &exobe TraAatoUc: el. 51 of qa, P nvoveat ol daxol, xat 6 olvoc &xqeixat, xal ol daxol dmó)Auvrat d)Àk BdÓÀoucty olvov víov &l, daxobc xawoüc, xai dugóctpot guvtypobvrat. 18. Taura aócoU AaAoüvtoc aütotc, (Bou, doguv eq mpocsÀ0ov mpocexüvet aot) Aévwv: Kopus, 5j Guvatap [ou &pzt ére)uótmsev à& Eo ériütc vv qtiod cou ix! abváv, xal Coecat. 19. Kal Zyegüel; 6 "[naoUc xoAoU0et abt) xal ol paa cad acocod. 30. Ka (505, vuv) alp.odfooUca GuPtxa. Fc mposcsA0oUca Ómicüsw Tojaro ToU xpacméóou ToU luaciou aUtoU. at, " EXeyev. vào dv. Éauzz* "Ev djeotuat uóvov coU (paciou abtoU, cwüXcoj.at. s&, 'O 5i "IncoUg oxpagel xal iOv. abc) eixev: Operi, Übyazep* 5j miei; aou afowxv ac. xal dau, 5$ vuvly dx x? pac ixslvnc. 23. Kal DA6v 6 "Insoü, cic 3v olxíav «o0 doyovvoc xai là ob aOÀn tc xal vóv Oy Xov Oopubouj.evov Days? 34. "Ava tootirt* o) vào dré£üavev x0 xopaavoy dX xa0sióex, xal xactyé)av a0coU. 25. "Oct 5b dEeGXn om 6 Oy Aoc, slatiÓnv ixpdtnotv tT grip abt xal jy£ptv, v9 xopdaov. 326. Kal HE5A06v f nitur, xUvr, elc Xov mv 17v àxetvrv. $7. Kal rapd-vovt ixelüev cà "IvooU,?xoAouünoav abtip ÓUo vugÀot xpdlovrt, xal Afvovcao* — EXénaov $jic, vtóc Aavté, 98. 'EX0óvri 5à el, thv olx(av wposTA0ov ato oi vugÀol, xaVAévet aovotc 6 Inacoc* Iloceuese Gri voco &óvap.at mroizoac; Aéyouaty aüvip* Nal, xópus. s9. Tóve fjjavo tiv ógüanApunv aüvi)v Aéyav* Ka T) xloxtv Ójiov vevriso óptv. 30. Kai dveurgOnoav ol óg0nDquol aüci)v xat ive6ptufo ato, 6 'InsoUc Aévov: "Opive, notis ywocx£co) ». Ot 8à 2EeX0óvee Duouisav aüvóv iv 0n c3 17 éxslvn. 13. Euntes autem discite quid est: Misericordiam volo, et non sacrificium. Non enim veni vocare justos, sed peccatores. 14. Tunc accesserunt ad eum discipuli Joannis, dicentes: Quare nos, et pharistei, jejunamus frequenter, discipuli autem tui non jejunant? 15. Et ait illis Jesus: Numquid possunt filii sponsi lugere quamdiu cum illis est sponsus? Venient autem dies quum auferetar ab eis sponsus: et tunc jejunabunt. 16. Nemo autem immittit commissuram panni rudis in vestimentum vetus: tollit enim plenitudinem ejus a vestimento, et pejor scissura fit. 17. Neque mittunt vinum novum in utres veteres: alioquin rumpuntur utres, et vinum effunditur, et utres pereunt. Sed vinum novum in utres novos mittunt, et ambo conservantur. 18. Hec illo loquente ad eos, ecce princeps unus accessit, et adorabat eum, dicens: Domine, filia mea modo defuncta est; sed veni, impone manum tuam super eam, et vivet. 19. Et surgens Jesus, sequebatur eum, et discipuli ejus. 20. El ecce mulier qua sanguinis fluxum patiebatur duodecim annis, accessit retro, et tetigit fimbriam vestimenti ejus. 21. Dicebat enim intra se: Si tetigero tantum vestimentum ejus, salva ero. 22. At Jesus conversus et videns eam, dixit: Confide, filia: fides tua te salvam fecit. Et ealva facta est mulier ex illa hora. 23. Et quum venisset Jesus in domum principis, et. vidisset tibicines e£ turbam tumultuantem, dicebat: 24. Recedite: non estf enim mortua puella, sed dormit. Et deridebant eum. 25. Et quum ejecta esset turba, intravit: et tenuit manum ejus. Et surrexit puella. 26. Et exiit fama bzec in universam terram illam. 27. Et transeunte inde Jesu, seculi sunt eum duo ceeci, clamantes et dicentes: Miserere nostri, fili David. 28. Quum autem venisset domum, accesserunt ad eum czecl. Et dicit eis Jesus: Creditis quia hoc possum (acere vobis? Dicunt ei: Utique, Domine. 29. Tunc tetigit oculos eorum, dicens: Secundum fidem vestram fiat vobis. 30. Et aperti sunt oculi eorum. Et comminatus est illis Jesus dicens: Videte ne quis sciat. 31. ]lli autem exeuntes, diffamaverunt eum in tota terra illa.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. X. 15 31. AUrGvy Oi dlepyopávov, Uo0, rpoa/|verxav abt &vOperrov xixpóv Gaukovilópurvov. 33. Kal ix6Xn0£vxoc «ou Gatov(ou dAdAmatv 6 xe qx. xal düuup.acav ol Oy Xo Aéyoveso: OüBémote épávr oUrex iv «9 'IopajA. 34. Ot 8À dbapisatot Devov* "Ev v9. doyovtt àv Gatcovitv éx6a) Ot xà Baqgdvia. 35. Kai mepuyev Ó. "Incoüc «kc mole; rácac xal tác xac, Oi0doxov £v vai; cuvaYoryai; aütv. xal xnpóccov to tüavyéuov. tT; BactAetag xal OepamtUmv Tügay vocov xat rücav u.aÀaxtav. 36. "I9v 86 vue ÓyAouc daring v(a0 repli atu, 6x 3/oav baxuAuévot xol tofu pévot, icri mpóbaca. u3) Étovxa mrouéva. 37. Tóxe À£yet toic uan raig aüzo0: 'O pv Orpicp.óc fcoÀUc, of 86 doyd rai GA yon. 3s. Arf ónte ouv toU xupiou vou ÜrpispioU, Ürux éx6dÀx épyáras elc vov Ücpigpv aotoU. l. I. Kol rpocxaJecdutvos vobc 9oXexx pa0n zac aovo (xsv aíroi; iLoucíav mvtugatev | dxaÜdpruv, dove Ex6d)X.ew aOck xal Üspazeóetv mücav vocoy xal nücav uaÀaxíav. 3. T&v 85 B«8:xa dmocrolnv «à Óvópatd dovw taUca - x portoe Z(uaov 6 Aevopevoc IHécooo xal'AvBo£ac 6 G5eÀ góc aUtoU, 3. 'Idxm6oc 6 «oU. Ze6sSalou xal "Iotvrrc 6 à5696c abcoU, Dro xat BapfoAouatoc, wp xai Mar0atoc 6 vs)uovrc, "Idxi6oc 6 «o9 "AXgatou xal GQa5tos, 4. XQquov 6 xavavatos xal '[oudac 'Ioxapwrtrc, 6 xal rapaSobe aÜTÓV. &. Toócou, touc ÓmBexa drícortOsv 5 'IncoUc vapay[tÀa; aóroi; A£vuv*. Elc 690v düvàv y dméMOnet, xal el; móXtv Zauapttvóv. uo) elafAOn e: 6. ToptUsc0e Bb pu)ov mpbc vk mpóÓata «à ámoÀÀota olxou 'IcpaYjA. 7. llopeuóu.tvot 53 xnpócctts Myovtec* 8vt Toppoxev 5$ BasUe(a t&v oupavoxv. 8. 'AcürvoUvta ÜspareUert, vexpouc evelpeve, Àevpobc xaQap(tece, Baisóvia x6) exe * Bopexv E d6ers, Goprky oce. 9. M3, xvfonc0s ypucov un56 doyopov tm5l y aYxov tlc t&c Co vacuov: 10. i3, Tóouv slc 620v, (ux58 Odo yitüvac [iml Ono£jat& urbi. $a68ov. dZtc vdo davvy 6 lpyávno t7 po? xo rou. p... Elo 5v 5' àv xoÀcy 7) xóxnv ela(6re, iEexácace t dv aUiT, &iiq Eovtv*. xdxel pelvase. Eo àv. it On1t. t2. Eicepyóptvot 02. elo cv olxiav. áanácac0t a)tv Aéyovttc* Elpfrvn x6 oo obtu. 32. Egressis autem illis, ecce obtulerunt ei hominem mutum, demonium habentem. 33. Et ejecto daemonio, locutus est mutus; et mirate sunt turbz, dicentes: Nunquam apparuit sic in Israel. 34. Pharisei autem dicebant: In principe daemoniorum ejicit dd:emones. 35. Et circuibat Jesus omnes civitates et castella, docens in synagogis eorum, et praedicans evangelium regni, et curans omnem languorem et omnem infirmitatem. 36. Videns autem turbas, misertus est eis: quia erant vexali, et jacentes sicut oves non habentes pastorem. 37. Tunc dicit discipulis suis: Messis quidem multa, operarii autem pauci. 38. Rogale ergo dominum messis ut mittat operarios in messem suam. X. 1. Et convocatis duodecim discipulis suis, dedit illis potestatem spirituum immundorum, ut ejicerent eos, et curarent omnem languorem et omnem infirmitatem. 2. Duodecim autem apostolorum nomina sunt bac. Primus, Simon qui dicitur Petrus, et Andreas frater ejus, 3. Jacobus Zebedsi, et Joannes frater ejus, Philippus, et Bartholomaeus, Thomas, et Matthzeus publicanus, Jacobus Alphaii, et Thaddzeus, 4. Simon Cananzus,, et Judas Iscariotes, qui et tradidit eum. 5. Hos duodecim misit Jesus, preecipiens eis, dicens: In viam gentium ne abieritis, et in civitates Samaritanorum ne intraveritis: 6. Sed potius ite ad oves quxe perierunt domus Israel. 7. Euntes autem predicate, dicentes quia appropinquavit regnum colorum. 8. Infirmos curate, mortuos suscitate, leprosos mundate, diemones ejicite: gratis accepistis, gratis date. 5. Nolite possidere aurum, neque argentum, neque pecuniam in zonis vestris: 10. Non peram in via neque duas tunicas, neque calceamenta, neque virgam: dignus enim est operarius cibo suo. 11. In quamcumque autem civitstem aut castellum intraveritis, interrogate quis in ea dignus sit; et ibi manete donec exeatis. 12. Intrantes autem in domum, salutate eam, dicentes: 4, Pax huic domui.

16 EYAITEAION KATA MATOAION I.. 13. Kol àv. uiv 3, olx(a dxs(vo Ela, dro f$ elpXjvr, uiv én' abvfv* d&v BE ua 3 át(a, $ slprvn Opo)v vpbc opc émarpaqiTu. nw. Kal & ikv. p S£Enrat Ope unbà dxoóam coUe Aóvouc Opiov, Éepyóptvot Éteo «7c olx(ac 3) «Tic TÓAeux dxcvwdta ce cov xovioptóv ix x&v TroSov Opi. I6. "Au Aéyo ópiv, dvsxróvepov lovav 7, Xo3ópav xal Fouóopov dv fpíom xplcsuq j| v5 món axeivn. 16. "[3o6, &46 dmogré)w pH, é« mpó6ara idv pécq. Aoxtov * X(veats "I qpóviuot dx ol. Ópti xal dx£oatot óx, al mepiatcepat. 17. Ilposéyete 6à dro x&v dvÜpayruv* ta paboaouoty yàp Op el. ouvé3pia, xal iv. cato auvaurqaie adTóv p.aottrogougty optic I8. xal iml fyepovac xal Basuet dy 0f ota0e Évex£v dj.o0, &lc j.agróptov cote xal voto Éüveatv. 19. "Oxav 0b xapadocoucty 6p3c, v3) uepucv;mnre müx 3| vi AaXjanta* Dooecat và uiv ly Duilvn c $pa v Aa) joeve* 20. 00 ykp Ojurtc doxà ol Aa oUvrec, G))& x6 mveUpa TOU matpoc bpuov t0 AaAoUy dv piv. 31. IapaSoott 9à d0eA góc dOcAgàv tlc 0xvavov xal xavhop tíxvov: xal. ixavacvíjaovrai víxva. érl voveo xai Üavarocouctv aótoUc. 32. Kal Écso0s ioodpuevot Órxb mavtov Ótk cb Ovou.d uou* 6 8 Orout(vac slc x£Aoc, obroc awfaeca. 95. "Oxav Bà Buoxwcty pc dv xj OC rait, qeUyese el, v dAXnv. dpa XÉvoo Ópiv, 00 13) reMewct ve óAet "Icpa3 Éuc &v £A0y, 6 vtóc oU. dvüpurmov. 94. Oóx fau paUnc)c Orio vóv Dibdaxalov o00à GoUAo, Óràp vov xüptov advoU. 25. "Apxevóv cip iaOnc, (va. vÉvotat x 6 Oi6doxaAoc aocou, xal vij OoUÀ« (oe 6 xuptoc acoU. el v olxobecxórn BeeAte6o0A érexádieaav, rógw pAAAov coi olxttaxolc &UTOU. se. M3 oov qo6n0T t aütoUc* oblv ydp écvw xsxaAupuk£vov 8 oüx droxaAugü orat, xal xourróv 800 qvac exa. 3j. "O Xéqo Gpiv dv cT, oxotla, elxaxe dv «ip gorr(xal 8 elc x5 oUc dxoósrt, xvpólace éri vv Onp.dtov. 25. Kal q3 qobris0s dmó vuv dmoxttvvdvowv c0 cua, cv 9» uy uo Suvapévory &moxvelvat* gobrOnce 5b u8)Xov xbv Puvdpuevov xal Vuyv xal cQ dxoMca: elc véevvav. $9. Ooy1 S0o ctpout(a dacaplou moXctrat; xai Év &E abtOv oí motiva Pr cv YT dveu toU matpóQ bó: 30. piv Ob xal al tog ec tc xepa e mücat Jpi0pnp£vat elolv. si. M3, oiv. gobrigüe* moXAQv arpoultv Suxofprrs bu.cic. 31. IIà; oóv Óatt; 6uoAop(os dv. dol Épmpos0ty 13. Et si quidem fuerit domus illa digna, veniet pax veetra super eam: &i autem non fuerit digna, pax vestra revertetur ad vos. 14. Et quicumque non receperit vos, neque audierit sermones vestroe; exeuntes foras de domo vel civitate, excuite pulverem de pedibus vestris. 15. Amen dico vobis: tolerabilius erit terree Sodomorum et Gomorrbszeorum in die judicii, quam illi civitati. 16. Ecce ego mitto vos sicat oves in medio luporum. Estote ergo prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbee. 17. Cavele autem ab hominibus. Tradent enim vos in conciliis, et in synagogis suis flagellabunt v0$; 18. Et ad priesides et ad reges ducemini propter me, in testimonium illis et gentibus. 19. Quum autem tradent vos, nolite cogitare quomodo aut quid loquamini: dabitur enim vobis in illa hora quid loquamini. 20. Non enim vos estis qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis. 21. Tradet autem frater fratrem in mortem, et pater filium; et insurgent filii in parentes, et morte eos afficient. 22. Et eritis odio omnibus propter nomen meum: qui autem perseveraverit usque in finem, hic salvus erit. 23. Quum autem persequentur vos in civitate ista, fugite in aliam. Amen dico vobis: non consummabitis civitates Israel, donec veniat Filius hominis. 2$. Non est discipulus super magistrum, nec servus super dominum suum. 25. Sufficit discipulo ut sit sicut magister ejus; et servo, Sicut dominus ejus. Si patremfamilias Beelzebub vocaverubt, quanto magis domesticos ejus? 26. Ne ergo timueritis eos: nihil enim est opertum, quod non revelabitur; et occultum, quod non scietur, 27. Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumlne: et quod in aure auditis, praedicate super tecta. 28. Et nolite timere eos qui occidunt corpus, animam aulem non possunt occidere: sed polius timete eum qui potest et animam et corpus perdere in gehennam. 29. Nonne duo passeres asse veneunt: et unus ex illis non cadet super terram sine Patre vestro? 30. Vestri autem capilli capitis omnes numerati sunt. 3I. Nolite ergo timere: multis passeribus meliores estis vos. 32. Omnis ergo qui confitebilur me coram bomipibus,

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHJEUM. XI. 17 T&v dvÜprruv, óuoloyáswo xdyà iv abrü Éi.pocücv | confitebor et ego eum coram Patre meo qui in caelis est: t9U Trpoc (A0U toU dv «oi; opa vois * 33. Üoru; 9" àv dpvíeutal ue Funpocüev «v. dyÜpurwv, dpv'sopat xávo) aítóv ÉjmposÜev oU ma póc hou toU £y tois obpavotc. 34. M3 voulant. &ct 100v Barty slprvnv éri vv YAüv: oóx 3X0ov BaXeiv elpívny dXX udyatpav. ss. 'HA0ov 1X Suy dant dvOpurrov xat coU zacpoc aUtoU xai Üuvatépa xark t7 mtpóq aUT7 xal vouqn xatà v7 revOsolic abcTic36. xal Py8pol toU &vOptrrrou of olxetaxol aov. 37. 'O qv atépa 3| untéoa 6nàp duà obx fotw tou &Etoc* xal 6 qv vtàv 3| Ouyac£on Ürip ip oüx £axvv joo dtc: t8. xai &q o0 Aag 6d vet 10v Gxvaupbv a0roU xal dxoAouOei értao (sou, ox dart uou dE. 39. "O ebpow cv Joy jv aüxo0 dxoMott abcr * xaló dmoMÉcac vÀw Quy3v a0toU Évexev idpoU cópácet aTÁÍv. 40. 'O BSeyópevoc Spic da3 B£yerav, xal 6 dp ÓeqÓuevoc O£ysevax àv. drroeteÜavid pe. 4t... 'O 3eyópevoc mpopíienv eic Ovopa. mpovritou ptcÓbv mpovíTou XX jevat, xat 6 eg óuevoc Bixatov. clc $voua Oualou jtoO5v. Bixalou Xxjpera:. 42. Kai &x dày moriov, fva. 1v. ay love cost Tot5ptuv ÜOato, duypoU uóvov rl; Ovona pia6mroU, du3jv Afyto óptv, o0 p) dxoAÉan cov uia0ov aócoU. [A". I. Kal éyé£vevo ce. éx£)eatv 6 "Inaooc Saxaaatoy toig Óesxa paUr rais aütoU, puer£Ov, Exelüev vo3 &i6doxetv xal xnpücaetv dv cac móAeaty aotGv. 2. 'O 5b "Iondvvec dxoócac iv «6. Seapuovnplo ck Épya vo9 Xpurroo, mépac Buo tv amt v aoroo 3. &irtv có: Zi et 6 dpyópevoc, 7) Éxvepov mpoc6oxiuev; 4. Kal droxpiüet, 6 "Inaouq &ixev. aoxoic: TlopevOévrec dor peace "Ioavyr, & dxoüste xal BAénese: 6. tugAot dva6Memouctv, yool mrpiraoooty, Acvtg0l xa0apiLovvat, xtopol dxoücuatv, vexpol éyetpoveat xai rxtoyol. £üayyeAl ova: e. xal guaxápue doctw Bc dày [oh oxavosia07, dv dol. P Tostov 5b moprvopévev Jpzato 6 "Inoue Aéqew toi oy Aots vepl "Iodvvou* T( 25530ate. elc v)v Éongsov racac0at; x&Aapsov Orb dvfpou aacvop.tvov; 8. 'AXAk c( dEXA0nve lOciv; dvÜpurrov &v. j.a)axoto Jugiecpávov; So5, oi vk paXax& qopoüvrec àv vois ofxot; tv Baauov slalv. e. AXAX vt éEXAOate ÜOrtv; mpoyrtnv; val Xéyo Üpyitv, xal meptoaócepov Tpogrixov. t0. OUxoc ydp dovtv mepl o6 qéyparerai: "I500, yi NOY. TEST. 33. Qui autem negaverit me coram hominibus, negabo el ego eum coram Patre meo qui in coelis est. 34. Nolite arbitrari quia pacem venerim miltere in ter. ram: non veni pacem mittere, sed gladium. 35. Veni enim separare hominem adversus patrem suum, et filiam adversus matrem suam et nurum adversus socrum 8üam: 36. Et inimici hominis, domestici ejus. 37. Qui amat patrem aut matrem plus quam me, non est me dignus; et qui amat filium aut filiam super me, non est me dignus. 38. Et qui non accipit crucem suam et sequitur me, non est me dignus. 39. Qui invenit animam suam, perdet illam; et qui perdiderit animam suam propter me, inveniet eam. 40. Qui recipit vos, me recipit: et qui me recipit, recipit eum qui me misit. 41. Qui recipit. prophetam in nomine prophetz, mercedem prophete accipiet; et qui recipit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet. 42. El quicumque potum dederit uni ex minimis istis calicem aqua frigidae tantum in nomine discipuli, amen dico vobis: non perdet mercedem suam. XI. f. Et factum est, quum consummasset Jesus praecipiens duodecim discipulis suis, transijt inde ut doceret et preedicaret in civitatibus eorum. 2. Joannes autem quum audisset in vinculis opera Christi, mittens duos de discipulis suis, 3. Aitilli: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? 4. Et respondens Jesus ait illis: Euntes renuntiate Joanni qua audistis et vilistis. 5. Ceci vident, claudi ambulant, leprosi mundantur, surdi audiunt, mortui resurgunt, pauperes evangelizantur: 6. Et beatus est qui non fuerit scandalizatus in me. 7. Illis autem abeuntibus, ccpit Jesus dicere ad turbas de Joanne: Quid existis in desertum videre? arundinem vento agitatam? 8. Sed quid existis videre? hominem mollibus vestitum? Ecce qui mollibus vestiuntur, in domibus regum sunt. 9. Sedquid existis videre? prophetam? Etiam dico vobis, et plus quam prophetam. 10. Hic est enim de quo scriptum est: ego mitto angelum 2

13 EYATTEAION KATA MATOAION. IA". drrogvéAAu xóv d'yyeAóv uoo. mpó mpoaumou cou, & xavacxeudas. c3v 630v aou Ej mpoc0Év aov. UH. Ap» Avo Opiv, o0x évrjqeprac dv qevvmroie Tvvaiuxióv peltzov "Ioavvou 00. Baxtiavou* 6 03 yaxpocepoc év 47j Bacüe(a vv oüpavov petQov aUroU écciv. 12. Anxó 0b xv jfusoov "Iodvvou ToU BartiotoU Éox; &prt 4 Baae(a Tv oópavov Biatezat, xal Buxctal ápraltouciy aUtv. 13. II&vceq ykp ol mpogitat xal 6vótos Éox, "Indvvou Éxpog/jteucav. 14.. Kal el 00e. 3£Gac0at, aóvóc dor "Hac 6 I. £ÀÀtov Foy &cOat. t5. O Égpoyy ava. dxodety dixovétus. 16. T(vw 5$ 6owoco cv yevskv vaoznv; 6pola. dcviv matólot, xaÜnpévoi, iv. dyopi, & poa -puvoUvta. voie éxatpot Y7. Aéqoucww* HóXjaapcev Optv, xal oUx epyrcactüs: i0gnváaapsv, xal oüx éxójactc. r5. HA0ev. v&p "Iodvvng usce. do0Uov. iore (vow, xat Aéyouaiw* Aaipóvtov Zye:t, 19. "HÀ6sv 5 utóc coU dvOpuxou dc0lev xal mivov, xal Aévouatv: "900 dv0puroc qdvoc xal otvonóvas, teAevGv (Ao, xal &pxpvosAMov. xal dSuxato0m 4$ coyle dT tv t£XVV a'OTT|c. 20. Tóc Jptato óveibLsw vàe móÀet iv ai, iyévoyvo al mAeiacat Ouvductg aócoU, Ürt oÀ. [«evsvóngav. 31. Obat cox, Xopataiv: oóa( aot, Buücaióa- Óv el àv 'Tópto xai Ziwvi éyévovro al Guvduste al. yevdpevat: é£» óuiv, xaÀat dv £v adxxo). xal axoO0) uetevongav. 22. ID3Àyv Xéo 6pitv* Tópo xai Xi! dvexttepov lÉaxoidy fjépa xplosox; 9) ópiv. 33. Kal eo Kagapvaoóp., i3, Éex odpavoo GreOion; Éox; &8ou xaxa Gon: 8v «l àv ZoBópow, iyevíünaav ot Suvdpuet al vevotuevat dy aol, Fev àv. uégpi tT af puepov. 21. ID3yv Xo. óptv, Srt YT, EZoBóuew. dvexcótepov laxac dv fufpa xpiGtox, 3 aot. 25. "Ev dxeivo) x6 xat0&) dvoxpilel, 6 "InaoUc elrev"EfouoAoyoUtai cot vtto, xÓpte TOU oüpavoU xal tj, 7c, 9*t Expujaq vaUva dmà cogüv xxl cuverOv, xal drexdYujac abt vaio. 36. Nal, 6 racfjp, &rt obctoc àyévexo e0Box(a. Éi.rpoaüév aov. 27. IIdvra. uot vap803r, Órà coU matpóc pov: xal oübe, Értytvoaxet càv. vlàv el io) 6 xao: o08à xbv xacfou tic ÉrtytvooOxEt el 3) 6 vibe xal ó ékv BoUAnvat 6 vic droxaA uas. 28. Asüre móc [à mdvtec of. xomivtse xal mtoopttepévot, xàvà dvaxaócu Üpic. 319. "Apate tv Cu yóv p.ou £o ópto xal aO ece dm dpioU, Üt moa slut xol rametyóc v3, xapS(a" xal sópfisexe dvaraxucty cate yoyatc 0p. meum ante faciem tuam, qui preparabit viam tuam ante te. 11. Amen dico vobis: non surrexit inter natos mulierum major Joanne Baptista: qui autem minor est in regno clorum, major est illo. 12. A diebus autem Joannis Baptist: usque nunc, regnum celorum vim patitur, et violenti rapiunt illud. 13. Omnes enim prophelze et lex usque ad Joannem prophetaverurft: 14. El si vultis recipere, ipse est Elias qui venturus est. 15. Qui habet aures audiendi, audiat. 16. Cui autem similem s&stimabo generationem istam? Similis est pueris sedentibus in foro, qui clamantes cosqualibus, 17. Dicunt: Cecinimus vobis; et non saltastis; lamentavimus, et non planxistis. 18. Venit enim Joannes neque manducans neque bibens; et dicunt: Deremonium habet. 19. Venit Filius hominis manducans et bibens; et dicunt: Ecce homo vorax, et potator vini, publicanorum et peccatorum amicus. Et justificafa est sapientia a filiis suis. 20. Tunc capit exprobrare civitatibus in quibus facla sunt plurima virlutes ejus, quia non egissent poenitentiam. 21. Vie tibi, Corozain; vx tibi, Betlisaida: quia si in Tyro et Sidone fact;e essent virtutes qua factze sunt in vobis, olim in cilicio et cinere penitentiam egissent. - 22. Verumtamen dico vobis: Tyro et Sidoni remissius erit in die judicii, quam vobis. 23. Et tu, Capbarnaum, numquid usque in celum exaltaberis? usque in infernum descendes: quia si in Sodomis fact:e fuissent virtutes quae factae sunt in te, forte mansissent usque in hanc diem. 24. Verumtamen dico.vobis quia terre Sodomorum reinissius erit in die judicii, quam tibi. 23. [n illo tempore respondens Jesus dixit: Confiteor tibi, Pater, Domine cceli et terree, quia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis. 26. ]ta, Pater: quoniam sic fuit placitum ante te. 27. Omnia mihi tradita sunt a Patre meo. Et nemo novit Filium, nisi Pater; neque Patrem quis novit, nisi Filius, ct cui voluerit Filius revelare. 28. Venite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos. 29. Tollite jugum meum super vos, et discite a me quia mitis sum et liumilis corde; et invenietis requiem animabus vostria.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XII. 19 30. 'O yàp (uyoc iov yprotóc &avw. xal tà gopríov poo ZAagpóv. IB. I. 'Ev éxelvo c6) xatpii 2ropsu67 6 Insooc voic ad06actv Xi& xbv amopluuv: of 8& anra abroo éxe(vacav, xal Jjotaveo vÜ)ety axváyuaq xal éaü(sw. 2. Ot 8 dDapicatot iBóveec eixov abrir "Ios, ol p.a9rat aou TotoUniw Ó oüx Esai moiety vot ad66aew. s. 'O 853 elxev. adxoic Oüx dvÉvvores. x(. Éxolnaev Avi, Ove. éxe(vaaev xal ol uev! aíto); 4. II sio TA0sv sl rov olxov toU O&oU xal toUq dotouc vr mpolfaeux Éoaysv, obc oóx Mov Xv aTip ga(tiv 0083 voic pex abtoU, sl p cod lepeUaty ióvotc; 5. "H oóx dvé£vwtoxe dv. c6 vópao, Ott cot, adó66aat of (epeic àv ctp lepip o ad 66a vov. Bs6nAoUnw xal ávalttl elatv; &. A£yoo 83 Opi, Urt toO lspoU uslzov doclv dt. 7. El 88 évoxevre. cl dovwv- "EXeoc 06 xal o0 Oucí(av, oóx Óv xactOuxdcats tvobc &vattlouc. 8. Kóptx vdp dcrw 6 vlog coU dvÜpermou xal voU ca66drov. 9. Kal psta6s Duiüry 30ev. elc cv euvaquyàv Goo. Io. Kal i900 dv0pwmoc yetpa Eye Enpdv. xal émrrpexcnaav adtóv Aévovtsc: El Écearw coi, oa66aaw Ücpameustv; (va xaT»yopfjawatv abroU. it... 'O 88 elxev abcoic Ttc Éoxac dE Ouv dvüporoc, Bc ÉEex mpó6a vov Év, xal ikv. méa coto toi, ad66acw &l; Bóuvov, ool xpavyjast a0to xal Eyepet; 12. IIósw. 09v. 9tagépet dvüportoc mpo6dvou: Gat Éieaxv Toi; oa 66acty xao Totttv. 13. 'Tóce. Aéyet ci. dvüpomox "Excewov. 73v ysipd cov. xal dLéttwvtv xol drixavectdÓy Ovyvhc óx f$ d)Àx. 14. "EtLeA0óvcec 0€ of apisatot euj.6oU)tov £xolzoav xat aUtoU, Unux aütov dto£awaty. 15. *O 5» '"IncoUc qvooc dveycpnotv Exeiücv, xal jJxoloU0rcav at ToAÀÀot xal JÜtpdmtuctv aUtoUQ Távtuc, [6. xai émexlpmosv aUvoig Üva po) qavapov autóv Tot/ot0 ty D. Üva xÀmpo07 x5 $r0lv 3k 'Hoatou coU mpogítou AÉvovroc r8.?[BoU 6 mai jou Óv fo£visa, 6 &vyarentée (uou elc 6v eüóoxnatv f$ vy, gov coo cà mvtüpd pou dm a5tóv, xxl xplaw coi, Éüveaw dmavyqe)at. 19. Oóx doícet 0088 xpavqaaci, o036 dxobatt ttc dv tui, Aa celat; vv quvsv atto)" 20. xdÀauov GuvtetpisuÉvov o0. xacedbet xat. A(vov tupóputvov oU. aÓéatv. Eoo &v ix6dX elc vixoc oy xpl2v. 121. Kal dv xà) óvopatt abtoU Evry, Emtooow. 30. Jugnm enim meum snave est, et onus meum leve. XII. 1. In illo tempore abiit Jesus per sata sabbato; discipuli autem cjus esurientes cceperunt vellere &picas et manducare. 2. Phariesei autem videntes, dixerunt ei: Ecce discipuli tui faciunt quod non licet facere sabbatis. 3. At illedixit eis: Non legistis quid fecerit David quando esuriit, et qui cum eo erant: 4. Quomodo intravitin domum Dei, et panes propositionis comedil, quos non licebat ei edere, neque his qui cum eo er:nt, nisi solis sacerdotibus? 5. Aut non legistis in lege quia sabbatis sacerdotes in templo sabbatum violant, et sine crimine sunt? 6. Dico autem vobis quia templo major est hic. 7. Si autem sciretis quid est: Misericordiam volo, et non sacrificium: nunquam condemnaseetis innocentes: 8. Dominus enim est Filius hominis etiam sabbati. 9. Et quum índe transisset, venit in synagogam eorum. 10. Et ecce homo manum habens aridam: et interrogabant eum, dicentes: Si licet sabbatis curare? ut accusarent eum. 11. Ipse autem dixit illis: Quis erit ex vobis homo qui liabeat ovem unam, ef si ceciderit hzec sabbatis in foveam, nonne tenebit et levabit eam? 12. Quanto magis melior est homo ove? Itaque licet sabbatis benefacere. 13. Tunc ait omini: Extende manum tuam. Et extendit, et restituta est sanitati sicut altera. 14. Exeuntes autem pharissi, consilium faciebant adversus eum, quomodo perderent eum. 15. Jesus autem sciens recessit inde; el secuti sunt eum multi, est curavit eos omnes; 16. Et priecepit eis ne manifestum eum facerent: 17. Ut adimpleretur quod dictum est per Isaiam prophetam, dicentem: 18. Ecce puer meus quem elegi, dilectus meus in quo bene complacuit animse mese. Ponam spiritum meum super eum, et judicium gentibus nuntiabit. 19. Non contendet neque clamabit, neque audiet aliquis in plateis vocem ejus; 20. Arundinem quassatam non confringet, et linum fumigans non exstinguet, donec ejiciat ad victoriam judicium; 21. Et in nomine ejus gentes sperabunt.

20 22. Tóve mposvéyOUn abcü) Gatovitopevos Tu'pAoQ EYATTEAION KATA MATOAION. IB. 22. Tunc oblatus est ei daemonium habens, czcus et xal xexóc xat éepántuctv aütóv, Gate tiv vupAov | mutus; et curavit eum ita ut loqueretur et videret. xai xoxpóv AaAeiv xal BAé£ret. 23. Kal itloravro váveeq ol ÓyÀXoi xal Deyov: Mí oUróq davtv 6 víóc Aavts; 24. Ol 52 Qoaptcatot dxoucavtto £ixov* Oboe oüx ix6a)Xt cà Bataóvia. el (3) dv c. BeeAte 600A. doyovri vOv Ontsoviov. 25. Eibóx, 53 6" InaoUc cà évüuujaetz abtüv itv aoxol: ITàca. BaouAsia peptatision xa0' Éautz.; épnpoUrac xai rüca. TtOÀ« 7| olx(a utotÜeica xa0' Éavtz., o0 aca6zctcat. 26. Kal cel 6 aatavic xov aatavilv. ix6d))et, do' Íauxóv dpeplaün: müx oóv avaDYiserat 5$ Bacus(x abT0U; 27. Kal el 2yo ey BeeAze6oUA dx6d2eo cà Onusóvix, of uiot Ojuv év «(vc ix6dOD.ouatv; Di toUto abrol xpival ópiv Éaovtat. 28. Ei od é&y&) dy mveip.at 000. x6d)Oun. v& Oniuvix, dpa foüactv ig' ópüc f$ Bacus(a coU Orov. 29. ^H Gc Sovatal cic elose)0riv. elc cv olx(av ToU lgqupoU xai t& axeuv a toU Busprtaa, 2v p) mpoicov ojo, vov lay upóv; xal cote cÀv olx(av aüroU Duaprácst, 30. 'O 13) Óv uec! &po9 xav poU. écciv, xal 6 u3 cuv&Yow p.ex. Ep.o0 Oxopmset. 31. At& toUro À£yo Opiv: Ica áuapría xal BAacqnia dosüioevat vot dvÜpurrou; fj 62 x00 mveóuaToq BAacoruta ox dotfjctcat. 32. Kal &G &&tv eire Xoyov xax& «oU vloU voU. áv0porTou, doeOjoevat aüxük Oc D v ere) xav 100 mveupatO€ toU &y(ou, oUx dyrÜrioecat uütO) odxe dv xoUto c) alit oUte 2v và) u£)Oovtt. 35. *H moujsate «0 Bívbpov xaÀóv xal Tóv xapTov aovou xzÀóv: 3| motjcate c0 OfvÓpov campóv xal tov xapmóv aütoU campov' £x (Xo voU xapmou có Ofvipov qiveooxecat, 34. l'evvfkava. PÓyibvoiv, Tox; SUvaaUe dat Jaeiv Tovnpol Ovxec; x 1p 100 mepucOEU[.atoe T7 xapó(ac 10 axóu.a AaAet. 35. 'O dya0oc dv0ptmoc ix v00 dia0oU ÜrcaupoU ex6aÀAst dya0d- xat 6 movrpóc dvüpurroc éx t00 TovrpoU ÜnaaupoU éx6a))et rovzod. 36. Aéqw 0 Guiv, 6xt müv priua dpyov 6 dày AaMjawGty of dvOpurxot, &roSwgougty epi. aücoU Aoyov dv *u£oa xplasux. 37. 'Ex q&p «0v Aou aou Gua 0,0, xat x cv Àovo cou xavaDixaa0 0». 3s. 'l'órs dexp(0naav atto vwic vov yoauj.aréov xal Q'apisalov Aévoviec: Aiaoxas, O£Aouev a6 coU acetov ÜOetv, 39. 'O à: axoxpiües g&rev a0coiq l'evek Tovro xal uotgaAls aviuetov Crxel xal avuetov o0 0o07,5* cat a11j £l ui xo eycetov "Iovi 100 rpoyrirov. 23. Et stupebant omnes turbe, et dicebant: Numquid hic est filius David? 24. Phariszí autem audientes, dixerunt: Hic non ejicit demones nisi in Beelzebub principe dzemoniorum. 25. Jesus autem sciens cogitationes eorum, dixit eis: Omne regnum divisum contra se, desolabitur; et omnis civitas vel domus divisa contra se, non stabit. 26. Etsi satanas satanam ejicit, adversus se divisus est: quomodo ergo stabit regnum ejus? 27. Et si ego in Beelzebub ejicio daemones, filii vestri in quo ejiciunt? Ideo ipsi judices vestri erunt. 28. Si autem ego in Spiritu Dei ejicio dzemones, igitur pervenit in vos regnum Dei. 29. Aut quomodo potest quisquam intrare in domum fortis et vasa ejus diripere, nisi prius alligaverit fortem? et tunc domum illius diripiet. 30. Qui non est mecum, contra me est; et qui non congregat mecum, spargit. 3I. Ideo dico vobis: omne peccatum et blasphemia remittetur liominibus: Spiritus autem blasphemia non remittelur. 32. Et quicumque dixerit verbum contra Filium hominis, remittetur ei: qui autem dixerit contra Spiritum sanctum, non remiltetur ei neque in hoc &zeculo neque in futuro. 33. Aut facite arborem bonam, et fructum ejus bonum: aut facite arborem malam, et fructum ejus malum:siquidem ex fructu arbor agnoscitur. 34. Progenies viperarum, quomodo potestis bona loqui, quum sitis mali? ex abundantia enim cordis os loquitur. 35. Bonus liomo de hono thesauro profert bona: et ma lus homo de malo thesauro profert mala. 36. Dico autem vobis quoniam omne verbum otiosum quod locuti fuerint homines, reddent rationem de eo in dic judicii. 37. Ex verbis enim tuis justificaberis, et ex verbis tuis condemnaberis. 38. Tunc responderunt ei quidam de scribis et phariszeis, dicentes: Magister, volumus a te signum videre. 39 Qui respondens ait illis: Generatio mala et adultera eignum quaerit: et signum non dabitur ei, nisi signum Joni | prophetze.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XIII. 2t «.. "Qaxep rào Jv "Iovüc dv «T, xoa coU xfjrouc Tpétc fp£pae xal vpeto vuxvac, oUruxc Éarat 6 ioc coU dvOporou v tT, xapó(a tT 7i tpetc Ap£pae xal tptic voxtaq. 4i... "Av8os; Ntveuicat. dvaovijoovrat dv c5 xploe prr& c7c yeveli o vaítrG xal xataxowoügtv aüváv: Óvt p.exevoraav elo vo x'jouytaa "Inv, xal (Bou mAeiov "Inv& às, 42. BacÜ:ooa vóvou éyepffjatxat £v «T, xolaet uec tZ, ycvcHo vauTn, xal xaraxptei abváv: ótt 20tv drm zv T&pa vov 1T Y7j« dxoucat tv aoolav ZoAopuvoc, xal 8o) mÀrtov XoAouiovog dt. 43. "Oxav Bà v0 dxaÜaprov mvtüpa P560, do coU dvOporrou, Oupyevat à dvuOpov tómov. (nxoUv dvdmaucty, xal oUy. Ebpioxet, 44. "Tóze Aévev "Ertavp£bo) elo vov ofxdv uou Oev &z10ov. xal dM0ov cbptoxset ay oAatovra, ascapup£voy xai x£xocumpévov. 4s. 'Tóze mopsUetat xal mapaAapÓdvst ue0'. Éaucoo Érxà Évspa mveUp.a ta. Tovrpótepa ÉautoU, xal elaeA00vt xatouet éxst xal y(vevat vk fgg ava coU. dvÜparou Éxs(vou qs(pova àv mpottov.. obtu Écrat xat 17 yevedt vaUtn 7j rovnpi. 48. ' Ext aü1oU AaAoovros vote 0g Aot,, 0309, 4 wxicno «aX oi dBeXpol a0T0U elavyixewsav Eo Crtoüvtee XaMzgat aUtO., à7. Elzey Bí a a)cO* "1906, fj pojnp cou xal ot dóA.ot aou Et Éováxaaw Cnxoüvréc as DOetv. 48. 'O 5à &moxpiüel; eirxev c AMéyovtt abri T daxtv 5$ wtnp pov, xal cives elsi oi a8eX ool poU; 49, Kat éxceivag c)» y eia £r cobc jar, atoU einev: "[So0 4 uxvnp pou xal of. d5£Àool 1sov. &0. "Octtc vào àv rona xo O£Xmp.a. toU matpós jov 00 dv oüpavot;, a0TÓ, uou dÓsÀgoc xal 45r) xai xen dasív. IT. 1. "Ev «5 )pdoq. éxelvr, d5e300v 6 'Incoüe dvo c? olxíac ixáünro wapa c]v 0diaccav: 43. xal cuviyOnoav moie aütóv ÜyAot moXÀol, date cjróv tlg mAotov du 6dvra xa07cÜav xal müq 6 OyAx ri cov alyuxAov elot/xec. s. Kal ZdAnctv aóxoi; x0ÀÀA dy rrapa6oXate Aéro: "[8o0, 4E50sv 6 amelpuv x09 ontípev. 4.. Kal é&y xi) ere(oetv aóxóv & piv Érecev map cv 62óy* xal TA0tv cà met&tvà coU oüpavoU xai xavíoaytv a0td. 5. "AJXa óÀ Érecev dr cà mexoo, Órov oox elyev qy5» ToXÀ5w, xa tü0fee avíctev Dk vo ue) Eye Bá6oc 7c e. fXlou àà dvaceavtoo ExauuatioUn, xal Ok «à 13 Eee BüCav. dEmpdivOn. 2. "Aa. 85 Érsaey àrÀ cà dxávÜag; xai dvéOnaav al dxav0at xal drínviEav aoca. 40. Sicut enim fuit Jonas in ventre ceti tribus diebus et tribus noctibus: sic erit Filius hominis in corde terre tribus diebus et tribus noctibus. 41. Viri Ninivite surgent in judicio cum generatione ista, et condemnabunt eam: quia penitentiam egerunt in prz dicatione Jonze. Et ecce plus quam Jonas hic. 42. Regina Austri surget in judicio cum generatione ista, et condemnabit eam: quia venit a finibus terre audire sapientiam Salomonis. Et ecce plus quam Salomon hic. 43. Quum autem immundus spiritus exierit ab homine, ambulat per loca arida, quaerens requiem, et non invenit. 44. Tunc dicit: Revertar in domum meam, unde exivi. Bt veniens invenit eam vacantem, scopis mundatam et ornatam. 45. Tunc vadit, et assumit septem alios spiritus secum nequiores 8e, et intrantes habitant ibi; et fiunt novissima hominis illius pejora prioribus. Sic erit et generationi huic pessims. 46. Adhuc eo loquente ad turbas, ecce mater ejus et fratres stabant foris, queerentes loqui ei. 47. Dixit autem ei quidam: Ecce mater tua et fratres tui foris stant, quizerentes te. 48. At ipse respondens dicenti sibi, ait: Quee est mater mea, et qui sunt fratres mei? 49. Et extendens manum in discipulos suos, dixit: Ecce mater mea et fratres mei. 50. Quicumque enim fecerit voluntatem Patris mei qui in ccelis est, ipse meus frater et soror et mater est. XIII. 1. In illo die exjens Jesus de domo, sedebat &ecus mare, 2. Et congregatze sunt ad eum turbee multe, ita vut in naviculam adscendens sederet; et omnis turba stabat in. hitore. 3. Et locutus est eis multa in parabolis, dicens: Ecce exiit qui seminat, seminare. 4. Et dum seminat, quaedam ceciderunt secus viam; et. venerunt volucres cceli, ei comederunt ca. 5. Alia autem ceciderunt in petrosa, ubi non habebant terram multam; et continuo exorta sunt, quia non habebant altitudinem terra. 6. Sole autem orto sestuaverunt; et quia non habebant radicem, aruerunt. 7. Alia autem ceciderunt in spinas; et creverunt spine, el suffocaverunt ea.

22 EYATTEAION KATA MATOAION. ITI". 6. "A)Àa 53 Érecev ixl cv qv cv. xaXMv xai éó(Sou xapnóv, 8 uv Éxaxov, 8 9à. Ebxovra, 6 56 «pudXOVta. 9. 'O Éqov drca. dxoítty áxovévos, 10. Kal mpossA0óvrec ol uix8ntol simov abri Au «t àv xa pa 6oAats AaÀei abrolc; 11... *O 58 droxpiücls &xtv aUcoic Uc 6utv 6eocat qv&vat x& poop xTic BaoU(ac cv oópavov, éxsivot; 63 o9 S£Sota:. 12. "Occ 1&p Éyec, So8jaerat abo), xal mepuootuÜccrrav Gru Bb oíx fyc, xal 8 Fyex ápürioevat ám GUTOU. 13. Ai «olo £v rapa6oAate AaÀo) aócotc, 0rt BAÉovttc o0 BAérouctv, xal dxovovtsc oUx dxououctv, o05À GUVtOUGV., 14. Kal dvorAmpourat év abxotc f xpopnte(a "Hoatou $ Mvouca- "AxoT, dxoóctte xat oo u3) cuvTite, xal BAsrovtec BAéyere xal oà 13) Ü5nt. 15. "Ernayov6n q&p 5$ xapb(a vo AaoU coutov, xal toig div Bapéwe Tixoucav, xal touc óp0aÀuobc aücüv ixduguusav: urote Üwmctv toi; ópfnAuotc, xal vote &)aiv dxouawotv, xal 17, xapóta. auvalatv, xal éxirpéVogty, xal laaopat adrouc. 16. '"Yu&v 6 jaxaptot ol ó90xÀu.ot Ort. BA£nouaty, xal x oa. bjiov dct áxodouctw. 17. 'Au3v y&p Xét 6uiv, Gvt moXXol mpogrirat xal Bixavot éreOUu may Dry & BAÉrxece, xal oUx. elbov, xal &xouca: à dxouece, xal oox 7jxoucav. 18. "Yuri ouv dxoócate vv mxpa60lAv voU omeipavroc. 19. Ifavrog dxouovroq 10v Aóyov v7; Bacuetac xal [33 Guviévvoc, Épyevat Ó mrovnpóc xal &pratec có ZamagUévoy dy t; xapB(a. abcoU: obxó; £avw 6 rap cv 650y erapslc. 20. 'O 8b irl xà mexpoDv, a aps, oUxoc éccxty 6 vov Àóyov dxouow xat e000 per yapüe Aapóavtoy &UtOV' 21. oUx Égsv 83. BiLav dv Eaux), d)À& mpooxatpóc isst: vavou.£vn 58 OAtyen xal Busqq.oU Qi& cov Xoyov e00Uc oxav6aA (etat. 22. 'O 83 elc cc dxavOac orcxps(c, obróo daxtv 6 xov Aoyov dxoutov, xai 4j uépurva. ToU alvoc toutou xal jj &rdcr 00 TÀoUtoU Guj&zv(yet tov Aóqov: xal dxaproe q6vezat. a3. 'O 8& £r cv viv cv xx3yv eaprs, obcó &attw & «bv Aóvov dxoócv xal cuvielg 6, 57, xaprogoptt, xal xotet Ó iv. Éxavóv, Ó 86 EErxovta, Ó 0$ xpiaxovra. 94. "'AXXev mapa6olÀy mapfünxtv aüro, Xévewv- | 'Quiouo0v *, Bacca xiv oàpavov dvOproro amstpavrt xaAov GTépjua dv vt) dpi ao toU. a5. "Ev 8i «i xaÜüsódstv coU dvÜpormouc 3A0ev 6 é40phc aüvoU xal émécmeipev (avia. dy&. u.ígov toU citou, xat am TjAOcv. 8. Alia aulem ceciderunt ín terram bonam; et dabant fructum, aliud centesimum, aliud sexagesimum, aliud trigesimum. 9. Qui habet aures audiendi, audiat. 10. Et accedentes discipuli dixerunt ei: Quare in parabolis loqueris eis? 11. Qui respondens ait illis: Quia vobis datum est nosse mysteria regni coelorum: illis autem non est datum. 12. Qui enim habet, dabitur ei, et abundabit: qui autem non habet, et quod habet auferetur ab eo. 13. Ideo in parabolis loquor eis: quia videntes non vident, et audientes non audiunt, neque intelligunt. 14. Et adimpletur in els prophetia Isaim, dicentis: Auditu audietis, et non intelligetis; et videntes videbitis, et non videbitis. 15. Incrassatum est enim cor populi hujus, et auribus, graviter audierunt, et oculos suos clauserunt: ne quando videant oculis et auribus audiant et corde intelligant, et convertantur, et sanem eos. 16. Vestri autem beati oculi quia vident, et aures vestrae, quia audiunt. 17. Amen quippe dico vobis, quia multi prophete et justi " cupierunt videre qua videtis, et non viderunt; et audire qua auditis, et non sudierunt. 18. Vos ergo audite parabolam seminantis. 19. Omnis qui audit verbum regni et non intelligit, venit malus et rapit quod seminatum est in corde ejus: hic est qui secus viam seminatus est. 20. Qui autem super petrosa seminatus est, hic est qui verbum audit, et continuo cum gaudio accipit illud: 21. Non habet autem in se radicem, sed est temporalis; facta autem tribulatione et persecutione propter verbum, " continuo scandalizatur. 22. Qui autem seminatus est in spinis, hic est qui verbum audit, et sollicitudo szeculi istius et fallacia divitiarum suffocat verbum, et sine fructu eflicitur. 23. Qui vero in terram bonam seminatus eat, hic est qui audit verbum et intelligit, et fructum affert, et facit aliud quidem centesimum, aliud autem sexagesimum,, aliud vero trigesimum. 24. Aliam parabolam proposuit illis, dicens: Simile factum est regnum celorum bomini qui seminavjt bonum semen in agro suo. 25. Quum autem dormirent homines, venit inimicus ejus, el superseminavit zizania in medio tritici, et abiit.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTH EUM. XIII. 23 16. "Os 5À dGAdavostv 6 y óproc xol xapróv é£rolzeev, vóxt Epdvy, xal tà Gi dvi. $7. IIpocsA8óvcs 9€ ol Go0Xot voU olxoótaróvou Eitov aürp* Küpte, oUylxaÀov amépua fomrtpae dv 5 o dvpXo; vOv oov Éye Givi; 28. 'O 83 fov abtxoic: ' Ey8o3x dvOpwrroc voUTo éro(ncvv. ol 3à BoUAot eimov aóvo: Ob odv dmtAOóvteq cuJAÉEtop.ev aov; 49. 'O 83 gclv- OÀ- pof xote. cu Evovtec cà Qa via. xoi,oonte dp. abrolc xal xov otov. 30. "Agexs cuvaubavesn: disodrepa Fox; ToU Otptcj.oU: xa iv xaig&) 00 Üsptop.oU £pi) totg Üspia rate XoXMEaxe mp&ycov tà Qi, dvia xal 5joate abc elc ÀeGuo Tpbe 10 xavaxaUcat TOv Ob Gtrov Guva dts elc viv dmofx"7v ov. 31. "AXAnv, mapa6o0ÀÀv mapfÜnxev ato Aéyov: 'Opoía daxtv fj Baaiela. tOv o0 pavoiv xóxx« atv&rcttos, y Aa6ov dvOpwros Éareiprv dv ct &Y 06) abroU. 32. "O puxpótepov. uév &avty müvtovy vOv. axepj.átuv rav ÓÀ ajEn0T,, peilov mdvtov vOv Àayavov &axlv xal y(vexa« BévBpov, dave. EAOrtv tà mevetvk x00 oüpavou xal xavaox"voUy £v tot, xÀaóot abro, 33. 'AXAnv mapabokhw ZdXrncetv aüroi "Opnola &cxlv $ Baca x&v oüpaviov Qopen, v Xa6oUca vuv) £víxoulev elc d)aópou cdxa xpía, Éux o0 Eupubtm Xov. 34. "Taura rdvta ZAdAnoev 5 "Inaouc dv xapa6oAato toic OyAote xal qmi; rapa6oA7« oux £AdÀet aücolc: 35. Órux mÀnpo07 cb fw0bv Bi& «oU mpog//rou Mqovroc "Avolto iv rapa6oAai, 10 aróp.x [xou*. épeuEogxt xexpuuuiéva. &àxó xavaboAT xógpou. 36. Tó:e dosi; vou; OjAouq 3A0sv elg v)v olx(av. xal mpociA0ov aür() ol u.x0m val abtoU Aéyovttc: dbpácoy $jpiv tv apa6oX)y T&v Ciavioy toU &YpoU. 37. 'O 8 dmoxpióek, gixrev abroig 'O crt(pav cb xaÀov onto iativ 6 ufoc xoU ávÜpumov' 38. 66» dypóc éovw 6 xóauoc 10 05 xa)ov onípua, obrol slatv ol ulol «zi; DaatAelac cà 86 Qdvid. lat ol viol toU vovnpoU* 39. 6 0à d40poc 6 areipac aórá dat 6 Pu 6oloc: 6 8& Orpicpió« cuvcéleux alvóc dam: ol i Orpiaval dy(sot ela. 4o. "Dionep o0v cvuXAMerat cà Cidvia. xal Tupl xalecav. oUcux Fovat dy «T, cuvzeAela coU alive. 41. ArocrsÀt 5 uia, ToU dvÜpiorou vob dYvy£Aouc abto0, xat auJAEEousty ex «Tic Baate(ac aüvoo mdvta và ox&viaAa xal obo Totoüvvaq 13v dvou(av, 42. xal BaXoUcw avoue sl; c3)v xajutvoy 700 trupóc: bui Éevac 6 xXau0ux xal 5 Bpuvpoc x&v óSóvquv. 43. Tóxs oi Sato bx dpepousty Gc 6 Toc v c3 Bacüs(a toU marpbc aüvüv. 6 fymv Ova áxoótw dxovétu. 4. 'Ojoía doxly 5$ Bactáeiz x&v obpxvav Oncavpi xexpupqa£veo Ev. dypii, fiv. spov dvÜpurroc Éxpuiev, 26. Quum aulem crevisset herba et fructum fecisset, tunc apparuerunt et zizania. 27. Accedentes autem servi patrisfamilias, dixerunt ei: Domine, nonne bonum semen seminasti in agro tuo? Unde ergo habet zizania? 28. Et ait illis: Inimicus homo hoc fecit. Servi autem dixerunt ei: Vis: imus, et colligimus ea? 29. Et ait: Non, ne forte colligentes zizania, eradicetis simul cum eis et triticum. 30. Sinite utraque crescere usque ad messem; et in tempore messis dicam messoribus: Colligite priinum zizania, et alligate ea in fasciculos ad comburendum: triticum autem congregate in borreum meum. 31. Aliam parabolam proposuit eis, diceus: Simile est regnum caelorum grano sinapis quod accipiens bomo seminavit in agro 800; 32. Quod minimum quidem est omnibus seminibus; quum antem creverit, majus est omnibus oleribus, et fit arbor, ita ut volucres coli veniant, et habitent in ramis ejus. 33. Aliam parabolam locutus est eis: Simile est regnum coelorum fermento quod acceptum mulier abscondit in farine satis tribus, donec fermentatum est totum. 34. Haec omnia locutus est Jesus in parabolis ad turbas; et sine parabolis non loquebatur eis: 35. Ut impleretur quod óictum erat per prophetam dicentem: Apcriam in parabolis os meum, eructabo abscondita à constitutione mundi. 36. Tunc, dimissis turbis, venit in domum; et accesserunt ad eum discipuli ejus, dicentes: Edissere nobis parabolam zizaniorum agri. 37. Qui respondens ait illis: Qui seminat bonum semen, est Filius hominis. 38. Ager autem, est mundus. Bonum vero semen, bi sunt filii regni. Zizania autem, filil sunt nequam. 39. Inimicus autem qui seminavit ea, est diabolus. Mes. sis vero, consummatio szeculi est. Messores autem, angeli sunt. 40. Sicut ergo colliguntur aizania, et igni comburuntur: 8ic erit in consummatione szxculi. 41. Mittet Filius hominis angelos suos, et colligent de regno ejus omnia scandala, et eos qui faciunt iniquitatem; 42. Et mittent eos in caminum ignis: ibi erit fletus, et stridor dentium. 43. Tunc justi fulgebuht sicut sol in regno Patris eorum. ' Qui habet aures audiendi, audiat. 44. Simile est regnum colorum thesauro abscondito in * agro; quem qui invenit homo, abscondit, et pree gaudio il.

?4 EYATFEAION KATA MATOAION. xal dm v7, gaps aóroU Ürdyet xal vtoÀet tavta Oca £j ex xal dyopattt tov dpóv éxtivov. 45. IIaÀtv. ópoíx écclv. 5$ Bacüsa «Gv obpavow dv6piimu) Éamópup UncoUvtt XaAÀoUG paprapicas: 46. epgv óà Éva moÀUttuov Waprapivnv &nsA00w nÉnpaxty mdvva Óaa styev xal Ayópactv aotóv. 47. IIdXuv 650a dovtv 4 acQala xàv obpavav caTávn BAnOstav, elc cv 0uAa0cav xai ix mavtroc tívouc Guva Ya You; 4B. jv Ore. ÉrAmpoOr, dvaGiÓdaavteg xal irl xbv alyviuxÀóv xaD(cavtec auvÉActav vk xaÀ& elo dryeia, cà $2 camp Ebo) É6aov. 49. OUtu £ccrat év 5T, guvtele(a. v00 alivoc éLeAeógovzat ol &yysÀot xal àooptouctv toUc TovzpoUc x éco t&v Guxalov &0. xal BaAoUctv a0touc elc tjv xaptvov x00 Tuc: xe Éoxat 6 xAauOpo xal Ó Bpuypoc rov óO0vtov. 51. EZuvüxats vaUta mávta; À£youctv aot Nat. 62. Aéyex aüvotc Ax c0Uro rc Ypapuquateue ua tt£u0clc dv. «7j BacUeia cv oüpavüv Ópotóc crtv dvOpwto olxoSegnótn, óoxi, éx6aA)t ix 100. OncaupoU autoU xxtvà xal vaÀata. &3. Kal iy£vexo Ue éx£)ecev 6 'InooUc *&q Tapa6oÀke vaUtas, utc T;pev ExttÜev. t4, Kal à0nv elc c)» raxp(9a abtoU 2O(0xoxev abtoU iv talc Guvaywyatg aütov, dre ExmATjocto0at &üroU; xal Aéyew*. IIo0ev touto) 4| ao»(a aU xai al Ouvdpetc; bs. oU oUróg &oxtv 6 coU séxvovoo uloc; obyl fj fTnQ xüroU Aévezat Mata xat ol àócÀ gol a0toU "Iaxo6oq xal oig xal Zio xal "Ioodac; 56. xai ai Siro aUTOU obj mücat Tmpoc fusq elalv; rto0tv OU tOUtU) Tüvtx tüUTa; 57. Kal doxavBaM orto àv aoro. 'O 8€ "IncoX, &rtv axoic Oox Zoxw tpooritac éco el o dv c5) matpiót aótoU xal dv «3j olx(a auroU. 68. Kai oüx Zvo(naev éxet Duvdputt; oA Ot cv dTigtlav aUtov. IA.. "Ev éxeívio 1G) xatpio 7jxouctv "IHpo8nc 6 cexpapXe ud &x03v "Ingo, 9. xal Ie xoi, xatclv aüroU* OUró davtv "Ioavvzc 6 Barcis vic adtbe yyépUr, ám vOv vexpuv, xai Ou t0Uto ai Ouvau.eto Évepyouatv dv a010. *O v&p 'Hee3nc xpavrjoac 10v "Todvvrv £ónatv aücóv xal £üeco v «3j, quAaxi Già "Howótada cv. vvaixa 100 dótÀQoU aUtoU. 4. "EAeyev yàp aov) 6 'Iwavvae Oüx. &cciv. cot É »" aot). 6. Kat 0c adxóv drroxteivat £go6rov, vov O4 Aov, óxt éog por jn aotov Etyov. [A'. lius vadit, et vendit universa quie habet, et emit agrum illum. 45. Iterum simile est regnum celorum homini negotiatori, querenti bonas margaritas. 46. Inventa autem una pretiosa margarita, abiit, et vendidit omnia quz habuit, el emit eam. 47. Iterum simile est regnum celorum sagenz misse in mare, et ex omni genere piscium congreganti; 48. Quam, quum impleta esset, educentes, et secus litus sedentes, elegerunt bonos in vasa, malos autem foras miserunt. 49. Sic erit in consummatione seculi: el separabunt malos de medio justorum, exibunt angeli, 50. Et mittent eos in caminum ignis: stridor dentium. 51. Intellexistis haec omnia? Dicunt ei: Etiam. 52. Ail illis: Ideo omnis scriba doctus in regno coelorum, similis est homini patrifamilias qui profert de thesauro suo nova et vetera. ibi erit fletus, et 53. Et factum est, quum consummasset Jesus parabolas istas, transiit inde. 54. Et veniens in patriam suam, docebat eos in synagogis eorum, ita ut mirarentur et dicereut: Unde huic sapientia hiec et virtutes? 55. Nonne hic est fabri filius? Nonne mater ejus dicitur Maria; et fratres ejus, Jacobus et Joseph et Simon et Judas? 56. Et sorores ejus nonne omnes apud nos sunt? Unde ergo huic omnia ista? 57. Et scandalizabantur in eo. Jesus autem dixit eis: Non est propheta sine honore, nisi iu patria sua et in domo sua. 58. Et non fecit ibi virtutes multas propter incredulitatem illorum. XIV. 1. In illo tempore audivit Herodes tetrarcha famam Jesu; 2. Et ait pueris suis: Hic est Joannes Baptista; ipse surrexit a mortuis, el ideo virtutes operantur in eo. 3. Herodes enim tenuit Joannem, et alligavit eum, et posuit in carcerem propter Herodiadem uxorem fratris sui. 4. Dicebat enim illi Joannes: Non licet tibi habere eam. 5. Et volens illum occidere, timuit populum: quia sicul prophetam eum habebant.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTH/EUM. XIV. e. T'eveaíot; 8à. yevou£vow, cou. 'Hoo9ou apyaaco $ 9uyacnp crc "Howéutbo; £v «i. uéow xal Tjpecev ci "Hoo: 7. Üücv pO" Bpxou óxuoÀóynaev abc, Oouvat Ó. kv airyjenrat. 8. 'H 52 mpo6iGac0cioa Ono v7 ntpoc aívre Aóq got, qualv, às Eri mivaxt cv xegady "Iodvvou toU Banttocov. €. Kat ur 9n 6 Baceoc 90x 8E coUc Opxouc xal ToUc GuvavaxetuEvouc exéAeuctv OofTva:. 10. Kal népsaq árexegatoty "Iovvny Üv c5 quÀax3. ri. Kal 3véyOr fj xeQaX3) abvoU Pr mívoxt xal dó00v ti xopactu xal jveyxev t7; unvpl abt. 13. Kol tpoctAóvttq ol uaÜntat aóroo Joav ii^ diua. aoxoU xal Éünav a0xó: xal EA00vvec dxryeav 15) "Incov. 13. 'Axoucac 5b 6 'IgsoUc dvegoprotv ixeiüev. àv Àolo ei; Épnjov Tómov xav! ló(av. xal dxoucavttq ol $(Xot JxoXoótnoav aótG Telol dvo viv mÓAeev. 14. Kal eov [Bev By Xov moAbv: xal dora yy vat ix" adcois xai éüspdmtuaev coUc dopogrou, abtüv. t5. "Oiac &&. vsvop£vne npoc7A0ov abvip ol. j.a0mval ajcoU Aévovtec: " Epnpsóc Zovw 6 «óroc xai f$ dpa fv, xaprA0sv: ámóÀuGov xouc Oy Aouc, (va. dre)üOveeo elc tds xo[uao &yopitowaty Éxutoic fipouaca. 1e. 'O àà "InsoUc sintv aütot OO. yps(av Éyovcw &xeOsiv: Oove aUcot Üp.etc gayetv. 17. Ol 8E efrov abc: Oóx Éyopev e el p mívee &orouc xat óuo ly OUac. 18. 'O 81 s(nev. adcoic Q£pexé pot aocoUe oe. 19. Kal xeXeócac vou 94 Aou, &vaxDu07vat Énl coU óprou, AaÓov cob mévte dprouc xai touc 5Uo ly OUaq dva6AEdas elc vov oüpavóv nUAOYTatv- xal xAdaac £owxtv toig p.a0r rat; vouc dorou, ol Sà uaOs val vot, Óy^o«. 320. Kal Éoayov mávxtq xal lyopracünsav: xai Jpav t0 mépioGEUov cv xAacpuamov Bo3exa xoglvou; mÀEle. j at. Ot 83 dcO(ovteo Y,oav &vBpec mevraxiay Dot y cpc Yuvatxi)v xal matótuv. 12. Kal ed0cox, jv yxactv. 6 "Inaouc «ooc pasce ipÓTvat el Àotov xal mpodyttv aücóv cl; 10 mrápav, Éu o9 dxoÀUa touc Oy Aouc. 23. Kal &molócug voUc OyAouc dvf6m sic vo Ópoc xat' loiav mpoaeutac0a:. ól(ac 8à qevop.évng TOIT v ixet. 2. To 83 xAoiov ucov 7f; 0aAdoene Tv, Bacavitóp£vov Orb t&v xupid tuv iv q&p?vavzloc 6 &veuos. 25. Terdprr 93 quAaxT, v7; vuxtüq 3A0rv poc a0ToUc Epiro vy 2ml cJ,» OaAaocav. 25. Kal iBóvreg aüróv bmi v7 Üaiacoye Ttprxa1oUvra àxapd.g0noav MYovsec: Ot gvraaud Eaxtv. xal dto xo) qo6ou Éxpatav. —————M——— ———Ó—————À ————MÀ DÉC ——— Ha à — P M o a Ó— EE t a —— M — M —————————— ————————————————— 25 6. Die autem natalis Herodis saltavit filia Herodiadis in medio, et placuit Herodi. 7. Unde cum juramento pollicitus est ei dare quodcumque postulasset ab eo. 8. At illa premonita à matre sua: Da mihi, inquit, Lic in disco caput Joannis Baptistze. 9. Et contristatus est rex, propter juramentum autem et eos qui pariter recumbebant, jussit dari. 10. Misitque, et decollavit Joannem in carcere. 11. Et allatum est caput ejus in disco, et datum est puelle, etattulit matri suze. 12. Et accedentes discipuli ejus, tulerunt corpus ejus, et sepelierunt illud: et venientes nuntiaverunt Jesu. 13. Quod quum audisset Jesus, secessit inde in navicula, in locum desertum seorsum; et quum audissent turbe, se cutee sunt eum pedestres de civitatibus. 14. Et exiens vidit turbam multam, et misertus est eis, et curavit languidos eorum. 15. Vespere autem facto, accesserunt ad eum discipuli ejus, dicentes: Desertus est locus, et hora jam praeteriit; dimitte turbas, ut euptes in castella, emant sibi escas. (6. Jesus autem dixit eis: Non habent necesse ire; date illis vos manducare. 17. Responderunt ei: Non habemus hic nisi quinque panes et duos pisces. 18. Qui ait eis: Afferte mihi illos huc. 19. Et quum jussisset turbam discumbere super faenum, acceptis quinque panibus et duobus piscibus, adspiciens in ccelum benedixit, et fregit, et dedit discipulis panes, discipuli autem turbis. 20. Et manducaverunt omnes, et saturati sunt. Et tulerunt reliquias, duodecim cophinos fragmentorum plenos. 2(. Manducantium autem fuit numerus quinque millia virorum, exceptis mulieribus et parvulis. 22. Et statim compulit Jesus discipulos adscendere in naviculam, el praecedere eum trans fretum, donec dimitteret turbas. 23. Et dimissa turba, adscendit in montem solus orare. Vespere autem facto, solus erat ibi. 24. Navicula autem in medio tmari jactabatur fluctibus: erat enim contrarius ventus. 25. Quarta autem vigilia noctis, venit ad eos ambulans guper mare. 26. Et videntes eum super mare ambulantem, turbati sunt, dicentes: Quia phantasma est. Et prie timore clama. | verunt.

26 27. Eó0íox 5b Dawstv 5 '"[raoU, aótoi; Aévwv: Gaparisze, eye elpa ui) eobricr. 28. 'Amoxpiüel; 5 6 Tlécooc sinev- Kópis, el av el, xéAucóv p. tooc cà. E0ety ixi ck Übaca. 29. '08 ine "EX0£. Kat xava6Xo do voU TÀolou 6 Iléxpoc meputrárzoev ini & ÜOata dAOstv pix Tov *Insoov. 30. BAérov à vov dvruov loyupóv dqo6YÜn xal dol duuevoc xacamoviiteoQo: Éxoatav Myvov: Küpiw, cox cóv ue. 31. Ej0éex 53 6 "Incoüc ixce(vaq ev yetoa. éneXaÓtro aütoU xal J£yex aóci* OÓtqonvase, elc «( 2otocaaxe; 32. Kai dva Óavtow. aottov elc t9 mÀotov ixónacsv 6 &veq.oc. 33. Ot 8E dv cà) mol (0óvtec mposexóvzaav abvo Aévovctc: 'AXn0Ge vióc rou et. 34. Kat Gtamepdoavtto 380v slc tv q7v Tevvícap. 35. Kat értqvóvtrec a0xóv ol dvOpec roU xdmou éxslvou dm£coceUuxy el; GÀnv àv msplyepov. éxslvnv, xai mpocveyxay aUri Tdvrac touc xaxox Cyovvac 36. xal maprxáAouv aüróv (va póvov dovrei coU xpacméSou ToU (jsav(ou aócoU: xal &oot Tjyavro Óuco0ncav. JE. I. Tévs mpoafpyovcat Too aüróv ol dxb "ItposoAU[aov paquets xal Qaprisaiot Aévovcec: 3. At& «( ol af nrat cou mapaGatvougty tv TtapdBooty ci)v. mptcGurÉpuv; o0 q4&o virtovtat vào yripac abtiv Oxav dptov icOtoatv. s. 'O 9à dmoxpiieis sgUmev abtoig Atk. cl xal pet vupabalvere cv ivroXÀv voU soU Oià cv mapdüociy piov; 6 àp cbe etrev: 4. Tíua xbv ravépa xal tjv ntépa: xal 'O xaxoAoyow Tactípa 7| jmvépa Üavdtu teAeuratu. 5. "Yueis 08 Aéqece: "Oc àv. eU $9 map 3) «5 amvol: A&pov 8 dàv dE poU oxpcXn Tc, 6€. xal o0 3 cucioet xbv. xatéoa abvoU 7) cv umtoa aüvoU. xal Jxupocact vÀv ivvodv «oU OroU Óik v)» vapaSoctv Ojuiv. 7. "Ymoxowal, xaMBe émpogrTtucev mepl Üpuov *Hoata Aévov 8. 'O Aabc obtoc xoic ysÜiecív jue ctp f 52 xapbla a)1Qy mÓQjo éctlv dv ip.oU. 9. Mdctny ób o£Govtat us Dibdaxovre, Ot9aoxaAlaq xat évcd)q.a va. dvOporrov. 10. Kal xpooxaAeaauuevoc touc Oy Aou £ixev aUtolc 'Axoustt xal auvíexe: II. oó «à sictpgópsvoy el; t arOp.a xotvot TOv &vOpurrov: 3ÀÀX cb éxmoptuó[usvov Éx coU eTOuatOG, tOUto xotyoi toy dvÜpurmov. 12. "Toce vpoosA00vcsc ol p.a cad o toU Eircov aU rO* EYAITEAION KATA MATOAION. IE'. «27. Statimque Jesus locutus est eis, dicens: Habete fiduciam: ego sum, nolite timere. 28. Respondens autem Petrus dixit: Domine, si tu es, Jube me ad te venire super aquas. 29. AL ipse ail: Veni. Et descendens Petrus de navicula, ambulabat super aquam ut veniret ad Jesum. 30. Videns vero ventum validum, timuit; et quum «episset mergi, clamavit, dicens: Domine, salvum me (ac. 31. Et continuo Jesus extendens manum, apprehendit eum, et ait illi: Modicz fidei, quare dubitasti? 32. Et quum adscendissent in naviculam, cessavit ventus. 33. Qui autem in navicula erant, venerunt, et adoraverunt eum, dicentes: Vere filius Dei es. 34. Et quum transfretassent, venerunt in terram Genesar. 35. Et quum cognovissent eum viri loci illius, miserunt in universam regionem illam, et obtulerunt ei omnes male habentes; 36. Et rogabant eum ut vel fimbriam vesümenti ejus tangerent. Et quicumque tetigerupt, salvi facti sunt. XV. f. Tunc accesserunt ad eum ab Jerosolymis scribes et pharismi, dicentes: 2. Quare discipuli tui transgrediuntur traditionem seniorum? non enim lavant manus suas quum panem manducant. 3. Ipse autem respondens ait illis: Quare et voe transgredimini mandatum Del propter traditionem vestram? Nam Deus dixit: 4. Honora patrem et matrem; et: Qui maledixerit patri vel matri, morte moriatur. 5. Vos autem dicitis: Quicumque dixerit patri vel matri, Munus quodcumque est ex me, tibi proderit; 6. Et non honorificabit patrem suum aut matrem suam: et irritum fecistis mandatum Dei propter traditionem vestram. 7. Hypocrite, bene prophetavit de vobis Isaias, dicens: 8. Populus hic labiis me honorat: cor autem eorum longe est a me. 9. Sine causa autem colunt me, docentes doctrinas el mandata hominum. 10. Et convocatis ad se turbis, dixit eis: Audite et inleiligite. 11. Non quod intrat in os, coinquinat hominem: sed quod procedit ex ore, hoc coinquinat hominem. 12. Tunc accedentes discipuli ejus, dixerunt ei: Scis

EVANGELIUM SECUNDUM MATTH/EUM. XV. Olbac 6x ol. dbapusaiot dxoicavise «bv Myov dloxav$aAXic0ncav; i3. 'O àà dmoxpiósle e(rev- Taco qure(a fjv oóx iportuatv 6 marjo uou 6 oüpdvioc Expizotiiorsac. W. "Agers abtoUc: rugAoí clatv 6Onyol cugAGv: tuqÀà« 9à vugAbv. dy &Óny7, dugóceoot eli. Bó0vvov veg oUvtat, 15. "Aroxpiürle 3à 6 Ilécvooc sims abi dopdcov $uiv 73v Tapa60)v caócnv. 16. 'O à elev- "Axp3yy xal 6jeic daóvexol date; 17. O0 vostcs Oct xlv c cloropeuóu.evov elc xo oxóua elc Av xoü(av yopsi xal el; dosbpiva. ix6dX)exat; 18. 'Tà 5$ ixroptudjeva dx coU ovójarvoe ix v7) xap(ac ibéoy eat, xáxsiva xotwot àv &vÜpuwrrov. 19. 'Ex 4&9 74 xapBiac dE£oyovrat BwXovtauol vovnpol, qóvot, totyetat, Topytiat, xXoral, deuSopaotupíat, BAaaonua:. 20. TaUrd dattv rà xowoüvta xbv divüperrov: «b 55 ávirtoto ytpolv qayttv ob xotvoi tov ávÜpurrov. 21. Kat de)0ov éxeiüev 6 "Inaouc dveycpnatv clo vk uen Tópou xal Zi5vox. $2. Kal ioo, vuv)) Xavavala &xo t&v Ópluv. ixs(wov beÀ0oUca ixpauyactv abri) Afyouga: "EXéraóv p£, xopte ulóc Aaut5- fj Ouvávno uou xaxox Oauaovieta. 13. 'O 53 olx drexp(or, abc, Aóvov. xal vtpoctA00v"t€ ol «af rval aícoU Jporvev a)róv Aévovrec "'AmóAvgov aut/v, Ovx xodtet OmioOev Hpibv. 24 'O 81 dxoxpiüei, cirev: Oóx dreavdAny e 12) elc và npóbata v& dmoÀwA0ra olxou 'IcpazA. 5. 'H 8i Z6o0ca mpoctxóvnstv abr Aéyouca Kopw, Boyer uot. 26. 'O 8 dmoxpiürle e(ev: OOx Éovtv. xay Aa6eiv tbv dotov tO t£xvov xal BaX.etv co xuvao(otc.,OX 7H 8b eÍnevs Nol, xópu xol yp và xuvdQia écü(ec do tv doy luv vv mirrOvrov dnb Tf tQaxélnc TOv xuplov aütüv. 38. Tóc dxoxoiüelc 6 "Inaoüc tirav aozz; ^ Q ovas, ueyáÀo cou 5, micvtc YsvnNro cot G« Ofiw. xal lat 4 Guydcnp a)tzc dno vr pac ixtivuy.:9. Kal uacaóa ixeiüev 6 "Insouc 54A0cv api cÀv 0dXaccav v7; l'ajuAa(ac xal dva6Xo cl; 10 9ooc ixdOrco éxet. 30. Kai mpoc700v ao16) Oy Aot vt0XXot Dyoveec pa Éaucüv xuxpoUc, tuAoóc, ywXoíc, xuÀJjoUe xal éx£couc XoAAoUc, xal lÓbwpav aócoüc map robe móSac aücoU: xai &ürpámeugev aUToUc 31. égrt touc OyAou; Üauu.daat SXÉrovtaQ xepouc AaAoUvta«, ytoÀoUc TreptrraToUvta, 1ugAoUc BAM rtovcac: xal éóotatov vov 0sóv "apa. 32, *O 8b 'InsoU, mpocxaAecdjitvos voUc p.a 0n tá aUcoU Elrev:. EraeygvLouat ér 50v. 530v, vi, Tin Áudpxt tgei«, mpocpívoucty (sot. xa oüx Eyoucty sl 27 quia pharisei, audito verbo hoc, scandalizati sunt? 13. At ille respondens ait: Omnis plantatio quam non plantavit Pater meus ccelestis, eradicabitur. 14. Sinite illos: cseci sunt, et duces czcorum. Ceecus autem si ceo ducatum praestet, ambo in foveam cadunt. 15. Respondens autem Petrus dixit ei; Edissere nobis parabolam istam. 16. At ille dixit: Adhuc et vos sine intellectu estis? 17. Non intelligitis quia omne quod in os intrat, in ventrem vadit, et in secessum emittitur? 18. Quie autem procedunt de ore, de corde exeunt et ea coinquinant hominem: 19. De corde enim exeunt cogítationes mali, homicidia, adulteria, fornicationes, furta, falsa testimonia, blasphemire. 20. Hzc sunt que coinquinant hominem. Non lotis autem manibus manducare, non coinquinat hominem. 21. Et egressus inde Jesus, secessit in partes Tyri et Sidonis. 22. Et ecce muller Chanan:ea a finibus illis egressa clamavit, dicens ei: Miserere mei, Domine fili David: filia mea male a dzemonio vexatur. 23. Qui non respondit el verbum. Et accedentes discipuli ejus rogabant eum, dicentes: Dimilte eam: quia clamat post nos. 24. Ipse autem respondens ait: Non sum missus nisi ad oves qu& perierunt domus Israel. 25. At illa venit, et adoravit eum, dicens: Domine, adjuva me. 26. Qui respondens ait: Non est bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus. 27. Atilla dixit: Etiam, Domine: nam et catelli edunt de micis qua cadunt de mensa dominorum suorum. 28. Tunc respondens Jesus ait illi: O mulier, magna est fides tua; fiat tibi sicut vis. Et sanata est filia ejus ex illa hora. 29. Et quum transisset inde Jesus, venit secus mare Galile; et adscendens in montem, sedebat ibi. 30. Et accesserunt ad eum turbse multe, babentes secum mutos, czecoe6, claudos, debiles, et alios multos; et projecerunt eos ad pedes ejus, et curavit eos; 31. Ita ut turbe mirarentur videntes mufos loquentes, claudos ambulantes, c&xcos videntes; et magnificabant Deum Israel. 32. Jesus autem, convocatis discipulis suis, dixit: Misereor turbae: quia triduo jam perseverant mecum, et non

28 EYATTEAION KATA MATeOAION. IG. dot: xal dmoXUsat aürobc víatts o0 0€, wíTo1t ixXu0üci £v c7) 650. 33. Kat Aéyouaty aocip ol a nxa(- IIó0ev oov $piv iv épnpía dprot xocoUrot, dove qoptácat OyAov coGOUTOV; 34. Kal Aye abvot; 6 "IncoUg; Tlócou, d ocouc Éysxe; ol 01 eUxov- "Ecc xal 0X yx (008a. 35. Kat ix£Aevacv vi Oy uo dvameaety Pm «y vv. 36. Kal Aa6ív toU; Érvà dprou; xal voUc lyOua; xai tüyapiuváoac ExÀactv xal Ébuxev cote pan cato aóv00, ol 86 uana «0 óyÀn. 37. Kal Zgavov návvec xal égopráaünsav: xal jpav T0 mepigGéUov tüv xÀacjdtov Émrk cmuplbag mÀj£t. j 38. Ot 8E do0toveec?joav verpaxia uot &v6pes yp vaid(ovy xal Yuvatxiv. 39. Kal &àmoAócag vobc Oy Aouq dvéOv, elc to mÀotov xal 3|A0ev elc cà 8px. MaaBdv. IG'. I1. Kat xpoosA0óvrzo of. (Dapisatot xal Zaó8ouxatot T&todlovrec émpuagay a otov avjietoy Ex toU obpavoU ériBe at abtot. 2. 'O 83 dmoxpiüel elrev abroic "Oyí(ac vevop£vnc Aévexe: Eo8(a, rugas yàp 6. oopavoc. 3. Kal mpot: X/uspov xtuuov, rudpalet Y&p acuqv&lov 6 obpav. 4. 'Tó uiv moóawrov *0U oüpavoU Owxplvetv. ytwodxtte, vk D& ovjutia «Uv xatpow o BuvacÓr vvOvat; qtve& Tovro xal povae expietov nts xal avjsetoy oU Sofiae xat aoc, et ui; 10 evietov "Imv& toU npogritov. xal xacaAtmovy aütoug dT7A06v. 5. Kai £0óvreq ol pix Ov ral abxoU elg cà m£oav ExeAd0ovco dptouc Aa6siv. e. 'O 83 "Insoüc efnev abxotc "Opis xal mooc£j exe dTó c7; Lope t&v GQapisatiuv xat Zaóbouxaiov. 7. Ot 88 AuXoyitovro dv Éausatc M yovtec Urt dpiou; oUx &Aa6otnev. 8. l'vobo 536 "Inoóq eixev: TC 8toy(teo0c. dv £avtote, OÀtyortaxot, Üxt dorous ox Éyext; 9. Oírto votire, o05&. uvrpsoveUete robe mívre dpvouc Ty TEvraxigytÀlov xal mOGouc xoplvou; Z)aÓttt; 10. 683 roue Értk dorouc rv vevQaxtay Oto xai «00a axupióac iAdbete; 1. Ilóx o9 vostre Órt o0. meo dptou g(mov óulv: IJpoc£yexe dvo vj; (pane vv Q'aptcatov xat Za&50vxaíoy; 12. Tóxe auvzixav, Urt oüx. &Uxtv mpoc£ystv dnb vr Cops t&v prov, 4X nó c7, 0U0ag7,, vv GOapicalv xai Xa60ouxatuv. 13. "EX00v 83 6'[ncou eic *& upr, Katapstas 17 QD (rrou 3p. colis ux ntc aóro0 Aérov: "Tiva Xéyhuaty of. dy8purot elvat xov ulóv toU dvÜporrou; habent quod manducent; et dimittere eos jejunos nolo, ne deficiant in via. 33. Et dicunt ei discipuli: Unde ergo nobis in deserto panes tantos, ut saturemus turbam tantam? 34. Et ait illis Jesus: Quot habetis panes? At illi dixerunt: Septem, et paucos pisciculos. 35. Et precepit turbx ut discumberent super terram. 36. Et accipiens septem panes et pisces, et gratias agens, fregit, et dedit discipulis suis, etdiscipuli dederunt populo. 37. Et comederunt omnes, et saturati sunt. Et quod superfuit de fragmentis, tulerunt septem sportas plenas. 38. Erant autem qui manducaverunt,, quatuor millia hominum, extra parvulos et mulieres. 39. Et, dimissa turba, adscendit in naviculam; et venit in fines Magedan. XVI. 1. Et accesserunt ad eum phariszi et sadduczi tentantus; et rogaverunt eum ut signum de celo ostenderet eis. 2. AL ille respondens ait illis: Facto vespere dicitis: Screnum erit; rubicundum est enim celum. 3. EL mane: Hodie tempestas; rutilat enim triste celum. 4. Faciem ergo coeli dijudicare nostis: signa autem temporum non potestis scire? Generatio mala etadultera signum quaerit: et signum non dabitur ei, nisi signum Jonrze propliet;e. Et relictis illis, abiit. 5. Et quum venissent. discipuli ejus trans fretum, obliti Sunt panes acciperc. 6. Qui dixit illis: Intuemini, et cavete a fermento pharis&orum et sadducicorum. 7. At illi cogitabant intra se dicentes: Quia panes non accepimus. 8. Sciens autem Jesus, dixit: Quid cogitatis intra vos, modica fidei, quia panes non habetis? 9. Nondum intelligitis, neque recordamini quinque panum in quinque millia hominum, et quot cophinos sumpsistis? f0. Neque septem panum in quatuor millia hominum, et quot aportas sumpsistis? 11. Quare non intelligitis quia non de pane dixi vobis: Cavele a fermento pharisieorum el sadduceeorum? 12. Tunc intellexerunt quia non dixerit cavendum a fermento panum, Sed a doctrina phariseeorum et sadducieorum. 13. Venit autem Jesus in parles Caesarez Philippi; et in. terrogabat discipulos suos, dicens: Quem dicunt homines esse Filium liominis?

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XVII. 14. Ot 53 eov: Ot uiv "I[odvvay cv Barriers, dAloi 6L Hla, Éxepot 31 "I[epepav 3) fva «Gv mrpoyrrüv. Is. A£yet abvotc 6 "Insoüc "Yueic 83 xiva pe AÉvexs elvat; 16. 'Anoxojüel; 9à Zí(uov Ilérpog eimsv Xj e6 Xpievbc 6 vloc coU OroU toU Cvroc. 17. "Aroxpiüelc 53 6 "InsoUc eixev aot" Maxdpioe et, Zipov B&p 'Iova- &u càpt xal alia oóx dmtxdÀwjév cox, àÀÀ' 6 avo oo 6 dv. coto obpavotc. i5. Kéyo goi Aéoo, érvob el Dlécpoc, xad exl raórm t nétpa olxojou ow [iou vJjv ExxXmo(av, xal mÓAat &6ou o) xaticy ucouctv aUtT. 19. Kal col 9660 ràc xAribac t56 BacDs(ac TOv oopavoyw: xal 8 dv Of,ouc Eri vr YT, Éocat OeDeu£voy xai iv coig oópavoig: xal 6 ikv lues dml cm YU, lavat Xe)upévoy £v «ot; oüpavoi. 40. 'Tóre QeottÜaso voi, patratis abro0, (va. um evi. exui Óct ars davtv "Incooq 6 Xpwt. 131. "Aro tox 7jpsaro 6 [7500c Oetxvóstw voto aaO rate aou, xx Óet aoxóv dxeAOeiv elc "IepoaoAupa xal xoà TaÜriv &mb vv mprsÓurépuv xal dpy up£ov xal Yoap.patéuy xal droxcavOnvat xal vij tpivn, ip£oa dyep07vat. 22. Kal npocAa6ouavoc abcov 6 ILéxpoc ToEaxo érivusBv aoci) Aéyov: "Duo got, xópu* o0 uy Éexa«. aot TOUTO. 93. 'O 5i erpage eUrev 1 Iéxoo- "Y xat ón(ow uoo, gacavl- axdv8aAov &i dol, Órt o0 povric cà xoU 0toU d)À& cà x&v dvÜpurev. 24. 'Tóve. 6 "InsoUc sixev «oi, ua0nrai, aüvoo: El tw, 0c ón(o (kou PÀÓctv, dxapynadoto Éautóv xal dpávo tov axaupov aUtoU xat dxoAov0s(cto iot. 25. "Oc yàp &v £X c) duy yv abcoU. aiat, drocet aUtr v 6q 0. àv dxoMon vv voy) aüxoU Évexev £09, eópriott abtáv. 26. T( yáp ocAeivat dvOpmrroc, div. xbv. xdauiov Xov xep5jan, Av 9i yug 3v «bxoU. Qnpcus07; 7) «( B0ot £vOpxooc dvrd)O avia ti oye a0toU; 3j. M&) q&p 6 víóc rou dv0porrou ÉpysoOat iv «3j Sb» 100 xavpóo a0ToU [iet vOv diy£Nov a0roU, xal rórt dmoboatt Éxdato xatà cà Éoya aücov, 39. Au Aévo Gytv, eloív cwvec Gv dt Éavortav o Uctvec 00 pi) yeoamvrat Üavátou Évx àv luat xbv vlov toU dvÜpurrou dpyópevov dv «Tj Baca adcoo. IZ'. 1. Kal p0' fin£pac EE rapaAag6dvet 6 "InsoUc tov IIéxpov xat "Icxw6ov xal *Ivdvvny 59v 5s) gov adtoU, xal dvapíost aUcouc clc dpoc GpmAov xav' (Slav. 1. Kat pecepopoor FumpocQev aütGv, xal DapVev 56 mpógw rov aótoU 6x; 6 toc, tà 9à lpiávia aot0) éyfveco Jeux óx yunv. 3. Kal ióoí, GpOroav a0xoi;, Moo xal 'HAtaq ptt aóvo2 guÀÀaAoUvu. e — MáÓ— —————————M —————————MM ————————— 9 29 14. AL illi dixerunt: Alii Joannem Baptistam, alii antem Eliam, alii vero Jeremiam, aut unum ex prophetis. 15. Dicit illis Jesus: Vos autem quem me esse dicitis? 16. Respondens Simon Petrus dixit: Tn es Christus, filius Dei vivi. 17. Respondens autem Jesus dixit ei: Beatus es, Simon Bar-Jona: quia caro et sanguis non revelavit tibi, Sed Paler meus qui in coelis est. 18. Et ego dico tibi quia tu es Petrus, et super banc petram aedificabo ecclesiam meam, et porta inferi non pravalebunt adversus eam. 19. Et tibi dabo claves regni crelorum. Et quodcumque ligaveris super terram, erit ligatum et in celis; et quodcumque solveris super terram, erit solutum et in celis. 20. Tunc precepit discipulis suis ut nemini dicerent quia Ipse esset Jesus Christus. 21. Exinde ccepit Jesus ostendere discipulis suis quia oporteret eum ire Jeroeolymam, et multa pati a senioribus et scribis et principibus sacerdotum, et occidi, et tertía die resurgere. 22. Et assumens eum Petrus, coit increpare illum dicens: Absit a te, Domine: non erit tibi hoc. 23. Qui conversus, dixit Petro: Vade post me, satana, scandalum es mihi: quia non sapis ea qua Dei sunt, sed ea qute hominum. 24. Tunc Jesus dixit discipulis suis: Si quis vult post me venire, abneget semet ipsum, et tollat crucem suam, etl sequalur me. 25. Qui enim voluerit animam suam salvam facere, perdet eam:qui autem perdiderit animam suam propter me, inveniel eam. 26. Quid enim prodest homini si mundum universum lucretur, animae vero suz detrimentum patiatur? Aut quam dabit homo commutationem pro anima sua? 27. Filius enim hominis venturus est in gloria Patris sui cum angelis suis; et tunc reddet unicuique secundum opera ejus. 28. Amen dico vobis: sunt quidam de hic stantibus qui noD guslabunt mortem, donec videant Filium hominis venientem ín regno suo. XVII. 1. Et post dies sex assumit Jesus Petrum et Jacobum et Joannem fratrem ejus, et ducit illos in montem excelsum seorsum: 2. Et transfiguratus est ante cos. Et resplenduit facies ejus sicut sol: vestimenta autem ejus facta sunt alba sicut nix. 3. Et ecce apparuerunt illis Moyses et Elias cum eo loquentes.

80 EYATTEAION KATA MATOAION. IZ. 4. "Amoxpielc 81 6 ILécpoc eirev à "InooU. Kio, xaÀóv &cvty fie de elva cl 0£.etc, volncwep.ev ds gts ox7vdc, Got lav xal Mua; ulav xat 'HAa píav. b. "Ert ato AazAoUvr,, iBoó, vepfn qut) éxscx(acty abcouc xal iBoU quv)) ix. «T vapl)ne XMyovca- Obxóc àcxw 5 vió, ou 6 dyamr v, dv Ó "o60xnca- aüvoU dxoóttt. 6. Kal dxoócavets ol a8s tai Éraaav én| xpócorrov aüzGv xal égo6Y0naav coóópa. 7. Kal wpoczA0ev 6 "IncoUq xol &jduavog aüriov eirev: "Eyíptnxe xal iu qo6siaüs. s. 'Endpav:eQ 8à ToU; óq0aApobc aütüv oónÉva ei3ov &l u3 tv "Insoov uóvov. 9. Kat xavaGatvóvrov aütüv dxó vo0 Opouc dvecsiaro aücoig 6 "Incoóe Aévuv: MSevi sÜrnts $9 Gon Éwc ob 6 vibe coU dvOpcrou ix vexoüv iysp03,. 10. Kal iropirocav abcbv of uaOmral Myovisc: TU oov ol ypapquaceie Aéyouaty Ócc "HA(av Bet dA0riv mpaitoY i 'O 8$ droxpibel, £irev. aoxoie: HÀ(ae plv Foys1&1 xal doxacaav/jaec má vea: I2. A£yo Bà óuiv, Üv "HA(ac Jn 3A0cv xal oüx énévvwocay abcóv, d) ixolnsav. év abro) ca 30€)mday: oUctc xal 6 vió «oU dvüpu rou pst Tucyttv om a0TOV., 13. 'Tére cuvzxav oi uatocal 6x1 vepl Imdvvou 109 BarttoroU &£ixev. aoxoie. 14. Kal dA0óvroc aüto0 mpbc Tov ÜyAov xpoaTiA0tv ürip dvÜpwmoc Yovumerü)v aürby xal Méyvwwv* Koi, ÉMnaóv uou v vióv, xt aeXmvidterat xal xaxox mac4£v. noJdxts vào Tiret elc x0 T0p xal ivlort siq t5 ÜOnp. " Kal xpoc/jveyxa aürbv Toic uaÜntal; gov, xal oox ouvfOmaav OrpartUcat abtóv. 16. "Aroxoilel, 52 6 "Insouc eUrsv- Qo yevex dmiotox xal Sucrpupu£vn, Éuc móxve. Écopat us 6n; Ex nóce dv£Eouat bjiiv; pfptxé pot abxby à. 17. Kal ixtx(uncev aóxip 6" InaoUe, xal 25)0ev dc abrvoU «b Oatpóviov: xal PÜspameu0r, 6 mai, drà VT ó)pa ixslvn.. I$. Tóce mpoceA0óvttg ol pix0vro cÓ "IngoU xat tOlav sixov- At& c( Surio oUx JiO0vvrómpev. éx6adaty «00v; 19. 'O 9à "InsoUe simtv abvotc Aik cv &riwclav Opiv. dpyv vk Xo Opiv, Pv Eynse míaxtv dq xóxxov cwdmttoc, Éprixe «ip Opt: roóro* Mecáóa Évcv éxet, xal uev ssxat: xal o0bivy dBuvacf/et Opiv. 20. 'ToGco 51 «0 qévocoüx ixnopeósvas el. [3 v mrpoa£u, xaX vata. at. "Avaatpegouévioy O3 aüróv. dv cii l'oala ertv abxoi, 6 "Insouc Méu: 5 ufóc «00 dvüpumrou rapaóiSoc0ax elc x etpac dvOpo ov, g3. xal dmoxcevoüciw abvóv: xal «T tplrr hu£pq évepjaexat. xal Dv ersav aoóopx 4. Respondens autem Petrus, dixit ad Jesum: Domine, bonum est nos híc esse: si vis, faciamus hic tria tabernacula, tibi unum, Moysi unum, et Eliae unum. 5. Adhuc eo loquente, ecce nubes lucida obumbravit eos. Et ecce vox de nube, dicens: Hic est filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui: ipsum audite. 6. Et audientes disclpuli ceciderunt in faciem suam, et timuerunt valde. 7. Et accessit Jesua, et tetigit eos; dixitque eis: Surgite, et nolite timere. 8. Levantes autem oculos sub4, neminem viderunt, nisi solum Jesum. 9. Et descendentibus illis de monte, prsecepit eis Jesus dicens: Nemini dixeritis visionem, donec Filius hominis a mortuis resurgat. 10. EL interrogaverunt eum discipuli, dicentes: Quid ergo scriba dicunt quod Eliam oporteat primum venire? 11. At ille respondens ait eis: Elias quidem venturus est, et restituet omnia. 12. Dico autem vobis quia Elias jam venit, et non cognoverunt eum, sed fecerunt in eo quaecumque voluerunt. Sic et Filius hominis passurus est ab eis. 13. Tunc intellexerunt discipuli quia de Joanne Baptista dixisset eis. 14. Et quum veniseet ad turbam, accessit ad eum homo genibus provolutus ante eum, dicens: Domine, miserere filio meo; quia lunaticus est, et imale patitur: nam sepe cadit in ignem, et crebro in aquam. 15. Et obtuli eum discipulis tais, el non potuerunt curare eum. 16. Respondens autem Jesus ait: O generatie incredula et perversa, quousque ero vobiscum? usquequo patiar voe? Afferte huc illum ad me. 17. Et increpavit illum Jesas, et exiit ab eo daemonium, et curatus est puer ex illa hora. 18. Tunc accesserunt discipuli ad Jesum secreto, et dixe runt: Quare nos non potuimus ejicere illum? 19. Dixit illis Jesus: Propter incredulitatem vestram. Amen quippe dico vobis: si habueritis fidem sicut granum sinapis, dicetis monti liic: Transi hinc illuc, et transibit, et nihil impossibile erit vobis. 30. Hoc autem genus non ejicitur nisi per orationem et jejunium. 91. Conversantibus autem eis in Galilea, dixit illis Jesus: Filius hominis tradendus est in manus hominum; 22. EL occident eum, et tertia die resurget. Et contristatl sunt vehementer.

EVANGELTUM SECUNDUM MATTHEUM. XVIII. 81 33. Kal 0óvrov aütüv sl; Kagapyaobj. fpocTA0ov ol c& B(ópaypa AaxpÓ6dvovrec xi? IIévoo xai eUmov abro: 'O óidoxaAoc ójiyv o0 xtÀrt «à Siga aa; 24. Aéev. Na, xol 6cs eloT0ev el; cv olx(av, vtpoÍ90acev aov 6 'Incouc A£vov: 'T( aoc Soxei, Elo; ol Bac «7. YTic &x6 civov Aag 6dvouaw v6À 1) x7vcov; dTO tiv vló»v auri 3) dro viov dÜXorplev; 35. Eoxrv S£: "Amo civ dDOorpluw. Ev, aóvó 6 "IncoUc "Apays dAeu0epol slow ol viol. 35. "va 5à i3 exavóa cope abcouc, topru0els elc 0dÀaccav fdÀs dyxiwotpov, xal xov dvab6avra mpGyrov ly 85v dpov, xal dvolLac «o evópa abroU süprists oxa— Toa: ixsivoy Aa6ov 6c abtoic dvxt àuo0 xal aou. IH'. t... "Ev éxs(vn tij oa 0007,A00v ol i672 ci "Indao) Aérovric. Ti doa ualtov ioci dv 57, BacUa(a vv oópa viov; $. Kol npooxadeadpevos 6 "Incouc mailov lovnatv abro iv ufaw abc, 3. xal eUxev: "Ap Myto üuty, iy 13 GtpaqTict xai YévnaOs óx; tà vaió(a, o0 [3j elaf) Uns sl; 13v BaaUs(av cov obpavav. 4. "Ocricobvzaztwoctt Éaucby éco raiblov voUTO, obróc dot Ó paloy dv t5 Bacu sla viov oópavav: 5. xxl & dày O£fnvui Év. maiov. totoUrov iml T óvóuax( uou, iyà Séyscat. e. *Oc 8 àv exavbaMar Üva. vv. jxpiov Todtuv tv migreuóvtoy elc 2f, cup. ofé ori abxio (va xpruuas05, I3Àoq óvuxbe sie àv 1paz mov a0to0 xal xavamovtict7 dy vi). metet 1T; 0aAdoame. 7. Obal «ip xócysp án 16v axavOd)uov: dvd xn do lov D Oetv và oxav6aia, ny o0al và) dvOporro dxsvo 5! ob «9 axdyóaAov Épyscat. &. El 54 fj 4slp cou 7| 6 moóc aou. oxavbaiMtet cc, ixxojov auTov xal BdAe dmó coU- xaÀóv col éomw. elo tÀv Cuv. elaeX0eiv xoJAbv 3, qwov, 3j 950 y£tpaq 3 600 nóJac Éyovra BAnOTvat elc v5 mUp «5 alovtov. 9. Kat sl 6 ó90n3 € cov axavOnA utt oc, KEs)s ao tov xal BdÀe dmó cou: xaÀóv col dc*w povógOniov elc vÀv Cox)v slasA0etv, $ 00 doa poU, Éyovta BÀnO7vax slc tv vétvvav coU tup. I0. 'Opics ug xaragpovíantt Évóg vv puxpov toíroyy* A£vo) vào Ouiv, Óvx ol &ysXot aUtüv dv obpavoc Uià mavróc BAÉmouciv tb mpócuTrov TOU TatpÓX |&ou to0 iv oópavoic. n. "HA0ev 1&p 6 vlc «oU dvOportou aíocat 10 dTro)uoAdc. 12. T( 6ptv Soxet; dv víévntal vw Éxatbv mpoba.ra xal mÀavno, Év it adviv, obyl dp(nmw ck iveviixovea Évvdot dl «X Bp, xal mopsuOrl; (nrel cb mXavoputvov; 13. Kal dv vévnras ebpetv abvó, duy Aéyo) Opiv, $n 4alpex én' abc pov 3 (rl xoi, ivtvfixovra ivvía soi; 3) xenAavnaévo. 23. Et quum venissent Capharnaum, accesserunt qui didrachma accipiebant, ad Petrum, et dixerunt ei: Magister vester non solvit didrachma? 24. Ait: Etiam. Et quum intrasset in domum, praevenit eum Jesus, dicens: Qnid tibi videtur, Simon? Reges terrse à quibus accipiunt tributum vel censum? a filiis suis, an ab alienis? 25. Et ille dixit: Ab alienis. Dixit illi Jesus: Ergo liberi sunt filii. 26. Ut autem non scandalizemus eos, vade ad mare, et mitte hamum; et eum piscem quí prímus adscenderit, tolle; et aperto ore ejus, invenies staterem: illum sgmens, da eis pro me et te. XVIIT. 1. In illa hora accesserunt discipuli ad Jesum, dicentes: Quis, putas, major est in regno celorum? 2. Et advocans Jesus parvulum, statuit eum in medio eorum, 3. Et dixit: Amen dico vobis: nisi conversi fueritis, et efficiamini sicut parvuli, non intrabiis in regnum celorum. 4. Quicumque ergo humiliaverit se sicut parvulus iste, hic est major in regno coelorum. 5. Et qui susceperit unum parvulum talem in nomine meo, me suscipit. 6. Qui autem scandalizaverit unum de pusillis isLis qui in me credunt, expedit ei ut suspendatur molaasinaria in collo ejus, et demergatur in profüondum maris. 7. Vw mundo a scandalis. Necesse est enim ut veniant scandala: verumtamen vie bomini illi per quem scandalum venit. 8. Si autem manus tua vel pes tuus scandalizat te, abscide eum, et projice abs te: bonum tibi est ad vitam ingredi debilem vcl claudum, quam duas manus vel duos pedes habentem mitti in ignem seternum. 9. Et si oculus tuts scandalizat te, erae eum, et projice abs te: bonum libi est cum uno oculo in vitam intrare, quam duos oculos labentem mitti in gehennam ignis. 10. Videte ne contemnatis unum ex his pusillis: dico enim vobis quia angeli eorum in celis semper vident faciem Patris mei qui in ccelis est. 11. Venit enim Filius hominis salvare quod perierat. 12. Quid vobis videtur? si fuerint alicui centum oves, et erraverit una ex eis, nonne relinquit nonaginta novem in montibus, et vadit quaerere eam quae erravit? 13. Et si contigerit ut inveniat eam, dico vobis quia gau det super eam magis quam super nonaginta novem quz non erraverunt.

32 14. Obcox ox Éevw O£Xnua FumposOsy o9. rratobe Opv voU iv oópavoic, va dmdAnrar eic vOv pxpav tOUTUYV. i5. "E&v àà ápapr/on elo aà 6 dócigóc aov, Üravt xai £Aeytov abcóv [uevatu goU xal aütoU [1óvov: ddv qou dxoUq, ixéphnga« tóv dÓrÀgóv Gov. 16. "Eàv 93 uj dxoUc, napdAa6s pecxk aou Pvt Éva 3| Suo, (va. érl avopuacvoe O00 3) «puov aprüpmv ara5 Tüv bua. 17. 'Eàv 8à vapaxoóc a0tüv, timà «Tj ixxXncla. £&y Bb xal 7 Boo ma(ac mapaxougr, fero cot Garep 6 dOvixóq xal 6 ceXvn. 18. "Ap Aéyo. Ópiv, 6ca. dàv Ofjowte. dnt «T6 y7«, Éaxa Oebsu£va. dv oüpavG* xat Óca. dàv Jine inl c7 7i, Éavat Ae)upéva àv obpavG. 19. IIaXuv Xéyo ópiv, óxc £&v Bóo ME 610v cuj. quvásocty Éml ve Ye mtpl mavrbe mpdypatog ob £y alvícevra:, vev/gsrai abro; mapà coU -TatQOQ poU toU dv obpavotc. 30. O0 «do slatv 500 3| voe, cuvnyj£vot elc 1o uiv óvop.a., Exsi elpd dv pac abcóv. at. "Tóre mpocsA0Qv arp 6 [Iérpoc eixev: Küpts, xocdxi &uaprácet slo épà 6. dós)ooq jiou xal dgrjaw «076; Ée Értdxtc; 22. A£vex adco 6 "InsoUc OO Ayo aot Éo Erráxi, QÀX' Éox £6Soumxovrdxis Énca. 93. Atk voUvo óOxkouo0n $ BacUsia cv oüpavuv dv0pwmo acsi, Ó; J£ Amctv cuvipat Aóvov ptr TOv Ó6oUÀtv aUtoU. 24. "Aptapkévou 6à abroU cuvalostv, rpoarjy 0v aoc ele geil cre guplov caAavvov. 25. M3, Éyovroc 5k axo &xoboUvat, Ex£)euaev aoTbv 6 xóptog aüvoU mpaüTvat xal Tv vuvaixa abtoU xal ck céxva xal wdvra ca. £tyev, xal do0o07,yat. 26. IIecówv oov 6 SoUÀog ixtivog mpocExuvet aci) Aivov: Maxpofüiótmaov. éx^. épol, xal mrávra droóoo Got, 97. Erhayvicürl; 5b 6 xüptog coU BouÀou éxtí(vou dx£Aucev advóv, xal xo Ódvetov doixev aotü). 29. "EfeA0y 85à 8 OoUXog éxftvo sbprv Éva cv cuybouAtov aócoU, Óc Oprüsv a0TU íxaxóv. Ónvdpia, xal xpacüsaq abücbv Émvwyev Ayo: 'AmOOoq Ó, ct ópe.et. a9. Ileoc»v oóv 6 cóv8ouAo; aUxoU TapexdAet a0TOv Aéov:. MaxpoOUpuroov En Qu£, xol xdvra drobooo cot. 30. 'O 8i obx fcltv, DÀ dxeA0Dv ÉGaev abtov elc quAaxfv, Eo ob dro90) 50 ügeiAóp.tvov. 3r. "Idóvee, 8À ol ouvBoulo: abroU tà vevóusva £AurríOnsav ogóopa, xal DAüovtec Dod enoav tO xupo fauvijv mdvra vk yevóp.eva. 32. Tóre mnpocxaAeoap.evoo aüt0v Ó xüptoc wUTOU yet aüri)* AoUÀs Ttovnpé, n&aav 17v óget)yy. Exslvny &y7ixd cot, érel mapexaAeade pue EYAITEAION KATA MATOAION. IH'. 14. Sic non est voluntas ante Patrem vestrum qui in celis est, ut pereat unus de pusillis istis. 15. Si autem peccaverit in te frater tuus, vade, et corripe eum inter te et ipsum solum. Si te audierit, lucratus eris fratrem tuum. 16. Si autem te non audierit, adhibe tecum adhuc unum, vel duos, utin ore duorum vel trium testium stet omne verbum. 17. Quod sí non audierit eos, dic ecclesiz. Si autem ecclesiam non audierit, sit tibi sicut ethnicus et publicanus. 18. Amen dico vobis: quicumque alligaveritis super terram, erunt ligata et in celo; et quacumque solveritis super terram, erunt soluta et in celo. 19. Iterum dico vobis, quia si duo ex vobis consenserint super terram, de omni re quamcunque petierint, fiel illis a Patre meo qui in colis est. 20. Ubi enim sunt duo vel tres congregati in nomine meo, ibi sum in medio eorum. 21. Tunc accedens Petrus ad eum, dixit: Domine, quoties peccabit in me frater meus, et dimittam ei? usque septies? 22. Dicit illi Jesus: Non dico tibi usque septies, sed usque septuagies septies. 23. Ideo assimilatum est regnum ccelorum homini regi qui voluit rationem ponere cum servis suis. 24. Et quum co»pisset rationem ponere, oblatus est ei unus qui debebat ei decem millia talenta. 25. Quum autem non haberet unde redderet, jussit euin dominus ejus venundari et uxorem ejus et filios et omnia quae habebat, et reddi. 26. Procidens autem servus ille, orabat eum, dicens: Patientiam habe iu me, et omnia reddam tibi. 27. Misertus autem dominus servi illias, dimisit eum, et debitum dimisit ei. 28. Egressus autem servus ille invenit unum de conservis suis qui debebat ei centum denarios; et tenens sulfocabat eum, dicens: Redde quod debes. 29. Et procidens conservus ejus, rogabat eum, dicens: Patientiam habe in me, et omnia reddam tibi. 30. llle autem noluit; sed abiit, et misit eum in carcerem, donec redderet debitum. 31. Videntes autem conservi ejus quz fiebant, contristati gunt valde; et venerunt, et narraverunt domino suo omnia qua facta fuerant. 32. Tunc vocavit illum dominus suus, et ait illi: Serve nequam, omne debitum dimisi tibi quoniam rogasti me:

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XIX. 33 33. o)x [5st 00v xal aà Doa: cov aivBouAÓv ou, &x, xal eye aà 7)£n2a; 34. Kai ópyioüel; 6 xópto aóroU Trap£Oxty aUtbv toic Bacaviatais, Éoc ob drtoOG) müv 10 Opt Op.evov. S5. Obcxex xat 6 xav p [400 6 oüpavtoc morrjatt uiv, ikv u3, dict Éxaavoc c& dsA qe) a0100 dx TOv xap6uov Opi. le*. I. Kal évévevo Óce. dxclAeaev 6 "Incoüq tob. Aóyouq TOUt0Uc, uetzpev &xo. 3T; l'aAdalac xal 70ev clc xà pta. cz "Tov2alac xépav «oU "Iopoavou. 2. Kal JxoAou6ncav aUtà) OyAot vo) ol, xal £0soa.Ttucty uUtoUe éxei. 3. Kat npoaT00ov aov C apisato: retpdlovteo aotbv xal Méyovtec El Éteactv. dv0poym dx oXUgat cy Yuvaixa aütoo xarà mücav alcav; 4. 'O 83 droxoiüel eirev. abro Oóx. dv£viots 8c 6 rovjsac vóv. dvOpumov dm' dpyT dogev xal Gu éro(naty abtoóc; xal eirev: &. "Evaxa *coorou xavaAeijet dvüpumoc tàv matépa xal vÀv ixt£oa xal xoliwüsserat vj Yuvaixl abcoU, xal fcovta« oi 8do sl, adpxa ulav. €. "Quacs ooxéct eiclv 800 d2À& uia adpf. 8 ov 6 Ocho auvéCeuzev, &vOpemoc u3 yupitéxo. 7. AÉqouciy abo Tt oUvy Moüc5;; ivereDavo 8o0vat. B16Xiov dxoovactou xal ároAUcat; 8. A£vtt abroic 6rc Moo ob; t3y cxAnpoxapÓ«v bpjv émízpejev piv &noXUcai cà Tuvaixaq 6ueov: dx ápyTi, Ob o0 yé£yovev obvox. 9. Atv» 5i Opiv, 6v Éc àv dro)jon vÀv Twvalxa aUvo0 el 3) él mopyela xal auo Gv, uot üicat xal 6 dou )opávay yapj aae poc &irat. 16. Afyouctw abc ol qaüncal aüroU- El obvux &riv 5j alc(n coU dvÜpurmou park v7 yuvatxé,, oó cv €t 205021. BEP u sirev. abcotc OO má viec gopouatw bv Aóqov T00cov, 2 ol Sédocat. 12, Elolv (kp eóvoUyot oftwvec ix. xoiMac. intpix évevvfOrigav obvuc, xal slow eüvoUyot olvwsc süvovyíatnaav 6b civ dvÜparrwv, xal slstv eóvoUyot ofzivec €Uvosy1isav. Éauvobc &uà vv Bacüa(av viv oüpawv. 6 Guvdquvoc grpeiv yopríxo. 13. Tó:« mpoonvígOnsav abt maia, (va. co ytipas EmiÜT, advo; xol mpocsubnrav oi 5€ paOsrral éxet(jvav abro. 1. /O 5 "InsoUc eixev. abtvotc: "Agtte à mou&(a xal 43) xtóett aüvk Lelv mpbc pé: Gv yàp totooxov écxlv 4 Bacüe(a vov obpavüv. 15. Kal émüsl; aücoio thc y eipae émopeuUv, exetüsv. 15. Ka i800, so xpoctAOQv FAN aütQ* Albaoxas dya9£, ( &vaOby motfow (va. a6 Qv alovtov; 17... O 88 alxev abxóy TC pa dpurc&ic mepl 100 dyaNOV. TEST. 33. Nonne ergo oportuit et te misereri conservi tui, siCut el ego tui misertus sum? 34. Et iratus dominus ejus tradidit eum tortorihus, quoadusque redderet universum debitum. 35. Sic et Pater meus ccelestis faciet vobis, si non remigeritis unusquisque fratri suo de cordibus vestris. XIX. 1. Et factum est, quum consummasset Jesus sermones istos, migravit a Galilea, et venit in fines Judam trans Jordanem, 2. Et secuGe sunt eum turbr multz, et curavit eos ibi. 3. Et accesserunt ad eum phariszi tentantes cum, et di. centes: Si licet homini dimittere uxorem suam, quacumque ex causa? 4. Qui respondens ait eis: Non legistis quia qui fecit hominem ab inilio, masculum et feminam fecit eos? et dixit: 5. Propter hoc dimittet homo patrem et matrem, et adhzerebit uxori sue, et erunt duo in carne una. 6. Itaque jam non sunt duo, sed una caro. Quod ergo Deus conjunxit, homo non separet. 7. Dicunt illi: Quid ergo Moyses mandavit dare libellem repudii, et dimittere? 8. Ait illis: Quoniam Moyses ad duritiam cordis vestri permisit vobis dimittere uxores veetras: ab initio autem non fuit sic. 9. Dico autem vobis quia quicumque dimiserit uxorem suam, nisi ob fornicationem, et aliam duxerit, mechatur; et qui dimissam duxerit, mechatur. 10. Dicunt ei discipuli ejus: Si ita est causa hominis cum uXore, non expedit nubere. 11. Qui dixit illia: Non omnes capiunt verbum ietud, sed quibus datum est. 12. Sunt enim eunuchi qui de matris utero sic nati sunt; el sunt eunuchi qui facti sunt ab hominibus; et sunt eunuchi qui se ipsos castraverunt propter regnum celorum. Qui potest capere, capiat. 13. Tunc oblati sunt ei parvuli, ut manus eis imponeret, et oraret. Discipuli autem increpabant eos. 14. Jesus vero ait eis: Sinite parvulos, et nolite eos prohibere ad me venire: talium est enim regnum eclorum. 15. Et quum imposuisset eis manus, abiit inde. 16. Et ecce unus accedens, ait illi: Magister bone, quid boni faciam ut habeam vitam seternam? 17. Qui dixil ei: Quid me interrogas de boq0? Unus est $

34 EYATTEAION KATA MATOAION. K'. 000; slc doviv dae 6 Osoc. el O& Gut elc cv Qo)! bonus, Deus. Si autem vis ad vitam ingredi, serra mandata. sioe) Oriv, tjpet 1Xo dvroXdc. 18. Aéyet aoc. lloíac; $ 5b "InsoUc elzev- To oo | 18. Dicit illi: Quse? Jesusautem dixit: Non homicidium goveUGEi,, 0Ó [Aoty EUGEt,, 00 xXipttc, o0 ijeuooaptu- | facies: Non adulterabis: Non facies furtum: Non falsum proe, t testimonium dices: 19. Tua TOV ratfoa gou xol tv [i mrépa cov, xai 19. Honora patrem tuum et matrem tuam, etl diliges d'yarofatts cbv mÀnolov aou dx; ceauróv. proximum tuum sicut te ipsum. 30. Aéqrt abtio 6 veavíaxoc TIavra. caUra. dguVa- 20. Dicit illi adolescens: Omnia haec custodjvi a juvenEdpcnv. dx. veótRxóG uoo* t( ÉrY bocepoo; tute mea; quid adhuc mihi deest? 21. Aéyet aoxip. 6 'Insooc El 00. véAetoe slvat, 21 Ürayt, moÀncóv cou và Ümdoyovra xal bc coi, Ttto40s, xal Ete; Oncaupàv dy oópawi" xal Ótüpo dxoXov. Ait illi Jesus: Si vis perfectus esse, vade, vende quie babes et da pauperibus, et habebis thesaurum in ccelo; et veni, sequere me. Ott pot. s2. "Axoócag 5i 6 veuv(oxo, vóv Aóyov dizOtw Àu- | 22. Quum andisset autem adolescens verbum, abiit trisTCOU[LEVOG iv 1*o Épow xvn aca ToAÀa. tis: erat enim habens multas possessiones. ss. 'O 5i 7InsoUe sixev. coq uana, aro" "Aud 23. Jesus autem dixit discipulis snis: Amen dico vobis Aéro ópiv, tt xÀoUcvx BuaxoAe« slas)socevat cl, v — quia dives difficile intrabit in regnum ccelorum. Bacus(av àv oüpavov. | 34. Ka ruv AÁyo oyiv, tóxomwrcspóy daviv xajv- | — 24. Et iterum dico vobis: facilius est camelum per foAov && vpumríMavoc pasplóoc SuAOeiv, 3| mAouctov slc- | ramen acus transire, quam divitem intrare in regnum cc 1X0etv elc cv Baeüelav cv oopavov. lorum. 25. Axoóücavtte 0 ol ud Orca dex iacovro ayóópa 25. Auditis autem his, discipali mirabantur valde, diA£vovtsc Tí, dpa 9óvaxat av07vat; centes: Quis ergo poterit salvus esse? 25. 'Eu6Aéyac 82 6 'Inocuq £Urey aUtoic IÍap av- 26. Adspiciens autem Jesus, dixit illis: Apod homines Üpurrote 1oUro á$Uvatov icrw, rrapk Ob Or) mdvta Bu- | hoc imposaiblle est: apud Deum autem omnia possibilia vaxd égvtv. sunt. 37. Técs dmoxpiüels 6 Iléxpoc eUxtv aoi "I30d, fusi, | — 27. Tunc respondens Petrus dixit ei: Ecce nos reliquidgfxapev rávta xal jxoAouUfcapáv cov ci dpa fovai | IUS omnia, et secuti sumus te; quid ergo erit nobis? vj Api *O 8à "IusoUs e(xsv abtoic" "A uy MY buy, ea 28. Jesus &utem dixit illis: Amen dico vobis quod vos Opi, ol dxoAouüfcavrí,; uot, iv vYj mat rytvtola, qui secuti estis me, in regeneratione, quum sederit Filius xav xa8lcv, 6ulóc oU. dvüperrou ixi Üpóvou BóErc ao- ' hominis in sede majestalis suse, sedebitis et vos super se«oU, xaO(cecÓe xul Opi; inl Gudtxa Opóvouc xplvoyreg | d€$ duodecim, judicantes duodecim tribus Israel. «X So8exa. quÀX toU 'Iapac^. MEE 29. Kali Box, dorixev olxíav 2) &Se obe 3 d523.- 29. Et omnis qui reliquerit domum, vel fratres, aut soqc 3) xacípa?) uxtípa. 3| quvaxa 3 cíxva 3). dypolx rores, aut. patrem, aut. matrem, aut uxorem, eut filie, Üvexsv coU. óvóparó, pou, ÉxatovramAac(ova Afra. — Ut Sgroe, propter nomen meum, centuplum accipiet, et xol Quxv alovtov xXnpovopjatt. vitam zternam poseidebit. v 30. IIo)3ol 8$ Zcovcas mpUrrot Foy ato1 xal foy aco 30. Multi autem erunt primi novissimi, et movissimi Tpoxtot. primi. K'. XX. I. "Ouola daclv f$ Bacüs(a cov obpawov dv8perrw | — 1. Simile est regnum celorum homini patrifamilias qui olxoBea róto, Ocri, dEzA0ev. dua moet uiot9 aont | exiit primo mane conducere operarios in vineam suam. ipyácac slo cov diureXova abcoU. 2. Zougovíoac 5à uscà cov dépyavav ix Ónvaplou 3. Conventione autem facta cam operariis ex denario vv fi£oay &míbteUuv aüroUQ sl, róv dumeAOva axó- | diurno, misit eos in vineam suam. toU. s. Kol éEeX6ov mpl «ple óoav £v. dÀow, éc- 3. Et egressus circa horam tertiam, vidit alios etantes rac £v «T, dyop. dpyoUc, in foro otiosos, 4. xáxs(vot rum "Y rávece xal ópeic el; 6v &p- 4. Et dixit illis: Ite et vos in vineam meam, et quod &)vd uuo, xal Ó ikv 3d B(xatov &eow piv. justum fuerit dabo vobis. 6. Ot Bà drjl6ov. md Bà die)00v mepl Éxtvyy 5. Illi autem abierunt. Iterum autem exiit circa sextam xal ivy ógav. éxotzstv (gautox. et nonam; et fecit similiter. '

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XX. e. Ilept 53. cv. &&exdeny 2eM0ív cbpev. dXvouc Écvorcae xal Myex abvoiq! TU 0e Éovíxast. my vày hpépav devel; 7. AÉqoucw ai1G 6x oü!dl; fpc Epiat cao. Mq& abro "Yndysrs xal Qpau; elg xàv dure) 8. "Owlac 83 yevou£vee Aéqet 6 xoptos 700 dimeAovoc Tp émoómu aüvo0" Kd)scoy coU; dpyárac xal d'xóóoc aUroi« tov uuo0óv, dobdpuevoc dro Ti) doy day Éuc vOv nguy. 9. 'EX0óvttc o0v ol. mel cJjv ÉvBexditmy Gpay ÉAa6o» dvà Bnvaptov. 10. 'EA60vttc 88 xal ol parrot dvóuoav Oct rcÀsiov A*povsae Ea6ovy Óà xal aí1o| &và Onvdptov. n. Aa6óvte, 5: ÉqOvvyulov xatà coU olxoOcomótoU 12. A£vovtec Obrot ol Éoy aot ulav Gpay Exolnaav, xal Üaouc aücobq fiuiv £molncac coq Bagracaciv 1) Bapoc vri; fj£pac xal vàv xaóguva. 1. 'O 83 droxoiücl, E aüvv. eIxev- "Exaipt, oox dO» c&' obj àzvaplou cuveovnade uot; I4. "Apov tb cby xal Ürave. fuo BÀ xol vbívo T) &cy àv. Boovai &x; xo coc 15. 3) oUx ltealv iot 8 02) oda dv oic dois; el 6 óg 0a uc cou Tovnpóc dox Ur 2yó) d'va0os elpa; 16. Obrux Íaovra: ol Foy tov moirot xal ol porco: leyacot. o)Àol áo slew xAntol, QAM vyot 82 ixAexol. 17. Kal áva6Gaívov 5 'Inaoue clo "Ieposo)uja zapíÀAaÓsy voc Botxa anri, xa; o(av dy v7j 69 xal tUrev abvoi: 18. "I9o5, dva6aívousv ei; "IepoaóAupa, xol 6 uox TOU dvÓpunrou xapabot/gtra: coi dpyuprüsw xoi YpatpuxceUatv- xal xavaxowwoügty abrov Üavdtu, 19. xa xapadgougty aUry toi, Éüvaaiy el vo dj.rata. xal uacveyooat xal araupügat xal «7, 1olom fpjdoq Exvephfosvat. 30. T'ót pocT)0sv abcü) fj ux;mno vv vlov ZeórSalou p.£t& tiov vli aütTc, Tpogxuvouca xal altouca Tt dm aOrtoU. at. *O 8 eirev. abes T( 60e; Aere abi Elxi (va. xa0(atoaiv obrox ol Bóo viol pou ele ix Ottuov aou xat elc dE eócvópunv iv «T, BaaUaiq cov. 32. "AmoxpiOel 5b 6 "Ineouc &xev:. Oóx ol&axe. «( alctig0s. Bóvacüe Twiv vb movÁpiov Ó dvo uuo nívew; AMvouctw abtG Auvdp.eOa. 13. Aévec abvoic: "Tb idv movájptóv uoo mías, cb 5: xaB(aa: ix BeEuv ou. 4$ EE ebovüpuny. oóx. Éattv dpov 6oovai, dX dl ficolaorat 6b «00 racpóc iov. *4.. Kal dxoócavesc ol Béxa Tyyavdxvnaav nepl xüv $oo dBeA go». 25. 'O 5» "[mcoUc mpooxaAtadjevo, aUtoUe exe v: OiBace &xx ol dpyovteg 0)» d0vOv xataxupteuouctv a5tà xal ot ueydAot xaxeZouctátoucty abtàv. 85 6. Circa undecimam vero exiit, el invenit alios stantes, et dicit illis: Quid hic statis tota die otiosi? 7. Dicunt ei: Quia nemo nos conduxit. Dicit illís: Ite et vos in vineam meam. 8. Quum sero autem factum esset, dicit dominus vineae procuratori sno: Voca operarios, et redde illis mercedem, incipiens a novissimis usque ad primos. 9. Quum venissent ergo qui circa undecimam horam venerant, acceperunt singulos denarios. 10. Venientes autem et. primi, arbitrati sunt quod plus eieent accepturi: acceperunt autem et ipsi &ingulos dena" 11. Et accipientes murmurabant adversus patremfamiias, 12. Dicentes: Illi novissimi una hora fecerunt, et pares illos nobis fecisti, qui portavimus pondus diei et aestus. 13. At Ille respondens uni eorum dixit: Amice, non fa. cio libi injuriam: nonne ex denario convenisti mecum? 14. Tolle quod tuum est, et vade; volo autem et huic novissimo dare sicut et tibi. 15. Aut non licet mihi quod volo facere? an oculus tuus nequam est, quia ego bonus sum? 16. Sic erunt novissimi primi, et primi novissimi. Multi enim sunt vocati; pauci vero electi. 17. Et adscendens Jesus Jerosolymam, assumpsit duodecim discipulos secreto, et ait illis: 18. Ecce adscendimus Jerosolymam, et Filius hominis tradetur principibus sacerdotum et scribis, et condemnabunt cum morte, 19. Et tradent eum gentibus ad illudendum et flagellandum, et crucifigendum, et tertia die resurget. 20. Tunc accessit ad eum mater filiorum Zebedazi cuin filiis suis, adorans et petens aliquid ab eo. 21. Qui dixitei: Quid vis? Ait illi: Dic ut sedeant hi duo filii mei, unus ad dexteram tuam, et unus ad sinistram in regno tuo. 22. Respondens autem Jesus, dixit: Nescilis quid petatis. Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum? Dicunt ei: Possumus. 23. Ait illis: Calicem quidem meum bibetis: sedere au. tem ad dexteram meam vel sinistram non est meum dare vobis, sed quibus paratum est a Patre meo. 24. Et audienies decem, indignali sunt de duobus fra. tribus. 25. Jesus autem vocavit eos ad se, et ait: Scitis quia principes gentium dominantur eorum; et qui majores sunt, potestatem exercent in eos.

36 28$. Ob obtox; laxat dv ópiv- d0' & div 00m iv Opiv tac vevíata, love ópv Btáxovoc: 37. xul &c dkv 04m iv Oyiv &vat npo, farai 6j.ov 6000 28. Gomep 5 vlüc coU dvOpiorou oüx 3À0ev DtxxovnOzva«, 41A Diaxcvzoat xal Oo0va cv Juy)v abroU jótpov Gvrl moAAGv. 29. Kal éxroprvopévoov abt6v dro "Teprgó xoAoóOnev aot» O4 Aoc ToAUc. 30. Kal l£oU O50 cugAol xaÜcutvox map. vv 65óy: dxoucavtr, Ott "IngoUQ mapayci, éxpalav AMvovteg Kopie, 2£rcov fpc, vlóc Aavuté. 31... "O 83 dyXoc énetliemotv aócois (va aurrsosw. ol 5$ usilov Éxpalov Aévovrec: Kupie, Péncov fu8s, utóc A«vutó. 32. Kal exc 6 'IncoU égovrsev aüroüc xol cixev: Tí 0£X«xe (va. mov ógiv; 33. Abvoucty a0xQ* Küpie, (va. dvotyGaty ol ó90a.iol fiov. s&. Em)ayyvto0el, 00 6 "IncoUc fjjavo «iv óppá*wy aüvv: xai &ó0 fcc dvfGAejav xol Jixolod0ncav aUi. KA'. r. Kal &ce Tiyyioav. elc "IeposdAop xol 3A00v elc B»üoayr xo t9 dpoc tw dAauxv, vótt 6 'ImooUq &xégce ev 900 uatmcáe 3. Aévov aocoic: ITopsósaOs slc «v xcv cv dnévavet. Üpaov xal eü0fe« sópyiaeve dvov. Osüep£vny xol TÀov uet aUüTTc AUcavreo dere pot. 3. Kal idv vic Ópiv eUm mi, dpeive: Ux 6 xóptx abvv ypelav Éeec, xal eü0&wc dmoovt)st abro. 4. "Fooxo 8à iov q£yovev (va m mp7 «à. $n0tv Bux TOV Tpor|tou Aévovtoc: &. Eixate 57, 0vyaxpl Xuov: 'IBo0, 6 BaaUóe cou py sxa( aot ftpats, &miÓsÓTxcc Érl Óvov. xal mOAov viv Oroluylov. e. Ilopeuüévxeo 53 ol a0 val émolnoav xaÜc« cuyíxaEev abcoic 6 "InsoUc, 7. Kal jya-yov cv Óvov xal t0v t)Àov, xal ér£Onxav ix! abtv xà lparux abtov: xal énexdOuaay éravo. 8. 'O 853 mAelavos yox Éaxpoqav xà (paria Éautvy dy «Tj 65qy. Got 03 Éxorrcov x dou dmró x&v Bévópoyy xal éexvpovvuoy dv 77 689. 9. Ot 5» Oy Xov ol. mpodyovtec xat ol. dxoAouOcGvcec Éxoatov Mvyovitc "Dioavvk ci vlo Aavtó, eiAovnaévos 6 ipyÓpsve dv óvój.at xuplou, ó)cavy& dv tot Gyiaro«. 10. Kat elaeXüóvevoq aócoU tic "IepocoAup.a docíat, füca fj vóX AÁvouca: T; éave oUto; rt. Ot 86 &yXox Deyov- Obxé; dew "Insode 6 mpoqivne 6 dnb Nalapiü 5c F'auAa(ac. 12, Kal closA0ev 'IncoUq elc co tepóv 100 0toU. xai EYATTEAION KATA MATeAION. KA'. 26. Mon ita erit inter vos: sed quicumque voluerit inter vos major fieri, sit vester minister; 27. Et qui voluerit inter vos primus esse, erit vester serVUS: 28. Sicut Filius hominis non venit ministrari sed minigtrare, et dare animam suam, redemptionem pro multis, 29. Et egredientibus illisab Jericho, secuta est eum turba multa. 30. Et ecce duo czeci sedentes secus viam audierunt quia Jesus transiret; et clamaverunt, dicentes: Domine, miserere nostri, fili David. 31. Turba autem increpabat eos ut tacerent. At illi magis clamabant, dicentes: Domine, miserere nostri, fili David. 32. El stelit Jesus, et vocavit eos, et ait: Quid vultis ut faciam vobis? 33. Dicunt illi: Domine, ut aperiantur oculi nostri. 34. Misertus autem eorum Jesus, tetigit oculos eorum. Et confestim viderunt, et secuti sunt eum. XXI. 1. Et quum appropínquassent Jerosolymis, et venissent Bethphage ad montem Oliveti, tunc Jesus misit duos discipulos, 2. Dicens eis: Ite in castellum quod contra vos est, et slatim invenietis asinam alligatam, et pullum cum ea: solvite, et adducite míhi; 3. Et si quis vobis aliquid dixerit, dicite quia Dominus his opus habet, et confestim dimittet eos. 4. Hoc autem totum factum est ut adimpleretur quod dictum est per prophetam dicentem: 5. Dicite filie Sion: Ecce rex tuus venit tibi mausuetus, sedens super asinam, et pullum filium subjugalis. 6. Euntes autem discipuli fecerunt sicut preecepit illis Jesus. 7. Et adduxerunt asinam et pullum; et imposuerunt super eos vestimenta sua, et eum desuper sedere fecerunt. 8. Plurima autem turba straverunt vestimenta sua in via; alii autem czedebant ramos de arboribus, et &ternebant in vía; 9. Turbe autem qua precedebant, et que sequebantur, clamabant dicentes: Hosanna filio David: benedictus qui venit in nomine Domini: hosanna in altissimis. 10. Et quum intrasset Jerosolymam, commota est universa civilas, dicens: Quis est hic? 11. Populi autem dicebant: Hic est Jesus propheta a Nazareth Galilmz. (2. Et intravit Jesus in templum Dei, et ejiciebat omnes

EVANGELIUM SECUNDUM MATTH/EUM. XXI. üt£6a)ev mávvac ToUc TtÀoUvtac xal dyopazovzag iv 16) epo, xai tà tpa réLac vv xoAAuGtozov xx1éaspev/tv xal à xaüéopac vv ToU vztov Xe TEQUOTEOXG, I3. xal Xéyet aovoic l'éygamzac 'O otxóc jou oixoq xpoctuyT xÀnÜvoerav. pario 06 Emovaave aov amijÀatov )wGrt»v. 1. Kal npoc7A0ov aótÓ) tugÀol xai ywÀol iv cip lei), xat dspareucev abroUc. 15. "[oóv:ec 5& ol dpyispsig xal ol Yoapuaceie c Oxup.dcta à £moinstv xal roue maibac vou xpdiovtac dv ip Íept) xal A£yovrac: 'Qisavvk «& vi Aavtó, )yavdxtnoay 16. xal eUxov abto* "Axoótis x0 obvot Aéyouctv; 6 92 "InsoUs timev aüroig Nat. oüóéroxt dvÉqvete: Oct éx cxón.a voe vimioy xat 6nAatoveov xacnpricto alvov; I7. Kai xacvaÀutov aütobc £E5A0sv Io «T, XOÀcux ti; Br0xviav, xat notar, ixi. 19. IIpotac 6à éxavayov elc cv mo éns(vacsv. 19. Kat i&àv cux» uíav érl vro 6808 7]A0ev ér. aoTfjv, xai o90lv sUpev dv abvrj el 3| qUAÀa. uóvov: xal A£yec aov5y OO uonxéxt. ix a00 xapnóc vévnvat slc 70v alsva. xai ck pav mapaypriAa fj cux. 20. Kat ovtec ol [ua6r rat £adju ana v Avovtec TIóx, vapzy ona dinpavOn. 21. 'Avoxpifeis 526 "[ncoUc eirtv abctoiq À py Aévo piv, Xv Eyre nasty xal uj Guaxpiüz,ce, o0. uóvov xo T7 GuxT moujcete, G)À& x&v vi) Ópex xoUtoo eÜreoxe: "Aptron xat BAx8nt elc ev 0dAaccav, vevíjoecat 133. Kai mdvra. óca. dày. alvfont dv. «7j mpoctvy miOTEUOvTEG Arr sats. 33. Kai PX80vtt a6). &lq x0 fepóv, ttoo07A0ov abto &ibdaxovr. oi dpyispei, xai oi mpecÓUcepot voU Ano) Aévovtze: "Ev oim dtoucd(a caUva moti,; xal tiq cot £ówoxev. 1) d&ovclav xaó tn; 24. 'Amoxpitel, 6 "Insoue £itty aUroie "Epwráow Ute xdvo Eva Xoyov: 0v £kv c'rerxé pot, xài Ogiv £go) iv vota iEova(a tata moto 25. 10 Bamctopa c0 "Iodyvou. mó0ev. 3v; d£ obpavoU 3 4 dyOpormuv; ol 02 DuXor(tovco àv Éavxoic Aévovtsc: 20. 'E&w ttrogusv: 'EE obpavoU, dpt Suiv: Ai cl OUV OUX ÉTlGXEUGQTE a0T6); bày bh eUxouev: " EZ áv0poTwv, qoboUputQa xv 07 Àov: tr veq 15p ey ov 10v [mavvnv s Thy. 27. Kaldmoxpibévxec «à 'InsoU síxov: Ox olóapev. Lor, aórot, xai aüvóc O032. éyo Aqu Opiv dv. mola i£oucta taUcax rou». 28. T( 5e üjiv Goxet; dv0pornóc xt ety ev 500 véxva, xa rtpogeA Uc vip rporro eixev: Téxvov, Ure ov(uepov épyatou lv «6 dj) vU iov. 29. 'O àà dmroxpiüsle eirev- O2 0o" Üoxepov 53 que«aper 0sc ár70tv. so. fIpoceA0ov 5B «i fvípo cixev. oastox. 5 ài dxoxgiüsle e(rev: "Y xdw, xópu* xal oüx. dm3A0€v. 31. Tí, é&x «àv Boo éxo(noty 1 0C) mp x00 matos; 37 vendentes et ementes in templo; el mensas numulariorum et cathedras vendentium columbas evertit; 13. Et dicit eis: Scriptum est: Domus mea domus orationis vocabitur; vos autem fecistis illam speluncam latronum. 14. Et accesserunt ad eum cxeci et claudi in templo et sanavil eos. 15. Videntes autem principes sacerdotum el scribe mirabilia qua fecit, et pueros clamantes in templo et dicentes: Hosanna filio David: indignati sunt. 16. Et dixerunt ei: Audis quid isti dicunt? Jesus autem dixit: Utique. Nunquam legistis: Quia ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem? 17. Et relictis illis, abiit foras extra civitatem in Betbaniam, ibique mansit. 18. Mane autem revertens in civitatem, esuriit. 19. Et videns fici arborem unam secus viam, venit ad eam; et nihil invenit in ea nisi folia tantum, et ait illi: Nunquam ex te fructus nascatur in sempiternum. Et arefac(e est continuo ficulnea. 20. El videntes discipuli, mirati sunt, dicentes: Quomod continuo aruil? 21. Respondens autem Jesus ait eis: Amen dico vobis: 8i habueritis fidem et non hzesitaveritis, non solum de ficulhea facietis, sed et si monti huic dixeritis: Tolle, et jacta te in mare, flet; 22. Et omnia quaeecamque petieritis in oratione credentes, accipietis. 23. Et quum venisset in templum, accesserunt ad eum docentem, principes sacerdotum et seniores populi, dicentes: In qua potestate liec facis? Et quis tibi dedit hanc po testatem? 24. Respondens Jesus dixit eis: Interrogabo vos et ego unum sermonem; quem si dixeritis mihi, et ego vobis dicam in qua potestate hiec facio. 25. Baptismus Joannis unde eral? e ccelo, an ex hominlbus? AL illi cogitabant inter se, dicentes: 26. Si dixerimus, e celo, dicet nobis: Quare ergo non credidistis illi? Si autem dixerimus, ex hominibus, timemus turbam: omnes enim habebant Joannem sicut prophetam. 27. Et respondentes Jesu dixerunt: Nescimus. Ait ülis et ipse: Nec ego dico vobis in qua potestate lac facio. 28. Quid autem vobis videlur? Homo quidam habebat duos filios, et accedens ad primum, dixit: Fili, vade hodie, operare in vinea mca. 29. Ille autem respondens ait: Nolo. Postea autem, p«enitentia motus, abiit. 30. Accedens autem ad alterum, dixit similiter. At ille respondens ait: Eo, domine; et non ivit. 31. Quis ex duobus fecit voluntatem patris? Dicunt ei:

38 EYATl'EAION KATA MATOAION. KB'. Merouctw abtip: 'O mpbyroc. Aet aücote 6 InaoUc 'À uv | Primus. Dicit illis Jesus: Amen dico vobis quia publicani et Aéro Opty, Bcc ol ceAGvat xai a rtóovat Ttpodyoucw | meretrices preecedent vos in regnum Dei. bj. o el; cv Bacualav vou OsoU. s3. "HA5tv (5p olx ÓpjSio "Todvvrc dv 6550 BuxatoeUvr, xal oóx érioveucare aítóy ol à ceXivat xal al vópvat éníactucav abr): Opueic 03 lBóvrec o06 parvspaiX6n1s Üavtpov vo TicctUcat ati. 33. 'AJAnyv mapa6oXhv dxoócact. dvüpumos 3v olxobearótne Ócvu, ipüteucsv djumsAova, xal opayuov abtó) TtptÓnxev xal dipuzev ey aüti). Xnvov xal qxoBoporotv Tropyov, xal é&íBovo aüvbv empyotc, xal dmeóxiumctv. 34. "Ore Bà Torqisev 6 xaipos rv xaprtov, àméctntAtv *obc BouXouc aUtoU TtQU« toUc yenprouc Aa6etv coUo xaprouc XUTOU. 96. Kal Aa6óvreg oi vempyot «obe OoUAouc abtoU, v àv ÉBtipav, 6v. 60. déxvewav, Óv 53 E0060 qcav. 36. IIaXtv &réoveDav d)Xouc 6o0A0uc rÀslovac tiv Tpworuv: xal Zrolncav aütotc Gcaótox. $7. "Yorepoy $i dmíotrOev mph; aücouc tbv vlov abroU AEvov: "Evtpamf/aovcat cv vióv iov. 38. Ot 8& uopyol l5óvets xov viov £Uoy dv Éauvotc OUcc, iexiv 6. xXmpovóuoc: Btüxe droxttlvoguev. airov xal a4 Outtv cv xXnpovopíav abcoU. 39. KalAa6óvre, abcbv dE£6a.ov FE 00 djcreAO voc xal dríxcewav. 40. "Oxav oov A8 5 xóptoc vo djcreAGivoc, vl mováC&t 10t€ eopyote ixelvotc; 4I... Aévouctv aot: Kaxobq xaxt&x; doAÉaet aócouc xal tov du meAva. Ex5catxat d)Oow venpyois, olctvec dxoBoyrouctv aÜT&) tbc xaproUc Ey colo xatpotc aUtülv. 43. A£yet adco; 6 "Incouc ObBérxove dvérvorce dy TGie Ypaqaic A(0ov Óv dreGox(i.acav ot olxoBopotUvrec, obxoc Pxeviln slc xsoaX3yv vov(ac: map xuplou éyévsro abtv xal lax 6avj anc) dv ooa uoie fiiv; 48. Ak coUo. Ao) Óuiv, Óvx dpfjostat do! ópv $, Baca coU Oro xal Sotfjaevat Füvet mrotoUvti touc xapmoU« atf. 44... Kal 6 r06v él «bv A(0ov toutov auvüAao0rctTav do' 8v 5 àv río, Jaxu oti adxóv.—— 45. Kai dxoócavte o ol dpyispeto xal of. Dapisaiot Ttàc apa6oAd, aüvoU Érwocav Gt rept abcv Met. 4e. Kal (ncoüvteo abxov xpavriaat £oob/0noav coc Éy)ouc, Exi óc xpogcny abcbv slyov. KB. 1. Kal droxoiüels 6 "InooUc redAuv eixtv iv napa6oÀaic aUtolc A/vcv 3. uous0s fj Bacüla vov oópavév dvOproto Baest, Óorw Éxolnoev qdpouc và vió) abvoU. 3. Kal dréactO.ev coUo 900Àouq abctoU xajecat ToUc x£xÀnévouc tlc cou yápouc xol oüx T06Xov EMOeiv. 4. Iv dméaxeüav dou $o0Xouc Aétow- Elxass! 32. Venit enim ad vos Joannes in via justiti, et non credidistis ei: publicani autem et meretrices crediderunt ei: vos autem videntes, nec penitentiam babuistis postea, ut crederetis ei. 33. Aliam parabolam audite: Homo erat paterfamilias qui plantavit vineam, et sepem circumdedit ei, et fodit in ea torcular, et redificavit turrim, et locavit eam agricolis, et peregre profectus est. 34. Quum autem tempus fructaum appropinquasset, misit servos suos ad agricolas, ul acciperent fructus ejus. 35. Et agricole, apprehensis servís ejus, alium cecikderunt, alium occiderunt, aliuimn vero lapidaverunt. 36. Iterum míisit alos servos plures prioribus, et fecerunt illis similiter. 37. Novissime autem misit ad eos filium suum, dicens: Verebuntur filum meum. 38. Agricolee autem videntes filium, dixerunt intra se: Hic est heres: venite, occidamus eum, et liabebimus hzreditatem ejus. 39. Et apprehensum eum ejecerunt extra vineam et occiderunt. 40 Quum ergo venerit dominus vinee, quid faciet agricolis illis? 41. Aiunt illi: Malos male perdet; et vineam suam locabit aliis agricolis qui reddant ei fructum temporibus suis. 42. Dicit illis Jesus: Nunquam legistis in Scripturis: Lapidem quem reprobaverunt sdi(icantes, hic factus est in caput anguli? A Domino factum est istud, et est mirabile in oculis nostris? 43. Ideo dico vobis quia auferetur a vobis regnum Dei, et dabitur genti facienti fructus ejus. 44. Et qui ceciderit super lapidem istum, confringetur: saper quem vero cecíderit, conteret eum. 45. Et quum audissent principes sacerdotum et phariszei parabolas ejus, cognoveruut quod de ipsis diceret. 46. Et querentes eumtenere, timuerunt turbas: quoniam sicut prophetam eum habebant. XXII. 1. Et respondens Jesus dixit iterum in parabolis eis, dicens: 2. Simile factum est regnum celorum bomini regi qui fecit nuptias filio.suo. 3. Et misit servoe suos vocare invitatos ad nuptias, el nolebant venire. 4. Iterum misit alios servos, dicens: Dicite invitatis:

EVANGELIUM SECUNDUM MATTH/EUM. XXII. 39 Tot xoxmpfvou: "Ioó, «o dowcóv uou frcoluaxa, ol va5pol ou xal «à avrà veOvpéva xal rrdvxa ÉxotpaBeuve. el vox dou. 5. Ot ài dps inaveto dixT/00v, Óc uv elo cov (tov dypóv, 6&q 53 £r hv dumopiav abcov: 6. o6 5d Aowmol xpavXcuvtec vou Oo0Àouq aüroU D6pwav xal dréxcevvav. 7. 'O &à BacDubc dxoócas opr(aUn, xal ép.yas cà Gtparrupa ta aür0U dzu)4ctv coU govtio ixstvouc xal 4)» x0)iv abciv événpnatv. 8. "Tóce A£yev eoi; SoóAow, aótoU- "O plv dioc Éxoiud avv, ol 53 xexioa£vox oàx 3joav dE. 9. Iloptóscr o0v éxi tüàg OuEoBoue TOv 659v, xal Éaoo ikv sÜpnre xaX sas sl, robe vduouc. 10. Kat éEeX00vcec ol 8o0X0t a0to0 cl; tà 69oUq avvrra Yov Tdvrac Ócouc £opov, TovrpoUc T& xal dYaOoU;: xal éxx ot 6 qdpoc dvaxeui£vosv. 1t. Eloeà00v 53 6 BacUauc 0cdcac0at coo c dvaxetuévou; slBev. ixet dvÜporov oóx. ivüsdupévov. Évàupa You" 12. xol Ayet abc: "Exaipr, vig ela3.0r oe 3 Éyoyy Éóupa qdpov; 6 Bà Eguann. 13. Tó«e ds 6 Bacusbe voi; Qtaxóvou; Axjoavreo aóroU TóDa, xai qtipac éx6aexe a)tüv ele x0 axote tb ibortepov: ixei lavat 6 xAau0póc xal 6 Bpuypiox àv ó*óvtuv. 14.. [IoXÀot yag clot xÀxcot, 0Aevot 6$ GxXaxcot. 15. 'Tórve xopeuüévres oi (Dapisatot avjsGoUAtov Da60v, Urex, aüxóv xa vibeUataty Ev AO. 16. Kal drostÓDougty abtio roue. par các aotüv pevk cv 'HouSiavv Aévovrac Aibaoxaàs, olüaev 6r dm cl xal vv 650v coU Oso0 dv dÀvOs(a OidaGX£tc xai oU u)st cot Ttepl oU0&vóc: o0 yàp BA£reu tic toTtoy avÜoc Tuv. U.. Elxbv oov fiuiv x( Got Goxet. Éearty GoUvat xvcoy Kaícapi 3) o3; 18. l'vobo 53 6 "Insoüc cv rovnpiav aótv girev. T: pe rtipatexe, óroxocrat; 19. "Exmie(5aré pot x0 vópitsqua. «00 xyjvooo. ol 8d fpoa|veyxav a0và Onvaptov. 30. Kal Xéyst abcoic 6 "Insouc: "Tívoc 7, sbuov aUc», xai $j éxvypaoi; $1. Aé£youctv aücip* Kaíeapoc. tíve Ast abvoic "'Avo3ott ouv rà Kaícapo; Kaícapt xat và v00 toU 7i Oei». 21. Kal dxoócavt&, iGaóuacav, xai dg£vtto adtràv é&vÀ00v. 33. "Ev éxslvn «5j fp£oa mpoasjA0ov aov Xaó80ovxatot, oi Myoveto 3 elvac dváacacw, xal érnpurruoav ajcy 34. Aévovtec Atódoxals, Moi? eUcev: "Ev tq drobdvn u3 byov vfíxva, (va értyauópsóatt Ó GÓEA go &ücoU c)» vuvaixa aüro0 xal dvacTíst: cxéopa t0) doceo aoro). Ecce prandium meum paravi, tauri mei et altilia occisa sunt, et omnia parata; venite ad nuptias. 5. Illi autem neglexerunt; et abierunt, alius in villam suam, alius vero ad negotiationem suam: 6. Reliqui vero tenuerunt servos ejus, et contumeliis affectos occiderunt. 7. Rex autem cum audisset, iratus est: et missis exercitibus suis, perdidit homicidas illos, et civitatem illorum succendit. 8. Tunc ait servis suis: Nuptie quidem paratm sunt, sed qui invitati erant, non fuerunt digni. 9. Ite ergo ad exitus viarum, et quoscumque inveneritis, vocate ad nuptias. I0. Ef egressi servi ejus in vias, congregaverunt omnes quos invenerunt, malos et bonos; et implet:e sunt nuptize discumbentium. 11. Intravit autem rex ut videret discumbentes, et vidit ibi bominem noa vestitum veste nuptiali. 12. Et ait illi: Amice, quomodo huc intrasti non habens vestem nuptialem? At ille obmutuit. 13. Tunc dixit rex ministris: Ligatis manibus et pedibus ejus, mittite eum in tenebras exteriores: ibi erit fletus, et stridor dentium. 14. Multi enim sunt vocati, pauci vero electi. 15. Tunc abeuntes phariazi, conailium inierunt ut caperent eum in scrmone. 16. Et miltunt ei discipulos suos cam Herodianis, dicentes: Magister, scimus quia verax es, et víam Dei in veritate doces, et non est tibi cura de aliquo: non enim respicis personam bominum: 17. Dic ergo nobis quid tibi videtur: licet censum dare Ceesari, an non? 18. Cognita autem Jesus nequitia eorum, ait: Quid me tentatis, hypocritae? 19. Ostendite mihi numisma census. At illi obtulerunt ei denarium. 20. Et ait illis Jesus: Cujus est imago haec, et superscriptio? 21. Dicunt ei: Ceesaris. Tunc ait illis: Reddite ergo qua sunt Caesaris, Csesari; et quae eunt Dei, Deo. 22. Et audientes mirati sunt; et relicto eo abierunt. 23. In illo die accesserunt ad eum sedducsi, qui dicunt non esse resurreclionem; et interrogaverunt eum, 24. Dicentes: Magister, Moyses dixit, si quis mortuus fuerit pon habens filium, ut ducat frater ejus axorem illius, el suscitet semen fratri suo.

40 EYAITEAION KATA MATOAION. KT". 25. "Hcav 53 xap' fiiv Ercvà dósA gol: xal 5 porcos yÁnac ixeleóvaosv, xal u3j Éyev axépua dgritv. và quvaixa aOtoU vip dÓcÀqo aUtoU. 36. "Ojo xal 6 Geíxepoc xal 6 «plvoc, Éoc viv Éntd, 37. "Yorepov Ó& mávtow dn£0avev xal $ vuv. 28. "Ev tj dvac dat oov x(voo viov Env Éovat uv; xdvr&; Y&p Éayov aüTáv. 29. 'Aroxpiüetc 92 6 'Incouo eUrev aovoic: IHAavicOs, u3, elBócec ric Ypapic jm98. Jv Govapuv 100 Otcv. 30. "Ev yàp vj dvacractt oce. yapoUatv ovt. yap.zovcat, àÀ' óc d-ry&Xot «oU OtoU dv và) obpavio elalv. 31. IIegt à «5c dvacvdaeox tv vexpoyv oUx dvévorca 10.bn0iv Ojitv Oro ToU Orou Afyovroc 32. "Evo elut 6 0t0c 'A6paku. xat 6 0sbc" Icax xa Ó 0:06 "Ioxu06; oüx £axtv Oed vexpiv d)ÀÀ Covrov. 33. Kai dxoócavtec ol 94Aot dEerivjacovto érl 17 619a T, aócoU. 34. Ot 8à. dDapicatot áxobaavteo Uri doljuncev toUc Xa&8Souxaíouc auvijy 9naav Evl t5 abtó: 35. xol ixnpurrzoty d dE adv vop.txóc Teetpalluov atv s&. Aibdaxo)e, Tola. dvro) perd dv vài vdpup; 37. "En aóc& 'Incoüc: Avarotie xópty vóv cóv cou dE Gne vic xapütac aou xal iv OX, ti ug; aov xal Zy 6x cj Ótxvola aov. s&.. AUxn daxly 5$ I£qdÀX, xal vpor, évvoXj. 39. Atutépa 5 ójsola. carr: "A yarjae vov rÀmalov gOU (0g CEGUTÜV. 40. "Ev vacat; tato Oualv dvroAaric 6Aoc 6 vópuos xptpacco xal of Ttpogricat. 41. Xuvayuívow 5b cv Qaptgaiov Émnpornatv abvoue 6 "IncoUc 42. A&vov: Té Opiv. Boxet mrepl toU. Xpurrou; «(vox vlés doxtv; Afyouctw abro ToU Aavt?. 43.. Aévtt advo: TIóx, oov Aavuió £v xveDpLact xo)et autóv xuptoy Aévtov' 4&,. Etrev. xóptoc t6 xuplo j4ov* Ka0ou ix Debo u.00 Éc &v 00) o0q £4 0poUc aou ÜronóOtov vo)y moOOv coU. 45, El o0v AavtÓ xaAet aütbv xóptov, vx, voc a0tou écxlv; 46. Kal o08el; £8ovacro adco d'voxpi0z, vat Aóvov, o0) i£xóAumotv ctc dx" Exelvr tT fijépae Ereporrisat ab10v oUxéct. KT". |. Tóre 6 "IncoUc ZJdAnotv coi UyXow xal coiq pax Onxate a0toU 3. Adpov- "Ent v5 xa0fópac Mobobox, éxá0taay ol papquacete xal ol (Papisatot. 3. lldvra. oiv &sa Àv cÜmoctv. üpiv, vnpeite. xai motitt: xarà 53 và Épyoa aüvüiv. 13) mouite * AÉyouat qXo xai oo xotodctv. 25. Erant autem apud nos seplem fratres; et primus, uxore ducta, defunctus est: et non babens semen, reliqoit uxorem suam fÍratri suo. 26. Similiter secundus et tertius usque ad septimum. 27. Novissime autem omnium et mulier defuneta est. 28. In resurrectione ergo cujus erit de septem uxor? omnes enim habuerunt eam. 29. Respondens autem Jesus ait illis: Erratis,, nescientes Scripturas, neque virtutem Dei. 30. In resurrectione enim neque nubent neque nubentar: sed erunt sicut angeli Dei in celo. 31. De resurrectione autem mortuorum noo legistis quod diclum est a Deo dicente vobis: 32. Ego sum Deus Abraham et Deus Isaac et Deus Jacob? Non est Deus mortuorum, sed viventium. 33. Et audientes turbs, mirabantur in doctrina ejus. 34. Phariszi autem audientes quod silentium imposuisset sadducieis, convenerunt in unum H 35. Et interrogavit eum unus ex eis legis doctor, tentans eum: 36. Magister, qnod est mandatum magnum in lege? 37. Ait illi Jesus: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et in tota anima tua, et in tota mente tua. 38. Hoc est maximum et primum mandatum. 39. Secundum autem simile est huic: Diliges proximum tuum sicut te ipsum. 40. In his duobus mandatis universa lex pendet, et prophete. 41. Congregatis autem pharissis, interrogavit eos Jesus, 42. Dicens: Quid vobis videtur de Christo; cujus filius est? Dicunt ei: David. 43. Ait illis: Quomodo ergo David in spiritu vocat euin Dominum, dicens: 44. Dixit Dominus Domino meo: Sede a dextris meis, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum. 45. Si ergo David vocat eum Dominum, quomodo filius ejus est? 46. Et nemo poterat ei respondere verbum: neque ausur fuit quisquam ex illa die eum amplius interrogare. XXIIL 1. Tunc Jesus locutus est ad turbas et ad discipulos suos 2. Dicens: Super cathedram Moysis sederunt scribse el pharisemi. 3. Omnia ergo quzmcumque dixerint vobis, servate el facite; secundum opera vero eorum polite facere: dicun! enim et non faciunt.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XXIII. 41 4. Asapeooucty yàp qoprla Bap£a xat Guc6dotaxta xaX ériciü£acty £r cooc cjkouc tGv. dvÜpoy mov, v). 53 BaxvUJu) aóctov o0 Ü£Aouctv xivijcat abca. 5. IIdvra 83 «& fova. abrOw mowoUotv móc 15 OtaOrjvat xoi dvÜptorot,. xÀAatuvoucty yàp xà quAaxT/pta a)TOv xal jeyaAUvoudtv xà xoaomtóa €. qUio0stw ÓÀ cà mpuroxuw(ac iv vot, Dslrvow xal vàc purxoxaÜsOplac dv vato cuvarqwyato 7. xai voUc doxaGpoue v vai dyopaie xal xaJ)eiaÜat 6x àv dvÜpormov pa66l. 8. Yuri 5b goo xXw0nt pa66l- dic Yáp dovw óuiov 6 O10doxaAoc, tdvteq Ob Ope, dósAgol dat. 9. Kal ratépa 103) xaMone opiv él cre vic, sic qdp icu 6 xachp opo 6 iy tot o0pavotc. 10, Ma3i xÀxte xat q1at, 6c xaOnymthe ópinv el daxiv 6 Xpiov. r1. 'O 52 uelQov Opiov fovat Gjuv Biixovoc. 1. "Oen oi b|oott Éaubv, canttvajaecat* xal Bax; xazevwoott Éavxóv, Gpwiastat. 132, Obat 6à piv, yoxpquattto xal Gapisatot ómoxpvtal, &vt xoe(ece cv. Bacoalav «Gv. oüpaviov Ep.moocUrv T&v dvüpomwv: Üpsig yp oUx sloípyecot, o085 xolg slatpyopévouc dpisce eloeA0eiv. 14. Obal piv, vpxipuateic xat Gapiatot bmoxpttal, &xt xaxeaü (eve cho olx(ac Gv. yrp&v, mpopdoet paxpà mposeuyójuevo: Ouk. roUro AxjyecOt ntpiaaóttgov xptisa. 15. Obat ópiv, vpatspaxxti, xal Qapisaiot Groxpixal, &vt mepuiyece vv 0dXaccav xal c)» Enpkv moniaat Éva. mpocjAuxov* xal Óvav. £vrcat, moteire a0 tov viov vedvvne DrxAovepov b1udv. 16. Oàal piv, 6Oryol vupAol, ol Aéyovrec* "Oc àv óuócn, iv tip vaio, o0BÉv dort: Óc E àv ópóon iv 1o ypua? toU vaoU, ópt(Aet. 17. Moo xal vogAol, 1l yàp peilóv iaxtv, Ó 7 pucox 3| 6 vabc 6 &vtdcac tov ypucóv; 15. Kal: *Oc àv óuom dv x6 OuctacTnplo, oódÉv dac: 6c 9' àv óuócn dv xo &opu 16 Éravw abtoU, ópeDun. 19. TugAot, «( ykp peitóv éavw, 0 Sü)pov 2) 10 0vavxorfptov 3 áyuitov 16 bopov; 20. *O ov duócac £v xi vct typi Ópviet dy abtü) xa dv TBaty coto étdvo abroo* a1. xai 6 duóca dv tQ vai Ouvótt dv. aüvi xal dv «à xacouxcavrt abcóv: m. xml 6 dp.óaac £y «ü) ob parvi óp.vótt dy x0) 0povo coU ÜoU xàl iv 1 xaÜnjé£vo) éxdvo abto?. e. Obs óyiv, ypatparcet, xol Dapraaiot Ürtoxplva, jvc dxoSexaoUve xb fiBUosi.ov xal «b dvvoov xai vb xóputvov, xal dgrixate «k Bapótepa toU vópou, 17v xplaty xat «o Deo xal cXv míotty. vata Esc orca: xdxtiva wu, dpeivat. 24... O80 xugAot, ol BA Qovrec xov xovura, vÀv 0d xáponÀov xaxaivovtt. 4. Alligant enim onera gravia el. importabilia, et imponunt in humeros hominum: digito autem suo nolunt ea movere. 5. Omnia vero opera sua faciunt ul videantur ab hominibus: dilatunt enim phylacteria sua, et magnificant fimbrias. 6. Amant autem primos recubitus in cenis, et primas cathedras in synagogis, 7. Et salutationes in foro, et vocari ab hominibus Rabbi. 8. Vos autem nolite vocari Rabbi: unus est enim magister vester: omnes autem vos fratres estis. 9. Et patrem nolite vocare vobis super terram: unus est enim pater vester qui in coelis est. 10. Nec vocemini magistri: quia magister vester unus est, Christus. 11. Qui major est vestrum, erit minister vester. 12. Qui aulem se exaltaverit, humiliabitur, et qui se humiliaverit, exaltabitur. 13. Vie autem vobis, scriba et pharismi bypocrite: quia clauditis regnum celorum ante homines: vos enim non intratis, nec introeuntes sinitis intrare. 14. Vs vobis, scribe et pharisaei hypocritae: quia comeditis domos viduarum, orationes longas orantes: propter hoc amplius accipietis judicium. 15. Vae. vobis, scribe et pharissei lypocritee: quia circuitis mare et aridam ut faciatis unum proselytum; et quum fuerit factus, facitis eum filium gehenn: duplo quam YOS. 16. Ve vobis, duces caeci, qui dicitis: Quicumque juraverit per templum, nihil est; qui aulem juraverit in auro templi, debet. 17. Stulti et c:eci: quid enim majus est, aurum, an templum quod sanctificat aurum? 18. Et quicumque juraverit in altari, nihil est; quicumque autem juraverit in dono quod est super illud, debet. 19. Ceci: quid enim majus est, donum, an altare quod sanctifical donum? 20. Qui ergo jurat in altari, jurat in eo, et in omnibus quae super illud sunt; 21. Et quicumque juraverit in templo, jurat in illo, et ip eo qui habilat in ipso; 22. Et qui jurat in colo, jurat in throno Dei, et in eo qui sedet super eum. 23. Ve vobis, scribe et pharissei hypocritze: qui decimalis mentlam et anethum et cyminum, et reliquistis quae graviora sunt legis, judicium et misericordiam et fidem. Hiec oportuit facere, et illa non omittere. 24. Duces caeci, excolantes culicem, camelum autem glutientes.

423 EYATTl'EAION KATA MATOAION. KA'. 125. Ooal Gpty, voaiquarteie xal Gapisatot Groxpita(, &w xaOaplteve cb Éto9tv coU. mornplou xal cfc nupobiboc, ÉowOsv BÀ véuoucw d &pravr( xol dxpaciae. 36. O'apuraie to9ÀÉ, xa0dpusov mpürrov «b dvtix ToU motrolou xal 57c mapoylBoc, (va vévr;tat xai zb ixtbc xaÜapóv. 27. Oóat Ópiv, vpapucaete xal dapusator Uroxpival, Ort mapopoidltre cdpote xexoviapévot;, olcwec EEo0ev plv. qalvovrat roi; dvOpuon &patot, ZauwOty 8$ véuoumty Óeríuv vexpóv xal ráanc dxatapoí(ac. 28. OUrux, xal ópurie Hio0tv piv paívec0e coi; dvOporrotc 8(xatot, Écwüev 5& i.eocol Exe Uroxplotux xal dvojuias. 29. Oba 6piv, ypappateic xal Qapicatot 6mroxpital, Óct olxojourive «obe Tdqouc tv mpogrtüv xal xogu£ite tà uvrutia TOv. Ouxaluv 30. xai AÉvexe* El pa0a. àv cai fp£pat cv vavépuyv fuv, oóx àv Ts0a xotweovot aüxüv dv và atpatti TOV pori cov. 31. "Dose papropeite. fauxotg Gv viol dove. iv qovtucávtuv tobc mpog?|rac: 32. xa Üj.eiq mÀvpugaTe v0 uévpov TOv TaTÉpuw Ou. 33. "Ogre, vevváuava PyBvv, mGx qynts dnb 1f xolatox 77 Ttfvvrc; 34. At c0U10 i900, &yà) droarf) uo obo One mpoq7i1ac xal copuue xal ypxuqkatelo* xal d$ abxi)v droxteveice. xal avaupogeze, xai d£ aürüv aactyoaest dy xat, cuvaywryatc Ov xal Buotexe dró móAso sl vÀÀw* 35. "Oxux Dr, à' usc xüv alia Bixavv ixyvvóp.svoy Émi c7; YT; dm r00 atj.aroc "A66 coU Buxalou ox; vo3 afpiaroc Zayaplou vio Bapayiou, Óv i2oveocatt juexa LU «oU vaoU xal vou Ouctaotaplou. 36. Atv Mo Opiv, fiet tara mdvxa. £r c3 qev&ky taUtyv. 37. "Iepouca3j. "ItpouaaAvjj., 4$ droxrívvouca tob; mpog/rac xal Auüo6oAo0ca vobq dmtaTaÀpuévouc mpic aUT/jv, tocdxti; TüfAvca ériuvavavriv Tk tíxva cou Bv «pómov Bovie értiouvdyet ck voacía Éxuvz, 0n càe vtépuac, xal oüx 70e) cae. 35. '[8o0, do(srat 6piv 5 olxoc 6pov fonuoc. 39. Aéqo vào Ópiv: o0. pofi put Ünxs. dm dori Éux, &v eUtzre- Eojoqnpvos 6 dpyópevoc lv óvopati xupiov. KA'. I. Kal d£e160v 6 "InaoUc dvo 00 (epou £moprusvo, xal wpocTA0ov oi pa8nTal abroó imrbat abi các olxoSou&c coU iepoU. 3. 'O &à dmoxpiüsl; sixcv aüroi;; BAénert tavta vvra: djchv Mero Ouiv, o0 u3 dqr07, 5s Al0oc él Alov &c oó xavaÀuO atra. 25. Vs vobis, scribee et phariseei hypocritze: quia mundatis quod deforis est calicis et paropeidis: intus antem pleni estis rapina et immunditia. 26. Pharissme caxce, munda prias quod intus est calicis et paropsidis, ut fiat id, quod deforis est, mundum. 27. V: vobis, scribte et phariszi hypocritse: quia similes estis sepulcris dealbatis, quae a foris parent hominibus speciosa, intus vero plena sunt ossibus mortuorum et omni Spurcitia. 28. Sic et vos a foris quidem paretis hominibus justi: intus autem pleni estis hypocrisi et iniquitate. 29. V: vobis, scribe et pbarissei hypocriue, qui aedificatis sepulcra prophetarum, et ornatis monumenta justorum, 30. Et dicitis: si fuissemus in diebus patrum nostrorum, non essemus socii eorum in sanguine prophetarum. 31. Itaque testimonio estis vobismet ipsis quia filii estis eorum qui prophetas occiderunt. 32. Et vos implete mensuram patrum vestrorum. 33. Serpentes genimina viperarum, quomodo fugietis a judicio gehennae? 34. Ideo ecce ego mitto ad vos prophetas ct sapientes et scribas, et ex illis occidetis et cruciflgetis, et ex eis flagellabitis in synagogis vestris, et persequemini de civitate in civitatem: 35. Ut veniat super vos omnis sanguis justus qui effusus est super terram, a sanguine Abel justi usque ad sanguinem Zachariz filii Barachie, quem occídistis inter templum et altare. 36. Amen dico vobis: venient hzec omnía super generationem istam. 37. Jerusalem, Jerusalem, qui occidis prophetas, et lapidas eos qui ad te missi sunt, quoties volui congregare filios tuos, quemadmodum gallina congregat pullos $006 sub alas, et noluisti! 38. Ecce relinquetur vobis domus vestra deserta. 39. Dico enim vobis: non me videbitis amodo, donec dicatis: Benedictus qui venit in nomine Domini. XXIV. 1. Et egressus Jesus do templo, ibat. Et accesserunt discipuli ejus ut ostenderent ei sedificationes Lempli. 2. Ipse autem respondens dixit illis: Videtis hsec omnia? Amen dico vobis: non relinquetur hic lapis super lapidem qui pon destruatur.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XXIV. 3. Ka68npdvou Bà aüro0 ixl «o0. Poouc «v Dav, vpogTjA0ov aUtQ oi uan val xav (Slav Mvyovrec Et? fiv Tót£. tata. Favai; xal «( x0 onustoy «7c o7; ta.gouc(ac xal euvct)s(ac coU al&voc; 4. Kal ámoxpifeic 6 'IrcooUq tirtv advoio* BA£rece pb ce Ope TÀaváon. 5. IIo)Àoi v&p Zeocovtat él «i9 óvoatl uou Myovisc: "Evo elpa 6 Xotrtéc, xal moMobe mAavíaouctv. e. Me) iacve 53 áxoóev mop. ou xal áxokc toXpunv* 6piire, uj Oposis0e* Bri. vp xaUra vevéoÓn:i, d)À' obrtw dociv.to cfAc,. 7. 'Evepffoecos yàp. ÉOvoc £r Éüvoc xal Basüsía ixl BaaUetav, xat Éfcoveat Aouuol xal Ausol xal. ottGu.ot xac cómOUc. 8. Taura od xavta dp) alvo. 9. "Tóre rapadocoucty ópde elc 0Avjw xal droxcsvouctv Ópc- xal foeaÜe iioodpuevot Uo. mdvotov. TOv i0vàyv 51k «à vo. iov. 10. Kal «óxt oxavóaXo0,covcat m0)Àol xal dI)O2XÀouc Tcapadwaoucty xal uia/jooucty dUUvjAouc. 1. Kei m0)À)o| devSompog7tat éytp0rcovtai xal vÀav|couctv T0AÀOU,. 12. Kal &i& «o rÀ0vvOzvat cv dvoulav duríiaevat $ dydmen tv 0))4»v. i3... 'O à Grropalvac slc «£o, oUtoe aw cetat, 14. Kal xnpuy0f/otvat coUro x0. euavyéAtov «7 BacUs(ac dv GÀ, tj olxoug£vr sl; juagrüptov m&atv. oio Éüvsctv * xal vote "íoex xo x6ÀC. 15. "Oxav ov Ünxt xo Bodo qua c7, Epnuunotox ro bn6lv 31à AaviA 00 mpoyritou Éovo« v corto dvi 6 dvaivo)oxtov vot(vwj6. tórt oi £v «Tj "Iouja(a qevyéxvucav el; v& pv, 17. xa 5 irl coU Ócjuartoc [à xavaódzo &pal Tt dx tT,, olx(ag aotoU, 18. xal ó dv vip dypo uÀ imwrpejdto dpai «0 (udttov. avo. 19. Oda 8) «aic iv acto £yoscat xal «aio 0nAaCoógat; £v éxstvats vaio fida. s0. IIpootuytco0e Bà (va 3 qévnvaa fj quy) Ojv ysusvos 3) ca66dto 31. Égvat yàp vóve OXUpu, evan, ola. oó -révovev dx doy? xóauou Évx; xo0 vàv o09' o0 u3) vévnxas. $3. Kai el 3) 2xoAo6o670av al f£pa Axetvat, oóx &v icu07, nca cápt: Bux 5b coUe GO exrobo xoAoG0 isovrat al $j£oat Privat. a3. Tóvs édv ci; Üpiv eUxn- "lob. Qe 6 Xp, 3 à p, mtottonnrte. 34. "Evepojaovcas &p veuóóyoiorot. xal dyeuSorooqX rut xal Becouctw ovata eydÀa xal vépata, dote xAavnsat, el óuvaxóv, xal vouc. bXextoUx. 35. "[9o9, xpoc(pnxa bjtv. 16. "E&v ov elUtuow bpiv: "IboU, dv c5 dpiiuco dal Uu été nra. "600, àv xoi, vauslot;: 13) moteoane. 48 3. Sedente autem eo super montem Oliveti, accesserunt ad eum discipuli secreto, diceutes: Dic nobis, quando hsec | erunt? et quod signum adventus tul, et consummationis siculi? 4. Et respondens Jesus dixit eis: Videte ne quis vos seducat: 5. Multi enim venient ín nomine meo, dicentes: Ego sum Christus; et multos seducent. 6. Audituri enim estis przlia et opiniones preliorum. Videte ne turbemini: oportet enim hec fierl, sed nondum est finis: 7. Consurget enim gens in gentem et regnum in regnum, et erunt pestilentie et fames et terree motus per loca. 8. Hac autem omnia initia sunt dolorum. 9. Tunc tradent vos in tribulationem, et occident vos; et eritis odio omnibus gentibus propter nomen meum. 10. Et tunc scandalizabuntur multi, et invicem tradent, et odio babebunt invicem. 11. Et multi pseudoprophetee surgent, et seducent multos. 12. Et quoniam abundavit iniquitas, refrigescet caritas multorum: 13. Qui autem perseveraverit usque in finem, híc salvus erit. 14. Et przaedicsbitar hoc evangelium regni in universo orbe, in testimonium omnibus gentibus: et tunc veniet consummatio. 15. Quum ergo videritis abominationem desolationis, qua dicta est a Daniele propheta, stantem in loco sancto: qui legit, intelligat: 16. Tunc qui in Judzea sunt, fugiant ad montes: 17. Et qui in tecto, non descendat tollere aliquid de domo sua, 18. Et qui in agro, non revertatur tollere tunicam suam. 19. Vie autem pragnantibus et nutrientibusin illis diebus. 20. Orate autem ut non fiat fuga vestra in hieme, vel sabbato. 21. Erit enim tunc tribulatio magna, qualis non fuit ab initio mundi usque modo, neque fiet. 22. Et nisi breviati fuissent dies illi, non fieret salva omnis caro: sed propter electos breviabuntur dies illi. 23. Tunc si quis vobis dixerit: Ecce hic est Christus, aut illic: nolite oredere. 24. Surgent enim peeudochristi et pseudoprophetre; et dabunt signa magna et prodigia, ita ut in errorem inducan: tur (si fieri potest) etiam electi. 25. Ecce pracdixi vobis. 26. Si ergo dixerint vobis: Ecce in deserto est, nolite exire; Ecce in penetralibus, nolite credere.

44 37. "Darep yàp f davparo déoyexat db dvaroAov xai gaívezat Ex; bucpiov, obvux; Éovat xal f mapovcía TOU ulbU coU dvÜpmrov. 38. "Omou dày 7j 16 mrp.a, iet cuvay Of oovtat xal oí dtcol. 29. Ej0fox 0b pexà c3,» 0Xtpev cov fuepGv Exelvtov 6 foc oxovto0roerat, xal 5$ otXxdvn o0 Boctt «b pévo auci,, xat ol &ax£pec meaoüvrat dro coU oUpavoU, xal ai Guvduete TOv oupaviv casuÜsiaovca:. 30. Kal tre. Qav/osra: t0 c*utiov toU vou ToU dvOporrou dv oüpavio* xal tóxe xóVovtat xat aí quÀat vzc q7jc xzl Oyovtat tov víóv toU dvOpurmou doyópevov. émi tiv vegsÀGw ToU obpavoó usràk Duvduewx T0ÀÀTS xal BOE. 31. Kal ámocteAel tou dvy£Aouc abvoO path oaÀTüyyo, xal quvr peyXÀre, xal émisuvdtouctv coUQ ixXextoue aüto0 ix vOv vtaadpov &víucov d^ dxpov obpayy Éux dxpov aütov. 32. "Amo 5b «7 cuxTi paOexe cv mapa6oXáv * xav TÓn 6 xAd9o, aüTzc &maAÓ vévrrai xal và QU) ÉxqU?, YtwOXETE 6x épróc dox 06 0£ooc. 33. Ob vux; xal opi, Ovav Une saUva. mávza, vvviaxexe Uri évyuc éavty. Ent OUpa. 34. 'AgÀy Ao Ggiv, Óvt o0. jer, mapfA0r $ veve aUtr £oc àv tdvra raUta yévrcat., 35. 'O oópavóc xal $ 7j rapsAsógovtat, ol 86 Aóvot pou ob (i3) rapéXOnotv. 36. I[epi 5& vx uépac Dtívee x«l Ópaq o0!sl; ol8ev, ob8& oi dy veXot vi)v oüpavav, el 3 6 ra c3o jo voc. 37. "Dionep 52 al f£pat toU No, obvux; £ovat xai 5$ mapoucía voU vioU roU dvÜpomou. 38. "Doro yàp 3cav dy taiq $i £pato taie mp coU xavaxAuguo0 cpovyovteg xai m(vovtec, Yajoüvteg xal ixvaptzovtec, dypt $e fufpac elszA0ev Noe elc 3v xiboxtóv, 39. xai oóx PIvvoaav Éux 3A0cv 6 xataxAucuóe xal Jiptv &ravrag* obro Écvat xal 4 mapouc(a «oU vioU toU ávÜpuyrou. 40. 'l'óve $00 Écovzat. dv «à áp £c mapaAauódv£xat xal elo dgietat. 4T. Ado dXo0oucat dv t) 0X u(a rapa ap. 6dvetat xa ula áoglezat. 42. l'onyopette ouv, Ort oüx. olóne mola pa 6 xópix Ojov. Épy erat. 43. ' Exetvo 8à 4wwioxexe, Órt el Tec 6 olxoDta notre mola &pa 6 xr Épysvat, 2ypy;qópnatv &v xal oüx &v elaasv Otopuyrvat cv olxíxv abro. 44. Aik coUvo xal Ópei vivtcOs Évousot- Órt 7j o0 qtvdoxece pa 6 viàc toU. dvOprorou Épyerat. 45. "Tí; &pa éoviv 6 vtotóo OoUÀoe xxl opdvitsox, Óv xacríovnosv Ó xóptoc aütoU £m «7j; olxeze(ac aüToU 100 BoUvat aÜxol; vv vpog)y iv xaipii; 46. Maxáptoc 6 BouAoc éxeivoc, Óv EMOv 6 xópi abtoo £bprjcet oUrux; motoUvta. EYATT'EAION KATA MATOAION. KA'. 27. Sicut enim fulgur exit ab Oriente et paret usque in Occidentem: ita erit el adventus Filii hominis. 28. Ubicumque fuerit corpus, illic congregabuntur et aquilae. 29. Statim autem post tribulationem dierum illorum, sol obscurabitur, et luna non dabit lumen suum, et stellae cadent de clo, et virtutes caelorum commovebuntur: 30. Et tunc parebit signum Filii hominis in cavo; et tunc plangent omnes tribus terrae; et videbunt Filium hominis venientem in nubibus coli cum virtute multa et majestate. 31. Et mittet angelos suos cum tuba et voce magna; et congregabunt electos ejus a quatuor ventis, a summis coelorum usque ad terminos eorum. 32. Ab arbore autem fici discite parabolam: quum jam ramus ejus tener fuerit, et folia nata, scitis quia prope est testas: 33. Ita et vos quum videritis he omnia, scitote quia prope est in januis. 34. Amen dico vobis quia non preeteribit generatio hec, donec omnia liec fiant, 35. Colum et terra transibunt: verba autem mea non praeteribunt. 36. De die autem illa et hora nemo scit, neque angeli coelorum, nisi solus Pater. 37. Sicut autem in diebus Noe, ita erit et adventus Filii hominis. 38. Sicut enim erant in diebus aute diluvium comedentes et bibentes, nubentes et nuptui tradentes, usque eum diem quo intravit Noe in arcam, 39. Et non cognoverunt donec venit diluvium, et tulit omnes: ita erit et adventus Filii hominis. 40. Tunc duo erunt in agro: unus assumetur, et unus relinquetur. 41. Dux molentes in mola: una assumetur, et una relinquelur. 42. Vigilate ergo: quia nescitis qua hora Dominus vester venturus sil. 43. lllud autem scitote quoniam si sciret paterfamilias qua hora fur venturus csset, vigilarel utique, et non sineret perfodi domum suam. 44. Ideo et vos estote parati: quia qua nescitis hora Filius hominis venturus est. 45. Quis, putas, est fidelis servus et prudens, quem constituit dominus suus super familiam suam, ut det illis cibum in tempore? 46. Beatus ille servus quem, quum venerit dominus ejus, invenerit sic facientem.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTH.EUM. XXV. 45 47. "Au Xo Gpiv, &xt érl maa coi, órápyouatv üütoU xaraGt/ctt aUcóv. 48. "Eàv Bà. sUrerj 6 xaxóq 6oUAoq éxeivoq dv. $7) xapBia aótoU- Xpov(tei 6 xuptoq kou PAOeiv, 49. xal donat vüTTetv ToUc cuvÜoUÀou, aUToU, icü(n Bà xal mivn purxvà và)v purOvóvtov &o. fet 6 xóptoc toU OouÀou éxs(vou iv j$ufpa * o) rpoaSoxa xai év pq 3j o0 ywooxe, 8I. xal Stgoxous|aet a0r0v xal cà Ms pos aócou 0scé jerk. vOv Ümoxotrüv- Exet Égrat 6 xXauOpoe xal ó Beuypóc vv ó3Óvxovv. KE. t. Tóéxe 6uowrrxat $ BacDa(a vv oüpava)v B£xa maoüévot;, alcwec Aa600cai vàg Aapma)ag Éavtbw iE50ov si; Ürdvenatv 100 vuuplou xat t?c vougne. 3. IHévre 83 dE adrOv cav uaopal xal mévrt opóv£ot. 3. Aa6oUca: 83 al opal xo Japón oUx ÉAa6ov [.£0' Éauviv ÉAatov. 4. ALS gpóvisot FAa60y Datoy dv colo &vyelot aotv uer vov Aa mxdBov. 6. Xpov(tovxoc 9à «o0 vujcpí(ou évuacatav Tt&aat xal ixa0euBov. e. Méan 5b vuxtb xpav) yéyovev: "ISoU, 6 vup.ploc loyexav. ébépyeo0e el &mdvrnotv aco0. 7. Tóxs dyíofncav mücat ab rapüévot éxstvat xal éxócu. aav tà Aapmaóaq Éaucov. 8. AL BÀ puopal «atc. opov(uot &(rov- Aóct fiptv ix toU Dalou Ojiov, &r. al Aapercadeo fjv oÉvvuvcat. 9. Anexplünsav al opovipot Aévoucav Myjmozs. o0 jJ) dpx£am fitv xal Ópiv: mopsuecUs p. 0ov poc voU« TwAoUvcxq xal dYopdaate Éauxai. 10. "Avcepyopévo 53 abra dyopdcas 308v 6 vup.qloc xal at Éxousot elo7.00v pev aóvoU slc vous 1djouc, xal bio 0r fj 9pa. ri. "Yarepov 8b Épyovrat xal al Xorral mapüévoi Aévoucav Küópu xóput, dvot£ov $t. 12. 'O 8à dxoxpiüelc e(mev- "Atov Aio. piv, oüx olba T 13. l'enqoptits oov, 6x oUx olDacre cv fi £pav o05t jv (pav. 14. "Quorsp ykp &vOpermoc drxo8ndov xdAsctv touc iü(ou; BoUAouc xal mapíOuxev aüvotg và Ümapyovta GUroU, I6. xal dp uiv HBoxtv méves vdAavea, d 9à Bío, Ó & £v, Éxda to xac& vy (Bav Bovaguv: xal deos umotv £0ÓEUx. 1v. ILopsuüclc 9à 6 «à mévre vdAavra Xa6ov eloyacaxo dv abcxote xal éro(naev da nívre. 17. 'Qicautwc xal 6 xà 900 AaGovy éxéporatv QÀa 500. 18. 'O àà «5 Év Aa6ov dxeÀ0ov diputev év 1T, vTj xal Fxpwev xà dpyoptov toU xup(ou aotoU. 47. Amen dico vobis quoniam super omnia bona sua conSlituet eum. 48. Si autem dixerit malus servus ille in corde suo: Moram facit dominus meus venire; 49. ElLcoperit percutere conservos suos, manducet autem et bibat cum ebriosio: 50. Veniet dominus servi illius in die qua non sperat, et hora qua ignorat; 51. El dividet eum, partemque ejus ponet cum hypocritis: illic erit fletus, et stridor dentium. XXV. 1. Tunc simile erit regnum celorum decem virginibus, quae accipientes lampades suas exierunt obviam sponso et sponsz. 2. Quinque autem ex eis erant fatus, et quinque prudentes: 3. Sed quinque fatua, acceptis lampadibus, non sumpserunt oleum secum: 4. Prudentes vero acceperunt oleum in vasis suis cum lampadibus. 5. Moram autem faciente sponso, dormitaverunt omnes et dormierunt. 6. Media autem nocte clamor factus est: Ecce sponsus venit, exite obviam ei. 7. Tunc surrexerunt omnes virgines ille, et ornaverunt lampades suas. 8. Fatum autem sapientibus dixerunt: Date nobis de oleo vestro: quia lampades nostro extinguuntur. 9. Responderunt prudentes dicentes: Ne forte non sufficiat nobis et vobis, ite potius ad vendentes, et emite vobis. 10. Dum autem irent emere, venit sponsus: et qux parate erant, intraverunt cum eo ad nuptias, et clausa est janua. 11. Novjssime vero veniunt et reliqui virgines, dicentes Domine, Domine, aperi nobis. 12. At ille respondens ait: Amen dico vobis: nescio vOS. 13. Vigilate itaque: quia nescitis diem neque horam. 14. Sicut enim homo peregre proficiscens vocavit servos suos, et tradidit illis bona sua, 15. Et uni dedit quinque talenta, alii autem duo, alii vero unum, unicuique secundum propriam virtutem, et profectus est statim. 16. Abiit autem qui quinque talenta acceperat, et operatus est in eia, et lucratus est alia quinque. 17. Similiter et qui duo acceperat, lucratus est alia duo. 18. Qui autem unum acceperat, abiens fodit in terram, et abscondit pecuniam domini sui.

46 EYATTEAION KATA MATOAION. KE. 19. Merà 5b moÀov gpóvov loyerat 6 xóptoc tv SoU)uov Exelvov xal avvalpet Aovov paz abtiov. 30. Kal mpost)0uv 6 và míves vdAavra Aa 6v wpocfveqxev. d)Àa mívee vá)avea Aépuv: Küpis, Tévce «d)&vtd uot xapéboxac: (e, da mévte ixexéoSnaa. 231. "Eg abro 6 xóptoc aüroU* EUys, BoUÀe dya0l xal mw£, Axel Pl OAM va Xe mtovóc, bri noXv ct xacvacv(cu: sloeX0s elc cv yap&v ToU xuplou aov. a2. [IpocsA0óv 82 xal 6 «à 800 vdXavxa Aa60yv eirev: Kopie, 600 *dAavra (iov mapíbwoxac Ü, K))a 5uo ix£póvoa. 33. "Eq aürip 6 xóptoc abcoU: E»y, $o0Às dai xal mé, inel dr OXya Je mtv, érl mov ct xavacT/su: elosA0s cl; cv qap&v toU xuplou cov. *t. IIpoceA0Ov 5$ xal 6 x Év «dXavrov £Üanpóxc eire: Kópie, Érvv. 8c axXnpix, el &vÜperrtoc, Orplzuvy Grou oUx Éantipac, xal cuvauov Orou ob Buoxópricac: 45. xal gobr0rl; árzjA0ov xal Éxpuja có vdXavróv cou dy «T, YT Us, Feeic x0 oóv. 26. "AToxptÜrl; 5à 6 xóptoc aóroU e(mev abrGr AoUAs movnpi xal óxvnp£, Toe Ovi Oep(n Gmou oóx Éaraipa, xal cuva o Órtou o0 Óusexópnioa; 27. "Eótt oov ct BaXeiv 1o dpvuptóv jou toto spa st (vate xal Zoy £v ixoptaduany àv x5 dpàv obv sóxo. 28. "Apart oUy dm. abroU tO cdÀavroy xal Oóra Tip Éyovxt xà Ó£xa. saÀavta, 29. Tà yàp Éyovii xavel Sotaerat, xal mspuasuOfoecat x09 88 ui) Épovcoc, xai 8 boxe Fes ápfhlstras aT aUcoU., 30. Kal «àv dy patov BoOlov ix6d)ste eloxó oxóvos o iturcepov: ixi lavat 610.au0 Ae xal 6 Bovvibe civ ó50vTU. 31. "Ovaxv 5i £0 6 uiae o0. dvOpirou dv cj ots aüroU xal ávrec ol d'rys)ot psv. aOtoU, xov& xaÜlcut ivl Qpóvou BóEnc advou, 33. xal avvay60foovva: ÉpmposÜtv abroU mdvta cà É&vn* xal dpoput aürobc dx dd wov, dort 6 mou dooplist cà vpó6ava dà 1&v dplonv, 33. xalerrst tà dv xpó6a va ix Dekuov aícoU, «à & iploux dE ebovopunv. 34. Tóc ipei 6 Baci soc xot àx OeQuov aüvoU- AcUct oí eüXoynjfvot toU TatpÓc oU, xXnpovoufoats cv fivotsacpévnv Opiv É£acue(av dró xaca6oAZ, xóspov. 35. "Ert(vaca ydp, xal doxavé uot ga ety: dOlynsa, xal éroxicacé us EÉvoo Tiumv, xal avv qávexé ue 36. Yupvóc, xal mepuOdiecé pur djo8Évnca, xal irtcxéjac0É us: dy quAaxT Aumnv, xal f)0ats mpi 37. Tóc dmroxpibiaovtat abvio ol. Dixatot Myovttc: Kopie, Ttóve ae elOouev meivovra xal £pépaguev; 3| 6 qovra xal énoviaagév; 38. TIóxve. 3€ oc elSoyev. Efvov. xa evvmjdyousv;?) Yovóv xal mepubdAopdv ct; 19. Post multum vero temporis venit dominus servorum illorum, et posuit rationem cum eis. 20. Et accedens qui quinque talenta acceperat, ebiulit alia quinque talenta, dicens: Domine, quinque talenta tradidisti mihi, ecce alia quinque superlucratus sum. 21. Ait illi dominus ejus: Eage, serve bone et fidelis; quía super panea fuisti fidelis, super multa te eonstitnam: intra in gaudium domini tui. 22. Accessit autem et qui duo talenta acceperat, et ait: Domine, duo talenta tradidisti mihi, ecce alia duo lucratus sum. 23. Aitilli dominus ejus: Euge, serve bone et (idelis; quia super pauca fuisti fidelis, super multa te constituam: intra in gaudium domini tui. 24. Accedens autem et qui unum talentum arceperat, ait: Domine, scio quia homo durus es: metis ubi non seminasti, et congregas ubi non sparsisti: 25. Et timens abii, et abscondi talentum luum in terra: ecce habes quod tuum est. 26. Respondens autem dominus ejus dixit ei: Serve male et piger, sciebas quia meto ubi noa semino, ei congrego ubi non sparsi: 27. Oportuit ergo te committere pecuniam meam numulariis, et veniens ego recepissem utique quod meum est cum 728. Tollite itaque ab eo talentum, et date ei qui habet decem talenta: 29. Omni enim habenl dabitur, et abundabit; ei autem qui non habet, et quod videtur habere auferetur ab eo. 30. Et inutilem servum ejicite in tenebras exteriores; illic erit fletus, et stridor dentium. 31. Quum autem venerit Filius hominis in majestate sua, et omnes angeli cum eo, tunc sedebit super sedem majestatis sug: 32. Et congregabuntur ante eum omnes gentes, ei separabit eos ab invicem, sicut pastor segregat oves ab hedis; 33. Et statuet oves quidem a dextris suis, heedos autem & sinistris. 34. Tunc dicet rex his qui a dextris ejus erunt: Venite, benedicti Patris mei; possidete paratum vobis regnum a constitatione mundi: 35. Esurivi enim; et dedistis mihi manducare; sitivi, et dedistis mihi bibere; hospes eram, et collegistis me; 36. Nudus, el cooperuistis me; infirmus, et visitastis me, in carcere eram, et venistis ad me. 37. Tunc respondebunt ei justi, dicentes: Domine, quando te vidimus esurientem, et pavimus te; sitientem, et dedimus tibi potum? 38. Quando autem te vidimus hospitem, et collegimus te; aut nudum, et cooperuimus te?

RKVANGELIUM SECUNDUM MATTHJEUM. XXVI. 47 39. IIóre 34 ae elGopiev doOevi; 3) iv quAaxT, xal 3ÀOojsy t pàx o£; 40. Kal dmoxpiüsi; 6 Bacüsue ipe aüvoic "Apt My Gui, Ep Boy Enovaate Él coóvov 1üv ds) gOv goo vv Zuaxytarov, £uol érotrioase. 4T. Tóce dpei xal voto 2E e)evupuov: IlopeutoOe d éj.oU. oí xavrpapévot elo v mp v aloviov 15 frouacu£voy ti) Ota60À« xal voto dyyéiow aotoo. 42. "Ent(vaca ydp, xal oóx ioxacé uot qaytiv: éblnoa, xat oüx. éxox(saxé ue 43. Eévoc Tiv, xal o0. cvvnitqexé je vopvó, xal oó mepuOdAeré pie* do0evic xal éy guXaxT, xoi oóx intoxélacfÉ ua. «4. Tóre dxoxpibf,covtax abvip. xal abvol Mvyovtec: Kopu, nórs ae eDopev eivavra. 3] Ovjovra 3| bévov 3) otv 3] datev, 3) iv. QuXaxT;, xat o0 Bwxoviioau£v got; 45. Tóve. diroxpi&joexvac abroic Mvov: 'Aysv Mo Gpstv, dq! Baov oüx érovíisae Évi oí vuv vOv Dar (avv, o95à duo Erovícat. 4c. Kal dxeAeócovtat obrot elc xóAaatv alviov, ol &i 5xatot elo Gu)» alovcov. KG. I. Kal éyévero 6xs éxDucsv. 6 "Incoüc návraq voc Aóvouc toUTOUC, eUnev oic ia mraie adcoU1. Ol&acs Ór1 uec O00 Hpéoxo ó. máoya ví(veza, xal 6 vlàc coU dvOpurrou mapad(Sorat sl, vó arpaupur67vat. 3. Tére cuváyOnoav ol dpyuspti, xal ol mpto6ócepot TOU AxoU £l, vv aX vo0 dgyupíox, 00 )eyouévoo Katga 4. xal GuveGouAsócavro (va. tov "IncoUv 50A xpa.«X jawew xal áxoxte(voow. b. "EXeyoy 6£- M3) dy $T Éopv, (va. y 05pu6o. Yévitat év 16 Àap. e. Too 5b "Iugoo vevopívou iv Bwüavía iv olxía Xiuove toU ÀengoU, 7. mpoczAÓsv obti vuv) Érousa dia6ancrpov uopou Baputipou xal xatéyesv érl 7e xtpaAz, aüroU dvax£t[xÉvou. 8. 'IBóvee, 5à ol uxOrtal dyavdxvnoav. Movtec El; «i $ &xosia abc5; 9. "Hàóvaro qkp voUto rpa0T,vat T0300 xal 807a TOt TrTUXy olt. 10. T'vou 51 6 "IncoUc Myet aocoic: T( xóéxou mta0Éjexe v5 vovatx(: Épyov &o. xaXov elpyácavo sic iuf. Uu. TIávrore 4Xo cobo ewwyouc Éyave je0. éauves, ipd 5 o0 rdvtots Dyest. I3. BaAoUca ykp atv, «9 uópov s0oUvo érl toU co pa tóc jou Tob 10 dvvagiiaat jus éxolqctv. 13. "Auch Ao óptv, rov ikv x»puy097, 5 eoa vyéJtov toro £y Üup vip xócqup, AaÀnos otras xal 6 iroinctv abt, elc.vnpóouvov atis. 39. Aul quando te vidimus infirmum, aut in carcere, et venimus ad te? 40. Et respondens rex dicet illis: Amen dico vobis: quamdiu fecistis uni ex his fratribus meis minimis, mihi fecistis. 41. Tunc dicet et his qui a sinistris erunt: Discedite a me, maledicti, in ignem seternum qui paratus est diabolo et angelis ejus. 42. Esurivi enim, et non dedistis mihi manducare; sitivi, et non dedistis mihi potum; 43. Hospes eram, et non collegistis me; nudus, et non cooperuistis me; infirmus, et in carcere, et non visitastis me. 44. Tunc respondebunt ei et ipsi dicentes: Domine, quando te vidimus esurientem, aut sitientem, aut hospitem, aut nudum, aut infirmum, aut in carcere, et non ministravimus tibi? 45. Tunc respondebit illis dicens: Amen dico vobis: quamdiu non fecistis uni de minoribus his, nec mibi fecistis. 46. Et ibunt hi in supplicium zternum: justi autem in vitam seternam. XXVI. 1. Et factum est, quum consummasset Jesus sermones hos omnes, dixit discipulis suis:?. Scitis quia post biduum pascha fiet, et Filius hominis tradetur ut crucifigatur. 3. Tunc congregati sunt principes sacerdotum et seniores populi in atrium principis sacerdotum, qui dicebatur Caiphas; 4. Et consilium fecerunt ut Jesum dolo tenerent, et occiderent. 5. Dicebant autem: Non in die festo, ne forte tumultus fieret in populo. 6. Quum autem Jesus esset in Bethania in domo Simonis leprosi, 7. Accessit ad eum mulier habens alabastrum unguenti pretiosi, et effudit super caput ipsius recumbentis. 8. Videntes autem discipuli, indignati sunt, dicentes: Ut quid perditio hec? 9. Potuit enim istnd venumdari multo, et dari pauperi bus. 10. Sciens autem Jesus, ait illis: Quid molesti estis huic mulieri? opus enim bonum operata est in me: 11. Nam &emper pauperes habetis vobiscum: me autem non semper habetis. 12. Mittens enim bzxec unguentum hoc in corpus meum, ad sepeliendum me fecit. 13. Amen dico vobis: ubicumque preedicatum fuerit hoc evangelium in toto mundo, dicetur et quod hzc fecit in memoriam ejus.

48 EYATTCEAION KATA MATOAION. KZ. H. Tóre Pmopeó0m ei cÀv DoDtxa, 6 Aeyópevoc "Ioóóa« "Iexaptotnc, tpox touc doy utotic 15. xal eixev adxoic* TC 68d ot o9vat x&v 6utv abvóv mapadoow; ol 0à lavncav ab16 vpiixovra. doTop. 16. Kal ánb «óve diet eóxatolav (va. abróv taea. 17. T7 22 npo vOv dlipuov mpooA0ov ot parat Tip 'Incoo Mvovtec: IToU £e Évousdac[s£v cot qacvetv T0 ndoyau; 18. "O 82 "InsoUc eixev: "Y ráyexe elc cov noA mole Tov Óriva xal emaxe aívo* 'O Oibdoxalo; XAévev..'O Xxatpoc kou. éyóe £attv, mpóc Gi mou) v0 daga pet Tüv pavo (inv. 19. Kat éxolzsav of ua0nral ó euvéxatev. aícoto 6 'IncoUc, xal foluacav 10 1&012. 30. 'Ov(ac 5à qevouvne dvéxevro uex& viv Oo0exa p.a sov aórov. at. Kal éc0ióvzov abvüv. eUxev: "Ap Aéro) Ouity, 8c elo dE 6piy rapaSoatt pt. 22. Kal Avroóp.evot. 0968pa Tjpeavxo Xéstv elc Fxaetoc Mom qo slpi, xüpie; a3. 'O &à dmoxpiücl eUrev- *O. du 6a pec duo TvÀ)v ytipa. dv 3Q spu6Alo, obrós 14& mapaódatt. 24. *O uiv uoc coU dvÜpoy rou Ónd[ti, xa0ox véYoaTcat mepl aüvoU: o0al Bà vüj dvOpoymw ixetv Bv 6 vibe oU dv0poryrou rapaólorzar xaÀov 3v a0 el oüx. éyevviür, 6 dv0 puro Exelvoc. 35. AToxpiOelc 52 "IooSac 6 vapa8ioUc aütóv £irtv: M éyo elc, $2660; Myec abc6* XU eia. 26. "Ec0tóvvov 52 aóviv Aa6ov 6 'Incooc dptov xal eU Aoyfcac IxXactv xal £OiSou. oic uan ai, abroU xal &ixsv: Ad6tte, gávyece- coUró éoviv tb aüud uov. 37. Kal Aa6ów «b moviptov sbógapwácac Üwxtv aütoi, Aéquv: IIiscs d£ abvoU vávsec 28. toUto ydo écctv 1b aliud uoo 15 tic xai? BuOfxzc, v5 mepl roXAGv ixyuvd[uvov tic dosaw áuaptUnDV. s9. Aévc ÓÀ 6piv, o0 a3 mío dn! dpyi ix. roírov vOU vev/uacoc v7; djumÉAou, Éex; «Ti Spépac éxelvoe 8xav abro mv. ps0' bpuv xatvby év «7j BacDsla oU TapÓs |iov. 30. Kal ópvjoavrec dE7A00v elc xà Opoc àv EAatv. 31. Tóxe Aévet aóxoic 6 'IngoUc: TIdvreo 6j, oxavBa uc nec0e 2v duuol dv cT, vuxti caí tt! vévparetat yáoIIacdEo xov vot£va, xal 8uaoxoprto8700vcatx 1& pd6axa «Tic tolu vn. 32. Mezk 5) «b éyep0val pe modi Ojo elo vhv T«A0aíav. 33. Amoxpiürl; 86 6 Ilérpoc eixtv aütó* El xol td vteo oxavBaA o0 jaovcat dv col, Ey ob8érors axavba) «o0 rjooj.at. 14. Tunc abiit unus de duodecim, qui dicebatur Judas Iscariotes, ad principes sacerdotum; 15. Et ait illis: Quid vultis mihi dare, et ego vobis eum tradam. At ílli constituerunt ei triginta argenteos. 16. Et exinde querebat opportunitatem ut eum traderet. 17. Prima autem die azymorum accesserunt discipuli ad Jesum, dicentes: Ubi vis paremus tibi comedere pascha? 18. At Jesus dixit: Ite in civitatem ad quemdam, et dicite ei: Magister dicit: Tempus meum prope est, apud te facio pascha cum discipulis meis. 19. Et fecerunt discipuli sicut constituit illis Jesus, et paraverunt pascha. 20. Vespere autem facto, discumbebat cum duodecim discipulis suis. 21. Et edentibus illis, dixit: Amen dico vobis quia unus vestrum me traditurus est. 22. Et contristati valde, coperunt singuli dicere: Numquid ego sum, Domine? 23. AL ipse respondens ait: Qui intingit mecum manum in paropside, hic me tradet. 24. Filius quidem hominis vadit, sicut scriptum est de illo: ve autem homini illi per quem Filius hominis tradetur: bonum erat ei, si natus non fuisset homo ille. 25. Respondens autem Judas, qui tradidit eum, dixit: Numquid ego sum, Rabbi? Ait illi: Tu dixisti. 26. C«nantibus autem eis, accepit Jesus panem, et bene. dixit, ac fregit, deditque discipulis suis, et ait: Accipite, et comedite: lioc est corpas meum. 27. Et accipiens calicem, gratias egit, et dedit illis, dicens: Bibite ex lioc omnes. 28. Hic est enim sanguis meus novi testamenti, qui pro multis effundetur in remissionem peccatorum. 29. Dico autem vobis: non bibam amodo de hoc genimine vitis usque in diem illum, quum illud bibam vobiscum novum in regno Patris mei. 30. Et hymno dicto, exierunt in montem Oliveti. 31. Tunc dicit illis Jesus: Omnes vos scandalum patiemini in me, in ista nocte. Scriptum est enim: Percutiam pastorem, et dispergentur oves gregis. 32. Postquam autem resurrexero, praecedam vos in Galilecam. 33. Respondens autem Petrus ait illi: Et si omnes scandalizati fuerint in te, ego nunquam scandalizabor.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XXVI. 34. "Eg aot 6 "IncoUc Aud» Ayo oot, 8: dv taótz tj vuxti molv di£xcopa ouvzjsat tois je dmxapví. 35. Afyqec 0x6 6 TIévpoc: Kav 8€ us oov col droOcvetv, oó Y, ce dxapviicopat. 6uoloc xal mávrte ol pa ntal eirov. a6. Tore Fpystat 6 "InooUc ex^ atv el; goplov Aevóusvov T'tüenuavet, xal Avec toic uanrats aotoU: Ka0tcaxt abtou Faq àv drxteAOQv ixei mpostuLa4at, 3;1. Kal apaAa6ov cov TIézpov xal vobo 300 viouq Zs6t9alou TioEaro Aurtic0at xal dÓnuovetv. 38. Tóvs Aéyet aócoic: HegÜunds éovw 5$ ug iov Éox; avd cou: us(vave ds xai von optics ev! eoo. 39. Kal mpotl0Qv puxoóv Émsaev iml mpócwrov aUroU mpoctuyóutvog xal Aéyov: Iaceo 10v, el Ovvatov écvtv, mapeA0ato dm loU có movüpiov touto: TÀÀv obj (x Evo) 0€ d) dx av. 40. Kal Éoyevac mpóx to9c uan rác aütoU xal sbpiaxet adcoUc xaÜeiDovcas, xal Mvec v6 II£xpo* Obcox oux layucace u(av ópav vonyoprigat usc! doo; 41. l'en qopeixs xal npoaeuy ce, Iva. 13; elo£AOne ele Tttpagpóv: xb gdv mveUpa. xpoOuuov, fj 3 akpt doOsvic. 42. Hav dx Seux£pou dreY0ov mpoaniLato Mov: IIax«p iov, &t o0 OUvarat toUto 10. movfjowv vaotA0eiv d&àv uj mío a6, evo] vo Ota aov. 43. Kal A9 tav sÜpev a0coUc xaütóSovzac: *cav 1&o ol óg0aX 0) aürv. BrGnonu£vot. «4. Kat dgel; abtobe xav dreAOoy ix cplvou mpocjos aco, xóv aoroóv AÓvoy elrov. 45. "Tore Épyexac oix cobc pa6qr&e aücoU xal Met autotc KaÜcüdere Aorróv xal dvarausa0r: 0900, Jrryix£v 4j pa xai 6 ulàc voU dvOpt mou mapaBiborat sl y toas Gp.apvoov. «46. 'Eye(peo0s, d'ropaev- (S00, Yrprixev 6 rapadioUs pt. 47. "Ex aü1o0 AaAoUvtog, lOo0, 'Ioóong tiq vw Besxa 30v xal [eT aüvoU O4 Aoc moXUG uet uayatpv xai EUXwv ámó TOv dpyupéow xoi npsaÓuttpuv t0U AaoU. 48. 'O 8 mapaDiooo, aócróv ÜÓwxtv abxots avutiov Meo: *Ov i&v qUsjow, a0TÓc éattw: xpavfcate abtóv. 49. Kal e06étx; npocsA0v và "InsoU eixev: Xaips, pa66C xal xavtoÜmsev aítóv. so. Elntv 91 avvio 6 "IneoUc: 'Exaipr, à! 8 mdoe; TÓte TcpoaEAOÓvcsc EméGoD ov cic y etpac End vov "Insoüv xal ixpávnaav autóv. 6I... Kal loo, slc cov pec "Insot éxve(vac vv yetpa &vícnactv vv udyatpav aü1o0, xal zravdiao vov DoUÀov xoU dpyupéox dosU.tv aoo v5 arttov. 2. Tóre XMéyet abt 6 'InsoUc "'Anóctotiov thv p&yatpdv cou slc tov xómov auiTc mávtto yàp ol AaGóvric uy aipay iv jury atoa. drxoYoUvcat. 53. *H Soxeic 8x o5 Büvagat xapaxadcat zóv rxaNOY. TEST. 49 34. Ait illi Jesus: Amen dico tibi quia in hac nocte, àntequam gallus cantet, ter me negabis. 35. Ait illi Petrus: Etiamsi oportuerit me mori tecum, non le negabo. Similiter et omnes discipuli dixerunt. 36. Tunc venit Jesus cum illis in villam quz dicitur Gethsemani, et dixit discipulis suis: Sedete hic donec vadam illuc et orem. 87. Et assumpto Petro et duobus filiis Zebedzi, cepit contristari et mastus esse. 38. Tunc ait illis: Tristis est anima mea usque ad mortem; sustinete hic, et vigilate mecum. 39. Et progressus pusillum, procidit in faciem suam, erans et dicens: Pater mi! si possibile est, transeat a me calix iste: verumtamen non sicut ego volo, sed sicut tu. 40. Et venit ad discipulos suos, et invenit eos dormicntes, et dicit Petro: Sic non potuistis una hora vigilare mecum? 41. Vigilate, et orate, ut non intretis in tentationem. Spiritus quidem promptus est, caro autem infirma. 42. Iterum secundo abiit, et orayit dicens: Pater mi, si non polest hic calix transire nisi bibam illum, fiat voluntas tua. 43. Et venit iterum, et invenit eos dormientes: erant enim oculi eorum gravati. 44. Et relictis illis, iterum abiit, et oravit tertio eumdem sermonem dicens. 45. Tunc venit ad discipulos suos, et dicit illis: Dormite jam, et requiescite; ecce appropinquavit hora, et Filius lioininis tradetur in manus peccatorum. 46. Surgite, eamus; ecce appropinquavit qui me tradet. 47. Adhuc eo loquente, ecce Judas unus de duodecim venil, et cum eo turba multa cum gladiis el fustibus, missi 8 principibus sacerdotum et senioribus populi. 48. Qui autem tradidit eum, dedit illis signum, dicens: Quemcumque osculatus fuero, ipse est, tenete eum. 49. Et confestim accedens ad Jesum, dixil: Ave, Rabbi. Et osculatus est eum. 50. Dixitque illi Jesus: Amice, ad quid venisti? Tunc accesserunt, et manus injecerunt in Jesum, et tenuerunt eum. 51. Et ecce unus ex his qui erant cum Jesu, extendens manuum,, exemit gladium suum, et percutiens servum principis sacerdotum, amputavit auriculam ejus. 52. Tunc ait illi Jesus: Converte gladium tuum in locum suum: omnes enim qui acceperint gladium, gladio peribunt. 53. An putas quia non possum rogare Patrem meum, et 4

50 EYATTEAION KATA MATOAION. KG. véoa 140U, xal rapaaviatt got dort mAslouc 3) So8exa Aeyecivac &vyéAcv; 5&4. IIo ovv xÀnpo0nctw ai Y0a9a(, 8c obzox Get yevéata:; 55. "Ev 2xelvn 7j pa t(rev. 5 "InsoUe vot; óyAotg 'Qc érl Xnovhy HXA0aie prvà payatpov xat. tuXov cu)JaÓetv iue xaO fu£pav npoc Uude éxaüsTojnv OUaxo éy cà) epo, xal ox éxpavijoxté pe 6&6. "Touco 53 8Aov £vovev (va m)npu0Getv al ypaqal tv Tpop"tOV. Tó:s ol paÜsal mavveg duévteo aütóv Éouyov. 67. Ot 53 xpavísavte; vov "Insoüv dmjyaov pix Katgav vov doyitp£a, Grou oi ypxpaacsis xat ol mrpsc6utepot guvr /Oncav. 58. 'O &À IIéxpoc?xoAou0st a0v). dixo uxxoóüev Éux, tZ aA; ToU doyupfox, xai slasÀOnv Éow ixaOrro per TOv ÜrnpexOv lOriv t5 c£. 69. Of 83 dpyispeic xal &Xov 10 cuvéSptov. ter touv veuSop.aproptav xat xou "[nc00, or aorov ÜavatuGugtv* eo. Kal oby tbpov To0)ÀUv deuSouaoropov mpoasAOÀvvtov. Üccepov 82 mpoaTjA0ov Óuo VeuSou.aiprupre c1. xal eixov: OUxoc Fon: Aóvapat xataAUcat Tüv vabv toU coU xai Qt cvpiv Siseptov olxoZouTsat aoc0v. $2. Kal dvacrk 6 Gpy pec EUxEv aot OQ0iv droxpivn tl oUvol aou xavau.aprupoüaty; es. 'O 8à 'ImooUg écwoxa. xal 6 dpytspele &irev aórü* "Etopx(to ct xav& ToU OroU coU lore, iva Spy eUrne, el oo e( 6 Xptoxoc 6 vibe ToU coU. ei. Aéqec abo 6 "Insoüc Xo erac. m3» Aéqo Üpiv, án' dort Ópea0e xàv vlov. 190 dvÜpoyrou xatiuevov éx OeEuov vr; Suvdq.eo, xat épyopevov. érl TOv veq&ÀGv toU o0pavoU. es. Tórs 6 doyupeüc Ot£dbniev và ludria: adroU Aéqov: "E6Aaopcunotv: vU Ext qpsíav. £yousv yapropov; lBs, vüv "|xoócase vv BAaonav. e&. 'T( 6uiv 8oxsi; ol à dxoxpiüÉvete e(rtov: " Evogoc Qavdxou &acív. e7. 'Tóze évérevuaav eic; có mpogwov abvoU xal £xoAdousav abtóv, oí 03 dpártoav, es. Acovteg IIpogyireucov $utv, Xpwsz£, 1 ovt 6 xaícaq ct; es. *O à? IIécpoc ixd6mvo fto dv «7, «0X7. xal npoo7A0sv aüzip (a mraiB(oxr, Aéqouca: Kal cb 700a pex 'Iaeo9 too l'aAdaíov. 70. 'O 8à 3pvicaro Éy.pocOtv vravitov Aéqov: Ox olóx vl Aévew. 71. "EteMóvea 03 adxóv le cov rruAGva, elóev aov &)Xm raiB(axv, xa Aévec vois exei Kod oUtog 7v et 'IncoU 100. Natopatov. 73. Kol rav "jpvíiaato [0 Goxou: xt oóx olóa àv &vÜpcrrov. 713. Mexà uixpóv. 83 mpoceA00vteq ol. Éovüoc&q eUrov exhibebit mibi modo plus quam duodecim legiones angelorum? 54. Quomodo ergo implebuntur Scripture, quia sic oportet fieri? 25. In illa hora dixit Jesus turbis: Tanquam ad latronem existis cum gladiis et fustibus comprehendere me; quotidie apud vos sedebam docens in templo, et non me tenuistis. 56. Hoc autem totum factum est, ut adimplerentur Scriptura? prophetarum. Tunc discipuli omnes, relicto eo, fugerunt. 57. At illi tenentes Jesum, duxerunt ad Caipham principem sacerdotum, ubi scribz» et seniores convenerant. 58. Petrus autem sequebatur eum a longe, usque in atrium principis sacerdotum. Et ingressus intro, sedebat cum ministris, ut videret finem. 59. Principes autem sacerdotum et omne concilium quzerebant falsum testimonium contra Jesum, ut euim morti traderen!; 60. Et nou invenerunt, quum multi falsi testes accessissent. Novissime autem venerunt duo falsi testes, 61. Et dixerunt: Hic dixit: Possum destruere templum Dei, et post triduum reredificare illud. 62. Et surgens princeps sacerdolum, ait illi: Nihil respondes ad ea qua isti adversum te testificantur? 63. Jesus autem tacebat. Et princeps sacerdotum ait illi: Adjuro te per Deum vivum, ut dicas nobis si tu es Christus filius Dei. 04. Dicit illi Jesus: Tu dixisti: verumtamen dico vobis: Amodo videbitis Filium hominis sedentem a dextris virtutis Dei, et venientem in nubibus cceli. 65. Tunc princeps sacerdotum scidit vestimenta sua, dicens: Blasphemavit; quid adhuc egemus testibus? ecce nunc audistis blasphemiam: 66. Quid vobis videtur? At illi respondentes dixerunt: Reus est mortis. 67. Tunc exspuerunt in faciem ejus, et colaphis eum ceciderunt; alii autem palmas in faciem ejus dederunt, 68. Dicentes: Prophetiza nobis, Christe, quis est qui te percussit? 69. Petrus vero sedebat foris in alrio; et accessit ad eum una ancilla, dicens: Et tu cum Jesu Galileo eras. 70. At ille negavit coram omnibus, dicens: Nescio quid dicis. 71. Exeunte autem illo januam, vidit eum alia ancilla, et ait his qui erant ibi: Et hic erat cum Jesu Nazareno. 72. Et iterum negavit cum juramento: Quia non novi liominem. 73. Et post pusillum accesserunt qui stabant, et dixerunt

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XXVII. 51 19 IItvoo: 'AXn9ox xal cU E aütiov si* xol 1*p 5 aAud cou 57,Aóv ac Totti. 74. 'Tóve Jiptaro xavaÜruacileww xol ópvótwv: Óu oUx o(Sa rbv dvÜpurrov. xal sü0uc diéxtep. Epivrnotv. 75. Kal ii. vo97, $ Iévpoc 109 Pato "InaoU eipnxóroc: Ilplv dÀéxtopa ouvrgat cplg dmapv»yjom pt. xal éLe10nv Ko DOavucty Txpex. KZ'. I. IIpotac 83 vevopévne auuGoUAtov ÉAxbov rávrec ol doy upet xal ol mpeaGUrepor toU JaoU xatà voU "IngoU, dots Üavaci)cat aütóv. 2. Kal &fcavteg abtróv. dmyayov xol vapfóuxav IIovrio» IIo c6 5 yeuóvi. s. Té: (9v "Ioó3ac 6 mapaBobc aótóv Ort xacexp(tv, uexap.eAn Oel, dméatpejev và xpiixovra dpyipus soxc dpy peüaty xal npsabutéoot, | 4. AÉvov* "Hpapzov xapaS0uq eiua &ixatov. of 52 atrov: T( psc fiic; ao Oyn. &. Kal fépac 7& doyüpta. év và) vat). dveyopnotv, xal drs)00v dm qao. e. Ot &à doyuept Aa6óvrte tX do'rópta &ixov- Oóx Ktsorv BaXatv abc elc cov xopÓovdv, Pnel cuc) atuavé doc. 7. Xop6oUXtoy 52 Aa6óvteo. Jyyópacoav HL abcav cov dY9ov t0) xpa uox, elc Tü97jv Toq Eévote. &. Aib. Bx Or, 6 dypoc Exeivoc dypoc atljatoc Éux U.£00yv. i Téce dxmptn vb n0iv Bik "Tepeu(ou voU mpoqivou Myovvoc Kal Dix6ov cà cptixovra dpyópia, àv vtpehv ToU veruumpévou. Óv énioavro. áo vibv "Iapa,; 10. xal (boxav aücà el; cov dyoov x00 xspap£ux, xa0k cuvéxatév uot xóptoc. 1». 'O à» "Incoug àoxd0n fu mpootev v00 fyeudvoc: xal émopornosv aicbv 6 fysudv Aéyov- ES el 6 BaciAste t&v "louóalv; Íov, atio 6 "Incooc Zo Met. 13. Kad dv «ip xavnyoptia0at abxóv ónó v&v dpywpétov xal viv motaÓurépuav o)0lv ártxplvaco. i3. Tóce. éqex aótip 6 IIOaroc Oóx dxoótu; ndca GOU XX T1340 0tUp0UGtV; 14. Kol oüx dmrixplór abt mp o00À Év BT»pa, Gore Üaupatew xov fiyeudva Xav. 15. Kat& 5i £opchy ci0ec 6 fiysguov. dmroAoety ti $4)» Éva. Óbopuvov 6v. T0eov. 16. Eljev 01 xóte O£apuov Enlonpov, Xeyopevov Bapa66av. 17. Xovnqu£wov oov aci eixev adcxoi, 6 IIndcoc: Tí(va 0£Xexe áxoXóco óuiv; Bapaó6av 3| 'Incoüv cov Aevópevov. Xpwóv; 15. "Hox yàp &xi tà Q0dvov tap£&oxav abcóv. 19. Ka6nuvou 61 aüxo) £r «00 Brjatoc üméatveev Petro: Vere et tu ex illis es: nam et loquela tua manife8tum te facit. 74. Tunc ccpit detestari et jurare quia non novisset hominem. Et continuo gallus cantavit. 75. Et recordatus est Petrus verbi Jesu, quod dixerat: Priusquam gallus cantet, ter me negabis. Et cgressus foras, flevit amare. XXVII. (. Mane autem facto, consilium inierunt omnes principes sacerdolum et seniores populi adversus Jesum, ut eum morti traderent. 2. Et vinctum adduxerunt eum, et tradiderunt Pontio Pilato przesidi. 3. Tunc videns Judas, qui eum tradidit, quod damnatus esset, poenitentia ductus retulil triginta argenteos principibus sacerdotum et senioribus, 4. Dicens: Peccavi, tradens sanguinem justum. At illi dixerunt: Quid ad nos? tu videris. 5. Et projectis argenteis in templo, recessit; et abiens, laqueo se suspendit. 6. Principes autem sacerdotum, acceptis argenteis, dixerunt: Non licet eos mittere in corbonam: quia pretium sanguinis est. 7. Consilio autem inito, emerunt ex illis agrum figuli, in sepulturam peregrinorum. 8. Propter hoc vocatus est ager ille, Haceldama, hoc est, ager sanguinis, usque in hodiernum diem. 9. Tunc impletum est quod dictum est per Jeremiam prophetam, dicentem: Et acceperunt triginta argenteos prelium appretiati, quem appretiaverunt a filiis Israel: f0. Et dederunt eos in agrum figuli, sicut constituit mihi Dominus. 11. Jesus autem stetit ante prasidem, et interrogavit eam praeses, dicens: Tu es rex Judaeorum? Dicit illi Jesus: Tu dicis. 12. Et quum accusaretur a principibus sacerdotum et senioribus, nihil respondit. 13. Tunc dicit illi Pilatus: Non audis quanta adversum te dicunt testimoniá? 14. Et non respondit ef ad ullum verbum, ita ut miraretur praeses vehementer. 15. Per diem autem solemnem consueverat praeses populo dimittere unum vinctum, quem voluissent. 16. Habebat autem tunc vinctum insignem qui dicebatur Barabbas. 17. Congregatis ergo illis, dixit Pilatus: Quem vultis dimittam vobis: Barabbam, an Jesum qui dicitur Chrístus? 18. Sciebat enim quod per invidiam tradidissent eum. 19. Sedente autem illo pro tribunali, misit ad eum uxor 4.

53 EYATTEAION KATA MATOAION. KZ. poc aücóv fi uv) abtoU Aévouca: Moàiv col xai và | ejus dicens: Nihil tibi et justo illi: malta enim passa sum Qxat Pxe(voy Ko) io Ératov oXjutpov xax' óvup 8i abcóv. 20. Ot 8? doy uepttc xat ol psa óorepot Érewsav robe ó4Xouc, (va alvíawveat rov. Bapa66av, vov 8£ "Incoüv droÀfaugtv. 31. 'Aroxpiüelc 51 6 hyeu.ov &irev aüxote T(va 0£).exa dnb xiv 650 droÀócw bpiv; ol 8£ elzav: Bapa663v. 22. Aéqet adco; 6 IT dcoc T( oov motio "Ingouv «bv Aryop.evov Xptazóv; 23. Aévouctv Tüvttc XraupuU r0. XÉvtt aíroio Ó $yeucv: 'TÜ vào xaxov Enotqaev; ol 52 rxeptooG; ÉxpaGov Afvovrec" Xravpoofjxo. 24. "186v 86 6 Tl xoc, 8t 0033y optet d). k ov üópu6oc yivevat, AaÓtov ÜOwp dmevbjaro che jiipae xatfvavtt vou dyXou Aévov: 'A0 dc elut yo dro xo0 aljatoc coU Otxalou routou* Ote S peote. 25. Koi droxpiüels Xo 6 Aaoe einav- To ola GUTOU ép" fiu xal él cà r£xva fiiv. 26. 'Tóvs. dmfluctv aívoi; 10v Bapa668v, vov 3i 'Insoüv qpays)Aocae Tapíówxev «roig iva ctuvpo97. 37. Tóts ol exvpatuiirat 00. $ytqA0voc mapaAa6óvteo vàv "IncoUv elc xo mpatroptov cuvvaov Ex autóv OÀnv TÀv OTtipav. 386. Kal ixBUcavreo aürov yAaud0n xoxxivny mepudOrnxav aUo, 29. xal mÀ£tavieg Gríoavoy dl, dxav0Gyv ÉOnxav. éri vÀv xegaXAv aütoU xal xaAapov év 77, Otbud abvoU, xal qovunevGavtt, Üumpos0ev abroU ivémailov atio Myovrec. Xaipe, 6 Baonebc cov "Iovóatov 30. xal dptógavtec elc aüróv ÉAa6ov vüv xáAapov xai éxurxov elo c)» xeya)3v abro. 3t... Kat 6e. dvétaiEav. abt), (L£Bucav abtüv cÀv yAauóóa xal ivébucav aüvbv và igdtua abroU, xai drj yavov a)xov elc có araupiat. 32. "Efeg4ówsvoi 8À s£üpov dv0poymov Kugnvaiov, óváp.act E(uova* c00vov dyyáptucav (va Kn cov avavpov &üToU. 33. Kal ZA0dvrtg elc xdrrov. Aeyóusvov l'oyo08, 8 lexviv. xpavlou 1ónox, 34. Ébuxav aüri) mtetv olvov jerk. yoXTs ueptyulvov: xal veuaduevoc oUx 7 ü£AzoEv mtelv, 35. Xraupacavt& 6) a0tóv Oupsplsavro xk lpuazia aUroU BaAdvtec xXpov: (va mÀnpo07, to $n0iv Óux coU mpopírow Atgueploavro và (udvid pou. Éavrol, xai érà xov lpatiouóv. jou F6a20v xAXXpov. 36. Kal xa0Yusvot évfpouv abtoóv. 37. Kal éx£Ornxav Endvo) 1 xeya c aüz00 vn alviov aovoU veypaq uévnv O0xóc éactv "IncoUc 6 Baoueuc zv "[ouGatov. 38. Tóre avaupcüveat cUv abt) 800 Ansral,, el dx CGeEtov xal ele dE ebmvopunv hodie per visum propter eum. 20. Principes autem sacerdotum et seniores persuaserunt populis ut peterent Barabbam, Jesum vero perderent. 21. Respondens autem prises ait illis: Quem vultis vobis de duobus dimitti? At illi dixerunt: Barabbam. 22. Dicit illis Pilatus: Quid igitur faciam de Jesu qui dicitur Christus? 23. Dicunt omnes: Crucifigatur. Ait illis praeses: Qnid enim mali fecit? At illi magis clamabant, dicentes: Crucifigatur. 24. Videns autem Pilatus quia nihil proficeret, sed magis lumultus fieret, accepta aqua, lavit manus coram populo, dicens: Innocens ego sum a sanguine justi hujus: vos videritis. 25. Et respondens universus populus dixit: Sanguis ejus super nos et super filios nostros. 26. Tunc dimisit illis Barabbam: Jesum autem flagellatum tradidit eis ut crucifigeretur. 27. Tunc milites praesidis suscipientes Jesum ín pretorium, congregaverunt ad eum universam cohortem. 28. Et exuentes eum, chlamydem coccineam circumdederunt ei, 29. Et plectentes coronam de spinis, posuerunt super caput ejus, et arundinem in dextera ejus. Et genu flexo ante eum, illudebant ei, dicentes: Ave, rex Judseorum. 30. El exspuentes in eum, acceperunt arundinem, et percutiebant caput ejus. 31. Et postquam illuserunt ei, exuerunt eum chlamyde, et induerunt eum vestimentis ejus, et duxerunt eum ut crucifigerent. 32. Exeuntes autem invenerunt hominem Cyrenseum, nomine Simonem: hunc angariaverunt ut tolleret crucem ejus. 39. Et venerunt in locum qui dicitur Golgotha, quod est, calvarite locus. 34. Et dederunt ei vinum bibere cum felle mistum. Et quum guslasset, noluit bibere. 35. Postquam autem crucifixerunt eum, diviserunt vestimenta ejus, sortem mittentes: ut impleretur quod dictum est per proplietam dicentem: Diviserunt sibi vestimenta mea, et super vestem meam miserunt sortem. 36. Et sedentes servabant eum. 37. Et imposuerunt super caput ejus causam ipsius scriptam: Hic £sr JEsUs, REX JUDAEORUM. 38. Tunc crucifixi sunt cum eo duo latrones, unus a dextris, et unus a sinistris.

EVANGELIUM SECUNDUM MATTHEUM. XXVII. 53 39. Ot 33 mrapartopsuduevot ZGAaayuouv. aüxóv, xtvoUytec Tc xepaÀ& adcGv 40. xal Afyoviec Oo, 6 xavaAUoy xóv. vaov xal dv tptolv fiu£oats olxoDopuiv, aüocov atautóv: El vioc OcoU 4 xard 6n: dro toU GTaupoU. «1. "Ouoíox xal ol dpyiepeiz &kmalzovesc uevà t&v Yoxt&p.acétov xal mpsaGucépuv ÉAeyov: 42. "AXÀoug Écwctv, Éautoóv ob Dóvarat cav cl BacU.le "IopaA &avw, xava6avo vüv. árb xoU otavoU xal TictEUO[AEV aUTü 43. TÉmotsv él xov 0cov- Duadatw vàv el 0£)ex aocóv- &irtev 1&g' 9: vlóc coU elit. 44. To 9 abco xai of Aqoxal ol cuavaupoÜévrec aov ajto) Gve(i,ov abvóv. 45. "Amb 0b Éxcwe pac cxóroq Pyévtxvo éri n üaav "Cv 37v. Éux pac £vatre. 46. IIepi 6à c3. dvivny Gpav dvt6onotv 6 "Imaoi, qo, ut[dÀ AEyov: CHA 3A, Aag oa6ay0avi; couv law: Gi ioo 0c£ you, (va cl pas ExatéA 186 5 47. Tivàg 83 cv. dxet. Écrottov. dxoócavte, Éeqov"HXiav quvet oUtoc. 48. Kai s00£ox Spapunv &ic PE abrQv xal Aa6ov aróvov mÀdfsas xs OLouc xai mepiUelo xaÀdpuo éxóriev aU TÓv. 49. Ot 8 Aorxol Daeyov: "Agec, Üpev el épyexat '"HA(ac eoGtv abtóv. 5o. 'O 8à "Insoüc xdÀtv xp&Eac quvij uero d X&v t0 TvEUja. 51. KallBoó, co xavaméracpa to) vao0 £y lot slc Üóo dà dwwoÜrv Éwe xd, xal $j (7j &as(o00, xal ai réspa: doy lofnsav, 62. xal xX uvaueta. dveqy Onoav xal moÀÀ& apava Tüv xexoinpéveoy &vícov Tyy£oüzoav: 63. xai £Ee)0óvtsc dx TOv uvnctlov pec vv Éeoav aitoo 3A8ov el; viv &v(av moÀt xai ivepavicOncav T0) 0c. &&.. 'O 5À Exaxóvcapyox xal ol uev! aoro vnpoUvtte «bw "InsoUv, lBdv:eg vóv cGrwpbv xai và qwóusva, égobr/ensav agóBpa Aévovttc 'AXnOGX, uoc OsoU jv oU106. 65. "Heav óà ixri vuvaixec mo)Àal ámb paxpóüev OewpoUcat, afuvec JixoAoótnsav vij 'Inso) ám «7 T'aAÀ a(a 5axovoocat aóto. 66. "Ev al; 3» Mapla 54 MayonXnvs, xxl Mapía 5$, toU Daxo6ov xal "Ioco uwrrenp, xal fj uienp t&v viov Zs6t5alov. $7. "'Oqíac 5à qsvouévnc 3A0tv dvOpwmoc TÀoUctX &n$ 'Apusaaíac, voóvoua "lucri, & xal aürix épaQj csucev c0 "Ingoo. &$. Olroc mposzA0rv x [dto xol dví0aT0 c6 cua ToU "Inso0. «dte 6 YIntroc ixé)sucev. do3007vat 15 copa. &. Kal Aa6ív c5 cp 6 "Ioco iveruldiev a0co év owbówvt xag, 39. Preetereuntes autem blasphemabant eum, moventes capita sua, 40. Et dicentes: Vah! qui destruis templum Dei, et in triduo illud rezdificas, salva temetipsum: si filius Dei es, descende de cruce. 41. Similiter et principes sacerdotum illudentes cum scribis et seniorihus dicebant: 42. Alios salvos fecit, seipsum non potest salvum facere: si rex Israel est, descendat nunc de cruce, et credimus ei; 43. Confidit in Deo: liberet nunc, si vult eum; dixit enim: Quia filius Dei sum. 44. Idipsum autem et latrones, qui crucifixi erant cum eo, improperabant ei. 45. A sexta autem hora tenebrae fact:e sunt super universam terram usque ad horam nonam. 46. Et circa horam nonam clamavit Jesus voce magna, dicens: Eli, Eli,lamma sabacthani? hoc est: Deus meus, Deus meus, ut quid dereliquisti me? 47. Quidam autem illic stantes et audientes, dicebant: Eliam vocat iste. 48. Et continuo currens unus ex eis, acceptam spongiam implevit aceto, et imposuit arundini, et dabat ei bibere. 49. Cteteri Yero dicebant: Sine, videamus an veniat Elias liberans eum. 50. Jesus autem iterum clamans voce magna, emisit spiritum. 51. Et ecce velum templi scissum est in duas partes a summo usque deorsum; et terra mola eet, et petra scissae sunt, 52. Et monumenta aperta sunt, et multa corpora sancto: rum qui dormierant, surrexerunt. 53. Et exeuntes de monumentis post resurrectionem ejus, venerunt in sanctam civitatem, et apparuerunt multis. 54. Centurio autem, et qui cum eo erant, custodientes Jesum, viso terre motu et his quz fiebant, Limueruntl valde, dicentes: Vere filius Dei erat iste. 55. Erant autem ibi mulieres multe a longe, que secut&e erant Jesum a Galilzea, ministrantes ei: 56. Inter quas erat Maria Magdalene, et Maria Jacobi et Joseph mater, et maler filiorum Zebed:i. 57. Quum autem sero factum esset, venit quidam homo dives ab Arimathzea, nomine Joseph, qui et ipse discipulus erat Jesu. 58. Hic accessit ad Pilatum, et petiit corpus Jesu. Tunc Pilatus jussit reddi corpus. 59. Et accepto corpore, Josepli involvit illud in sindone munda.

54 EYAITEAION KATA MATOAION. eo. xal ÉÜünxtv abro iv ti) xai) aór00 p vrpusloo Ó Za roumatv dv tT) mérpa, xai xpoaxuAlaac AtBov p.£av " De 100 uvrusiou dx TjAEv. Hv Bb Aui Magía $$ MayBoXnv? xai 4 dn Mala. xaÜYevat drévavtt 100. tüpoU. e2, T7, 9 éradptov, Jti 2oxlv uttà cv mapaoxtvrv, cuv gOnaav ol doyiepeie xol ol. QDapisatot mroox. IIcÀatov e3. Aéyovtec Kopie, dvo Ompuev Oct Exetvoo 6 mÀavoc &i rev Éct (Qv: Mecà 1pelc fju£oac évtipopat. ei. Késucov ouv áagaAcüz,vai TOv vov Koc tT tp(rnc pdoac, uimove £M0Óvvec ol jxvral adtoU xJ£quootv aóxüv xal sizoctv 5. Aaí "Hyípón dvo xv vexpiv, xal favat $j doy vr, mv yeiguv t, npo. es. "Eyv abro 6 IIÀatvoc " Eyevt. xovavuótav: ürdYErE, dcgaMiaacüt 6 &, olóate. o0. OL 86 xoprvOEveeo Tja pad ioavro 10v 1àgov oypayicavxeq xov Atüov uet «Tic xoucvuó(a«. KH.. "O44 &À ca66dtov, tT, éniponxoíon sl; ulav ca 66&tov, 1A0:v Mapla $ MayBaAnvh xai $ dim Mapía Ücp7aat tov ta0v. 2. Kal 0200, cttejio, 2yévero u£qac GYryeXoc Yo xuptou xavaÓc d oüpavoU xai mpoceA0nv drtxuAity tov ÀAl0ov xal ixdOnro émdvo aOroU. 3. "Hv 8 f cloéa. abxoU & dacpa rJ) xal «5 dvBuna aU TOU (0GEl jv, 4. Amb i x00 qo6ou abroU Écrlcüngav ol cnpouv7£G xat éyevyjoónaav dati vexpot. 5. 'Amoxpiüetg 626 dyysAoc cixev cai vovadziv: M3 qo6etae Opseie oloa. vàp Pvc"InsoUv «0v éstavpmpévov UnTElTE. e. Oóx lat Gc: Jy yf£o0n vào. xatà« eUnev.. boss, (Bets cov vóTtov Ürou £xevco Ó xüptoc. 7. Kal rayo moptuüciou: clrace voi; pa0nzaio ao100 óc Jrr£pOn xal i$o0, tpodet ouis £l; ^» l'aAAa(av* Exet abtov OecOs. 13oU,, ero Dpitv. 8. Kal éEeX000cat xay ám) ToU pvnue(ou pietà qé6ou xat jqap3c peyaÀv £ópapov dmayyeiÀat voi p.aOvrate aótoU. 9. Kal i&os, 6 '[couc óryjvvnotv abtaig Aéyov: Xaí(pers. al Bà mpocri0oUcat éxpdtrgav aUroU ToUQ 00ae xal vpoctExóvnsav aUtQ. t0. Tóxs AXévev arai, 6 "IncoU;; M3 qo6cic0sórdyevs, Gray yeace cot; dógAgoi ou (va dxéAOOaw £l; cv T'aAtAaíav, xdxti («6 Óyovcat. 1t. ITogeuou£vov 83 aócàv, l900, vivic 17. xova vob(aq £X0dvtec elc t3 mo dr ytOav coi; doy epeugty &ravza và vevdueva. 12. Kal cuvayüévrec puevk x&v. mpsabuttouv cuu6oUAtóv t£ Aa6dvtec &oyüptov (xavov ÉGuxav vote axpaTUDTAG, KH'. 60. Et posuit illud in monamento suo novo, quod exciderat in petra. Et advolvit saxum magnum ad ostium monumenti, et abiit. 61. Erat autem ibi Maria Magdalene, et altera Maria, sedentes contra sepulcrum. 62. Altera autem die, qua est post parasceven, convenerunt principes sacerdotum et phariszi ad Pilatum, 63. Dicentes: Domine, recordati sumus quia seductor ille dixit adhuc vivens: Post tres dies resurgam. 64. Jubeergo custodiri sepulcrum usque in diem tertium, ne forte veniant discipuli ejus, ct furentur eum, et dicant plebi: Surrexit a mortuis; et erit novissimus error pejor priore. 65. Ait illis Pilatus: Habetis custodiam; ite, custodite sicut scitis. 66. Illi autem abeuntes, muniergnt sepulcrum, signantes lapidem, cum custodibus. XXVIII. 1. Vespere autem sabbati, qui lucescil in prima sabbati, venit Maria Magdalene, et altera Maria, videre sepulcrum. 2. El ecce terra motus factus est magnus. Angelus enim Domini descendit de ccelo, et accedens revolvit lapidem, et sedebat super eum: 3. Erat autem adspectus ejus sicut fulgur, et vestimentum ejus sicut nix. 4. Pra timore autem ejus exterrili sunt custodes, et facti sunt velut mortui. 5. Respondens autem angelus dixit mulieribus: Nolite timere, vos: scio epim quod Jesum, qui crucifixus est, queeritis: 6. Non est hic: surrexit enim, sicut dixit. Venite, et videte locum ubi positus erat Dominus. 7. Et cito euntes dicite discipulis ejus quia surrexit; et ecce priecedit vos in Galilaeam: ibi eum videbitis. Ecce praedixi vobis. 8. Et exierunt cito de monumento cum tímore et gaudio magno, currentes nuntiare discipulis ejus. 9. Et ecce Jesus occurrit illis, dicens: Avete. Illee autem accesserunt, et tenuerunt pedes ejus, et adoraverunt eum. 10. Tunc ait illis Jesus: Nolite timere. Ite, nuntiate fratribus meis ut eant in Galilaeam; ibí me videbunt. 11. Qux quum abiissent, ecce quidam de custodibus venerunt in civitatem, et nuntiaverunt principibus sacerdotum omnia quz facla fuerant. 12. Et congregati cum senioribus, consilio accepto, pecu. niam copiosam dederunt militibus,

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. I. $5 I3. A£qovtec: Elracs xc ot anta xócoU vuxtoc 13. Dicentes: Dicite quia discipuli ejus nocte venerunt, &A0óvxec ÉxAejav aoróv fiy xouuaopévoxv. et furati sunt eum, nobis dormientibus. i14. Kal d&v dxouc07j xoUto ümro voU fyyeudvoc, fete 14. Et si hoc auditum fuerit a praeside, nos suadebimus v£ícoj.tv aov, xat ope apuepluvouc movigop.tv. ei, et securos vos faciemus. 15. Ot 8$ Aa60veeo v& dpyupis Pxotzoav ic iXa- 15. At illi, accepta pecunia, fecerunt sicut erant edocti. 469neav. xa GegnicO0n 6 Xóvo, ob tor tap "[ouSatow; | Et divulgatum est verbum istud apud Judaeos, usque in t£ pt tj, orjsepov $u£pac hodiernum diem. 16. Ot 6à Év8exa. anta àrxopeU0ncav el; vv. Ta- 16. Undecim autem, discipuli abierunt in Galileam, in Aalav slc vo ópoc oU éxá&a xo a0toi 6 ImsoUc. montem ubi constituerat illis Jesus. 17. KaliBóvtec abxbv mpogexüvrcav: ol 63. dolova- 17. Et videntes eum, adoraverunt: quidam autem dubicay. taverunt. 18. Kal rpoceA6nv 5" InooUc ZdAotv aotoic Aévov: 18. Et accedens Jesus locutus est eis, dicens: Data est "Eóó6* uot x&ca iQouctia dv obpavéo xal nl vr yTc. | mibi omnis potestas in celo et in terra. 19. TIopeuO£vcec oov uaürreucaxe ndvra và PÜvn, 19. Euntes ergo docete omnes gentes, baptizantes eos in BarciLovtec aürouc el; và Üvop.a ToU marQóc xal roU | nomine Patris et Filii et Spiritus sancti; uoU xal ToU áylou vveopatoc, 20. Óibdcxovrtq abtoUg tnpsiv mavra Óca ivettid- 20. Docentes eos servare omnia quaecumque mandavi vopony Opiv* xal iSo0, /vO. pe0* ouv slgl mdcag và; bis: et ecce ego vobiscum sum omnibus diebus, usque ad fu£oac ux; vfi; cuvteAs(aq x0U alivoc. consummationem szculi. EY ATTEAION EVANGELIUM KATA MAPKON. SECUNDUM MARCUM. —— 2990 «m— — — 00«m— — A'. I. 1. "Àpy3 100 eüayyeA ou "Ingo XouroU vou coU. 1. Initium evangelil Jesu Christi, filii Dei. 2- 1X Yéyeamrat dv "Heata TO mpogtizn: "Ios, 2. Sicut scriptum est in Isaia propheta: Ecce ego mitto bà dmoctvé)uo xóv dye)óv uou mpÓ mpocoTrOv GOV, angelum meum ante faciem tuam, qui preparabit víam 6c xavacxeudatt vv 000v aou Éympoc0Ev cov. | tuam ante te. 3. ov) Boovro; ev 17, Epio: "Exouidoate vv | 3. Vox clamantis in deserto: Parate viam Domini, re680v xuptou, to0elac moteire rào vpl6ouc aütoo. ctas facite semitas ejus. 4. "Evévexo 'Iodvvrc, v 57, 2p) Bamt(ov. xal 4. Fuit Joannes in deserto baptizans, et praedicans baxnpóccuv Bang pevavotae elc &pectv Ggapriov. ptismum poenitentize in remissionem peccatorum. 5. Kol?bemopeUtto móc aócóv müca f$ 'louja(a | 5. EL egrediebatur ad eum omnis Judzese regio, et Jeroyop xal ol "leposoAuprirat mávrec, xal &Oamrtovro | solymitze universi, et baptizabantur ab illo in Jordanis flu. óx' adroU iv vi) "IopBdvr rotajun d&o.oAoqoouevot tk | mine, confitentes peccata sua. &papttac aotOv. e. Kol 7v "Iodvvrne dvórBuu£vos cptyac xauYjÀou xal 6. Et erat Joannes vestitus pilis cameli, et zona pellicea Qovry Brpgacivny epi xdv óagbv abüvoU, xal ic0uy | circa lumbos ejus; et locustas et mel sylvestre edebat. Et dxop(Bac xal £i &yptov. xal éxyjpuaatv Aéywv predicabat dicens: 7. "Epyevat 6 lay upóvepóc uou ómíao ou, o0 oUx 7. Venit fortior me post me: cujus non sum dignus proelpl ixavoe xójac Aógat 10v liávra. t&v Ümo8npiárov | cumbens solvere corrigiam calceamentorum ejus. QUTOU. 8. 'Eyo iódrttoa Qj ÜSaci, abtóo 08 Bamrísec | — 8. Ego baptizavi vos aqua: ille vero baptizabit vos Spiópdc mvtU[.a m &ylo. ritu sancto. 9. Kal 2yévexo àv Axe(vat; vais fu£pazu 30cv "In- 9. Et factum est, in diebus illis venit Jesus a Nazareth goUe dtó. Natap10 «7c l'aAa(ac xal £Gancíc0v, ono, Galileee; et baptizatus eet a Joanne in Jordane. '[u&vvou v ttp "Iopódvn. |

$6 EYATTEAION KATA MAPKON. A'. 10. Kel cb60c dva6atveov dà coU UOacoc lev J|votYuÉvouc toüc oüpavouc xal t5 TvtUja dX mEptGtepkv xara6aivoy xal [£vov ax' abtóv. I1. Kal qov)) éyévero. ix t9v. obpavov: Eb di 6 vlo« uou 6 dyarntoc, £v aoi. ebBoxza. 12. Kaltófuc xo mveUpna Ex6ad))t acbv ele 7v l'onu.ov. 13. Kal 7v dv c5 épfuto ceaoaodxovva fufpag xal ttGGaopdxovta vuxrauc Ttipalouevoc Um coU catavü, xal Jw uttk cv Ozolev, xal ol d-rysXot. Bvnxóvouv CIT 14. Mex& Ó& c5 mapaSo0zivat cv "Iodvvnw. 3Aüev 6 'Incoüc ele cv DaAnalav, xqpéaauv có cüaqy£Atov T7 Baeuietac voo OcoU I5. xal A£ytv* Urt mervigrcat 6 xaipkc xal Jyyixtv 4 Baca coU OsoG * puecavosirs xai mirttusts cO eoa YyeA o. (6. Kal rapdvov mapk vv 0aAaocav «75 Do)Aaíae tlàev Z(uova xal Avópfav vóv d3tÀpov aütoU BaXXoveac dugp(6Anarpa sl; càv ÜdAaccav: Tcav 15e C PNTITA 17. Kal etzev abcoi; 6 'InaoUg; Atüce óntam pou, xal Totáoo Óp&c vevécOat d)uetc dvÜpurmov. 18. Kal eü0Éec dofvte, và Dxvua JixoAou0r,cav aot. 19. Kai poGàc éxrlüev GA(yov elBev "Idxw6ov. cov «00 Zis6s8alou xal "Ioavvny xov dótAoov aóc00, xal ao*oUc xaxapt(tovrac dv vip iol x& Boxrua: 40. xal tüüUc £xa)scsv aotoUe. xal do£ytseq tÓv mavípx abvüv Ze6contov év vi) molo uc TOv uicÓutiv 7jxoAou0cav abtO. 31. Kal ela opevovcas elc KagapvaoUp xal tüf£w« voi cd66aciw tlacAOov elo hv. cuvaqurrhvy £3aoxty (TOU. 92. Kal iter) aaovro àv «T, 910a] aovoU: iv vie Gi&doxoy aüToUe (xc E&ouc(av yvy xai oy 6x, ol voag.pa tete. 23. Kal 7» £v T5 cuvaqwyT abTQv dvÜporroc év zvEUp.att dxaÜdovto, xal dvéxgaltv 24. Aéyov: "TC f aiv xal aot, 'Insoo Nalapnyé; 1A0tc d oÀÉcat fiiic; olód ce xc el, 6 &vtoc oU cov. 4». Kal érextumoev advo 6 "InaoUo Aéyov: d'uuo071 xal £teA0e dà roü dvÜptomou. 39. Kal emapdLaw aüróv tà TvcUpa tb dxaÜnprov xal xoütav quy sey 8G7A0€v dm aoroo. 17. Kal idape/fünsav Krxavesc, ovs auCzveiv mQax áautoUc Aéyovrac: Tl davtv xoU10; cíc fj 90a $ xou) aUcn; Ó:t xav. &Eouc(av xal voi mvtUp.20tv. toic àxaOdprote éxvraoett, xal ürxaxoUouotv. a0tO, 28. Kal 23A0cv fj dxo)) aüroU tü0bc tiq Gunv vÀv n£pÜyepov tfc l'aAOalac. 49. Kal eb0bc PieAóveee dx tT cuvaquyTi 700v rl Xy olx(ay Xíuuvoc xal "'AvBo£ou pi£xà. "TIaxo6ou X1t [qcdlvvou. 10. Et statim adscendens de aqua, vidit coelos apertos, et Spiritum tanquam columbam descendentem et manentem in ipeo. (1. Et vox facta est de ccelis: Tu es filius meus dilectus, in te complacui. 12. Et statim Spiritus expulit eum in desertum. (3. Et erat in deserto quadraginta diebus et quadraginta noctibus; et tentabatur a satana; eratque cum bestiis, et angeli ministrabant illi. (4. Postquam autem traditus est Joannes, venit Jesus in Galileam, praedicans evangelium regni Dei, 15. Et dicens: Quoniam impletum est tempus, et appropinquavit regnum Dei; penitemini, et credite evangelio. 16. Et preeteriens secus mare Galilaese, vidit Simonem et Andream fratrem ejus, mittentes retia in mare (erant enim piscatores), 17. Et dixit eis Jesus: Venite post me, et faciam vos fieri piscatores hominum. 18. Et protinus, relictis retibus, secuti sunt eum. 19. Et progressus inde pusillum, vidit Jacobum Zebedzi et Joannem fratrem ejus, et ipsos componentes retia in navi; 20. Et statim vocavit illos. Et relicto patre suo Zebedazeo in navi cum mercenariis, secuti sunt eum. 21. Et ingrediuntur Capharnaum; et &tatim sabbatis ingressus in synagogam, docebat eos. 22. Et stupebant super doctrina ejus: erat enim docens €o8, quasi potestatem habens, e noh sicut scribae. 23. Et erat in synagoga eorum homo in spiritu immundo; et exclamavit, 24. Dicens: Quid nobis et tibi, Jesu Nazarene? venisti perdere nos? scio qui sis, Sanctus Dei. 25. Et comminatus est ei Jesus, dicens: Obmutesce, et exi de homine. 26. Et discerpens eum spiritus immundus, et exclamans voce magna, exiit ab eo. 27. Et mirati sunt omnes, ita ut conquirerent inter se dicentes: Quidnam est hioc? quaenam doctrina ligc nova? quia in potestate etiam spiritibus immundis imperat, et obediunt ei. 28. Et processit rumor ejus statim in omnem regionem Galilaeze. 29. Et protinus egredientes de synagoga, venerunt in domum Simoois el Andrez cum Jacobo et Joanne.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. II. so. *H 54 mev6spà. Zipusvoc xacéxevro ropíacouca, xal £00bc A£vouctv 010) Ttol aüvTic. 31. Kal xpogriÓow Jjyripev aüthv xpaváoag cT& yexpo« a9T7c xal só0tox« dozxtv xüv)v 6 mupetót, xal Ótnxóvet aioic. 33. "Oda 0$ qevop£vnc, ce ÉBuasv 6 fAoc, focpov mpóc aürüv mávtuq ToU, xaxóx Éyovraq xal «obo 8aip.ovt,opévouc" 33. xal 3v GÀ fj djus EmtouvnqulÉvm pix v 0opav. 34. Kal dÓepdmtuctv To0ÀÀoU, xaxix Üyovvag motx(Aat vdgot;, xal Baióvia mo)À& dtéGa)sv, xal ox Tguv ara AaAely Uvt 9suav aítóv. 35. Kal pot lvvuya. XMav dvactá; dt) 0ev xal ám A0cv sl; Éontsov vórov xixet mpoanoj£ro. 36. Kal xavsoluoftv aóvóv X(pv xal ot jer! aoTOU. 37. Kal ce sbpov abvbv. Mou abcüy 6 návctc Unvoocív ct. 38. Kal Met abroic "Aquuev elc vào évyoc xoa xal elc tàc vóAttw, (va xdxst xnpUQu: elc voUto 4p QxÀvfa. 39. Kal 7v xngücawv dv caic auvaqwyatc abtov tlc 8X,» x3» Fo aíav xal ck Sauióvia àx6a0Xunv. 49. Kai fpyssat mpbc aüvóv Xempóc, mapaxaAow «Uróy xal yovurerGv Aévuv aóvü* ikv Ofknc Oovacal pe xa8apíca. 41... O 5i "InaoUc orav vio0rlo 2xcelvac cv xetpa abvo0 fijarvo aüroU xal Most aütGy 6o, xa0aplt. 42. Kai elzóvroc aótoU eb00c án A0ev dm' aóroU 5, A£roa, xal ixatao(c0n. 43. Kal dgÓOpucnoduvos abt) t000c ití6a)ev ab10v, a4. xat Àéqex abci "Opa unBevt eUrenc, 22' Oros Betfov asautbv c6) dpyupri xal mpocíveyxe mspl ToU xa0apwo0 cou À mpocératev Moa? clc [sap roptov GUTOt«. 4s... O 6 iEeA00v Tiotaxo xnposatw xal Gugngttt vov Aóvov, 6oxe unxéxi abvov óóvacOat pavspix slosAOcty elc oA, d) Éio dv ipfikoi, sómos iv. xal 3eyovro mpà« aücov mdvvolev. B. 1. Kal xdÀov clo70tv el; Kapapvaoug. 5v fisepov. 2. Kal AxoUc0n 6x1 elg oixov &avtv: xal e00£ox cuvy8ncsav moÀÀo, Gote umxÉrt yoptiv un3E và mpoc 7Jjv Oópav, xal dAd)u: abroic vov Aóvov. 3. Kal foyovrat pho abtóv gépovtt c magaàvttxóv, alpoj.evov bro veaodpov. 4. Kal 3, Sovdpatvot rgogevéyxat abi Ot vov Oy Xov, dreccévacay v) axépny nou v, xal BopüLaveso yaAoetv vov xpdGacrov ig' ( 6 mapaAvtixóq xavéxevro. 67 30. Decumbebat autem socrus Simonis febricitans; et statim dicunt ei de illa. 3f. Et accedens elevavit eam, apprehensa manu ejus; et continuo dimisit eam febris et ministrabat eis. 32. Vespere autem facto quum occidisset sol, afferebant ad eum omnes male habentes, et dzemonia habentes; 33. Et erat omnis civitas congregata ad januam. 34. Et curavit multos qui vexabantur variis languoribus, et diemonia multa ejiciebat, et non sinebat ea loqui, quoniam sciebant eum. 35. Et diluculo valde surgens, egressus abiit in desertum locum, ibique orabat. 36. Et prosecutus est eum Simon, et qui cum illo erant. 37. Et quum invenissent eum, dixerunt ei: Quia omnes querunt te. 38. Et ait illis: Eamus in proximos vicos et civitates, ut et ibi preedicem: ad hoc enim veni. 39. Et erat preedicans in synagogis eorum et in omni Galilea, et daemonia ejiciens. 40. Et venit ad eum leprosus deprecans eum; et genu flexo dixit ei: Si vís, potes me mundare. 41. Jesus autem misertus ejus, extendit manum suam, et tangens eum, ait illi: Volo: mundare. 42. Et quum dixisset, statim discessit ab eo lepra, et mundatus est. 43. Et comminatus est el, statimque ejecit illum; 44. Et dicit ei: Vide nemini dixeris: sed vade, ostende te principi sacerdotum, et offer pro emundatione tua quz; priecepit Moyses in testimonium illis. 45. At ille egressus ccpit praedicare et diffamare sermonem, ita ut jam non posset manifeste introire in civitatem, sed foris in desertis locis esset, et conveniebant ad eum undique. II. f. Et iterum intravit Caphàrnaum post dies, 2. Et auditum est quod in domo esset, et convenerunt multi, ita ut non caperet neque ad januam; et loquebatar eis verbum, 3. Et venerunt ad eum ferentes paralyticum qui a quatuor portabatur. 4. Et quum non possent offerre enm illi pra turba, nu. daverunt tectum ubi erat; et patefacientes submiserunt grabatum in quo paralyticus jacebat.

58 EYATTEAION KATA MAPKON. B'. 5. 'Iàov 6i 6 'IneoUe tv xlevww aó:àv Mye «5 na0aÀutux* Téxvov, dpétvral co al &papc(at aov. e. "Haav Bé vwsc 10v voapauacéov Exet xaO uevot xal GtaXoyopuevot £v cato xap8tate aociv 7. 'T( obrog. obtu; Aot; BAacpnpat cl; Bovatat dyi£vat &papríac el u3 elc 6 Oeo; 8. Kal £ó0uc Zmyvouc 6 "IncoUc t xveupaxtt abtoo 6ct obe, OtaAovitovrat dv. Éaucois, £(rey abroic Tí *aUra Ota oyíteoüs 2v vatc xapólats bj; 9. T( éacww tüxomwepov, simtiv Ti TapaÀutuxo* 'Agéovcal aot at Áuapc(at, 3) eL xetv: " Eyvetpe, ápov vov xpd6actóv cou xal tepttátet; 10. "Iva 5à el351e &xt i&ouc(av get 6 vlc coU dv0poToU £r to (7c &giévat ápgaprlac, Avec t mapaivriLI.. Eoi Aéqwo, Éyetpe, dpov xiv. xpd6atóv aou. xai Ürra ye els vov olxóv cov, 12. Kai sóc jy£o0r, xai pac vov xpd6atov dE50cv ivavzioy xdvttov, Govt i5iovac0at mavrac xal 9oEdusty cov Ocüv Aévovtac: Óxt obB£more oÜxux, s(onysv. 13. Kal E70ev ed)uv mapk c^» 0dAa0cav* xal xü&c 6 dy Xo, fíoy svo vtpàx aüvóv, xal iàSaaxev abtoxx. 14. Kal mapdov elócv Atutv tov 700 'AXpa(ou xaÜYpuevov £rl v5 v&Xivtov, xat Aévex aütiy "AxoAXoU0rt uot. xal dvaotác 7xoAouUnasv a01Q. D. Koi éyévexo £v xà) xataxtio0at aàvv év «3j ol. x(a aócoU, toXÀol veAbvat xal dapzuol guvavéxttvro xà '[ncoU xal roi, puxOrnrais aótoU- xsav yip moXJo! ot xal 7jxoAouUncav aórO. 16. Kai ot ypap.pacceto xal ol (apisatot, lDóvtec 6x &cü(sc jexk co)v veÀovOv xal áaaproAgv, Éevoy xot pat cas aovoU: Tt Óvc ec ve)ovav xat áp.aproMv &c0(ex xal x(vet 6 Gi0a0xaQoc óp6v; 17. Kal áxoócac 6 "Incouc Aévet aüvot,* OO 7ptíav Éyousty ol loy dove, lavpoo. dJÀ' ol xaxix Eyovetc. o0 Xe 700v xaMcat Buxalou G3À& ápapteX ox. t8. Kal janv of atc "[odvvou xal ot (Papisatot vnattUovtec. xal Épyovrat xai JMvouctv aítQ* Ai «i ot aO ca eodivvou xat of v Pa pwalov vrotevouctv, ol 8à col px Onral o0 vr,orevouciv; 19. Kal eixev ajcot; 6 ")noouc: M3) Guvavtat ol víol toU vup.gvoc dv & 6 vupcploc uev. abtóv Éoclv. vncreUstv; Ógov y póvov Éyoucty pe Ééauvav xov vup.oplov, oU Oüvgvtat YrOTEUEtV" 20. ÉAeocovrat 56 fu£pai Üxav ánapÜOT áv' aüxv 6 vo[.gloc, xal tóv& vravtocoucty dv. xelvato xatc fuéac. j 31. Oj!rl, ém(6Ampua Dáxou; áqvdpou émip&mtet él (udctoy maaióv* el Ob uj, atlpec xo mÀXpupa To xatyoóv dr) coU xaAaioU, xal y tipov ay (apa yivexat. 42. Kal o08r Bae olvov véov tlg doxouc TaAatoUc* el 8$ ud, oreet 6 olvog roue &axoUc, xat 6 olvos éxyrixat xal ol ácxol &moAoUvrat: d2à olvov véov tle dcxouq xatvouc BArcéov. 5. Quum autem vidisset Jesus fidem illorum, ait peralytico: Fili, dimittuntur tibi peccata tua, 6. Erant autem illic quidam de scribis sedentes, et cogitantes in cordibus suis: 7. Quid hic sic loquitur? blasphemat. Quis potest dimittere peccata, nisi solus Deus? 8. Quo statim cognito Jesus spiritu suo, quia sic cogitareat intra se, dicit illis: Quid ista cogitatis in cordibus vestris? 9. Quid est facilius, dicere paralytico: Dimittuntur tibi peccata, an dicere: Surge, tolle grabatum tuum, et ambula? 10. Ut autem sciatis quia Filius homipis habet potestatem in lerra dimittendi peccata, (ait paralytico), 11. Tibi dico: Surge, tolle grabatum tuum, et vade ip domum tuam. 12. Et statim surrexit ille; et, sublato grabaio, abiit coram omnibus, ita ut mirarentur omnes, et honorificarent Deum, dicentes: Quia nunquam sic vidimus. 13. Et egressus esl rursus ad mare; omnisque turba veniebat ad eum, et docebat eos. 14. Et quum preteriret, vidit Levi Alphsel sedentem ad telonium, et ait illi: Sequere me. Et surgens secutus est eum. 15. Et factum est, quum accumberet in domo illius, multi publicani et peccatores simul discumbebant cum Jesu et discipulis ejus: erant enim multi qui et sequebantur eum. 16. Et scribe et phariszi, videntes quia manducaret cum publicanis et peccatoribus, dicebant discipulis ejus: Quare cum publicanis et peccatoribus manducat et bibit magister vester? 17. Hoc audito Jesus ait illis: Non necesse habent sani medico, sed qui male habent: non enim veni vocare justos, sed peccatores. 18. Et erant discipuli Joannis et pharisei jejunantes; et. veniunt, et dicunt illi: Quare discipuli Joannis et pharisseorum jejunant, tui autem discipuli non jejunant? 19. Et ait illis Jesus: Numquid possunt filii nuptiarum, quamdiu sponsus cum illis est, jejunare? Quanto tempore habent secum sponsurm, non possunt jejunare. 20. Venient autem dies quum auferetur ab eis sponsus; et tunc jejunabunt in illis diebus. 21. Nemo assumentum panni rudis assuit vestimento veteri: alioquin aufert supplementum novum a veteri, et major scissura fit. 22. Et nemo mittit vinum novum in utres veteres: alioquin dirumpet vinum utres, et vinum effundetur, et utres peribunt: sed vinum novum in utres novos mitti debet.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. IIl. 33. Kal £y£vexvo xat adcóv dv xot; ad66aaw ÓmoptóscÜui Ót& c&)yv crop(uuov, xal ol ia0rral adroU Jp&avro 63orottv vÜovrec voUc avayua«. 24. Ot 8? dbapisator Davov aóvor "I6, «( mowüsw xot; ad66aantw Ó oox Etsattv; 35. Kal A£qet abxoic* Oü8émore dv£yvaxce ci émolvocv Aavl5, &v« ypsíav Éayev xai émt(vaotv abtóc xal ol MET. aUTOU; 25. Ilóx; cla) A0ev elc rov oixov toU OtoU érri 'A6u0ap dpytepéux; xal vouc dorouc 7j; rpofiéate; Épayev, obc oUx Éteocty gayeiv el ui) voie lepeootw, xal ZBoxev toic GUv aT oogtv; 77. Kal Deqev abro? Tó aa66acov 8i «àv dv0ooxov Zyévexo, xai oo 6 dvOpurmoc àt& xo ad66acov28. Gore xuptóc iGttv Ó vióc ToU ávÜpuxrou xal ToU ca66dtou. I. |. Kal clo5A0ev mdOuv. clc t). ouvavwr(riv.. xal 7v éxei dvÜporrto« &impauuévnv Dye cv y cia 1. xal wapetrpoUvto aürOv, &l tou; cdó6actv OepartU0t: aj1óv, lva xamoprigouctv aücoU. 3. Kal Xéyet à dvüporroo 16 Éyovtt yv yetpa. d0npauu£vnyv: " Eyetpe elc vo u£cov. 4. Kal Aéyet aíxoic: " EEsaviv roi, o&66actv &yaOoroUrjaa: 7j xaxomorgat, duydv aicut?| dxoAéGas; of &À dewyrov, 5. Ka! nsotiGAejapevoc abrooq pev. Ópy?ic, avAÀvXoupk£voc Éri t7j TOo)GEt 17, xapótac aoTOv Aévet tQ dvOpuore)- " Exvetvoy cv yetpa aou* xal éEécetvev, xal dxexattatdOv 4 4tlp aücoU. e. "EXeA0óvtec 52 ol dPapuaatot có0Uc er cv "HpoOvrvG)v gupiÓoU)tov Éxoíouv xaT! aüroU, Ómwe abtov &TtoÀÉGOCtV. 7. 'O 8» "[nsoUe uexà vov pa0nróv aüroU dveyorgnasv xpi vv ÜdÀagcav, xai moÀó mAT0o, dnó c7« T'aAQa(ac xoi do «ri; "IouSaiag 3xoAoU0oev auvox 8. xal dmó 'leposo)op.ov xal dmó 7 'Iüouua(ac xal x£oav coU "IopBdvou xai oi regt "Tupov xal Za va, nÀTo, WoÀU, dxooovttc Óga molti 300v Tp ao Tóv. 9. Kal cíatv coig uaüvxai, aüvoU (va mAotagtov mpooxaptep?, aoi) Ok vov Oy Aov, tva ui OM mntv a3TOv t0. Tto) oUc v&o iücpdreugev, ete Emvnireety aci (va aócoU &yovrat ócot e(y ov p. Ratcyac. p. Kol cà mvr)para xà dxaáÓapta, Óvav aütov £Ompouv, T oa£mtxoy aot6 xat Exoatov Aévovta * 12. X 1 ulóg coU ÜtoU. xal mo)Àà éÉmet(u.a aivoie, (va ud gavegóv abróv movíatatv, 13. Kal dva6avet sl; 10 dpoc xal mpoaxaAeivat obc Trav abtóc, xai dT,A00v mpóc aotóv. I4. xal éxotnaev (va. ciaiy BiBexa. pet! aícoU, xal (va dxoctéA).m abtoUc xnpocattv: | 59 23. Et factum est iterum quum Dominus sabbatis ambularet per sata, et discipuli ejus coeperunt progredi, et vellere spicas. 24. Phariszei autem dicebant ei: Ecce, quid faciunt sabbatis quod non licet? 25. Etait illis: Nanquam legistis quid fecerit David, quando necessitatem habuit, et esuriit ipse, et qui cum eo erant? 26. Quomodo introivit in domum Dei sub Abiathar principe sacerdotum, et panes propositionis manducavit quos non licebat manducare, nisi sacerdotibus, et dedit eis qui cum eo erant? 27. Et dicebat eis: Sabbatum propter hominem factum est, et non homo propter sabbatum. 28. Itaque dominus est Filius hominis etiam sabbati. It. 1. Et introivit iterum in synagogam; et erat ibi homo habens manum aridam. 2. Et observabant eum, si gabbalis curaret, ut accusarent illum. 3. Et ait homini babenti manum aridam: Surge in medium. 4. Et didit eis: Licet sabbatis benefacere, an male? animam salvam facere, an perdere? At illi tacebant. 5. Et circumspiciens eos cum íra, contristatus super cxcitate cordis eorum, dicit homini: Extende manum tuam. Et extendit, et restituta est manus illi. 6. Exeuntes autem pharismi, statim cam Herodianis consilium faciebant adversus eum, quomodo eum perderent. 7. Jesus autem cum discipulis suis secessit ad mare; et multa turba a Galilza et Judsea secuta est eum, 8. Et ab Jerosolymis, et ab Idumaa, et trans Jordanem; et qui circa Tyrum et Sidonem, multitudo magna, audientes qui& faciebat, venerunt ad eum. 9. Et dixit discipulis suis ut navicula sibi deserviret pro pter turbam, ne comprimerent eum. 10. Multos enim sanabat, ita ut irruerent in eum, ut illum tangerent quotquot habebant plagas. 11. Et spiritus immundi, quum illum videbant, procidebant ei; et clamabant dicentes: 12. Tu es filius Dei. Et vehementer comminabatur eis ne manifestarent illum. 13. Et adscendens in montem, vocavit ad se quos voluit ipse; et venerunt ad eum. 14. Et fecit ut essent duodecim cum illo; et ut mitteret eos praedicare.

60 EYATTEAION KATA MAPKON. A'. 16. xoi xev ajroic dkouciav Üepateuet co voaouc xat ix6d)X sw xk Batóvia, 16. Kai 2rá9nxev 5i Ziovi Óvoua Iléxpov07. xal '[axo60v tov xoU. Ze6tSBalou xai "Imdvvnyv vv dóeAgov toU 'loxi6ou, xai éníUnxsv aüvot, óvógara Boavnpyés, 6 £avww viol Bpovzric: 18. xai 'Avópéav xai GbÜ.rrov xal BapfoAopatov xai Maxfatov xat &opty xal 'Iaxw6oy cv 100 "AAgalou xai Gaó8aiov xal Z(jguva xov xavavatov 19, xal '[ouóav 'Iaxaguotnv, Óq xal mapíSxtv GUTOV. 20. Kol Épyovrat elc olxov. xai auvépy tat duy $4Xo, doce p 5uvagOat aürooo imb dpxov gavyeiv. 21. Kal dxoócavtes ol rao abvoU i500» xpacTsat abcóv* Daryov vào 6x dléara. 32. Kal of ypap parcet, of. dm. "IeposoAopuov xaca6dvtec Dieyov - xi BeeAoe 600) Dyei, xal &vi dv vi) doyovtt viv Dausov(oov. ix6d)Xat và. Paipóvus. 23. Kat xpoaxodeadquvos a0rouc dv rapaboAat, Dieqtv aoo; IIox S0vavat aavavac aavaviv ix6d)Xei; 34. Kal ikv Bacua(a i' Éauc)v uepia7, o0 Sovacat cxarvat fj BacOs(a Exslvn. 35. Kal ikv olx(a do' éauc?v ppio97, o0 Qovavat f$ olx(a &xs(vn avnyvat. 56. Kai el 6 cazava dvíavn lo éavxóv, usplouau o0 Oóvarat oxafzvac dà «£A Éyti. $7. Oj!rl, BUvavat 1X oxsu- toU loyupoU slasAOov £l; cv olx(av Buxpnácat, dàv 13) ztpbiyrov vov. loy upóv Ojo», xal xét cJ olx(av advo Burprdost. 28. "Au AÉoo ópiv, Órv mávxa dorOr ae ca: tois viois "Gv dvÜpo muy tà ápapv/uara xal al BAacgnuía 6cac ikv BAacnuooc29. 6,8. àv BAaagnusion slc v6 rvsüpux x9 dytov, oóx Éxt dotow cl vóv alàva, dJ)' Évogoc laxat aluvíou áuapc/atoc. 39. "Oxt Éeyov: TIveopa. dxdüaprov bye: 31. Kal Fpyovcat fj wfcnp abcoU xal ol. dS gol aó«90, xai fto éocarcec déaxtilav mpoc aücüv xa)cüvteo aUTOv. 32. Kal dxdünro mspl aótóv DyXoc: xal XMyoucwy ajtà '[5o0 - 4 jtnp cov xai ol. d8eXgol aou Eo QntoUclv ce. 33. Kal droxpiüelc ubcoic Myers TG dovw f$ wátno pou. xal ol dsAoo( i14ov; 34. Koi vspibAeddpusvoc touc mept aüróv xoxo xaOnt£vouc Aévex- "I8s 5$ uot pou xat ot àS6Agol pov. 35. *Oc ykp àv movíay xb OfXnua vo0. OcoU, ots de) póc iou xal dBsA, jou xat uro doxiv. A. t. Kal zduv 7jpEaxo &iódoxew napi cv 0dÀaacav. xai guv(jyO7 poc a0r0v Dy Aoc moÀUc, cct aUcóv tle tà TÀotov dp Ódvra. xa7,0a« £v «7j 9aA dao: xai vü Ó d4Xoc t po« Jv 0dXascav éxl cT Yr 7v. 15. Et dedit illis potestatem curandi infirmitates et ejidendi dzemonia. 16. Et imposuit Simoni nomen Petrus: 17. Et Jacobum Zebedei, et Joannem fratrem Jacobi, et imposuit eis nomina Boanerges, quod est, Filii tonitrui: 18. Et Andream, et Philippum, et Bartholomzum, et Matthaeum, et Thomam, et Jacobum Alphzei, et Thaddzeam, et Simonem Cananeum, 19. Et Judam Iscariotem, qui et tradidit illum. 20. Et veniunt ad domum; et convenit iterum turba, ita ut non possent neque panem manducare. 21. Et quum audissent sui, exierunt tenere eum: dicebant enim: Quoniam ín furorem versus est. 22. Et scribe qui ab Jerosolymis descenderant, dicebant: Quoniam Beelzebub habet, et quia in principe daemoniorum ejicit daemonia. 23. Et convocatis eis, in parabolis dicebat illis: Quomodo potest satanas satanam ejicere? 24. Etsi regnum in se dividatur, non potest regnum illud gtare. 25. Et si domus super semet ipsam dispertiatur, non potest domus illa stare. 26. Et si satanas consurrexerit in semet ipsum, dispertitus est, et non poterit stare, sed finem habet. 27. Nemo potest vasa fortis Ingressus in domum diripere, nisi prius fortem alliget, et tunc domum ejua. diripiet. 28. Amen dico vobis quoniam omnia dimitlentur filiis hominum peccata, et blasphemie quibus blasphemaverint: 29. Qui autem blasphemaverit in Spiritum sanctum, non habebit remissionem in eternum, sed reus erit eterni delicti. 30. Quoniam dicebant: Spiritum immundum habet. 31. Et veniunt mater ejus et fratres; et foris stantes miserunt ad eum vocantes eum. 32. Et sedebat circa eum turba; et dicunt ei: Ecce maler tua et fratres tui foris quierunt te. 33. Et respondens eis ait: Quse est mater mea, et fratres mei? 34. Et circumspiciens eos qui in circuitu ejus sedebant, ait: Ecce mater mea et fratres mel. 35. Qui enim fecerit voluntatem Dei, hic frater meus et soror mea et mater est. IV. |. Et iterum cepit docere ad mare; et congregata est ad eum turba multa, ita ut navim adscendens sederet in mari,! et omnis turba circa mare super terram erat;

EVANGELIUM SECUNDUM MABCUM. IV. 6t 2. Kal dó(baoxev aütobe v mapa6oAoie T0ÀAd, xol É)eyev adco év 17, 0t0xy T, aU voUs. "Axoüext. i50, éEzA0ev 6 ome(pov x00 amtioat. 4. Kal év 1t ere(pstw 6 piv Éreasv rapk cv 680v, xal Tcv cà msttwwk coU obpavou xai xatígavev ato. 5. "AXAo 5 Éneaev éri cà mexpió)r,, Ürrou o)x rtytv qv 030v, xal £005c i&avécsQuy Ó1à có i3) Fus. BáOoc t7 Y7«* €. xal 6ve dvíécsOuv 6 fioc, Exavpat(o0n, xai 5x v9 qo) Éjeiv BüLav Een patvOn. 7. Kal dOÀo Értatv cl; 1à, áxdvOac- xai dvíÓ6ncaav al áxavOat xal cuvétvilav a0tó, xal xagnov oüx l5uX£v. 8. Kat dDÀo Éxtctv clo cv qTjv c) xaAfv, xai ü&Sibou xapróv áva6Ga(vovra xai aUtdvovea, xai losotv Év xpiáxovta xal £v Hiixovra xat v Íxaov. 9. Kat Deyev- *Oc OE t)tt dxouety dxouécto, 10. Kai éce éyévexo xac uóvac, Jjportnoav abcóv ol vepl abcbv aüv coi, &o!exa voy mapaGo)iv. 1. Kai Zeyev. abvoic- "Yyuiv O£8orat vivat. cà [socjotov «7j; Bacüalac ro) OtoU* éxslvou, Bà voie Éto £v tagatoAai, và mavra viverat, 13. (va. BAénovreg BAémwciw xal p3 Üoctw, xal dxobovtec dxoUtocty xat 3) Guviaty* urjxots éntotpé«oct. xal &cüjaetat aoroie 7X mapamtOu ara. 13. Kal Xéyet. aüxoic: Oüx. olóaze t&v rapa6oX)y vaUtnv, Xdl mGX TüGaG Tc ra pa6oAXe wocto0r;..'O. ane(pow vov Xoyov amsípti. r5. Obcot 84 elotw ol mrapk cv 655v Ürou antípszat b Aóvoc, xal Óxav áxoócoty, cóübo fpyexat 6 cavavie xai alps cóv AÀóvov cov ioapuávoy iv «ais xapblaw GUTUY. 16. Kal obcot tlatv 6potox; ol dx cX merpibn, avec pot.svot, o, &xav dxoócwaty vbv Aóqov, tüOUc pex yapas Aapódvougty GUTÓV * 17. xal oux £youaw Bltav dv Éauxoic, d) mpooxaiet elaty- eixa qevou£vr, Opec xal BuoypoU Ot cv Aóiov só00c axavéaAltovcat. 18. Kal dot elclv ol elc cà áxdv0ac anetpdusvoc obrol slatv ol xov Aóyov dxobovtec, 19. xal ai pépuxvat vo0 alvog xai 7j dmátr ToU mAoUrou xal al repli x& Aovrà éniüupat elavopeuój.evat cup. Tvlrouctv cv Aóyov, xal dxa proc (vea. 20. Kal obcol elatv of End yv 5v 0v xaX) onapÉvetc, oicivac dxodoucty vv JÓyov xal xapaó£yovtat, xai xagmogopouctv Bv «pidxovra,, Év dbxixovra xal £v Éxa xov. 31. Ka Deyev abvotc: Mit Épgexas 6 Auoy voc tva (rb «bv t.ó810v vel, 9| ro cr, xiv; o0y (va. Ext cv Avyvlav c£07,; z. O9 áp iaxlv ct xoumtóv O dv. 13, gavepu0T; o034 àyívsro dmóxpugov, àXX' (va. elo gavegov £10. sg. El xu Pec o exca. dxoüttv, Gxouécto. 2. Et docebat eos in parabolis multa, et dicebat illis in doctrina sua: 3. Audite: Ecce exiit seminans ad seminandum. 4. Et dum seminat, aliud cecidit circa viam; et venerunt volucres celi, et comederunt illud. 5. Aliud vero cecidit super petrosa, ubi non habuit terram multam; et statim exortum est: quoniam non babebat altitudinem terrz: 6. Et quando exortus est sol, exiestuavit; et eo quod non habebat radicem, exaruit. 7. Et aliud cecidit in spinas; et adscenderunt spine, el suffocaverunt illud, et fructum non dedit. 8. kt aliud cecidit in terram bonam; et dabat fructum adscendentem, et crescentem, et afferebat unum triginta, unum sexaginta, et unum centum. 9. Et dicebat: Qui babet aures audiendi, audiat. 10. Et quum esset singularis, interrogaverunt eum hi qui cum eo erant duodecim, parabolam. 11. Et dicebat eis: Vobis datum est nosse mysterium regni Dei: illis autem qui foris sunt, in parabolis oinnia fiunt, 12. Ut videntes videant, et non videant; et audientes audiant, et non intelligant: ne quando convertantur, et dimittantur eis peccata. 13. Et ait illis: Nescitis parabolam hanc? et quomodo omnes parabolas cognoscetis? 14. Qui seminat, verbum seminat. 15. Hi &utem sunt qui circa viam, ubi seminatur verbum; et quum audierint, confestim venit satanas, et aufert verbum quod seminatum est in cordibus eorum. 16. Et hi sunt similiter qui super petrosa seminantur, qui quum audicrint verbum, statim cum gaudio accipiunt Illud: 17. Et non habent radicem in se, sed temporales sunt, deinde orta tribulatione et persecutione propter verbum, confestim scandalizantur. 18. Etalii sunt qui in spinis seminantur: hi sunt qui verbum audiunt, 19. Et erumnie szculi, et deceptio divitiarum, et circa reliqua concupiscentim introeuntes suffocant verbum, et sine fructu efficitur. 20. Et hi sunt qui super terram bonam seminati sunt, qui audiunt verbum, et suscipiunt, et fructificant, unum triginta, unum sexaginta, e unum centum. 21. Et dicebat illis: Numquid venit lucerna ut sub modio ponatur, aut sub lecto? nonne ut super candelabrum ponatur? 29. Non est enim aliquid absconditum, quod non mani festetur; nec factum est occultum, sed ut in palam veniat. 23. Si quis habet aures audiendi, audiat.

62 EYATTl'EAION KATA MAPKON. E. 9t. Kal Deyev abroic BArere «(. dxoóere dv péxpo pexpeiee, dveuuevontriaevat Ogtv xal mposctórcexat ópiv. 25. Oc vào Eye, Sofínerat abvüy xal & oóx Eyes, xai à fyei dptjoevat dx' avro. 26. Kal Dee Obxtos daxlv fj BaoDa(a toO OsoU, éx; àv dvOpurroc Bar tov crópov ért tT Yr, 37. xxi xaÓ0t005 xal éyt(pmrat voxta xai fufpav xal 6 amópoc; BAaccavn xal pnxovarai, óx; ox. otdtv 98. Áüropdrr q&p 7j 7j xaprooopti, rpGtov y óprov, ela ey vv, ela. Oojom aixov dv 1&9 axáy ut. 99. Kal rav mapaóot 6 xapróc, £000; drogrÉ)ut v6 pé£ravov, Óxt mapfaraxtv 56 Orpusux. 30. Kal Deyev: T(v 60wocwpev cv Baaetav coU OeoU,?| àv tivi ra pa6o)T rapa6aAwpev abcr; 31. 'Í)c xóxxov awdmeex;, 0c, 8vav cmapy éni t7 7i, pixpórepóc avt mávruv vüv amtopdtuy row iri 4T Y7, 33. xal Óxav erap7;, dva6alvet xal (vexat petto mdvrav vOv Aaydwew, xai motei xAáBouc touc, doce 60vacOat 6x5 cJv oxikv aüco0 1X metELvk v00 oUpavo xatacx"vyouv. 33. Ka votaóraic ro)Aatc rapa6oAais PAdAet adole tbv Jóvov, xa&cc 265vavro dxoittv: $4. yopl; 0à mapa6oMi, oüx 8AdÀet abro, xar lB(av 5$ «ot; u.aOnraic abcou ér£Avev avra. 35. Kal Mti abcoic dv éxelvn tj fiu£pa Gplac ytvep.Évne AdfA6opey elc t5 mípav. 36. Kal doéveec cov Oy Xov rapaAauÓdvouaty abtóv, é&x; Jy dv x) mÀolto* xal d) mÀota jv pec. abcov. 37. Kal éyíévexvo Aaa pedo dv£uou, xal x xàuata in£6Ga))ev slg v0 mÀoiov, Gave. 70v, YepioeoUat «o TÀoiov. 3:8. Kal Xv abche bv «3j mpópvn Pn t0 mpooxe3aAatov xaÜeu8wv. xal Biutys(pouaw aüróv xal Aíyouatv aütü* AdddoxaAs, o0 ufAet aot frt dro) iua; 39. Kal &tevep0rle 2mev(icmoev i dvé£juo xal. eleev 17 0nAdaon Eubna,ntg(uoco. xal ixónactv Ó dvepx, xal dyévexo yaÀ,vr, uta. 40. Kal c(mev. abcotz; T( 8so(. dave; obrt. Éyece Üactw; xal ipoÓr/aoav qó6ov uéyav xal Üeyov mpi dAXAouc Tí; dpa obcóg dat Óxt xal 6 dveucoc xal f 0dAacca Üümaxovoucty aóTU; E. 1. Kal 300v clo x5 népav tT 0nAdccng tlc tv go pav vov l'epaonvov.. Kal 2EeX0óvet aci dx. coU mÀo(ou, £0 toc Ürvvvngtv abc ix vOv povnjuelov. dvüperrog dv. mvtupatt áxaÜdoto, 3. Óc vv xaro(xnotw stytv dv toic pev] uactv, xal ot0£ &Aóctaw oüxétt oüdel, dO0vato ao1óv O7jcav 24. Et dicebat illis: Videte quid audiatis. In qua mensura mensi fueritis, remetietur vobis, et adjicietur vobis. 25. Qui enim habet, dabitur illi; et qui non babet, etiam quod habet auferetnr ab eo. 26. Et dicebat: Sic est regnum Dei, quemadmodum £i homo jaciat sementem in terram, 27. Et dormiat, et exsurgat nocte et die, et semen germinet, et increacat dum nescit ille. 28. Ultro enim terra fructificat, primum herbam, deinde spicam, deinde plenum frumentum in spica. 29. Et quum produxerit fructus, statim mittit falcem: quoniam adest messis. 30. Et dicebat: Cui assimilabimus regnum Dei? aut cui parabolie comparabimus illud? 31. Sicut granum sinapis, quod quum seminatum fuerit in terra, minus est omnibus seminibus quz sunt in terra: 32. Et quum semipatum fuerit, adscendit, et fit majus omnibus oleribus, et facit ramos magnos, ita ut possint sub umbra ejus aves cceli habitare. 33. Et talibus multis parabolis loquebatur eis verbum, proat poterant audire: 34. Sine parabola autem non loquebatur eis: seorsum autem discipulis suis disserebat omnia. 35. Et ait illis in illa die, quum sero esset factum: Transeamus contra. 36. Et dimittentes turbam, assumunt eum ita ut erat in navi; et alie naves erant cum illo. 37. Et facta est procella magna venti, et fluctus mittebat in navim, ila ut impleretur navis. 38. Et erat ipse in pnppi super cervical dormiens; et excitant eum, et dicunt illi: Magister, non ad te pertinet quia perimus? 39. Et exsurgens comminatus est vento, et dixit mari: Tace, obmutesce. Et cessavit ventus; et facta est tranquillitas magna. 40. Et ait illis: Quid timidi estis? necdum habetis fidem? Et timuerunt timore magno, et dicebant ad alterutrum: Quis, putas, est iste, quia el ventus et mare obediunt ei? V. 1. Ei venerunt trans fretum maris in regionem Gerasenorum. 2. Et exeunti ei de navi statim occurrit de monumentis homo in spiritu immundo, 3. Qui domicilium habebat in monumentis, et neque catenis jam quisquam poterat eum liyare:

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. V. 63 4. Ái& có abtóv To)Àdxts ft£Oat; xal GÀAónsaty Oec£a0at, xal ÓucxdcÜ0at Ór' abtoU Tàq á)Ucet, xal cà; víóaq guveevptüat, xa ouó£l lo utv autóv 6 Sp daa 5. xai ux mtvU vuxibe xal ÁBuépac 3v toc uvápactv. xal dv xoig pest. div xpdzmv xal xacraxómTOGy Éauxóv Aio. e. "]óov 5à. «ov 'Incoóv &x$ paxoóüev Épaurv. xal WooGExüvnaEv aUtOv, 7. xal xpáEac qv, ueydA eixev- T( dol xai acf, "IncoU ui$ «oU 0:00 coU ÓQ(ccou; Ópxi ce «bv 0sóv, i ut Bacavleng. 8. "EArqev rie ad abro " ELe)6e «5 xveUpa. t dxd0not0v Ex «90 dvOpo 9. Kal ixnpoca abvóv Tl cox Óvoud. davw; xol A£yet aóxiy. Aevuov Óvop.d aol &atv, Gvt moXXol dapev. 19. Kal mapexdhet aóütóv Two)Àd, Üva po) abTobQ drcoate m EE 7 yópa. n. "Hy 5b àxet xpóc TQ Opet dy£iv jolpov [eva Bosxopdvn. 13. Kat xapexdecav abcüv ol Saluovec Aévovcec IIéy.pov $18 ei; vouc xolpouc, (va. cic aóvoUc tic£A0oMtv. 13. Kai énfipejsv aóbvoi, tü0Ec 6 '"Inso9c. xol iEe)O0vca. tà rveUpata Tk dxdÜnpra tloT/0ov elc touc yoígouc, xal Gpumneev 4j dX xavà 700 xpnpvoU clo tÀv 0dAaccav, óx; Oto uot, xal éxvlyovto dv 17 0aÀdcer. 14. Ot &à Booxovtec abtou lovvov xal &mfrryeav elc 3v xOÀtv xal elg coUe &àypoóc xal £7)00v. (ctv. «f £cxty x5 vEYové«. I5. Kal £pyovcat mph; cov "Imoov xal OtepoUcw TOv Óaiutoviouevoy. xab/iuevov, lutis évoy xal ato— qpovobvra- xal £gobr0naav. 16. Kal 8mvíoavro abcoic ol lBóveec, mx éyévero và) Satovitouévo xai mept t&v yolpov. 17. Kal fjpbavco xapaxaAetv aütóv. (va. dré£M0r, dro twv 6pluv aórüv. 18. Kal d Gntvovee GüTOU tlg cb rÀotoy, Tiphavo xapaxaAetv abróv 6 Oeuroviaelg fva. 7) nd aUcoU19. xal ox ào7xev ab1óv, GQÀ& Aver abtoy "Yat £l, tov olxóv aou rp touc coc, xai dvd yetÀov aocoic 6ca cov 6 xópioc meTtoUnxey xal sncív as. 20. Kat dnjA6ev, xal fiobavo xnpocatw ev «Tj AcxamóÀst oa imonorv abc) 5 "InsoUcg xal mávctg dieipatow -. Kad ueztspáaavtoc c09 "InaoU év rà) mAolo xd. " " 10 Típav, cuvíjy 6 OyÀoc oAUq ix abcáv- xal 1v rapk tjv 0dAaccav. z2. Kal Zpysxat el, cv. dpytruvaquóqwv. óvópat "dáeipoc, xal iov abvby. mÜrret mob; vobc móbac a0TOU. 73. Kal vapexd)et aücbv moÀÀX Aéyov: Óct v5 OuTitpióv ioo. lay écox, Éyec Üva. 06v. Er, v yep iz abt», (va av07 xat Don. 4. Quoniam sepe compedibus et catenis vinctus, dirupisset catenas, et compedes comminuisset, et nemo pote ral eum domare. 5. Et semper die ac nocte in monumentis et in montibus erat, clamans, et concidens se lapidibus. 6. Videns autem Jesum a longe, cucurrit, et adoravit eum; 7. Et clamans voce magna dixit: Quid mihi et tibi, Jesu fili Dei altissiini? adjuro te per Deum, ne me torqueas. 8. Dicebat enim illi: Exi, spiritus immunde, ab homine. 9. Et interrogabat eum: Quod libi nonten est? Et dicit ei: Legio mihi nomen est, quia multi sumus. 10. Et deprecabatur eum multum, ne se expelleret extra regionem. 11. Erat autem ibi cirea montem grex porcorum magnus pascens. 12. Et deprecabantur eum spiritus, dicentes: Mitte nos in porcos ut in eos introeamus. 13. Et concessit eis statim Jesus. Et exeuntes spiritus immundi introierunt in porcos; et magno impetu grex prae cipitatus est in mare ad duo millia, et suffocali sunt in mari, 14. Qui autem pascebant eos, fugerunt, et nuntiaverunt in civitatem et in agros. Et egressi sunt videre quid esset factum; 15. Et veniunt ad Jesum; et vident illum qui a daemonio vexabatur, sedentem, vestitum, et sana mentis; et timuerunt. 16. Et narraverunt illis, qui viderant, qualiter factum esset ei qui dzemonium habuerat, et de porcis. 17. Et rogare coeperunt eum ut discederet de finibus eorum. 18. Quumque adscenderet navim, ccpit illum deprecari qui a dzemonio vexatus fuerat, ut esset cum illo, 19. Et non admisit eum, sed ait illi: Vade in domum tuam ad tuos, et annuntia illis quanta tibi Dominus fecerit, et misertus sit tui. 20. Et abiit, et coepit praedicare in Decapoli quanta sibi fecisset Jesus; et omnes mirabantur. 21. Et quum transcendisset Jesus in navi rursum trans fretum, convenit turba multa ad eum, et erat circa mare. 22. Et venit quidam de archisynagogis nomine Jairus; et videns eum, procidit ad pedes ejus, 23. Et deprecabatur eum mullum, dicens: Quoniam fl lia mea in extremis est, veni, impone manum super eam, ut salva sit, et vivat.

(4 EYAITEAION KATA MAPKON. G. 34. Kal dw7A0tv uri aót0U- xol 7ixoloóüet ati 64Xoc 10XX, xal auvé0)60v aücóv. 35. Kal vuv) ovca. dv pócet afjncoc Fer, Boexa, 96. xal x0)Aà maüoUca Ónà moÀAÀOv latpGv xal Baxavícaga mdvtx 1k ÉauTT, xal pmoiv GxptivOcica dJÀk p.3ÀÀov el; 10 yetpov £A000ca, 37. dxoucaca mtpt ToU 'ImsoU £0o0ca dv xij Óy)oo ÉrioOev fipato toO ip.ac(ou aívoU$8. Éevey dp: Ott xày «oU. (uar(ou aütoU. dieat, aw copat. 39. Kal e000c iEn od v0, fj co c00 atparroo aótf, xal Érvo ci apa 6v laxat dx eT, udovtyoc. 30. Kai tó0uc 6 "Insouc énceyvobc dv Éauv). «v dE aóvoU Ouvaguv ibel0oUcav, imiatpagrl, &v xi). 4A» Dye: Tí; fiyatvo vv lkatiov uou; 31. Kal Deyov abt ol pa0nval abroU- Bins vóv ÓyAXov auvüA(Govra ce xat Myeu: Ti; pov fyyaco; 33. Kal repu Aereo lDelv cv toUco Tror|cacav. 33. 'H 9$ vov) go6r0rica. xai xpíuouca, sriSvia Ó yéyovev dv abv3, JA0tv xal mpoeéreaty abc xai clT6y aUxip tüaay 1v dir tav. 34. 'O 83 alzev abc Obvarip, 5$ motu, oov cfowx£v at Ürae dv alpr vn xal 0501 G0 dno «3 uaociYé« Gov. a5. "Ex abcoU Ao)oUvroc lpyovvat ámb coU ápytauvaqorou Aévovrec Ort dj Üuydtno cou. &nfÜavev, cl Ex &XuJX etc cov Oi9doxaAov; 36. 'O 52" Incooe s0üEcc áxoucac cov Aóvov Aa)oóusvov Aévet và. dgywuvayovyo* M3, qo6o00, uóvov míCT£UE, $37. Kal oüx dgTxrv oó0fva abti) cuvaxoloufTca: el i. Hétpov xai '[dxo60v xal 'Iodvvny tov d0sAoov "Iaxo60v. 38. Kal lpyovcat elc xov olxov toU dpyisuva quon, xai Ormoptt 90pu6ov xal xAalovrac xal diaAd(ovcag To)Ad. 39. Kal sloe)0cv. AÉyet abroiz TU Oopu6eia0s xal XÀa(sve; vo xaiólov o0x dr£ünvay d) xaeUón:. 40. Kai xactq£)v abroU0. aürüc 0À ix6z)uov Tdv- | vac mapaÀap6avet vÓv. matíoa xal vhv umtfpa «oU | mato(ou xal voUc pet! aíroU, xal elamopeuetat Oxou Jv tO TaiDlov xe(puevov. 4r... Kal xpavásac «T yetpic oU. maiB(ou A£yst aàt5 T«0& xoópr 8 dar. ueütoumveudp.evov: To xop&atov, aot Aévoo, Freie. 42. Kal e000q dvéotr, «5 xopáctov xal mepumdrtt. Jv Bà icy BdBexa, xal iíecnoav ixavdatt ueqdn. 43. Kal BuoceO.ato aototc moXAk (va. noel roUto (v0:, xal eixev ofzvat acf; gayetv. G. r. Kal 2E5A0ev éxeiüev. xal dm70tv tl; tÀv Tavpióa aóroU, xal dxoAouOoUgtv auti) ol aO; vat adcoU. 24. Et abiit cum illo, el sequebatur eum turba multa, et comprimebant eum. 25. Et mulier quae erat in profluvio sanguinis anmis duodecim, 26. Et fuerat multa perpessa a compluribus medicis, et erogaverat omnia sua, nec quidquam profecerat, sed magis deterius habebat, 27. Quum audisset de Jesu, venit in turba retro, et tetigit vestimentum ejus; 28. Dicebat enim: Quia si vel vestimentum ejus tetigeTO, salva ero. 29. bt confestim siccatus est fons sanguinis ejus; el sen&lt corpore quia sanata esset a plaga. 30. Et statim Jesus in semet ipso cognoscens virtutem qus exierat de illo, conversus ad turbam, aiebat: Quis tetigit vestimenta mea? 31. Et dicebant ei discipuli sui: Vides turbam compri mentem te, et dicis: Quis me tetigit? 32. Et circumspiciebat vídere eam qua hoc fecerat. 35. Mulier vero timens et tremens, sciens quod factum esset in se, venit et procidit ante eum, et dixit ei omnem venitatem. 34. llle autem dixit ei: Filia, fides tua te salvam fecit: vade in pace, et esto sana a plaga tua. 35. Adhuc eo loquente, veniunt ab archigynagogo, dicentes: Quia filia tua mortua est: quid ultra vexas Magisirum? 36. Jesus autem audito verbo quod dicebatur, ait archisynogogo: Noli timere: tantummodo crede. 37. Et non admisit quemquam se sequi, nisi Petrum et Jacobum et Joannem fratrem Jacobi. 38. Et veniunt in domum archisynagogi, et videt tumultum, et flentes, et ejulantes multum. 39. Et ingressus, ait illis: Quid turbamini et ploratis? puella non est mortua, sed dormit. 40. Et irridebant eum. Ipse vero, ejectis omnibus, assumit patrem et matrem puelle, et qui secum erant, et ingreditur ubi puella erat jacens. 41. Et tenens manum puelle, ait illi: Talitha cumi, quod est interpretatum: Puella (tibi dico), surge. 492. Et confestim surrexit puella, et ambulabat: erat autem annorum duodetim. Et obstupuerunt stupore magno. 43. Et precepit illis vehementer ut nemo id sciret; et dixit dari illi manducare. VI. 1. Et egressus inde abiit in patriam suam; el sequeban, tur eum discipuli sui;

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. VI. 9. Kal vtvopévou aa66axou J/otaco dv «7j euvarvy Siódaxeiv- xat x0ÀÀo0l dxosovttc Pen)facovto £n c5 $ibay T, a0ToU Aívovrec: TIó0ev. vost) cabra. dravta, xal v; 4 coyía fj Boüricm voUvo, xal ai Dovdy.eu, tota vat al. Bu xav yetpayv abtoU vvdp.evat; s. Ojj obxoc &ctty 6 cÉxtov, 5 voc cT Magía« xal dóc). poc 'Iaxo6ou xal 'Ince?9 xai 'Ioóó xai Zipovoc; oUyi xal al d3s)gal aóro0 dós mpoc fuc sioiv; xal &exav5aACovro iv abti. 4.. Kat £eqev abtoi; 6 "InsoUc Utt oüx factv mpoq7j*nc drtuxoq el uj 2v $7; matplót aótoU xal év toi Guyyevéatw adxoU xai 2v vj olx(a. aícov. 5. Kal oüx i8Uvaco éxet otóeulav Dovapiv Trorugat, el i3 GA Go dd poo vot, émet và y eipac EÜkpd revacv. 6. Kal d0ndpjcatev Bi cv. dmtoc(av abxiov. xal mpUiyev. vXo xecj&ac xixio Sdoxov. 7. Kal mpooxadcizat touc Go8cxa, xal YpLato aàToUc &xoctéA)stv O00 O00, xal &O(6ou aütoio £Eouclav tiv Tvtup. dto tiv dxaÜáotov. 8. Kal raprr(eoev aurol; iva. unBiv. agua. cl Gov el 3 pa6Oov [hÓvov, [i3 mjpav, t3) docov, uj. el vv Covnv yaÀxóv9. 'AAX Üroósotuévouc cavódAtx, xal 1). ivóUca60at 900 y txovac. I0, Kal Z)eyev abvoi "Omou d&v cla£AORte clc olxlav, éxei uévete Éuc àv éEÉOnte xeiüev. t. Kal &cot dày [9 Bétovrac Opa, m93 dxoicoctv Ópiov, ixroptuóutvot ixciÜcv éxvtvdLave xbv qoUv cüv To86)v Ojuv elc uaprüptov abrois. 12. Kal i5eA0óvtec àxípuoaov Iva..eravotiatv13. xal Omuióvu mo)Àà éE£6o)Xov, xal Ttov iai moXÀAoU, &dbortouc xal ZOtpdmevov. 14. Kal fixouctv 5. BacUec "Hoonc. oavepbv yàp éyévexo 6 Üvoua aüroU, xal É)eyev: Uri "Ioávvre 5 Baro Uyrrrepras ix vex püiv xai Ok coUvo ai 8vvápeti, évepyoüaty £v abzG 15. dÀXor 68. DAevov &u '"HX(aq daxtv- d0Àov 02 Deqov &*t npoorins éacív, óx; ele t&v mgognrüv. 16. 'Axoóca, ot 6 'HooSn Deyev. *Ov yo dntxcqdXuca "Iodvvnv, obtoc ix vexpóov )y£p0n. 9. Abr y&p 6 'Hooórc droave(Aac Exod cnotv xiv "[odvvoy xai Éónotv abvàv. dv quAaxT, 5i "Houóidóa Jv vuvatxa Qu Urrou toU dO£ÀgoU abro0, Uvt &vdumCty E "EXeytv Ye 6 'Inavvzs 19 Hoo»: Oóx Zcaciv got die TÀY Yuvaixa ToU died | GOU. "H 36 'Hooiko dvetgev abxi) xol T0rAsv dmomw aUtÓv, xat oUx dO0vaco. 20. 'O vào 'Hoo9vc épobeiro «bv "Imdvvnv, clt «Uróv &vÓpa Bixatov xal &ytov: xal cuvev/jost abróv, xal dxoucac aütoU0 moÀÀk molest xal dfofog aüroU fxoutv. 21. Kal yevouévae fufoxc «üxa(oou "Howór coi NOV. TEST. 65 2. Et facto sabbato coepit in synagoga docere; et multi audientes admirabantur in doctrina ejus, dicentes: Unde huic hac omnia? et qua& est sapientia quae data est illi: et virtutes tales quae per manus ejus efficiuntur? 3. Nonne hic est faber, filius Maric;, frater Jacobi, et Joseph, et Jude, et Simonis? nonne et sorores ejus hic nobiscum sunt? Et scandalizabantur in illo. 4. Et dicebat illis Jesus: Quia non est propheta sine lionore nisi in patria sua, et in domo sua, et in cognatione sua. 5. Et non poterat ibi virtutem ullam facere, nisi paucos infirmos impositis manibus curavit; 6. Et mirabatur propter incredulitatem eorum, et ciccuibat castella in circuitu docens. 7. El vocavit duodecim: et co»pit cos mittere binos, et dabat illis potestatem spirituum immundorum. 8. Et precepit eis ne quid tollerent in via, nisi virgam tantum: non peram, non pifnem, neque in zona &s, 9. Sed calceatos sandaliis, et ne induerentur duabus tunicis. 10. Et dicebat eis: Quocumque introieritis in domum, illic manete donec exeatis inde: 11. Et quicumque non receperint vos, nec audierint vos, exeuntes inde, excutite pulverem de pedibus vestris in testimonium illis. 12. Et exeuntes preedicabant ut peenitentjam agerent; 13- Et dzemonia multa ejiciebant, et ungebant oleo multos tegros, et sanabant. 14. Et audivit rex Herodes (manifestum enim factum est nomen ejus), et dicebat: Quia Joannes Baptista resurrexit a mortuis: et propterea virtutes operantur in lllo. 15. Alii autem dicebant: Quia Elias est. Alii vero dicebant: Quia propheta est, quasi unus ex prophetis. 16. Quo audito Herodes ait: Quem ego decollavi Joannem, hic a mortuis resurrexit. 17. Ipse enim Herodes misit, ac tenuit Joannem, et vinxit eum in carcere propter Herodiadem uxorem Philippi fra. tris sui: quia duxerat eam. 18. Dicebat enim Joannes Herodi: Non licet tibi babere uxorem fratris tui. 19. Herodias autem insidiabatur illi; et volebat occidere eum, nec poterat. 20. Herodes enim metuebat Joannem, sciens eum virum justum et sanctum; et custodiebat eum, et audito eo multa faciebat, et libenter eum audiebat. 21. Et quum dies opportunus accidisset, Herodes nalalis 5

66 EYAITEAION KATA MAPKON. Q. qtv&alow; adcoU Datrvov érolnotv voi, peyiaclatw xai «otc ydp otc xat tot tporcot;?7 l'aAna(ac, 22. xal tlceA0oU77,; tT Ovyatpb, aóTz zc HowbidSo, xal ópynaagávnc, xat ápsaaane vio Hou9n xal toi; cuvavaxsig£vot,, sime 6. acurüc TQ xopacüp: ATcnoóv us 8 d&v O£Xnc, xal Boon aot. 33. Kal diioatv abt; 8ri 6 £àv altam, ao co Ux su iaouc x7. Bacüelac nov. s4. 'H 52 i5eA000ca. enev 13j untot atre TCaloicupa; $ 5 elrxevs Tv xepayv "Iodvvou. x90 Bari C toU. 25. Kai slaeX000ca t00Uc uetà cTovÓTC TmQOQ TOY Baca Jivíeato Arousa £o (va. taut, P9« uot ér rivaxt cv xeoav "Imdvvou t09. BarttaroU. 25. Kal mepÜ.umoc yevópevo 6. BaoDeuo 5x tOUG Goxouc xal touc cuvavexetafvouc oüx 7ü£Xnatv aíchv a0scricat. $37. 'A)X eof drocre.ac amtxouAdropa imécalev ivsyOT,vac cv xtQaXÀv aco0. ixi t(vaxi, xal dreX0ov &ntxegdÀcoey aücàv £v 77; quAaxT,, 29. xal Jjveyxev. t5» xsgaX3y aíto0 ànl mívaxi xal ÉSoxev abc xà xopaalo, xai «b xopdatov ÉGoxv 15 Im1pt aot T. 99. Kal dxoócavte; ol jia0ntal abro 300ov xal Jozv vb mta. abvoU xal Éémxav abvo iv uovmpaelo. 30. Kal auvávovtat of &róctolot npix xov. "Ivaouv xal drjvytO av ari) rávra Oca énolncav xal db(5atav. 31. Kat Myet aüroic Arüte pri, xav iolav elo lonuov vórov xal dvamaógaaür óA(yov. Souv ko ol épyóuavot xal ol. Grderovrsc moXXÀol, xal o00d. yavttv tüxalpovv. s3. Kal dva6dvreg sl; v6 mÀoiov d't)A0ov el; Épnuov Tótov xav io(av. 33. Kal «l5ov abrobe 6rd: yovra« xal émérveoav 03Aol, xai valol dro vacó)v T6)v TtÓXsev auvéSpapsov éxsi xal vpo7jA00v aUTouc. 34. Kat é££e6Qv. elótv. Óy Xov. mroAbv 6 "InctUc, xal iara vlov, ix^ abvobc 6n 4cav xe mpd6ara uj lyovia. moadva, xal fipzaxo Gibdaxseiy aóroo 0X. 35. Kal 5» Gpac moe vtvopdvne mpocti0óvete a0ti) ol ja tal adtoU Aéyouctv* " Emp dattv 6 «ósoc xal f» pa ro) j36. dmólucov aüroU,, (va dmi0óvrec el; Touq Éyquta. dy ooo xal xipaq &vopáatoiw Éavuvotz 1l du aw. 37. Kal dxoxpiücl, £ixev. adco, Aóte abcoic Opate gaysiv. xal Afyouctv aítip* "ÁAvtAO0vee; dyopáatopuev Siaxoclev Onvapltv dotouc, xal &oaopev abcote oxyetv. 38. Kal Ave adcoic- TIócouc dprouc Éjt1e; Onaqttt xal Üüexe. xol vvóvvez Aéyouctv: TIévre. xa óuo ly 00a. 39. Kal £récaEev abxoi; dvooDivat xdvraq cup móota Gu.R0cux. Éml 7 yop yóprw. sui cenam fecil principibus et tribunis et primis Galilsem. 22. Quumque introisset filia ipsius Herodiadis, et saltasset, et placuisset Herodi, simulque recumbentibus, rex ait puelle: Pete a me quod vis, et dabo tibi: 23. Et juravit illi: Quia quidquid petieris dabo tibi, licet dimidium regni mei. 24. Qua quum exisset, dixit matri 8use: Quid petam? At illa dixit: Caput Joannis Baptiste. 25. Quumque íntroisset statim cum festinatione ad regem, petivit dicens: Volo ut protinus des mibi in disco caput Joannis Baptistze. 26. Et contristatus est rex: propter jusjurandum, et propter simul discumbentes, noluit eam contristare: 27. Sed misso spiculatore, prsecepit afferri caput ejus in disco. Et decollavit eum in carcere, 28. Et attulit caput ejus in disco; et dedit illud puellzv, et puella dedit matri sua. 29. Quo audito, discipuli ejus venerunt, et tulerunt corpus ejus; et posuerunt illud in monumento. 30. Et convenientes apostoli ad Jesum, renuntiaverunt ei omnia quie egerant et docuerant. 31. Et ait illis: Venite seorsum in desertum locum, et requiescite pusillum. Erant enim qui veniebant et redibant multi; et nec spatium manducandi habebant. 32. Et adscendentes in navim, abierunt in desertum locum seorsum. 33. Et viderunt eos abeuntes, et cognoverunt multi; et pedestres de omnibus civitatibus concurrerunt illuc, et praevenerunt eos. 34. Et exiens vidit turbam multam Jesus; et misertus est super eos, quia erant sicut oves non habentes pastorem, et coepit illos docere multa. 35. Et quum jam hora multa fieret, accesserunt discipuli ejus, dicentes: Desertus est locns hic, et jam hora praeteriit: 36. Dimitte illos, ut euntes in proximas villas et vicos, emant sibi cibos quos manducent. 37. Et respondens ait illis: Date illis vos manducare. Et dixerunt ei: Euntes emanus ducentis denariis panes; et dabimus illis manducare. 38. Et dicit eis: Quot panes habetis? ite, et videte. Et quum cognovissent, dicunt: Quinque, et duos pisces. 39. Et precipit illis ut accumbere facerent omnea sccundum contubernia super viride frenum.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. VII. 4. Kal dvéreoav npaaidl mpxcta(, xac Éxatbv xal revt/xovta., 41, Kal Àa6oyy voUc révte dozouc xal cobc 800 t 0Uaq dva6A ac elc xv obpavóv süAÓvoev, xal xatéxAactv touc dorouc xal éóiOou vot; ia ntat adr0U lya. mapa.tiBoy xavívayti abvóiv, xal vouc 8o ly O0ac dd otctv Tücty. 42.. Kal Zpayov mávce xal dyopracOvcav: 43. xal Jpav vk mepicceUpara xAacuácoy DBobexa xonlvous tÀsjoet; xal dxb x&v lyOUov. 4... Kat cav ol gaqdvreo meveaxioy Ouot. dvóprc. 45. Kal có0uc va yxacev roUc uan ác aovo0 £67 vat elc 10 7xÀotov xal oodvet aütov elc vo mépav mpoc B0caiódv, Éuc aózoc droAUst vov Oyov. 4e. Kal dxotaldpsvo, aótot; dmTA0ev tl, T0 Óbe RpocsutacOat, €. Kal óp(ac vevop£vrc 3» có mÀotoy dv uon T 6aÀdocy xai a0c0c uóvoc rl cT YT. 48. Kal i&ov adtouc Bacavizopgévouc dv tà Zkauvew: Jw yàp 6 dvepx, ivaviloc aüvoig: xal mepl vevdotav quAmxdv zT vuxtóc fpyttai mpóq abrobg mtpvmaTO éri c nA donc, xai T/05)ev xapeY0ctv aócoUc. 49. Ot 33 ibóvreg aüróv. mepixatoUvra. ml v7 OaAácav« £8obav qavtacpa eivai xal dv£xpatav50. mdvTe, yàp ary el&ov xai éxapdy Üncav. xal eU00c £AdAratv pev! aücuv xat A£vet aovotc* Oapotise, é$o spat, p) gobricüs. &I.. Kal dvéóm mpóc aüvoUe elc «9 mÀotov, xal 2xdxagav 6 dvepioz. xal Alav éx TepiaaoU dv lavo, dE(cTavto, 62. OO v&p evvzxav eni o, dprot: iv 15g 5$ xapSa abttoy TceTO. 62. Kal Starepdcavtto 3À0ov sl; cv y7» levncaplÓ xal rpoccpilo0ncav. $4. Kal £Ee)0óvxwv abctov x 00 mtÀolou cü0bc Ent MULA: abvóv, &&. Tepiópapióvreo DÀnv cv yopav ixsivav ToEavro bri voi; xpaÓdtvot; ToU xaxóx Éyovvac Tepiofptty, xou Tixouov &xt éxet éaxiv, 66. Kal Gov àv elcexopeuevo elc xopac 2) elc moAeu 3 dypoíc, év ate mÀatt(atg éc(0ouy voUc dcÜEvooveac, xui maptxdÀouv aüvüv Üva xàv X00 xpacmíjou coU (pacíou «bcoU dicat xal 6o0t àv fjntovto abcoU | icu,ovto. Z. IL. Kal cuváyovvac npbq a0tóv ol Qapisaiot xal tee 26v tpapquaémy Düóyreo dro "Iepoaolupuov. 3. Kal iBóvrec ctvàc vOv paüntv aüvoU xotvaig ytpalv, cvouvíctiv dv(mvow;, é&cü(ovrac vob dpvouc lu£uyavto. 3. Ot v&p. dapisator xat mdvrec ol "IouBatot, ékv BÀ nuu vjuvrat các yeipac, oux &a0(oucww, xpatOvvtec cÀv TapdOogiv TO)v TpsGÓuTÉpov, | | | 67 40. Et discubuerunt in partes, per centenos et quinquagenos. 41. Et acceptis quinque panibus et duobus piscibus, intuens in ccelum, benedixit, et fregit panes, et dedit digcipulis suis, ut ponerent ante eos; et duos pisces divisit omnibus. 42. Et manducaverunt omnes, et saturati sunt. 43. Et sustulerunt reliquias fragmentorum, duodecim cophínos plenos, et de piscibus. 44. Erant autem qui manducaverunt, quinque millia virorum. 45. Et statim coegit discipulos suos adscendere navim, ut praccederent eum trans fretum ad Bethsaidam, dum ipse dimitteret populum. 46. Et quum dimisisset eos, abiit in montem orare. 47. Et quum sero esset, erat navis in medio mari, et Ipse solus in terra. 48. Et videns eos laborantes in remigando (erat enin ventus contrarius eis), et circa quartam vigiliam noctis veDit ad eos ambulans supra mare; ct volebat preeterire eos. 49. At illi ut viderunt eum ambulantem supra mare, putaverunt phantasma esse, et exclamaverunt. $50. Omnes epim viderupnt eum, et conturbati sunt. Et etatim locutus est cum eis et dixit eis: Confidite: ego sum, nolite timere. 51. Et adscendit ad illos in navim, et cessavit ventus. Et plus magis intra se stupebant: 52. Non enim intellexerunt de panibus: erat enim cor eorum obczcatum. 53. Ef quum transfretassent, venerunt in terram. Geucsareth, et applicuerunt. 54. Quumque egressi essent de navi, continuo cognoverunt eum; 55. Et percurrentes universam regionem illam, ceperunt in grabatis eos qui se male habebant ciréumferre, ubi audiebant eum esse. 56. Et quocunque introibat, in vicos, vel in villas, aut civitates, in plateis ponebant infirmos, et deprecabantur eum ut vel fimbríam vestimenti ejus tangerent; et quotquot tangebant eum, salvi fiebant. VII. 1. Et conveniunt ad eum plaariszi et quidam de scribis, venientes ab Jerosolymis. 2. Et quum vidissent quosdam ex discipulis ejus communibus manibus, id est, non lotis, manducare pancs, vituperaverunt. 3. Pharisei enim et omnes Judei, nisi crebro laverint manus, non manducant tenentes tradilionen) seniorum: b

68 EYATTEAION KATA MADPKON. Z. 4. xai dx dyopic, dàv 3 Bantí(ouvtat, oüx dcOloudtv* xal dÀÀa. ToÀÀd éavw & mapéAa6ov «passiv, Bactu 00e Totrolov xal Eeacüv xal gaÀxleov xal xAcvuv. 6. Kal érepwtüiaty aü1óv ol dDapisatot xal ol ypag.pateic* Auk ví ol amat cou ob. mtptratoUcty xatá vÀy mapdóogtv tiv mpeg Óutépuv, d)Àk xowalg ytpolv &£c0touctv «ov dotov; e. 'O 83 &áxoxpilieis eixev abvoic: KaAox énpoprictuctv 'Hoatac mepl ójsGv viov Üroxpttüv, óc yévpamta: Oo; 6 Anab xoi; ys(Asoiv ue cB, f; 54 xapbía aitüv TóQjw dcrly dv £pov7. Mácny 93 o£6ovtat pe Óbdoxovteo SibaoxaAaq xat évrü)paza. dvÜpoyrtov 8. dgívteg yàp v7v évvoXAv voU O00 xpatrive Av mapdóocty Tí)v dvOpoyruv, BamriauoUc EeotOv xal mto«plv, xal d)Àa mapójsota vovxUta oA motclte. 9. Kal Zeyev abroi;; KaAó áüexeice vv évvoXÀv toU OsoU, (va Xv mrapdóoatv bv vnpronte. 10. Muvo?. y&p rev Tíua vov xacfpa cou xal tv unxépa. aou, xai* 'O xaxoAoyGv ratépa 7| uvicépa Ünvdto TeÀeuTdto. uL "Yyue 88 Mese: "Eàv el dv8pumoe vo Ta TQl * c5 unrpl: Kopóav, 8 £avtv 8Gpov, 6 dày 2E Ep.0U rgeAnis 12. xal oUxítt dyieve aUtov ouólv mola: v) mavp aóxoU 7| v7, une, 13. dxupoüvtec tóv Aóyov roU ÓsoU «3j mapaóóot! piov 7, mapeDuxate. xal mapouour rotxUTa TOÀ Totsitt. 14. Kai pocxaAsodpevos máÀtv cv. OyAov DAeyev a&UrOi,* ÁxoócutÉ uou Tüvttc xal gUvEtE. 15. Oà8év éaxtv Ztofcv coU. dvÜpayrou clamopruópe— voy elg aütov Ó O0vatat aütov xotwocat: d))à và ix «oU dvOpoyou éxroptuop.eva, ixetva Batty xà xotvoüvra 10v &vOpurov. 16. El cio Éqet o)xa dxodsty, dxov£co. v. Kal ce elaTjA0ev elc olxov &mo xvoU Dy2ou, émmpuomuv abcóv ol ua mrco aüroU cv rapa6oXv. 15. Kal XMéyec aüroig; Obrt, xai Opes &ouvetol ctt; o0 votize Ort mv xà ELuÓev. ela mopeuópevov clc «bv dyÜpurrov o0. óüva xat ocv xotvigcat, 19. Ów oóx slonoptóttat elg 3v xapótxv aUtoU à)! elc )v xotiav, xai elc tov dosOpüva Exmopsuetat, xaÜapitov rdvza Tk Bpopara; 20. "EAtytv 8£- &rt «o ix x00. dvÜpermou éxmoptuóp.eyov, Éxeivo xotvot tüv ávÜpurrov. at. "Eow0:v ykp ix. v7 xapü(ac vGv dvOpomov ol BuaAoytpiol ol xaxol ixmopdovrat, ooty etat, ropyetat, qóvot, 42. xAora(, xAeoveE(at, rovnplai, 8óÀoc, do£Ayens, ' óg 8a uix rrovnod, BAaconua, óxepnpavía, àppocóvr,: 93. mdyra tTaUta tk Tovnpk ÉcwÜrv ixmopruera! x4 xotvot 19v dvÜpteyov. 4. Et a foro nisi baptizentur, non comedunt; et alia multa sunt quz tradita sunt illis servare, baptismata calicum, et urceorum, et eeramentorum, et lectorum. 5. Et interrogabant eum pharismi et scribo: Quare discipuli tui non ambulant juxta traditionem seniorum, sed communibus manibus manducant panem? 6. At ille respondens, dixit eis: Bene prophetavit Isaias de vobis liypocritis, sicut scriptum est: Populus hic labiis me honorat: cor aulem corum longe est a me. 7. In vanum autem me colunt, docentes doctrinas et praecepta hominum. 8. Relinquentes enim mandatum Dei, tenetis traditionem hominum, baptismata urceorum et calicum; et alia similia his faeítis multa. 9. Et dicebat illis: Bene irritum facitis praeceptum Dei, ut traditionem vestram servetis. 10. Moyses enim dixil: Honora patrem tuum et matrem tuam; et: Qui maledixerit patri vel matri, morte moriatur. 11. Vos autem dicitis: Si dixerit homo patri aut matri: Corban (quod est donum) quodcunque ex me, tibi profuerit. 12. Et ultra non dimittitis eum quidquam facere patri suo aut matri, 13. Rescindentes verbum Dei per traditionem vestram quam tradidistis; et similia hujusmodi multa facitis. 14. Et advocans iterum turbam, dicebat illis: Andite me omnes, et intelligite. 15. Nihil est extra liominem introiens in eum quod possit eum coinquinare: sed qui de homine procedunt, illa sunt qua communicant hominem. 16. Si quis habet aures audiendi, audiat. 17. Et quum introisset in domum a turba, interrogabant eum discipuli ejus parabolam. 18. Et ait illis: Sic et vos imprudentes estis? Non intelligitis quia omne extrinsecus introiens in hominem non potest eum communicare: 19. Quia non intrat in cor ejus, sed in ventrem vadit, et in secessum exit, purgans omnes escas? 20. Dicebat autem, quoniam qua de homine exeunt, illa communicant hominem. 21. Ab intus enim de corde hominum mali cogitationes procedunt, adulteria, fornicationes, homicidia, 22. Furta, avaritia, nequitize, dolus, impudicitiz, oculus malus, blasphemia, superbia, stultitia. 23. Omnia hac mala ab iptus procedunt, et communi cant hominem.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. VIII. 34. Kai éxilüev. dvacvág dmT0ev el; và peüdpia Tupou xai ZibGwo,. xal rlaciOQv el; olx(av o0ofva 305Aev vv&vat, xal oUx JjOuviUr, Aafeiv95. YuvÀ 6à so0stoc dxoucaca TEQt aOTOU, fe £tytv T6 Üuvdcotov TveUua dxaÜaprov, £A0oUca mpos£mtotv Tpàc roue móóa; aütoU* 26. 3v 98 5 vov) "EXAnvs, Zupoyoíviaca tà Yévetxal pota aütóv Üva «0 Ontpóviov 2xÓdÀr, Ex 3, Ou q124199« Xot7«. 37. Kal Devtv a0zTj* "Agtc mpórtov 70pxacO0 vat ck véxva- o0 vao £atw. xaÀov AaGcety 10v dptov tv tExvoyy xal BaAriv toic xuvapiotc. 28. 'H £3 drexp(t xal vtt abtG* Naf, xópie* xal qàp 1X xuvápia doÜ(ouctv. Üroxatu 57 cpaméln, duo tv dyiev 6v matótov, 99. Kaletzev aüv5 Aik coUrov cv Aóvov Üraye: &Ee) A u0ev xà Oatóviov dro XT, Üuyatpóc cov. 30. Kal dz£AüoUca eic tov olxoy aützg eüpev «b muiblov BeGAv£vov Eni tv xÀtvrv. xai 30 Qaia óvtov "i29 V YT: Sr. Kal xdXuv i£eM0Ov. Ex. ci)v. 6plov "Tópou. 3)6tv &i& X8voc mpóc t)» 0dAacgav vi laXuUa(a; àv& pcoy vv $oiov AcxanódAeox. 32. Kal gépouatv aót. xe)àv xal poyaXov. xal stapexdAouv aurov iva. àm0T, abi) TÀv y 6ipa. 33. Kai dxo)aÓóptvoc abtbv dmb vo0 ÓyAou xac lB(av fÉaXcv vobq SaxvüAou, aütoU elg Tk cra aücoU, xal t5ca« 7ipaco 17s A008 auTO, 34. xal dva6Aéja« elc vóv oüpavóv àveatévaEsv xal A£vtt ao * "Egga0d, 8 Zavty SuxvotyOnm. 35. Kal &bO£toc Jivotrnoav ad dxoal abcoU, xal 2AU0v, 6 Oecube v7 Àooo96 aotoU, xal &AaAt ópBGX. 36. Kal 8uace(Aaro aíxots (va umet eioatv* Ócov $à abo $iavÉ)E to, Lov mepiaaótepov éxjpuacov. 37. Kal órepnepiaoóx &ernvjasovto Aévovtec* KaAo mdvta TETOnxeV, xal vouc xoxpoug Totti Axoustv xai touc GAaAouc AaAciv. H'. 1. "Ev éxelvaic xai Aufpau, mai moYÀoU Oy Xov Évvoc xal po) Ugóvruv. 50 gávoatw, mpooxa)eadutvo voUc prre Avec abxol 2. Xrxlaygv(touac nl cov. OyXov, 5r, Tv, S£pat ^ vpfic, tpoopévouciv por xat oóx ZFyoucty 5l jme. 3. Kal ikv dtoAónt0) axoUc v/atets elo éxXu0,covtat dv «7j 65i mw, q&p. a0rGv &rb paxpó0ev fixae. 4. Kal dxexp(óroav abt) ol jaümrat aoroU- IIoOcv voórou, OuvisEtal cw Oe yoprácat ápruov ém' lpnuíac; 5. Kat ézmporrnoev abvoUc* Tlósouc dipxvouc Eyext; ol 88 elxov- "Enza. e. Kai rapfryeDev 19 O4) dvamsatty él cT YT. oixov aoTtOv,! |! J 69 24. Et inde surgens abiit in fines Tyri et Sidonis; et Ingressus domum, neminem voluit scire, et non potuit latere. 25. Mulier enim statim ut audivit de eo, cujus filia habebat spiritum immmndum,, intravit, et procidit ad pedes ejus. 20. Erat enim mulier gentilis, Syropheenissa genere. Et rogabat eum ut dacmonium ejiceret de filia ejus. 27. Qui dixit illi: Sine prius saturari filios: non est enim bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus. 28. At illa respondit, et dixit illi: Utique, Domine, nam et catelli comedunt sub men&a de micis puerorum. 29. Et aitilli: Propter hunc sermonem vade, exiit domonium a filia tua. 30. Et quum abiisset domum suam, invenit puellam jacentem supra lectiun, et daemonium exiisse. 31. Et iterum exiens de finibus Tyri, venit per Sidonem ad mare Galile&ze inter medios fines Decapoleos. 32. Et adducunt ei surdum et mutum, et deprecabantur eum, ut imponat illi manum. 33. Et apprehendens eum de turba seorsum, misit digitos suos in auriculas ejus; et exspuens, tetiyit linguam ejus; 34. Et suspiciens in coelum, ingemuit, et ait illi: Ephphetha, quod est, adaperire. 35. Et stalim apertze sunt aures ejus, et solutum est vinculum lingue ejus, et loquebatur recte. 36. Et prrecepit illis ne cui dicerent. Quanto autem eis praccipiehat, tanto magis plus praedicabant; 37. Et eo amplius admirabantur, dicentes: Bene omnia fecit; et surdos fecit audire, et mutos loqui. VIIT. t. In diebus illis iterum quum turba multa esset, nec haberent quod manducarent, convocatis discipulis, ait illis: 2. Misereor super turbam: quia ecce jam triduó sustinent me, nec habent quod manducent: 3. Et si dimisero eos jejunos in domum suam, deficient in via: quidam enim ex eis de longe venerunt. 4. Et responderunt ei discipuli sui: Unde illos quis poterit hic saturare panibus in solitudine? 5. Etinterrogavit eos: quot panes habetis? Qui dixerupt: Septem. 6. Et precepit turbee discumbere super terram. Et acci

70 EYAITEAION KATA MAPKON. H.. xai ÀAa6ov tob, Émrà dptouc coyapigtoa, DxXacty xai di8ou voi« piam ral, aütoU (va mapavidOotv * xal raof&nxav x6) y À«. 7. Kal etyoy. iy05tta. óAiya* xol abtk süXopücae éx£Aeucev TtapamiUévan., s. Kal Épavov xat égopvácUncav, xal "pav mtpicceuj.a ta xAacpátov Érxà axupióac. 9. "Heav 3 ol gayóvct; óx «ergaxiy uot xal dT£Àuctv aUToOUe. 10. Kai c000c dude sl; «o rÀotov ut£rà. Ov jua vGv aüroU 30tv. cl; rà u£pr, AaAgavoutd. H1. Kel £E7,A80v oi dPapiaaiot xat Tipbavro culntety «Ut, Unroüvre, map! aóvoU cjsiov dw toU oUpavoU Tetodlovrec aUxÓv. 12. Kal dvaatevdtag 1G mveogati Aéyev- TCf vevek acr, anpetov Cntet; duc Aéqwo Optv, el Botjoexat Tj Yeved. caoto) Gnpcetov. I3. Kal dgri; aócobc é6Ac mdÀtw tlg v6 mÀolov àT5A0ev el; xo Tt£pav. 14. Kat éreXd0ovvo dprouc Aa6riv, xal el. 13, Éva dotov oüx ef ov p«0* Éautiov Ev và) mÀol. 15. Kat 9ieacéAeco abcvotg Aévov* "Opstze xal BA£mtt dmó 4T CUpme vOv GOapioa(ov xal cz Cuv "Hooov. I6. Kal BuAoy(tovvo mpóc d)OfjAouc AÉvoviec: Ext &prouc oóx Éjopusv. 17. Kal yvouc 6 "Insoue Aévec abzoi;: T( ÓaAov(CecUe "Oct dprouc o0x £qece; oUrto vosive o00d cuviess; zt rezopoévny Pres ch xapülav óuiov; I8. ÓpOnOquoUc Éyovtec oo BAénete xal ea Ftovteo OUX GXOUETE; XOl OU [LVT]AOVEUETE; 19. "Oe vob mévte dotouc basa tlg vobe mevraX10 tÀtouc, t'ócoue xoplvouc xÀa cp. d tuv nÀfjott 7pats; AÉvouatv aUt)* ÁcBtxa., 20. "Oct 83 xat vou; érc& &otoue slc 10Uq T£TQUXiGyiÀtou;, mógac GTuplóac xAacpacov Tate; xal A£ouctv aotO* "Encd. 2t. Kal Deyev acoig* IIóx, oU avvíece; 22. Kal Zpyovxat el; Bzücaiódv. xal g£pouctv abt *u3Àóv, xai rrapaxaAouatv aocóv iva autou aya. 23. Kal ét aópevoc 17i; 451006 100 TugAoU X (atv aocóv Ébo) v5, xime, xai r0ca6 £l; x Oppara ajroU ÉmiUelg Te ytipac aóTou Pmrpxotra aurov, el xt BAéne:; *4. Kot dvaGAAyac Aéyti-. BAérto to0; dvOperrouc ó); ó£vópa mpra toUvrac. 95. Etica mdÀtv. ér£ünxev te yeipae érl toUq óg0aÀtoUc aütoo xal obaro dva6Aéjai- xal ámtxatéotn, dote dvabAéya: cnAavyox dava. 26. Kal dmécrtU v aüvbv cl, oixov abtoUo AEvoy "Y rae elc cv olxóv cov, xal ikv clatAOrc elc tv xopony. n3 in8iy cler. 27. Kat e5306v 5 "Incouc xal ot patrol aótoU tlc piens septem panes, gratias agens fregit, et dabat diseipulis suis ut apponerent; et apposuerunt turba. 7. Et babebant pisciculos pancos; et ipsos benedixit, et jussil apponi. 8. Et manducaverunt, et saturati sunt: et sustulerunt quod superaverat de fragmentis, septem sportas. 9. Erant antem qui manducaverant, quasi quatuor millia; et dimisit eos. 10. Et statim adscendens navim cum discipulis suis, venit in partes Dalmanutha. 11. Et exierunt phariszi, et cceperunt conquirere cum eo, quaerentes ab illo signum de colo, tentantes eam. 12. Et ingemiscens spiritu, ait: Quid generatio ista signum qua&rit? Amen dico vobis, si dabitur generationi isti signum. 13. Et dimittens eos, adscendil iterum navim, et abiit trans fretum. 14. EL obliti sunt panes sumere; e£ nisi unum panem nou habebant secum in navi. 15. Et pracipiebat eis, dicens: Videte, et cavete a fermento phariszorum, et fermento Herodis. 16. Et cogitabant ad alterutrum, dicentes: Quia panes non habemus. 17. Quo cognito, ait illis Jesus: Quid cogitatis, quia panes non babetis? nondum cognoscitis nec intelligitis? adhuc caecatum habetis cor vestrum? 18. Oculos habentes non videtis? et aures habentes non audilià? Nec recordamini, 19. Quando quinque panes fregi in quinque millia, quot cophinos fragmentorum plenos sustulistis? Dicunt ei: Duodecim. 20. Quando et septem panes in quatuor millia, quot sportas fragmentorum tulistis? Et dicunt ei: Septem. 21. Et dicebat eis: Quomodo nondum intelligitis? 22. Et veniunt Bethsaidam, et adducunt ei cazecum, et rogabant eum ut illum tangeret. 23. Et apprehensa manu caeci, eduxit eum extra vicum; et exspuens in oculos ejus, impositis manibus suis, interrogavit eum si quid videret. 21. Et adspiciens, ait: Video homines velut arbores ambulantes. 25. Deinde iterum imposuit manus super oculos ejus; et copit videre; et restitutus est ita ut clare videret omnia. 26 Et misit illum in domum suam, dicens: Vade in domum tuam; et si in vicum introieris, nemini dixeris. 27. Et egressus est Jesus et discipuli ejus in castella

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. IX. thc xipgac Katapetac c7 GQuU(rmov. xal dv «7j 650 Éxvpora Toc art, a0roU Aévov adtoi,- Tíva uc Myounw £lvat ol. dvOpuot; 98. Ot 53 drexolnoav abc Jévovtec: "Imdvvny vov Bae, do "HAXav, d)Xot 94 óc Éva xv tpoynTOY t9. Aye obroic "Yuri, à (va ue Myers. elvai; dxoxpiOelc 6 TIévpoc Met aoro Eb tl 6 Xp. 30. Kai éneclymoev abcoi c Yva. un Devi Aeyoatv mept aÓTOU. 31. Kal Joao Sibdáaxety abrodc, Uv Bet rbv. vlov o0 dvÜpurrou T0ÀÀÀ maOrtv xal droSoxiaOTvat óró viov vota 6ut£puv xal tv doy tep£v xal tv YoajupuaxTÉwuv xal dxoxtavÜTva: xai usvà vpei fjufpac ávaatat 32. xol Tajfbwola tóv Aóyov £Adei. xal mpocAaGop.evoc aoro 6 IIepoc 7pzaco £mittpiv aotü. 33. 'O 8E értatpagelo xal lov vobc uar rie aócoU énex(pmoev IHécpo Aéquv: "Yrarye óriow pov, catavü, 6x1 oó gpoveto t «oU Oeo. 3X t& 16v dvÜpurruv. 71 Cesareg Philippi; et in via interrogabat discipulos suos, dicens eis: Quem me dicunt esse homines? 28. Qui responderunt illi dicentes: Joannem Baptistam, alii Eliam, alii vero quasi unum de prophetis. 29. Tunc dicit illis: Vos vero quem me esse dicitis? Respondens Petrus ait ei: Tu es Christus. 30. Et comminatus est eis, ne cui dicerent de illo. 31. Et coepit docere eos quoniam oportet Filium bominis pati multa, et reprobari a senioribus et a summis sacerdotibus et scribis, et occidi; et post tres dies resurgere. 32. Et palam verbum loquebatur. Et apprehendens eum Petrus, cxepit increpare eum. 33. Qui conversus, et videns discipulos suos, comminatus est Petro, dicens: Vade retro me, satana: quoniam non sapis quse Dei sunt, sed qure sunt hominum. 34. Kal xpooxaAcaapsvoo Tóv Üy Xov aov oic q.a6mcui &Uc00 eirev abrote El ci 0£)et Óx(o uou dxoAouOsiv, drapvradaüc Éaurbv xal dpáru cv craupby aUcoU xal &xoAovOs(tw qot. ss. *Oc yàp dv 040 72v ov abxoU oda, dmxoA£ctt aüt,v: 6c 8. àv drroMon vv ÉauvoU uy v Évexev dj.o9 xa voU. tUa yeu, aoctt abtáv. 36. Ti yàp &xoeAjaet tov dvüpurrov, dv xepófjan vov xdaj.ov BAov xl Unpcuo07, vy uy sv abroU; 37. *H c( 3oott dv0pooxoz dvcdXDayyua Te doy GOTOU; 38. *Oc yàp dày Erato uv07, pce xal robe Pooo Mqou« dv cr, yeveli «aU, 7T, uoraAÓ. xal ágaproAQ, xal 6 vlàc toU dvüpdyxou Prato uvOf oto aUxóv, Bxav EX6r, £v «7, 90br, x00 natQi« abvoU perk 16v dyyéÀov ty &yltov. 39. Kal Deyev. abxoic: Aud Ayo Optv, 6t elolv ce tüv Ue Éatuxózev ofcivec o0. p3) Yeóooveat 0avdtou Éuq &v icatv c)» Bactelav vou OcoU EArAvOutav iv Buyapcet. e. 1.. Kal pexk fpf£pac É& rapaXapódvet 6 "Insoü vóv IIéxoov xal «bv "Idxto£ov xal «ov "Imávvnv, xai dvag£pet aOtooc elc ópoq bóynAov xac iS(av p.óvouc, xal geatjLopoxu07, ÉumpoaÜev aocióv: 9. Kal rà iuditio. a0xo0 Ey£vovto av(AGovta, Aeux& Atav Gx, quov, ola qva9eUc En c vis oo 85varat Aeux&avat. 3. Kal ofi advoic 'HA(ae cuv Mwici,, xal 3cav GuJAaAoUvtta 10) Incov. 4. Kat dxoxpitielo 6 ITécooc A£évet c "ImsoU- '"Pa66t, xa)Jóv davty fiui Gs elvat, xal movjacpev Tp6lo axnvc, coi uíav xai Moüc?, ulav xat "HAa pav. 34. Et convocata turba cum discipulis suis, dixit eis: Si quis vult me sequi, deneget semet ipsum; et tollat crucem suam, et sequatur me. 35. Qui enim voluerit animam suam salvam facere, perdet eam: qui autem perdiderit animam suam propter me et evangelium, salvam faciet eam. 36. Quid enim proderit homini, si lucretar mundum totum, et detrimentum animse suse faciat? 37. Aut quid dabit homo commutationis pro anima sua? 38. Qui enim me confusus fuerit et verba mea in generatione ista adultera et peccatrice, et Filius hominis confundetur eum, quum venerit in glorla Patris sni cum angelis sanctis. 39. Et dicebat illis: Amen dico vobis quia sunt quidam de hic stantibus qui non gustabunt mortem, donec videant regnum Dei veniens in virtute. IX. 1. Et post dies sex assumit Jesus Petrum et Jaeobum et Joannem; et ducit illos in montem excelsum seorsum solos, et transfiguratus est coram ipsis. 3. Et vestimenta ejus facta sunt splendentia, et candida nimis velut nix, qualia fullo non potest auper terram candida facere. 3. Et apparuit illis Elias cum Moyse; et erant loquentes cum Jesu. 4. Et respondens Petrus ait Jesu: Rabbi, bonum est nos hic esse; et faciamus tria tabernacula, tibi unum, et Moysi unum, et Elke unum.

72 EYATTEAION KATA MADKON. 89'. 5. O9 vào T8 xL Xam! av yàp Éxgobot. 6. Kal évévexo veo£Am érioxiilouca. abcvoic, xal 140cv quy) ex ^7& vep£Ane A£vouca: OP xóc dottv 5 vids pou 6 dyamrtóc, dxoóete aUcoU. 7. Kal i£drwa vspiÓA ed puevot oüxéxt ob3Éva eleov, &)A& vov 'IncoUv jóvov us0. Éxuxiv. 8. Kai xarabatvóvvov aü1Gv dà coU Ópouc SwocslÀaco aUrotc, Üva. umoevt &. elbov Drmyjeovcat, el ui Éxav 6 vioc voU dvÜpwrrou ix vexpGv dva. 9. Kal vv Aóyov exo&vraav Tox ÉautoUc aun voUvt&G tl Éattv: Üxav éx vexpav dvagTT). 10. Kal érmpoxov aüróv Aéyovrec: TI oov AYouatv ol dPapisatot xat ol. vypaqpaaceto Oct "HAlav Get 2M0etv ft pGtOV; t. 'O 63 droxpiüeis t(xev. abcoig "HA(ac 2A00v TtpU oy üxoxaractüOtt müvrG: xal m TYéypamtat £xl «bv vlóv voU dvüpormou (va moAÀà vOv xai dEou6svn05. 12. 'AJA& Xéo Ópiv, óxc xat "HAlac dAjAv0tv, xal £roínaav aüvip 6aa. T/0cXov, xal; Yéypamta: epi aó10U. t3. Kat dM0Ov vpoc roUc pasce elóev Dy Xov roÀUv Ttpl aUtoUG xal voapspuacete gue toUvtac Toe aóroUc. 1. Kal e00bc &c 6 8y ox lov xov "Incoóv éEeüap-60v,, xal rpoctp£yovteo 7joratovro aotóv. t5. Kat érmpoornoev abxouc "TC avlenteive mpóc abTOUG 5 16. Kal éxoxoiücic elc 2x 100 dy Aou cire: Atbdiaxade, Tvtyxa Tbv vlóv j.ou mpoc 0i Éfyovta mveUp.a. GaxAov 17. Kal 6xou dày abxóv xavaAaÓm, P5cost aocóv, xat dplIet xal vpllec vouc ódóvcac xal Enpaíverac xal £irov xoig jua6mraiq cou (va axo. Ex6dAwcty, xal oüx loy vcav. i8. 'O ó£ dxoxpiüclc aóroiq sizev yeve&. &mexo, Éoc xóte mpóc Üpo Écopat; Ex, vóte dvéLouat Üpo)v; oépert aot0v TQO« uf. o. Kal Yveyxav aívóv. xal i90 aütóv, £0üEex vo mveUja Pcdpalev aüxov, xal mtcóv éml t7 YT ExuAlexo dgptzoiv. 20. Kal éxnparenoev 10v racépa abxoU: Ioco ypóvo; &cxiv dE ob coUto yévovev abii; b Ob eixev- "Ex nato0cv: 21. Kal vtoAAdxig aücóv el; mxUp xal eic Üoava £6aAev, (va do Mon abtóv: dÀX e vx Gov, Boronoov fipsiv oxAavy vioOelo eo fpc. 22. 'O Bb "Ino cinev abc El óóvr, mtot6UGat vávca Ouvatà vO) TtOTEUOVTI, 23. Kat eó0Uc xpdfac 6 mavhp voU Tai(ou peri DGaxouew ÜDeyev, [Ioseóo xópw: Bore «7, dmtia [.oU. 24. Kal &ce elàev 6 "IncoUc 6v émiavvto£y et Dy Ax, éntt(Umeev c mveópaci TO) dxaÜdoto AÉyov auti" Tàó di«Xov xal xwbv mvtUpa, ivo ÉTtwtdcGU GO, Kc)0c d^ axoU xol jonxéxt eloé)Ovy ele aocov. 5. Non enim sciebat quid diceret: erant enim timore cx. territi. 6. Et facta est nubes obumbrans eos; et venit vox de nube dicens: Hic est (ilius meus carissimus; audite illum. 7. Et statim circumspicientes, neminem amplius viderunt, nisi Jesum tantum secum. 8. Et descendentibus illis de monte, precepit illis me cuiquam quse vidissent narrarent, nisi quum Filius bominis a mortuis resurrexerit. 9. Et verbum continuerunt apud se, conquirentes quid esset: Quum a mortui9 resurrexerit. 10. Et interrogabant eum dicentes: Quid ergo dicunt phariszi et scribse quia Eliam oportet venire primum? 11. Qui respondens ait illis: Elias quum venerit primo, restituet omnia; et quomodo scriptum est in Filium hominis, ut multa patiatur et contemnatur. 12. Sed dico vobis quia et Elias venit (et fecerunt illi quicumque voluerunt) sicut scriptum est de eo. 13. Et veniens ad discipulos snos, vidit turbam magnam circa eos, et scribas conquirentes cum illis. 14. Et confestim omnis populus videns Jesum, stupefactus est, et expaverunt, ef accurrentes salutabant eum. 15. Et interrogavit eos: Quid inter vos conquiritis? (0. Et respondens unus de turba, dixit: Magister, attuli filium meum ad te habentem spiritum mutum; 17. Qui ubicumque eum apprehenderit, allidit illum, et spumat et stridet dentibus, et arescit; et dixi discipulis tuis ut ejicerent illum, et non potuerunt. 18. Qui respondens eis, dixit: O generatio incredula, quamdiu apud vos ero? quamdiu vos patiar? afferte illum ad me. 19. Et attulerunt eum. Et quum vidisset eum, statim spiritus conturbavit illum; et elisus in terram, volutabatur spumans. 20. Et interrogavit patrem ejus: Quantum temporis est ex quo ei hoc accidit? At ille ait: Ab infantia; 21. Et frequenter eum in ignem et in aquas misit ut eum perderet: sed si quid potes, adjuva nos, misertus nostri. 22. Jesus autem ait illi: Si potes credere, omnia possibilia sunt credenti. 23. Et continuo exclamans pater pueri, cum Jacrymis aiebat: Credo, Domine: adjuva incredulitatem meam. 24. Et quum videret Jesus concurrentem turbam, comminatus est spiritui immundo, dicens illi: Surde et mute spiritus, ego praecipio tibi, exi ab eo; el amplius ne introeas in cum.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. IX. 78 15. Kai xpalav xal mo)À& oxapdtav aüxóv EE7) tv &x' abroU- xal éyévero éocel vexpoc, Gave voUc KoAÀoUG AÉyevy 6i dréüavev. 56. 'O 9i "InsoUq xparíoae 17 yetpóc aótoU Tiyeipev aÀróv, xal ávéatn. 77. Kal elos10óvxa adcóv slc oixov, ol panca aUtoU xat' ibtav émnpotov aüróv: Ak x( fuels oox 3uvfOnuev. ex6aXetv a016;. 28. Kal cixev abroic ToUco tb yévoc dv. o08evl 80vavat Pbe)üelv el 13) 2v mpoaevuyT, xal vnatt(a. 99. Kdxeiüev éCe)0óvtec rapemopevovro 9ux «7, F'aAukata,"xat oox 7/0eXev (va. «tc vvot 30. &O(óxoxev yàp roo; paUmtàe aüTOU xal ÜAeytv aUtotc Ort 6 ulóc oU dvOpurrou vrapaóloovat elc yelpac dvÜpuyrov, xai dxoxttvoügiy aUtóv, xal &moxrayOete v vgl» $u£pa. dvaavácttat. st... Ot 53 A yvdouv x6 fa xal épo6o0vto aov £ncgomoat. 32. Kal 7A0ov clo Kagapvaoót.. xal év 47 olxía ysvóptvog émzodta abrouc TU dv c5 680 Buloy(Cec0s; 33. Ot 83 icuómov: poc dOv(Aouc Y&p Buy Oncav dy x7, 696, io ue(oov. 34. Kal xa0icac dgovactv vou; Bwexa xol Mya aUtoig El cic 0£ket mpoitos elvat, Zovat td vctoy ÉyaTO, xal mavttv Ütixovoc. 35. Kal Aa6ov Tax500v. £ Eon aot iv uéco abt&v, xal dvayxaAiodusvos aüxo eimev abcoic: 36. "Oc &v Év «iov totoUttov matBUov Bora en. x óvóu.a ct uou, £u3 O£gerav xai Ó, àv. épà Octntat, oüx £pl 8ég xac d)Àk cv docte) avsa pe. 37. Antxplüv, xà 6 "Iodvyra Aéqov: Aibacxa)e, eX&op.£v xvva. dy «ü) Óvóp.ax( cou ix6a)novxa Dauióvia, Éc oóx dxoAou0ct fiv, xal exeXiócapcev abcóv. 38. 'O 5à "IncoUq eixcev M3) xeXste abxóv: 006£lc [20 iovtv &c mouwjost Suvaqputy Ex c6) óvÓpat( pou. xal Buvijosvat Ta yo xaxoAovToat ue 39. Óc v&p oux Éottw xa0' óp.av, Grip Gp dacív, 0. "Oc v&p &v morior Gu3« rováptov OSacoc iv co me uou, 8c Xpuevoi écv£, dy3jv Aéoo Ópiv, ob [5)j &xoA£cet xov p.io00v abtoU. 41... Kal & éàv oxavóntay Éva xOv uaxpióv. coUtuv Tüv TiGteudvto elo £g£, xaXóv dovtv abtü). uv cl mtpixetrat [i0Àoc Óvixàx Tttpl tov Tp&mÀov abvoU xal B£6Xn cat elc 13v 0d)acoav. 41. Kat. dàv. axavóxAay cc f$ ytlp cou, dmxóxoyov aUtfv: xaÀóv éattv aoc xu)JÓàv elaeX0siv elc tv Qv, 3j tà 500 yetpac Éyovxa. dmreX0eiv elc cÀv véevvav, si to vUp vo do6torov. "Oou $ axuoXn abtov o0 vsÀeuta. xal vb müp o0 e 6fvvutat. &.. Kal ikv. 6 mode aou axavóaM Un ac, dnóxoyov aotóv: xaAóv &ax(v cot y nov clacM0etv. elc vv. Gofv, 7?) 25. Et exclamans, et mullum díscerpens eum, exiit ab eo, el factus est sicut mortuus, ita ut multi dicerent: Quia mortuus est. 26. Jesus autem tenens manum ejus, elevavit eum, et surrexit. 27. Et quum intazoisset in domum, discipuli ejus secreto interrogabant eum: Quare nos non potuimus ejicere eum? 28. Et dixit illis: in oratione et jejunio. 29. Et inde profecti praetergrediebantur Galilaeam; nec volebat quemquam scire. 30. Docebat autem discipulos suos, et dicebat illis: Quoniam Filius hominis tradetur in manus hominum, et occident eum, el occisus tertia die resurget. Hoc genus in nullo potest exire, nisi 31. At illi ignorabant verbum; et timebant interrogare eum. 32. Et venerunt Capharnaum. Qui quum domi essent, interrogabat eos? Quid in via tractabatis? 33. At illi tacebant: siquidem in via inter se disputaverant, quis eorum major esset. 34. Et residens vocavit duodecim, et ait illis: Si quis vult primus esse, erit omnium novissimus, et omnium minister. 35. Et accipiens puerum, statuit eum in medio eorum; quem quum complexus esset, ait illis: 36. Quisquis unum ex hujusmodi pueris receperit in nomine meo, me recipit; el quicumque me susceperit, non me suscipit, sed eum qui misit me. 37. Respondit illi Joannes dicens: Magister, vidimus quemdam in nomine tuo ejicientem daemonia, qui non sequitür nos, et prohibuimus eum. 38. Jesus autem ait: Nolite prohibere eum: nemo est enim qui faciat virtutem in nomine meo, et possit cito male loqui de me: 39. Qui enim non est adversum vos, pro vobis est. 40. Quisquis enim potum dederit vobis calicem aquae in nomine meo, quia Christi estis: amen dico vobis: non perdet mercedem suam. 41. Et quisquis scandalizaveril unum ex his pusillis cre dentibus in me, bonum est ei magis si circumdaretur mola asinaria collo ejus, et in mare mitteretur. 492. Et si scandalizaverit te manus tua, abscide illam: bonum est tibi debilem introire in vitam, quam duas manus habentem ire in gehennam, in ignem inextinguibilem, 43. Ubi vermis eorum non moritur, et ignis non extinguitur. 44. Et si pes tuus te scandalizat, amputa illum: bonum est übi claudum introire in vilam zternam, quam duos

?4 EYATTEAION KATA MAPKON. T. «obe Sóo móbac Éyovra. BArOTvat elc tv ítvvav, clc «b mUp 15 do6satov. 45. "Omov 6 axcmnt aüvüv o0 reÀsutü xal v0 mUp ou GÓ£vvutat. 46. Kal dàv 6 óg0n) Xx cou oxavUnA tn at, x60 abcóv: xaAóv aol écxtw. iovópüa) ov elatAOstv. elc àv Bacuelav coU 0eo0, 3] B0o Go0nXqobc Prove BArfiva: el tÀv. yésvvav 100 mupóc, 47. Éxou 6 cxoXnL aütüw. o0 rrÀsutÜ xal ro TUp o0 aófvvua:. 4s. II&c yp mupl ájucOjscat, xai doa 0vc(a &1 áAtoOTjctcat. 49. Ka2v tà GQac dàv 6b «o KAac dvaAov vévnras, àv «(vt aóxb dorieve; Éyere àv autos Ga, xal elpnveuexe. dv dO] Aow. I. I. Kal ixeiótv. dvyaotàe dpyrvac sic. à Bou oT "[ouóa(ac v£pav coU IopSdvou, xal autcropeuovtat trauv éy)ot xpo xürdv, xai x clo0et atv. ÉB(Onoxev a5TOU. 2. Kal rpocsA0óvxec Gapurator Erenpurmwv aótdv, si lteoxw dyópi qovaixa dxoXUcat, vtipdtovreo aoróv. 3. 'O 5d ároxpiüel eIrev abvoic: TU Guiv dvexe(Aavo Moic?.; 4. Ot SS slav: MoooT, éndspeyey Bi6Mov droctaclou pda xal dxoAUcat. 5. Kal éxoxpiücis, "Incou sixev: ITpàx cv oxXnpoxapólay jixv Ürpasv Optv ty EvcoXv cain 6. "Arb 0à dpyTc xrlasex, dpotv xai 0o. £rolnotv aUtouc 6 Ocóc. 7. "Evexev xootou. xavaAslyet dy0pwrroc tbv xatfoa a)xoU xal 1v um té£pa, xal mpoaxolAnocezat tpóq vv quvaixa aUToU* 8. xxl Écoveat oi. BUo el; adpxa ulav. dove oüxést slaiv 500 dÀÀ ula cat. 9. *O oUv 6 Ocbc cuv£esuLev, dvOporroc i3) jopitéo. 10. Kai dv «Tj olxía atv of jiatrral abroo mspl *0U aücoU Ércrpiitroay aUtOv. Hn. Kal Myet axoic Oc &v &roXuon «3v. vovaixa aütoU xal yapjjov, dAÀvv, pot rac en* aücáv I$. xul ikv qvv) dmolocn tóv dybpa adtTC xal yap07, dco, uoty cat. 13. Kal zpocíoepov abvi) maib(a, (va. Éyntac aovov* of 63 parat éxex(p.ov vote mposoépoucty. t4. "[36y 82 6?IncoUc Jyavaxtnotv xol eUrev ao tole "Agree tk maib(a Éfpgeo0ai mpóc uà xol p3, xoAdee aüxd- cv ykp cotoóxov éaxlv fj Bacüe(a vo0 OsoU. TS. "At3jv Aqu óptv, &q &v. i3) 8sEnrat cv. faoiAtlav coU soU dq rexi8lov, o0 3) slocAeUoeta elo aoTÍv. 16. Kal évayxaXioáuevoc abtd, viUelc rào yetpac n aücd, woÀóyet abra. pedes habentem mitti in gehennam ignis inextinguibilis, 45. Ubi vermis eorum non moritur, et ignis non extinguitur. 46. Quod si oculus taus scandalizat te, ejice eum: bonum est tibi luscum introire in regnum Dei, quam duos oculos habentem mitti in gehennam ignis, 47. Ubi vermis eorum non moritur, et ignis non extinguitur. 48. Omnis enim igne salietur, et omnis victima sale salietur. 49. Bonum est eal: quod si sal insulsum fuerit, in quo illud condietis? Habete in vobis sal, et pacem habete inter vOS. X. 1. Et inde exsurgens venit in fines Judmse ultra Jordanem; ef conveniunt iterum turbae ad eum; et sicut consueverat, iterum docebat illos. 2. Et accedentes phariszi interrogabant eum: Si licet viro uxorem dimittere; tentantes eum. 3. At ille respondens dixiteis: Quid vobis praecepit Moyses? 4. Qui dixerunt: Moyses permisit libellum repudii scribere, et dimittere. 5. Quibus respondens Jesus ait: Ad duritiam cordis vestri scripsit vobis praeceptum istud. 6. Ab initio autem creatura masculum et feminam fecit eos Deus. 7. Propter hoc relinquet homo patrem suum et matrem, et adhirebit ad uxorem suam; 8. Et erunt duo in carne una. Itaque jam non sunt duo, sed una caro. 9. Quod ergo Deus conjunxit, homo non separet. 10. Et in domo iterum discipuli ejus de eodem interrogaverunt eum. 11. Et ait illis: Quicumque dimiserit uxorem suam, et aliam duxerit, adulterium committit super eam. (2. Et si uxor dimiserit virum suum, et alii nupserit, moechatur. 13. Et offerebant illi parvulos ut tangeret illos. Discipuli autem comminabantur offerentibus. 14. Quos quum videret Jesus, indigne tulit, et ait illis: Sinite parvulos venire ad me, et ne prohibueritis eos: talium enim est regnum Dei. 15. Arnen dico vobis: quisquis non receperit regnum Dei velut parvulus, non intrabit in illud. 16. Et complexans eos, et. imponens manus super illos, benedicebat eos.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. X. 15 17. Kal &xroprvou vou aócoU elc 600v, rrpoabpaqunv el xal vovureviiaac Ifumpos0ev duxoo Jipura abvóv- Ac&doxo)e dya0é, v(. mov/ow lvo Qoyv alóviov. xXnpovopow; ts. 'O 5i "InsoUc eixev abxiy TO ue Aereo dyatóv; obdtle dya0oc el p) elc 6 Orc. 19. "TXc évcoAà oae M3) uoty edo, 3 govesore, i3 xy, uh euBopapropfne, uà dmosttpfanc, t(ua xov macípa aou xal vv ur tépa. 90. 'O 5à dxoxpilcl; tirev bci Aibíaxaa, vara mdvra. iouAaE dun, Ex veovritóo jou. 21. 'O 53 'Enoo, i GM jac aózQ )yya mr aev abcóv xal girtv aüvq "Ev as ócvepei: Ünaye, 6oa Dyete momaoy xat óoq Tvury oic, xat Ete 0v,0aupóv dv ob pa vi: xal Ótüpo dxoAoUOst tot. 22. 'O 88 arovvácac Pr c6) Ayo &xA0ev AumoDpevoc* 3v 1*o Py ov x0)3& xtr sata. $3. Kal mepibAeddpevocó "Inaooc Aévet toic j.a0mtal; aütoU- [IG SuaxóAex ol tà ypripaca £yovetc clc vÀv Bacüe(xv toU OtoU elat)sucoveat. 24. Ot &à. i8 ral 20a 6oUvto érl toic Ado. abtoU. 6 63 "Incoüc t&Atv droxpiüele Avec xócoic: T'exvía, TGX ÓucxoÀóy icti xouc meroüóca Zril toic yoriuaotw el; tjv Baaoulav vou OcoU elos)Oeiv. 125. Eóxorotepóv dottv xápenAoy. Dt& 75 vpup audio Tic pagiboc OiuAOety, 3| mAoUctoy elc cv BacUlxv vob OcoU slot) Octv. 25. Ot. 53 mepisoG; dieniocovto Mxyovrto. robe ÉavtoUc: Kal c, 6óvazat ew07va:1; gj. 'EuGAéjac 9à abroic 6 "IncoUc Aéyev ITap& àvÜpérrotg d&Uvaróv ovt, dXX o0 map cip sc mávra yx0 Guvacd davty Tap c0) Oei. 29. Kat 7jpLaro 5 Iéxpoc Aéyetw aoxo» 'Ióo0, fpe &prxapev mávta xal JxoAouOrxapév aot. 29. "'Anoxpiücte 6 "Incoxe einev. Auhv Ayo uiv, oU3e(c avt Óq dgTxtv olx(av 3) doti oue 7| aS pa 7) xa1éoa 3) umcépa | cíxva 7] dy poUc Évexev &p.00 xal Évextv foU tua qeAtoU, 30. Óc &yv ju AdÓn ÉxatovramAaciova, vüv év cO xatpip roUcto oixíae xai d8sJpoUc xal dOeAgdc xal untípag xal réxva xal dypouc p.£x& Otoy piov, xal év «6 aiv cà dpy op£vo Cuv alovtov. 3r. IloAXot à. Écovxat moGycot Éay aot xat Éegactot TpGtot. 32. "Hoy 32 dv «T, 660 dvaGalvovtes els" I[tpoooAvgua: xai 7v rpodywv aotouc 6 "Insooc, xat £auóoUvro xal dxolouüoUv:t, égoboUvto: xal mapaAaóQv váÀtv voUc $ó8exa Tipharo aüvoi, AÉyttv và. uA Aovra a01O cup6alvet33. 8x« 150, dva6a(vonev. sl; "IepooóAupa, xai 6 ulóc toU dvOpurmrou xapaSol/aEcat voi, doy tepeUatv xal Toi, ypaiiaTeUGiv, xal xaraxpivoUcty auTOv Ünvdrto x21 rxpaOogouatv. adt0y xoic Éüveaty, 17. Et quum egressus esset in viam, procurrens quidam genu flexo ante eum, rogabat eum: Magister bone, quid faciam ut vitam xternam percipiam? 18. Jesus autem dixit ei: Quid me dicis bonum? Nemo bonus, nisi unus Deus. [9. Praecepta nosti: Ne adulteres: Ne occidas: Ne fureris: Ne falsum testimonium dixeris: Ne fraudem feceris: Honora patrem tuum et matrem. 20. At ille respondens ait illi: Magister, liec omnia observavia juventute mea. 21. Jesus autem intuitus eum, dilexit eum, et dixit ei: Unum tibi deest: vade, quacumque habes vende, et da pauperibus, et babebis thesaurum in colo; et veni, sequere me. 22. Qui contristatus in verbo, abiit merens: erat enim habens multas possessiones. 23. Et circutnspiciens Jesus, ait discipulis Suis: Quam difficile qui pecunias habent, in regnum Dei introibunt! 24. Discipuli autem obstupescebant in verbis ejus. At Jesus rursus respondens ait illis: Filioli, quam difücile est confidentes in pecuniis, in regnum Dei introire! 25. Facilius est camelum per foramen acus transire, quam divitem intrare in regnum Dei. 26. Qui magis admirabantur, dicentes ad semet ipsos: Et quis potest salvus fieri? 27. Et intuens illos Jesus, ait: Apud bomines impossibile est, sed non apud Deum: omnia enim possibilia sunt apud Deum. 28. Et ccpit ei Petrus dicere omnia, et secuti sumus te. 29. Respondens Jesus ait: Amen dico vobis: nemo est qui reliquerit domum, aut fratres, aut sorores, aut patrem aut matrem,aut filios, aut agros propter me et propter evangelium, 30. Qui non accipiat centies tantum, nunc in temporo hoc, domos, et fratres, et sorores, et matres, et filios, et agros, cum persecutionibus, et in seculo futuro vitam seternam. 31. Multi autem erunt primi novissimi, et novissimi primi.: Ecce nos dimisimus 32. Erant autem in via &dscendentes Jerosolymam; et priecedebat illos Jesus, et atupebant; et sequentes timebant. Et assumens iterum duodecim, ccepit illis dicere quae essent ei eventura. 33. Quia ecce adscendimus Jerosolymam, et Filius hominis tradetur principibus sacerdotum eet scribis et senioribus, et damnabunt eum 1norte, et Àradent eum gentibus;

76 EYATT'EAION KATA MAPKON. lI. 34. xal da&ma(Louciv a0vQ) xai drógouctv abtQ x«l |axccty(gougty aotóv xal droxctvoUcty aUcÓv, xal 15 7pic2 Au foa. dvaamr,oeat. 95. Kal pocroptóovzat at "[dxo6oc xal 'Ioavvr, ot utol Ze6sBatou, A£vovitc AibdoxaAe, O£Nopev (va. 6 dkv alvYioouev mov on fuv. 36. 'O 8i cixev abcoie T( 0£Aexe lvo. movjom Óptv; 37. Kol efnav abxü: Abe fiuiv lva. elc ix OsEu)v cov xal eio it dpiacepo)y cou xaDictopev év 17 605 aov. 38. 'O 8i 'Insoug etrev abvoig Oóüx olóate cl. aivsic0e. AuvacÜse mueiv v0. Tov/ptov Ó Evi) mv, 7) xo Bartoga 8?yo Banzitouat BartioOnya:t; 39. Ot 8£ elxav abcGy. Auvdusta. 5 B2 "Inoue eimev aóroig To gàv mov/ptov Ó &yi mv m(ea0s, xal co Barriopa 8 Zyo) Barilouas Bario0,oca0e40. t5 83 xaO(cat Zx OeEuov pou 7| 2E eómvupunv oox Écxw dpàv Bobvat, d2)' olc fcolp.xacan. 41. Kal dxoócavtes ol 2éxa Tjphavro dYxvaxteiv mepl "[axe60u xat "Iv&vvou. 42. 0 82 'Inaouo rpooxa)toauevoc aütoue AÉvet aótoic" Olbaxe, Óxt of Goxoüvtec dpystw xü)v Evi xaxaxupt£óoucty aUtOv, xal ol u.evdAot aücGv xateboucitCougtv GUTONV. 43. Ooy. oUcox 6€ 2atw Év ópiv: à) Oc &v 04) vevícOa: uévac dv Opiv, Éexvat óuiv Orkxovec, 44. xal Oc &v Od) dv Oplv. YevéaOat mpluvoc, Zacat mdvtoyv OoUAO0C. 45. Kal yàp 6 vibc coU dv0purrou obx 7A0ev OtxxovnOrvat, à3À& Biaxovzjcat xal GoUvat «iv ug3v aoto0 Aütpov vrl TtoÀAD». 46. Kal épyovzat cic "Isprgo. Koi ixrtoptuo|.Évou abcoU dmo eptryo) xal vOv [aaÜrvo)v aOt0U. xal Og Aou (xavoU, 6 utóz Tialou Baprluatoc 6. Tu2A0c éxaünto map vv 600v mpocatróv. 47. Kol dxoUcaq 9x "IncoUc 6 Nalapnvóc davtv, Xolaro xpdiew xal Aéyew: '[ncoU vid Aavtà, 2éncov pt. 48. Kol énec(p.ov ar mo)Àol lva. atra? 5 8: 0X5 uAXÀov Éxpalev: Yi3 Aavtà, PAEvoóv ue. 49. Kat acá 6 'InsoUq eixev aUtby quvnÜTvat. xal quivoucty 10v TugAóv Aéyovtee aov" Odpost, Eyenpe, Quvel ct. 5&0. 'O ài &ro6aAnv c fpdttoy aotoU dvarcsOXcae Tcv wpóc abróv. 61. Kaldroxpiüels 6 "Inoue Aévet aüc6y Té cot 8£Aet; movíoo; 5 63 cugAbg cirev aüxüy "Pa66ov(, tva &vx6A Eo. 62. 'O 53 "IncoUe Aéyet aüzty " Y rae, 5 riotu; oov cíctxÉv ct. xal eü0Uc &véGAepev. xal JixoAoU0et aov) £v t7; 680. 34. Et illudent eiet conspuent eum, ct flagellabunt eum, et interficient eum; el tertia die resurget. 35. Et accedunt ad eum Jacobus et Joaunes, filii Zebedai, dicentes: Magister, volumus ut quodcumque petierimus, facias nobis. 36. At ille dixit eis: Quid vultis ut faciam vobis? 37. Et dixerunt: Da nobis ut unus ad dexteram tuam et alius ad sinistram tuam sedeamus in gloria tua. 38. Jesus autem ait eis: Nescitis quid petalis: potestis bibere calicem quem ego bibo, aut baptismo quo ego baptirzor baptizari? 39. At illi dixerunt ei: Possumus. Jesus auten ait eis: Calicem quidem quem ego bibo bibetis; et baptismo quo ego baptizor baptizabimini: 40. Sedere autem ad dexteram meam vel ad sinistram, non est meum dare vobis, sed quibus paratum est. 41. Et audientes decem co»perunt indignari de Jacobo et Joanne. 42. Jesus autem vocans eos, ait illis: Scitis quia hi qui videntur principari gentibus, dominantur eis: et principes eorum potestatein habent ipsorum. 43. Non ita est autem in vobis: sed quicumque voluerit fieri major, erit vester minister; 44. Et quicumque voluerit in vobis primus esse, erit omnium servus. 45. Nam et Filius hominis non venit ut ministraretur ei, sed ut ministraret, et daret animam suam redemptionem pro multis. 46. Et veniunt Jericho; et proficiscente eo de Jericho, et discipuli3 ejus, et plurima multitudine, filius Timaei Dartimaeus caecus sedebat juxta viam mendicanus. 47. Qui quum audisset quia Jesus Nazarenus est, cepit clamare et dicere: Jesu, fili David, miserere mei. 48. Et comnminabantur ei multi ut taceret. At ille multo magis clamabat: Fili David, miserere mei. 49. El stans Jesus praecepit illum vocari. Et vocant cz cum, dicentes ei: Animzequior esto: surge, vocat te. 50. Qui projecto vestimento suo exsiliens, venit ad eum. 51. Et respondens Jesus dixit illi: Quid tibi vis faciam? Cacus autem dixit ei: Rabboni, ut videam. 52. Jesus autem ait illi: Vade, fides tua te salvum fecit. Et confeetim vidit, et sequebatur eum in via.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. XI. 71 IA', 1. Kol &rc é&ytLovetw. elc "Iepooóhuga. xal cl; ByGav(av robe T6 Bpoc t&v Éaunv, drocc£)Au. Boo. tv p.a Or tiv ato 4. xui Aéyet abvoig "Ymayete cl; vv xoumnv cv xarívavtt Opv: xal e000c elamopeuoutvot cl; aüchv tbüprjceze mov OBepiévov, éy' Óv odUtlc oUm áv0po- | Twy xtxdÜuxev: Aócate aürov xal oéprre. 3. Kal édv ctc ógtv eUmwy TU moieixe; elnase- 8n 6 xóptoc adxoU yosiav Épet* xol £uüUq aücov drtogcEAEt $58. 4. Kat árteA00veto £Üpov. müoÀov Otüspiévov rpàc vv Güpav ftu rl voU dj.qo8ov, xal Adouctv ab róv. 6. Kal xtveg xv dxei Éotrxótuv ÉAeyov abso; TC mOwlre ÀAUovtEq tov mí0ÀOV; €. Ot 84 elxov abro, xabox dvsts(Aaxo abtotc 6 "InGoUe xol dg7ixav aUtoUc. 7. Kal fjyaqov *bv mG)Àov TQc àv 'ImcoUv, xal éri6d)Ooust. advo) x& ludkxta. a0tOv" xal ixdOtaev ir 3, QutOY d)Àot 8à o16d3aq Éxortov dnàó cGv Bfybpuv xal écxpavvuoy dv ttj OO. 9. Ka ot rpodovttc xal oí áxoAXouOoUvteo Éxpatov. Aivovetc: 'faoavva, 10, &bAovnjiÉvos 5 ipyouevos ev Óvóp.att xuplov: eà- | Aoynuévn f$ dpyouívn Bassa coU matpbo fiiov Aavt8, Gaavyvk £v voi Ojtetow. 1 Kal:slo5i0rv sl; '"IepoaóAupa tic tO lepóv: xal epiOA e pduevoc mdvytva, Ójíac Tn obcwe t7 Opec, £E0ev el; Brgav(av uerà cav 6o8exa. 13. Kal c5 éraóptov £eAMóveov a01Gv dnb Brfavlac àrt(vaatv. i13. Kal l5óy dnb uaxodüsv cuxzyv Éyoucav qUXAa, TA6cv el doa cx ebpiioet dv a0. xol DAOov En' abrhyv oUBlv eUpev el ui) Q0) o0. yàp Jv xatpbc GÓxov. D. Kal &moxpiürl; &imev. abii; Mewxért elg vov alive ix co0 jimBtle xapmróv qn. xal Txouov ol jaOn tal aótou. 15. Kai Épyoveuc sic "IeposóAupa. xol tlocA6oy elc r6 íepóv. Tipbaxo. ix6dDuw toUq TuÀoUvtac xal coUe &vopdlovruc lv 3à iepio, xal vie TpaméLaq TOv xoÀAuÉtaxiv xal ti xaü£dpac cóv moAoUvTwuv Tüc Tepicctp xacíovptev:. 16. xat oux Jjouv 0va. t5 ÜÓwvéqxv axeUoq Bik coU lepou. 17. xai ib(Saexev Mquv abroig OO véypertav $ olxóc poU otxoq ftpogtux Tc xAn09Xcttat müctv Tolg Éoyeovv; Opeic 5E memrov/xate aürov omiAatov ÀncTiv. 1$. Kal xoucav oi dpjupete xal ol QatAtiaccete, 8. TIo20! 5à «X lida. abrtov laxpusav v «7 650, |! XI. | 1. Et quumappropinquarent Jerosolymz, et Bethanize ad montem Olivarum, mittit duos ex discipulis suis, 2. Et ait illis: Ite in castellum quod contra vos est, et statim introeuntes illuc, invenietis pullum ligatum, super quem nemo adhuc hominum sedit: solvite illum, et adducite. | 3. Et si quis vobis dixerit: Quid facitis? dicite quia Domino necessarius est: et continuo illum dimittet huc. |, A^. Et abeuntes invenerunt pullum ligatum ante januam foris in bivio; et solvunt eum. 5. Et quidam de illic stantibus dicebant illis: Quid facitis, Solventes pullum? 6. Qui dixerunt eis sicut preceperat illis Jesus, et dimiserunt eis. 7. Et duxerunt pullum ad Jesum; et imponunt illi vestimenta sua, et sedit super eum. 8. Multi autem vestimenta sua straverunt in via; alii autem frondes caedebant de arboribus, et sternebant in via. 9. Et qui priibant, et qui sequebantur, clamabant di' centes: Hosanna: 10. Benedictus qui venit in nomine Domini: benedictum quod venit regnum patris nostri David: hosanna in excelsis. 11. Et introivit Jerosolymam in templum; et circumspectis omnibus, quum jam vespera esset hora, exiit in Betha| niam cum duodecim. 12. Et alia die quum exirent a Bethaníia, esuriit. 13. Quumque vidisset a longe ficum habentem folia, venit si quid forte inveniret in ea; et quum venisset ad eam, nihil invenit praeter folia: non enim erat tempus ficorum. ex te fructum quisquam manducet. Et audiebant discipuli ejus. 15. Et veniunt Jerosolymam. Et quum introisset In templum, copit ejicere vendentes et ementes in templo: et mensas nummulariorum, et cathedras vendentium columbas evertit. | 14. Et respondens dixit ei: Jam nonamplius in teternum l | 16. Et non sinebat ut quisquam transferret vas per templum: 17. Et docebat, dicens eis: Nonne scriptum esf: Quia domus mea, domus orationis vocabitur omnibus gentibus? Yos autem fecistis eam speluncam latronum. 18. Quo audito, principes sacerdotum et scribe quare

78 xal dbrouv vüx aüvóv drmoMawew: iyoboUvro vio &Uróv: Óxv m8, 6 yo, demijootro iml xD ÓUay aócoU. 19. Kal re à. dyévexo, iberoptórxo fio «7 nó20. Kal pot xaparoptuóiuvot eloov Jv aux Tiv iEnpapaévny x Bv. 21. Kal vau vrotri, 6 TIéxvpoc Jet aüvip- 'Pa66t, (s, 5 auxi; fv xa1npdaw ibXoavras. 22. Kav &roxpitelo 6 'Insooe Xvex abroig " Exstt rac 0coU. 23. "Apody Aéqoo Opiv, 6st & &v. eUrer cio Opec vobzer "Apüntt xal BAx8nrt el; cv 0dXa0cav, xal jo) Ouaxpi63, £v 17; xapóta a0voU, d)Àk mirteUnm Uri d Aéve qivexas,. Éova t. a0cQ. 94. Ai& x0)t0 Aw Ópiv, Tavra Óca mpoctvyop.cvot alcetoOe, mtaveoscs Orc Xv jpeate, xad Éovat piv. $5. Kal 6rav avxstt. mpoctvgóuevot, ápleze ei m ly cct xaxd two, (va. xal 6 mavhp Opdv 6 év coi oUpavo; do; ópiv 7& mapaztopata bp. 285. El 5b Opi, oUx. dolexe, o08à 6 machp Ojiov Ó dv xo, oüpavois dyXctt ópiv. t& mapartOuaTz Üpjv. $7. Kal Égyovzai mduv. clc "IepooóAuja. xol év tà (pip meptmavoüvro, aUvoU, dpyovrai mpi abebv ol &py uptic xal ol voajuiarete xal ol rpeaGurspot, 29. xal Aévougtv aüty 'Ev mola éLouc(q cauta moui;, xal víc ÉGwxév aot. «Xv d5oua(av xaóvrv (va tuüUta TOT; 39. 'O 5à "IncoUc dxoxpiüti; eUcsv. aóvoic "ExspoTow buc xávo Éva Aóqov, xal &noxpléncé uot, xal ipà Ójutv dv oí éEova(q caUva mou. 39. T5 Bdrtwpa c5 "lodvvou d oópavoo Jv 3 it dvOpurrtov; droxolUatá iov, 31. Ka BuXov(tovco. pc Éxutobc Aévovrsc: "Ekv eros: "EE oópavoU, épst* Auk c oov odx érictioa te 1016; 31. 'Ekv elmouav "EZ dv6pormwv, qoboupaü0m «iv Aadv: Éxaveec ykp etyov «ov Imdvyny tt dino mpogems 7v. 33. Kal &moxpiüévrec Aévouaty 79 "Inooo: Ox otGayusv. Kal &xoxpiüdlc 6 'Insouc AMyet aücoic: O05d d't& AMéxqo Opiv v mola itouc(a «aura mous. IB. I. Kal "plato adco, £v rapa6oAais AoDatv. "ApoeAva éqUttucev dvÜpwmoc, xal mtpuÜnxev qpavubv xal dpulsv ÜmoX(vtov xal qxobóurarv mupyov, xal itéSoxvo aÜcov veupyoic, xai dreodumatv. 3. Kal dríctiQev mQbc vob; qtopyouc tip xaipip 6o)Xov, (va. map vv Yapyüv AdÓn dn toU xapmoU toU dictt)voc 3. ol 6à Aa6óvts, aücbv ÜOtipav xal ánéattDav xevóv. EYATTEATON KATA MAPKON. IB. bant qnomodo eum perderent: timebant enim eum quo niam universa turba admirabatur super doctrina ejus. 19. Et quum vespera facta esset, egrediebatur decivitate. 20. Et quum mane transirent, viderunt ficom aridam factam a radicibus. 21. Et recordatus Petrus, dixit ei: Rabbi, ecce ficus cui maledixisti, aruit. 22. Et respondens Jesus ait illis: Habete fidem Dei. 23. Amen dico vobis quia quicumque dixerít huic monti. Tollere, et mittere in mare, et non hzesitaverit in corde suo, sed crediderit quia quodcumque dixerit, fiat, fiet ei. 24. Propterea dico vobis: omnia quiecumque orantes petitis, credite quia accipietis et evenient vobis. 25. Et quum stabitis ad orandum, dimittite si quid habetis adversus aliquem, ut et Pater vester qui in cabis est, dimittat vobis peccata vestra. 26. Quod si vos non dimiseritis, nec Pater vester qui in celis est, dimittet vobis peccata vestra. 27. Et veniunt rursus Jerosolymam. Et quum ambalaret in templo, aecedunt ad eum summi sacerdotes et scribae et seniores, 28. El dicunt ei: In qua potestato hac facis? et quis dedit tibi banc potestatem ut ista facias? 29. Jesus autem respondens ait illis: Interrogabo voe et ego unum verbum, et respondete mihi, et dicam vobis in qua potestate hzc faciam, 30. Baptismus Joannis, de ccelo erat, an ex hominibus? Reepondete mihi. 31. At illi cogitabant secum; dicentes: Si dixerimus: de oclo, dicet: Quare ergo non credidistis ei? 32. Si dixerimus: ex hominibus, timemus populum: omnes enim babebant Joannem quia vere propheta csset. 33. Et respondentes dicunt Jesu: Nescimus, Et respondens Jesus ait illis: neque ego dico vobis in qua potestate heec faciam. XII. 1. Et cepit illis in. parabolis loqui: Vineam pastinavit homo, et circumdedit sepem, et fodit lacum, ef edificavit turrim, et locavit eam agricolis, et peregre profectus est. 2. Et misit ad agricolas in tempore servuin, ut ab agricolis acciperet de íructu vinez. 3. Qui apprehensum eum ceciderunt, et dimiserunt vacuum.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. XII. 4. Kal edÀtv Gne teQev pic aütouc d)Xov So0Aov: xixtivov ExeoaAa(ogav xat sicluvcav. 5. Kal naàAtv d)Àov drméGtetev: x&xttvoy dréxciivuv, xal ToÀÀoo, d)Àouc, oüc uiv OÉpovree, obo 3i dTox TÉVVOVTEC. 6. "Ext oov £va Égoyv loy áyaretóv dm£avtUv xal aUróv wpóc aUToUe Éoyatov Aévov: Ort dvtparmaovtat tov vlov 10v. 7. Ot 8$ qeopyol eia v mp)« Éautoóg Obrée £avtv 6 xÀmpovójioc: Orórt dmoxttivepuev abvóv, xal fuv levat $ xYnpovopta. 8. Kal Aa6óvteg «ütóv dmfxttwvav, xal d£6a2ov Kio «00 du meXov. 9. T( oov Tovjatt 6 xüptoe toU ditrsAGvoc; ÉAsücsv&t xat dtoÀ£Get t00G YttopyoUc, xal Óoatt toy dumtÀova d)Xote. 10. O$82 «Jj» ypaq3v saívnv dvérwott: Aí(0ov. Bv ámiox(u.acav ot. olxoSoj.oUvct, oUvoc évevilon elc xeqaX3v vovíac: W. ap xuplou &yéveco abcr, xal iazw Ouvjac)) iv 690a) kot. Jv; 12. Kal Z&jrouv aot0v xpatzjsat, xai £oo6y/üncav vov dyÀov: Érvocav 4Xp 8tc mpóc abrobc tv mapa6oXÀy xaócvnv &xev. Kal dofvrtc aótóv &m3jA0ov. 13. Kal &noctéAAoucsty npbc aüróv ttvaq ttov GDapuzlov xal cv 'HooBtavov, (va. abràv ávpróawat iv Xov. 14. Ot 8à A0óvcec Mvyoucw abxü*. Aubdaxade, olDapey 6r dA O3, el xal o0. £Aex got Trepi obbtvóc: o0 Y&p BAénsi, elc mpócorrov dvüpiorav, d)V in' dànOslac cJjv 655v xou 0coU Oiodoxtic ÉtLcavtv Oo0vat xTjvaov Kaícap:;?) oó Sev; 15. 'O 51 elBóx abxü)v tjv ünóxptatv &inev aüroig T( p& Tétodl;sce; o£prxé uot Bnvdpiov tva. (3o. 16. Ot 53 djvepxav. xoà Aéqet advoic Tivoc 5j elxov acr, xai 5$ érey pa; Myouaty abt" Kaleapoc. 17. 'AroxpiOcle 6à 6 "Insou; e(xev aütoie ÁmóSore oóv tà Kaí(cape; Kaícap: xai t& coU ÜsoU vip Oeo. xai iOnópatov éx' aotU. 15. Kai fgyovsat mpbc aóróv. Eaó6ouxaio, cles Myouatv dvdovaatw qj elvat, xal émnporvov abrüv A£qovtt«* 19. AiddaxoAs, Mooczc Suiv Pypayev, &ct éav civoc dóe bc &oOdvr xal xavaA(m: vuvaixa xat téxva u^ ág5, (va. Ad6n 6 dBeAgbc abroU «Jv Tuvatxa. aoto0 xal ££avac jon onípua tà d5eAgio abtoU. 20. "Exc oóv d3tAgot uv. xat 6 mpGtoc ÉAa6tv quvaixa, xal dmoüvíaxov oüx dg7ixev aríppa. 31. Kal 6 Stózepo; Da6tv aüthv xai dméOuvev, xai ouód abróc doTxsv cnéppa: xal 6 vpltoc iaa otuX. 2. Kal £fAa6ov abüt)v GaaUveq xai ot í£rrà xai ocóx ágTjxav omípua. dayávn mávvov dméüavev xai 5 vovfl. 79 4. Et iterum misit ad illos alium servum; et illum in capite vulneraverunt, et contumeliis affecerunt. 5. Et rursum alium misit, et illum occiderunt; ct plures alios: quosdam czedentes,, alios vero occidentes. 6. Adhuc ergo unum habens filium carissimum, et illum misit ad eos novissimum, dicens: Quia reverebuntur filium meum. 7. Coloni autem dixerunt ad invicem: Hic est hzeres: venite, occidamus eum; et nostra erit hzereditas., 8. Et apprehendentes eum, occiderunt et ejecerunt extra vineam. 9. Quid ergo faciet dominus vinez? Veniet, et perdet colonos; et dabit vineam aliis. 10. Nec scripturam hanc legistis: Lapidem quem reprobaverunt eedificantes, hic factus e&t in caput anguli: 11. A Domino factum est istud, et est mirabile In oculis nostris? 12. Et quarebant eum tenere; et timuerunt turbam: cognoverunt enim quoniam ad eos parabolam hanc dixerit. Et relicto eo abierunt. 13. Et mittant ad eum quosdam ex pharismis et Herorodianis, ut eum caperent in verbo. 14. Qui venientes dicunt ei: Magister, scimus quia veTAX e8, et non curas quemquam: nec enim vides in faciem hominum, sed in veritate viam Dei doces. Licet dari tribu. tum Cesari, an non dabimus? 15. Qui sciens versutiam illorum, ait illis: Quid me tentatis? afferte mihi denarium ut videam. 16. At illi attulerunt ei. Et ait illis: Cujus est imago hasc et inscriptio? Dicunt ei: Ceesaris. 17. Respondens autem Jesus dixit illis: Reddite igitur qui sunt Cesaris, Cesari; et quee sunt Dei, Deo. Et mirabantur super eo. 18. Et venerunt ad eum sadducizei, qui dicunt resurrectionem non esse; et interrogabant eum dicentes: 19. Magister, Moyses nobis scripsit ut si cujus frater mortuus fuerit, et dimiserit uxorem, et filios non reliquerit, accipiat frater ejus uxorem ipetus, et resuscitet semen fratri suo. 20. Septem ergo fratres erant: ef primus accepit uxorem, et mortuus est non relicto semine. 21. Ét secundus accepit eam, et mortuus est; et nec iste reliquit semen. Et tertius similiter. 22. Et acceperunt eam similiter septem; et non reliquerunt semen. Novissima omnium defuncta et est mulier.

8RO 23. "Ev «7 àvaotxcet oov, Gcay dvacvütw, vlvoq aUxàv Éacac vuv; ol yàp Érxk Eoyov aoc vuvaixa. 94. Kat dmoxpibe, 6 "Inaouc £xev a0toig: O0 ài& toUto mÀavücOs, p elóóte e tke v paokc inoE vnv Oovau.tv xoU Oco0; $5. "Oxav q&p ix vexpi)v &vaavüjaty, oUrt Yap.oUgty obtt YaplCovvat, &)X' elalv óx; dr yeÀot dv vois obpavot. 26. IIspl 62 xv vex 61 éyetpovtat, oüx dvéíyvote dv 3j, B6) Moto éni v00 facou TGx £Urev auto 6 0z0g Aéyvav "Eyo 6 0&6, "'A6paag xai Ó too '[aa&x xat 6 0ebc "D axo6; 37. Ox facty. Osbc vexpüv. dX Lovewv: Gptic ouv v0ÀU TÀavücs. 28. Kal mpoctQnv tlg tV Yoxupaatév, dxoógaq aUtiv Gul coovruv, lDuv Ütt xaAGx avo; dmexpión, érnperratv aóróv: [Tota daxlv npo, távtoy évzoY; 29. 'O 5i 'IneoU &nexplüv, aócax Ovt moore, távtov vxo, éavw* "Axous "IopajÀ, xópux 6 0:óq cou xóptoc elo docív, 30. xal dyamcetw xuptov tóv Oróv aou 2E GAv x7 xapólae aou xal d& OX» vis uj i« aov xal dE Xr vic Bxavolaq cou xal 2& GXzc tz leg uoc cov * abcr, mote ivco) f. 31. Atutépa 3& ójola aüxT; 'Aqamfotu vov mÀralov GOU (), G£aUtóv. ut(Luov voítuv dÀÀn àvco)3 oüx (avi: 321. Kal etmev aor. 6 voappiateóg Kooc, O04oxaAe, éx' dÀnelac eIrac 6x elg doclv Ocbc xal ox lox doc t) a0coU33. xal tó dyamüv aüróv dL One 1T xapb(aq xol £E OAnc e, auvíatus xal £ OXnc cric puyic xai £E Arc t7 loooc, xal tà &yan&üv vóv rÀnclov &x; Éaucov mtpurcóxepóv. dat dvo. tiv ÓXoxavvup.d tov xal ÜuCIS 34. Kal 6 'InaoUc lv 8x1 vouvsg ox, &xexolOv, eixtv aüti OO uaxpiv el dx «v; Bacus(ag coU ÜtoU. xal oUóelc oóxéct évóA u.a. abróv éntpuTigat. 35. Kaldmoxpitel 6 "Inaoüc Devev, Bibdoxov v t iepip- Il&x; Aévouatv ot. ypaukatetc Urt 6 Xovovix vi loxvtwv Aa; 36. Abcix 4&o Aavt? Mytt dv cO mveUpactt t0 yip T&v xuptoc tà xup(t uou: Kd&tsov ix. BcEuSv 40u Koc &v 00 vobc £y 0poUc cou ÓnoroStoy vov xoOov cov. 7. Ath, oóv Aut JAéqet aüróv. xóptov, xal móbtv dcxlv vibe abt00; xal 6 mroAUc By Aoc Tixoutv a0xoU féux. 38. Kal Deyev abtoi; év $7, 0a 7] notos: BXénese &mb vOv yoapuatíéoy cov Ürkóvewv év atoVato meprrattiv xat domacpoue év rale dyopato 39. xxi mpwroxax0róplac dv vai, cuvaqwyai, xal TQurtoxAu (ac àv Tote 6elvou 40. oí xategOlovteg tàc olix(aq Tv ymnpaüv mpooáatt g.axok mpoctugóptvot, obcor Arjpovtat repioaóTEpov xpip.a.. 41. Kal xa0(aac 6 'InaoUc xazévavrt toU aloyuAaEYATTEAION KATA MAPKON. IB. 23. [n resurrectione ergo quum resurrexerint, cujus de his eril uxor? septem enim habuerunt eam uxorem. 24. Et respondens Jesus ait illis: Nonne ideo erratis, non scientes Scripturas neque virtutem Dei? 25. Quum enim a mortuis resurrexerint, neque nubent neque nubentur, sed sunt sicut angeli in coelis. 26. De mortuis autem quod resurgant, non legistis in libro Moysi, super rubum quomodo dixerit illi Deus, inquiens: Ego sum Deus Abraham, et Deus Isaac, et Deus Jacob? 27. Non est Deus mortuorum, sed vivorum. Vos ergo multum erratis. 28. Et accessit unus, de scribis, qui audierat illos conquirentes; et videns quoniam bene illis responderit, interrogavit eum quod esset primum omnium mandatum. 29. Jesus autem respondit ei: Quia primum omnium mandatum est: Audi, Israel: Dominus Deus tuus, Deus unus est: 30. Et diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua, et ex tota virtute tua. Hoc est primum mandatum. 31. Secundum autem simile est illi: Diliges proximum tuum tanquam te ipsum. Majus lorum aliud mandatum non est. 32. Et ait illi scriba: Bene, magister, in veritate dixisti quia unus est Deus, et non est alius praeter eum; 33. Et ut diligatur ex toto corde, et ex toto intellectu, et ex tota anima, et ex tota fortitudine; et diligere proximum tanquam se ipsum, majus est oronibus holocautomaübus et sacrificiis. 34. Jesus autem videns quod sapienter respondisset, dixit illi: Non es longe & regno Dei. Et nemo jam audebat eum ínterrogare. 35. Et respondens Jesus dicebat, docens in templo: Quomodo dicunt scribe Christum filium esse David? 36. Ipse enim David dicit in Spiritu sancto: Dixit Dominus Domino meo: Sede a dextris meis, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum. 37. Ipse ergo David dicit eum Dominum, et unde est filius ejus? Et multa turba eum libenter audivit. 38. Et dicebat eis in doctrina sua. Cavete a scribis, qui volunt in stolis ambulare, et salutari in foro, 39. Et in primis catledris sedere in synagogis, et primos discubitus in ccenis; 40. Qui devorant domos viduarum sub obtentu prolixa orationis: hi accipient prolixius judicium. 41. Et sedens Jesus contra gazoplivlacium, adspiciebal

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. XIII. 81 xÍou i0stost mox, 6 ÓyXoc Ba)Xst yaXxbv sic c5 vatoquÀdxtv xal ToÀXot 1Ao0atot É6a))ov oJ: 42. A0o0ca 5e ula. y joa moy) E6nev Aentà Oo, 8 &a xoSpavcr«. 43. Kal pooxaJsaduevos couc jante abtoU Ayst abtoig Atv Aéyo. ópiv, 6vt ^ joa abcr, $ mtwí) mÀstov távtuy £6a)sv vàv BaJXsvtov clc xo YaloguAdXU. «M. TItvres q&p éx 100 meptaaeDovvoc adcoic É6aXov: aUrn 5À ix cT Ocvegíaeue abcr mdvra Boa clyev É6a)sv, 0Aov 10v Blov adcnc. IT. t. Kat éxrropevop£vou at00 1x. v00 (&p00, Av aoo £l, ix. xov. uaÜrnrGv abtoU: AibdoxaAs, Us moramol Aí0ot xal mora oixoSoj.at, 2. Kal dnoxpiüel, 6 'IncoUs eUrey a(tQ' BAéneu za5ra4 tie ptyaÀac olxoSogde; o0 43) deO7 A0o Eri AiBov & o0 13) xaxaÀu07. s. Kal xa0np£vou aüro0 tlg 40 Ópoq t&v £Aawov xacvévavtt 00 (epou, àrnpurctov aocov xac lBlav Ilécooc xal 'Idxoboc xat 'Inavvng xai 'Avépéac: 4. Eimov fiv móte aura Éorat, xal «( «5 anpcttoy Órvav j£), auta xavxa guvteAeto 0a; 5. Kal dmoxpi)el; 6 "[naoUc 7pEavo J£vetw abvotc DAfnzes pi cte Onde xAavion 6. t0)Àol kp &eocovrat érl tQ Óvóat( pou. Mqovvtc 6vt Eo) elut, xal xoJouc nÀavfaovet. 7. "Oxav 8à dxodante roov xai dxokc oXov, p Oposiote- Bei yàp xata yevéaÜav. &22/ oUm t6. x£Ao. 8. "Exyeptfjaexas y&p Éüvoc £r Éüvoc xal Baauela éri Bacüu(xv: xal Écovrat aeiauol xa và c0ouc, xal Auot. Gy) o€tvov caca. 9. BXéme:e 5i Óuri, fauvoóc mapabosouctv yàp po el; auvéSoux xal el; cuvavwràe Baprjata0s xal dri $ytóveov xal Baci év arat otoüe Évexev üoU, elo p.a psoptov abcoic. I0. Kal el, mdvra xà vr, mpioxov Sei xnpoy07vat 10 eUn qy£Atov. 1t... Kal évav dvd-yoatv 6p, mapaóidóvetc, u3) mpopspieviire c av mme, dA 6 d&v 5007, 6uitv 2v Exslvr tf, Opa, toUro Aa)stre* o0 áp doct oustc ol AaXoUvetq dJÀX xo mveUjaa. vó Évtov. 12. IIapaSoctt 52 dóe)oq 0tÀgov tlc Gtvatov xai maTho tíxvov, xal émavaaT/covvac tíxvx iml vovtio xal Üavavuxsougty aOtoUC. 13. Kal £cects piodpuevot 6b mávvoyv Bu 6 Ovop.d goo: 6 3 Urrous(vac elc v£Aoc, obroc aw iatcat. 14. "Oxav 81 le xb Boca. c7 £pnpaotox, Éavoc xou o0 Bet* 6 dvaqwooxov vostto* xot ol £v «7j "IouÜn(q pruvévocav elc vk dor 16. xal 6 inl coU Bopatog po) xataódto tl; v^v olx(av m3 slatMüdtws dox vt ix trc olx(ac a0ToU, NOY. TEST. quomodo turba jactaret ss in gazoplyylacium, et multi di vites jactabant multa. 42. Quum venisset autem vidua una pauper, misit duo minuta, quod est quadrans. 43. Et convocans discipulos suos, ait illis: Amen dico vobis quoniam vidua hzc pauper plus omnibus misit qui miserunt in gazophylacium. 44. Omnes enim ex eo quod abundabat illis, miserunt: hec vero de penuria sua omnia quae habuit misit totum victum suum. XIII. 1. Et quum egrederetur de templo, ait illi unus ex discipulis suis: Magister, adspice quales lapides, et quales structura-. 2. Et respondens Jesus ait illi: Vides has omnes magnas sedificationes? Non relinquetur lapis super lapidem, qui non destruatur. 3. Et quum sederet in monteOlivarum contra templum, interrogabant eum separatim Petrus et Jacobus et Joannes et Andreas: 4. Dic nobis, quando ista fient? et quod signum erit quando hec omnia incipient consummari? 5. Et respondens Jesus ccpit dicere illis: Videte ne quis vos seducat: 6. Multi enim venient in nomine meo dicentes, quia ego sum; et multos seducent. 7. Quum audieritis autem bella et opiniones bellorum, ne timueritis: oportet enim haec fieri: sed nondum finis. 8. Exsurget enim gens contra gentem, et regnum super regnum, et erunt terree motus per loca, et fames. Initium dolorum hasc. 9. Videte autem vosmet ipsos. Tradent enim vos in conciliis, et in synagogis vapulabitis, et ante praesides et reges stabitis propter me, in testimonium illis. 10. Et in omnes gentes primum oportet praedicari evan. gelium. 11. Et quum duxerint vos tradentes, nolite preecogitare quid loquamini: sed quod datum vobis fuerit in illa hora, id loquimini: non enim vos estis loquentes, sed Spiritus sanctus. 12. Tradet autem frater fratrem in mortem, et pater filium; et consurgent filii in parentes, et morte afficient eos. 13. Et eritis odio omnibus propter nomen meum. Qui autem sustinuerit in finem, hic salvus erit. 14. Quum autem videritis abominationem desolationis stantem ubi non debet, qui legit, intelligat: tunc qui in Judasa sunt, fugiant in montes; (5. Et qui super tectum, ne descendat in domui, noc introeat ut tollat quid de domo sua;

82 06. xai Ó tig tov dYpóv Ov 2j) ériopepao elc cà ór(gt doat xà fj.dttov adroo. 17. O9al àé xat iv 4aotpt £yoósate xal cato 8nAaLoucat dv àxelvaw cato fuéoazie. 18. IIpoceugsa0s 92 (va. 1 4 euuvoc vévovcat. 19. "Ecovza: yp af fp£pat ixeivat OApets, ota o0 yévovco votaUta: dx doy s xvioeox, fjv Dxviatv 6 sóc, Eo x00 vUv xat o0 p, yévovtat. 20. Kal el p3 xóptoc dxoAó6tootv. tà fiufpac, oóx àv icon mx&ca ado: à)Ak Oik coUg ÉxXextoUc obe üEeAsEaro ExoAoÓoatv xke fuépac. 21. Kal vore. ddv ct Opriv e'rew "D0e 06 6 Xpwvóc: (8e ixet u3 rto teooTTE. 23. "Exepüjaovcat vào djeuóój pua rot xal dyeuSorpoq7irat, xai Óocouctv avputta. xal vépata TQOq tO d'omÀavBv, £l Guvatxov, xal cou ExXextoUs. 23. "Yyeis 9€ BAéneve- (o0, mpos(pnxa butv avra. 34. 'AXÀ& v éxelvauc tao Ap£pats uer cov OX ixelvns 6 foc axoviotfoecat, xal f$; atr, vm o0 Oct t0 Q£yYoc abt7, 25. xal ol datéptc toU oupavoU Écovrat Exnimtovtts, xal al Cuvdjuet al dv toic obpavoi, aaAsuf,aovra:. 20. Kal «ove. Ópovcat xov viov toU dvOporrrou ip óp£vov. Ey veg£Aate perk Duvauieoi, moXMT xal Oobnc. 27. Kai xótt dmoctthei touc dYyy£Aoug avo xal £go vdEet oue ExAextoUG a0t0U ix tO) teod pov dvép.0)y d". dxpou T, Étoc &xpou oUpavoU. 28. "Ano 0i v7 cuxT p.a0ece vv mapaGoAzv. óvav 1/92 6 xAdBoq abt; &raAoo Yévrixi xat Exo, x& qU)Àa, qevooxecs Orc Eyyoc 50 O£poc £atv 29. obtu xal óuctc, Otav lóntve vaUta vwourva, quwoaxexe Bct éyvóc dactv enl Oopat. 30. 'Aucv Xét Opiv, 8vt o) uj map£)r | veve Orr, au £g pt; ob tdvra vaUta vévurac. 31. 'O oüpavóc xal f; 37, rapeAcUgovrat, oí BE Ado [ou 00 (43) rapeAeugovrat. 32. Tlepi à cx fi&£pa éxetvre 3 17, pac ob3de olàev, o058 ol dycXot ol iv obpavi) o098 6 vioc, el i 6 ravfo. s3. BA£zeve, d'ypurvette. xat mpootugta0e- oox olGate qàp móct Ó xaipóo davtv. 34. Aic dvOpuwroc dxóOncox dgric v oix(av aóroU xal joue vot SouÀotg aütoU vv &ouc(av, ÉxaotTu «0 Zovov autoU, xal «ip Oupopo) évexe(Aaro tva. Yon yopri. 35. l'ewyopsire ouv: oUx olbase yàp mórt 6 xuptog t7 olx(ac £oysvac, &pà 3) u.£Govuxttou 7] GÀextopogu vla 3» not 36. 3, £A0Àv. Ialovrnc sÜpn Up xa0coBovrac. 37. *O 8i ógiv Aéqo, n&atv Ayo vorqopsive. IA". i. "Hv 52 c0 maoy& xal xà diupa gei Boo fu£pac, xal ay jcouv oi doy tepet xal ol YQap. pe xét Tx aUTOV O60)«p xpav/jaavreq dxoxctlvoatv: EYATTEAION KATA MAPKON. IA'. 16. Et qui in agro erit, non revertatur retro tollere vestimentum suum. 17. V:e autem pragnantibus et nutrientibus in illis die bus. 18. Orate vero ut hieme non fiant. 19. Erunt enim dies illi tribulationes tales, qnales non fuerunt ab initio creaturze quam oondidit Deus, usque nunc, neque fient. 20. Et nisi breviasset Dominus dies, non (fuisset salva omnis caro: sed propter electos quos elegit, breviavit dies. 21. Et tunc si quis vobis dixerit: Ecce hic est Christus, ecce illic, ne credideritis. 22. Exsurgent enim pseudochristi et pseudoprophet», et dabunt signa et portenta ad seducendos, si fieri potest, etiam electos. 23. Vos ergo videte: ecce preedixi vobis omnia. 24. Sed in illis diebus post tribulationem illam sol contenebrabitur, et luna non dabit splendorem suum; 25. Et stelle celi erunt decidentes, et virtutes quae in colis sunt, movebuntur. 26. Kt tunc videbunt filium hominis venientem in nubibus cum virtule multa et gloria. 27. Et tunc mittet angelos suos, et congregabit electos Suos a quatuor ventis, a summo terre usque ad summum calli. 28. A ficu autem discite parabolam. Quum jam ramus ejus tener fuerit, et nata fuerint folia, congnoscitis quia in proximo sit sestas: 29. Sic et vos quum videritis hiec fieri, scitote quod in proximo sit in osliis. 30. Amen dico vobis quoniam non transibit generatio haec, donec omnia ista fiant. 31. Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt. 32. De die autem illo vel lora nemo scit, neque angeli in ccelo neque Filius, nisi Pater. 33. Videte, vigilate, et orate: nescitis enim quando tempus sit. 34. Sicut homo qui peregre profectus reliquit domum suam, et dedit servis suis potestatem cujusque operis, et janitori przecepit ut vigilet. 35. Vigilate ergo ( nescitis enim quando dominus domus veniat: sero, an media nocte, an galli cantu, an mane), 36. Ne quum venerit repente, inveniat vos dormientes. 37. Quod autem vobis dico, omnibus dico: Vigilate. XIV. 1. Erat autem pascha et azyma post biduum; et quzerebant summi sacerdotes et scribae quomodo eum dolo tenerent, et occiderent.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. XIV. 83 *. Deyov 56 M3, 2v «7j Éopt, uote 00pu6o« lava: TOU ÀaoU. 3. Kai óvroc abcoU dv Brofav(a dv c7, olxia. Zipuovoc ToU AempoU, xavaxsuufvou aüroU 3ÀUrv Tuv Éyouca áldÓaccpov uópou vapóou TicTuxZ., ToÀUTEÀOUe, xal euvtplijaca vov dÀdbagroov xavéy sev. Eni cT, xegaz.e aurou. 4. "Hoav. SÍ tec &yavaxcoüvteq TO, ÉauroUG xal Aéyovtec" Elo c( 4j &moeta aÜvr, toU uópou yévovev; 5. "Héóvato yàp cvoUto TO |i)pov mpaÜTvat Pmdvo touaxogitoy Dwvaplev xal SoüZvat volo Tro 0ie xal évebouuóyvro aij. e. 'O 63 "Insoue eirev: "Agere abtáv: cl abc xóTou, xapéyete; xaÀàóv Épyov slpyáaato év dpot. 7. llávtovs y&p Touc Ttwyouc Éysts [60 Éaozow, xi tav O£lnce OovacUs abvoi, tU orsa du Ob ob Távrove Üyere. 8& "O deytv abcr émolnatv: mpoda6tv oplaat co cut (uou. £l, xbv ivcaqguxopov. 9. Apo»yy Aqu Ojitv, Órxou &v xnpuy07, «o sómpyré)ov ToUTo tlc OÀov xbv xóauov, xal 8 £rolnatv abcr AaYnOsca £l pvmpkóoguvov aote. 10. Kal 'Iosóac 'Ioxapuotne, eio TOv Bo8exa, Gm3).Ürv poc voUc dpytsotic, (va mapaóot abtàv abroic. I. Ot ài dxoucavtec; dyápnaav xal émmryeAavro avt dovóptov OoUvat xal &fcet 6x aütóv eüxatoux; mupaóot. 12. Kat «7j npo» fifpa civ d óuaov, 6x 10 rac a Üuov, Aérouat 2016 ol jux0mca(* Tou 6Óeu da 00vrec Écouk.dompkév. gt, lya ovn 1o táoya; 13. Kal dmoctéQst D00 «Gv uatntv a0roU xal Àfyet aüvote- "Y ndyece. el; cv. xóÀwv, xal dnavráot óuiv dvGperroc xepáptov. Ü0avoc Baoxatuov, dxoXovOscave abtO* 14. xal mou àv slo£A6r elracs ci olxobeanóryy Óx $ &i$aoxaAoc Aévsv. Doo £oxtv 10 xavaAvjd. ov, Órcou 1*0 rác4a ust mv pa ntGv [ioo qo; 155. Kal abvoc uiv 8e(Eet dvdyatov uéya davompávov: xal dxei Éécouxdoaxt fjaitv. t€. Kal 2Eg00v ol al vrat abtoU. xal 300v elc t3,v xóÀtv xoi &bpov xaÜux simsv abro, xal fioluagav 10 tdcya. 17. 'Ox(ac 5à vevouévzc Épyerat petà cov Boexa. 185. Kal ávaxtuuévwov aot xal éc0uvruv Avec 6 "Insee: "Apanv Aéro Optv, dvi elc dE 6jiv mapaóostt us, 6 éoO(cv pat àpov. 19. Ot 62 jplavcoAumeio0n: xat A£ttv ati ec xac dc Mn ivo; 90. 'O 6à elirtv abcoiz Eq àx vov Go8exa, 6 iu6aTtOLEvO, puit Quo0 tjv yeipa elc vb vpu6Atov. 21... O piv ula coU dvOporrou 6rd-yetxaGox vévoarerat mtpl nóroU- oóul 82 tà) dvOpurmo ixsivto Bv o0 6 vias toU dVÓpurrou rapaólóotat xav 7v abt el oux Pyevvin 6 &vOp res xelvox. 2. Dicebant autem: Non in die festo, nc forte tumultus fieret in populo. 3. Et quum esset Bethanii in domo Simonis leprosi, et recumberet, venit mulier habens alabastrum unguenti nardi spicati pretiosi, et fracto alabrasto, effudit super caput ejus. 4. Erant autem quidam indigne ferentes intra semet ip808, et dicentes: Ut quid perditio ista unguenti facta est? 5. Poterat enim unguentum istud venumdari plus quam trecentis denariis, et dari pauperibus. Et fremebant in eam. 6. Jesus autem dixit: Sinite eam: quid illi molesti estis? Bonum opus operata est in me. 7. Semper enim pauperes habetis vobiscum; et quum volueritis, poleatis illis benefacere: me autem non semper babetis. 8. Quod habuit hec, fecit: pravenit ungere corpus meum in sepulturam. 9. Amen dico vobis: ubicumque praedicatum fuerit evangelium istud in universo mundo, et quod fecit haec narrabitur in memoriam ejus. 10. Et Judas Iscariotes, unus de duodecim, abiit ad summos sacerdotes, ut proderet eum illis. 11. Qui audientes gavisi sunt; et promiserunt ei pecuniam se daturos. Et queerebat quomodo illum opportune traderet. 12. Et primo die azymorum quando pascha immolabant, dicunt ei discipuli: Quo vis eamus, et paremus tibi ut manduces pascha? 13. Et mittit duos ex discipulis suis, et dicit eis: Ite in civitatem, et occurret vobis homo lagenam aque bajulans, sequimini eum; [4. Et quocumque introierit, dicite domino domus quia magisler dicit: Ubi est refectio mea, ubi pascha cum discipulis meis manducem? 15. Et ipse vobis demonstrabit coenacolum grande, stra. tum; et illic parate nobis. 16. Et abierunt discipuli ejus, et venerunt in civitatem, et invenerunt sicut dixerat illis, et paraverunt pascha. 17. Vespere autem facto, venit cum duodecim. 18. Et discumbentibus eie, et manducantibus, ait Jesus: Amen dico vobis quia unus ex vobis tradet me, qui manducat mecum. 19. At illi ceperunt contristari et dicere ei singulatim: Numquid ego? 20. Qui ait illis: Unus ex duodecim qui intingit mecum manum in catino. 11. Et Filius quidem hominis vadit sicot scriptum est de eo: vie autem homini illi per quem Filius hominis tradetur: bonum erat ei, si non esset natus homo ille.

84 EYATTEAION KATA MAPKON. IA". 92. Kal icfióvrev a0tGv Àa6ov 6 'Inaouc dorov t)Aou ÉxAactv xal dBowtv abtoi xal suxtv- AdÓste: *0Ut0 écTtv 10 Gips. jiov. 23. Kal Aa6ív morápotw tüyapur/jcac Éuxrv a0tois, xal Ériov £E aütoU mávrtc. 24. Kal elxev. aüroic ToUtó doxty t5 alg pou TO 1e xawiic 9ta0jxnc «5 Teol mroXAGv Uxyuvóp.evov. 25. "'Auv AÉyo Opiv, 6c oUxévi o0. pi tí ix coU yevpatos cT &pjméAo), Fix; «T fiépac axsivnc xav auro m(vo) xatvóv dv t3; Baauela vou coU. 26. Kal ópvíjcavcec £57A00v elc vo Opoc tov Bawiv. 27. Kal My aótoio 6 "Incooc Iavceo oxavoadccüvjoea0s év dpol iv 5T, vuxxl vaUtn, Urt vévpantac IIaxd&o tov tout£va, xal ótaaxoprio07oovrat và mpóCata. 25. A))à petà có ÉvepÜTval e mpodt ÜpBc cle v)v l'aAQaíav. 29. 'O 5 IIéxpoc XMvec aór6* Kat el mávteo oxav6a)uof corra iv aol, 320 ox dvo. 30. Kal Xéyet aóxào 6 'Iooóg Aus Avo cot, 6n cb aYjuepov v tT vox ti caocr olv 7 dAéx ropa Ole quvT;cat Tes p.e àrapv/gr. *O àà ixrepuaaiue Jdec "Edv' S£ a£ avvamoQaveiy aot, o0. ux, a dxapváaop.at. "CQoaocox 5B xal TüvttQ Deyov. 32. Kat £pyovzat elo eoplov q à $voua Tioenpavet, xal Aévet toic [aO rato autoU: Kalaacs Qt Kus TpoCEUCexpat. 33. Kal mapalapóáve Térpoy xai 'Iaxw6ov. xal "wdvvny prz! aóro0, xal Jjolato ixÜap6risünt xal &5v.ovtlv, 34. xal Aéet. aócotc IIepor&s lovi 5$ og, uoo Évc Oavdcov: uetvaze dt xal Jemsertes. 35. Kal mpos)0ov puxpóv Émeaev érl c7 T xal mpornóysto, (va, &l Buvaxóv iav, mapé)0n dn aUtoU $j pa" 36. xal Ü)eyev: "A668 6 marvfo, rdvta aot Óuvaxá dat: magéveyxe cb movíiptov voUto dr épo0. d)À' o0 (. £y&) 04) dO cl av. $7. Kal fpyexat xal eüploxet abcouc xaücuSovras, xal My T Iéxpo X(uwv, xaBsuótu; oux loyuaaq tav &pav vonyopriaat; 38. l'enyopeixe xal mpogeUy ect, iva. ud eloe)onct tl; reipacpóv: c0 piv mvtüpa mpó0upov, fj bà càpl &cOevf«. 39. Kal md) dmeiÓnv mpogwüLaro, tov achv Aovov elxov. 40. Kal Groocpéjac ebprv a0roUc dw xaÜeiDovvay Jauv kp oi ópüaAuol aüTGv xzTaÓapuvóuevot, e oox Tjotisav xl droxpiQoatv aci... Kal Zpyexat $$ pl xov xal Mya atcoie Ka0eilea Aotràv xui dvamaüUccÓs. àméyeu. TAUev 5 &ipar iBoó, rapaSiSovat 6 vlóc toU dvüpurrou cl, vàc yeipaq có áp aproov. 22. Et manducaptibus illis, accepit Jesus panem; et benedicens fregit, et dedit eis, et ait: Sumite, hoc est corpus meum. 23. Et accepto calice, gratias agens dedit eis; et biberunt ex illo omnes. 24. Et ait illis: Hic est sanguis meus novi testamenti, qui pro multis effundetur. 25. Amen dico vobis quia jam non bibam de hoc genimine vitis usque in diem illum quum illud bibam novum in regno Dei. 26. Et hymno dicto, exierunt in montemOlivarum. 27. Et ait eis Jesus: Omnes scandaizabimini in me in nocte ista: quia scriptum est: Percutiam pastorem, et dispergentur oves. 28. Sed postquam resurrexero, pricedam vos in Gali]»am. 29. Petrus autem ait illi: in te, sed non ego. 30. Et ait illi Jesus: Amen dico tibi quia tu hodie in nocte hac, priusquam gallus vocem bis dederit, ter me es Dezaturus. 31. At ille amplius loquebatur: Et &i oportuerit me simul commori tibi, non te negabo. Similiter autem et omnes dicebant. 32. Et veniunt in praedium cui nomen Gethsemani. Et ait discipulis suis: Sedete hic donec orem. Et si omnes scandalizaLi fuerint 33. Et assumit Petrum et Jacobum et Joannem secum; et cepit pavere et tzedere. 34. Et ait illis: Tristis est anima mea usque ad mortem: sustinete hic, et vigilate. 35. Et quum processisset paululum, procidit super terram; et orabat ut, si fieri posset, transiret ab eo hora; 36. Et dixit: Abba Pater, omnia tibi possibilia sunt, transfer calicem hunc à me, sed non quod ego volo, sed quod tu. 37. Et venit, et invenit eos dormientes. Et ait Petro: Simon, dormis? non potuisti una hora vigilare? 38. Vigilate, et orate ut non intretis in tentationem. Spiritus quidem promptus est, caro vero infirma. 39. Et iterum abiens oravit, eumdem sermonem dicens. 40. Et reversus, denuo invenit eos dormientes (erant enim oculi eorum gravati), et ignorabant quid responderent ei. 41. Et venit tertio, et ait illis: Dormite jam, et requiescite. Sufficit: venit hora: ecce Filius hominis tradetur in manus peccatorum.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. XIV. 85 41. "EyeipsoOe, d'vopcev: 0500, 6 xapaótSoUe ue 7|yquev. €. Kal £c abco0 AaloUvtoc mapay(vecas "Iouóa« 6'[oxapuotre, elc viv Gorxa, xal pev abtoU. DyAoc mobs iiec. juxy aipiiv xal EuAov, rapi «àv doy epév xal tv ypaputacéoy xal vv mpeaOvutépov. 44. Aeoxet Bà 6 ma pabibouc aócov cuacTkov abtotq Myov: *Ov &v qUijau, abróc dart xpatfjgate aüciv xal dra vá ytce GapaAox. 45. Kal £60 touc mpoce)Orv abro AÉyev Xaipe, ba66(, xal xavegkmatv abxóv: 46. ol. 8 dmíÓaÀov càc ytipac Ex" abtov xal ixpátncav aOTÓv. 47. El; 5d «is cv Ttupracnxóvov. qnacdpavoc cv pj atpav Érataav cov BoUAoy voU éápy wpéoxc xal ágtDev Uto) tb (otaptov. 4s. Kot &voxoiBele 6 "Inaoue &xev abvoic (ac dri AnevÀy £XAare uec ay atoüiv xal Eu)uov. av)Aabstv pt 49. xx0' furpav Tuv mpoq Ópde év vo legio OiÜdexwv, xal oUx. exposé ua* G2 fva mAnpwÜGatv al vpaya t. 50. Tórt ol paüncel aüroU xdvte, dgívtec a0xov Éyuyov. er. Nsav(axoc 9í «t;?x6Aoó0t« aüxO) regie) muvoc aivóóva. £r up.voU, xat ixpdvraav aoróv: &3, 6 6à xaraA uv cv awióva voj.voo Fovyev dr QUTOY. 53. Kal dvyayov. ov "Incoov wpóc 1óv ápyupéía, xal cuvépy oveat Trávtto ol dpytepete xal oi vpapukaet xal ol pea Ucepot. s. 'O 5i Ilécpo; án paxoóüev?jxoAouUnotev abc lox, lac. elc «Jv a0X)v coU dpy vepéox;, xal 3v cvyxa0ptvoc peti cv Ümnpetüv xal Ücpjuatvóp.evos poc cà " Ot 5à dpyiepsi, xal 8Aov «à cuvÉOptov iixouv xatà roU "[nsoU gapropíav el; v6 8avarübca: aüTÓv, xal oUy "n0ptaxov* 6&. T0ÀÀol yàp &jeudopaprópouw xav! aüroU, xal [eat aí uapruplat oüx Jcav. 67. Kal. we dvaotdvra, peubopagrüpouv xac aUToU Aévovtto &S. 6x. fite Tixodoapav abto0. Aévovtoc Ui dvo xaTuÀuce tbv vay ToUtov cÓv yetpomolnrov xal 5k vpuuv fiuepov d2X.ov dyyeiporolnrov olxoBopiso. 59. Kal o08d obtu 3v Uo» $ papropía abvóv. ev. Kal dvaacác 6 dpyiepso elc uéaov Ernie tbv "Incoóv Avv: OUx. dxoxptvr ob8bv «( oUtol aov Xatuu.aotupoUcty; et. *O à dawora xal oü8Àv &xexolvato. mdiw 6 dpguotüg imnpóta ajtbv xai Ayer aürQ- XU ei 6 Xotatóx 6 viàc vU OroU coU tüAoyrto0; ex. *O 52 "[nsoUc sixev aci "Ey0 epa, xat &pjeatr Tov viov toU dvüpurrou xaÜcuevov ix OcGuov c7, Ouva42. Surgile, eamus: ecce qui me tradet, prope est. 43. Et, adhuc eo loquente, venit Judas Iscariotes unus de duodecim, et cum eo turba multa, cum gladiis et lignis, a summis sacerdotibus et seribía et senioribus. 44. Dederatautem traditor ejus signum eis, dicens: Quem. cumque osculatus fuero, ipse est, tenete eum, et ducite caute. 45. Et quum venisset, statim accedens ad eum, ait: Ave, Rabbi; et osculatus est eum. 46. At illi manus injecerunt in eum, et lenuerunt eum. 47. Unus autem quidam de circumstantibus educens gladium, percussit servum summi sacerdotis, et amputavit illi auriculam. 48. Et respondens Jesus ait illis: Tanquam ad latronem existis cum gladiis et lignis comprehendere me? 49. Quotidie eram apud vos in templo docens, et non me tenuistis. Sed ut impleantur Scripture. 50. Tunc discipuli ejus relinquentes eum, omnes fugerunt. 5(. Adolescens autem quidam sequebatur eum amictus sindone super nudo; et tenuerunt eum. 52. At ille rejecta sindone, nudus profugit ab eis. 53. Et adduxerunt Jesum ad summum sacerdotem; et convenerunt omnes sacerdotes et scrib; et seniores. 54. Petrus autem a longe secutus est eum usque intro in atrium summi sacerdotis; et sedebat cum ministris ad ignem, et calefaciebat se. 55. Summi vero sacerdotes et omne concilium querebant adversus Jesum testimonium ut eum morti traderent, nec inveniebant. 56. Multi enim testimonium falsum dicehant adversus eum; et convenientia testimonia non erant. 57. Et quidam surgentes, falsum testimonium ferebant adversus eum, dicentes: 58. Quoniam nos audivimus eum dicentem: Ego dissolvam templum hoc manu factum, et per triduum aliud non manu factum adificabo. 59. Et non erat conveniens testimonium illorum. 60. Et exsurgens sümmus sacerdos in medium, interrogavit Jesum dicens: Non respondes quidquam ad ea qu: tibi objiciuntur ab his? 61. Ille autem tacebat, et nihil respondit. Rursum summus sacerdos interrogabat eum, et dixit ei: Tu es Christus filius Dei benedicti? 62. Jesus autem dixit illi: Ego sum; et videbitis Filium

86 EYAITEAION KATA MAPKON. IE. p.e), 100 Ü£oU xal dp, Opsevov (uer& vó)v vegeMov coU o)- ' hominis sedentem a dextris virtutis Dei, et venientem eum pzvoU. e3. 'O 8& dpguprbo Bradpritas voUc qicuvac abToU Aéyec TU Fe y pelav Éyopev uapyópov; et. "Hxoócase 17 fAxagrulac vi oiv gaívezat; ot àà mdvtec xatéxpiav aüzóv gvat Évoy ov Üavdtov. 65. Kat fobavió vtveq iy.xuew aücxQ xal tpixadomrtty tb mpóowmov aUvoU xat xoAagltuv abcóv xal Àéttv ab1G* ILpoyriveuaov, xal oi ürpécat panicuaoty autóy E6a)3ov. e. Kat óvvox xoU Ilécpou £v $7, a0A3, x&v) Foy etat pla vv matPtaxiov 100 dpy plax, 67. xal iBoUca tbv Iléxpov Üspuatvoptvov, é&6Myaca aor) Myev Kal o0 [xà to "InaoU co9 Natapnvou Jafa. e8. 'O à& Apvácaro M yov: OÀze oí9a oüte émícrapt tU Avete. xol dUEA0rv Cio cl; 10 mpoautov: xat dA£xtep éguvnatv. es. IIdÀwv 8i ioüca aótóv 4j maid(ox» Tplavo M(tt toi; rapsatguw: Ov oUroq &q auxGv éoclv. 70. 'O 5b rav Aov/aaro. xal p£và. pxpóv TtaXuv ol rrapeovóyrec Ceyov tà IIéxpw* AX 005 e£ aütov "t xat 1&p l'aiAatoc et. 7i. 'O à» fjofaxo dvateuatizew xat óavovav Ürt ox ola. «àv dvÜpuov xoUcov v Avere. 72. Kal tü0Uo ix Btutfpou diéxtep Cqrvnatv. xal dvep.viioOn 6 IIéxpos xo suia 8 eirev. aócQ 6 'Ingoüc: Üxx plv dAéxcopa. guisa: Gc, pio gs dmapvjon. xal *obaro xAaetv. IE. 1. Kal e005 4 put eu GoUMov. ovíaavtec ol doyiepei, u£x& vOv moeaGutépov xal ypajsparéov xat OAov *ó Guvíópiov, Bácavte, vv "Imaoov dmveyxav xal vap£óuxav Idco. 2. Kal ézmportstv abxóv 6 II dvog Eb el 6 BaacAeUe tv '[ou2aiov; 6 5: dmoxpiürl Myst abvir Zi Aévetc. 3. Kal xav" y90pouv aüroU oí dpytepeia moXAd. 4. 'O 36 Iliixo; div. érnpootzoev. aocóv Aévov: Oàx aroxplvr o8£v; Uoc, r0ga aou xacvnyopoUaty. 6. 'O 6à 'InsoU oóxévt oü0iv ámexp(0r,, Gave 0uue. Kack 2 fopràv dméAuev abroiq Éva Ofcyuov 6vrtep TjtoUvto. 7. "lv 86 Aevop.evog Bapa66ac i.exk xv avacta ctv Oe0egdvoc, oltweq £v Tfj GTÀGEL TETOU/XELOY QOvov. 8. Kat dva6àq 6 O,Xoc Tiotaxo atveta0at xao às érolet a oco. 9. 'O && IIàaco; &mexplüm aóvotg Ayo: GéAese; &T0Àugc bjkiv 10v Baauiiéa cà "Touattov; 10. "Ey(vwooxev y&o 8x1 9& qUovov mapaósDexetoav aUtov ol do/ teptic. — — —À | pase xov ITi aov. nubibus coeli. 63. Summus autem sacerdos scindens vestimenta sua, ait: Quid adhuc desideramus testes? 64. Audislisblasphemiam: quid vobis videtur? Qui omnes condemnaverunt eum esse reum mortis. 65. Et ceperunt quidam conspuere eum,, et velare faciem ejus, et colaphis eum caedere, et dicere ei: Prophetiza; et ministri alapis eum ceedebant. 66. Et quum esset Petrus in atrio deorsum, venit una ex ancillis summi sacerdotis; 67. Et quum vidisset Petrum calefacientem se, adspiciens illum, ait: Et tu cum Jesu Nazareno eras. 68. Al ille negavit dicens: Neque scio, neque novi quid dicas. Et exiit foras ante atrium, et gallus cantavit. 69. Rursus autem quüm vidisset illum ancilla, capit dicere circumstantibus: Quia hic ex illis est. 70. At ille iterum negavit. Et post pusillum rursus qui adstabant, dicebant Petro: Vere ex illis es: nam et Galilaus es. 71. Mle autem ccepit anathematizare, et jurare: Quia nescio hominem istum quem dicitis. 72. Et statim gallus iterum cantavit. Et recordatus est Petrus verbi quod dixerat ei Jesus: Priusquam gallus canlet bis, ter me negabis. Et cxepit flere. XV. 1. Et confestim mane consilium facientes summi sacerdotes cum senioribus et scribis et universo concilio, vincientes Jesum duxerunt, et tradiderunt Pilato. 3. Et interrogavit eum Pilatus: Tu esrex Judaorum? At ille respondens ait illi: Tu dicis. 3. Et accusabant eum summi sacerdotes in multis. 4. Pilatus autem rursum interrogavit eum dicens: Non: respondes quidquam? vide in quantis te accusant. 5. Jesus autem amplius nihil respondit, ita ut miraretur Pilatus. 6. Per diem autem festum solebat dimittere illis unum ex vinctis, quemcumque petissent. 7. Erat autem qui dicebatur Barabbas, qui cum seditiosi erat vinctus, qui in seditione fecerat homicidium. 8. Et quum adscendisset turba, ccpit rogare, sicul semper faciebat illis. 9. Pilatus autem respondit eis, et dixit: Vultis dimittam vobis regem Judaorum? 10. Sciebal enim quod per invidiam Lradidissent eum summi sacerdotes.

EVANGELIUM SECUNDUM MARCUM. XV. 87 11. OL BE dpyiepels dvéasusav àv Ó4Xov, lya p3)Xov «— 11. Pontifices autem concilaverunt turbam, ut magis 1bv Bapa668v dàoÀóc" avrotc. Barabbam dimitteret eis.. | i. *O 8b DIlàrog rdÀtv dmoxoiüel; eímev aüroi; | — 12. Pilatus autem iterum respondens ait illis: Quid TC odv 0£Aecve mouao 10v. Baada x&v "IovGaluv; | ergo vultis faciam regi Judaeorum? 13. Ot 53 mdÀww ÉxpaEav: Xraípocov abvóv. 13. At illi iterum clamaverunt: Crucifige eum. i4. "O à Ilàdro; Deqev aóvoi; Té yàp xaxóv | — 14. Pilatus vero dicebat illis: Quid enim mali fecit? At éro(watv; ot 0b mepusaóXx, Éxpatov: Zraupuaov x)vóv.! illi magis clamabant: Crucifige eum. 15. 0 82 IIoc BouXonevog v6 Oy) TÓ Íxavóv | — 15. Pilatus autem volens populo satisfacere, dimisit illis xoU;oat dméAuatv adcvoic vov Bapa66dv, xal rapf£Ouxev — Barabbam, et tradidit Jesum flagellis czesum ut crucifige«ov "Incoov gpaeJAoac iva ovavpu07. ' retur. 16. Ot O3 oxpacirat drofyayov ascóv elc vv aóYiv, 16. Milites autem duxerunt eum in atrium przetorii, et & iav mpavvóptov, xal evyxaAoüctw Ükny cv aetpav: | convocant totam cohortem, 17. xal dvbibUgxouciv aítóv TopeUpav xal mepvtt- |.— 17. Et induunt eum purpura, et imponunt ei plectentes Ocacty aür rÀAfCaveec áxdvOwov avépavov. | Spineam coronam. 18. Kal 7jptavro dandkea0ni aüxóv- Xatce, 6 Ba- | 18. Et ceperunt salutare eum: Ave, rex Judaeorum. aee vàvy "[ovóauov: 19. xal Écuvrov T)v xegaX)v aütcoU xaÀaguo xal| — 19. Et percutiebant caput ejus arundine; et conspuebant dvértuov ati, xal viÜÉvcec và yOvaza mpoctxUvouv | eum, et ponentes genua, adorabant eum. auTO. 30. Kal óve évíraiEav abro, Pi6Ovcav abTüv TÀv | 20. Et postquam illuserunt ei, exuerunt illum purpura, moogUpav xal ivíBucav abtóv tà (paix cà (Ora. Kal, et induerunt eum vestimentis suls; et educunt illum ut ü5d-ouctv aàxbv (va. avaupiicoucty aoxóv: crucifigerent eum. 31. xal dy yaoeooucty mapayovta viva. Eluova. Ku- 21. Et angariaverunt practereuntem quempiam, Simonem pnvaiov, py óp.evov dà d-rpoU, vóv ravépa 'AMcEavÓpou | Cyrenzum venientem de villa, patrem Alexandri et Rufi, xai '"Poóoou, (vx do vóv avauphv abcoU. ut tolleret crucem ejus. 31. Kal g£pouaw airov rt l'oi 008 «dxov, 8 iattv 22. Et perducunt illum in Golgotha locum, quod est inp£Üeppenveudjuevov xpavíou cómoc. terpretatum calvarize locus. a3. Kai éB(bouv ar muiv dapopviguévov otvov: | — 23. Et dabant ei bibere myrrbatum vinum: et non acxal oux fAa6ev. cepit. 24. Kal exavpecavtt, aorüv. Oupépitov và. ludi 24. Et crucifigenles eum, diviserunt vestimenta ejus, atroo, BXovvee xAXsjpov én' abt clc x dpn. mittentes sortem super eis, quis quid tolleret. 95. "Hv 51 pa «p(rr, xai davaópecav abtóv. 25. Erat autem hora tertia, et crucifixerunt eum. 36. Kad 3v fj £129) cr altae a0r00 éntyeyoau.- 26. Et erat titulus cause ejus inscriptus: Rex Jupu£yn: *O Baanebc x&v "IovSatuv. ORUM. 37. Kal civ abtip ataupoUciv Suo imgtdc, Éva ix | — 27. Et cum eo crucitigunt duos latrones, unum a dextris, BcEuov xal £va. i5 sóeovipuov. aUTOU. et alium a sinistris ejus. z5. Kal ér)npe0n f, 19293) fj Miouca Kat uer 28. Et impleta est Scriptura qus& dicit: Et cum iniquis &vóuaov. ÉAoylcO. reputatus est. 29. Kal ol mapamopruóptvot i6Aagiouv aUTóv 29. Et praetereuntes blasphemabant eum, moventes caxivoUvtec rà xegaAXc adtGv xal Myovrec Oia, 6 xa- | pita sua, et dicentes: Vah! qui destruis templum Dei, et taÀóny TÓv vay xal dv zpiilv fja£patq olxoDojisv, in tribus diebus rezediticas: 30. gó)gov GtXuTüv xava6&c dro voj graupoU. 30. Salvum fac temet ipsum descendens de cruce. 31. 'Opotox xal oi dpyiepei, ép mallovrec mpbc GÀ- | — 31. Similiter et sumroi sacerdotes ülludentes, ad alter. JfAoue jv àv ypapquavémv FAevov: "'AXXouc Éawcatv, | utrum cum scribis dicebant: Alios salvos fecit, se ipsum Éaucóy o0 Ova. tat agat non potest salvum facere. 32. 6 Xpwb, 6 Bacüsbe "IopafA, xavaÓáto vüv | — 32. Christos rex Iarael descendat nunc de cruce, ut vi dnb coU craupoU, (va. ÜScpusv. xal mioteóoepev. xal ol. | deamus, et credamus. Et qui cum eo crucifixi erant, conviguvsataupopévo: cuv aovà evslóuov aótóv. ciabantur ei. 33. Kal vevou£va; Opa bxtno axóroc &yéveso. dq' 33. Et facta hora sexta, tenebre facte sunt per totam Ove yv Tv Fc onc dvátr.c. terram usque in horam nonam. 3. Kel ZU pa T évdty i6ónatv 6 "Inacu; uv 34. Et hora nona exclamavit Jesus Yoce magpa dicens: ut£qdXn Ayov: " EXot Qt, Aapq& ca6ag 0av(; 0 ioc usBoumveuópuevov: *O Oeóq uou 6 Osóc ioo, elc vL ExaH3 1. ut; ' Deus meus, Deus meus, ut quid dereliquisti me? Eloi, Eloi, lamma sabacthani? quod est interpretatum;

88 EYATl'EAION KATA MAPKON. IG*. 35. Kat ztvec tv. maptavo Tuy dxoocaveec DAeqov: "[às, "HXav guvet: 36. Ooap.ov Ó£ etc xal ytu.taac amóvyov OSouc, meptOsic v& xa) pao énócisev aocov, Ayov* "Aoect, Üouev £l Foy sca "HAtaq xaGeAetv aócóv. 37. 'O 6i '[raoUq áocl, ooviv ueqdYnv iténvtuatv. 38. Kal 10 xaxa méraGua ToU vaoU £oytaün elc 50o &r' dywOcy Éuc x&ct». 39. "[8c»v 86 6 xsvtuplo»v 6 mapeacrxox 2£ dvavclas &oóro0 Órt oUru« xpalac éLémvtuaty, eixev:. 'AAQoG oUtoe 6 &vOptortoc vloc OroU 3v. 40. "Hoav 6 xai quvauxeg &xó uaxoóüev Otwpoucat, àv ode 3» Mapía f$, May5nXnv) xa Malo. $ "Iaxoov toU pixpoU xal "Tocvro uirnp xxt ZaXoun, 41. xa óce v dv «5j, l'aXO aa, 7xoAoU0ouv aci xal Otnxóvouv aóTO), xal dAÀat mo)Àat aí auvavabücat aot elc "IepoaóAupa. 42. Kal Jv, éy(ac vevou£vnc, enel v mapaoxevá, 6 devtv mpocaó6aov, 43. 30e "Ioa3o 6 dm 'ApusaO0a(ac, tücy juo BouAsuvác, c xal aürb Jv mpocóegóuevoc cv BaatAt(av v00 ÜcoU, xal voÀp,rme £lo7A0ev móc II cov xal j3777aro 10 aóJ4a ToO 'InaoU. 44... 0 82 II roo. d0ndpatev el 7n c£Ovnxsv, xal mpocxaAecdp.tvo 70v xevruptova Pmrparraev aoróv el 75» ánxtOavev45. xal Yvouc &mà cvOU x£vruplw voc éipácato co copa 10 Tec. 4s. 'O 5i "Ioco dyopácac owBóva xal xaÜücÀow aóxóv Eve(Ànaev «T, awOÓvi xat En xev aóvóv v ivre, 6 3v AeAaxopnt£voy éx. mévoue: xal mposexóAusty Alüov dri v) 00pav oU pvmiuetov. 47. 'H 91 Mapa f, May vf xal Mala $ 'Inc*? iüscpouv mU xéOectat. IG. 1. Kal Btaevop£vou vo9 aa66dcrou Mapía f, Maya inv xxi Mapla.4 'Iaxe609 xal XaXop, Jyopacav &po uaa, tva. ÉA0oUaat aActpocty xov "InaoUv. 4. Kal XMav mpot 7T, 4 10v. ca66avov. Épyovrat érl 10 uu vnueiov, dvatetÀavtoe voU fjAtov. 3. Kal ZAeyov npóc éíavxac Ti; dxoxuAtatt. fiv tov ÀlBov &ró c7 Üupac ToU uvrpsetov; 4. Kal dvaGAésjacat Otopoüt Órt droxsxuAtova 6 Aiüoc: 7v y&p uévac agoopa. 56. Kal clasA0oUaat el xo javnpstov. elOov veavíaxov xafjutvov v vote Ockioic meptoe OA évov aroÀdv Asux1jv, xat &EeDap. ef ünaav. 6. 'O 93 XÉye abra M3) ix0ap6sic0r. "Incouv Untere xov Nalapnvóv «óv. davaupoyafvov: Jj yépOs, oóx Éaxiy 3e: (e 6 xórtoc rou Éünxav aócov. 7. AXX OndYett, sirate vot, aU mraic aoToU xal 1o [lécpox 6r xposyet óp&q ei cv l'aAdaiav: exei aUtov Glto0s xaÜux £(rev Opiv. 35. Et quidam de circumstantibus audientes, dicebant: Ecce Eliam vocat. 36. Currens autem unus, et implens spongiam aceto, circumponensque calamo; potum dabat ei, dicens: Sinite, videamus si veniat Elias ad deponendum eum. 37. Jesus autem emissa voce magna exspiravit. 38. Et velum templi scissum est in duo, a summo usque deorsum. 39. Videns autem centurio, qui ex adverso stabat, quia 8ic clamans exspirasset, ait: Vere bic bomo Filias Del erat. 40. Erant autem et mulieres de longe adspicientes: inter quas erat Maria Magdalene, et Maria Jacobi minoris et Joseph mater, et Salome: 41. Et quum esset in Galilea, sequebantur eum, et ministrabant ei, et alie multe, quae simul cum eo adscenderant Jerosolymam. 42. Et quum jam sero essct factum (quia erat parasceve, quod est ante sabbatum), 43. Venit Joseph ab Arimathea nobilis decurio, qui et ipse erat exapectans regnum Dei, et audacler introivit ad Pilatum, et petiit corpus Jesu. 44. Pilatus autem mirabatur si jam obiisset. Et accersito centurione, interrogavit eum si jam mortuus esset. 45. Et quum cognovisset a centurione, donavit corpus Joseph. 46. Joseph autem mercatus sindonem, et deponens eum involvit sindone, et posuit eum in monumento quod crat excisum de petra, et advolvit lapidem ad ostium monumenu. 47. Maria autem Magdalene et Maria Joseph adspiciebant ubi poneretur. XVI. i1. Et quum transisset sabbatum, Maria Magdalene, et Maria Jacobi, e Salome, emerunt aromal(a ut venientes ungerent Jesum. 2. Et valde mane una sabbatorum, veniunt ad monumentum, orto jam sole. 3. Et dicebant ad invicem: Quis revolvet nobis lapidem ab ostio monumenti? 4. Et respicientes viderunt revolutum lapidem. Erat quippe magnus valde. 5. Et introeuntes in monumenlum, viderunt juvenem sedentem in dextris, coopertum stola candida, et obstupuerunt. 6. Qui dicit illis: Nolite expavescere: Jesum quiritis Nazarenum, crucifixum: &urrexit, non est hic, ecce locus ubi posuerunt eum. 7. Sed ite, dicite discipulis ejus et Petro quia praecedit vos in Galil:eam: ibi eum videbitis, sicut dixit vebis.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. I. 89 $9. Kal éE0o0aat Éouvov. &rà «o0 pvnuslov: eiyev yàp abxàc «pópo, xal Éxaracw. xal oü0cvl odby «lmov: £poboUvro ydp. 9. 'Avagràe Bb root npo ca66drou dgdvn npivov Mapía «7 MayóaXnva, dg fc ix6sO)opu. Enc bawióvia. 10. "Exsí(vr, ropsusica drojyyeQev toic ev adcoU svop£vote mevOoUctv xal xAa(oucti. 1I. Káxeivot áxoócavceo Orc Gr, xal ded0n Ov aí«nc, 4níatncav. 12. Mexk 5? xaUra. Oualy 35 aütGv mepuracoUaty lpavtoo 0r, £v Éxépa iopy7i, roptuop.évoi elc áyoóv. I3. Kdxetvoxv &ámeAOovtec dmjyyeUuxv toi; Aourote: 0093 ixs(vow; éx(ateucav. 14. "Yecepov dvaxeuiévotg aücot; xoic ÉvUexa loavepooOv, xal GveiOutv cv Gmitlav a0rüv xal oxÀnpoxapótav, &x toi; Üexcaiévow, aütóv évoqeppcévov oóx irícteucav. 15. Kat elxev. abcoiz IlopruOévzec el; «ov. xóouov Éxavca xnpóbats «0 eoavyé)ov maar 77 xxiatt. 16. 'O mToreógac xat Barricüel; aut,cexai, 6 5d érievácac xavaxpiioeras, U. Zntisia BÀ «oig mioctócaaty caca TapaxoXouOjoev 2v oxi Óvdanl pou Baióvia Ex6a)oUntv: )uoc«at, Aa), Goucty xatvatc: 1$. Óg&ic ápoucw: x&v Gavdaiióv ct mlocty, oO 13) «ütobc Bid: él ddiotouc qsipac ériimovetv, xod xaÀox, Étouactv. 19. 'O plv oov xópto "IncoUe gevk 10 AaMioat aóToig dveXo gU elc rbv obpavóv xal axdÜtaev. dx Osbunv t0U Otov: 90. ixeivor 68 dEe0óvrec Def outav mavtag oU, rou xuplou euvepyouvroc xat vbv Aóyov BsGatoUvvos Otà «àv ixaxolouOo0vtov onptiuv. 8. At ille exeuntes, fugerunt de monumento: invaserat enim eas tremor et pavor; et nemini quidquam dixerunt: timebant enim. 9. Surgens autem mane, prima sabbati, apparuit primo Marüe Magdalene, de qua ejecerat septem dzemonia. 10. Illa vadens nuntiavit his qui cum eo fuerant, lugentibus et flentibus. 11. Et illi audientes quia viveret, et visus esset ab ea, non crediderunt. 12. Post hiec autem duobus ex his ambulantibus oetensus est in alia effigie, euntibus in villam; 13. Et illi euntes nuntiaverunt czeteris: nec illis orediderunt. 14. Novissime recumbentibus illis undecim apparuit; et exprobravit incredulitatem eorum et duritiam cordis: quia lis qui viderant eum resurrexisse, non crediderunt. 15. Et dixit eis: Euntes In mundum univeraum predicate evangelium omni creature. 16. Qui crediderit, et baptizatus fuerit, salvus erit: qui vero non crediderit, condemnabitur. 17. Signa autem eos qui crediderint, heec sequentur: In nomine meo daemonia ejicient: linguis loquentur novis; 18. Serpentes tollent; et si mortiferum quid biberint, non eis nocebit; super eegroa manus imponent, et bene ha. bebunt. 19. Et Dominus quidem Jesus postquam locutus est els, assumptus est in ccelum, et sedet a dextris Dei. 20. Illi autem profecti priedicaverunt ubique, Domino cooperante, et sermonem con(firmante, sequentibus signis. EYATT'EAION KATA AOYKAN. A'. 1. "Ereibóneo v0))01 éxtyslpnoav &vavdZacÓ0ni vjqnotw T&pl 1i)v reTt-npogopnis£vav év ftv trparyidivov, 3. xaO0« xapéSocav fiv ol &x' dpyTi, abtórctat xat Ureno£vat qevopuevot roo Aóvov 3. Éboley xdpol rapnxoAoutzxóvt dvoüsv. müaiw dxptÓix, xaüsEric aot Yoda, xgdviote Qeógue, e, Tva. Arce qvi, mepl v xavry rone Avv vv áagá)ttav, EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. 0004 ——. I. 1. Quoniam quidem multi conati sunt ordinare narratio nem, qu:e in nobis comple&e sunt, rerum: 3. Sicut tradiderunt nobis, qui ab initio ipsi viderunt, et ministri fuerunt sermohis: 3. Visum est et mihi, assecuto omnia a principio diligenter, ex ordine tibi scribere, optime Theophile, 4. Utcognoscas eorum verborum, de quibus eruditus es, veritatem.

90 EYATTEAION KATA AOYKAN.' A". 6. 'Exívero £v tuic fu£pax "HpoSou Bacüdex «7c "[ouBaíac (sptóc c óvóuavt Zayaplac IE. Eorusplac "A6, xai fj Yuvij a0x00 £x tiv Üvyavíoov Aapoy, xal tà Óvou.a adv; EAXwd6e0, e. "Hoav. Bb S(xatot disgórepot. dvavclov oU OsoU, Topeuóp.evot Ev. Tagate taie Pvro)ais xal OtxauDp.acty to xuplou di.tpu.rcot. 7. Kaloüx 7j» aüxois xéxvov, xa0dti 3v $ "EXwsd6e0 cceipa, xal dptgóxepot Jav oo6sÓnxóctc v aic f £pate auto. 8. "Eyévexo 06 dv tà). lepateóetw abvóv. dv «T, xat tT épnjssp(ac aüroU Évavrt x00 OcoU, 9. xat to Éüoc «T lepate(ac Diagev vo Oupiaa: slice) ov cl, Tov vaóv toU xup(ou, I0. xal x&v «à mAT0oc toU ÀuoU Jv TrpoctugOp.tvov £o «7j dpa «oU Üviiutq arco. I. "Dio6r 53 aóco) dyysXoc xuplou éco ix. OeEuov *oU Ovatactrolou coU Ountaquatox. 12. Kal éxapaty 6 Zayaplac (iov xat qó6o, Enertatsv lx. adxóv. 13. Elxev 53 mpbc abov 6 dyeXoc MÀ 9o6oU, Zayapla, 8t slenxoucthn $, S£natc aov, xal $ vov, aou "EXwsa6c0 vevvjaet aot uióv, xal xaXÉatu xo Óvopa aüToU [odvvv: 14. xal foras y apá aot xal dya)Àactc, xa xo)Àol dv ^3, yevÉaex abtoU y apriaovcat, "Eoxat 15e uévac évoyrttov xuplou, xal olvoy xal cixtQa oó 3, mín, xal mveuuatog &ylou mAnoOrcrca: Éx ix xoa pimp aoxoU, 16. xal mo)Aobg Tv vlGv 'lapa*A émiotpéyec dmi xuptov 4v Ütov aücov 17. xa aücbe mpoe)euaeca Pvormtov. aUroU £v TveU[aart xal Suvaqcer "HALov, àriovo£pat xagótac ratépuv £r Téxva. xal &xeiüei, dv. gpovjaet Buxalov Écotataat Xuptt Aaóv xaTtaxtuaguÉvov. 15. Kei s(mev Zayaplac mpóx vov dyyelov Kaxá v( vvwóoop.xc x0U70; £yo) do elit mpeo6Utne xal, voví I4d0 xpo6sÓnxuia àv xato fis£oatc abt7c. I9. Kal &mroxpiücls 6 dy ve)oq £inev aotG* "E-0 cli: T'a6p4A 6 xaptavmpaso évorrtov 100 coU, xai dreotdnv AaXrjaat vpbc od xal ebaryeAiaacÓ0at aot caUrac 20. xai i500, Za, cwrrüiv xal u3) Sovdqevoc ÀaMjsat dgpt fc fudpuc qévna rata, dv0' Ov oüx ériactuaac toig Aóyot; jou, olttveo nXnatiaovra el; tov xatpóv Bud.. Kal 9» 6 Aa poa Soxóiv i Zay apis, xai "e dv «à xgovisetv «Uto év t6) vai. 93. "EEe) 0v 6l oóx £80vato AcMiat aicoic. xal isÉriosay Uv órvac(av Épaxev Ev và) vaQ. xai ab«55 jv BuxveUtov. abxoic, xal G£ustwev xeogéc. 23. Kal &vévexo óx ex) joO naa al fu£pat «Tj, Aeixoupy(ac autoU, d mT)Aev el cov olxov abtoU. 5. Fuit ín diebus Herodis, regis Judaea:, sfácerdos quidam nomine Zacharlas de vice Abia, et uxor illius de filiabus Aaron, et nomen ejus Elisabeth, 6. Erant autem justi ambo ante Deum, incedentes in omnibus mandatis et justificaüionibus Domini sipe querela; 7. Et non erat illis filius, eo quod esset Elisabeth Slerilis, et ambo processissent in diebus suis. 8. Factum est antem, quum sacerdotio fungeretur in ordine vicis sue ante Deum, 9. Secundum consuetudinem sacerdotii, sorte exiit ut incensum poneret, ingressus in templum Domini; 10. Et omnis multitudo populi erat orans foris bora incensi. 11. Apparuit autem illi angelus Domini, stans a dextris altaris incensi. 12. Et Zacharias turhatus est videns, et timor irruit super eum. 13. Ait autem ad illum angelus: Ne timeas, Zacharia: quoniam exaudita est deprecatio tua; et uxor tua Elisabeth pariet tibi filium, et vocabis nomen ejus Joannem: 14. Et erit gaudium tibi et exsultatio, et multi in nativitate ejus gaudebunt: 15. Erit enim magnus coram Domino; et vinum et siceram non bibet, et Spiritu sancto replebitur adhuc ex utero matris suae; (6. Et multos filiorum Israel convertet ad Dominum Deum ipsorum; 17. Et ipse prsecedet ante illum in spiritu et virtute Eliz, ut convertat corda patrum in filios, et incredulos ad prudentiam justorum, parare Domino plebem perfectam. 18. Et dixit Zacharias ad angelum: Unde hoc sciam?ego enim sum senex, ef uxor mea processit in diebus suis. 19. Et respondens angelus dixit ei: Ego sum Gabriel, qui adsto ante Deum; et missus sum loqui ad te, et hac tibi evangelizare. 20. Et ecce eris tacens, ef non poteris loqui usque in diem quo hac fiant, pro eo quod non credidisti Yerbis meis, quse implebuntur in teropore suo. 21. Eterat plebs exspectans Zachariam; et mirabantur quod tardaret ipse in templo. 22. Egressus autem non poterat loqui ad illos, et cognoverunt quod visionem vidisset in templo. Et ipse erat innuens illis, et permansit mutus. 23. Et factum est, ut impleti sunt dies officii ejus, abiit in domum suam:

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. I. 3t Merà 5 caíteq cec fiufpacouvQa6sv EJisd660 5 vuv) aüxoU, xal mepiéxpuGev aut] uivao éves Afyouca35. Órt oUrux, uot me rcoUnxev. xóptoc dv $u£patc ale Éreiócv deuil 70 Óvetóce uou £y dvÜparroic. 26. "Ev lc Éxso) url dneoxáo 6 dyyeoz Ta6pvÀ dno vou ÜroU el; mo)tv v7, l'aAQaíag $, óvou.a Natapt0, 37. phe mapüÉvoy jpvnareuuévzy dvBol à Óvoua "Iwexio, & oixou. Aautó, xai «5 Óvoua tf xapüfvou Magtap. 25. Kal slas)6ov 6 drye)oc n pix; avi ginev' Xaipt, x£gumovetopi£vr: 6 xüptoc pevk oU: tüÀoynué£vr ob iv qovasEcy. 39, 'H 83i l6o0na Otevapát y 0m Pri xi) Ay aovoU, xai Bwov(Ueco worazbs si, 6 daxaaud« opcoc. 30. Kal eirev 6 dy qeXox aoc: M3 qo600, Mapidueges vào xdotw ap cip Osà. 31.. Kat Uo, cuj £v yaavpl xal cem vlóv, xal xaJéasw xo Óvoua aíxoU "[ngoov. 31. Obxex £oxat u£yac xal vlog Gylovou xAnffíaerat, xa| Óuott aütG) xupt, 6 Osbc «ov Üpóvov Aavtó coU rrape nÜvoU* xal facUsUctt PnÀ cóv olxov "[axin6 tie vole ava, 33. xal «7 BacUe(ac abcoU obx laxat x£Ax. 34. Erev 51 Mapiàp. xp xóv &vyeXov: IHax, dava: TOUvo, àrel dvÓpa o) vivooxo; 36. Kal droxoifel, 6 dy yeXoc eUxev aóv5 [lve)ua &yiov. Ex eQaDae vas Ux a£, xal Góvapus Gplacou ixvxidcet gov Ó(5 xal 1ó yevvouevoy éx aoo &qtov xXn0fjaexat vlog soU. 36. Kal i$o9, 'EXicd6c0 f$ cvryeví, aou xal abc guvenotv viov &v fjoet abvTe, xal oUro; p3jv Éxxox éaxlv a7, 1j xaAouu£vi aveloa37. 6:t oüx áDuvavjatt xap& và Ocio n&v Dua. 38. Etzv 02 Mapiip: "D90b 5$ 8003 xup(ou. évovcó |xot xav «b Drd cou. xat dmT0ev dm' aütz o Ó dYe). 39. 'Avacx&ca 5i Mapt&p. lv «aie $i£pat T00talG £moptótr slg «hw Óprwvàv guetà cmou0T, tl; mÓÀw "Ioó3a, 40. xad elo7,A6ev elc xbv olxov Zac. aplou xal 4oracato thv "EXwa6s0. 41. Kal &y£vero óx; Tixouatv xóv áoracpbv t7, Maolac 4j "EXta6£0, dox(pvnatv 16. Bpépoc 2v «7j xoa xót7.. xal imro0n nveUpatoc &ytou 4 'EXvad6s0 42. xal dvegrvmoty qur, utydÀ xal sixev: E0Aoq7u£vr, &U 2v. vuvaibtv, xal ebAoyu£voc 6. xaprbo ci xou ac aou. 43. Kat x90ev. 0t co0to (va. £0 4 toto T00 xvptou pou rpix t£; 44. [200 áo, &ic Eq£vtxo f ovi) vou da macuo) cou clc t& oye nó, éaxlovn atv iv dvaJAatt có Botooc àv 77 xotÀta poU. 24. Post hos autem dies concepit Elisabeth uxor ejus, et occultabat se mensibus quinque, dicens: 25. Quia sic fecit mihi Dominus in diebus quibus respexit auferre opprobrium meum inter homines. 26. In mense autem sexto, missus est angelus Gabriel a Deo in civitatem Galilzeze, cui nomen Nazareth, 27. Ad virginem desponsatam viro cui nomen erat Joseph, de domo David, et nomen virginis Maria. 28. Et ingressus angelus ad eam dixit: Ave, gratia plena: Dominus tecum: benedicta tu in mulieribus. 29. Que quum audisset, turbata est in sermoneejus, et cogitabat qualis esset ista salutatio. 30. Et ait angelus ei: Ne timeas, Maria: invenisti enim gratiam apud Deum: 31. Ecce concipies in utero, et paries filium, et vocabis nomen ejus Jesum. 32. Hic erit magnus, et Filius Altissimi vocabitur, et dabit illi Dominus Deus sedem David patris ejus: et regnabit in domo Jacob in eternum, 33. Et regni ejus non erit finis, 34. Dixit autem Maria ad angelum: Quomodo flet istud, quoniam virum non cognosco? 35. Et respondens angelus dixit ei: Spiritus sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit libi. Ideoque et quod nascetur ex te Sanctum, vocabitur Filius Del. 36. Et ecce Elisabeth cognata tua, et ipsa concepit filium in senectute sua; et hic mensis sextus est illi quse vocatur sterilis: 37. Quia non erit impossibile apud Deum omne verbum. 38. Dixit autem Maria: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Et discessit ab illa angelus. 39. Exsurgens autem Maria in diebus illis abiit in montana cum festinatione, in civitatem Juda; 40. Etintravit in domum Zacharim, et salutavit Elisaheth. 41. Et factum est, ut audivit salutationem Marite Elisabeth', exsultavit infans in ulero ejus; et repleta est Spiritu sancto Elisabeth; 42. Et exclamávit voce magna, et dixit: Benedicia tu inter mulieres, et benedictus fructus ventris tui. 43. Et unde hoc mihi ut veniat mater Domini mei ad me? 44. Ecco enim ut facta est vox salutationis tum in auribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo.

92 4s. Kal paxapía f mwctoaaca 6c Éocat ceAeloct toic AeAaAnpévots aoc) xa px xupiou. 46. Kal eixev Maputg... Meyaóvet 5 doy) ioo xov xUptov, 47. xal JyalMacrv cb mvtÜp uou dv x6 Oto cip ewrTjol iov, 48. Gt Ene) ede. ÉrÀ cv ramt(voatw 7j, DouYr aócoU. bou y&p, dmó toU vüv paxapuUciy pe m&oat al veveat, 49. Oxt érolnoév iot peyáAa 6 Suvavóc. xal Érytov t0 Óvoy.x aUcoU bo. xal o D.eoc abcoO elo vevedie xal vevsdo cols goGoup.£votc aotóv. 6I. "Enoínctv xpdro; iv. pay(ow aüroU, BwuaxópTtc£v brepngdvouc Qixvola xapólac abra. 62. Ka0eev Suvtatao db 0povov xal Dpuctv xaTt$tvoUG. 63. Tlewwüvrac dvérAnoev. dya0Gv xal mÀAoutoüvtac étaréateev x£voUo. 5&4. "AvceAdÓevo "lopa maib; abcvo0 qu vncOrls ou, 6&5. xa0ex ZXAnctv mpé« ToU; matípac fiv, cO "A6pa&u. xat vip axépjsamt aütoU slo tàv alàva. 66. "Eustvev 03 Maptag. aov abc7, óooel uvae xptis, xal ónécvpeiyev slo vóv olxov abc Tie. 57. T7 93 'EXo46:00 i208» 6 X góvoc TOU CEXELY aut, xal éyévvnotv vtov. 6&8. Kal |xoucav of meplouxot xal ol. evyyevetc abt7, 8h dpeyáXovev xópto, vo Duo, aóvoU uet! ac, xal Guvéy atpov a7). 69. Kal àyévexo dv. «5j fifpa. cT, óy8ón 30ov. msprrepesiv cb mad (ov, xal ixdAouv abtb ml «ip óvdpai 400 raro aUtoU Zayaplav. eo. Kal dxoxpiüetoa. 5$ ujcnp abvoU. eixsv* Ooyf, d1A xAn8faecac "[ovvrc. 61. Kal simov xpi, xüvfv: Grc ob0r(c dort. dv 75 Guvyevela aou &q xaXetvat cO Óvdi.azt roUty. 63. "Evévtuov Ob cip mazpl abcoU v5 «( àv 0£20t xaAstcDat abcó. es. Kat aloca mvaxtotov Proadev Xerv* "Ioavvre üaxiv «b Óvop.a abcoU. xal düaóp.acav ravtc. e. "Aveo Ur, 8b «b ap. a0v00 mapa gra. xal 5$ yAsca abcoU, xal Did)ec eüAoqióv vov Otóv. es. Kal iyévexo oó6oc él mávraq coc mtptotxobvcue abcoóc, xal dv 8» «3, 9pewi 15 TovDa(aq SwAasivo Távyta?& bfuatra v&Ura es. Kal Éotvro xávrt o ol. dxoócavtso v. 1T, xapBta abtüv AÉvoveec: 'T(. íga tó mai8lov touto laxat; xal Y&p xelp xup(ou 7v pez abcoo. €7.. Kal Zayaglac 6 ravhp aütoo ird otn mvtópato€ &ylou xal énpogf/csvatv Avwv: es. EüAoynri, xóptx 6 0rbq coU "lae, xt éntaxéiaro xal émolnatv Aotpoty 10) Aat) abtoU, EYATTEAION KATA AOYKAN. A'. 45. Et beata quie credidisti, quoniam perficientur ea quie dicta sunt tibi à Domino. 46. El ait Maria: Magnificat anima mea Dominum: 47. Et exsultavit spiritus meus in Deo salutari meo. 48. Quia respexit humilitatem ancille sus: ecce enim ex boc beatam me dicent omnes generationes. 49. Quia fecit mihi magna qui potens est: et sanctum nomen ejus. 50. Et misericordia ejus a progenie in progenies timentibus eum. 51. Fecit potentiam in brachio suo: dispersit saperbos 1nente cordis sui. 52. Deposuit potentes de sede, et exaltavit humiles. 53. Esurientes implevit bonis, et divites dimisit inanes. 54. Suscepit Igrael puerum suum, recordatus misericordise sus. 55. Sicut locutus est. ad patres nostros, Abraham et semíni ejus in ssecula. 56. Mansit autem Maria cum illa quasi mensibus tribus el reversa est in domum suam. 57. Elisabeth autem impletum est tempus pariendi, etl peperit filium. 58. Et audierunt vicini et cognati ejus quia magnificavit Dominus misericordiam suam cum illa, et congratulabantur ei. 59. Et factum est in die octavo, venerunt circumcidere puerum, et vocabant eum nomine patris sni Zachariam. 60. Et respondens mater ejus dixit: Nequaquam, sed vocabitur Joannes. 61. Et dixerunt ad illam: Quia nemo est in cognationo tua qui vocetur hoc nomine. 62. Innuebant autem patri ejus, quem vellet vocari eum. 63. Et postulans pugillarem scripsit, dicens: Joannes est nomen ejus. Et mirati sunt universi. 64. Apertum est autem illico os ejus et lingua ejus, et loquebatur benedicens Deum. 65. Et factus est timor super omnes vicinos eorum; et super omnia montana Jude divulgabantur omnia verba hiec; 66. Et posuerunt omnes qui audierant, in corde suo, dicentes: Quis, putas, puer iste eril? Etenim manus Domini erat cum illo. 67. Et Zacharias pater ejus repletus est Spiritu sancto; et prophetavit dicens: 68. Denedictus Dominus Deus Israel: quia visitavit, et fecit redemptionem plebis sue:

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. II. 93 e9. xal Jyeipev xépac awrnplac fpiv iv olx Aavto | vaio aUtoU, 70. xaÜóx D.aÀnoev 5t& avÓpartoc vv $ (lov x&v dr «leves Ttpopztov aocoU, 71. cwtnpíav 3E £y Opav fiv xal ix yetpbc mrávruv vOv picoovtov Tuc, 72. ToUzat Éeoc ux cv ma tÉpov fiv xal ivncO vat taxe áy(ac aotoU, 73. Gpxov Óv Ojoasv poe 'A6pakg vv racípa fitv, «oU &oUvat Ttnáiv 74. &gdOux« ix gripe tO)v. Ey pov fiov. BucOÉvra jarpsUstv aoTO 75. Év batóvri ct xod Ouxatoaívr, vurmioy abtoU mda 1àc fiu £épac Suv. 76. Kal ob maid(ov, mpopítnc Gpierou xXnfjon: mporopeUg Y&p mpo mposwrou xuplou écouudaat 63o0q QUTOU, 71. to) ÓBo)vai yvGotv. awvzplas xi Aeg aüroU év do£ctt &j.aoru)v aótüy 79. &à oA dg v EMouc Oro fpunv, dv ol, érxtax£Varo Apc dvaroX £ Üyou 79. drigBvat xoi, dv axótes xal axi Üavirou xa67p£vot;, v0U xac&uUUvat touc xo0ac fiiv elg 630v elpávne80. 'Tó 5À waib(ov wÜLavev xal ixparawoUro mvEUpat, xal 7v. dv «aic dpfiot, Éux, fpípac dvabelUtox, abcoo vob Tov "Iopasii Pp 1. "Ey£vexo 53 dv sat fp£oato Óxslvaic dE2)0cv 8óqux xaok Kalaapo; Abvouctou, Grxojpdoso0a: xücav Tv olxouu£vnv. 2. Acn f; dro(pag)) rore, Éyévero Siyspovesovtos 77 Zuplac Kuplvov. s. Kal émopeóovro TávteQ dmoypdoecÓ0ai, Éxacto, si xy ló(av mÓAt. 4. "Av£On b xal "Ioc)g &nó «7c DaXAQalac ix vóAce Natapió el; «Jv "Iovóa(av ei; oAtv Aav6, fto xaAeicat BrAc£p., Duk «5 elvat abcov dE olxou xal mra1pt&q Aavió, 5. éroypdiucün: cuv Mapikp. v5 Ppvnoreupévn abxà Yuvatx[, obo een 6. "Eyévexo &à dv v0) elvat aücouc ixet 2n)djocav al fu£pat coU ctxeiv abváv. 7. Kai Éxexev xbv viv abcz;; vv Tpurcótoxov, xai daxapydvooty xóróv. xal dv&Ouvev a)rüv. iv gácvn, &irt ox Jv adxois víroo dv ti xaraA oput. 8. Kal mouk£ves "aav ev 73, yopa 7j aut d'rpauAcüvtt, xal quAdocovieg quAax&g tT vuxtóg émi vv volu. vny abro. 9. Kal 05o0, (6306 xuplou en£c cn aUos xal 005a 0toU mepiéAagopev adroUc xxl épofiínsav qó6ov uéya. 10. Kat &Urev abxoic 5 dryeXoc: M3j qo6riatis - 0200 69. El erexit cornu salutis nobis, in domo David pueri gui. 70. Sicut locutus est per os sanctorum, qui a saeculo sunt, prophetarum ejus: 71. Salutem ex inimicis nostris, et de manu omnium qui oderunt nos: 72. Ad faciendam misericordiam cum patribus nostris, et memorari testamenti aui sancti: 73. Jusjurandum quod juravit ad Abraham patrem nostrum, daturum se nobis: 74. Utsine timore, demanu inimicorum nostrorum liberati, serviamus illi, 75. In sanctitate et justitia coram ipso, omnibus diebus nostris. 76. Et tu, puer, propheta Altissimi vocaberis; preeibis enim ante faciem Domini parare vias ejus. 77. Ad dandam scientiam salutis plebi ejus, in remissionem peccatorum eorum: 78. Per viscera misericordie Dei nostri, in quibus visitavit nos, oriens ex alto: 79. Illuminare his qui in tenebris et in umbra mortis sedent, ad dirigendos pedes nostros in viam pacis. 80. Puer autem crescebat, et confortabatur spirito; et erat in desertis usque in diem ostensionis suae ad Israel. II. t. Factum est autern in diebus illis, exiit edictum a Ciesare Augusto ut describeretur universus orbis. 2. Hxc descriptio prima facta est a praeside Syrise Cyrino: 3. Et ibant omnes ut profiterentur singuli in suam civitatem. &. Adscendit autem et Joseph a Galilea de civitate Nazareth in Judeam in civitatem Davíd, que vocaturBethlehem, eo quod esset de domo et familia David, 5. Ut profiteretur cum Maria desponsata sibi uxore pracgnante. 6. Factum est autem, quum essent ibi, impleti sunt dies ut pareret. 7. Et peperit filium suum primogenitum, et pannis eum involvit, et reclinavit eum in praesepio: quia non erat eis locus in diversorio. 8. Et pastores erant in regione eadem vigilantes et custodientes vigilias noctis super gregem suum. 9. Et ecce angelus Domini stetit juxta illos, et claritas Dei circumfulsit illos, et timuerunt tímore magno. 10. Et dixit illis angelus: Nolite timere: ecce enim evan.

94 qéo, e)ap(eMLopas Óptv yapkv ueyáXny fitu, Éaxa« ravtl 10) ÀaQ, Ir. 8e 2céy 0n ópiv ejuspov cwvjo, 6 dovw XpiGtóe xóptoc, £v móAet Aavtó, 12. Kal voUvo Ópiv r6 omusiov: sópyetvs Doíox ienapyavep£vov xal xe(uevov àv odtvn. 12. Kal italovec dyévexo. ouv cQ. dr d) r0 expati&c oUpavlou alvoovttov 1üv Ocbv xat Aeyóvtov: 14. Aóta dy Gploxots Oeip xal Exi ys elpfvr àvpoToto tUO0x(a. 15. Kal éyévezo &x; dw7A0ov ám abcov ol d*ryeAot el; 10v oópavóv, ol motuévsq E(moy xpóe dA XAouc: A£)0ojcev 53) Éoc BrüXclp. xal Ütypav c6 Pria toUro v0 eyovoc 8 6 xoptoc éyvoopiatv fjutv. t6. Kal 7380v oxtócavetc xal dveüpoy 1v «e Mapiàp. xal xv "Ioco xxi v5 foéíooc xsgzvov dv «7 qíwn: 17. lBóvreg 04 Burvopisav mel coU fr patos 00 AaAnüfvroc aüTol vepl toU TaiD0o0 toUtou. 15. Kal vavcsc ol dxoócavrtg daóuacav Típl rv AaAnévvov r5 cv Totufvov v pàx aüroUc* 19. 4 $0 Mapla evvevfoe: aveo. 1 (rjuata caca cup 6a)ovca dv 7T xapBiq «bti. 30. Kal ónéctoeiav ol Tota£vec 0oEatoveec xal alvoUvttc tov Üsov Eri mot olo Jixouaav xal eiSov xao £a) 8n poc abto«. 21. Kal ócs im)djo8nsav fiu£par Óxvo) «00 mspire[uetv. có Taibtov, tovop.ao07, v6 vou abvoU "InsoUe, t0 xÀ»üiv ómo toU dy£Aou mpà coU cuXArgOTvat abcov dv «7j xotMa. 32. Kal 81e dx),oOnaav at Sis£ont oU xafaptat.o0 aUtoU xat& róv vóuov MoUctox, dvíyayov a)tbv clo "[sgosóAvpa tapaorcat cà xuplu, 23. xx0ne Yéypamrat iv tij vópuo xup(ou* 8x« dv dpctv Otavotyov pxjvpav viov. t6G. xuplin xXn0otcat, 24. xal «oU o0vat Üuclav xa1& cà clpnu£vov dv. ti vopto xuplou, CeUvoc vouóvov f] Bóo voasoUc nfpiasv. 35. Kal i800, dvOpumoc *lv dv "IspousaYy. Ovoua Zopasov, xat 6 dvOpurrex oUro; Oixatoc xal ebAaÓrG, pogBEyópevog mapáxiwgw coo "lopad, xal mvtUuA &vtov $ im" abróv36. xal Jv xócQ xey prix mto ulvov rb coU rveoua.tos TOU Gylov, t3) iBeiv Odvacov mplv 3| Ur xbv Xotoxhv xupíov. x. Kal JA0ev dy cip mrveujuxmt elo 5b. fepóv* xal dv TG eladvety cobo ovetc xo maib(ov "IncoUv toU. modio: aüroUc xav 1ó elÜtaiévov xou vno rspl aóxoU, 28. xal aító, dO (baro aütb elg vàc dyxdAac acoU xal eU osv vv Otbv xal almev$9. NUv dmoÀuti 10v ÓoUÀ0v cou, Bícrora, xac 10 D7& cou dv eipivn, 30. Gc elooy ol ép) u.ol pou 56 ew váptov aov, EYATTEAION KATA AOYKAN. B'. gelixo vobis gaudium magnum quod erit omni populo: 11. Quia natus est vobis hodie Salvator, qui est Christus Dominus, in civitate David. 12. Et hoc vobis signum: Invenietis infantem pannis involutum, et positum in praesepio. 13. Et subito facta est cum angelo multitudo militie ca lestis laudantium Deum, et dicentlam: 14. Gloria in altissimis Deo, et in terra pax hominibus bon: voluntatis. 15. Et factum est, ut discesserunt ab eis angeli in ccelum, pastores loquebantur ad invicem: Transeamus usque Bethlehem, et videamus hoc verbum quod factam est, quod Dominus ostendit nobis. 16. Et venerunt festinantes; et invenerunt Mariam, et Joseph, et infanteza positum in prsesepio. 17. Videnles autem cognoverunt de verbo quod dietum erat illis de puero hoc. 18. Et omnes qui audierunt, mirati sunt: et de his quse dicta erant a pastoribus ad ipsos. 19. Maria autem conservabat omnia verba hec, conferens in corde suo. 20. Et reversi sunt pastores glorificantes et laudantes Deum in omnibus que audierant et videremt sicut dictum est ad illos. 21. Et postquam consummati sunt dies octo ut circumcideretur puer, vocatum est nomen ejus Jesus, quod vocatum est ab angelo priusquam in utero conciperetur. 22. Et postquam impleti sunt dies purgationis ejus secundum legem Moysi, tulerunt illum in Jerusalem, ut sisterent cum Domino, 23. Sicut scriptum est in lege Domini: Quia omne masculinum adaperiens vulvam, sanctum Domino vocabitur; 24. Et ut darent hostiam, secundum quod dictum est in lege Domini, par turturum, aut duos pullos columbarum. 25. Et ecce homo erat in Jerusalem, cui nomen Simeon, et homo iste justus et timoratus, exspectans consolationem Israel; et Spiritus sanctus erat in eo. 26. Et responsum acceperat a Spiritu sancto, non visurum se mortem, nisi prius videret Christum Domini. 27. Et venit in spiritu in templum. Et quum inducerent puerum Jesum parentes ejus, ut facerent secundüm consue. tudinem legis pro eo, 28. Ét ipse accepit eum in ulnas suas, etbenedixit Deum, et dixit: 29. Nunc dimittis servum tuum, Domine, secundum verbum tuum in pace: 30. Quia viderunt oculi mei salutare tuum,

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. 1l. 95 61. 6 fio(uacag xack mpóswmov Tdvtuv cv Àativ, 31. qox; tl, dxoxaÀvjy £0vv. xal BoLav A«oU cou "Igea. 33. Kai Jv 6 racclp abtx00 xai fj un Onvj.dioveeo £r Toi; Aa oup £vot mept aócoU. 34. Kalsüloyvatv aóroUc Xuprüv xal tintv pc Mapikp vv pxcíox abrou- "[boó, oUtoc xtitai elc T1üctv xal dvacractv To)y dv cip "lapa3A xal clc Gruetoy dvcieyójuevov: 35. xai goU aUt7 T3v Quy3v Ousüoetat bouala, rw àv &roxaÀugÜnctv x ToÀu9y xapóuov Ouoytayot. 36. Kai 3v "Avva portis, Üuydtno G'avous) ix QuÀZ, Acjp: abvv, mpobtÓnxuia dv fSu£paw molAau, (jaaca pev dvópóc Écr, Exc dno 1T. ra püsv(ac abxzic 37. xalaUcr yxjpz Ec évov Óy6osxovra. veacapov, fj oóx dgíarato duo x00 lepoU,vnate(aw; xal Befjasow Aatptoouca vóxta xai fju£pav. 36. Kal aU», aoc 17 opa. éxtarioa dvOwsoAoyelto 1&à xuplt xal £AaÀst repli aov müctv Tot, mpoaBeyop£vot; Aóvpoxity 109. Iopa5i. 39. Kal ó« érÉ)scav Éxavra ck xavk vóv vónov xup(ou, óxéevpejav sl; vv l'aAda(av clc otv £avt&v Natap£0. 40. [6 53 venb(ov nüEavev xal ixpatatoUro rÀnpoupevov. aoglac, xat y dpt OroU 3v dv abtO. 4t. Kal Zmopeóovto oi yoveig aóT0U xaT' fro clo "Iepouaa)3j. 7j ÉoptTi 100 doy a. 42. Kai 6e. àévero. dxv. B)Bexa, dva Gawwóvcooy «5zó)v elc "IepoaóAujua xat& 70 É0oc tfc Éoptti, 43. xal veAetogdvttov. tc fifpac, àv 19 Orocto£Q£tv a0zobc Un£uswev 6 mato "Inaoüc év "IcpouaaA gs Xa oUx Évwoaav ol vovel; adxoU. 44. Nogíoavreg 58 alcbv elvat dv. «3j ouvoB(a 7]Adov 625v &ufpac xal dvetjrouv aüxüv iv xoi, auy[evécw xai toi; YvuocTolo: 45. xai p eopóvceg OniatoEyav tiq "Iepouaa) Ou. &val v, toüvteq aÓtOv. 46. Kod iyévexo gexk fpfoac tpi, eüpov. abxby 2v «à legio, xaüstópevov v uat àv BibaoxaAov, áxouovra aótGv xal émeproxüvra. aütoUc" 47. d(oravro BÀ mdvteg ol dxojovcsc abcvoU dmi «7; Guvécet xal «aie dxoxolaectv aóroU. 485. Kai t2oveec 2Een)d qnaav, xal gUxtv mpóc ajtóv $; wfemp abxoU * Téxvov, xl éxolnauc fiutv obvox; (Bob, 6 ravjo aov xdi óSuvp.evot ir roO p év. at. 49. Kal e(rev phe abvoUc* Tí 8x doneetxé pue; oox ferre Gv, dv toi, ToU. raxpóc uou Oct ps etvat; 50. xal aot o0 cuyzixav xo prisa 8 £A moev aco. &1.. Kal xatí6T usx' aótov xai 330sv tlc Natap£0, xal jj» Ümotaccdpavog aütoi. xal $j tno abroU óuvfpet mávra. cà buta vaUra dv tii xapó(g a0tTk. 31. Quod parasti ante faciem omnium populorum: 32. Lumen ad revelationem gentium, et gloriam plebis tuz Israel. 33. Et erat pater ejus et mater mirantes super his quae dicebantur de illo. 34. Et benedixit illis Simeon, et dixitad Mariam matrem ejus: Ecce positus est hic in ruinam et in resurrectionem, multorum in Israel, et in signum cui contradicetur; 35. Et tuam ipsius animam pertransibit gladius, ut reve. lentur ex multis cordibus cogitationes. 36. Et erat Anna prophetissa, filia Phanuel, de tribu Aser: hec processerat in diebus multis, et vixerat cum viro suo annis septem a virginitate sua. 37. Et hrec vidua usque ad annos octoginta quatnor: qui Don discedebat de templo, jejuniis et obsecrationibus serviens nocte ac die. 38. Et haec, ipsa hora superveniens, confitebatur Domino; et loquebatur deillo omnibus qui expectabant redemptionem Israel. 39. Etut perfecerunt omnia secundum legem Domini, reversi sunt in Galilzeam in civitatem suam Nazareth. 40. Puer autem crescebat, et confortabatur plenus sapientia; et gratia Dei erat in illo. 41. Etibant parentes ejus per omnes annos in Jerusalem, in die solemni paschse. 42. Et quum factus esset annorum duodecim, adscendentibus illis Jerosolymam secundum consuetudinem diei festi, 43. Consummatisque diebus, quum redirent, remansit puer Jesus in Jerusalem, et non cognoverunt parentes ejus. 44. Existimantes autem illum esse in comitatu, venerunt iter diei, et requirebant eum inter cognatos et notos. 45. Et non invenientes, regressi sunt in Jerusalem requirentes eum. 46. Et factum est, post triduum invenerunt illum in templo sedentem in medio doctorum, audientem illos, et interrogantem eos. 47. Stupebant autem omnes qui eum audiebant, super prudentia et responsis ejus. 48. Et videntes admirati sunt. Et dixit mater ejus ad illum: Fili, quid fecisti nobis sic? ecce pater tuus et ego dolentes qusrebamus te. 49. Et ait ad illos: Quid est quod me quarebatis? nesciebatis quia in his quee Patris mel sunt oportet me esse? 50. Et ipsi non intellexerunt verbum quod locutus est ad ue Et descendit cum eis, et venit Nazareth; et erat sub. ditus illis. Et mater ejus conservabat omnia verba h4ec in corde suo.

96 EYAITEAION KATA AOYKAN. T". 3, Kal 'Insoüc mpoíxortev aoglq xal fjuxíq xai yáovr mapk 06i xal ávüpurrou. r. I. "Ev £cei 53 mevetxaidaxácy 17. fiyegovlac T«sp(ou Kaíanpoc, éxtvponeoovroc IIovtiou IIatrou. «7c "louSa(ac, xal vevpapyoovros 17, l'aAda(ac 'Hoo3ov, QoUmou Bà vo9 dÓtÀgoU a0voU «trpapyoUvto, t7 "[roupaíag xai Tpajgmvitióoe qepac, xal Aucavíou «Tc "A 6U viis verpa py oUvTOs, 2. irl dpyiuepév "Avva. xal Katga, dyévexvo za 0soU érl 'lodvvrv cov Zaaplou viov iv «rj égruu* 3. xal 320ev elc xüoav meplyopov vou "IopBdvou xnpócccv Bár:wpa uevavolac elc deat ágapriov, 4. Óx Yéyparat v. BiGAeo Xov "Heaiou «o9 xpoqXjrou* Gov) foxvroc dv 17, ipqup* "Exouutsate cv 655v xuplou, cüücac route t&c «plóouc aüTOU* &. rüca gdpayt nÀnpuUtitaut, xal müv Ópoc xal Bouvóc rameivo nexa, xal facac và axo) elo eb0slac xal ai cpayetat slc óóoUc Aslas * e. xal ópera xüaa càob r6 aurripuov toU OzcU. 7. " EAetv oov xoic Exrtopevo£voi, By otc Barrio vat ox' abtoo: l'evvípaca &yibvàv, vc UnéósiEev Opitv Quyeiv dm 77 £XAoUcn Óprti; s. [Iovcatt obv xaprouc diouc t7 peravoiac, xal p3 dpEnsOe Xéew- IIavépa £jopav 39v 'A6padp.. Ayo ye 6giv, 8v Bóvatat 6 Osbc 2x cü)v AOwv vouvov dyetpat tíxva. t6) 'A6padp. 9. "Hó» 5à f$, dL(vn mph: v3 flaw r&v Bév0pow x£icat * xy oUv O£vOpov [o3 motoüv xapróy xaAóv éxxóv£tai xal el; mop BaXDarax. 10. Kal Zmnpirzov xxv ol. GXox Ayovetc: T( oov TOt gO|utv; 11. "Amoxotóel, 58 Dueyev advo 'O Épov Boo 4 tv6)vaG uecadóro và p3 Éyovtt, xal 6 Dyov Bpopara. 6polux mot£(xto. i3. "HA6ov. 8À xal ceXGvat BarevioOTvat xal eircov pix a0róv* Aibitaxae, vi. movíoopuv; t2. 'O 51 einey poc a0xouc * MrBiv Mov xapk «0 Burcexa yué£vov bpiv mpacott. 14, "Exnpiovoyv 82 aüxóv xal avpateuópuevot Aéovttc: T( movícoptv xxl fric; xal elxev. aítotc: Móéva Burst(onts qub guxopavríants, xal ápxeisÓs rotg épov(ote ójtv. 15. Tiposdoxivtog 9à x90 ÀaoU xal Ótxoyiopéveiv mávrtoy ly aic xapbtau abciv mept vou. Imdvvou, ufi mots arbe sl 6 Xpurré, 16. &xexpívaxo 6 "Iedvvno nüctv Myuv* "Eyo ulv ÜBa xt Baci buc* Foyevac 8E 6 loy vpóctpóc uou, o0 oüx tlui ixavüg AUca: vbv lpdvra vOv Ümobnpatuy aUo): xó10e oe Bamrlaet dv mveupacri yo xol mpl: 17. 00 vo mtUov £v 17] yeipl abro, xal Paxaaput tv ÉAova aíco0, xal cuváttt xbv civov el; tv dmoOYjxnv «Uto, xb 53 doupov xataxaücti mupt Go6É£aty. 52. Et Jesus proficiebat sapientia, et setate, et gratia apud Deum et homines. III. 1. Anno autem quinto decimo imperii Tiberii Ciesaris, procurante Pontio Pilato Judzeam, tetrarcha autem Galilsees Herode, Philippo autem fratre ejus tetrarchba Itureee et Trachonitidis regionis, et Lysania Abilinsze tetrarcha, 2. Subprincipibus sacerdotum Anna et Caipha, factum est verbum Domini superJoannem, Zacharie filium, in deserto. 3. Et venit in omnem regionem Jordanis, pra:dicans baptismum peenitentize in remissionem peccatorum, 4. Sicut scriptum est in libro sermonum Isais prophete: Vox clamantis in deserto: Parate viam Domini: rectas facite semitas ejus: 5. Omnis vallis implebitur, et omnis mons et collis humiliabitur; et erunt prava in directa, et aspera in vias plaDà5; 6. Et videbit omnís caro salutare Dei. 7. Dicebat ergo ad turbas que exibant ut baptizarentur ab ipso: Genimina viperarum, quis ostendit vobis fugere à ventura ira? 8. Facite ergo fructus dignos peenitlentize, et ne'ceeperitis dicere: Patrem habemus Abraham. Dico enim vobis quia potens est Deus de lapidibus istis suscitare filios Abrahz..9. Jam enim securis ad radicem arborum posita est. Omnis ergo arbor non faciens fructum bonum -excidetur, et in ignem mittetur. 10. Et interrogabant eum turbz» dicentes: Quid ergo faciemus? 11. Respondens autem dicebat illis: Qui habet duas tunicas, det non habenti; et qui habet escas, similiter faciat. 12. Venerunt autem et publicani ut baptizarentur, et dixerunt ad illum: Magister, quid faciemus? 13. At ille dixit ad eos: Nihil amplius quam quod constitutum est vobis, faciatis. 14. Interrogabant autem eum et milites dicentes: Quid faciemus et nos? Et ait illis: Neminem concutialis, neque calumniam faciatis; et contenti estote stipendiis vestris. 15. Existimapte autem populo, et cogitantibus omnibus in cordibus suis de Joanne, ne forte ipse esset Cliristus, 16. Respondit Joannes dicens omnibus: Ego quidem aqua baptizo vos: veniet autem fortior me, cujus non sum dignus solvere corrigiam calceamentorum ejus: ipse vos baptizabit in Spiritu sancto et igni: 17. Cujus ventilabrum in manu ejus, et purgabit aream suam, et congregabit triticum in horreum suum, paleas autem comburet igni inextinguibili.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. IV. 18. I19)A pv oov xal Éxepa. rrapaxaAay tinyyeAtCexo tov Àaóv: 19. 6 5 'Hpo9nc 6 cerpapy mc, Davy dusvoc on" abvo xol 'HoeSizBoc t7 Yuvauxbe toU dBtÀooU adtoU xal vot dvxuv àv éxoínsev rovrov 6 "Hoo!nc, 30. TpogíUvxsv xal roUto £rl t&cw xal xavéuatotv tov "Ioéveny dv. quÀaxi. 31. "Eyévero 51 dv «à Barecwtü7vac &navra xov Aaby xa 'Inoo) Barttc0£vroo xal rpoatuyojévou dveoy07vat TÓv o0pa voy 33. xal xavaÓTvat có TvsUpa c0 Éytov. cp cox) (bsc x; vtrpiotepiv sic aücóv xal quvAv EE obpavoU qtvía0nc- Xi «l6 vióc pou 6 &yarwvóc, dv col so3ox"ga. s3. Kal abtóc 6 "Inoue 3v dpyOpavoc Oget (xov tpidxovta, é&x évopiteto vioc "Imo, o0 "HAC, o0 Mad, 94. ToO Atl, xou MeXyl, x03 "lavvat, 100 'Imc*]?, 95. tou Matra0(ou, ToU "Aue, Too Naoup, 00 "EoX, «o9 Navyat, 98. to0 Mad0, coo Ma-ra0íov, vo0 Xegai, ToU "Ioco, 109 "Ioó3a, $7. 109 'oavv, co) "Pact, vo9 Zopo6d6s), ToU Zala0vA, vo9 Nf, 19. vo00 MeXj(, xoU "AC, 190. Kocdv, 100 EApa&dy., v9 "He, 39. 109 "vnco0, toU '"EXdtsp, o0 'lopelg, coU Mat0ax, «o0. Asvt, 30. toU Xuptov, coU ToUóa, vo0 "loc, vo0 ovd, 109 "EXcxelp., 31. to. Mee, x09. Mevli, xo0. Matta0d, «o9 Nav, 100 Aavtó, 32. coU [eccat, «o0. 0670, 100 Boot,, x00 Za)quv, «o0 Naacoov, 33. 100 Apuvaód6, toU "pap, toU Ecpon, ToU Qapé, 109 'Iouóa, 34. ToU 'laxo6, too '[cadx, toU 'AÓpadp, coU Gdpa, *o0 Nayop, 135. to0 Zapooy, ToU 'PayoU, o0 amr, coU "E6sp, 199 Za2a, 38. toU Kaivdv, ToU AppatdO, toU XX, too Nó, v9) Adpey, x:. 00. MaóoucdAa, «o0 "Ewoy, vou 'lapeb, coU Maa, Too Kaiváv, 34. v0) Evox, too 250, toU AÓdp, ToU ÜtoU. A. 1. "Ineou 5à xXxjone wveóparros &y(oo. óréotpelev dnb o0 "lopbávou, xal fjjeto év và mvtüpatt elc. 03v Ienpov 1*. fi£pac vga páxovra. tetpalopurvos oxà coU DuaGdlou. xul oóx. Íoatv oü5lv dv vai fipépato éxelvan, xal auvcejucÓstaoy abviv irtivactv. NOY. TEST. C — 97 18. Multa quidem et alia exhortans evangelizabat populo. 19. Herodes autem tetrarcha quum corriperetur ab illo de Herodiade uxore fratris sui, et de omnibus malis quie fecit Herodes, 20. Adjecit et hoc super omnia, et inclusit Joannem in carcere. 21. Factum est autem quum baptizaretur omnis populus, et Jesu baptizato, et orante, apertum est colum; 22. Et descendit Spiritus sanctus corporali specie sicut columba in ipsum; et vox de ccelo facta est: Tu es filius meus dilectus, in te complacui mihi. 23. Et ipse Jesus erat incipiens quasi annorum triginta, ut putabatur, filius Joseph, qui fuit Heli, qui fuit Mathat, 24. Qui fuit Levi, qui fuit Melchi, qui fuit Janne, qui fuit Josepb, 25. Qui fuit Mathathiz, qui fuit Amos, qui fuit Nahum, qui fuit Hesli, qui fuit Nagge, 26. Qui fuit Mahath, qui fnit Mathathize, qui fuit Semei, qui fuit Joseph, qui fuit Juda, 27. Qui fuit Joanna, qui fuit Resa, qui fuit Zorobabel, qui fuit Salathiel, qui fuit Neri, 28. Qui fuit Melchi, qui fuit Addi, qui fult Cosan, qui fuit Elmadan, qui fuit Her, 29. Qui (uit Jesu, qui fuit Eliezer, qui fuit Jorim, qui fuit Mathat, qui fuit Levi, 30. Qui fuit Simeon, qui fuit Juda, qui fuit Joseph, qui fuit Jona, qui fuit Eliakim, 31. Qui fuit Melea, qui fuit Menna, qui fuit Mathatha, qui fuit Nathan, qui fuit David, 32. Qui fuit Jesse, qui fuit Obed, qui fuit Booz, qui fuit Salmon, qui fuit Naasson, 33. Qui fuit Aminadab, qui fuit Aram, qui fuit Esron, qui fuit Phares, qui fuit Jude, 34. Qui fuit Jacob, qui fuit Isaac, qui fuit Abrahze, qui fuit Thare, qui fuit Nachor, 35. Qui fuit Sarug, qui fuit Ragau, qui fuit Phaleg, qui fuit Heber, qui fuit Sale. 36. Qui fuit Cainan, qui fuit Arphaxad, qui fuit Sem, qui fuit Noe, qui fuit Lamech, 37. Qui fuit Mathusale, qui fnit Henoch, qoi fuit Jared, qui fuit Malaleel, qui fuit Cainan, 38. Qui fuit Henoe, qui fuit Seth, qui ftit Adam, qui fuit Dei. IV. i. Jesus autem plenus Spiritu sancto regressus est a Jordane; et agebatur a Spiritu in desertum 2. Diébus quadraginta, et tentabalur a diabolo. Et nibil manducavit in diebus illis; et consummatis illís esurlit. 7

98 3. Elntv 03 ar 6 6ux6oloc El vla el coU OsoG, elxà c) A0o coUxo (va. vévr vat dovoc. 4. Kal drexpifhr, npoc a0zov 6 "Inaooc: l'éypantatÜrc oüx iv dpto) ovo Craevav 6 dvÜpurmoc — d22' dri xavsl bua roo. 5. Kal dvaaóv aixóv 6 OuxboAos elc Opox br Aov E£Ocieev aot mdgaq tà, Basuüs(ag vZ oixouuévrg dv ext, 7 povov. 6. Kal eixev abc) 5 Out60Aoc* Eol oa cv itovGí(av vaóTn v Ém&kcav xal civ OoLav ceütGw, Órt dol mapaSéGota: xal à &v £c GlBpa aov 7. Gb oUv &kv mpooxuv/o nc évortov éoU, Éoxat coo nüvta. 8. Kal droxpiüets 6 "InaoUc £(mtv avc * l'éypavrac: Kóptov xov Ocóv aou tpooxuvrjcti xat az) uóvo ÀatpEUCEt. 9. Kal fjyayev aórov el; "IepouaaAsja xat Éavroev aüróv irl v0 vrrepUYtov 109 iepoU, xal s(zev. aoc: Ei víàc et voU 0oU, BdAe atavtüv 2vreU0sv xdto10. véypxrrat yap: Oct Tot, dyy£Xow abroU évttAeivat mept 00 coU OuxquAaiat ae, UH. xal óxt éxl zetpi)v dpoüatv Gt, umor mpoaxódome 799 Al0ov xov 768a Gov. 12. Kai droxpielc 6 "Incou £Urev ato Etpnrat: Oàx ixneipdaci xóptov xov Otóv cou. I3. Kal cuvteAéca, mávra meipacuóv 6 Du 6oAos dréccs dm abcoU dy pt xatpoU. 14. Kal On£otpeyev 5 'IncoUq év «T, Guvdpet coU xvtópatoo elc zv l'aAQaíav: xal qur, 30v. xa0' ÜXr c7 neptycpou mepl abcoU. 15. Kai abcoq iotbaxev £v tatc cuvavoyal, aotov Gobatoputvoc Uxtó xavrov. 16. Kal 3A0cv el; Nataoét', ob 3j» veÜpapuk£voc. xoi elo7)0cv xavà «0 loc aoxà iv v, fiuipa vv cab6dvov tlc «3v cuvavorráv, xal dv£aty, dva vvovat. 17. Kal Zze5ó0r aov. Bi6Atov "Haatou «00 mpoptou, xai dvamtüLue To Bi6A(ov eUpev vóv vímov o0 3v YeYeatui£vov 18. IIveupa: xupíou &x* &g£, o0 e(vexev Éypuotv. ac eüavyeAícacÓat rtu oic, drécvalxcv js láoac0at vou gwvtevpux ul vouc tv xapóiav, 19. x»pübat alyjuajuotot; doegiv xal rugÀotq dva6Aejtv, dixootetAat veÜpauou£vouc iv décet, xnpuzai évixuxby xuplou Bsxcàv xal 31£pav dvramoBootux. 30. Kai TxU£aq vo BiOAov dtoSob, v bre pÉtn ixdÓOtaev, xal távrov v xj ouva (oy, ol 90a q.0l zoav ácxevitovtec aoTO. 3t. "HoLaxo 58 Aévetv mox abvoUc* Oct ar jcepov meAf otorat $ voagn) aUcr iv voie colv opiov. 31. Kol mávrs; djaprüpouv abt xal énópatov é£rÀ toi, Aóvot, tT, y áprtoq toic Benoptupivos &x coU avópurvog mütoU xal Dsyov: Ooy oUTX« iet 5 vi, "Toce; 93. xal eUrev xpbe aUcoUc IIdvrox; éptivé uot tv EYATT'EAION KATA AOYKAN. A. 3. Dixit autem illi diabolus: Si filius Dei es, dic lapidi buic ut panis fiat. 4. Et respondit ad illum Jesus: Scriptum est: Quia non in solo pahe vivit homo, sed in omni verbo Dei. 5. Et duxit illum diabolus in montem excelsum, et ostendit illi omnia regna orbis terre in momento temporis, 6. Et ait illi: Tibi dabo potestatem hanc universam et gloriam illorum: quia mihi tradita sunt, et cui volo do illa. 7. Tu ergo si adoraveris coram me, erunt tua omnia. 8. Et respondens Jesus, dixit illi: Scriptum est: Dominum Deum tuum adorabis, et illi &oli servies. 9. Et duxit illum in Jerusalem, et statuit eum super pinnam lempli, et dixit illi: Si filius Dei es, mitte te hinc deorsum. 10. Scriptum est enim quod angelis suis mandavit de te, ut conservent te: 11. Et quia in manibus tollent te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum. 12. Et respondens Jesus ait illi: Diclum est: Non tentabis Dominum Deum tuum. 13. Et consuminata omni tentatione, diabolus recessit ab illo, usque &d tempus. 14. Etregressus est Jesus in virtute Spiritus in Galilaeam, et fama exiit per universam regioneim de illo. 15. Et ipse docebat in synagogis eorum, et magnificabatur ab omnibus. 16. Et venit Nazareth ubi erat nutritus, et intravit secundum consuetudinem suam die sabbati in synagogam, et surrexit legere. 17. Et traditus est illi liber Tsaig prophetze. Et ut revolvit librum, invenit locum ubi scriptum erat: 18. Spiritus Domini super me: propter quod unxit me, evangelizare pauperibus misit me, sanare contritos corde, 19. Pradicare captivis remissionem, et czecis visum, dimittere confractos in remissionem, praedicare annum Domini acceptum, et diem retributionis. 20. El quum plicuisset librum, reddidit ministro, et sedit. Et omnium in synagoga oculí erant intendentes in eum. 21. Capit autem dicere ad illos: Quia hodie impleta est heec scriptura in auribus vestrís. 22. Et omnes testimonium illi dabant; et mirabantur in verbis gratize quie procedebant de ore Ipsius, et dicebant: Nonne hic est filius Josepb? 23. Etait illis: Utique dicetis mihi hanc similitudipem:

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. IV. 90 mapaboÀnv vaUtnv: "avp£, Üepámeucov csxutóv: Óaa Txoócuuev. yevoj.eva el, Kapapvaodp., rolnaov xai (t ly «5, ra10ibi aov. 34. Elnev 8E - 'Apdv Mao 6uiv, 6r oóBelc mooyíienc Bexcóq £avty dy «7j rapit ao1oU. 35. "Ex" dnfelac M Ouiv, moXAal y30at 7,2av dv | taie fupaic "HA(ou Zv t9 "Iopar, 8vs siot 6 oopavé« Écm tpía xal uzvac ÉG, óx Eyévevo Jupe uévac | éxi nücav TÀv 7v: 36. xal rpóx oU0sp(av atti Ént£jcp0n "HA el uo i el; Zdperva v7, Xiwv(ac roóe yuvaixa 7xpav. 37. Kal x9Àol Aerpol cav dv 1i "Tapa £x "EXica(ou coU Tpogí|tou* xal oüdslq auTGv éxaÜuptcOw cl p3 Naigav 6 Züpoc. 39. Kal érOv/onsav mdvttc Ovpjio0. dy tj eva qw; dxobovrtc taUca, 99. xal dvaatavteq s£6a)0v ab010y Éto T, tÓAEo xal fjyayov ad10v Éuc óppuo« toU ópouc, 1q' oU 4 xóAte abxóv ixoSóurto, ite xavaxonpsvicat aocóv* 30. aovbq 0b BuA6ov 9ik u£aou aàrOv Éxoprótro. 31. Kai xax7A6ev el; KagapvaoUj xo). 7c l'cAaíac, xal Si5daxuv aócouc iv toic ca66amw * 32. xal iten)jocovro iml x7 jüayT, abto0, Óvt dv lEwooía 7j 6 Aóyoc adcoU. 33. Kai dv «3j cuva qty) 7v dv8purtoc Égpew veu Saukovíou dxatidprov, xal dvéxpatev qo?) itydn 34. A5ywrv* " Ea, «( figitv xal aot, 'Insoo Natapnvé; 310, doct fuac; o(0d at cíc et, 6 &yioc coU OeoU. 35. Kai ixer(pmorv aücip 6 "Insosc Avo: DuasOnt xal Éie0c dx" abtoo. Kai pipav abtóv xo Qauóvtov sl u£cov EE3A0ev dx. aücoU, un3lv BAdjav abtóv. 36. Kal iyévexo 6d. 6oq rl máveac, xai quveJÀdÀovv poc dO oue Myovtec: TG 6 Xoox oUtoc, 6v iv iFoucíq xal Guvduutt ériráooe t Toi, dxataproi xveopanty xal ét£pyovtat; 37. Kat IEeropeuero uox Tepl aocoG tl Távta tÓTOv 1T TEptytopou. 38. Avactág 0b drb cT, auva vtov, 6 "Imoeote sioSA0rv elc «Xv olx(av X(jaovoc. xevüepi 53 «o0. Z(uuovoc Jv cuvegouévn supexig. pt[diup, xal Jjpiremsav. aícóv tpi abt7. 39. Kal érioto éxdvo) aücfic éntx(pmaev ti» Tvpsvip, xal dozixev abvfjv* xol mapay pria dvacviaa Btnxóvtt GUTOl,. 40. Aívavtoe Sb «oU fiMou mávttc Bcot s(yov datsvoUvcraq vógot Tou Da, Tiyayvov adtouc rpXx abtóv: 6 8 EX Exo abvüv xà qeipac éntciücis POtpdrtucev &UoX. ar. "EZfpysvo 5i xai Bauióvus db oJ xpavvyráÜovra xal A/yovta* Óxt cU £( 6 uióc voU OsoU. xal évvuv oUx ela. abc Aa)atv, 6t fjotioav aov vov Xpiaxóv elvat. az. l'evou£vns 94 fip£pac d5e0v Pxopsóthr slc £pngov vérov, xal oi Gy Aor Ensoicouv abcóv: xal 3A00v foc Medice, cura te ipsum: quanta audivimus facta in Capharnaum, fac et hic in patria tua. 264. Ail autem: Amen dico vobis quia nemo propheta ac. ceptus est in patria sua. 25. In veritate dico vobis: multe vidus erant in diebus Elie in Israel, quando clausum est ccelum annis tribus et mensibus sex, quum facta esset fames magna in omni terra: 26. Et ad nullam illarum missus est Elias, nisi in Sarepta Sidonie, ad mulierem viduam. 27. Et multi leprosi erant in Israel sub Eliszo propheta: et nemo eorum mundatus est nisi Naaman Syrus. 28. Kt repleli sunt omnes in synagoga ira, heec audientes. 29. El surrexerunt, et ejecerunt illum extra civitatem; et duxerunt illum asque ad supercilium montis super quem civitas illorum erat szedificata, ut precipitarent eum. 30. Ipse autem transiens per medium illorum, ibat. 3l. Et descendit in Capharnaum civitatem Galikese, ibique docebat illos sabbatis. 32. Et stupebant in doctrina ejus: quia in potestate erat sermo ipsius. 33. Et in synagoga erat homo habens dzemonium immunduin, et exclamavit, voce magna, 34. Dicens: Sine, quid nobis et tibl, Jesu Nazarene? venisti perdere nos? scio te quis sis, Sanctus Dei. 35. Et increpavit illum Jesus dicens: Obmutesce, et exi ab eo. Et quum projecisset illom daemonium in medium, e1lit ab illo, nihilque illum nocuit. 36. Et factus est pavor in omnibus, et colloquebantur ad invicem, dicentes: Quod est hoc verbum, quia in potestate et virtute imperat immundis spiritibus, et exeunt? 37. Et divulgabatur fama de illo in omnem locum regionis. 38. Surgens autem Jesus de synagoga, introivit in domum Símonis. Socrus autem Simonis tenebatur magnis fe. bribus; et rogaverunt illum pro ea. 39. Et stans super illam imperavit febri; et dimisit illam. Et continuo surgens ministrabat illis. 40. Quum autem sol occidisset, omnes qui habebant in. firmos variis languoribus, ducebant illos ad eum. At ille singulis manus imponens, curabat eos. 41. Exibant autem daemonia a multis clamantis et dicen. tía: Quia tu es fllius Dei. Et increpans non sinebat ea loqui quia sciebant ipsum esse Christum. 42. Facta autem die egressus ibat in deserlum locum, et 7.

100 aütoU xal xattiyov aUtov TOU iJ) ropeota 0a: dx aTOY. 4s. /O. 36 eIncey mpó; aütoUq* Ótt xal xai Éx£oatc v oAeaw 8i i.e eóayyeAoao0at cdv Bacüsizv coU OsoU, 6 rà toUto dto Tn. 44. Kod 7,» xnpUocuv £v rais auva orga vc FaXÀaía«. E. 1. "Eyévexo 8à dy «i xov $jy Xov éroxsio0at aotQ) coU dxoütty róv Aóov ToU ÜtoU, xul abtüq "jv Écrüx map «3v Atv l'evnoapt, 2. xal elótv Soo mÀoix Íotiota xapk cv AQuvnv* ol 93 á&Awic &x' abro dxo6avteq drénxÀuvav tà Dlxcua. 3. 'Ep 6X 03 elc £v mAotov Ó Tv Eipaoves, *ponasv a)tóvy dmo v7 [T £mavayaytiv ÓMvov: xat xaÜicaq üéG(Bacxev éx xo) mÀolou touc Oy Xouc. 4. Qc 53 éradoaro AaÀov, tinev Tp tóv Xluova: "Exavvay6 elo xo Ba0oc, xal aiacate và 6ixvua Ojiov slc &ypav. 6. Kal àxoxpiücl; Xjuov £imsv aot "Entetdca, $U 8X vuxtbc xorticavreg oU5£y Q)aGopuev: rd Bà c0 bua cov xaxa 0 Btxtvov. 6. Kal coUo vovícavtes auvéxAeway lj0Uov TÀTOo, v0À0 * Ote yvuto 0à «b Otxruov abtóv. 7. Kai xacívtucav coi u.etOy otc Toi, Év x0) Éx£po TÀolu toU J)0óvcvaq cuJAa6EcOat abcoic* xai 400v, xal Ír)meav dp. góxepa tX mÀoia, Govs rapa vt Buü(Leata:, 8. "Ióov 62 Z(quv IIéxpoc wpocéntotv toic yovaatw "InsoU Aévov* "EEeX6e. dr £goo: 81x áv)p üpaoteóe elit, xópts. 9. Odu6o; y&p mepucyzv müTüv xal ndvtac ToU aiv aUxQ) Er xj dpa. viv Ly OUvv 4j auv£Aa6ov, 10. ópoltoe 53 xal 'Iaxe60v xai "Ioavvnv viooc Ze€e8alou, ot Jjcav xotwvol cip Xiuovi, xal eixev mpoc vóv X(pova '[ncoUc: M3 qo6oU* ánó roU vüv dv0povou Fav, Goypuv. 1. Kal xacayavyóvcsc t& mÀota 2n cv. YT, dpÉvTE Értavxa 7ixoAoutrsav abo. 12. Kod éyéveco dv tà elvat abxóv. dv p. xv. móAtc, xal lou. dvo rxXfgne Mnpac: xat ov cov 'Incouv, rego érl moócomoy &Otfür aotoU Aivov: Kupu, d&v O£Xnc, Bovacat ps xaDaplaa:. 13. Kai éxvttvaq v yetpx. ipao avo clxav: Gv, xaÜaplaÜntt, xai c0ü&oo 7j Aérpa drTOev áo a Ot0U. 14. Kal aütó, Tap/v[t)ev abTQ quvOtWÀ clreiv, à)Ak dmeAOiv Ocitov atawróv cà lepet xal mpoofveyxe tpi toU xáÜapiguoU gou xafcx mpocéraLev MoücT gl; psaproptov aüToto 1&. Avjpyeto Ob p)Xov 6 Aóyoc mpl aüvoU, xai euvípyovro dyXot moXÀol dxoUetv xal OspartuecÓa: á&T5 «ov daficeyeu»v aüxOv EYAYTEAION KATA AOYKAN. E. turb:e requirebant eum, et venerunt usque ad ipsum; et detinebant illum ne discederet ab eis. 43. Quibus ille ait: Quia el aliis civitatibus oportet me evangelizare regnum Dei: quia ideo missus sum. 44. Et erat praedicans in synagogis Galikese. V. 1. Factum est autem, quum turbe irruerent in eum, ol audirent verbum Dei, et ipse stabat secus stagnum Genesareth. 2. Et vidit duas naves stantes secus stagnum: piscatores autem deacenderant, et lavabant retia. 3. Adscendens autem in unam navim, quz erat Simonis, rogavit eum a terra reducere pusillum. Et sedens docebat de navicula turbas. 4. Ut cessavit autem loqui, dixit ad Simonem: Duc in altum, et laxate relia vestra in capturam. 5. Et respondens Simon dixit illi: Praeceptor, per totam noctem laborantes, nihil cepimus: in verbo autem tuo laxabo rete. 6. Et quum hoc fecissent, concluserunt piscium multitudinem copiosam: rumpebatur autem reté eorum. 7. Et annuerunt sociis qui erant in alia navi ut venirent et adjuvarent eos. Et venerunt; et impleverunt ambas naviculas, ita ut pene mergerentur. 8. Quod quum videret Simon Petrus, procidit ad genua Jesu, dicens: Exi a me, quia homo peccator sum, Domine. 9. Stupor enim circumdederat eum et omnes qui cum illo erant, in cáptura piscium quam ceperant: 10. Similiter autem Jacobum et Joannem, filios Zebed:ei, qui erant socii Simonis. Et ait ad Simonem Jesus: Noli timere: ex loc jam homines eris capiens. 11. Et subductis ad lerram navibus, relictis omnibus secuti sunt eum. 12. Et factum est, quum esset in una civitatum, et ecce vir plenus lepra; et videns Jesum, et procidens in faciem, rogavit eum dicens: Domine, si vis, potes me mundare. 13. Et extendens manum: tetigit eum, dicens: Volo; mundare. Et confestim lepra discessit ab illo. 14. Et ipse praecepit illi ut nemini diceret, sed: Vade, ostende te sacerdoti, et offer pro emundalione tua sicut praecepit Moyses, in testimonium illis. 15. Perambulahat autem magis sermo de illo; et conveniebant turbe multe ut audirent, et curarentur ab iafirmitatibus suis.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. V. 16. x0T0q 02 iv roy epo dy cai épfiot xal poc£v XOp.£voc. 17. Kai éyévero. dv ju cov fipepiov xal abtbo Jv OiBdaxev, xat fjoav xaíucvot ol. dbapiaator xal vonoÓdoxaAo, ot Jjoav iz Auüoteg ix mde xoume T7 Fac xat 'IovSa(ac xal 'Iepousazs*. xa 80vapt xuptou 3v tlc xo lxo0at aUToUc. I9. Kat i&oo dvBpec g£oovrec rl xAMvrc dv0poyrov &; Xv mapaieAu£voc, xal ütixouv abxov slatveyxeiv xai üctvat évorrtov a0t0U. I9. Kol p eópóvreo molac elaevéyxoxatv aórüv. Dix «bv 07Xov, dvabavteo 2r x0 cua Ok xv. xepdpiv xaÜ07xav a0tov Gov xt) xÀtvi&lo elc 10 u£cov E mpos0cv rou 'Incov. 2). Kal i&ov. cv mlovtw abc. eimev* "Avüporme, do£uvcat Got al áuapríat aov. 31. Kal Jpzavco Qwvoy(CeoOat ot voxuqareto xal of (Dapisatot Aéyovtec* "Tl doct oUto; üq AaAet BAaconulac; ví; Suvacai doetvat áuapeize el p voc 5 0cóz; 231. "Exvyvouc 9$ 6 "[nooüq touc ótaAoytauotc ato &roxptÜeis elrev mpàc aüvouc: T( GtaAoqieeaQe ev vaio xapóiate ojov; 33. 'T( daxtv eüxortorepov, elxeiv* 'Agéavral aot al &uaplat, 7| eineiv* "Eyetps xal mepurdzet; 34. "Iva. ó2 sioTve Oz 6 ulóc vou dvBporrou dLoucíav Eje Er TG YT &yiévat ápapriac, Aéyec t mapaAeÀupg£veo* Xol Ayo, Éveipr. xat doac to x)uv(Otóv aou Tc0p&UOU El tÓv olxov Gov. 15. Kal rapaypriua dvaarào dvorrtoy. a0cóv, dpa t0 XÀivtótov £y à) xavéxsteo, amjA0ev elc vov oíxov adcoU OoPaTov tbv Oróv. 26. Ka Éxaxaci; Da6ev. Gd ravcac xal 280Eatov tov 0sbv. xal ZrÀxjatmaav qo6ou XÉqoveec* O1: etüousv Taedbola afjupov. *72. Kal ueck catca dEA0ev xal P0caoazo ce)ovnv óvóp.att Asut xaf/usvov imi có vtowviov, xal Xéyei auTO * AxoAoóflet tot. 38. Kal xacra)iuxov &ravra dvactko Jxolou0nctv auto. $9. Kai émolncev 80v uepdXny. Asvt abtG) £v c3 olxia aóvoU* xal 3v $yAoc moÀue t£ÀtvOv xal diAÀwv et J,sav ues! abc xavaxe(p.vot. 30. Kal éyóvrotov ot. GPapisatot xal ol ypai uates aÜtüv Tp ToUQ x8 vc aótoU Aévovtec: At& rue ty veAo vOv xal &p.aproAQv écOtexe xal nivexe; st. Kal droxpibst, 6. "Inooe einev Wpóc aUtoUc: O0,ptí(av " Fyouaw ol. Óvtalvovrec latpoU dX ol xaxóx lyovitc. 33. Oàx Ava xaXéca:i Ótxalou, d)3à á&paptoÀoüe tl; uexdvotav. 33. Ot 34 r(xav mpàc aüxbv: Aik «( ol. Oncol "Iw&vvou vvevrdoucity xuxvà xa ÓOefjcttQ motoUvtat, uolo xat ol cov (Dapisaluv* ol 63 aot £c07oucty xal Tívouctv; 101 16. Ipse autem secedebat in deserium, et orabat. 17. Et factum est in una dierum, et ipse sedebat docens. Et erant phariszi sedentes, et legis doctores, qui venerant ex omni castello Galilaeze et Judae:e et Jerusalem; et virtus Domini erat ad sanandum eos. 18. Et ecce viri portantes in lecto hominem qui erat paralyticus; et quaerebant eum inferre et ponere ante eum. 19. Et non invenientes qua parte illum inferrent pee turba, adscenderunt supra tectum, et per tegulas submiserunt eum cum lecto in medium ante Jesum. 20. Quorum fidem ut vidit, dixit: Homo, remittuntur libi peccata tua. 21. Et coeperunt cogitare scribs et pharisel, dicentes: Quis est hic qui loquitur blasphemias? Quis potest dimittere peccata, nisi solus Deus? 22. Ut cognovit autem Jesus cogitationes eorum, respondens dixit ad illos: Quid cogitatis in cordibus vestris? 23. Quid est facilius dicere: Dimittuntur tibi peccata; an dicere: Surge, et ambula? 24. Ut autem sciatis quia Filius hominis habet potestatem in terra dimittendi peccata, (ait paralytico): Tibi dico, surge, tolle lectum tuum, et vade in domum tuam. 25. Kt confestim consurgens coram illis, tulit lectum in quo jacebat; et abiit in domum suam, magnificans Deum. 26. Etstupor apprehendit omnes, et magnificabant Deum. Et repleti sunt timore, dicentes: Quia vidimus mirabilia hodie. 27. Et post hac exiit, et vidit publicanum nomine Levi, sedentem ad telonium, et ait illi: Sequere me. 28.Et relictis omnibus, surgens secutus est eum. 29. Et fecit ei convivium magnum Levi in domo sua; et erat turba multa publicanorum et aliorum, qui cum illis erant discumbentes. 30. Et murmurabant pharisxi el scribe eorum, dicentes ad discipulos ejus: Quare cum publicanis et peccatoribus manducatis et bibitis? 3(. Et respondens Jesus, dixit ad illos: Non egent qui sani sunt medico, sed qui male habent. 32. Non veni vocare justos, sed peccatores, ad peenitentiam. 33. At illi dixerunt ad eum: Quare discipuli Joannis jejunant frequenter et obsecrationes faciunt, similiter et phariszorum: tui autem edunt et bibunt?

102 24. 'O 8à edIrav pix aícooc* M1, 50vaa0« cob vlouc To9 vupplou dv & 6 vupplox itv! abxiov dac(v, moirisa: vr,OteUtlv; 36. "EAXcucovrat 9 fq£oat vay dxag07, dx' aüvOv 6 «uggioc, rótt vrottuoougty Pv. Exslvaw, va $uaw. j 36. "EXeyev 5 xai mapaÓ6oXhe mpàx aüvouc: óu oj8elg ém(GÀmua dxó ínaríou xawou &miód)Àn dri (udvtov mxaÀatóv* el Ob qf jye, xol c0 xawóv ey let xat ti) maÀau o0 gup.oovtt 10 Ex(ÓAnaa co dró coU xatvou. 37. Kal ojót BaODet ofvov véov sl; doxoug xaÀAatouc* el 88 wys, pte 6 otvo; 6 véog touc daxouc, xa aütoc Exyutaecat xal oi &axol droAouvrat* 38. dJÀ& olvov v£ov el; daxouq xatvouc BAntéov, xal di.gorspot GuvczpoUvcat. 39. Kalob8tlg mov TaÀatov £U0Écq O)gt véov: XÉye yàp: 'O maÀaux 40ro1016pó« àcctv. G. 1. "Eyévexo. à. év. 0266410. Dtuxtporoormo BtamopeutaOac abcóv Ot cxopliunv, xal Ez0ov ol. aerial abt0oU touc Gay ua« xat 7,o0tov Jogo vate qepolv. 3. Tic 6 cov Dapisalov strov abcoio: T( routes 6 oüx Esa iv tot cd66aaw; 3. Kai dzoxgiüri; 6 "[rsoUc mpóx aüroUc timiv: Q58à voUto dvéyvoxe Ó dxolnev Aavio, bróve éntívaG£v aUToq xal oi tex! auvoU; 4. Ilàq elo5À0ev elg xóv olxov coU toU xai coUe dpxouc 1T. mpol£ctox ÉAa6tv xal loavyav. xal Üoxsv voie (4t a0zoU, oc oUx Éteorw qayrts el 1) uóvouc ToU Íepsic. 5. Kal Deqev. aízot;* Uct xópiux £attv. 6. vióc toU dvOpcrrou xai v00 ca66d ov. 0. "Eyévexo 93 xai dv éxépto aa66dto tloc)0eiy aívov el jv Guvaorphy. xal Bidoxetv. xal 3v éxet vOporroc xal f, zelo abroU fj 65i v Erpd7. TlagevnpoUvco 83 ol ypapaete xal ol (Papiaator el dy. ci). ca dco Üspareuet, iva £Üpexiv xazryyopztv GUTOU. 8. Abbo BÀ (3c robe Buyeyiouobs abcóv, xal sixty t) dv8poymo 6) Enp&v Üyovrt ch 6a " Eytipe x&i ctz0c elc xo uéaov. xat dvaatác. 9. Kizey 52 xpó« aotouc 6 'Incouc: 'Extperri? 01e el Éeoxty voi; ad66aotv. &yalorovraat 7) xaxonotjoat, joy 066a: 7| Gnoxécat; 10. Kal xepibAediuevoc távrac arouc £mev T dvOpurmo: " Extetvov t,» yttp& cou. xal &értwvev* xal &rexavecTaÓm 5$ yep aou. HI. Ajcot 8c énuanoav dvolac xat Ou daAovv rtpoc àXXfAouc, i &v Tonfjaatev cio "Inov. 12. "Exyéveco 53 dy «aio f£puw ravra dE7A0sv els t0 Ópo« mpoctutacÓnt, xai Jv Ourvuxtepsuow dy c mpoctu/7 toU Otov. 13. Kat &ve 2yéveco fpa, mpootpovnotv obo ua — ——MMá—— — — HÓA € — hana €— c —UnÓ— HQ aie: — EYATTEAION KATA AOYKAN. G. 34. Quibus ipse ait: Numquid potestis filios sponsi, dum cum illis est sponsus, facere jejunare? 35. Venient autem dies: quum ablatus fuerit ab illis sponsus, tunc jejunabunt in illis diebus. 36. Dicebat autem et similitudinem ad illos: Quia nemo commissuram a novo vestimeuto immitlit in vestimentum vetus: alioquin et novum rumpit, et veteri non convenit commissura a novo. 37. Et nemo mittit vinum novum in utres veteres: alioquin rumpet vinum novum utres, et ipsum effundetur, et utres peribunt: 38. Sed vinum novum in utres novos mittendum est, et utraque oonservantur. 39. Et nemo, bibens vetus, statim vult novum: dic enim: Vetus melius est. VL f. Factum cst antem in sabbato secundo primo, quum transiret per sata, vellebent discipuli ejus spicas, et manducabant confricantes manibus. 2. Quidam autem phariszorum dicebant illis: Quid faeitis quod non licet in sabbatis? 3. Et respondens Jesus ad eos dixit: Nec hoc legistis quod fecit David, quum esurisset ipse, et qui cum illo erant? 4. Quomodo intravit in domum Dei, et panes proposi. lionis sumpsit, et. manducavit, et dedit his qui cum ipso erant, quos non licet manducare nisi tantum sacerdotibus? 5. Et dicebat illis: Quia deminus est Filius hominis eliam sabbati. 6. Factum est autem et in alio sabbato, ut intraret in synagogam, et doceret. Et erat ibi bomo, et manus ejus dextra erat arida. 7. Observabant autem scribe et phariszi si in sabbato curaret, ut invenirent unde accusarent euin. 8. Ipse vero sciebat cogitationes eorum; et ait homini qui babebat manum aridam: Surge, et sta in medium. F1 surgens stetit. 9. Ait autem ad illoe Jesus: Interrogo vos si licet sabbatis benefacere an male, animam salvam facere, an perdere? 10. Et circumspectis omnibus, dixit homini: Extende manum tuam. Et extendit, et restituta est manus ejus. 11. Tpsiautem repleti sunt insiplentia, et colloquebantur ad invicem quidnam facerent Jesu. 12. Factum est autem in illis diebus, exiit in montem orare, el erat pernoctans in oratione Del. 13. Et quum dies factus esset, vocavit discipulos suoe

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. VI. Onckc a9roU, xal bOsLápavoc d£ aiv DwDtxa, obe xal &xoctóAou, Gvop.aotv, 14. E(gaova, $v xol avopactv Iécpov, xal 'AvSpéav róv dà£Agóv aicoU, "Idxwov xai 'Iuavvzv, DO crmov xal BapüoAonatov, i. Mazüaiov xat Oupiv, 'Idxw6ov 'AAgatov, xal Xlyaova. tbv xaAoóu.tvov Eni v, i6. xa "[o52av "Inxe60u, xal 'Joo9av. loxapuornv £xo Tposocr: " ir MP uet! aoróv. Éavr, xl vórcov xebwoo, xal dy Ao pa07 1v a0r00, xal vAzOoc X9ÀU T3 ÀaoU do TOT 15e "Iouda(ac xal *Itpouca3ip. xal t7 XupaAiou 'Tópou xal Xi0Ovoc,. 18. ot 3A00v áxoücat abtoU xal la07jvat d'xb viv vóe *, A,, gwv aucüv. xal oi &voy Aoupuevot dTó xveu|atov. &xa Od otov düspameuovto, 19. xal xtüc 6 dy Aoc cec &rteaÜat aovoU, & 35vagi, To aótoU iboyexo xai lico xávrac. 20. Kal abro; Émapac TOU ó30a)q.o0q aotOU tiq voUc px tá aóro0 Éevev: Maxaptox ol mtyol * óu Opecépa éoxlv 4 Baaue(x coU OoU. 31. Maxáptox ol metvoovtq vUv: é« yopxaat f osate. u.axdotot oí xAatovreg vüv* Üct vsAdaexe.. 92. Maxdptol dace 6rav po owaty op ol &v0pormot, xal Órav dooplawetw Ójdic xal óveiblootw xai ix6diwow xà Óvo.a uv cx, Kovnpóv Évexa x08. viou vou dvOpurrtou. 133. Xdowtt dv ixslvr, «T, fuga xal axiprjgatt * Boo vdp, 6 pioüóc buiov moÀUG év tQ oópavin xatà raura YÀp irolouv tol mpopritatc ol ta t£peq auTO. sa. IDAy o2o Ópiv cot; rÀouatotz* Óvt dréy ste. tv &apdxÀvy Opi). 35. Odjal üuiv oi ZuxerAAaguévor Ott zstvdatct. obat Opt, ol veXGvctc vUv* 6x1 mevÜae re xal xAaüaee. 98. Obat Gcav xaAoxc opis cUcty of dvüpurrtot: xavà vaca v&p ixotouv tolo jjeuDompogriate ol ra cépeo aóTV. 37. 'AAÀX óutv A£yo 10i, dxoóouctw: dyamAie voUq (4 Opouc Gpiv, xaXax Tottte vois ptooíaty ou, 28. tüloyeive touc xatapujsévouc ópiv xal Tpoatu"nl óv&p tv Erpratovtov nic. 29. "Ti tTomtovil oe éml cÀv curjóva Tdptyt xai «Jv dOXmv, xal dx x09 alpovtóc cou «0 ípartov xal vov Xirbova. [3j xe. 30. Ifavxi 0à x6 alzoüvt( az Oiou xai &mó coU alpovroc X aà j3, docet. 31. Kal xa& 0£)eze (va. motoniw Ojtv of dvÜpurrot, «e bueic otite abtois bjcotex. 33. Kal el dyaxüte voüc dyamO vrac óuflc, mola Optv 4doic £arlv 5 xal q&pol &ápaproAol vouc dyartv«14 a0roUc &vamiogtv. 33. Kal iv dya0orovjcs cooc dyatonotoUvrac ou8s, Toa Opiv ydo, davlv; xal yàp of &áuaptoAol roUro TOLOUGV. 103 et elegit duodecim ex ipsis (quos et apostolos nominavit): 14. Simonem, quem cognominavit Petrum, et Andream fratrem ejus, Jacoburn et Joannem, Philippum ct Bartholomxum, 15. Malthaeum et Thomam, Jacobum Alplizei, et Simonem qui vocatur Zelotes, 16. Et Judam Jacobi, et Judam Iscariotem, qui fuit proditor. 17. Et descendens cum illis, stetit in loco campestri, et turba discipulorum ejus, et multitudo copiosa plebis ab omni Judea et Jerusalem, et maritima, et Tyri, et Sidonis, 18. Qui venerant ut audirent eum, et sanarentur a languoribus suis. Et qui vexabantur a spiritibus immundis, curabantur. 19. Et omnis turba quarebat eum tangere; quia virtus de illo exibat, et sanabat omnes. 20. Etipse elevatis oculis in discipulos suos, dicebat: Beati pauperes, quia vestrum est regnum Dei. 21. Beati qui nunc esuritis: quia saturabimini. Beati qui punc fletis: qnia ridebitis. 22. Dealieritis quum vos oderint homines, et quum separaverint vos, et exprobraverint, et ejecerint nomen vestrum tanquam malum propter Filium hominis. 23. Gaudete in illa die, et exsultate: ecce enim merces vestra multa est ín cxlo: secundum hax enim faciebant prophetis patres eorum. 24. Verumtamen va vobis divitibus: quia habetis consolationem vestram. 25. Vete vobis qui saturati estis: quia esurietis. Vae vobis qui ridelis nunc: quia lugebitis et flebitis. 26. Vie quum benedixerint vobis homines: secundum heec enim faciebant pseudoprophetis patres eorum. 27. Sed vobis dico, qui auditis: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos. 28. Benedicite maledicentibus vobis, et orate pro calum. niantibus vos. 29, Et qui te percutit in maxillam, praebe et alteram. Et ab eo qui aufert tibi vestimentum, etiam tunicam noli probibere. 30. Omni autem petenti te, tribue: et qui aufert quze tua sunt, ne repetas, 31. Et prout vultis ul faciant vobis homines, et vos facite illis similiter. 32. Et si diligitis eos qui vos diligunt, qua vobia est gratia? nam et peccatores diligentes se diligunt. 33. Et si benefeceritis his qui vobis benefaciunt, que vobis est gratia? siquidem et peccatores hoc faciunt.

104 34. Kal dàv Pavc(ance map! àv Éxizets drxoAa6siv, mola y dois 6piv daxív; xal yàp ol áuapruAol ágaproAoi; Gavs(fouatv (va. dxoAdÓwatv c& fca. 35. Iv dyanüce touc £yOpouc ópuov, xal dya0oTotetce xal Qavelleve uonoiv deAmovtec" xat. £avac 6 p.09 Ojuv TroAUe xal £aea0e viol Glavou, 8vt advoq nav &avvy Er vou dy aplacouc xal rovnpose. 36. D'Ívec0s oUv olxv(opovec, xaÜd xal 6 warp 6pGv olxv(pi.ov oxtv. 37. M3, xplvese, xal o0 13) xpiüzjce* (3) xavabuxdtett, xxl oó p3 xaraDuxacÜ0Tce. dzoÀUete, xal dxolu0dcto0e: 38. B(Bote, xal So0farvat Ópiv: pévpov xalóv xai neriwGQívov xal ctgatuuévov xal ÜÓmtpexjvvOp.evov &nouctv elc 0v xdÀmov Üjv: tO Y&p abri) uévptp à ptvpeice dvrusecovOziasczat Óniv. s9. Einev 8d rapa6oX)v aíroi; Mit Sóvatat tvQÀóc tuqAOv 6Bmyeiv; o0yl dp.póvepot elc BáOvvov mecouvtat; 40. Oíx fact pane, xig vov ÓibdoxaAov: xavwovi6pévoc 5$ nüc Éacac óc 6 B8ixaxaAoc abvob. 4r. T( 61 féme« có xapgoq à dv xij óg0n) quu» coU dÓtlpoU cou, vv 6b Goxày vÀv dv và) iB ópUn)qun oU xacavotic; 42. *H x; 20vacat Msi c6) dB£) pi) aov "AGE, &osc ix6a)w 10 xapgoc Ux o0 gla uo! cou, aóróx vv iv x6) óg8n) 0) aoU Boxàv o0 BAénov; Üxoxpira, ExGaXe npiorov viv Soxóv ix toU doÜnAq.00 a0U, xat Tóte BO óyeu; éx6aiv 10 xdppos ix ToU ÓgÜaAuoU coU dBsApoU cou. 43. Oà ydp daxtv BévÓpov xaÀoóv Towüv xapmouc cumQoUc, o05à Ófvópov campóv motoUv xapmov xa)óv. «4. "Exactov yàp Btvopov ix. 108 (Bou. xapmoU viwocxerat 00 ykp d, íxav6Gv au))Éyovcw cUxa, o08i Ex. Báxou xpuüaw axvaquAv. 45. 'O áya05c dvÜpw roc x vo0 dyaÜou Üncaupou Tf; xapblac aüo0 mpopípst vó dya0óv, xal 6 movnpoq dvüpwrtoc dx coU TovnpoU ÜncaupoU tfi; xapolac aüroo mpopéíott cb movnoóv ix yàp mtpiocróp.aroc xapólac 10 c1ópuax Aat. 46, 'T( &é pt xoetxe Kópu xópu, xal oó mouicc à Aqu; 47. IIc 6 Zoyóuzvoz mix gà xai &xoUtv uou TOY Aóve xa mow»v aUtouUc, GxoBs(5e Opiv vivi Guo ict. 48. "Oyov doct ávOpero olxoSojoUvrt olx(av, & (cxayev. xal l6d0uvev xal POrxtv GrpDnov. drl c3 mécpav: rÀnpqsópao O3 yevop£vne mpooídbnstv 5 morauc 77 olx(q éàxs(vr, xal oóx. loyuatv aajeUcat abváv v&Üe.eAloco ykp 2vl 3v m&xgav. 49. 'O 8à dxoóca, xal j3) movjsac Guo, Eo ávOporto olxoSous(gavtt olxiav érl mh yv yoplc 0sptÀíou, 4, mpoatÓprEev 6. movapx, xalsüüug Émtctv x«l dyévero t6 Priyua. 7 olxíaq ixetvne uéya. EYATTEAION KATA AOYKAN. G. 3Á. Ft si mutuum dederitis his a quibus speratis recipere, quze gratia est vobis? nam et peccatores peccatoribus faenerentur, ut recipiant equalia. 35. Verumtamen diligite inimicos vestros; benefacite, et mutuum date, nihil inde sperantes: et erit merces vestra multa: et eritis filii Altissimi: quia ipse benignus est super ingratos et malos. 36. Estote ergo misericordes sicut et Pater vester mrse ricors est. 37. Nolite judicare, et non judicabimini; nolite condemnare, el non condemnabimini. Dimittite, et dimittemini. 38. Date, et dabitur vobis: mensuram bonam, et confertam, et coagitatam, et supereffluentem dabunt in sinum vestrum. Eadem quippe mensura, qua mensi fueritis, remetietur vobis. 39. Dicebat autem illis et similitudinem: Numquid polest csecus caecum ducere? nonne ambo in foveam cadunt? 40. Non est discipulus super magistrum: perfectus autem omnis erit, si sit sicut magister ejus. 41. Quid autem vides festucam in oculo fratris tui, trabem autem quae in oculo tuo est non consideras? 42. Aut quomodo potes dicere fratri tuo: Frater, sine ejidam festucam de oculo tuo: ipse in oculo tuo trabem non videns? Hypocrita, ejice primum trabem de oculo tuo; et tunc perspicies ut educas festucam de oculo fratris tui. 43. Non est enim arbor bona quee facit fructus malos; neque arbor mala, faciens fractum bonum. 44. Unaqueeque enim arbor de fructu suo cognoscitur. Neque enim de spinis colligunt ficus, neque de rubo vindemiant uvam. 45. Bonus homo de bono thesauro cordis sui profert bonum; et malus homo de malo thesauro profert malum. Ex abundantia enim cordis os loquitur. 46. Quid autem vocatis me Domine, Domine, et non (acitis quse dico? 47. Omnis qui venit ad me, et audit sermones meos, et facit eos, ostendam vobis cui similis si: 48. Similis est homini adificanti domum, qui fodit in altum, et posuit fundamentum super petram: inundatione autem facta, illisum est flumen domui illi, el non potuit eam movere: fundata enim erat super petram. 49. Qui autem audit, et non facit, similis est homini adificanti domum suam super terram sine fundamento: in quam illisus est fluvius, et continuo cecidit; et facta est ruina domus illius magna.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. VII. Z. I. 'Exdi 5$ éxXpoctv návra và Pápaca aüvo0 sl tie dxoà «oU A00, eloTjA0sv sl; Kagapvaoíp. 2. 'Exarovrd py ou ÓÉ xtvoc G000c xaxàx, Éjtv fiuaAev t£Autdy, Ó& Jv aot Évruux. 3. Kal dxojcaq nept voU 'IgsoU dmícveOsv mpi as*cóv tpsabucé£opouc vv "IouSaluv, Zpwrüv aütóv Ürwx 4£40o:v $txco01, vóv SoUAÀov abo. 4. Ot Bb tapa yevóp.tvot pos xov "InaoUv xapexaAouv ajüróv arouOa(ex Avovttc atti dci divx dev à xapg*kn ToUto: 5. dvamü Tp xà Éovoc fiov xal c) avveorrhv abtoc cxoOOp.m6tv fitv. e. *O 8$ "IncoUc ZxoptUsto cuv aíroic. 75r Ó& ab40U o0 [saxp&v &r£y ovvoe dro x7 olxlac, Éreuayev Qoq aüvóv 6 ÍÉxavovrapyoc qiAouc Aéyev aot Kupte, ud, GxUXAou: o0 qdp slt (xavóc Üva 0nb cv acfynv quou slasAOnc 7. 8i oó0i dpavtóv JLieca (A0riv mpoq c£ d) elrà. Aóyoo, xod la&joexat 6 maio sov. 8. Kal yáp Zyà dv0purcóc elit 6mo dfoualav caaao[At voS £ov Üx' dpautov avpatuotac, xal Aévo roítu* Jlopeunzt, xol moptUttat, xal d)Àex "Epyou, xol lpyexas, xai và) SoUju» ov: ITona0v toUto, xai ote. 9. 'Axouca 8 xara 6 'Incouc iüaUuacev, xal ecpaqti; ti &xoAou0oüvtt abri dyXu stmev: Aud Ao Gptv, 0908 dv «à '[apa9)A vocaó tuy micttv £bpov. I0. Kal 6roctp£javtte ol vtjugOfveso elc vov o(xov tUpov xov daüevoUvca BouAov Uvuaivovra. II. Kal éy£vacvo £v «à E57, éropsóexo elc mo)uv xaAovu£vrv Naly., xal auveropsDovro aUcü) ol jsa0v,tal abcoU xal $4 Aoc Tt0À. r2. Dc 63 oepnioev c0 mor 07e OM, (Boo, dexoutero cr Ovrpuoc, vióc puovoyevhe 1T, umvpt aut0U, xal aU, 7» qoa, xal dyXoc vic róAetoe (xavix cov abcn. 13. Kal iov aümv 6 xopux iar)ayyvto0n dx a1; xal etxtv aoci M3 xXate. 14.. Kai gocceA0óv fjjaco tT; qopoU, ol 6à. BacráCove Éovnoav, xal eitev: Neavíoxe, ool Ao, éyéoOnt. 15. Kal dvexdOtatv 6 vexole xal Tjptaro Aasty, xal Éówxtv aóxóv 4&3] umtol aou. 16. "EXa6ev 6à xávrac qó6o«, xa &&05atov vov sov Aéyovtec 8t mpogiiene páyac )yyépUn dv fjv, xal n éAxsoxépacro 6 0sóc vbv Aaov a0tQU. 17. Kal éEs0ev obxoc 6 AÀyoc dv GAx vr; IouSaía negl aütoU xal dv mde «7j reptyopo. 15. Kal dforyeaxv "Indvvr ol 07121 a0voU m£0l TÁvTOV t0UTUYV. 19, Kal rpocxaAsadpuvoe 00. t&v p.n Ontiov aóxoU 6 "Iuvvoc érpspev mooc tov "Ingoóv Aéquv: Xi d16 épyÓp.evoc, 3) dQXov mpoaDoxi)pav; 3. Ilapayevópevot 8 pix absbv ol. dvSpec einav 105 VII. 1. Quum autem implesset omnia verba sua in aures plebis, intravit Capharnaum. 2. Centurionis autem cujusdam servus male habens, erat moriturus, qui illi erat pretiosus. 3. Et quum audisset de Jesu, misit ad eum seniores Judaeorum, rogans eum ut veniret eL salvaret servum ejus. 4. At illi quum venissent ad Jesum, rogabant eum solli. cite, dicentes ei: Quia dignus est ut hoc illi przestes: 5. Diligit enim gentem nostram, et synagogam ipse zdificavit nobis. 6. Jesus autem ibat cum illis. Et quum jam non longe essel a domo, misit ad eum centurio amicos, dicens: Domine, noli vexari: non enim sum dignus uL sub tectum meum intres: 7. Propter quod et meipsum non sum dignum arbitratus ut venirem ad te: sed dic verbo, et sanabilur puer meus. 8. Nam et ego homo sum sub potestate constitutus, habens sub me milites; et dico huic: Vade, et vadit; et alü: Veni, et venit; et servo meo: Fac boc, et facit. 9. Quo audilo Jesus miratus est; et conversus sequentibus se turbis dixit: Amen dico vobis, nec in Israel tantam fidem inveni. 10. Et reversi, qui missi fuerant, domum, inveperunt servum qui languerat, sanum. 11. Et factum est, deinceps ibat in civitatem qua vocatur Naim; et ibant cum eo discipuli ejus, et turba copiosa. 12. Quum autem appropinquaret ports civitatis, ecce defunctus efferebalur filius unicus matris sue,et hxc vidua erat; et turba civitatis multa cum illa. 13. Quam quum vidisset Dominus, misericordia motus super eam, dixit illi: Noli flere. 14. Et accessit, et tetigit loculum. Hi autem qui porta. bant, steterunt. Et ait: Adolescens, tibi dico, surge. 15. Et resedit qui erat mortuus, et cepit loqui. Et dedit illum matri suc. 16. Accepit autem omnes timor; el magnificabant Deum dicentes: Quia propheta magnus surrexil in nobis; et quia Deus visitavit plehem suam. 17. Et exiit bic sermo in universam Judeam de eo, et in omnem circa regionem. 18. Et nuntiaverunt Joanni discipuli ejus de omnibus his. 19. Et convocavit duos de discipulis suis Joannes, et misit ad Jesum, dicens: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? 20. Quum autem venissent ad eum viri, dixerunt: Joan.

106 "[ovvnc 6 Barecio che dnéava)ouy filio robe ob Avv: 3 el 6 dpyópeevox, 7j dXov mpocZoxitv; "Ev air Bb «5j dpa depdmtuatv mo))ob, dro vóguv xal jaxoclyov xai revue vovnoGv, xal tuQAoic toAÀÀot;?japleato vó BAenew. qi. Kal dxoxpioel £irev abcoic IIopsuü£vceo ávaryqaae "Iodvyr $ 4xoucate xal eÜbece: Óri vugAot dvaGA£rovaty, q0À0l mepuravoUmtw, Aerool xaüagizovrat, xexp^l dixodouatv, vexpol 2yeipovvat, mrtyol eüavyeMCovrat 33. xal uaxápt 3oviv & lv U3, exav5a ot dv dul. 924. "ArtA0óvtoy à cv. dv£uov. "Ioavvou TjpExxo )éyew mpbc cobe dyXouc vtpl "Ivoivvou: T( i£2XnAU0att el; vÀv. Fornuov 0caaac021; xaÀapov x0 dvfuou caAtuOuEvOV; 35. 'AXA& c( 2E A U0acce TOstv; dvüporrov 2v aA axotc (uacíoic Apueuévov; lSo5, ot dv (uaxioqu dvoolo xal «pug, ümdpyovrtc dv vot Bxouelon; seloív. 96. AX c( deno ace Doetv; mpoorinv; val Mo 6pty, xal mtpisaórt pov pícov. $7. Obcá, dam miepl KMA &ypzrrac *[8o5, &xoe1é)Ju» xbv d'ryeAóv. oU. pb mpocorrou cov, c xavaoxsudctt tv 65dv aou Éimpoa0£y aov. 98. AtYo Y&p ópiv, te(zov. Ev vsvvrtole Yovatxov mpo*ivne '"Iodvvou t00 Bareurro oU6e(c datw: 6 5d pixpórtooc dv t3, Baculeia coU OroU jaelzov. abroU dcclv. 29. Kal 8 6 Aaóe dxoUcaq xal ol ceXovat £6ixato cay xy Üsóv, BarrisO£vtec so Bdrtiopa "Todvvov: so. oi 8À dbapicaiot xal ol. voutxol tjv. BouXy roo 0soo 30£cncav elc fauroUc, ux BarrrtoOévero 6n noto sr. Elzey 836 xóptoc T(vt oóv. 600600 xoüc àv(prymoue 17i YtveB vxóTwc, xai vívt elelv Suotot; "Ogotol elaty mai(otc coi, év. dyop&i xaUvu£vot xal rpogqovoUcty d)XvAote xal Aéyouat: HóXÁcauev Ópiv xal ox dpyriaac0e, iOprv/capev xal oóx Gàavcatt. 33. 'EXAv0tv Lo "loéven; 6 Bantevh: utt "T prov pore míwov olvov, xal JAévexe: Aauóvtoy Ue. 34. "EXXAu0tv 6 ufo xoU dv0porrou ÉcOwv xal rivo, xal Aévece- "Sob. dvOprroc odoc xal olvonótre, qoc t£) cvi)v xal &paptoAov, 35. Kal iBixaubtr, fj aola do ravvtov tov cfxvov abi. 35. H pira $3 aítóy tte tOV QDapisaiy tva o7 pt! aóroU' xal tlotA00v slo vv olxov toU QPapizaou xatexA(0n. 37. Kal l&ob vuv sr v dv c5 met &uapte s, éntyvoUsa. Ux xatdxecras 2v. XT; olxía coU (Dapualou, xoulcada dAdÓnccoov.ópou 39. xal occa Óónlow mapà tobc TóÓbaq aOtoU Tol; Sáxpuctv fotato Bp£y ev touc TÓOaq x0TOU xa taie üpt£lv 47i, xta; abt Bpacstv, xai xaveg(et roue 1ó9ac aócoU xal Z)ctgtv 10 popu. EYATl'EAION KATA AOYKAN. Z.. nes Baptista misit nos ad te, dicens: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? 21. (In ipsa autem hora multos curavit a languoribus et plagis et spiritibus malis, et ceecis multis donavit visum.) 22. Et respondens dixit illis: Euntes renantíate Joanni quie audistis et vidistis: Quía caeci. vident, claudi ambu lant, leprosi mundantur, surdi audiunt, mortui resurgunt, pauperes evangelizantur: 23. Et beatus est quicumque non fuerit scandalizatus in me. 24. Et. quum discessissent nuntii Joanmis, coepit de Joanne dicere ad turbas: Quid existis in desertum videre? arundinem vento agitatam? 25. Sed quid existis videre? hominem mollibus vestimentis indutum? Ecce qui in veste pretiosa sunt ct deliciis, In domibus regum sunt. 26. Sed quid existis videre? prophetam? Utique dico vobis, et plus quam prophetam: 27. Hic est de quo scriptum est: Ecce mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praparabit viam tuam ante le. 28. Dico enim vobis: Major inter natos mulierum propheta Joanne Baptista nemo est: qui autem minor est in regno Dei, major est illo. 29. Et omnis populus audiens et publicani, justificaverunt Deum, baptizati baptismo Joannis. 30. Phariszi autem et legisperiti consilium Dei spreverunt in semet ipsos, non baptizati ab eo. 31. Ait autem Dominus: Cui ergo similes dicam homines generationis hujus? et cui similes sunt? 32. Similes sunt pueris sedentibus in foro, et loquenti. bus ad invicem, et dicentibus: Cantavimus vobis tiblis, et non saltastis; lamentavimus, et non plorastis. 33. Venit enim Joannes Baptista neque manducans panem, neque bibens vinum, et dicitis: Demonium habet. 34. Venit Filius hominis mandacans et hibens, et dicitis: Ecce homo devorator et bibens vinum, amicus publicanorum et peccatorum. 35. Et justificata est sapientia ab omnibus filiis suis. 36. Rogabat autem illum quidam de phariseis at manducaret cum illo. Et ingressus domum pharisei discubuit. 37. Et ecce mulier quse erat in civitate peccatrix, ut cognovit quod accubuisset in domo pharisaei, attulit alabastrum unguenti; 38. EL stans retro secus pedes ejus, lacrymis ccpit rigare pedes ejus, et capillis capitis sui tergebat, et osculabatur pedes ejus, et unguento ungebat.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. VIII. 39. '[&ov 54 6 dDapisatoc 6 xaJcaq aócbv girnev dv Éxv vo) Mvov: Oto; el 3v apogr., éy(vuaxsv dv tic xal rota) $j yov) fivw, Grttzac adt00, 6c ápaproAoc éattv. «40. Kol dàxoxoi6elc 6 "InaoUc sUev pic abvóv- Ziparv, Éyto aol «t elxstv. 6 88 euotv Addoxa)s, elt. 4I. Ajo yptogtiécat 1cav Ouvert cwÜ 6 els tuoetiev. Ónvdpta mevraxógux,, 6 06 Éxepoc meveixovra. 42. M3) dyovrov abxüv droDoUvat, dp.poxépots &yapisaxo. clc oov aov mÀeloy dyarojet; 43. "Amroxoifelc 6. Xüquov elev- "Y mroAap6dvos 8i Ó vb wÀActov iyaplcaro. 6 5i tixsv abtüx "Optex Éxoivac. 44. Kal otpa el; psc cv. Yovatxa einev. «5. Z(prive BAérei zaívnv. cv *ovatxa; ela7jA00v. aou tlc "Jv olx(av, ÓBeo éxl cote mo9ac «ou oüx. ÜXuxac: aUvn 6b xot; Odxpustv É6pezév uou xouc mó0ae xal «aio Opibv aócz; dEéuabev. a5. Dd got oóx ÉBuxac atro 03 do! T slosAÜcv c0 Ot£)umev. xatvasioUga tobe TroOac toU. 46. "EXalto cy xegaXv pou. oóx Ttujac abc» 5d pip TAecyev xoüc vóó2« [10v. 47. O6 dpt XMyo aot, dp£ovtat aóvfic al ápapt(at al mo)ÀaC, Bc Jjydreroev moAU- à 5b OA (vov ág(svat, óAivov d yard. 48. Eixev 52 abviy Aoénvcal cot at ágapríac. 49. Kal Vipzavzo ol avvavaxetpsvov Ayetv. dv éav toic: Tí, daxtv obtoc 9 xat &papríac &plnstw; 50. Elmev 83 mpóc cv vovaixa: 'H motis cov oícox&v ct, xoptUou iv slpf,vn. Il'. I. Kal &vévexo dv 5 xa0et7, xal aüvbóq Ousütuev xav «óÀty xal xov, xnpóccov xal eüayeAtzouevoc tÀv Bacüe(av coU OsoU, xal of &uexa cov a0tO, 3. xal vovaixéc ztwec at 3cav t&Ütparteuu.évac dà Tvtuudtow movrpov xal doUcveiov, Mapía $j xaAoupévn Mayonlovi, do! Tic Bauaóvta Érck LeAnAU0et, 3. xal 'Iozvva. vuv) Xouta émponou 'Hpo9ou, xal Zoucdvva xal Érspai mo)Aa(, alrwveQ Ounxóvouv aot) dm0 TOv Ürapyovruv autatc. 4. Euvióvo, 0à dy)ou maj mó))ou xal tO xavà zóy émtropruouévoy mpóc abróv eixev. Di mapa6o7c. 5. "EErA0ev 6 axelpeyv coU. axeipat tóv axópov aàtoU. xal v xi) ame(petv. adsóv B uiv Érsoev map viv 69óv, xal xavena viv, xat vk mecewv «oU. oüpavoU xatpa ytv abcó* 6. xal Éxepov Énsatv éxl dv mévpav, xal quiv Hpív6r, Buk «à p) Fue lxpoitbac 7. xal Étspov Émectv iv píoo 16v dxavOOv, xol Gu outeigat at dxavOat dxérvilav a0tó: 8. xal Écspov Éntatv elo cv. 7v 3v yay, xoi 107 39. Videns antem pharieseus qui vocaverat eum, ait in. tra se dicens: Hic ei esset propheta, sciret utique quee et qualis est mulier quae tangit eum: quia peccatrix est. 40. Et respondens Jesus dixit ad illum: Simon, habeo tibi aliquid dicere. At ille ait: Magister, dic. 41. Duo debitores erant cuidam fceeneratori: unus debebat denarios quingentos, et alius quinquaginta. 42. Non habentibus illis unde redderent, donavit utrisque. Quis ergo eum plus diligit? 43. Respondens $imon dixit: Astimo quia is cui plus donavit. At ille dixit ei: Recte judicasti. 44. Et conversus ad mulierem, dixit Simoni: Vides hanc mulierem? Intravi in domum tuam; aquam pedibus meis non dedisti: hoec autem lacrymis rigavit pedes meos, et capillis suis fersit. 45. Osculum mihi non dedisti: htec autem ex quo intravit, non cessavit osculari pedes meos. 46. Oleo caput meum non unxisti: hec autem unguento unxit pedes meos. 47. Propter quod dico tibi: remittuntur ei peccata mul. ta, quoniam dilexit multum. Cui autem minus dimitLitur, minua diligit. 48. Dixit autem ad illam: Remittuntur tibi peccata. 49. Et coeperunt qui simul accumbebant dicere intra se: Quis est hic, qui etiam peccata dimittit? 50. Dixit autem ad mulierem: Fides tua te salvam fecit; vade in pace. VIIT. 1. Et factum est deinceps, et ipse iler faciebat per civitates et castella, praedicans et evangelizans regnum Dei; et duodecim cum illo, 2. Et mulieres alique quee erant curate a spiritibus malignis et infirmitatibus: Maria quze vocatur Magdalene, de qua septem daemonia exierant, 3. Et Joanna uxor Chus: procuratoris Herodis, et Susanna, et alite multe, qua ministrabant ei de facultatibus suis. 4. Quum antem turba pluríma convenirent, et de civitatibus properarent ad eum, dixit per similitudinem: 5. Exiit qui seminat, seminare semen suum; et dum seminat, aliud cecidit secus viam, et conculcatum est, et volucres cceli comederust illud. 6. Et aliud cecidit supra petram; et natum aruit: quia non habebat humorem. 7. Kt aliud cecidit inter spinas; el simul exorti spine suffocaverunt illud. 8. Et aliud cecidit in terrem bonam; et ortum fecit fru

108 quiv àno(notv xapmiv Éxaxovza xAactoya, cauta Aévov iive *O Éyov oa dxobttv áxovétt. "Exnpoveov 5b aürov of px0n ral abtoU, cc «(s m $ tapa6of. t0, 'O à. eixev. abroic Yuiv 8(Borav Yvüvat c sorcfpia tz« BacUe(ac vo OcoU, xoi; 9À Xourois év xa ga6oAat,, (va BA xovrec 1, rm xal dxouovttq 3, cuvubatv. 11, "Eoxtv. 58 abcr fj tapa6oAM. 6 aópoq daxlv 6 Aóvoq toU OtoU, -2, Ot 33 xapk «3v. 680v cloly. ol dxodovrec, eixa Foy exa 6 Bud6oAoc xal alpec Tóv Xoyov áró cT xapbtaq aU0tOv, Uva p rtoceogavrso ooo. 13. Ot 2€ dx «T nétpac ol &:av dxoüaootw. pec y xp&c S&yovrat vóv )óyov* xal obtot BiCav ox Éyouctv ot Tóc xatpóv T«GtEUoUCiv xal dv xaipip retpa.au.o0 áplecavcas. 14. Tó 6» tl, tà; áxav0a ntcóv, oUtol tlotv oí dxoUcavrec, xal Oro juepusvov xat mAoUcou xat 7jOovav toU Bíou mopeudp.evot eut rvlyovtat xal o0 1eA£agopoUow. 15. T 5» alc Xv xav. y7v, obro( slow olvtweq £v xap8(a xaT, xai dya0T, dxoucavrec vov Xoyov xatfyouGiv xal xapzoyopoUcty dv UrouovT,. 16. OÀótk; 9à Aogvov &jac xaAXórcet abvóv oxeutt 7, óroxato) xAlvns t(0not, dA éri Xvyvlac xima, tva ol elazopsuóuevot fAérxtoaty 10 QU. I7. O0 vao dcttv. xpumtóv Ó o0 gavepóv vevfiaevat, 090 drtóxpuyov Ó o0 i Mii xa elc qaveoüv £02. 18. BA£nece oov Tt dxoüsct: Óq yxp &v Éyn, 8005. estat GUT, xal Óq àv u3 Ey, xal 8 Goxet £yew dp0yjctrat dv aocoU. 19. I Ixpeyévovro 82 poc abtóv fj wj np xal ot à262.qol aot0U, xal oUx JjPUvavro Guvruytiv aUvQ) Ok vv $4Aov. 20. Kal &rryéXo aóxox 'H ui cnp 00v xai ol à3eAgol cou Égáxqoty Kio l6ctv ae OcAovtee. o1... 'O 8$ droxopiüslo eiztev xpo; aütouc Mta pou xat doe).pot (400 olcol &lotv ol cóv AoY0v too foU dxoUov"e xn TOtOUvTEG. '"Eyévexo 8 dv ui tv fpepeiv xal aure dvé£On elo "roiv xa oí panza aUcxoU. xal g(mtv T póq &'ü touc Af)Ooyuev. elg 16 mépav 1T. Apre. xat dvilyraav. 33. IDeovrow 6d adt0v dodrvwatv: xai xaté67 Aaijay dvíuou sl vhv Ava, xal auvexÀmpoUvro xal ÉxivÓUv&Uov. 24. IIpoceA0óvreg 8à Óváyepav | abrüv Mvovttc: "Emwtata, dxoXAipeüa, 6 06 Qyepüel, éneviqenoev t0 dvÉjep xal c6) xAi8nvi toU ÜOntoc" xal éraucaro, xal éyf£vato ya)vvn. 15. Einev 03 ajo Tou doclv 5 miti; Opiiv; ol 6i goOnOÉévteo iüaóp.acav, Myovste x poc &AXYAouc: Tí doa obxóc datty xi xal voto dvépo«s érvrdooet xat t ÜSat, xal üxaxoDouctv a010; EYATTEAION KATA AOYKAN. HH. ctum centuplum. Hzc dicens clamabat: audiendi, audiat. 9. Interrogabant autem eum discipuli ejus quie esset haec parabola. 10. Quibus ipse dixit: Vobis datum est nosse mysterium regni Dei; ceterís autem in parabolis; ut videntes non videant, et audientes non intelligant. Qui habet aures 11. Est autem hzec parabola: Semen est verbum Dei. 12. Qui autem secus «iam, hi sunt qui audiunt: deinde venit diabolus, et tollit verbum de corde eorum, ne credentes salvi fiant. 13. Nam qui supra petram, qui quum audierint, cum gaudio suscipiunt verbum: et hi radices non habent: qui ad tempus credunt, et in tempore tentationis recedunt. 14. Quod autem in spimas cecidit, hi sunt qui audierunt. et a sollicitudinibus,et divitiis, et voluptatibus vitae euntes, suffocantur, et non referunt fructum. 15. Quod autem in bonam terram, hi sunt qui in corde bono et ojtimo audientes verbum retinent, et fructum afferunt In patientia. 16. Nemo aulem lucernam accendens operit eam vase, aut subtus lectum ponil: sed supra candelabrum ponit, ut intrantes videant lumen. 17. Non est enim occultum quod non manifestetur; nec absconditum quod non cognoscatur et in palam veniat. 18. Videte ergo quomodo audiatis. Qui enim habet dabitur illi, et quicumque non habet, etiam quod putat se habere, auferetur ab illo. 19. Venerunt autem ad illum mater et fratres ejus, et non poterant adire eum prae turba. 20. Et nuntiatum est illi foris, volentes te videre. 21. Qui respondens dixit ad eos: Mater mca et fratres mei hi sunt qui verbum Dei audiunt et faciunt.: Mater tua et fratres tui etant 22. Factum est autem in una dierum, et ipse adscendit in naviculam, et discipuli ejus, et ait ad illos: Transfretemus trans stagnum. Et adscenderunt. 23. Kt navigantibus illis, obdormivit, et descendit procella venti in stagnum, et complebantur, et periclitabantur. 24. Accedentes autem suscitaverunt eum, dicentes: Prze ceptor, perimus. At ille surgens, increpavil ventum et tempestatem aqua, el cessavit; et facta est tranquillitas. 25. Dixil autem illis: Ubi est fides vestra? Qui timentes, mirati sunl, ad invicem dicentes: Quis, putas, hic est, quia et ventis et mari imperat, et obediunt ei?

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. VIII. 35. Kal xavér)eucav elc c3» yopav xv l'epaanyóv, ftw daxiv &àvtir£pav c7; l'ajQatac. 17. "Efehüóvvi 0à abc) dr cv 37v, 6r vtnatv abtà dvip Tw ix c7, mOXeeX ely ev Datpóviov. ex. y póytv Íxavàv, xat (j.actov oüx iveOibUoxevo, xal dv olxía oUx Cusvev dà)" £v xotc uvriaat. ss. "[bev 523 «v '[qsoüv dvaxpdtac mpocértatv aci xal qvi ieydÀn eixev: Tí dpol xal aot, 'Incov vià oU Oso coU ÓU(cetou; Béopa( cou ux, u.s. Bacavianc. 3:9. IIaprvys)Ótv q&p tà TveUpxtt t. áxafapro iEe)0siv dà coU dvÜpoyrov: ToXXoiq q&p jpóvotc cuvnpmáxst a0xóv, xal éOeop.euexo &AUatatv xal néDats quAaccoutvog xai Ouxppriooov và Dsap TAaUveto Ono o9 Oa(j.ovos elc c&q Zpyiisouc. so. 'Ezrpotnstv 5» aücóv 6 "InsoUe Aéqov* T( co Óvoud dat; 6 8À ele Ae vuv, xc ela Oev Datgóvua TO0)ÀÀX ti; n0t0v. 31. Kal rapexdAouv aov va. (3 Extcdtn aótols elc «2v &6uccoy dreOstv. 32. "Hv 8$ dxet dy£X 4olpow ixaviov Booxop£vov £v tà) Opet, xal rrapexdAouv aóvóv (ya. éxvrpéyn aoxoto elc éxs(vouc elas)Octve xat éméxpeiev aoi. 53. "Efe)0ovza 5à và Baiadvwua dm v00 dvÜpoorou Eia 7jA0ov slc tou« yolpouc, xal Goimotv 5j dy£Àm, xax toU xpnisvo3. elc vv AMpvnv. xal énenvtyn. 34. "[Bóvrec Óà of fióoxovrec x0 qeovóc Épuyov xal émjryeary elc hv móXtv xal elc co04 dypooc. 35. "EL5A00v 8À DOsiv cO yeyovóc xai T ov Tóc Tbv "[ncov: xal sbpov *ov dvOpuwrrov xaüip.evov, &g' ob cà Omusóvia. PeXrAU0n, lpatuwuévovy xal cwppovouvca 20k cobc xó9ao toU "IncoU, xai go6roncav. 36. 'AmáyyeU.av 52 aücois xal ot (Bóvrec nox, Eau, 6 GaicovioO cs. 37. Kol 4potnsav aü:0v Émav r0 rivo cfi meptJhpou t&v D'epaonvov dreAüety dx' aóxGv, Ox qo60 pera Guvely ovxo* aóxóc 5à Ep. 6s elc mAotov onéctoeEY. 38. "ESfero 53 aóxoU 6 dvp dg' o0 tX Patuóvia éeXAzAóüst, elvat cüv aütip. &réAuatv 53 aücov 6 "Incouc A 39. "Ymóctpeoe elo xov olxóv aou xal ótmyoo Goa cot bxolnoev 6 Oróc. xat drAOev, xa0' GXnv cv móAw xpóacwv 6ca énoinatv abvà 6 "Insouc. 40. "Eyévexo 8€ dv 56) óroatpépat xov "Insotv évtDfEaxo abcbv 6 U4Aoc Tjaav vào mdvtec mposDoxüvcee aucóv. at. Kal 000, 220: àvhp Ó óvoua. "Idetpox, xal aücvh dpytv 17i cuvaverrTic ómrpysv: xal reat map obe TóSac "InsoU mapexdÀe aütov tloti0eiv elc vov o[xov aotoU, 42. 6t Ov np 1kovoyev?c Jv» abri) c éx&v 6nBexa xai aUvr, dmíOvncxtv. xal àyé£vexo dv xà) moptóscÓa: aitov ol yox auvéreetyov abtóv. 43. Kal quvf, t o9ca. 2v fóstt aljaroc dnb iov 109 26. Et navigaverunt ad regionem Gerasenorum, quie est contra Galileeam. 27. Et quum egressus esset. ad terram, occurrit illi vir quidam, qui habebat daemonium jam temporibus multis, et vestimento non induebatur, neque in domo manebat, sed in monumentis. 28. [s, ul vidit Jesum, procidit ante illum; et exclamans voce magna, dixit: Quid mihi et tibi est, Jesu fili Dei altissimi? obsecro le, ne me torqueasa. 29. Przcipiebat enim spiritui immundo ut exiret ab homine. Multis enim temporibus arripiebat illum, et vinciebatur catenis, et compedibus custoditus; et ruptis vinculis agebatur a diemonio in deserta. 30. Interrogavit antem illum Jesus dicens: Quod tibi nomen est? At ille dixit: Legio; quia intraverant daemonia multa in eum. 3t. Et rogabant illum ne imperaret illis ut in abyssum irent. 32. Erat autem ibi grex porcorum multorum pascenlium in monte; et rogabant eum ut permitteret eis in illos ingredi. Et permisit illis. 33. Exierunt ergo dziemonia ab homine, et intraverunt in porcos; et impetu abiit grex per preeceps in stagnum, et suffocatus est. 3á. Quod ut viderunt factum qui pascebant, fugerunt, et nuntiaverunt in civitatem et in villas. 35. Exierunt autem videre quod factum est, et venerunt ad Jesum; et invenerunt bominem sedentem, a quo dazmonia exierant, vestitum, ac sana mente, ad pedes ejus; et timuerunt. J6. Nuntiaverunt autem illis et qui viderant, quomodo sanus factus esset a legione. 37. Et rogaverunt illum omnis multitudo regionis Gerasenorum ut discederet ab ipsis: quia magno timore tenebantur. Jpse autem adscendens navim, reversus est. 38. Et rogabat illum vir a quo diemonia exierant, ut cam eo esset. Dimisit autem eum Jesus, dicens: 39. Redi in domum tuam, et narra quanta tibi fecit Deus. Et abiit per universam civitatem, preedicans quanta illi fecisset Jesus. 40. Factum est autem quum rediisset Jesus, excepit illum turba: erant enim omnes exspectantes eum. 41. Et ecce venit vir cui nomen Jairus, et ipse princeps synagog?e erat; et cecidit ad pedes Jesu, rogans eum ut intraret in domum ejus: 42. Quia unica filia erat ei fere annorum duodecim, et hzec roriebatur. Et contigit, dum iret, a turbis comprimebatur. 43. Et mulier quaedam erat in (luxu sanguinis ab annis

110 EYATl'EAION KATA AOYKAN. 8. 8o8txa, fjvw t, latpooc rpocavaAc caca OAov sov Blov! duodecim, que in medicos erogaverat omnem substantiam abt7c oüx loy uctv ám o0!evóo OspoaneuOTivat, «4. mpogsA0oUca Omtc0tv fijaro x00 xpaaméSou voU (pac(ou aüroU: xal rapa prisa Cocr f) boot; vo0 alpa*06 aot7. 45. Kal etxev 6 "InaoUc: T( 6 &dyxp.evóc pou; dpvoupÉvov 0à mdvtoy eitv 6 ITécoos xai of av abvóy- 'Evtsuam, nec ab ullo potoit curari: 4. Accessit retro, et tetigit fimbriam vestimenti ejus, et confestim stetit fluxus sanguinis ejus. 45. Et ait Jesus: Quis est qui me tetigil? Negantibus autem omnibus, dixit Petrus, et qui cum illo erant: Preecepexdta, oí OyXot auvéyoucív c& xai drroAi6ouaty, xal | tor, turbx te comprimunt et affligant, et dicis: Quis me Meeic Ti 6 &pjausvoc nov; 46. 'O Bi "Insoüe rixev: "Hiató o0 ctc (yo vào Érvv Bóvapavy EreX nA uOviav Gm djsov. 47. "]àoüca Bà fj quvà 6&r« oüx Da0rv, vpfuovca 73A0rv xal mpoomtcoUca aütQ Ov f|v alr(av $jyavo a5TOU d/vytiev Évoymtoy mavrüg toU AmoU xat óx, lav, ma pay ora. 48. 'O 8) rixev abcr Givatto, fj miatic oov cíowx&v Gt' Toptou dv elpfivn. 49. "Ext abvoU AaAoUvtoc Éoytval cw vao xo) dp- | yisuvavoou Aévov bti Oct cÉüOvnxev f, Ovydtno cov, p ox0XXe aitov. &o.. 'O Sài Izooc dxoócaq vov Aóyov &rsxol6v, aca M3, qo6oU* u.dvov miatteucov, xal awÜjctzat. 5t. 'EX00y 5i el; c)v olx(av oüx doTixev elaeX0etv siv& civ a6) el jo Iérpov xal 'Idxo6ov xal 'Iodvvnv xai tóv Tacéoa xat tÀy [imvépa 1T. aidé. 83. "ExAatov 6 müvr&Q xal ixórtovro abt v. 6 50 £inev: M7, xAa(exe: ox &réüavev xo xopáatov d) xaLTTTTTE &3.. Kol xactyfAov a)x0U, siBótt, Ort dxéDavev. 8&4. Aürbc Db xgavíjsac T7 yeipoc abcr; Epovnatv Ayo: 'H. xai, Eyetps. 65. Kal énéatpeyev xo mveüpa adtTc, xal dvéoty, xapayorua* xa Ouvacev adc, GotTvat qayrtv. 66. Kai éEéavnoav ol yovetic ao7c 6 86 rapieryeev abroic [o5evt elmeiv ^0 veyovóc. e. 1. Xuyxa)ecdytvos 53 xouc BoSexa dmroatólouc Ébwx£y aotoiq Ouvaguty xal dEoua(ay rl mdvta cà Onuóvia | | curarent. xa vócouc Ütpareustv. 3. Kal dnécteU.ev abtou xnpóaattv t&v flacDslav XOU OsoU xal icÓat obo doÜtveic, 3. xal tixev mp aóvoóc Mmóiv alpeve elc cv 690v, uice pd6Oov pire To oav pofce dorov uve doroprov uiire Boo ytt&va Dycce. 4. Kal el; )v &v olxiav elatAOtt, àxet uévece xal | | el inde ne exeatis. bxetüev. 3 C£ py cot. &. Kal 6cot d&v i3 SEE vta Ope, AEepyopevot ámo tic mÓAso éxbivm, xal Tóv. xoviopróv. vv ToS6v buciv dxotiwdLave elc px proptov x^ aotouc. e. 'FEepyóptvot 88 Bf ggovro xat& «às xiypkac ebayqeu Ópevot xal Üepameuovttc vravrayoU. — 7. " Hxoucev à "Hoo 6 vet pi o7, T& Ywop.eva on" aütoU Tdvra xal Bunrópet Duk xo AéveaOat tetigit? 46. Et dixit Jesus: virtutem de me exiisse. 47. Videns autem mulier quia non latuit, tremens venit, et procidit ante pedes ejus: et ob qnam causam tetigerit eum, indicavit coram omni populo, et quemadmodum conTetigit me aliquis: nam ego novi: festim sanata sit. 48. At ipse dixit ei: Filia, fides tua salvam te fecit: vade in pace. 49. Adbuc illo loquente, venit quidam ad principem synagogee dicens ei: Quia mortua est filia tua, noli vexare illum. 50. Jesus autem, audito hoc, respondit patri puella: Noli timere, crede tantum, et salva erit. 51. Et quum venisset domum, non permisit intrare secum quemquam, nísi Petrum et Jacobum ct Joannem, et patrem et matrem puelle. 53. Flebant autem omnes, et plangebant illam. At ille dixit: Nolite flere, non est mortua puella, sed dormit. 53. Et deridebant eum, scientes quod mortua esset. 54. Ipse autem tenens manum ejus, clamavit dicens. Puella, surge. 55. Et reversus est spiritus ejus, et surrexit continuo. Et jussit illi dari manducare. 66. Et stupuerunt parentes ejus, quibus precepit ne ali. ' cui dicerent quod factum erat. IX. 1. Convocatis autem duodecim apostolis, dedit illis virtutem et potestatem super omnia dzemonia, et ut languores 2. Et misit illos preedicare regnum Dei, et sanare infirmos. 3. Et ait ad illos: Nihil tuleritis in via, neque virgam, neque peram, neque panem, neque pecuniam; neque duas tunicas habeatis. 4. Et in quamcumque domum intraveritis, ibi manete, 5. Et quicumque non receperint vos, exeuntes de civitate illa, etiam pulverem pedum vestrorum excutite in testimo| nium supra illos. 6. Egressi autem círeuibant per castella evangelizantes, et curantes ubique. 7. Audivit autem Herodes tetrarcha omnia quse fiebant ab eo, et heesitabat eo quod diceretur.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. IX. 8. 6r vwbv' Urt "Iodvvas?jy$p0v, ix vexpav, 6mo vwüv 56: 6c HAac dgdvn, dUÀuv 8£ &ct pog sic s&v dpyalov &v£ata. 9. Kal eixev 'Hpoerc- "Iodvvny yo» drexegdAusa. ví, 8€ doct obteq mp! "i év& àxoóu couUra; xal &ticet lOetv aotóv. 10. Kai Gmoerpéjavrec ol. drógrolot Dtmyz,aavro abr) Oca imolncav. xal mapaAaCov aoouq Untyopnctv xat' ló(av tlg vómov Épmjiov mOÀsex xaAoupvne B»6oaiód. r1. Oi 9à &yAXoc qvóvtto 7ixoloó0ncav aro: xal droSsEau.evoc abrouc £AaAet aütoie xept. 17i; Bacutaq TOU ÜsoU, xal couc yptixv £y ovvaq Ücpamslac lio. 12. /H àà $uépa Tiolaco xAMvetw* mpoctA00vxeq 5E ol Üuexa. eirov. aócóo* 'AmóAucov coUe OyAouc, (va mopeuOévrec elc vàc xUxÀ xu xal dypouc xavaA0guctv. xal spuctv. Értotttapóv, Óct de dv dpriu«) vóno loyév. i3. Efnev. 82 mpoc aóvoUq* Áóve abroic Üprio qaquiv. ol 51 eirav- Ox clotv fiv mAstov 3 mrévte doxot xai 8Uo lyOUse, el uoc fpatio mopeuÜEveso dyopiatop.ev el; tévta xbv Àabv voUtov Dpopaca. 14. "Hoav ài &cel dvbpec mevroxia uoc, eirev 5l vpbe ToUG p.a0ntkc aüvoU* KacaxAMvats abToUc xAcG(ac &vk Tevrrixoyca. 15. Kal éroínaav obtoc xal dv&Oavav Éravcac. 16. Aa6div 83 xouc révte dpxouc xal oue Óuo Ly Ouac, dva Pas eio tóv oópavóv t£UÀOy7,7&v atoOUc xal xav£x)acev, xal iB(Bou xoi; ar cato noto mapaÜetvat Tio 040. t. Kal £payov mávtec xal £yoprácOnsav: xal foón vo mtpigstücav aüTol, xÀasudrov xógtvot &oÜexa., 18. Kol dy£vexo dv cip elvat. aürbv. mposeuy óp.evov xatà uóvac cuvjsav aüvi) ol aUnta(, xal érmmporncev abtouc Aéquv* Tiva pue Aéyouaty ot ÓyÀot elvat; 19. Ot àà droxpibévieo eixav* "Iidvynv 10v Barr cf», dX 51 "HAX(av, Qo 51 6c mpogáine els cv &pyaiv dvíctr. 30. Kixzv 5à abcoic: Y paio 96 (va pus Avysct elvat; ároxpibelo 52 6 Ilérvpes eixev- Tov Xpwtoóv coU ÜsoU. 4i. 'O 5 Pnvnejsag abroi; mapcryrDav. jimoevi Myttw 10010, g2. elm rc Bet cov. ufóv coU dvÜporrou To)ÀÀ maÜriy xal dmodoxuuaoÜ07vai dmà cví)v mptabutéptv xal dpyutpéov xal qpapquatómv xal droxvavOrivat xal 735 xplrn f$j£og. dvaarrvat. 23. " EXeqev 53 npbo xdvrac: Elvic 9t now ou loycoüai, dpvnaáaUn. Éavrov xat dpárt TÓv Gr2Up0V abütoU xa0' fuf£pav xal &xoXouOs(cwo uot. 24. *Oc yàp v OD civ oy sv abroU ciooat, GroMoe abr: 8c 8" &v ároX£Éan v)» yuydv aco Évextv lio, coat: abcáv. 111 8. A quibusdam: Quia Joannes surrexit a mortuis; a quibusdam vero: Quia Elias apparuit; ab aliis autem: Quia propheta unus de antiquis surrexit. 9. Et ait Herodes: Joannem ego decollavi: quis est autem j Iste de quo talia audio? Et quaerebat videre eum. 10. Et reversi apostoli narraverunt illi quzecumque fecerunt; et assumptis illis secessit seorsum in locum desertum qui est Betbsaidae. 11. Quod quum cognovissent turbre, secutze sunt illum; et excepit eos, et loquebatur illis de regno Dei, et eos qui cura indigebant, sanabat. 12. Dies autem ceperat declinare. Et accedentes duodecim dixerunt illi: Dimitte turbas, ut euntes in castella villasque quz circa sunt, divertant, et inveniant escas; quia hic in loco deserto sumus. 13. Ait aulem ad illos: Vos date illis manducare. At illi dixerunt: Non sunt nobis plus quam quinque panes, et duo pisces: nisi forte nos eamus, et emamus in omnem hanc turbam escas. 14. Erant autem fere viri quinque millia. Ait autem ad discipulos suos: Facite illos discumbere per convivia quitquagenos. 15. Et ita fecerunt. Et discumbere fecerunt omnes. 16. Acceptis autem quinque panibus et duobus piscibus, respexit in. coelum, et benedixit illis: et fregit, et distribuit discipulis suis, ut ponerent ante turbas. 17. Et manducaverunt omnes, et saturati sunt. Et sublatum est quod superfuit illis, fragmentorum cophini duodecim. 18. Et factum est, quum solus esset orans, erant cum illo et discipuli; et interrogavit illos dicens: Quem me dicunt esse turbe? 19. At illi responderunt et dixerunt: Joannem Baptistem, alii autem Eliam, alii vero quia unus propheta de prioribus surrexit. 20. Dixit autem illis: Vos autem quem me esse dicitis? Respondens Simon Petrus dixit: Christum Dei. 21. At ille increpans illos, precepit ne cui dicerent hoc, 22. Dicens: Quía oporlet Filium hominis multa pati, et reprobari a senioribus et principibus sacerdotum et scribis, et occidi, et tertia die resurgere. 23. Dicebat autem ad omnes: Si quis vult post me venire, abneget semet ipsum, et tollat crucem suam quoti die, et sequatur me. 24. Qui enim voluerit animam $uam salvam fàcere, perdet illam: nam qui perdiderit animam suam propter me, salvam faciet illam.

35. Tí ykp àxrAeirac dvOpuroo éxv xepó5cv, Tv xócju.ov 8Xov, Éauxóv 53 dxoMor, xai (rpuo05; 36. "Oc v&p &v. Exo uvOT, t6 xol roue Bjiouc Àoqou«, coUrov Ó uiàc toU dvÜpovmou PmawcyuvOfiaecat (rav E)0v dv «7j Bon abroU xal coU matpbo xal tüv &Tlov dorée. 37. Evo 9à Opiv dXnfcc, slolv cw&q tGv abtoU fgvorwv ot ob u3) YsUgovtxt. Oavdtou Éoq àv Üwcw t^» BacuUs(av coU Oso. 95. '"Eyévexo à uec coUe Adyouc voovow, bcr fu.£pat Óxvo, xal xapaAaóOv Ilérpov xai 'Idxw6ov xol "Ivvvnv &v£67, el; v0 poc mpoccotac0a:. 29. Kal éyéveco dv «i9 npoosUy coat abcóv c5 siBoq TOU mpogumou a0toU Érepov xal 6 ipavtp abvo0 Àsuxóx dbagzpd rcov. 30. Ka i8o5, dvBpec Ouo auveAdAouv abcip, otcwec 3aav Mc xai 'HA(ac, 31. Óg0£vcsc dv Eden: xal Deyov «v EtoSov abvoU $jv Tipe)Oev Xn poUv iv "IepoucaMu.. 21. 'O à? IIécpoc xal ot bv abvip 7jsav BtGapnuvot Órvo * xad &aryenropsavtee el5ov cv 5otav abtoU xal touc 900 dvbpac «oUc auveatürtaq auti. s3. Kal é&yévexo. dv. x9. Ora coplLea0n. abvoó; d. abvoU eizev 6 IIécooc mpó«. cov 'InsoUv: "Enterdsa, xaAóv &avtv flc ie elvat, xal vronjstpuev torio oxnvdc, lav col xal iav Moocei xal uíav "HA, u3 sloox; Ó Xévet. s4. TaUca $i aüto0 Afvovvog Pvívsvo veg xal értax(actv abvoóc* égo6fünaav 61 dv xU) sloc)0riv ao«oU elc «3v vep£Any. 35. Kal quvl) évevo ix «Tc veg£Anc Myovca- Obvé, lav 6 vióe pou 6 dyarervóc, aüxoU dxobexe. $5. Kal àv «Q qevéc0at vv quv)v tóp£0, "Inaouq uóvoc. xol aütol éc(ynoav xal oüBsvl doy ryenv v éxs(vatg aio fif£oatc o00lv àv Éopaxav. 37. "Eyívero 5& iv «7j EE, fpa. xavti0óvvwv aTOv dto toU Ópouc cuviveraev abc) Oy Aoc ToÀUC. 38. Kalióoó, &vhp àmà «oU ÜyXou áveOdnotv Mquv* Ai&doxaAs, 8éopnl coo, éxleAeyat nl cov vióv Ixou, 8x jsovoyeve éax(v tot, 39. xal iBoó, mvrUp.a. Aag 6dvet otov xal dEalovas xp&Let xal $,sset xai omapdastt aücóv.£rk dopou, xal uóytc drxogmpet àx' a100 auvtot6ov a Utóv. 40. Kei iSb6nv cv ua8n rv cou (va. ixbdUcoow aUtó, xal oóx?i9uvi0ncav. 4I... "Aroxpiüelo 06 6 "InooUe einev: D vevek &rwros xal Oucrpapguévn, oc vóve Écopat mpbc Ope xal &vitouat jew; mposd oye às cov vlóv cov. 42. "Ext 81. mpocepyouívou abto0 ÉOprtev adtóv c0 Batuóviov. xal avvearápalev: 43. Éret(pemaev 52 6 "InaoUc T6 mveópatt «0 dxaOdpw», xal ldaaco cbv maion xal dámíiuxev aov cip Tato aüToU. 44. "Eter)jocovto 98 mávreg nl «7j eqodeiório M M — A S — MM I €— M — M———MMÀ M I Ma À— M — ÁÀÀ M A A — a —— € T ÀÀ—Ó— EYATTEAION KATA AOYKAN. 69. 25. Quid enim proficit homo, «&l laeretur universum mundum, se autem ipsum perdat, et detrimentum sui faciat? 26. Nam qui me erubuerit et meos sermones, hunc Filius bominis erubescet quum venerit ín majestate sua, et Patris, et sanctorum angelorum. 27. Dico autem vobis vere: sunt aliqui hic stantes, qui non gustabunt mortem donec videant regnum Del. 28. Factum est autem post hacc verba fere dies octo, et assumpsit Petrum et Jacobum et Joannem, et adscendit in montem ut oraret. 29. Et facta est, dum oraret, species vultus ejus altera; et vestitus ejus albus et refulgens. 30. Et ecce duo viri loquebantur cum illo. Erant autem Moyses et Elias, 31. Visi in majestafe; et dicebant excessum ejus, quem completurus erat in Jerusalem. 32. Petrus vero, et qui cum illo erant, gravat erant somno. Et evigilantes viderunt majestatem ejus, et duos viros qui stabant cum illo. 33. Et factum est quum discederent ab illo, ait Petrus ad Jesum: Preceptor, bonum est nos hic esse; et faciamus tria tabernacula, unum tihi et unum Moysi, et unum Eliz: nesciens quid diceret. 34. Haec autem illo loquente, facta est nubes, et adumbravit eos, et timuerunt, intrantibus illis in nubem. 35. Et vox facta est de nube, dicens: Hic est filius meus dilectus; ipsum audite. 36. Et dum fieret vox, inventus est Jesus solus. Et ipéi tacuerunt, et nemini dixerunt in illis diebus quidquam ex his qua viderant. 37. Factum est autem in sequenti die, descendentibus illis de monte, occurrit illis turba multa. 38. Etecce vir de turba exclamavit dicens: Magister, obsecro te, respice in filium meum quia unicus est mibi; 39. Et ecce spiritus apprehendit eum, et subito clamat, et elidit, et dissipat eum cum spuma, et vix discedit dilanians eum: 40. Et rogavi discipulos tuos ut ejicerent illum, et noa potuerunt. 41. Respondens autem Jesus dixit: O generatio infidelis et perversa, usquequo ero apud vos, et paliar voe? Adduc huc filium tuum. 42. Et quum accederet,elisit illum diemonium, et disstpavit. 43. Et increpavit Jesus spirilum immundum, et sapavit puerum, et reddidit illum patri ejus. 44. Stupebant autem omnes in magnitudine Dei, omni

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. IX. voU OsoU, vta 58 Oauuatóvrwv Eni nct ol Arolet, £irtv xQi« touc [ia0r và; aUTOU: Géíc0r Üprie cl cà Qa Opiv toU; Aoyouc toUtouc b vào vioc toU dvüpioToU u£)at vapaóiSoc0xc elc yetpae dvÜpoomov. 4s... OL 3 Ayyvocuv 10 Pisa. oro, xal Jv rapaxexaAupgs£vov &x' atiov. (va. 13) alsGovrat ad10* xal époGoUvco abtov Értporrrisat mepl coU rare roUrou. 4e. Eic?A0ev 04 OtaAoytapoe dv abxotc, 10 vis juegov aUtüv &v sl». 47. O 62" [IncoUe (àv xou 9txAovtq.oUe 176 xapótaq abt, émiAaouevoo ratb(ou Écxrnatv a010 rap. ÉavxQ 48. xal gimev abroig ^Oc &v BéEnran co mtaibiov coUo exl «à óvoparcl pou, dud Béyevat: xal 6c dv dui O£Enrat, 8, etat rbv doo ce.aved ue. 6 vào ptxpovepos ly x&atv 6utv óxapy ev, obróe éartv u£ya«. 49. 'Aroxpiüci, 96 "Juavvre tixev: "Eriocasa, elBop.£v cta. dv ci) óvópu xl aov dx6d)Xovca Batuóvia. xal ixeX.ucausv adcrov, txt oüx dxoAouÜrt j.e0* Aipuov. to. Kal erev mpi aocbv 6 "Insoüc- M3j xeiets* & Jio oix Écctv xa üpv, Unio Opunv éaiv. 61. "Eyévero 9» dy «à cuu mAmpouo0a. càc Sufpac tZc dva) yeux adtoU xal aóTi« Tó Tpócwmov abroU éevípwev oU moptósa0at clc "Iepouca) iu 62. xal dréoteney dy£Aou, mpó mpoctmou aótoU. xal roptuÜvrec elas)A0ov slc xiouir» Zapaprtró»y, ósvt Évoucaoat aoztp. 63. Kal oóx. dO£Eavto. aüxóv, Ort xo mpógw rov a)*oU 7v optudu.evov elc "Iepousasfiu.. 54. "Ióóvtec Bà of aa0n cal aócoo "Idxoboe xai lodvYT £ixav- Kop, 0£)eic eimtopev. mop xavaCTvat dvo 100 oópavoU xal dvaAdcat abroUc; 65. Xrpagrtg 0b ÉmeTipemotv aUroi Aérov*. Oix olSexe olou xvsip.a ro dott; 6&0. 'O utoc voU dvÜportou ox 30tv yuy&c dv0po Tuy &roA£aat d) cóocat. xal éxoptunsav elc Ecípav XtUT. 67. 'Eyévexo 53 mopsuop£voyv. a9vov dv. 7, 650) elTÉv ic 93s aUcóv * 'AxoAouthjaw cot Gru dv drrépym. 6&5. Kal sixev aot) 6 "InaoUc* AE dioyrexeq quAtoUc Éyouctv. xal v mevtiwà toU oüpavoU xocacxmvoGstc* 6 83 uibc xoU dvüporrou oUx Éytt moU TvÀv x£ga3v xAlvn. 69. Elnev 83 mpóc Écepov: "AxoAoU0&x uxor. 6 dE. eirtv * Kópie, Ax(xpejóv uox mpürrov dmAOety xal Odit TÓv TaTÉou jk.oU. 60. Kixev 6à abr) 6 "ImsoUc: "Agec touc vexpouc Odiyat voc Éauti)v vexpouc, cu &à &neAOnv Dutvye)ne «v BaaOs(av ToO Ocov. et. Elrev Bà xal Évepoc: "AxoAoutfjaw Got, xóptsix(xpedov SÉ ot mparcov drrotátacÓat toic sic vov rm uov. e2. Eintv xpX aüt0v 6 'Insouc: Oo8el,. énióa)Ouv thv 4ttpa ajroU éx' ápoxpov xal BAéntov elc cà ón(oo tUficvóe £avty xj Bacuetia 100 Oro. NOY. TEST. 113 busque miranlibus in omnibus quse faciebat, dixit ad discipulos suos: Ponite vos in cordibus vestris sermones istos: Filius enirn hominis futurum est ut tradatur in manus liominum. 45. At illi ignorabant verbum istud, et erat velatum ante eos ut non sentirent illud; et timebant eum interrogare de hoc verbo. 40. Intravit antem cogitatio in eos, quis eorum major esset. 47. At Jesus videns cogitationes cordis illorum, appre hendit puerum, et statuit illum secus se, 48. Et ait illis: Quicumque susceperit puerum istum in nomine meo, me recipit; et quicumque ine receperit, re. cipit eum qui me misit. Nam qui minor est inter vos omnes, hic major est. 49. Respondens autem Joannes dixit: Praeceptor, vidimus quemdam in nominetuo ejicientem daemonia, et prohibuimus eum, quia non sequitur nobiscum. 50. Et ait ad illum Jesus: Nolite prohibere; qui enim nou est adversum voe, pro vobis est. 51. Factum est autem dum complerentur dies assumptionis ejus, et ipse faciem suam firmavit ut iret in Jerusalem. 52. Et misit nuncios ante conspeclum suum; et euntes intraverant in civitatem Samaritanorum, ut pararent illi. 53. Et non receperunt eum: quia facies ejus erat euntis in Jerusalem. 54. Quum vidissent autem discipuli ejus Jacobus et Joannes, dixerunt: Domine, vis dicimus ut ignis descendat de celo, et consumat illos? 55. Et conversus increpavit illos, dicens: Nescitis cujus spiritus estis. 56. Filius hominis non venit animas perdere, sed salvare. Et abierunt in aliud castellum. 57. Factum est autem, ambulantibus illis in via, dixit quidam ad illum: Sequar te quocumque ieris. 58. Dixit illi Jesus: Vulpes foveas habent, et volucres calli nidos: Filius autem homipis non habet ubi caput reclinet. 59. Ait autem ad alterum: Sequere me. Ille autem dixit: Domine, permitle mihi primum ire, et sepelire patrem meum. 60. Dixitque ei Jesus: Sine ul mortui sepeliant mortuos 8uo08: tu autem vade, et annuntia regnum Dei. 61. Et ait alter: Sequar te, Domine, sed permitte mihi primum renuntiare his qua domi eunt. 62. Ait ad illum Jesus: Nemo mittens manum suam ad aratrum, el respiciens retro, aptus est regno Dei.

114 l'. 1. Mex 3$ «aUca. dv£Ogdev 6 xoptoc xal Ér£pouc ÉG6opji xovra Bóo xal drmécteOuv abvoU; dvk Quo npo mpogw mou abro0 elc r&cav móAt xal vórrov oU JjueX.ev aUtóc £p; ea0a:. 2. "EAeyev 53 mpbc adtooc* 'O piv Ocptaubc mou, of 63 doydra QA yot- Ber Once oov x05 xupiou TOU ÜtptGj00, rei, Ex 6a Zoyaxac elc vov Üepiouóv autov. 3. "Yndyete* loU, év& ároatéNAw On&o óx; dovas év ucc Xoxcv. 4. MÀ Baorateve BaAavttov, pot Tojpuw quet óroScuata, xai urDéva xatk cv 505; &cndona0s. 6. Eig fjv 9' àv olxiav slo£0nze, mpoxcov Aéqese: Eip5vn t& olxo toóto. e. Kal dv dxet 7, vlàc elpyivnc, éxavamadoecat àv aucbv f$ elpzvr Opunv: el 0$ perve, dg' 6uac dvaxdyu.t.: 7. "Ev aüc5 8à «Tj olx(a u£vexe lo0ovvso xal v(vovveq tk map' abtüv' etc yp 6 épyd vro ToU uto000 aücoU. u3, uecabatvece d olxixo el oixiav. 8. Kal elg fjv &v xóXw elacAOn te xat Gta 6n, icü(ere xà xapatiÜéueva Outv, 9. xai Üpameuece touc év a7, doÜsvsic, xol A£vece abroic* "Hyvtxev £y. 0c $; Baca cou coU. 10. Eig 3v 9' àv mo). elo£)Onte xal i3) S£Eovrat UB, éEeAOvrec tic vào mAave(ac abc etra 1I. Kal cov xovtopzóv tov xoAAnBévta ftv do c3 vÓÀsox ópv dTopaccóptÜa Ouiv: mÀÀv voUto qtvoax£ve Ort Jyynoaxuev. $j Basüiela coo soU. 12. Avo Óptv, 6x ZoSópou iv v7 fip£pa éxslvr dvexcxórepov Éovav 9| cj moÀet éxslvn. i3. Oàal cot, Xopalatv: o0at aot, Brcatód - Óxt el dv Tópo xal Xiovi éyevónaav at Suvapeig al vevóputvat £v. Outv, cda. &v £v aab xal oxo55) xa0[AEvot [4EtEVO7,ORV. 14. ID3» Tópo xal Xióvt dvextótepov £axac v «3j xplas 3j piv. 15. Kat cu Kagapvaougp., 5j Éux oopavoU Gyotctaa, Él, dou xava6i6ncOTion. 16. 'O 6uv dxodov EpkoS dxoüet, xal 6 aeciov bti dpi dOrcet- 6 58 £pà dOcrOv dOrcel cov drootetÀavrd 17. 'Y réc:ptyav 58 ol £68oysjxovca BUo jerk y apül Aéyovttc* Kupte, xai xà Bauóvia ómoracaexat fjptv dy Ti) óvoua( cov. 18. Elxev 8$ aücoig: "E0&pouv Tóv catravüv üx dovparzhv éx toU obpavoU Tteoóvta. 19. '[8o9, Bé&xa 6 uitv cv dfouctav voU ma celv £tdvoo Ógtov xai cxopmüov, xal iri mücav vÀv OUvapiv ToU &y 0poU, xa o08Àv Ou o0 u3, dÓuciaet. 20. ID3yv. iv coót0. uj gaiprze, Óxc cà mveupata Üpiv Ümotdcoctat qaioeve 0b Ort và óvópata Üpov éyoaqn iv xoic oDpavoic. EYATTEAION KATA AOYKAN. I'. X. 1. Post ha:c autem designavit Dominus et alios septaaginta duos, et misit illos binos ante faciem suam in omnem civitatem et locum quo erat ipse venturus. 2. Et dicebat illis: Messis quidem multa, operarii autem pauci. Rogate ergo dominum messis ut mittat operarios in messem suam. 3. Ite: ecce ego miíto vos sicut agnos inler lupos. 4. Nolite portare sacculum, neque peram, neque calceamenta, et neminem per viam salutaveritis. 5. In quamcumque domum intraveritis, primum dicite: Pax huic domui. 6. Et si ibi fuerit filius pacis, requiescet super illum pax vestra; sin autem, ad vos revertetur. 7. In eadem autem domo manete edentes et bibentes qua apud illos sunt: dignus est enim operarius mercede sua. Nolite transire de domo in domum. 8. Et in quamcumque civitatem intraverilis, el susceperint vos, manducate qux apponuntur vobis; 9. Et curate infirmos qui in illa sunt, ct dicite illis: Appropinquavil in vos regnum Dei. 10. In quamcumque autem civitatem intraveritis, et non susceperinl vos, exeuntes in plateas ejus, dicite: 11. Etiam pulverem qui adh:esit nobis de civitate vestra, exlergimus in vos: tamen hoc scitote quia appropinquavit regnup. Dei. 12. Dico vobis quia Sodomis in die illa remissius erit, quam illi civitati. 13. Va libi, Corozain, vze tibi, Bethsaida: quia si in Tyro et Sidone factze fuissent virtutes qux facte. sunt in vobis, olim in cilicio et cinere sedentes peniterent. 14. Verumtamen Tyro et Siduni remissius erit in judicio, quam vobis. 15. Et tn, Capharnaum, usque ad celum exaltata, usque ad infernum detinergeris. 16. Qui vos audit, me audit; et qui vos spernit, me spernit. Qui autem me spernit, spernit eum qui misit me. 17. Reversi sunt autem septuaginta duo cum gaudio, dicentes: Domine, etiam dizemonia. subjiciuntur nobis in nomine tuo. 18. Et ait illis: Videbam satapnam sicut fulgur de colo cadentem. 19. Ecce dedi vobis potestatem calcandi supra serpentes et scorpiones, et super omnem virtutem inimici; el nihil vobis nocebit. 20. Verumtamen in hoc nolite gaudere quia spiritus vobis subjiciuntur: gaudete autem quod nomina vestra scripta sunt in colis.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. X. 31. "Ev a073j 3T, pq )jyadudcato x) vvtóuam 16 &yp xal einsv- "EtopoAoyoüpat ot deep, xópur ToU o0pavoU xai 1T Yi,, Ov dréxpulyac taUra dro GOQGv xal euveüv, xal drexaAviyac aüx& various: val, 6 vavíjp, 8xt obcux süBox(a éyt£veco (y mpostév aov. 33. DIavra pot mapsbó0r Gro toU matpdq pou, xal oó8elc vtvoaxat ci avtv. 6 vioc, sl. je. 6 racio, xol v; iovtv. 6 macfo, el ui) 6 vlàc xa) Q àv BosArtat 6 víóc droxaAudat. 33. Kai atas, robo coUo pamcie eixev* Maxdpt ol on ol ol. BA£rxovreo & Bi£recs. 34... Aévo v&p Opiv, Óxt oJ) ol pog?ixat xal Bacueie A0mcav (Bev. & Opeic BAéners, xal oüx cCov, xai &xoucat À dxoustt, xal oóx fjxoucav. 15. Kat 0505, vopixóxz c, dvéatr üxxeipdtov ajxov xal Aévov* Aibdoxais, ví xovíjcac Cory alóvuov xÀngovopfioto; 36. 'O Bb a Irtv mplc abcv- "Ev cip vótuo «( yéypaX115 TX dvavivogxeu; 37. 'O 5à droxpiüsl; etrav - "A amatis xÜptov tv 0tóv cou i£ Gne v7 xapb(ac aou xa d£ GAnc tfi; quXi doo xal 4£ Gic «7c loy oc cou xal 2£ GAnc cT Dtavolac aou, xal tóv TÀnalov cou &c ctavtóv. $5. Einzv 5i a)cip* "Opfux; drexoplünc * coUro molti, xal C0». 19. 'O 51 O6d)v Buxauocat Éautóv. eUxev TpàX 1v "Ineoov * Kal cc iexiv uou mÀnclov; 30. '"YmoAa6Gv 5£ 6 '[msoUc eixev: "Avüpurrós tt xatíóawev dro '[spoucaA^. sic "leptyo xal Xnatato ftpéntcEv, ol xal éb£Ouav aUtóv xal Àmyàs Eriüévess dn 5A0ov, &àp£vtec fp0avi;. 31. Kat. cvyxuplavy Bt fepróc c; xaví6awev. c5 659) ixelv, xal iov adróv dvtvrapzA0ev. 33. 'Opolux 5à xat Atulerc vevouvoc xxtà tby cdov xal lSov aótóv dveiraprOev. 33. Xapapsieno 96 cw 6Otiov 410«v xav aütóv xal Uo avov éa rav vio 34. xal mpogtÀÓQv xavtÜngsv và vpaUuata aütoU Ero éov Duatov xal otvov, xal iiGi6doac aüvóv Er xb lBtov xvr,voc Try vtv el; mravÓoy ttov xat éreus) r0 aotoU. 35. Kal iri cv alptov ix6a)anv O00 Onvdpix Éuxtv Tip ravOay &t xat slrav: " Exo abco0, xal d, c &v nposSanavíjanc, év& dv và (ravégysoDa( us. droét cot, 36. T(c rodtov vüv cpuov Doxst aov rÀmolov vevovévat toU. Eperaaóvcoc tls vouc Anatdo; $7. 'O óà sUrev- 'O occae x5 soe prx abcoU. xal eUrev axci? 6 'Incouc IIoptóou xal ov To(st 6jsolux. 35. 'Eyéveco 5à iv. cip. ropeósa0at a0tolc xal aütix sloA0cv elc xov vid: Tuv)) 53 cu; óvókat: Macüa xsocbaro aütby al; vv olxíav abii. — 39. Kal «59s Jv dBeAg)) xaAovu£vr Mala, $ xal wupaxaÜsaOüst0a móc ToUc mobac toU xuplou TJjxoutv *óv )óyov aurou: 115 21. 1n ipsa hora exsultavit Spirit sancto, et dixit: Confiteor tibi, Pater, Domine cceli et terze, quod abscondisti hiec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis. Etiam, Pater: quoniam sic placuit ante te. 22. Omnia mihi tradita sunt a Patre meo. Et nemo scit quis sit Filius, nisi Pater; et quis sit Pater, nisi Filius, et cui voluerit Filius revelare. 23. Et conversus ad discipulos &uos, dixit: Beati oculi qui vident quee vos videtis. 24. Dico enim vobis quod multi prophetze et reges voluerunt videre qua vos videtis, et non viderunt; et audire qua auditis, et non audierunt. 25. Et ecce quidam legisperítus surrexit tentans illum, el dicens: Magister, quid faciendo vitam smternam possidebo? 26. At ille dixit ad eum: In lege quid scriptum est? quomodo legis? 27. Ille respondens dixit: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex omnibus viribus tuis, et ex omni mente tua; et proximum tuum sicut te ipsum. 28. Dixitque illi: Recte respondisti: hoc fac, et vives. 29. Ille autem volens justificare se ipsum, dixit ad Jesum: Et quis est meus proximus? 30. Suscipiens autem Jesus, dixit: Homo quidam descendebat ab Jerusalem in Jericho, et incidit in latrones, qui etiam despoliaverunt eum; et plagis impositis abierunt, seniivivo relicto. 31. Accidit autem ut sacerdos quidam descenderet eadem via; et viso illo, praeterivit. 32. Similiter et levita, quum esset secus locum, et videret eum, pertransiit. 33. Samaritanus autem quidam iter faciens, venit secus eum; et videns eum, misericordia motus est. 34. Etappropians alligavit vulnera ejus, infundens olenm et vinum; et imponens illum in jumentum suum, duxit in stabulum, et curam ejus egit. 35. Et allera die protulit duos denarios, et dedit stabalario, et ait: Curam illius habe; et quodcumque supererogaveris, ego quum rediero reddam tibi. 36. Quis horum trium videtur tibi proximus fuisse Illi qni incidit in latrones? 37. At ille dixit: Qui fecit misericordiam in illum. Et ait illi Jesus: Vade, et tu fac similiter. 38. Factum est autem, dum irent, et ipse intravit in queddam castellum; et mulier quasdam Martha nomine, excepit illum in domum suam; 39. Et huic erat soror nomine Maria, quae etiam sedens secus pedes Domini, audiebat verbum illius.

116 40. 24 9$ Mdo60a mtpuom&to mepl m0))3)v Suaxovíav. dxwiüca Bi dixe Kuopt, o0. u£)et aot Óvt fj db o Á pou xavíAccév gi. vv Oxxovtiv; Eb oov aic7, (va uot GuvavctÀ On tat, A1.. Anxoxptfüiele 52 elxev avt 6 xupvoc Mápüx Mdpüa, [£pi xal rup6dir mepi ToXA, 42, Évóg 8£ doxvv pela. Mapla cv dyaf)v upon itsMtato, fjet, ox ágaiperiotvat dw abc?. IA'. L] [4 e LEA! L4 L| t. Koi dyévexo iv 16) elvat aütov iv TOT) TlVl 7t00Gtu4 Opavov, Oc érxaóaaro, eimév cic cüv [uan cóv aUtoU xpóc a01óv: Küpi, SlBaEov fju&c mpoocuy co0at xaÜüox' xal "[vodvvn 28(8aEev cou; par rào auo. 2. Eins» 8& aóvoig "Ocav mpostóy7o0s, XMvyeve: Ildvep, &qtxa059 có. dvoud aov: &A0dr0 $j Bxoue(a GOU* 3. tóv dorov fiv vov émiUciov B(Oou Suiv cáT xa dos fjiv tc ápaprlac Sv, xal yp aol doloj.ev ravrl «6 óe(Xovzt fiiv: xal p slosvéyxrc buic elc metpaopóv. 6. Kol sixzv px. abcooc TG. d$ 6j Fev olov xal xoptógerat pbc abxüv usgovuxt(ou xai épet aoro QpOe, 4 priaóv jot 1peic dorouc, e. ix&)) gcc uoo mapeyévero i6 6503 mp ul xal oUx £y Ó apa ce abt 7. xdxsivog fato0sv droxpiüelc eU M, iot xónou sápeys* 72n fj 00pa x£xeiovat, xol rà matüla uou jet époO elc cv xoivnv elatv: o0 Süvapat dvacvá SoUval Got. 8, A£vto bui, sl xal ob Bocet aüto) dvaatke B1 ro elvat q(Àov aótoU, Bid. v6 cÀv dva(Oetav abcoU éyepücke $6ctt av) Ocov y pret. 9. Kdy& Xévw 6piv, alveire, xal Sofferar bpiv Unteite, xat. eOpfottt: xpouett, xal dvotyürartat optv. " IIa, 1&o 6 alvóv Aag6dvtt, xaX 6 Cnvüv. ebolGx£t, xal «ip xpouovrt dvoryÜrjaeca.. ur. T Be 2E ópOv bv mavéQa. alrjoet prov, u3) A0oy émibcet ap; 9 (yov, 13) dv ly80oc Óquv ériboary 016; i2. "H dàv alvo Qóv, i3 oot ati oxopvov; 13. "Et ov pei; Tovnpot óndpyovtte olbace dYa0à Béj.aca 9)96vat. voie réxvote Opiv, móstp uili)ov 6 naThp Opiov éE oüpavou Bwcrt mvtüpa &ya6bv roig altoUctv «Go tóv; 14. Ka Jy ix6402uov Baipsóvtov, xat x00 3v xcygóviyévexo 5b x00 óanuxovtou Exe O£vtoc &Admctv 6 xtoqÀx. xal d0xüp.axcav ol ByAoc 15. ctl, 5à dE abro cimov "Ev BecAte6o0A «ip py ovtt TOY Bawpoviov (x62 cà Batuóvia: EYATTEAION KATA AOYKAN. IA'. 40. Martha autem satagebat circa frequens ministerium; qua stetit, et ait: Domine, non est tibi curae quod soror mea reliquit me solam ministrare? dic ergo illi ut me adjuvet. 41. Et respondens dixit illi Dominus: Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima: 42. Porro unum est necessarium. Maria optimam partem elegit, quze non auferetur ab ea. XI. (. Et factum est, quum esset in quodam loco orans, ut cessavit, dixit unus ex discipulis ejus ad eum: Domine, doce nos orare, sieut docuit et Joannes discipulos suos. 2. Et ait illis: Quum oratis dicite: Pater, sanctificetur nomen tuum. Adveniat regnum tuum. 3. Panem nostrum quotidianum da nobis liodie. 4. Et dimitte nobis peccata nostra, siquidem et ipsi dimittimus omni debenli nobis. Et ne nos inducas in tentationem. 5. Kt ait ad illos: Quis vestrum habebit amicum, et ibit ad illum media nocte, et dicet illi: Amice, commoda mihi tres panes: 6. Quoniam amicus meus venil de via ad me, et non habeo quod ponam ante illum; 7. Et ille deintus respondens dicat: Noli mihi molestus esse: jam ostium clausum est, et pueri mei mecum sunt in cubili: non possum surgere, et dare tibi. 8. Et si ille perseveraverit pulsans: dico vobis, etsi non dabit illi surgens eo quod amicus ejus sit; propler improbitatem tamen ejus surget, et dabit il quotquot habet necessarios. 9. Et ego dico vobis: petite, et dabitur vobis; quizerite, et invenietis; pulsate, et aperietur vobis. 10. Omnis enim qui pelit, accipit; et qui quaerit, invenit; et pulsanti aperietur. 11. Quis autem ex vobis patrem petit panem, numquid lapidem dabit illi? aut piscem, numquid pro pisce serpentem dabit illi? 12. Aut si petierit ovum, numquid porriget illi scorpio nem? 13. Si ergo vos quum sitis mali, nostis bona data dare filiis vestris: quanto magis Pater vester de ccelo dabit spiritum bonum petentibus se? 14. Et erat ejiciens daemonium, et illud erat mutum. Et quum ejecisset daemonium, locutus est mutus, et admiratee sunt turbe. 15. Quidam autem ex eis dixerunt: In Beelzebub principe daemoniorum ejicit daemonia.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XI. $6. Écepoi ói rtttpalovtto anustov E oüpavou £rxouv «up aUtvoU. I7. Áóràx 03 lOcv cà Orxvoruaca abtOv, £imtv aotoic Idea. BaoUula dg' Éaucv Ouxuspiotietoa. EgntuoGxoecat xal oixoc xt oixov vesttcat. 1&. El à xal 6 cavavüc dg! Éaucóv Dupusplon, xx exaüvotxat 5j Bacüsix aütoU; Ov Aéyexe dv BeeAte600) àx6dD)tw. pe xà. Batuóvia, r9. Et && 20 iv BeeAte600. àx6a23u x& Bawuóvia, ol viol ü.Gv iv cvi Ex6aÀXouaty; 8t& xoUr0 aótol xotval Óudov Écovca. 20. El 8& év BaxvüXu) OcoU ix6d)ie cà Ónpaovia, dox $o0actv ip' üudc $ Bacüe(a vo Ocou. st. "Ocav 6 loyupóc xaüwrAtwjfvo; guAdGott tv «0X3 abtoU, Év elpf,vn £asiv v Ortdpyovra ajtoU: 3. Ex&v 0à loy upotepoc aótoU ér-£A0mv vxor aà1óv, tÀv navorAlav abvoU atptt £g 7| émemotüet, xal cà Cx0Àax a)roU OrOtocEt. 93. "O u3) àv ust! duoo xax! poU daclv, xal 6 n3 Cuva voy uev! Qo axopnitet. 94 "Ocav 15 dxaÜaprov mvtUna dL6AÓn dmó «02 dvüporrou, Ot£gyexac OV. dvóbprv cOro)v. (rixoüv dváwauctv, xat uj toóploxov Aéyev "Ymootpfjw ti; tov olxóv uou &üsv i£5A0ov. 25. Kal d10bv tüpiaxet oeaaposívoy xal xsxocump.£vov. 36. Tórt xoptóscat xal xapaAapbavec Énxà Evepa TvtUuata movnoóreox ÉfauvoU xai tlatA0dvra. xacowet ixei, xal (verat và Éayaxa toU dvÜpro rou éxetvou yeípova t&v Tp. 27. '"Eyévexo 8à àv «à Xéqew ao10v vaUra. éxapaaa quyfv ct Yuvi) ix toU. Oy Aou Eirev aóto: Maxapía $$ xoa $ acricacd ct xai paatol ooo £00 Aacac. 28. "O 83 eixev- MevoUvye iaxdptot ol áxodovrsc ov Àóvov toU ÜcoU xal quAaccovtto aocov. 29. Tàw óÀ &yXwv ira0pol;opd vov TipLarro Aevetw "H qsvex aUe vevek rovnpd doctv* ouslov rrel, xal ep.etov o0 Gof,oecas abt, sl i3, xo amuetov "Iovi coU Tpoptovu. 30. Ka6ox vào éyévexo "Iov&q avueiov toto NuwtviTate, obtuc fora xal 6 vlog roU. dvÜpurmou «7j eve taU). 31. BaoÜtoaa vórou éyepbjaevac dv 3j xplost uer vü)v dvOpiv c7, ytve&o vaUtr, xal xavaxptvet aUTOUG* 6x. 3A0ev x «8v mepditoov. 1T, 7,5 &xoUaat vÀv aoplav XoXopsivoc, xal lBou mAetov ZoAousvoc (3e. 32. "AvBgec Nivevixat. dvaatíaovat év 57, xpictt pet cT yevsüq Ta ócáe xal xaraxotvougdtv aO * Órt pertvóngav. slg T5 xYpuyua '[ov&, xai i$o0 mÀsiov "Iov& à3:. 33. O?8cl, Aóyvov Sia tlc xguTtAv 1(nciw 055i Oro xàv [adBtov, GÀ Eri cv Avyviav: lva of clamropruóitvot tà o£vyoc BA£roctv. 34. 'O Aogvo vov cep.atóe cou daxiv 6 óy faoc ——— — — 117 16. Et alii tentantes, signum de ccelo quierebant ab eo. 17. Ipse autem ut vidit cogitationes eorum, dixit eis: Omne regnum in se ipsum divisum desolabitur, et domus supra domum cadet. 18. Si autem et satanas in se ipsum divisus est, quomodo stabit regnum ejus? quia dicitis in Beelzebub me ejicere daemonia. 19. Si autem ego in Beelzebub ejicio daemonia, filii vestri in quo cjiciunt? Ideo ipsi judices vestri erunt. 20. Porro si in digito Dei ejicio deemonia,, profecto pervenit in vos regnum Dei. 21. Quum fortis armatus custodit atrium suum, in pace sunt ea quae possidet. 22. Si autem fortior eo superveniens vicerit eum, universa arma ejus auferet, in quibus confidebat, et spolia ejus distribuet. 23. Qui non est mecum, contra me est; et qui non colligit mecum, dispergit. 24. Quum immundus spiritus exierit de homine, ambulat per loca inaquosa, quzerens requiem; et non inveniens, dicit: Revertar in domum meam unde exivi. 25. Et quum venerit, invenit eam scopis mundatam, et ornatam. 26. Tunc vedit, et assumit seplem alios apiritos secum, nequiores se, et ingressi habitant ibi. Et fiunt novissima hominis illius pejora prioribus. 27. Factum est autem, quum hac dicerel, extollens vocem quzdam mulier de turba dixit illi: Beatus venter qui te portavit, et ubera qua suxisti. 28. At ille dixit: Quin imo beati qui audiunt verbum Dei et custodiunt illud. 29. Turbis autem concurrentibus capit dicere: Generatio hiec, generatio nequam est: signum quaerit, et signum non dabitur ei, nisi signum Jonze prophete. 30. Nam sicut fuit Jonas signum Ninivitis, ita erit et Filius hominis generationi isti. 3t. Regina Austri surget in judicio cum viris generationis hujus, et condemnabit illos: quia venit & finibus terra audire sapientiam Salomonis: et ecce plus quam Salomon hic. 32. Viri Ninivitze surgent in judicio cum generatione hac, et condemnabunt illam: quia penitentiam egerunt ad pra. dicationem Jona: el ecce plus quam Jonas hic. 33. Nemo lucernam accendit, et in abscondito ponit, neque sub modio: sed supra candelabrum; ut qui Ingrediuntur, lumen videant. 34. Lucerna corporis tui est oculus tuus. Si oculus tuua

118 cov, 6xav 6 ógüaludc cou ánAoU; 7j, GAov x cülpd cov eurtty)y Favai- Env BE mrovrpe 7, xal vo aGpud aov 3xoxttvóy Éavat 35. Exon oUv jJ rb oí; t0 dv aol axóvec daxiv. 126. El ouv vb cójud. cou ÓÀov qureewóv, u3, Éyov u£po« oxotetóv, lavat ourttwóv DAov x; Óxav 6 No vex 17 daga quit cs. 37. 'Ev 5i x XoXoat *porva. abtov xto (Papiate, 6rex; dpiovar, rap! at xal elaeA8ovy dv£measv. 38. 'O && Qpapicatos 7pkaro Saxpidpevoc £v éavti AMeetw: Aux cl o0 mpoxov E6arterotn moo x05 dpiarov. 39. Eintv6i Ó XUptoc Tox autóv: Nov Opurto ol oapwratot o Éte0ev coU rxovnplou xal v9 m(vaxoc xa0apisse, v6 08 daebev Üpaov váuax ápray7i, xal vovnp(ac. 40. "Apoovac, oo 6 morísa; to ÉLosv xal vo. Éau0v éxolnosv; 4t. IDÀy xà. dvóvra. Boxe. Dengsooóvnv, xal lóo0, zdvza xaÜapa éccw Ogtv. 42,. A2) obal Ópiv voi; GPapisatot;, Orc dxoStxatoUrt v5 fóUocpuov xal co mYavov xal tüv A&yavoy, xal xagéoytaÓ0e vÀv xpiow xal vv dyárenv coU OtoUrauca Bb Esc morrgat xáxeiva. uJ) doévas. 43. O21 ópiv vot; (Papicalo;, &xc &yamüre cv mptovoxaQeBolav v vate cuvayeryaic xal vou damap.oUq iv vai dvopai«. 44. Oóal ópiv, xt iotd óc à. pvnpeta c dva, xal oí dvprrrorc repu toUvtac érxvw ox olüagw. 45. Amoxpibri, OÉ ct, Tv vopixov Aévet abro Aibdcxa)s, xara Atq xal $usc 66otzew. 46. 'O 5 cixev-. Kal Ópiw coi, vouixot; oua, Or qopr(leve coUe dvÜpirrouc qopria Ouc6dcoraxta, xal aUrol Évi vüv DaxTüuw Üpu)v oÓ Tpocjaóttt Tol qoptiotc. 47. OÀal 6piv, &vt olxoBopeice vx povmjceta 16)v mpoqtGv, ol 53 matíprc ópuov dméxtetwav atrox. 48. "Apa qumpruptitt xv cuveuDoxstee. colo Lovot t&y xa tí£pov Ops: Urt aürot uiv. áníxcttvav advouc, bu.eic 9 olxoSop.tivs abtov và uvnparia. 49. At& coUo xal f, cool toU OtoU eUxev: "AmogteAG tl; abrou; mpoq zac xxl dmocróÀouc, xal iL aücvüv dmoxttvoUctv xal éx6uotouctv 60. (va. ixEr nO x0 ala mávroov tOv rpoyrntüv 1o ixquvópsvov dró xaraboAZ; xócpou dmà vf Yevido Ta0TTG, 5i. dxó aluacog "A6. fuc afparo, Zajapíou roo d'xoloufvou pstaLU «o0 ÜvciaGtnplou xai coU olxov: val Aévo Óptv, ixEnenOotrat &ro ^T, yevedo vadtnc. 52. Oda Ópiv «ol, vopaxoic, 8vt Tjpae vv xAeida t Ywogtox: abro oüx sloyjA0ats xal touc slatpyop.£vouc éxiwAuUca tt. 63. Aérovroc 5b advoU xaUta npe aürouc, fjpbavto ol «Dapiaaiot xal ol vou.txot Óstvox, dv£y «tv xal dxootopacizew adcóv otepl mÀeióvo, EAMDEM NUM MUMMMMMM Md. i& o. A SSEHINÉ DU £ uVblls); eee" MDDEREDDEDCIM d EYATTEAION KATA AOYKAN. IA'. fuerit simplex, telum corpus tuum lucidum erit: si aute nequam fuerit, etiam corpas tuum tenebrosum erit. 33. Vide ergo ne lumen quod in te est, tenebrae aint. 36. Si ergo corpus tuum totum lucidum fuerit, non babens aliquam partem tenebrarum, erit lucidum totum, et sicut lucerna fulgoris illuminabit te. 37. Et quum loqueretur, rogavit illum quidam pharisseus ut pranderet apud se. Et ingressus recubuit. 38. Pharismus autem cepit intra se reputan sdicere quare non baptizatus esset anfe prandium. 39. Et ait Dominus ad illum: Nunc vos, pharisaci, quod deforis est calicis et catini mundatis: quod autem intus est vestrum, plenum est rapina et iniquitate. 40. Stulti, nonne qui fecit quod deforis est, etiam id quod deintus est fecit? 41. Verumtamen quod superest, date eleemosynam: ei ecce omnia munda sunt vobis. 42. Sed va vobis phariseis: quia decimatis mentham et rutam et omne olus, et praeteritis judicium et caritatem Del: haec autem oportuit facere, et illa non omittere. 43. Vs vobis phariszis: quia diligitis primas cathedras in synagogis, et salutationes in foro. 44. Ve vobis: quia estis uf monumenta quz non apparent, et homines ambulantes supra nesciunt. 45. Respondens autem quidam ex legisperitis, ait illi: Magister, heec dicens etiam contumeliam nobis facis. 46. At ille ait: Et vobis legisperitis v&e: quia oneratis homines oneribus quz portare non possunt, et ipei uno digilo vestro non tangitis sarcinas. 47. Vie vobis qui eedificatis monumenta prophetarum: patres autem vestri occiderunt illos. 48. Profecto testificamini quod consentitis operibus patrum vestrorum: quoniam fpei quidem eoe occiderunt, vos autem adificatis eorum sepulcra. 49. Propterea et sapientia Dei dixit: Mittam ad ílioe prophetas et apostolos, et ex illis occident et persequentur; 50. Ut ipquiratur sanguis omnium prophetarum, qui effusus est a constitutione mundi a generatione ista, 51. A sanguine Abel, usque ad sanguinem Zaeharise qui periit inter altare et aedem. Ita dico vobis: requiretur ab bac generatione. 52. Ve vobis legisperitis, quia tulistis clavem scientiis, ipsi non introistis, et eos qui introibant prohibuistis. 53. Quum autem lisec ad illos diceret, ceperunt phartsiPi et legisperiti graviter insistere, et oe ejus opprimere de multis,

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XII. &&. CveDptoovte o aUrbv xal UxtoüvcÉc ct OnpeUna:, dx «oU axvóp.atos abtoo, (va xavnyopfowctw aüroU. IB'. r. IIo 53 fyJAov cupmtpuyóvzov xóxio, oote 119 54. Insidiantes ei, et quizerentes aliquid capere de ore ejus, ut accusarent eum. XII. 1. Multis autem turbis circumstantibus, ita ut se invicem xavamaceiv dj) fAouc, TpEato Àéqetv poc vouc [4x0 | conculcarent,, coepit dicere ad discipulos suos: Attendite a tÀc aüto0 mpOrov: lIpocé£gtte Éavroig &nó t7 Come t&v Gapisaiov ivto £actv ónoxpuaic. $. Ovo6tv 0£ auvxexaXuugévov datlv Ó oüx droxaAugfjaecat, xat xpurcóv Ó o0 vvocÜarvat. 3. "'Av0' àv 6ca àv 1j cxot(a tÜmave, iv *Q qol dxoucü/sstat, xai Ó mpóc c0 oo, OaXcact év toic «agu(ote, xnpuyDfyaevat Emi cv. opto. 4. Aéqoo 5i Ópiv oic oUlotc uou, u3) gobrOTrs dro tüv dmoxttvvóvtoov tO cóyua xal ier vaca. 7 EyóvtO TEpiagÓTEQOV tt otzoat, 6. "YnoSe(Eo 83 Ópity xvtva. po6nüTice- qo6r nte rv u£vk xo drxoxveivat Éyovxa. éEoualav dp 6aAcety clo xÀv yéevvav. vai A&o» Opatv, xoucov oo6r ne. 6. Oogi m£vre axgouta mwAoUvxat &ccaplov 55o; xal Év E. aütv oüx Éarw Ex eAzsuÉvoy &vorrtov coU OtoU. 7. 'AXAk xal ad vplyrc *T6 xtgaAXz OpGv m&cat Jolüpmvzat. 3j oUv qo6risüe- moÀXÀGv GrpouÜlov Btaépete pet. &. Afro 83 Opiv, ric Bc àv 6poXoráon iv duoi umpoc0sv civ dvÜpm ruv, xai Ó vic «oU dvOprorrou Ój.oAovíjost v abxó) fy mpoa0ev vi)v dory£Xov «oU Ocoo9. 6 6À dovnodgsvoq pe Pvoomtov. 16v. dvOpooov drapvrfjotrat évoymtov civ dyvÉAov coU Ocov. 10. Kal x & épet Aóov elc vbv viov toU dvOprou, &ptOr/ctxvac abxQ «0 8E elc x0 mveUua 19 dyvoy BAacqmp,gavet oóx dorÜncexas. t. "Ocav 53 elopé£peciw pado sl; «àc cuvaquyáe xal zio doy &c xal và. ilouc(ac, p) pepusviav;re mx 3 x doVorjanate 3| xU elUene12. tó Y&p &ytov mvEUua &ater 0j Ro dv aotT «T, &pa & 8e elneiy. 13. Einev. À6 t6 a070 £x ToU PyXou: Aibaoxae, elxi ci; dBeA go pov pep(oasÜat ev EpoU cv xÀnpovop.iav. 14. 0 83 etrev aóvG* "AvÜpumt, tic j4£ xaréotacev xptrv 7| iuepiarsv £9! 6pdc; 15. Elnev 84 mox abütodc: 'Op&izs xai quAdactoós dró ndo nÀeoveL(ac, Üv« oüx iv vU mepuoaeuety vivi $ Co) abxoU daxlv ix cov ünapyóvtuv abxà. 16. Elxev. 5i vapaboÀAv mp*c aUcoUc Aévov: 'Avpuxou mvb« mrÀouc(ou nóyópnatv f$ 7px. 17. Kat &uAory(Cexo £v Éauto Ao: TÜmovíoo, &n o0x Éj« oU cuváto touc xapmoóc uou; i3. Kat s(xev- Touco xovicu* xa0cÀo) và d roO ixaq uou xat uettovac olxoBoujao, xat Exsi CuvalEo Tdvta vk yevri.avd. p.ou. xal v dyaOa. uou,; fermento phariszeorum, quod est lypocrisis. 2. Nihil autem opertum est, quod non reveletur; neque absconditum, quod non sciatur. 3. Quoniam qum in tenebris dixistis, in lumine dicentur; et quod in aurem locuti estia in cubiculis, praeedicabitur in tectis. 4. Dico autem vobis amicis meis: Ne terreamini ab his qui occidunt corpus, et post haec non habent amplius quid faciant. 5. Ostendam autem vobis quem timeatis: timete eum qui, postquam occiderit, habet potestatem mittere in gehennarj. Ita dico vobis: hunc timete. 6. Nonne quinque passeres veneunt dipondio, et unus ex illis non est in oblivione coram Deo? 7. Sed et capilli capitis vestri omnes numerati sunt. Nolite ergo timere: multis passeribus pluris estis vos. 8. Dico autem vobis: Omnis quicumque confessus fuerit me coram hominibus, et Filius hominis confitebitur illam coram angelis Dei: 9. Qui autem negaverit me coram hominibus negabitur coram angelis Dei. 10. Et omnis qui dicit verbum in Filium hominis, remittetar illi: ei autem qui in Spiritum sanctum blasphemaverit, non remittetur. (1. Quum autem inducent vos in synagogas, et ad ms gistratus el potestates, nolite solliciti esse qualiter aut quid respondeatis, aut quid dicatis. 12. Spiritus enim sanctus docebit vos in ipsa hora quíd oporteat vos dicere. 13. Ait autem ei quidam de turba: Magister, dic fratn meo ut dividat mecum hereditatem. 14. At ille dixit illi: Homo, quis me constituit judicem aut divisorem super vos? 15. Dixitque ad illos: Videte, et cavete ab omni avari. tia: quia non in abundantia cujusquam vita ejus est ex bis quae possidet. 16. Dixit autem similitudinem ad illos dicens: Hominis cujusdam divitis uberes fruclus ager attulit; 17. Et cogitabat intra se dicens: Quid faciam, quia non habeo quo congregem fructus meos? 18. Et dixit: Hoc faciam: destruam horrea mea, et majora faciam; et illuc congregabo omnia que nata sunt mihi, et bona mea;

120 19. xal dpi) XT, uy 3; iov Wuyó, ys roÀÀX dya0á xslueva sic Écvj moÀÀa* dvarmavou, gave, nis, eogpatvov. 30. Elrtv 90 aiti 6 Oro "Agpov, Ta0T7 tj vuxl vÀv Voyr,» cou dzawoüctv dx cou: 8 0) fiolacak, tiv, dota; 21. Oütox 6 Owcavpilev íaur& xal qu» tlc Oebv Tout. 22. Elxev 53 mpbc tob pas ràc adcoU- Auk coUo Atv piv, p3) pueprive c7, uy, Ojuov. xl gd mt, u8b «Q copa Tí dvóUanor. 23. 'H. quy mÀeióv. éactw 176 10097, xal t0 apa voU évbup.a tex. 24. Kaxavofjcatt cToUQ XóQaxas, 8x« o0. a xelpouatv o95d 9spltoustv, ole oóx Éartv vaptov. o00d doin, xal 6 Oebc vp£ptt ajtoUc: mó3t uOov Opurie Otaoépeve vOv TETELVO. 15. 'T(; 52 dE óp0w puapuuvG v Büvatat mpooOrivat (i cy fuxiav abcoU t7,/vv Éva;?$. El oov o05i dXdjictov Bóvac0r, c( epi xv Àorrüv qiepuvics; 37. xatavorgutt tà xptvx TüX aGUíXvet* o0 xomid o00i vfOti. Aéye 58 Opiv, ou03 Zolouüw £v mac» ^j; $óEx aüToU mtpuebdAero óx, Év court. 28. Ei 8$ xov y0ocov dv d ypi) a*jpepov Óvxa xal acpiov elc xA(Gavov BaXAouevov 6 Oróc obtux dipiiket, T0009 t. ov Op Gc, OAcyorttocot. 29. Kai Opurio i3; Unrtioe c gama 7) (mins, xal TE peveopitecoe. 30. 'aüra vào mavra và vy voU xócpou Uxret pv 0à 6 mari olBev Oct ypritexe vosviv. si. ID» (nreize. npovov 3v. Baaüa(av coU 0ro3, xal xaUcx mavra vpoattOvaecat bui. 32. M3 qo6oU, xà uuxpóv mo(j.vtov* Óxt eüS0xnetv 6 xav)p oju6v So0vat üuiv 13v Bacnsíav. 35. IIojoaxe «X ónapygovra Ogi»v xal Góte &Aenp.o0Uvav* otras Éautoic BaJAdvrua u3) xaAatoópeva, f)ngaupüv dvíxAev ov Év tot, oüpavotc, Órou xAEr UTC oUx Évyttt 0503 e, Otag sioe. "Orou ydp davtv 6 Onaaupóc Ópiov, Exel xai. d xapStx üuc)v Éccat. 35. "Eccwcav at óc3Ut Üputov repietiocpévat xai oí Àuyvot xatot£vot év vato yepolv Ojuov: 36. xal Oueic Ojotot dvüperrote npocSe y opévote TOV XUptoy favcóiv, mótt dvxÀucw ix vOv Yíuov, (va (A0óvroq xat xpoócavtoc süf£ux, dvolEeaty aüxi. 37. Maxdptot oí oUÀot ixeivot. obc EA0ov XÜptoe eop*jaet yov yopoüvtac: div Aévo Ouiv, 6rt mepizoecat xal dvaxAtet aUtoUc xat maprAoy Svaxovjaev aotols. 35. Kai àv Ds Ey 4T; Seur£pa quAaxi, xat dy 4; toin quAaxT £0 xal eUon 6Ute, paxaptot elatv. ol BouAot £xetvot. 39. ToUro àÀ ytvoxeve, Órt el 79et 6 olxoOtanótzc aola pa 6 xAéntne Épyevai, éypnyópnoev áv. xal oüx &v dTx£v Otopuyz,vat 10v olxov aoro. | EYATTEAION KATA AOYKAN. IB. 19. Et dicam anima mex: Anima, habes multa bona posita in annos plurimos: requiesce, comede, bibe, epuare. 20. Dixit autem illi Deus: Stulte, hac nocte animam tuam repetunt a te: qui autem parasti, cujus erunt? 21. Sic est qui sibi thesaurizat, et non est in Deum dives. 22. Dixitque ad discipulos suos: Ideo dico vobis: Nolite solliciti esse animae vestrze quid manducetis, neque corpori quid induamini. 23. Anima plus est quam esca, el corpus plus quam vestimentum. 24. Considerate corvos quia non seminant neque metunt, quibus non est cellarium neque horreum, et Deus pascit illos. Quanto magis vos pluris estis illis! 25. Quis autem vestrum cogitando potest adjicere ad staturam suam cubitum unum. 26. Si ergo neque quod minimum est potestis, quid de cxcteris solliciti estis? 27. Considerate lilia quomodo crescunt: non laborant neque nent: dico autem vobis: nec Salomon in omni gloria sua vestiebatur sicut unum ex istis. 28. Si autem foenum quod hodie est in agro, et cras In clibanum mittitur, Deus sic vestit: quanto magis vos; pusillx fidei! 29. Et vos nolite quzerere quid manducetis, aut quid bibatis; et nolite in sublime tolli: 30. Hac enim omnia gentes mundiquzrunt. Pater autem vester scit quoniam his indigetis. 31. Verumtamen quazrite primumregnum Dei et justitiam ejus; et hzec omnia adjicientur vobis. 32. Nolite timere, pusillus grex; quia complacuit Patri vestro dare vobis regnum. 33. Vendite qua possidetis, et date eleemosynam. Facite vobis sacculos qui non veterascunt, thesaurum non defi cientem, in colis, quo fur non appropiat neque tinea cor rumpit. 34. Ubi enim thesaurus vester est, ibi el cor vestrum erit. 35. Sint lumbi vestri praecincti, et lucerna ardentes in manibus vestris; 36. EL vos similes hominibus exspectantibus dominum suum quando revertatur a nuptiis; ut, quum venerit, et pulsaverit, confestim aperiant ei. 37. Beati servi illi, quos, quum venerit dominus, invenerit vigilantes: amen dico vobis quod pricinget se, et faciet illos discambere, et transiens ministrabit illis. 38. Et si venerit in secunda vigilia, et si in tertia vigilia veneti, et ita invenerit, beati sunt servi illt. 39. Hoc autem scitote quoniam si sciret palerfamilias qua hora fur veniret, vigilaret utique, et non sineret per(«di domum suam.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. «0. Kod Ouceic (vete Éxousot, &xc $ pa. o0 Boxstze 6 ufóq vou dvOperrou fpyerat. ta. Einev 91 aóx 6 IIéxpoc: Kópte, obo fiio cv srapa60)J,v tau Tav A£vetq 7j xal moe mdvrac; 43. Elnev 016 xupioc Tí; dpa. dactv 6 mt0c04 olxovóp.ox xal opóvtjsoc, Óv xaraacrioet Ó xuptoc £m «Tj, Ocpxr&(a abrou Oi&0vat aocotc £v xatpo) cvcopétptov; 43. Maxagtoo 6 SoUAo ixetvoc, Óv £A6tv 5 xüptoo aovou tbpcioet oUvux, TotoUvta. 44. AAr60 Aévo Gpiv, Ort érl müotw vot Onapyouctv aotoU xataccíjoet aocóv. "EXv 8d cir 6 oo0Xoq dxeivoc 2v 17; xap8(a abto)- Xpov(tet 6 xóptóc jou Épyeotat, xat &pbntat tUvtEtV 10UG TaiOaG xai cc maisloxac, 2o0tetv v& xal v(v&ty xat petuaxtc0ac 4e. Jte 6 xüptoc toU OoóÀou ixc(vou. iv fiu£pa $ oi mpocóox3 xai £v & pz $ ob Twoexet, xai Otyoroujaet aütóv xat 10 A£poc auroU pexà vXov dtlotov Üriaet. "Exrivoc 8À 6 6o0Xoc 6 4vouc to 0£)nua x00 xvpou aóvoU xal u3 Évoiácao pn9À movjcac mpoq và 0fAnj.a. a0r00. Sapfoevat mo)Aac 48. 6 03 13) vvoxc, motícac 6$ dGia mn Gv, Oapyice«at dXcrac. mavrl Ob ó) £0ó0v moÀó, moÀU mtnbjgerat map. aUtoU, xal $ WGp£Ütvro To0ÀU, mEptcaóttpov áxavt/covstv abcóv. 49. ITop 3,À0ov BaXetv rl; cÀv q7v, xal ct 0£X0 cl 18» dvrigOnr bo. Bértiopas 06 £50 BarerisOnvat, xal rüx cuvéyouat Fox; Oxou xeAecO. 5t. Aoxeixt Ou clpfvnv mapryevóumv Oouvat v. 55 155 o0yL, Mo óuiv, à" 3j Biapcepuaqóv. 2. "Ecovtat y&p do voU. vov mévze Ev olx vl Btauepepigfvor, tpeto érl Suciv xat 500 éri spun 53. ÜOwxpepioÜrcovrai — rac énl via) xal vlog ri matpl, ujvnp. nt mv. Üvyaxfoa xal Üuyavrp rl vv pmnvéoa, revOeoà. ànl cv vouony aózzis xat vupcam énl tv rtvüspàv abt. t4. " EAeyev 8$ xal xoiq QyAot; "Ocav lÜónxt vep£Yny dvacé)Aoucav dro Ó Suspv, e90fox, Mvexe- "Ou.6ooc £pyas, xai ylvexat obvtoc 6&5. xal Órav vórov mwfovta, Aéyexve: Oct. xaucoy £cxat, xal vivera. 66. "Y oxotta(, xà mpócormov toU oüpavoU xal Tc (7 olóare Ooxiudtetv, cov Ob xatpóv ToUtov mOX o0 Soxui dece; 57. T( 81 xal d' ÉauxGv o0 xoplveze xà. Gixatov; 58. "Dc yàp onde pec voU dvrib(xou cov em doova, dv «5 600 Coc dpyac(xv drr)AdyOacdm. abro, | wnots xavacógr as xpi tov xotr)v xat Ó xoti) mapx69 a «à modxvopt xal 6 toaxvep Ba)» at slo quAem. 6g. Asq0 Got, o0 p) éEéAOnc. PxetÜev. Étoq o0 xal to lejatxov Aer tov dxoDox. XII. 40. Et vos estote parati; quia qua hora non putatis, Filius hominis veniet. 41. Ait autem ei Petrus: Domine, ad nos dicis banc parabolam, an et ad omnes? 42. Dixit autem Dominus: Quis, pulas, est fidelis dispensator et prudens, quem constituit dominus supra familiam suam, ut det illis in tempore tritici mensuram? 43. Beatus ille servus, quem, quum venerit dominus, invenerit ita facientem. 44. Vere dico vobis quoniam supra omnia quz possidet, constituet illum. 45. Quod si dixerit servus ille in corde suo: Moram facit dominus meus venire; et ceperit percutere servos et ancil. las, et edere, et bibere, et inebriari: 46. Veniet dominus servi illius in die qua non sperat, et hora qua nescit, et dividet eum, partemque ejus cum infidelibus ponet. 47. ]lle autem servus qui cognovit voluntatem domini sui, et non praeparavit, et non fecit secundum voluntatem ejus, vapulabit multis: 48. Qui autem non cognovit, et fecit digna plagis, vapulabit paucis. Omniautem cui multum datum est, multum quaeretur ab eo; et cui commendaverunt multum, plus petent ab eo. 49. Ignem veni mittere in terram, et quid volo nisi ut accendatur? 50. Baptismo autem liabeo baptizari; et quomodo coar:ctor usquedum perficiatur? 51. Pulatis quia pacem veni dare in terram? Non, dico vobis, sed separationem: 52. Erunt enim ex hoc quinque in domo una divisi, tres in duos, et duo in tres: 53. Dividentur pater in filium, et filius in patrem suum, mater in filiam, et filiain matrem, socrus in nurum suam, et nurus in socrum suam. 54. Dicehat autem et ad turbas: Quum videritis nubem orientem ab occasu, statim dicitis: Nimbus venit; et ita (it. 55. Et quum austrum flantem, dicitis: Quia eestus erit; et fit. 56. Hypocritze, faciem cali et terrae nostis probare: hoc autem tempus quomodo non probatis? 57. Quid autem et avobis ipsis non judicatis quod justum; C80? 58. Quum autem vadis cum adversario tuoad principem, in via da operam liberari ab illo, ne forte trahat te ad ju| dicem, et judex tradat te exactori, et exactor mittat te in carcerem. 59. Dico tibi: non exies inde, donec etiam novissimum | minutum reddas.

122 IT. 1. IIagfioav 8£ cwec dv abr vO xatp. dravqéiAovttq aox6) xepl x&v. l'aÀalov, àv xà ÉycEev per cv 0vaubv abvov. 3. Kal droxpiel, firev aücoi Aoxeice. &xv obcot of l'aAOatot áyaptoAol rapk xdvrac vob DaAua(ouc éyévovro, Ott couxota. menóvOaat; 3. Ooyt, Aévo óptv: d) d&v Uu) uevavor;onxe, xdvx£q Óuolox, d ro)sics. 4. "H dxeivot of. Béxa xal xo), do! obo Éreotv 5 TUpyoc dv 1G. EO. xal dnéxcewvev abcouc, Boxeite Üxt ai rot ÓpeAérat Eyévovro Tapà mvxvtac roue dvÜpoTOUG TOUG XatotXOUvTaQ dv "[tpouea i.; 5. Ooyt, Xévo Opiv: d22' Hv i3) uecavol,onte, mdv1tc Ópottoc droAetcÓr. 6. "EXeqtv 8b xal «aítnv c3» mapaÓoA$v: XZuxiv elyfv. ctc meputtup£vnv Ev TG dumeÀGvt aUroU, xal 1X0ev UnxGv xapnóv lv aüc xai ooy, sbptv. | 7. Eirev 52 Tpoc Tv di.meAoupyóv: "IooU, 1pla £c | dg' ob fpyouat CrxGv xaprbv iv «Tj cux; va0ts xal o0«. tüpiaxo Éxxolov oüv aücrv: Iva cl xai ctv 15» xafap; e. O8 ároxpifelc £e: abro Kopie, dec aUtAv xal voUro 10 Évoc, Éux; óxou axd'jw mpl aocv xal Bauo xórpux, 9. xàv uiv movjor, xapnóv: el 9E uofiye, elc o p£23ov éxxópet; aoc. 10, "Hv 53 àiBdoxov év qu. cv cuvatqwyGv. coi« cd66aaty. iT. Kat i8ob vuv) Éyouca xveUja dioüevelac Écr, Béxa xal àxva, xal 7|v avyxóvtovoa xal i3) óuvauévr dvaxUtjat &lq 10 mavteAÉ. 12. "]8óv 568 abcrv 6 "Inaoüc rpoctoovnasv xod EUrev abt l'Uvat, ávoA£Avcat ávó «Tic doÜsvelac aou. 13. Kal éréOnxev 0t, 1& yetpac xal rapay priua dvopÓot, xat éóOtatev xov Otov. 14. "AmoxoiOel, 08 6 dpytauvdveryoc, &yavaxvoyv ác tv&) ca6 dto. dco meucev 6 "IncoUc, £Aeyev v). ÓyXor *EE ^p£pat elaly dv alc Bet ZpyatecÜar. dv vacatio oov ép óp.evot Ocpaceeóeg0e xal po v5 u£oa coU axG6dicov. 16. "Amexo(Üs 8& aci 6 xüptoc xal eirev: "Y xoxpivaí, Éxacroc ópinv c6) caGÓdto o0 Aust vov Boüv aovoU 3) «àv Óvov &xó 1i; ovre xal drayavov moxitec; t6. Taste 53 Ovyactpa "'A6oadu. obcav, fjv Éónctv 6 caxav&c, lSoó, Oéxa xal Óxvà) Een, oox ÉGet )u07vat db voU Otgj.0U toorou 1Tj fjépa coU caóÓatov; 17. Kal raUca Aéyovxoq aücou xacncyUvovro fávtéq ol dvcuxs(uevot aótip, xal müe 6 dyA« Üratpev. dm fücty coi; év&OEotc roto Ytvojcévot; Um" abtoU. 18. "EXeyev odv: "(vt ópola. do:lv f$ Bacs(a voü (s00, xal c(vt ópsotogto aov; 19. 'Ouola &cxlv xóxxo atvámttox, Óv Aa Gov avÜpurmoc EYATTEAION KATA AOYKAN. IT". XIII. 1. Aderant antem quidam ipso in tempore, nuntiantes al&a Icom illi de Galilzis quorum sanguinem Pilatus miscuit cum sacrificiis eorum. 2. Et respondens dixit illis: Putatis quod hi Galileel prae omnibus Galilzeis peccatores fuerint, quia talia passi sunt? 3. Non, dico vobis: sed nisi poenitentiam habueritis, omnes similiter peribitis. 4. Sicut illi decem et octo, supra quos cecidit turris in Siloe,et occidit eos: putatis quia et ipsi debitores fuerint praeter omnes homines habitantes in Jerusalem? 5. Non, dico vobis: sed si peenitentiam non egeritis, omnes similiter peribitis. 6. Dicebat autem et hanc similitudinem: Arborem fici babebat quidem plantatam in vinea sua, et venit qucrens fructum in illa, et non invenit. 7. Dixit autem ad. cultorem vinéz: Ecce anni tres sunt exquo venioquzerens fructum in ficulnea hac, et non inve nio: succide ergo illam; ut quid etiam terram occupat? 8. AL ille respondens dicit illi: Domine, dimitte illam et hoc anno, usque dum fodiam circa illam, et mittam stercora: 9. Et siquidem fecerit fructum: sin autem, in futurum succides eam. 10. Eratautem docens in synagoga eorum sabbatis. 11. Et ecce mulier que habebat spiritum infirmitatis annis decem et octo; et erat inclinata, nec omnino poteraf sursum respicere. 12. Quam quum videret Jesus, vocavit eam ad se, et ait illi: Mulier, dimissa es ab infirmitate tua. 13. Et imposuit illi manus, et confestim erecta est, el glorificabat Deum. 14. Respondens autem archisynagogus, indignans quia Sabbato curasset Jesus, dicebat turbs: Sex dies sunt, in quibus oportet operari: in his ergo venite, et curamini, et non in die sabbati. 15. Respondens autem ad illum Dominus dixit: Hypocrite, unusquisque vestrum sabbato non solvit bovem suum aut asinum a przsepio, et ducit adaquare? (6. Hanc autem filiam Abrahe, quam alligavit satapas ecce decem et octo annis, non oportuit solvi a vinculo isto die sabbati? 17. Et quum haec diceret, erubescebant omnes adverse rii ejus; et omnís populus gaudebat in universis que gloriose fiebant ab eo. 18. Dicebat ergo: Cui simile est regnum Dei, et eui st mile s&&stimabo illud? 19. Simile est grano sinapis quod acceptum homo misit

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XIV. É6a)ev «lc x3iov ÉautoU- xal züEnoev xal éyévexo el Bívàpov u£a, xal vk. mattivà. 100. oüpavoU xartoxáwo6tv dv toic xAaDot; aroo. »0. Kal zd)uv eixev: T(vt ópouocw cv BacUalav TOU Üt00; $1. 'Opola daxtv Copon, f| Xa6o00a vuvi) Expos als disópou aáta «pla, Éox, ob £tupu6r, 6Xov. 12. Kal Bumopeusro xatà móng xat xojux SidGxtov xal vopt(av motoópusvos elc "Iepouoadviu. 33. Elrtv 0b advo cw; Küpu, «l 0M ot elclv of aw(oi.evot; 6 8b. eixev moo abtoUc 24. "'Ayov(tec0s. slos)Ortv 0ux vc otv; toÀne Pu X0)J0(, Aéyto Opsiv, (ntjoouctw elosA0riv xal oüx loyUgOUGlv. 95. 'Ag' ob àv tloé)0n 6 olxobtomóvng xal dmoxÀsicv vv Oopav, xai dpEna0e lE Éovavat xal xpoustv tAv OUpzv Aéyovet,: Kopus, dvoizov. ftv. xal droxpvOcl; 2pet ópiv* Ox olBa bp ac To0ev dax. 28. ''óxs &pzca0e Xévew: " Eoayopav. ivormtov ao0 xal éxíop.ev, xai 2v vais mÀaetai, fuo atas. z7. Kal iget ópiv: Oóx olóa Gpüc xóüev dor: dnócTw*& dc dpoU rdvetc, Ppyávat douxlac. 18. 'Exei £ava t6 xaO xaló Bpuypóc x&v 090vTwv, Óvav óUyzcOr 'AfpaXp. xal 'Ioaàx xal 'Iaxoó6 xal Táviae touc mwQopTtac Év 1zj Baauiela coU OtoU, Onde 6 ix6a)) ou évouc fto. 39. Kai fLouctv dmó dvarolGv xal Üucpunv xol Boa xal vótou, x«l dvaxDiOr/covrat dv. 3j Bacüata toU Oeov. 30. Kal i50, cloiv (a4 xot ot Écovtas mporcot, xai elolv rpi»tot ot £covra: £ayaot. 31. 'Ev a073j t7; u£pa mpoa700v vwt Oapiatot AÉovtef aov) " EGeA0e xal mopeoou évvsUOsv, 81 "HooÓnc 0£)e 0€ droxtetvat. 31. Kal elnev abxoiz* IHopsuüfvrec sÜxocs c5 d) vtxt 12015" "I0o0, dx6dJX«o BGawóvia xal ldostc dxo£X fjjspov xat aüptov, xai x7, splen fipépa. veXavoogat. 33.. ID.v 8e pa ov juspov xal adptov xal t7 éyopévn ToptUea0at, Oct oOx dvB£y evav mpogri try dmoAE£o0ai Ero "[spouca Axa. 34. "[epoucaAng. "IepousaVÁu., 5$; &roxvelvousa touc xpo/ta, xxl Juo6oloüca ToUc dTecTaAjiÉvouc Tq autáv, Tocaxi 40£ÀAnca inwuvdLlat vk vÉxva cou Óv veóxov Ópvt vy ÉautT., voaatky omó và mrépuyac, xal oox 700tAvcarct. 35. 'ISo0, ápistat Gpitv 6 o(xoc Ojunv Épnjoc. Mo 8$ opi, 6r ob. 3) Ond pe Eee fíEec dcs eee EoÀoqni£vos 6 dp óptvos dv óvóp.att xupíov. IA". 1. Kal Zyévexo dv xà elotüsiv abciv elc oixóv ctos T&v dpyóvvav xi)v Dapwsaluv ca66dtw qa[tiv dpvov, xal «rol 3jcav vex patmpoü[utvot xo óv. in hortum suum, et crevit, et factum est in arborem magnam; et volucres coeli requieverunt in ramis ejus. 20. Et iterum dixit: Cui simile aestimabo reguum Dei? 21. Simileest fermento quod acceptum mulier abscondit in farina sata tria, donec fermentaretur totum. 22. Et ibat per civitates et castella docens, et iter faciens in Jerusalem. 23. Ait autem illi quidam: Domine, sí pauci sunt qui aalvantur? Ipse autem dixit ad illos: 24. Contendite intrare per angustam portam: quia multi, dico vobis, quierent intrare, et non poterunt. 25. Quum autem intraverit paterfamilias, et clauserit o» stium, incipietis foris stare, et pulsare ostium, dicentes: Domine, aperi nobis; et respondens dicet vobis: Nescio vos unde sitis. 26. Tunc incipietis dicere: Manducavimus coram te, et bibimus, et in plateis nostris docuisli. 27. Et dicet vobis: Nescio vos unde sitis: disceditea me, oinnes operarii iniquitatis. 28. Ibi erit fletus, et stridor dentium, quum videritis Abrabam, et Isaac, et Jacob, et omnes prophetas, in regno Dei, vos autem expelli foras. 29. Et venient ab oriente, et occidente, et aquilone,et austro, el accumbent in regno Dei. 30. Et ecce sunt novissimi qui erunt primi, et sunt primi qui erunt novissimi. 31. In ipsa die accesserunt quidam pharisseorum, dicentes illi: Exi, et vade hinc, quia Herodes vult te occidere. 32. Et ait illis: Ite, et dicite vulpl illi: Ecce ejicio dae monia, et aanitates perficio hodie et cras, et tertia die consummor. 33. Verumtamen oportet me hodie et cras et sequenti die ambulare, quia non capit prophetam perire extra Jerusalem. 34. Jerusalem, Jerusalem, qua occidis prophetas, et lapidas eos qui mittuntur ad te, quoties volui congregare filios tuos, quemadmodum avis nidum suum sub pennis, et noluisti! 35. Ecce relinquetur vobis domus vestra deserta. Dico autem vobis quia non videbitis me donec veniat quum dicetis: Benedictus qui venit in nomine Domini. XIV. t. Et factum est quum intraret Jesus in domum cujusdam principis pharisaeorum sabbato manducare panem, et ipsi observabant eum.

124 2. Kalióoó, dvOpurroc tt v 68pwrixóc Éumooatev aÓtoU. 3. Kal d roxpiüclc 6 "Insouc eirey TpÀ Tobc vouixoU; xai Oapicalouc Mv? El. -eocw cQ ca66dvo Gpameuttv; 4. OL foi acav. xal éna6opevo idcato aótóv xxl dx£Auctv. 5. Kal droxpi8el; mpóc abrouc etxev: Tívo; TINY voc *j BoUc &l« go£zp meativat, xal oüx e00£oc dvaaiat aozoy 1T, Au£oa o0 cab6azou; 6. Kal o)üx loyusav dvtamoxgi0Zvat abt mpóq taUca. 7. "EXeyev 53 mpbc ToUc xexXnuévou; mapaboArv, én£g oy mi, kc mpooxAustao ÉceAEvovro, Aévov mpoe GUTOUG 8. "Ocav xAvf7 elc vdpouc, i3) xavaxA07c cle c7,v mporoxAtg(av: uojmove évrusóvepóc aov Y xexÀAnuévoc Üm' aUtov, 9. xal 2)0ov 6 ai xai abrbv xaAÉcac ipti cov AX ToUtt TóTOV, xal vóxt dpUr iex alay ovo àv Ecyacrov tÓTOV XGTÉJElV. t0. 'AXX Órav xXwüTc, moptuücl; dvdmeGt tl Tv fc axvov 1ónov, iva. 6vav ÉA0v, 6 xexXvxeq at dpet cov Oe, mpocavdÓrÜt áwttpov: róte Éovat aot Dota iveyrtov 10v Guvavaxetu£voy Got. Uu. "Oct xac 6 oov Éauxóv. varetwo0/.oevat, xal ó caT£tGv Éauvóv Go riezat. i2. " EXevsv 52 xal v6 xexXnxoct aócdv* "Ozav voi, dotgcov 7| O&tmvov, ji7| uvet roue gÀou, aov, un3E touc dOgÀgoUe Gov, A53 touc cuv [tvet, cou, jim86 vetcovac TÀouslouc* u.Xjmote xal aótot c&. dvrixaAéaugty xal yévr,cal cot dvcanóboua. 13. "AX Érav moUrc Soy*v, xdÀet Troy oUc, dvaTjpoUc, JtÀOUG, TUpAOUG* 14. xai jaxdoptoc fov, 6xt ox. Éyouaty dvvommoóooval cov- dvza moóo0,oerat yao cot dv cT, dvaataaet ttv &xalov. 15. "Axouca 0 vic t&v cuvavaxetuévov vata eirev aotip* Maxdpto; &q edyevat &pxov év «rj BaoUke(a. coU cou. t6. 'O 53 elrev axi "AvOpurroc ttc Érolnaev Belrtvov £yav xat éxdAecev ToÀÀoUc, 77. xal dméotsQev vov Oo0Àov aüvoU T7 (pa ToU Beercvov elretv cote xexAnafvots ÉpyecOat, xcov, Exo iavty xavca. 1$. Kal fjpEavxo dzxó uii, máveec mapavreio0at, 6 Tpóvroc Eimev a0 "Aqpov?yópaca xal dva(xny. Éjo é£EeAOsty xat lGetv aüx0v* £px&) ce, Ége [ue mapntraévov. 19? Kal Écepoc eUxsv- Zeb Boov sjópasa ríévcs xai TtopeUoj.a.t Goxtuudaat aücx * pori) ce, Éye ue maprcmvov. 20. Kal Érepoc eixev* l'uvatxa. Érrux xat i xoUzo o9 Sóvaua Priv. EYATTEAION KATA AOYKAN. IA/^ 2. Et ecce homo quidam liydropicus erat ante illum; 3. Etrespondens Jesus dixit ad legisperítos et pharisteos, dicens: Si licet sabbato curare? 4. At illi tacaerunt. Ipse vero apprehensum sanavit eam, ac dimisit. 5. Et respondens ad illos dixit: Cujus vestrum asinus aut bos in puteum cadet, et non continuo extrahet illum die sabbati? 6. Et non poterant ad hzc respondere illi. 7. Dicebat autem et ad invitatos parabolam, intendens quomodo primos accubitus eligerent, dicens ad illos: 8. Quum invitatus fueris ad nuptias, non discumbas in primo loco, ne forte honoratior te sit invitatus ab illo, 9. Et veniens is qui te et illum vocavit, dicat tibi: Da huic locum: et tunc incipias cum rubore novissimum locum tenere. 10. Sed quum vocatus fueris, vade, recumbe in novissimo loco: ut, quum venerit qui te invitavit, dical tibi: Amice, adscende superius. Tunc erit tibi gloria coram simul discumbentibas. 11. Quia omnis qui se exaltat, humiliabitur, et qui se humiliat, exaltabitur. 12. Dicebat autem et ei qui se invitaverat: Quum facis prandium aut coenam, noli vocare amicos tuos, neque fratres tuos, neque cognatos tuos, neque vicinos divites: ne forte te et ipsi reinvitent, et fiat tibi retributio. 13. Sed quum facis convivium, voca pauperes, debiles, claudos, et czecos: 14. Et beatus eris quia non habent retribuere tibi: retribuetur enim tibi in resurrectione justorum. 15. Haec quum audisset quidam de simul discumbentibus, dixit illi: Beatus qui manducabit panem in regno Dei 16. At ipse dixit ei: Homo quidam fecit cenam magnam, el vocavit multos. (7. Et misit servum suum liora cena dicere invitatis ut venirent, quia jam parala sunt omnia. 18. Et cmperunt simul omnes excusare. Primus dixit ei: Villam emi, et necesse habeo exire, et videre illam: rogo te, habe me excusatum. 19. Et alter dixit: Juga boum emi quinque, et eo probare illa: rogo te, habe me excusatum. 20. Et alius dixit: Uxorem duxi, et ideo non possum venire.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XV. 21. Kal ragaqevópevoc 5 6o0Aoc dro ry&ev tà xuplo auto) taUra. cÓrs OpyioOel; 6 olxoDso noto eUxev TD £o0X« abvoU- "EteA0s vay £ux, el; vàc nAate(ae xal popas trio TÓAsox, xai c0Uq mmy oUs xai dvaTjpouc xal up AoUc xal poo elaa aye is. 12. Kal lnev 6 GoUAoq* Kopte, vévovev x; énéxatac, xal £x xóroq &£oclv. 23. Kal eixev 6 xüpto, Tpo« vov OoUAov * "EEeA0s elo ti, $O00c xal qpaypo06, xal dvaxacov elacA0ctv, Uva qeuiuoo 6 olxóc uou 24. À£vc Y&p Opiv, &vt ouíel, T&v. dvópiv. Exetviov TOv x£x)mpu£voov yeóctxal jou xou Oeimvov. 95. Xuvtropruovto 0i abcio O4 Aot moA)ot, xat a1paQt £Urev póx aótoUc* 96. El cw fpyezas mpi a3 xat o0. utaet sov marépa ÉauxoU xal cv unt£oa xal vv vuvaixa xal tà véxva xai robe de) oue xal vàq dsAoac, Fx O6 xal c7v ÉavtoU Voyv, oà SUvaral joo e(vat uarie. 27. Kal & oo fjaecdlet vov erapiv íautoU xal Zoyerat óx(ato uou, o0 Oüvatat tou £ivat uam. 28. Tí yàp éE Gv O£)tov mropyov olxo&opzia: obyl pürcov xa (aac m ltet 71v 0andvry, el £46 el; ánaptgp óv; $9. "]va jo /roxe Oévroc aócoU Ocp£Atov xal i3) loyàovto« éxceAécat mávete ol Otopoüvcec doboeyvvat djcatCe arp, 30. AÉovttc: óc obtoc $ &vOpwoc Tjotaro olxoSoIsttv xal oóx loyuctv ixveMaa:. st. "H. cí; Baguiebe mopeuóu£vo; cuubadiv Écfpo Bac ec el, móAegov o9yl xaficac Tportov BouAeóeva:t, el Ouvaxvóc £aciy. dv Géxa. jy Ouaaty ónavizjoai cQ xà tlxocot 4 udo 3pyop.évo im abtóv; 32. El 83 uiye, Fri abxoU móppo Óvvoc mproÓs(av árocce(Aa épurü cà elo elodvnv. 33. OUrex; oov vc dE opui Éc ox drovdcotra: n8ety toig ÉautoU ündpyouci oU ÜUvatat poU £(vat pa6n c. 34. KaAbv vo KAac dày 62 50 dac uapav0T, £v «lvi dpruOfjoecat; 35. Os elc 47,» oóct elc xompíav sóüevov datwv* Eo BdJ3.oustv ad16. 6 Dy Qrx dxoüetv &xouéto. IE'. I. "Heavy 82?vy(Coveec aucQ ol ceAovat xal ol áp.apttÀ0l dxoutty aOtoU. 3. Kal &veqorrotov ol Gapisatot xal ol Yong parete Mxovxec* 6 oU t0q áp.aproAoUc npogó£y eat xal auv&a0(st aucotc. 3. Elxev 5d npóc abxoU c)» napa60Jv vautov Mv* 4. T(c dv6porrox éE Opuov Éjov. Exaxóv mpó6ara xal dro) £aac £v dE abcó)v o0 xavaAse(ret c Pvevrixovta dvvía dv «5 ipfo xal moprütrat érl v0 dmoAw0c, Éux ETAT P 125 21. Et reversus servus nuntiavit hsec domino suo. Tunc iratus paterfamilias dixit servo suo: Exi cito in plateas et vicos civitatis; et pauperes, ac debiles, et ceecos, et claudos introduc huc. 22. Et ait servus: Domine, factum est ut imperasti, et adhuc locus est. 23. Et ait dominus servo: Exi in vias et sepes, et compelle intrare, ut impleatur domus mea. 24. Dico autem vobis quod nemo virorum illorum qui vocati sunt, gustabit ccenam meam. 25. Ibant autem turbi»e multe cum eo; et conversus dixit ad illos: 26. Si quis venit ad me, et non odit patrem suum, et matrem, et uxorem, et filios, et fratres, et sorores, adhuc autem et animam suam, non potest meus esse discipulus. 27. Et qui non bajulat crucem suam, et venit post me, non potest meus esse discipulus. 28. Quis enim ex vobis, volens turrim «edificare, non prius sedens computat sumptus qui necessarii sunt, si habeat ad perficiendum, 29. Ne, posteaquam posuerit fundamentum, et non potuerit perficere, omnes qui vident, incipiant illudere ei, 30. Dicentes: Quia hic homo cepit edificare, et non potuit consummare? 31. Aut quis rex iturus commitlere bellum adversus alium regem, non sedens prius cogitat si possit cum decem millibus occurrere ei qui cum viginti millibus venit ad se? 32. Alioquin, adhuc illo longe agente, legationem mittens rogat ea quae pacis sunt. 33. Sic ergo omnis ex vobis qui non renunciat omnibus qua possidet, non potest meus esse discipulus. 34. Bonum est sa). Si autem sal evanuerit, in quo condietur? 35. Nequc in terram neque in slerquilininm utile est, sed foras mittetur. Qui habet aures audiendi, audiat. XV. t. Erant autem appropinquantes ei publicani et peccatores, ut audirent illum. 2. Et murmurabant pharisei et scribae dicentes: Quia hic peccatores recipit, eL manducat cum illis. 3. Et ait ad illos parabolam istam; dicens: 4. Quis ex vobis homo qui habet centum oves, et sí perdiderit unam ex illis, nonne dimittit nonaginta novem in deserto, et vadit ad illam quie perierat, donec inveniat eam?

120 6. Kal «6p értc(noty dni touc Diuouc ÉautoU ya(pov, 6. xal 60v slc xóv otixov cuyxaJasi touc qlAouc xal voc ye(xovac Myov abroic* Xuyydonré uot, xt ebpov tb mpobarov jou tà d0ÀtÀÓR. 7. Ayo byiy, 6x obtoc yapk favet iv. vio obpavi irl ÉVi áyaproAG ueravooUvtt 7| Er dvevrixovra ivvía Bucalow, olrtvec o0. qpelav Pyouctw uexavolac. 8. ^H (c yov) Space Fyouca 8£xa, dàv &xoAéon Boa uv lav, oo4l drxet Ay vov xal capot vy olxiav xal Untet émtueAG Etc Ócou £p; 9. Kal ebpoUca avyxaYei tà oae xal qelxovag M400ca* Xuyydpnié uot, xi &Upov vÀv Ópagu3v $v árosca. 10. OUxexc, J£vo). Ouiv, gap viverat iveyriov cOV dyqÉov. x00 coU. ài évl ác prop. puevavooUvtt, 1I. Efxev 5£- "Av0purróc c elyev 800 vlodc. 12. Kal eimev 6 verapoc abzóv v map: IIavsp, Bóc iot «o émi6d0Oov uot uípoc xri, odniac. xal Ovav a)toi, xóv fov. 13. Kal pue! o0 mo)ÀÀc Áápípac avvava yov. &mavea 6 veotepoc vio dmtOvjurosv sl; yopav paxpdv, xal Bxei Guaxóomiotv v) oüg(av aücoU (Ov dourrux. M. A«xavígcavio, 6b aüroU mávta évíveco Jud, loyupk xarà cvv yopav ixelvnv, xal abvóq fiplato baceptioQat* 16. xal Toptuüsl; éxoAiX0n Évi vàv molwDw cfc yopas ixslvre, xal éxspyev aütüv tlc xàv dypóv abcoU Booxetv y otpouc. 16. Kal ére0Uuet y&uloat cv xodav aóco0 dmb Uv x£patov Óvy Jja8iv ol y9ipot, xai obótiq FETIAY abt. 17. El; Éaucby 53 dA0ív £o: Ilóoot uía0tot x00 matpó pou mtpusGtUovtat dorwv* Py Óà 5e Auub &xó)Àuuat. 18. "Avacti moptógojuat Ttobc cv matépa uou xai ipió aóxio* TIdvep, fikaprov elc vov oüpavbv. xal dvoiqttov cOU* 19. o)xéc elgl dfi xXAnüfvai vióc cov* molnoóv p x, Eva. vv. [tof (ov cov. 30. Kal &vaccàc 30cv pic xàv macípa abvoU, £c 6i aüroU uaxpàv dnéyovtoc £(5ev abxby 6 macT)p aüroU xal data vy via0n, xai Dpaj.v énémeaev érl xov cpáynÀov «ütoU xai xat£p(Anoev a)cóv. 21. Einey 51 aov5 6 vióc* IIavep, faprov elc ov oópavbv xal évorttov. ao0* oüxért elu dioc xÀ ms vat vloc cov. 93. Einev 5» 6 map Tpóc coüc OoUÀou, aütoU: Tayó 3tvérxate cro)Av cA» mpotrv xal dvbocact aOt0v, xal &óve BaxcuAtov elc vv yetpa aóT0U xai broOfuata. elc tobo móOa adtoU, 33. xai évéyxate tóv ogyov t0v aireuxóv xal OUgatt, xai qa yóvteo eugpavOOpevEYAITEAION KATA AOYKAN. IE. 5. Et quum invenerit eam, imponit in humeros suos gaudens: 0. Et veniens domum, convocat amicos et vicinos, dicens illis: Congratulamini mihi qula inveni ovem tneam quz perierat. 7. Dico vobis quod ita gaudium erit in ccelo super uno peccatore paenitentiam agente, quam super nonaginta novem justis qui non indigent poenitentia. 8. Aut quie mulier habens drachmas decem, 8i perdiderit drachmam unam, nonne accendit lucernam, et everrit domam, et quzrit diligenter, donec inveniat? 9. Et quum invenerit, convocat amicas et vicinas, dicens: Congratulamini mihi quia inveni drachmam quam perdideram. 10. Ita dico vobis, gaudium erit coram angelis Dei super uno peccatore penitentiam agente. 11. Ait autem: Homo quidam habuit duos filios; 12. Et dixit adolescentior ex illis patri: Pater, da mibi portionem subetapntie que me contingit. Et divisit illis substantiam. 13. Et non post multos dies, congregatis omnibus, adolescentior filius peregre profectus est in regionem longiaquam, et ibi dissipavit substantiam saam vivendo luxuriose. 14. Et postquam omnia consummasset, (acta est fames valida in regione illa, et ipse ccepit egere. 15. Et abiit, et adhiesit uni civium regionis illius. Et misit illum in villam suam ut pasceret porcos. 16. Et cupiebat implere ventrem suum de siliquis quas porci mandacabant; et nemo illi dabat. 17. in se autem reversus, dixit: Quanti mercenarii in domo patris mei abundant panibus, ego autem hie fame pereo! 18. Surgam, et ibo ad patrem meum,, et dicam ei: Pater, peccavi in celum, et coram te: 19. Jam non sum diynus vocari filius tuus: fac me sicut unum de mercenarils tuis. 20. Et surgens venit ad patrem suum. Quum autem adhuc longe esset, vidit illum pater ipsius, et misericordia motus est, et accurrens cecidit super collum ejus, et osculatus est eum. 21. Dixitque ei filius: Pater, peccavi in ccelum, et coram te: jam non sum dignus vocari filius tuus. 22. Dixit autem pater ad servos suos: Cito proferte stolam primam, et induite illum, et date annulum in manum ejus, et calceamenta in pedes ejus; 23. Et adducite vitulum saginatum, et occidite, et manducemus, et epulemur:

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XVI. 34. ri obro; 6 vios uou. vexobo Jv xai dvftnotv, dxxo)eoAóx, 7v xal £üpíUn. xai Totavro süppaivsc0at, 95. "Hv 98 6 viàx aüxoU 6 mosa6ütepos £v d ypio. xal éx ipgoutvog "Jyywtv Tj olxia, Tixoucev. aup.povíaq xal yoptov' 26. xal mpocxaAeGduuevo, Éva vOv ma(Bwv érovOaveto c( ev, ta Uta, 37. 'O 82 efnev. abt * Bxc 6 dbsAde cou fixe, xal l6uctv 6 xavíjo cou 1àv p.0c,0v x0v atreurov, Óxt Uptaivovta aot0v dréAa6ev. 28. Doríc0v, 63 xat oóx 7|0c)ev clocX0stv. 6 PETS tho a0100 iEeX0Ov mapexdAet aUxov. 29. 'O 8& &moxgiüslg eixev cip mazpl aótoU* "]OoU, togata cr) GouAsÓw got xal obO£roxe évxoljv aou vaQ7À00v, xal dol oó8£rove Ebwxac Éptpov iva. uex& vOv qÜuov jou £óypavOo 3S0. Ür& Bà b vió cou obroc b xatagxYov cou tbv Blov ue: tv vopviv 3A0tv, düucac abr rbv cirtuvóy pógy ov. 31. 'O 8 elrey a01G - Téxvov, cb xdvtors ez! dpioo el xai x&vra. t& du ad dor: 32. EiógpavO7va: 66 xal yagrivat Eri, &vi 6 GBeupóe gou oUtoG vEXQOG dw xal dvéznarv, dmolu)ug Av xci £bp£02. IG. 1. " EAeqav 82 xal xpox touc j.a8n1àc abvou- "AvOpofós tt; jv Ào0toe Éq ely Ev olxovópiov, xai oütog Bu6)xr, a916 dx; OuxexopniLov 1& ómdpy oves aotoU. 2. Kal qov/cac aurov e(xsv aüto* T( voUro dxouto £pl coU; &móOoc vóv Àóyov cic olxovopsta.e gou * o0 vào Ouvf,ov, Ext olxovop.eiv. 3. Eixey 8$ dy éauxio 6 olxovópoc* Té movíco, &x 6 xópióc pou doatpetvat vv olxovop(av án dj.oU; axamt£ty oUx la oo, éxaiceiv aleyovopat. 4. " Eqvoov tí rtovía0, (va. 8xav.eca0xa00 dà cT olxovop.(ac BéEevrait jue el; touc olxouc Éxutav. 5. Kai npooxaAecduevos fva Éxaccov t&v y ptopcü.et&v toU xupiou ÉautoU Dieyev 9 moro: ILócov ógsiJets t6) xuptto j40U; e. 'O 8à elxev- "Exacov Bdxouc Jalou. xal gixev a0t6* AéEat cou 10 Yodq«a xad xa&(cac xay fox; vpdiyov T£vUt/xovta. 7. "Extra. Écéoo tirev* Xo 81 móaov àgeDi;; 6 0 elrtv* "Exacby xópouc c(rou. AMéyei aücvip: Aífot cov T& Ypdp iara xal ypdiyov óyOofxovza. 8. Kal érjvectv Ó xüpios tov olxovojsov v &Otx(ac, 6vx pov(puoc éxoínatv* Brt ol viol toU alvo, roUtou epovuorepot üxip couc ulouq toU quróq elc vv Ytvtv v)» íautv slalv. 9. Kal 2v ópiv Ato, rotfcave Éaucois olÀouc dx *oU sag quoyl 7 dOtxlac, (va Ocav DO irte Otkovtat p.c el, vq aleov(ouc aexnvd«c. 1. 'O mw dv Daylewp xal iv Tro) mtotóG 127 24. Quia hic filius meus mortuus erat, et revixit; perjerat, et inventus est. Et cceperunt epulari. 25. Erat aulem filius ejus senior in agro; et quum veniret, et apropinquaret domui, audivit symphoniam et chorum; 26. El vocavit unum de servis, et interrogavit quid bec essent. 27. Isque dixit illi: Frater tuus venit, et occidit pater tuus vitulum saginatum, quia salvum illum recepit. 28. Indignatus est autem, et nolebat introire. Pater ergo illius egressus, ccpit rogare illum. 29. At ille respondens dixit patri suo: Ecce tot annis servio tibi, et nunquam mandatum tuum preelerivi, et nunquam dedisti mihi baedum ut cum amicis meis epulaTer: 30. Sed postquam filius tuus hic qui devoravit substantiam suam cum meretricibus, venit, occidisti illi vitalam &aginatum. 31. At ipse dixit illi: Fili, ta semper mecum es, et omnia mea tua sunt: 32. Epulari autem et gaudere oportebat, quia frater tuus híc mortuus erat, et revixit; perierat; et inventus est. XVI. 1. Dicebat autem et ad discipulos suos: Homo quidam erat dives qui habebat villicum; et bic diffamatus est apud illum quasi dissipasset bona ipsius. 2. Et vocavit illum, et ait illi: Quid hoc audio de te? redde rationem villicationis tue: jam enim non poteris villicare. 3. Ait autem villicus intra se: Quid faciam, quia domínus meus aufert a me villicationem? fodere non valeo, mendicare erubesco. 4. Scio quid faciam, ut, quum amotus fuero a villicatione, recipiant me in domos suas. 5. Convocatis itaque singulis debitoribus domini sui, dicebat primo: Quantum debes domino meo? 6. At ille dixit: Centum cados olei. Dixilque illi: Aodipe cautionem tuam; et sede cito, scribe quinquaginta. 7. Deinde alii dixit: Tu vero quantum debes? Qui ait: Centum coros tritici. Ait illi: Accipe litteras tuas, el scribe octoginta. 8. Et laudavit dominus villicum iniquitatis, quia pruden ter fecisset: quia filii hujus seculi prudentiores filiis lucis in generatione sua sunt. 9. Etego vobis dico: facite vobis amicos de mammona iniquitatis, ut, quum defeceritis, recipiant vos in eterna tabernacula. 10. Qui fidelis est in minimo, et in majori fidelis est; et quiin modico iniquus est, et in majori iniquus esL

128 11.. El odv dvxio dixe) ruv uo col oox dyévecOs, 16 dAnüwóv. cc Óuiv mioteoaet; 12. Kad el dv x. diXoxplo mrtol oóx éyévecüs, có opéxepov vic moet optv; 12. Oó8cl; olxécvnc Süva xat Buclv. xupíot; BouJeietw: 3 yàp xov Éva piorjoet xa xv Écepov d'rocmaec, 3) Évoc dv8fterai xal voU Évépou xaTappov/ott. o0 OUvacür Oei) GouAsUetv xat jaagquovat. 14. "Hxouov 5£ Távta ra0ra ol GDapusatot o apropo Urdgyovec, xal depuxvfpitov abtóv. t5. Kal eimev abcoig: "Yusic doxà ol Duxatobveto Éaucobc Evorrtoy t&v dvÜpormuv, 6 88 Otóc ywocxet tác xapBlac üpisv* Ürv v6 dy dv8porrot, oynAov Bé vYa àvorttov. x0 Oo daív. 16. 'O vópox xal ol mpogrivat £y ot "Iodvvou * dro «ote $j Bacüela coU Oro sóayyeAterat xal müc ic aov) Biitezat. 5; Eóxonuxtgov 8É dcstv *óv o0pavóv xal vÀv q3v mapsAOetv, 3 voU vópsou ulav xepaíav mecetv. 18. IIàg 6 dxoAónv Tv Tuvaixa «óvoU xat yap.ov Éxcépav uotyedet, xat $ dmoVeAup.évny ám dvbpbc vagi [Aot £Utt. I9. "AvOpurróc ttc 4» TÀoó7tg xal évtbibUoxsto moppopav xal Boccov, £óppatvop.evos xa.O' fu£oav Aap.TpoX. 20. IIxtoyoc 8€ tic 3v óvóp. ai A apos, 8c £666 mro Tob 0v muAGiva. aUToU elAxtotaévos, 21. xat émiüupv yopracÜTjvat &mó cO olov tv mutróvtoy dm0 c, tpaTÉ nc ToU TÀouclou* xal ou6slo éB(Bou abvip. àÀÀÀ xal ol. xóveo £pyópevot émÉAetyov x K)xv, aot0U. 22. '"Ey£vexo 5 &xoüaveiv 16v mtv xa deve 07vxt x0c0y. Urb vOv dyéAov tlc 10v xóXrov 'A6padp&n£Üavev 53 xal 6 mÀoUctoc xai ixdv, iy v&) dO». 23. 'Exdpac 8À coUe óo0aÀo0c aUroU, ümdpymov Ev Baodvot;, óp8 "'A6puàj. dmo paxpo0ev. xal. Aatapov £v «otc xóAmote &OTOU. s»4. Kal abc quvsae timev. Tlárep "A6pady., iMnoóv p.e, xal mépapov A&tapov lva. Bdim có dxpov 00 BaxtüAou a0toU ÜOntoq xal xacadolr vv qA600av uou, $1 8&uvijp.at £v «3j gAoyt caía. 295. Elnev 8&. arp 'A6padp: Téxvov, uvfioünrt Ut dréAaÓs, cà dax év xj o, aou xai Adlxpoc 6pkolux tk xaxd: vüv 83 t xapaxaAsizat, cu 5d óCuvitaat, 26. Kal ivy mBactv touto! uexato fov xal 0p yácpa uíya Écvápuxtat, Éric ol OcXovcec Óux6Tiva. Év0cv poc Otdic p Bovovrat, imd Exsiüsv c Ore: dca. 27. Einev 8€: "Eget oUv G£, tds, (va mj me a0cby elg cv olxov toU matpóc [Aou 28. £go ykp mévce d3eAgone Ürtox; Gau prógna: aote, (va 3, xat abxol. DA Omoc slc xov tortov oUtov vfi Bacavov. EYATTEAION KATA AOYKAN. IG. laxi, xal 6 dy 0A o G3uxo xal £v roJA) dOtxóq égvtv, 1 11. Si ergo in iniquo mammona fideles non fuistis, quod verum est quis credel vobis? 12. Et sl in alieno fideles non fuistis, quod vestrum est quis dabit vobis? 13. Nemo servus potest duobus dominis servire; aut enim unum odiet, et alterum diliget; aut uni adhzrebit, et alterum contemnet: non potestis Deo servire et mammonae. 14. Audiebant autem omnia bac pharismi, qui erant avari, et deridebant iilum. 15. Et ait illis: Vos estis qui justificatis vos coram hominibus: Deus autem novit corda vestra: quia quod hominibus altum est, abominatio est ante Deum. 16. Lex et prophetze usque, ad Joannem; ex eo regnum Dei evangelizatur, el omnis in illud vim facit. 17. Facilius est autem ccelum et terram przeterire, quam de lege unum apicem cadere. 18. Omnis qui dimittit uxorem suam, et alteram ducit, meechatur; et qui dinilssam a viro ducit, mochatur. 19. Homo quidam erat dives qui induebatur purpura et bysso; et epulabatur quotidie splendide. 20. Et erat quidam mendicus, nomine Lazarus, qui jacebat ad januam ejus, ulceribus plenus, 21. Cupiens saturari de micis quae cadebant de mensa divitis; et nemo illi dabat: sed, et canes veniobant, et lingebant ulcera ejus. 22. Factum est autem ut moreretur mendicus, et portaretur ab angelis in sinum Abrabee. Mortuus est autem et dives, et sepultus est in inferno. 23. Elevans autem oculos suos, quum esset in tormentis, vidit Abraham a longe, et Lazarum in sinu ejus; 24. Et ipse clamans dixit: Pater Abraham, miserere mei, et mitte Lazarum ut intingat extremum digiti sui in &quam ut refrigeret linguam meam, quia crucior in hac flamma. 25. Et dixit illi Abraham: Fili, recordare quia recepisti bona in vita tua, et Lazarus similiter mala: nunc autem hic consolatur, tu vero cruciaris. 26. Et in his omnibus inter nos et vos chaos magnum firmatum est; ut hi qui volunt hinc transire ad vos, non possint, neque inde huc Lransmeare. 27. Et ait: Rogoergo fe, pater, ut mittas eum in domum patris mei, 28. Habeo enim quinque fratres, ut testetur illis, ne et ipsi veniant in hunc locum tormentorum.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XVII. 29. Aéyec 63 adkip. 'A6pady- "Eyouctw Mojoéa xal touc mpovritac* dxougdtucay aUtov. 30. *O 83 elxev- OUy(, mcs A6puap., GÀX dv vi dx vexpüiv Trop£uÓ7 Tooc aó0Ue, uexavofoouctv. 3t. Etzev 9d aoc&* El Muücéox xal x&v xpopntov oUx &xoUougtv, o08* dv tie Ex vexpü)v dvaact mxiactGOUGtV. 1Z. Lt. Eixev 63 mpbo vobq pa0vrke abroU: 'AvévBexvóv ict toU i) ZA0eiv vk oxdvBnÀa, obal 03 3v o6 foyeTat 3. AÀuctteAet noté) 6l AiUoc poA uoc mpixercat eol tóv tpa *Àov aütoU xai Éoburvat eic vv 0aAaccav, 7 lva axavóaMor, Éva àv puxpiv voUttv. 3. IIpocéyett éxucoiz. &v &pdprr elc o£ 6 dOcigoc cou, émtttpzgov aütox xal ékv puravoácn, dtc ati. 4.. Kal 2&v Ere t7. figépac &apráon elc ad xal Érvdxic 27 ^u£pac Enatpéym emt cà Avv: Mexavois, &ttc xoTO. 5. Kai e'xav ol &róavoAot tà) xupie IHpós0sc fiv riattv. e. Eínev 586 xóptoc El elyeve. m(otty c xóxxov gua eux, DAévece Qv vTj auxapivo vaívr; "Expito90oe xal quttUOzt £v «Tj 0aAdoon, xai Gmxovcev &v Üuiv. 7. Ti 98 iE Gpdv GoUXov Py v dpovpuvra 7, mouuavovta, c eloeA00vet ix. coU &vooU fpei aüvoy EU0£ox, xaprÀÓov dvdmtot; 8. 'AXX' obi épet aóxO "Exo(uacov vl 8eexvi oc, xai mepu,ocdpevoc Ouxxóvtt [0t toc odqto. xat mi, xal pex ca Uca giyega xal míecat c5; 9. M3 gy dow £yet và) GoUX«o Óxetvio, 8ct Emotnotv. cà OvavayÜ£vra. aO); 10. O4 &oxo. obtux xal üpsic, Óvav moviomte vdvca xà Dura OÉvra Opiiv, Avere: Ao0Xot dj otiol écpiev, Ó typtAopev moUgat memor xag. I1. Koi dyévexo £v vi). mopeóes0a. el; "Iepouoa)diu. xai aüróq Otfoyeto OX uécov Xapaptíag xol l'u)uAaa. 12. Kal slaepgopévou aücoU el« cva xp &rájvicav auri Oexa Jenpot dvopto ot. lovnoav. nóopotv, I3. xai abcot pav quvly Aévovrec: "Ino ixigtdta, Béncov fiuc. 14. Kal iov abrouc e(ev aüxoig "Ymdyexe, Se(face Éavrobe coi; lepeUatv. xal dyívexo dv T6 ürayetv abtoUc ExaQapícOnaav. 15... Ele 58 e adcóv, (bv dx ixaÜapí(c0», ómfatpeJytv psx& quyze uevdÀns OoEdQov xov Otóv, 16. xal Éreacv él moócortov map vouc ró0ne xüxo0 tog apt0 Gv ati" xal abxoc 7v Xauapt(enc. 17. "Amoxotüel; Bà 5 "Insouc cixsv: Obi ol Oxo éxaÜapíaOncav; ol 03 dvvéa mov; 18. Oy ebpínaav Grocvpéyaveeo 9ouvat O02av 10 Oec el i 6 GQXovev)c obroc; NOV. TEST. 129 29. Et ait illi Abraham: Habent Moysen et prophetas: audiant illos. 30. At ille dixit: Non, pater Abraham: sed si quis ex mortuis ierit ad eos, pamnitentiam agent. 31. Ait autem illi: Si Moysen et proplietas non audiunt, neque si quis ex mortuis resurrexerit, credent. XVII. f. Et ait ad discipulos suos: Impossibile est ut non veniant scandala: vae autem illi per quem veniunt. 2. Utilius est illi si lapis molaris imponatur circa collum ejus, et projiciatur in mare, quam ut scandalizet unum de pusillis istis. 3. Attendite vobis: ài peccaverit in te frater tuus, increpa illum; et si poenitentiam egerit, dimitte illi. 4. Et si septies in die peccaverit iu te, et septies in die conversus fuerit ad te, dicens: Pconitet me: dimitte illi. 5. Et dixerunt apostoli Domino: Adauge nobis fidem. 6. Dixit autem Dominus: Si habueritis fidem sicut granum sinapis, dicetis huic arbori moro: Eradicare, et transplantare in mare; et obediet vobis. 7. Quis autem vestrum habens servum arentem aut pa&centem, qui regresso de agro dicat illi: Statim transi, re cumbe: 8. Et non dicat ei: Para quod ccnem, et pracinge te, et ministra mibi donec manducem et bibam, et post haec tu manducabis et bibes? 9. Numquid gratiam habet servo illt, quia fecit quae ei imperaverat? 10. Non puto. Sic et vos quum feceritis omnia quae pr&cepta sunt vobis, dicite: Serviinutiles sumus: quod debuimus facere, fecimus. 11. Et factum est, dum iret in Jerusalem, transibat per mediam Samariam et Galileeam. 12. Et quum ingrederetur quoddam castellum, occurrerunt ei decem viri leprosi qui steterunt a longe; 13. Et levaverunt vocem dicentes: Jesu preceptor, miserere nostri. 14. Quos ut vidit, dixit: Ite, ostendite vos sarerdotibus. Et factum est, dum irent, mundati sunt. 15. Unus autem ex illis, ut vidit quia mundatus est, rcgressus est, cum magna voce magnificans Deum, 16. Et cecidit in faciem ante pedes ejus, gratias agens; et hic erat Samaritanus. 17. Respondens autem Jesus dixit: Nonne decem mundati sunt? et novem ubi sunt? 18. Non est inventus qui rediret et daret gloriam Deo, nisi hic alienigena.

130 I9. xal trty abt: "Avactác Toptoov, Ut fj mia CoU GÉGUXÉV GE. 90. "Exspurz0üt 5à 6xà x&v Gapiwalov, rots Zpysrat 4j Bacüse(a coU OtoU, dxaxplUn aütoi; x«i eirevOx £pyszat fj BaaDala x00 0coU p.exk mapatnpriaeox, 31. 0053 dpoociv: [800 dt, 4 iSoU éxst- lOoU 14e; $ Sacuu(a «oU OsoU &vtibc udo éaxlv. 1:3. Eixev ei Too vou Um rà aocoU- "EAsóaoveat fu£pas Gxe ÉmiDuui aere uiav viv fiepv ToO lou coU dvÜportou lOrtv, xal oóx DyecOr. 33. Kal ipoocw Opiv '[BoU às, xal iBob exei 13, dréAOnte uv5à BusEvce. 34. "Done yàp 4$ do:pard fj daxpdmrouca. ix c3 óm' oboavóv el; v/v bm otpavov Adperet, oUvux, ava 6 vióc coU dvOpoou dv $7 $ju£pa abvoU. 25. IIpiycov 52. Bet aüxov. m0)À& maÓtetv xal dmo3oxuuacüTvai dm Tj, Ytveio cauta. 96. Kai xaQó Zyévevo dv xaic ^pfpai; Ne, obvox, Éacat xal dv «at; fupau, roU vioU coU dvÜperrov: 37. T(0010v, Érwov, &víuovv, PYapilovxvo, dpt $« fuíoac ele3jA0cv NGe tl; cÀv xibutóv, xal 3A0tv 6 xataxAucuóoc xal druAsoev &xavtac. 29. "Opoloc xai à. éyévevo. dv cat; tuépaw Aoc fja9vov, Értvov, Jjyópatov, émoouv, igttuov, cxo5o[.oUv* 29. $5 03 fpa EA 0ev Acc ávó. XoBduuov, ÉGpeLev TUp xal ÜÜeiov dm oópavoU xal drroeatv Éravra«. 30. Kark ratto. dovuti 4 fjpípa 5 vios «o0 dv0paToU GToxaÀUTtETa!. 31. "Ev &uívn 15 fijsépa & lavat énl v00 &ouaco, xai ck axzüv, aócoU y. vj olxía, 1). xava6d co &pat aücd- xal 6 iw dypip pote wu irap elc và óníam. 32. Mvnuoveiexe c7; Yovatxóc Acor. 33. *Oc ikv. Cuna cv duy abroU mtpurocjcacÓm., dmoÀÉos abvív: xal Óc dkv ároAMon aorfv, Coooyovijaet aov. 34. A£quo Gytv, cao 7j vuxci Écovrai 800 Pml xvn uiii, 6 elc mapaAnglf]otvat xal 6 Écepoc diprüioerac 35. Odo Éaovrai dí ouca: rl x6 a6, f uia mapaAng8jcexat, xal f, $cípa áorOvicerav Duo &y cip dp, 6 atc mapa aexat xal 6 Éctpos àgsO ierat. 36. Kal &xoxpiléveec Aéyouatv abcür IToo, xópte; 37. 'O 82 eixev abroic "Onov x0 apa, xet dmtavvay O,sovvat xal of devo. IH'. |. "EXeyev 98 xai rapa6oXdv ajtoi mpoc to Dtiv máytort mooctUj scÓa1 xal 13; Eyxaxetv, 1. Aéqov: Kpirc vx Jv £y wt mtOÀEt, xov Ücóv 13 gobodpuvo xal dvüpurrov ju Evrpemóusvoc. 3. XYjoa 5€ v t iy v5 móÀe. ixeivr, xai Tipyero pix a0r0v Aéyousa* "Ex2(x»góv ut 4xà toU dvttó(xou I0. EYATTEAION KATA AOYKAN. IH'. 19. Et ait illi: Surge, vade, quia fides tua te salvum fecit. 20. Interrogatus autem a pharissis: Quando venit regnum Dei? respondens eis dixit: Non venit regnum Dei cum obgervalione; 21. Neque dicent: Ecce hic, aut ecce illic. Ecce enim regnum Dei intra vos est. 22. Et ait ad discipulos suos: Venient dies quando desideretis videre unum diem Filii hominis, et non videbitis. 23. Et dicent vobis: Ecce hic, et ecce illic. Nolite ire, neque sectemini. 24. Nam, sicut fulgur coruscans de sub ccelo, in ea quae sub ccelo sunt, fulget: ita erit Filius hominis in die sua. 25. Primum autem oportet illum multa pati, et reprobari a generatione hac. 26. Et sicut factum est in diebus Noe, ita erit et in diebus Filii bominis. 27. Edebant et bibebant, uxores ducebant, et dabantur ad nuplias, usque in diem qua intravit Noe in arcam; et venit diluvium, et perdidit omnes. 28. Similiter sicut factum est in diebus Lot: edebant et bibebant, emebant et vendebant, plantabant et sediíicabant: 29. Qua die autem exiit Lot a Sodomis, pluit ignem et sulphur de ccelo, et omnes perdidit: 30. Secundum liec erit qua die Filius hominis revelabitur. 31. In illa hora qui fuerit in tecto, et vasa ejus in domo, ne descendat tollere illa; et qui in agro, similiter non redeat retro. 32. Memores estote uxoris Lot. 33. Quicumque quisierit animam suam salvam facere, perdet illam, et quicumque perdiderit illam, vivificabit eam. 34. Dico vobis: inilla nocte erunt duoinlecto uno: unus assumetur, et alter relinquetur, 35. Duse erunt molentes in unum: una assumetur, et altera relinquetur; duo in agro: unus assumetur, et alter relinquetur. 36. Respondentes dicunt illi: Ubi, Domine? 37. Qui dixit illis: Ubicumque fuerit corpus, illuc congregabuntur et aquilo. XVIIT. 1. Dicebat autem et parabolam ad illos, quoniam oportet semper orare et non deficere, 2. Dicens: Judex quidam erat in quadam civitate, qui Deum non timebat, et hominem non reverebatur. 3. Vidua autem quaedam erat in civitate illa, et veniebat ad eum, dicens: Vindica me de adversario meo.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XVIII. &.. Kal oóx T0av ix yoóvov: uec 08 vaca aluev dv éauriy El xat tov 00v o0 qoGoüp.at 0088 divüpurrov dvipé£monat, 6. Oud ye 50 mrapéyttv [iot xórov c)v q1j9av. caítny, ixóucjow aüviv: iva. p slo vé doyou£vn Omwridtza us. e. Einev 0d 6 xópwc "Axoícatt xl 6 xptrc tic douxlac Aévev7. 6 8À Osbe o0 u3) mocjott cv ixo(xmoty cv. ixAextó)v aüvoU cO Bouvrwv móc abtóv fiufpac xal vux to, xal uaxpoluusaet dv ajcoic; 8. Aé£vo Ópciv, Gri xovjoet cÀv. 2x6Uxnaiw a0tv. dv tuüytt WÀÀv Ó vio; toU dvOpo rou £A00v &pa eüpiaet v)v (ovy irl cf v7; 9. Elxev 5 xal mpóc ttvaq Tobc memo órac do' Éavrot,, Uc elolv G(xatot, xal dEou0svoUvtaq tou AotTtoUc t7» Trapa 6oX)v txUtYY* 10. "Av8purot 900 dv£Ovgav cl; xà lepov TooctUaatia, 6 elc DDapisatox xal 6 Éxepoz «Xov. 1I... *O Pbapisaios ccasl; vaUca mooc Éauxóv mpocwoysto: 'O 0cóc, cügapuot cot Ort obx lul é ol )ouxot 16v dvOporrov, dprayec, &Oxot, uoryot, 7) xal (6x, oUtoc 6 ceAo vr. 12. Naotcóto 6l, vou. aa66dxou, ároOtxato) vdvta dca xrüuat, 13. Kal 6 «)ovrc. dnb jaxoóUev Éatox oüx T|0cAev o03À vouc ÓpÜnApoUc cl; Tóv oópavóv émüoai, dÀX Éxvmzev 55 aci0oc abv00 J£vov: 'O Ocóc, O doOntxl uot t) ápapteAQ. t4... A£qoo Ópiv, xacé6r oUtoc Be ixa wop.évoc slc xbv oixov aOcoU map Éxeivov, Gxt mac 6 oov fautóy tavetvojoexat, xal 6 vamtivoyv Éauróv Gpojorrat. 15. Iigoaéotpov 9à ajtG) xal 1& Bpéov, 0va. abz6v &rcrovav Sóvcec 0$ ol ua ral énsv(uuov aücolc. 16. 'O 0 "Insoüg mpooxaAesdptvog mórà tini: "Agets Tk modB(a. Épyeaat mpbc à xal p xoXiere «ovd: tO vÀp, votoUtoov éaxlv 5$ BaaUela coU Oro. t7. 'Ap3jv Aéyto 6piv, 8c Bv. 3 BERtat c)» BaccJa(av toU OtoU dx, radlov, o0 te) ela£A0n tlc abcrv. 1$. Kal émnporenoev. aóxóv ti, dpyov Aévov:. AxbdaxaÀe dya0£, «( moviaac Gv alivtov xAnpovouioo; t9. Eírev 5 abvip 6 "1ncoóc T( qe XEveis dya0óv; obBele dva00c el p3, elc 6 Otóc. 20. 'Tàc évcoAàe olóag M3) goveóo ns, i3 uoty edens, u3 xAépre, i3 dveuPopgaprupyione, t(pa Tov maría cou xal v»v untéoa. 131. 'O 3à eizev TaUra mávra iQUAata ix vtótntO 40. 232. 'AxoUcag 5b vata 6 "IncoUc eirtv abtüy "Ext Éy cox Os(xtv. xdvra 60a. Üyeic momaov xal 5180s zrwyoic, xal Étew; Oncaupoóv £v oüpavüx xal Btüpo dxoAoU0et uot. 13. 'O Bl dxoócac vaca mepÜurroc d vevij9n: 3v 1àp nÀoogtoc 0950pa. 131 4. Et nolebat per multum tempus. Post hic auiem dixit intra se: Etsi Deum non timeo, nec hominem revereor: 5. Tamen quia molesta est mibi heec vidua, vindicabo illam, ne in novissimo veniens sugillet me. 6. Ait autem Dominus: dicit: 7. Deus autem non faciet vindictam electorum suorum clamantium ad se die ac nocte, el patientiam habebit in illis? 8. Dico vobis quia cito faciet vindictam illorum. Verumtamen Filius hominis veniens, putas, inveniet fidem in terra? 9. Dixit autem et ad quosdam qui in se confidebant tanquam justi, et adspernabantur caeteros, parabolam istam: Audite quid judex iniquitatis 10. Duo homines adscenderunt in templum ut orarent: unus phariseeus, et alter publicanus. 11. Phariszus stans, hzc apud se orabat: Deus, gralias ago tibi quia non sum sicut czeteri hominum, raptores, injusti, adulteri; velut etiam hic publicanus. 12. Jejuno bis in sabbato; decimas do omnium quz possideo. 13. Et publicanus a longe stans, nolebat nec oculos ad coelum levare; sed percutiebat pectus suum, dicens: Deus, propitius esto mihi peccatori. 14. Dico vobis, descendit hic justificatus in domum suam ab illo: quia omnis qui se exaltat, humiliabitur; et qui 8e bumiliat, exaltabitur. 15. Afferebant antem ad illum et infantes, ut eos tangeret. Quod quum viderent discipuli, increpabant illos. 16. Jesus autem convocans illos, dixit: Sinite pueros venire ad me, et nolite vetare eos; talium est enim regnum Dei. 17. Amen dico vobis: quicumque non acceperit regnum Dei sicut puer, non intrabit in illud. 18. Et interrogavit eum quidam princeps dicens: Magister bone, quid faciens vitam zternam possidebo? 19. Dixit autem ei Jesus: Quid me dicis bonum? nemo bonus nisi solus Deus. 20. Mandata nosti: Non occides: Non moachaberis: Non furtum facies: Non falsum testimonium dices: Honora patrem tuum et matrem. 21. Qui dit: Hiec omnia custodivi a juventute meg. 22. Quo audito, Jesus ait ei: Adhuc unum tibi deest: omnia quacumque habes vende, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo; et veni,sequere me. 33. His llle auditis, contristatus est: quia dives erat valde. 9

132 s. "IBàv 926 'Insouc abzbv xtplurov yevditvov £(rev- II&c SuoxóAox oi. c yofiuata Éyovtro el; cÀv Bactelav xoU OtoU eioeAcugovtat. 25. Eóxorevcspov yàp dott xdpmiov Di&. xpdj aoc BeXóvne DteA0siy, 7) Àouctov elaeAOrtv elc cv BaoDalav oU Otou. so. Eixov 83 ol dxoócavtig Kal «(c Bóvatai ao05vat; 37. "O BÀ eixev aücoic T& dbóvacta rap dvüpdrmoi; Cuvaxd éotty map& tà Oeo, 28. Elnev 32 IIéxpoc: 'I505, Hpjsic &ofjxaptv dvta xal 7jxoAou0,cau£v aot. 29. 'O 53 eixrv abvoic- "Au Mq 6uiv, our &oiw Óc d Tixev. olxíav 7] voveo 3j dóe)goUc 3) vovaixa 7| véxva. Évexev 17i, Bacue(ac coU coU, 30. Óq oUyl p3) dmoAaÓv, mo)AamAaa(owa iv «cO xatpio roUto xal dv c alivc và épgopívo Cody alovtov. 3t. IIapaAa6oy 53 cou, 9dBexa. eirev mph abcoóc: "[905, &va6atvoptv elc "IepousaAvja., xaà veAeo0roezat xávta TÀ Yeyoapuéva Duk cO Tpopriv mpl TOU uloU coU dvÜporrov: 32. rapaSotcerat vào voie Éüveaty. xal Qjcracy05cexat xol gxoxtyoioerat xat 2jimcooÜzoerat 33. xal pu.acttvo)cavre o moxtevoUcty a0tdv, xal 17j vpivn fu£pa dvacvioerat. 34. Kal aücvol ojOiv toutov cuvaxav, xal Jv v6 brxa coUo xexpupuuévov. àx* aürOv, xal oüx éy(vocxov tà Aeyopneva. 35. "Eyévevo 52 dv v6) épy(5ew. a0cov cic "Tepuyo Tug Àós Ttc ÉxaÜnro rap c)v 605v Patto. 36. Axoucac Bà dyXou Owxmopeuopévou ÉruvOdveto 1( elv, voUco. 37. "Amy; rpeav 5e abo, 8r "InooU, 6 Natagnvoc Rapépyetat. 38. Kal 26ónatv AÉyov: "InsoU vid Aavto, ZAénaóv TTR 39. Kai ot zpodyoveec Pmsv(piov novio iva. ovo aótóc Bb moÀÀO pAAov Éxpalev: Yl. Aavtó, EMénaóv 40. Eras 0i 6'IncoUc àxé)eucsv aitov &yÜTvat mpbc aüróv. iyy(gavrog Oà aüroU éThtpr)vzOtv aUtÓv y " Tí cot Ofen Trova; 6 B8 einev: Kopie, tva dva6AEpo. 42.. Kal 6 "IncoU etirev abt* 'AvaGAepov: $ lacu goU GéGtoxÉv at. 43.. Kal rapa pra. dvé6)ejev, xal 7xoXou0tt aci BoEazuv xbv Ocóv. xal müg 6 Aab, low Édoxsv. alvov tip 0s». Io". t... Kai eloeMov Bojpysero 73v "Iepuyo. 2. Kali$oó dvhp óvógac: Zaxjaioc, xal oUt0« 7v d gy vceAo vr, xai aUtóq *KÀoUctoc' EY ATTEAION KATA AOYKAN. I69'. 24. Videns autem Jesus illum tristem factum, dixit: Quam diflicile, qui pecunias habent, in regnum Dei Intrabunt! 25. Facilius est enim camelum per foramen acus transire, quam divitem intrare in regnum Dei. 26. Et dixerunt qui audiebant: Et quís potest salvus fieri? 27. Ait illis Quae impossibilia sunt apud homines, possibilia sunt apud Deum. 28. Ait autem Petrus: Ecce nos dimisimus omnia, et secuti sumus te. 29. Qui dixit eis: Amen dico vobis, nemo est qui reliquit domum, aut parentes, aut fratres, aut uxorem,aut filios propter regnum Dei, 30. Et non recipiat multo plura in hoc tempore, et in szeculo venturo vitam aeternam. 31. Assumpsit autem Jesus duodecim, et ait illis: Ecce adscendimus Jerosolymam, et consummabuntur omnia qui scripta sunt per prophetas de Filio hominis. 32. Tradetur enim gentibus, et illudetur, et flagellabitur, el conspuetur; 33. Et postquam flagellaverint, occident eum, et terlia die resurget. 34. Et ipsi nihil borum intellexerunt, et erat verbum istud absconditum ab eis, et non intelligebant qua dicebantur. 3o. Factum est autem, quum appropinquaret Jericho, czecus quidam sedebat secus viam, mendicans, 36. Et quum audiret turbam prsetereuntem, interrogabat quid lioc esset. 37. Dixerunt autem ei quod Jesus Nazarenus transiret. 38. Et clamavit dicens: Jesu, fili David, miserere met. 39. Et qui praibant, increpabant eum ut taceret. 1pse vero multo magis clamabat: Fili David, miserere mel. 40. Stans autem Jesus jussit illum adduci ad se. Et quum appropinquasset, interrogavit illum, 41. Dicens: Quid tibi vis faciam? At ille dixit: Domme, ut videam. 42. Et Jesus dixit illi: Respice, fides tua te salvum fe. cit. 43. Et confestim vidit, el sequebatur illum magnificans Deum. Et omnis plebs,ut vidit, dedit laudem Deo. XIX. f. Et ingressus perambulabat Jericlio. 2. Et ecce vir nomine Zachaeus; et lic princeps eral publicanorum, et ipse dives;

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XIX. 3. xai (pjvet. lOelv àv "Inaoty. cq don, xal oóx jBovaro dnb «oU Bou, Bvt T, fux(q. uxpbo 3v. 4. Kat obpajuov. ÉumposOtv áv£6v, éx auxojuogéav (va [9n adxóv, Óxt Exslvne Tius))ev $iépy eoOa. 5. Kal óc 3A0ev. dri xv. vórzov, &va6éyac 6 "IncoUe &lBev aüxóv xal sinsv "pc aü:óv Zaxyais, antücae xatdón0v Oct ovquepov iv c ouo. cou Oe gua p.etvat. e. Kai omxtócas xatíón, xal ürtOtLato abxov yaíy. 7. Kal iBóvre, mavit, Beqóyrotov. Aévoverq:. d xapà &p.aproAO dv6pl elazA0tv xaca)Ucat, 8. E:a0:r à Zaxyaix eUrev Wpóc t0v xÜptov"Doo, *& fp(osa vàv ürapyóvswv uou, xópts, B(Bmut tO, TTOwyolc, xal el ttvoc «t écuxopdvtroa, drxobíGoya cit poccA oy. 9. Eixev 93 6 "Insoüc vooq aitóv, 6x c j£00v GtoTapa t oDup ToUTQ Évfvero, xaÜótt xal aórüc vog "A6padu. daxtv10. Arv yàp 6 ufo; coU dvOpi mou Unrzsat xal coca tó diouAo,. I1. "Axouóvttv 5E aütOv abra mpoc0clc sixev apa6oXv, Bià x Evo elvat "Iepouao dp. adcóv xal 8oxsv adroU;, Ürw mapajgpzua us dj Baca coU 0co0 dvagalvscOat. 12. Elrev. oov: "AvOporzóc to eiytvic énopró6n cl yopav gaxp&v, Ax6etv. Éxuri) Bactie(zv xat Grocxpéat. ' 13. Ka cac 52 Séxa SoUAou, ÉautoU £Owxev aícoiq Üéxa uvüe xal cixev moo, aoroóc IIpavuaveócaa0e Ev Éoy opas. 14... Ol OG moXtcat aícoü £uloouv abvóv xal dxéctecÀav npea6s(av óricw aotoU Aéqovtec OO O£Aouev xoUov BaaiAeUoat do $c. I5. Kal dq£vexo iv x6) inxave)Uriv. aóróv Ja6óvta t» Bacdaíav, xai eirev quvnO7vat aóti «oue 0ouAou, ole ÉBexsv cà dpyóptov, iva. vot vlc «(. Gumpayuaeócao. 16. Iapeyévexo 5$ 6 mporoz Mov: Kopie, 5 uva gou O£xa vic xpognpvagato. I7. Kal sfxev abc Eóye, dia0À DoUAe- 6v dy £Xaylavo évévou. miovóc, loOt Ebouclav Pyov. Emávoo Ofxa T0Àstv. I5. Kal JAdev 6 Gsóvepos Aéyov: Kopie, fj uv& aou Zro(noev mévte uvae. 19. Eixev 5 xai voíto* Kat oU q(vou éndvu révre TÓAfQv. 90. Kal 6$ fcepoc 3A0cv Aéqov: Küpu, (Sob $j tiv Gov, Jv ebyov dxoxeui£vny dv covDaplo* $1. dgoboUumv Y&p at, Óvt &vOpurrx aU tnpbc et alpric 6 oóx Zünxac, xal Ocpiueu 9 oüx Éanetpac. 22. Aéyec abvü* "Ex ToU ctópatÓ, Gou xpwü) a£, movnpl BoUAs, fe Ort £y). dv8porroc aüovnpéx elut, atpuv 5 oUx Énxa xai OtpiLov Ó oüx Éonsipa; 133 3. Et quarebat videre Jesum quis esset; et non poterat pre turba, quia satura pusillus erat. 4. Et precurrens adscendit in arborem sycomorum ut videret eum; quia inde erat transiturus. 5. Et quum venisset ad locum, suspiciens Jesus vidit illum, et dixit ad eum: Zachze, festinans descende; quia liodie in domo tiia oportet me manere. 6. Et festinans descendit, et excepit illum gaudens. 7. Et quum viderent omnes, murmurabant,icentes quod ad hominem peccatorem divertisset. 8. Stans autem Zachzeus, dixit ad Dominum: Ecce dimidium bonorum meorum, Domine, do pauperibus; et si quid aliquem defraudavi, reddo quadruplum. 9. Ait Jesus ad eum: Quia hodie salus domui huic facta est, eo quod et ipse filius sit Abrahze. 10. Venit enim Filius bominis quzrere et salvum facere quod perierat. 11. Hzc illis audientibus, adjiciens dixit parabolam, eo quod esset prope Jerusalem, et quia existimarent quod confestim regnum Dei manifestaretur. 12. Dixit ergo: Homo quidam nobilis abiit in regionem lenginquam accipere sibi regnum, et reverti. 13. Vocatis autem decem servis suis, dedit eis decem mnas, et ait ad illos: Negotiamini dum venio. 14. Cives autem ejus oderant eum; et miserunt legatlonem post illum, dicentes: Nolumus hunc regnare super nos. 15. Et factum est ut rediret accepto regno; et jussit vocari servos quibus dedit pecuniam, ut sciret quantum quis. que negotiatus esset. 16. Venit autem primus dicens: Domine, mna tua decem mnas acquisivit. 17. Et ait illi: Euge, bone serve, quia in modico fuisti fidelis, eris potestatem habens super decem civitates. 18. Et alter venit dicens: Domine, mna tua fecit quinque mnas. 19. Et huic ait: Et tu esto super quinque civitates. 20. Et alter venit dicens: Domine, ecce mna tua, quam habui repositam in sudario: 21. Timui enim te, quia homo austerus es: tollis quod non posuisti, et metis quod non seminasli. 22. Dicit ei: De ore tuo te judico, serve nequam; sciebas quod ego homo austerus sum, tollens quod non posui,, et metens quod non seminavi;

134 33. Kal &i& «( oüx Üoxaq 1o dpyópióv jov iml xpárev; xdyo) £0iv aUv 10xi àv Inpata ao. 34. Kal toic xa9t0coatv elxev "Apxts dm' a)toU tJ» [:v&v. xal Gore v6) tà Oéxa. ivl Pyovo. 25. Koi tixav aüxó*. Küpu, Éytt ófxa. vic. 96. Aéyto Ópiv, Óxvi mavtt x6) Dyovei Sofviaecai xal repuceuüvcstai, dxà Ob coU [3 Éyovvo, xal 8 Dye &püfjcezat dx. aou. 27. ID3yv. oic 2ypoóc pou éxs(vouc vouc t3 0eXcavtds j£ BxoteUgat Ex aücobe dydyevs or xal xavacodtace (pmposOÉv iov. 389. Kal elxóv vaca éropruevo lj mpoa0tv, &va6avov slc "Itpouvcai i. $9. Kat éé£vexo &x; f rpiev el; Br82ay7, xal Bn6av(av poc vo Opoc *ó xaAÀouutvov dÀauov, dmícttUsv $uo tv [ua0r cv abtoU 90. slxv: "Y rávere el; cv xavévavtt xov. dv $ tlamoptuój.evot ebprigexe mrüjÀov BeBrudvov, ig' Óv o93tl mort &vÜpoyov. ixdÜtgev: Aócavrto aOtov dydvect. sr. Kal Hdv «ic Opi épurti: Auk c( iex; obtux, épsixe aótG OrL 6 xüpioc abvoU. yoslav Dye. 32. "Amns)0dveeo 5À ol dmectaAuévo ebpov xaÜox tixev aócoig £avóota vóv TüDÀov. 33. Auóvrov Óà aürOv tbv mí»Àov &imav ol xóptoi aóroU poc aüroUc Té Xóeve xov OÀov; s&.. Of 83 einav- 6xt 6 xóptoc abxoU jpe(av Éyet. 35. Kal Tjyay0ov abróv mpóq tov "Inoov, xal émóbépaviec 7& fpamia abvov éxi vov Xov é£rt6(6acav vov "Incovv. 36. IlIoptuopévou à aóxoU Oreatpuvvuov tà ludria aUtày dv t1 660. 37. 'Eyyttovtoc 53 a0r00 7v mpoe tfj xa1a6don toU Ooouc t&v &Àaudv Jjpbavro Émav vb moe tüv panty yalpovtec alvetv Tov Ücóy quvT, p.tyaÀv Tttpi tagOv dv elóov Buvdpsow, 38. Aévovtec EoXoynu£voc 6 dpyópsvoc Baciebe dv óvóp.att xuplov' elp vr év oópavi) xal Sóba dv Gqctotc. 39. Kal vivec Gv. dDapioa(ov &xb voU Oy Aou sirav wtpóc aütov: ÁAiódoxaAe, Pmtlpnsov Tot, uar tale CoU. 40. Kal d'xoxpielc e(rev aüroig: A£vo Gytv, ci dàv oUrot gtrjcoucty, ol A(0ot xodtouatv. 4t. Kol ie Zyrpiosv, ov cÀv mÓXtv. ÉOavarv. A7 aUt/jv, AÉvov 42... 6ct el Fro xal ab xalvc dy *7j áp épa aou vaí m và mpi slpcvmv cov vüv Bà /xgUOv dmoó óg0nAuv GoU* 43. 8cc fj Eouatv fj Kot Ent o£, xal mepiGaioUaty. of éy8pol cou y&puxd cot xal mtpuxuxjuocouc(v es xal duvéLouc(v ae xavtoOsv, 45. xal d0aguoociv ae xal và céxva. cou dv col, xai oUx doraouctv £v aol AiBov emi ABu* dv0' v oUx Érvox 15v xaipbvy 17 émxonT,c gov. EYATTEAION KATA AOYKAN. 169. 23. Et quare non dedisti pecuniam meam ad mensam, ut ego veniens cum usuris utique exegissem illam? 24. Et adstantibus dixit: Auferte ab illo mnam, et date illi qui decem mmas habet. 25. Et dixerunt el: Domine, habet decem mnas. 26. Dico autem vobis quia omni habenti dabitur, et abundabit; ab eo autem qui non habet, et quod habet auferetur ab eo. 27. Verumtamen inimicos meos illos qui noluerunt me regnare super se, adducite huc; et interficite ante me. 28. Et hia diclis, prrecedebat adscendens Jerosolymam. 29. Et factum est, quum appropinquasset ad Bethpbage et Bethaniam, ad montem qui vocatur Oliveti, misit duos discipulos suos, 30. Dicens: Ite in castellum quod contra est; in quod introeuntes, invenietis pullum asinz alligatum, cui nemo unquam hominum sedit; solvite illum, et addocite. 3í. Et si quis vos ínterrogaverit: Quare solvitis? sic dicetis ei: Quia Dominus operam ejus desiderat. 32. Abierunt autein qui missi eran; et invenerunt, sicut dixit illis, stantem pullum. 33. Solventibus autem illis pullum, dixerunt domini ejus ad illos: Quid solvitis pullum? 34. At illi dixerunt: Qaía Dominus eum necessarium habet. 35. Et duxerunt illum ad Jesum. Et jactantes vestimenta sua supra pullum, imposuerunt Jesum. 36. Eunte autem illo, subeternebant vestimepta sua in via. 37. Et quum appropinquaret jam ad descensum montis Oliveti, ceperunt omnes furbe discipulorum gaudentes laudare Deum voce magna super omnibus quas viderant virtutibus, 38. Dicentes: Benedictus qul venit rex in nomine Domini, pax in celo, et gloria in excelsis. 39. Et quidam phariseorum de turhis dixerunt ad iljum: Magister, increpa discipulos tuos. 40. Quibus ipse ait: Dico vobis quia si hi tacuerint, lapides clamabunt. 41. Et ut appropinquavit, videns civitatem, flevit super illam, dicens: 42. Quia si cognovisses el tu, et quidem in bac die tua, qui ad pacem tibi! nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. 43. Quia venient dies in te; el cirenmdabunt te inimici tui vallo, et cirerumdabunt te; et coangustabunt te undique; 44. Et ad terram prosternent te et filios tuos qui in te Bunt, et non relinquent in te lapidem super lapidem; eo | quod non cognoveris tempus visitationis tus.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XX. 45. Kal elaeX0ov elc vo íspov frpEavo ix6d)Xatv couc wo0vrac £v noti) xai dyopdlovtac, 46, AÉoy abrote: l'éygartav évi 6 olxóc jou. olx xpogtugT daviv: prie 56 Émovjcate abtóv amyAatov Ànctüv. 47. Kai Jv Sdaxev cb xa f$ufpav dv vp lepoy ol à dpyupti, xal ol ypapquactis xal ol Tpirrot coU Aaou drouv aütóv d toca. 48. Kaloby sÜpuxov Tó ví movjomatv a0tQ* Era Y&p 6 Aaoc iEsxpépato abvoU dxounv. K'. I. Kol &yévexo iv ga vv fjpeptov Bibtaxovtes ab«00 rbv Aaby iv xi) lepip xal eoa yyeXzopévou. Exéornav ol ápyteptic xal ol ypapuuaceto aov coto mpeoOucégot, 3. xai ríxav Afqovttg mpóc aütóv: Elmóv fipiv, dv vola )Loucia vaUTa moie, 3) ví, Eocwv 6. DoUq cot Thy iFoucíav taUtnv; 3. 'Amoxpiüel; Bà 6 "EngoUc eÜmtv mpóc airoUc "Epwvíco Opa xdv» Éva Xoyov, xal sUraté pov 4, T5 férropa "Iodvvou 4 oópavou 7v 3) d£ dvprr; &. Ot &à auveloy(tovro poc Éauvooc Aéqovetc Bc dày. elcoopev: "EE obpavoU, ipe Aix. «í oUv oux émicreocate aUtip; 6€. "E&v 5b alzopav: 'EE dv0purmev, 6 Aaà« &nac xavajiüdcet fpe mimEtuévog yàp £ctw "lodvvny mpo?ntnv elvat. 7. Kal éxexp(Óncav ui) eloévac mo0cv. s. Kal 6? [nocte sixev aüvotg O05b. éyo) Moo Ópiv dv Tola iLouc(q vaUca mous. 9. "HoEaro 8& A£vety móc ov Àabv Tapa 6oX1;v vaonv: "Avüpuroc ipütucev dymtiova, xal dEéooxo aoTOv Ytogotc, xal aoüvóc áxtórjinotv X góvouc ixavouc. 10. Kal dv xaipi) drécveUev mc TOUC YetopyoUc BoUAov, (va. dmó toU xapmo3 vou dj.meMovog Oncougtv agtip* Ot(pavreo 5À autóv éEaníoreO av x£vov. Hi, Kal poaíüeco Éxepov méjujas 2oUXov- of. 5i xàxsivov Os(pavrec xai drijdcavesc BaméavtOav xsvóv, I2, Kal poaíüero tp(rov méjujav ol 68 xdxstvov vpavpatigavrtG icé6a2ov. 13. Elrev 8à. 6 xóptx 100 dpmeAGvoc T( mouíow; ríp:juo xov vióv jiou 16v. dyarmcóv: lox, «oUrov lBóveec évcpacoiooveat, 14. "ISóvtec 8à adcbv ol vaepyol Suoyloavro mox Íaurobo Avovttc: Oxo doct 6 xAnpovóuoc* dxoxceívtogetv aüxóv, (voc f puv vévnxat 5, xÀnpovopla. 15. Kal ix6aXMóvieo abcbv Kio x00 GjexeAvoc iméxvetvay. «( ov mxovíatt aütoic 6 xuptog 700 djumeAiv: te. "EAeócecat xal dmoA£ctt 1006 venpouc ixelvouc xai boost xbv dpxeAova. d)Xots. &xoójaavtec 93 eiravM?, yévotcxo. 13$ 45. Et ingressus in templum, coepit ejicere vendentes in illo, et ementes, 46. Dicens illis: Scriptum est: Quia domus mea domus oralionis est. Vos autem fecistis illam speluncam latronum. 47. Et erat docens quotidie in templo. Principes autem sacerdotum et scribe et principes plebis quierebant. illum perdere; 48. Et non inveniebant quid facerent illi. Omnis enim populus suspensus erat, audiens illum. XX. 1. Et factum est in una dierum, docente illo populum in templo et evangelizante, convenerunt principes sacerdotum et scribe cum senioribus, 2. Et aiunt dicentes ad illum: Dic nobis, in qua poteState hzc facis? aut: Quis est qui dedit tibi hanc potestatem? 3. Respondens autem Jesus dixit ad illos: Interrogabo vos et ego unum verbum. Respondete mihi: 4. Baptismus Joannis de celo erat, an ex hominibus? 5. At illi cogitabant intra se dicentes: Quia si dixerimus: De colo, dicet: Quare ergo non credidistis illi? 6. Si autem dixerimus: Ex hominibus, plebs universa lapidabit nos: certi sunt enim Joannem prophetam esse. 7. Et responderunt se nescire unde esset. 8. Et Jesus ait illis: Neque ego dico vobis in qua potestate haec facio. 9. Copit autem dicere ad plebem parabolam hanc: Homo plantavit vineam, et locavit eam colonis; et ipse peregre fuit multis temporibus. 10. Et in tempore misit ad cultores servum, ut de fructu vines darent illi. Qui ceesum dimiserunt eum inanem. 11. Et addidit alterum servum mittere. Illi autem hunc quoque cadentes, et afficientes contumelia, dimiserunt inanem. 12. Et addidit tertium mittere. Qui et illum vulnerantes ejecerunt. 13. Dixit autem dominus vinex: Quid faciam? mittam filium meum dilectum; forsitan, quum hunc viderint, verebuntur. 14. Quem quum vidissent coloni, cogitaverunt intra se, dicentes: Hic est hzeres, occidamus illum, ut nostra fiat hzereditas. 15. EL ejectum illum extra vineam occiderunt. Quid ergo faciet illis dominus vinese? 16. Veniet, et perdet colonos istos, el dabit vineam aliis. Quo audito, dixerunt illi: Absit.

17. 'O 81 ik6AAyac aítoi elxev: T( odv. daxlv cb TtYpzt.u£vov 1oUco* Aífoy Óv dmeBox(uaaav ol olxoSoI.oUvcec, obxoe £vevrjOv elc xspaAJv vovíac: 18. ms 6 mecov ém éxeivov xov A(0ov cuvOAacOcetat, ép Óv Ó àv méan, Auxuiott aocóv; I9. Kal éQjrouv oi dpyupeig xal ol. Ypaupacet éxiQnAsiy Éx' a)xóv và ystpac àv aic, vTj dpa, xal igo6r0ncav 10v Aaóv* Érvocav v&p Gxt obe aocouc ctrtv t9)» rapaboXdv vaoTrY. 20. Kal mapaTanpzcavisg dméoreOav | PyxaDécouc Uroxptvou£vouc ÉautoUc Oualouc elvat, (va. 2c d Giovvat abcoU Aóyou, ote TrapaOoUvat aütov 17, ápyT, xal vf dLouc(a 100 fyvejovex. 21. Kal émwportnoav abóróv AÉyovceg: Aibdoxae, otoapkev 8rt dp0CXc XEvet; «al Didaxet; xal o0 Àapbavtt& mpócurrov, dÀÀ in dinfüelag «3v 660v toU OtoU 9$10X0x£te * 22. Éteo viv. fiiv. Kaloapt gopov SoUvat 3) o8; 93. Karavofsa, 5À abrOv c3v xavoupylav Erev góc aUtoUc* Tt je meipatece; 34. At(Lavé qot Brvdpiov. cívog Pytt sixóva xal Amy pxrjv; dxoxpilf£vesc eixav* Kaícapoc. 25. 'O 8i eixev abtoic* "AmóBote xolvuv 1k Kalqapoc 1 Kaícapi xal tà toU. 0400 cà) 0rQ. 38. Kal oüx legucav émUa6fc0at aíroU frutos ivavtlov toU ÀaoU, xal Óaup.Acavtec Emi «T, droxp(ori autoU £c(ynoav. 77. IlpoaeA00vit, O6 vive cv Ea58ovxa(wv, ol dvvévoveo dvdavactv [13 elvat, érmpoorraav atrov $8. Aévovtso* Adódoxaie, MuboT Íyvpajew fiv, éXv Two; dós)góc dmoüavn Égov vovaixa xal oUtoc &cexvoc 3j, (va Ad6y, 6 d3eA pb, adroU vv vuvaixa xal (;avaaz(on axfpua T6) dot) oU) aUvoU. 29. "Extk oUy dótAool 3gav. xal 6 woGvo; AaÓnv vuvaixa dnéOnvev dxexvoc 30. xal ZAaÉtv 5 Beívepoc "v. qovaixa, xal aütX, drí0nvev drvtExvoc. 31. Kal 6 «plvox. EAa6ev abc», ónaótox xal x&vv£c ol Érxd, xal o) xavÉexov onéppa xal &n£Oovov. 32. "Yoxtpov vávttv dnfÜavev xai $ yuvij. 33. 'Ev c5 ouv dvacac&ozt «(voc ava Éarat vuv; ol yp Érx& Eayov avt Yuvaixa. s4.. Kal cixev aücoi; 6 "Insooc* Ot utol coU alüvoq voUTOU Yap.oUmiy xal vap.loxovrat, 35. ol 0€ xavabusOrvrsc toU. al voc éxslvou. cuytiv xal 17 dvacváatex T7; Ex v&xpGv oívs YajsoUctv oUct vap.toxoveat, s&. O08À ykp drmoüaveiv ÉÍr Bóvavrat lodryelot ydp slow, xai vlo( claw Oo vf dvaotacttoe viol óvttG. $7. "Own 8? dye(povzat ol vexpol, xal Moose Zpavucev n cic Bdicou, óc Aéet xóptov xóv Ocov 'AÓpakp. xa 0c5v "[caXx xal 0cov 'Iaxo6: | EYAITEAION KATA AOYKAN. K'. 17. Ille autem adspiciens eos, ait: Quid est eryo hoc quod scriptum est: Lapidem quem reprobaverunt mdificantes, hic factus est in caput anguli? 18. Omnis qui ceciderit super illum lapidem, conquassabitur; super quem autem ceciderit, comminuet illum. 19. Et quaerebant principes sacerdotum et scribxe mittere in illum manus illa hora; et timuerunt populum: cognoverunt enim quod ad ipsos dixerit similitudinem banc. 20. Et observantes miserunt insidiatores qui se justos simularent, nt caperent eum in sermone, ut traderent illum principatui, et potestati praesidis. 21. Et interrogaverunt eum dicentes: Magister, &cimus quia recte dicis et doces; et non accipis personam, sed viam Dei in veritate doces: 22. Licet nobis tributum dare Cesari, an non? 23. Considerans autem dolum illorum, dixit ad eos: Quid me tentatis? 24. Ostendite mihi denarium: Cujus habet imaginem et inscriptionem? Respondentes dixerunt ei: Caesaris. 25. Et ait illis: Reddite ergo quie sunt Caesaris, Caesari; et qua sunt Dei, Deo. 26. Et non potuerunt verbum ejus reprehendere coram piebe; et mirati in responso ejus, tacuerunt. 27. Accesserunt autem quidam sadduczorum, qui negant esse resurrectionem, et interrogaverunt eum, 28. Dicentes: Magister, Moyses scripsit nobis: Si frater alicujus mortuus fuerit habens uxorem, et hic sine liberis fuerit, ut accipiat eam frater ejus uxorem, et suscitet semen fratri suo. 29. Septem ergo fratres erant; et primus accepit uxorem, et mortuus est sine flliis. 30. Et sequens accepit illam, et ipse mortuus est sine filio. 31. Et tertius aceepit illam. Similiter el omnes septem, et non reliquerunt semen, et inortui sunt. 32. Novissime omnium mortua est el mulier. 33. In resurrectione ergo, cujus eorum erit uxor? siquidem septem habuerunt eam uxorem. 34. EL ait illis Jesus: Filii hujus saeculi nubunt, et traduntur ad nuptias: 35. llli vero qui digni habebuntur szculo illo, et resurreclione ex mortuis, neque nubent neque ducent uxores: 36. Neque enim ultra mori polerunt; equales enim an. gelis sunt, et filii sunt Dei, quum sint filii resurrectionis. 37. Quia vero resurgant mortui, et Moyses ostendit secus rubum, sicut dicit Dominum, Deum Abraham, et, Deum Isaac, et Deum Jacob,

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XXI. 28. Oso 5à oUx lovi vexpéiv d)X& vtov: mdvreq y&o abt) Qotv. 39. "Aroxpiüéveeg 8£ vwec «iv. voapupaccéov &xavAibdoxaAe, xaAox, eira«. 40. Obxévi Bà éxo)quov éntputüv alcrv obBEv. 4t, Efxev 53 mp0z aícosc: IIóx Aésouaty tbv Xpievbv vlov Aavtó um, 42. xal auro, Axutà A£yet. dv B(6Xu «àv dau: Elxev xóptos vi) xupio jou* Kdou x Ocftov uou 43. ux &v 00) xoUc Ey pouce cou ÜnoróOtov «iov oSv gov; 44. Aavtó oUV xóptov aütóv xaÀ&i, xal TtiXq vlog aàvou daxív; 45. 'Axobovtoc 6 mavtÓc TOU ÀGOU E(XEV tOlq T vat a OTOU * 4e. IIpocéyeve dro Ov ypapqkavíov càv 0c)óveov ntpvra ety dy avoAato xal eouvraov doxacjoue iv zat dyopai, xal mpwtoxa0t8plaq dv cai, cuvavwyatc xal rportoxAta(ao dv oic Óstrvotc: 47. ot xaxec0louctv tà olx(aq vv. ympiv mpopdae: pxxpk mpoctugónevot, obrot Afjpovrat mepisoóctpov xpija. KA'. 1. Ava6AE ya 52 tlOev coUe BdXAovrag v Oda aóTOv elc 1o YaloquAdxtov rÀovalouc. 2. EUtv 03 xai vwa ypav mtvtypkv Bd))oucav lexcà 0o, 3. xalsixtv: 'AAwOOe Xéyo Üpgiv, 6xt 4 yip. atm $ rto) rÀeiov ravvov É6aAev: 4. Éravec yàp oUtot £x coU mtpigGEUoVto; QÜTOlQ £6aov tl; vk Sopa vou 0co0, aÜxv 0 2x x00 Octep[x10 aUtzj, &xavca vov Blov aov; Óv Ely ev 46a?ev. 5. Kal cwóv Aevóvtov mept xoU iepoU Óxt Juon xatÀote xal dvatjpaotv xexdopr cat, eixev: e. Taura & Oeopsice, Peocovvat fju.£oac dv aio 00x dcOr,oerat Al0oc éxt Al0o, Gc o0 xataAuQoecat. 7. 'Ex"oó:neav 5b aótóv Aéyovttq: Aibdoxae, Ott taUra. favai; xal vl 50 onjuetov óvav pé) cauta qiveoac; 8 'O 8? elnev: BAérexe uj xAavanfee * x00 yàp iAeuaovtat él xà óvópaz( uou AMxyovceg: Ort Eyoo elya xai 6 xaipbc Jjyyuxev* po oov TopeuÜzte OTlGU) atv. 9. "Ocav 93 dxojente ToXÉuouc xai dxataccacíac, [3 tron ze * Get v&p vara vevícOat mototov, GÀ oUx £00£tXq to TÉAo«. I0. Tóxve. fAeyev. abvoic: "Eyepüsjoevot. Éüvoz. àzl l0voc xat BacOe(a £rl Bacue(av, HI. GEtG40l t£ 4£y4Àot xack córouc xal Aotuol xai Àuxot £aovtat, 9ó6xpd ve dx obpavoU xal anjseia [u£[33a £axat. 12, [Ipó. 5à zouteov &rávtov. ÉmibaioUotv £g 6paiq Tüc J£ipac auütóov xal Ouotouctv, rapaSibóvreg el auvaYoyXe xal quAaxdc, dxayopévouc irl Bacuric xol Byejovac Évexev 09 Óvóuazóc uou * 137 38. Deus autem non est mortuorum, sed vivorum: omnes enim vivunt ei. 39. Respondentes autem quidam scribarum dixerunt el: Magister, bene dixisti. 40. Et amplius non audebant eum quidquam interrogare. 41. Dixit aulem ad illos: Quomodo dicunt Christum filium esse David? 42. Et ipse David dicit in libro psalmorum: Dixit Dominus Domino meo, sede a dextris meis, 43. Donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum. 44. David ergo Dominum illum vocat; et quomodo filius ejus est? 45. Audiente autem omni populo, dixit discipulis suis: 46. Altendite a scribis, qui volunt ambulare in stolis, et amant salutationes in foro, et primas cathedras in synagogis, et primos discubitus in conviviis; 47. Qui devorant domos viduarum, simulantes longam orationem. Hi accipient damnationem majorem. XXI. 1. Respiciens autem vidit eos qui mittebant munera sua in gazophylacium, divites. 2. Vidit autem et quamdam viduam pauperculam mittentem s&ra minuta duo. 3. Et dixit: Vere dico vobis quia vidua hzc pauper plus quam omnes misil. 4. Nam omnes hi ex abundanti sibi miserunt ín munera Dei: haec autem ex eo quod deest illi, omnem victum suum, quem habuit, misit. 9. Et quibusdam dicentibus de templo quod bonis lapidibus et donis ornatum esset, dixit: 6. Hic qua videtis, venient dies in quibus non relinquetur lapis super lapidem qui non destruatur. 7. Interrogaverunt autem illum dicentes: Praeceptor, quando hac erunt, et quod signum quum fieri incipient? 8. Qui dixit: Videte ne seducamini: multi enim venient in nomine meo, dicentes quia ego sum; et tempus appropinquavit: nolite ergo ire post eos. 9. Quum autem audieritis pralia et seditiones, nolite terreri: oportet primum haec fieri, s&d nondum statim finis. 10. Tunc dicebat illis: regnum adversus regnum. 11. Et terree motus magni erunt per loca, et pestilenticz, et fames, terroresque de caelo, et signa magna erunt. Surget gens contra gentem, el 12. Sed ante hzc oinnia injicient vobis manus suas, et persequentur tradentes in synagogas ct custodias, trahentes ad reges et praesides, propter nomen meum:

13. &xobrjaecac Ob Opi elc papróptov. I4. Oct oov dy xai; xapblau Opiov i3, mpop.eAecüiv éroloyn07vat: 15. dO qào Bocw ópiv cróua xal sop(av, fj o0 Suv/aovrat &vciacrvat 9) dvrsveeiv dxaveeq ol &veixelpavot ópitv. 16. IIapa5otjaca0s 5& Gà. yovéov xal dot) qv xal Cuvy£vGv. xal oÜuov, xal 9avavocoucty d Opiov. 17. Kal asote puiooDjuevot Óxb mdvruv Ót& vo Ovop.a pou. 18. Kal 0plE ix «T, xeqaAT Opi)v ob ui, àmóXntat. 19. "Ev c5 ómopovr 61v xvfjotate cào oy &c 6puv. 30. "Oxav 88 lOnte xoxXoupvny Ómoó. oxvpavonéooy "Ispoucavip., vóv& vvoyre Occ Jyryoxev fj épfpasaw abt. 131. Tócs ot 2v «Tj "Iouóa(a qeuyévwosav clc và don, xaloi iv uíap abTzc ixytepsivocsav, xal oí. àv tato qepats j3, elaepy£atwaav clo aóvriva1. 6c fidpas dxBucfotux, abra claw coU mÀncÜrjvat mdvra. à qeyoaqquéva. $33. O3al 8l «aic dv vaavpl dyoUcat xal vai; 6nÀaCoócat; dv dxsivau vui fu£paw: loai yp ávdvxm, perdon Éxd cis 76 xal ópy t6) Aatp T00t0, 3€. xai reaoUveat iv axórast iaryaloac xal atytkaAtotiot^/coveat el; mávta và FOvn, xai "Iepousa)3u. laxat macoupévr, 6ró. dOvov, dy o ob ÀnpuBGsty xatpot 20vi»v. 25. Kal Éavav cwn dv fup xal ct)W/vn xol &axpou, xal er «Tc y7ic auvoy?, Evàv àv dmopla Ty out 0aAdacn xal adÀov, 36. drojvyóvtuv dvOptrrv dà oó6ou xal poctoxac Gv éxtpyopévow 3T, olxoupévn: al yàp Suvdpeis v&v o0paviov gaAevÜ f covrat. 37. Kal «óvc Gjovra: xüv. ufóv toU dvüporrou dpyóp.evov dv vepé£Am, i.exà Duvdi.etog ToXAT, xal 0bn«. $38. 'Apyojkévov ÓÀ voítow. v(veaOat dvaxoiace xal ixdpate «c xsoaÀ 6juv, Ort àyy(Cex fj dro UtpuGt Opuov. 29. Kal sirev. apa6oXy abvoic "IBext. 5v. cuxv xal rdvta cà Bév5pa. 30. "Oxav vpo6dXucty 9n xóv xapmóv aürüvw, vivo)xext T|3n Gc àryoc co toos &aclv: 31. oU cuc xal Opcric, Grav ÜUnte cauta Ytvópeva, v1vo)oxets 6ct éyyóc dart fj Baca ToU OcoU. 32. "Ayyv Moo Ópiv, Bx o0. i) mapÉNOn $ eve aU» Étoc àv xdvra. vévr.can. 33. 'O oópavic xal $| 7, raprAedcoveat, of B6 Avo:.0U 00 (£9) faptAeócovtat, 34. IIpocéystt Bà Éavro, uámors BaprnüOetv oí xap8íai Opióv dv xpatmadXn x&l Ow xol uaplpvat Buortxat;, xal im i9 Op alpviotos 4j fupa ixslvn. 35. "Dc mroyic yàp éneAsóaevat àrl mávrac voUo xa(v £vouc érÀ mpoatorov mda 1T Yr. 36. "Aypurvelce ouv iv mavil xaipip Deópevot, lva EYATTEAION KATA AOYKAN. KA'. 13. Continget autem vobis in testimonium. 14. Poniteergo in cordibus vestris non prsemeditari quemadmodum respondeatis: 15. Ego enim dabo vobis os et sapientiam, cui non poterunt resistere et contradicere omnes adversarii vestri. 16. 'Trademini autem a parentibus, et fratribus, el coguatis, et amicis; et morte afficient ex vobis; 17. Et eritis odio omnibus propter nomen meum: 18. Et capillus de capite vestro non peribit. 19. In patientia vestra possidebitis animas vestras. 20. Quum autem videritis circumdari ab exercitu Jerusalem, tunc scitote quia appropinquavit desolatio ejus. 21. Tunc qui ín Judrea sunt fugiant ad montes; et qui in medio ejus, discedant; et qui in regionibus, non intrent in eam: 22. Quia dies ultionis hi supt, ut impleantur omnia quse scripta sunt. 23. Ve autem praegnantibus, et nutrientibus in illis diebus: erit enim pressura magna super terram, et ira populo huic. 24. Et cadent in ore gladii; et captivi ducentur in omnes gentes; e! Jerusalem calcabitur a gentibus: donec impleantur tempora nationum. 25. Et erunt signa in sole,et luna, et stellis; et in terris pressura gentium prae confusione sonitus maris et fluctuum: 26. Arescentibus hominibus prze timore, et exspecta| lione, quee supervenient universo orbi; nam virtutes ccelorum movebuntur; 27. Kt tunc videbunt Filium hominis venientem in nube cum potestate magna et majestate. 28. His autem fieri incipientibus, respicite, et levate capila vestra: quoniam appropinquat redemptio vestra. 29. Et dixit illis similitudinem: Videte ficulneam, et omnes arbores: 30. Quum producunt jam ex se fructum, scitis quoniam prope est estas. 31. Ita et vos quum videritis haec fieri, scitote quoniam prope est regnum Dei. 32. Amen dico vobis quia non preteribit generatio haec, donec omnia fiant. 33. Coelum et terra transibunt: verba autem mea non transibunt. 34. Attendile autem vobis, ne forte graventur corda vestra in crapula,el ebrietate,et curis hujus vitze; et superveniat in vos repentina dies illa: 35. Tanquam laqueus enim superveniet in omnes qui sedent super faciem omnis terrse. 36. Vigilate itaque, omni tempore oranles, ut digni habe

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XXII. xetatu)07cs éxouysiv raUta Tuvra ck ovra. y(vsa0ax xal avaf;vac Éimpos0rv coU vioU coU dvüpormov. sz. Hv 5$ «X, á$u£oac 5doxov iv 16 lepio, «kc 02 vuxvac diepyóp.evoc voAtevo elc cb Ópoc xà xaXoduevoy UDv. 38. Kal mde 6 lac doüpizev mpbc abcóv dv t$ Íepo áxoóstv aUTOU, KB'. r. "Hyptev 8815 £opc xv. düópuov. $ Aeyouévr mácga. ——?. Kal irouv of dpyiepetz xal ol. voa aceto co To) dvé)uiotv 15v "InaoUv: 29o60Uvco 03 tbv Aaóv. 3. ElczA0rv 8i oatav&4 elc "IoóSav xov érixo odpevov "Iexapuotav, óvxa ix «ow Boexa., 4. Kal dre)00v GuvsÀdivotv coi; dp/tptUgtv xal Grpacroi; vb mx nütov mapaót aürolc. 5. Kei Zydproav, xal cuvíütvro abt) dovóptov $oUvat. 6. Kal éQoouoAó rr oev: xal Pjret eüxatplav x09 rapxBoUvat aóxCv dep 97 Aou. 7. "HA0ev 82 f, fufpa «x&v diio, dv T, Ee OUkaOa: T0 TdcJa. 8. Kal &r£oteD«ev IIécoov xal 'Iodvvr,y eirov. Io peuO£vesg £xoudaaze fuiv vo mdg/a lva gaopev. 9. Ot 83 exav «oz» Tou 0£Aen Ecoudonpev; 10. 'O 8i eixev adtxotc: "I900, elocX0óvxov Gp.ov elc vv 1óÀtv cuvavrrjott ópiv dvÜporrog xepaputov OOatoo BacrdLuv: &xoAouthjcate abro tle vzv olxiav clo 3v elaropeiexat. I1. Kal dpeixe 16) olxoStoóty, t7, olxíac: A£yet aoi 6 &i8doxaAoc Iloo Zotw r0 xavdAuya Oxou cb rdoya peck cv (haUncov jou. qdyo; 12. Kdxeivoc piv Beet dvaqatov u£a &axpuu£vov: xàxet érouud cae. I3. AntA0óvcro óÀ sUpov xad elonxtv aU0cotc, xal $to(i.aoav 10 mdcya. 14.. Kal &ze àyévexo f pa, dvéreatv xal ol Bobexa dróctoÀot cU» aoTO. 15. Kad efrtv mpóq aUtoUc "Extüupu(a £ne0Ujmoa toUro t6 cdaya qaysiv je0' Op.Ov mp voU ue maet 16. Aévc yp Gpiv, rt oóxévt o0. co) oio a070 Éux rou. Xn po, dv xj Basteía ToU OcoU. U. Kel Oebdprvog mováptov toyapiovÁoag rirev. Adbect xal Buxpepicate elc Éaurooc 18. Aéqwo ykp Üpiv, Oct ob 1.3] mo db coU vevisavoc 1T, dpiméAou Éux Bcou $, BacU(a coU OroU £A0n. 19. Kat Aa6ív dorov ebyapiotíoae ExXactv xul Éoxev abxoie Aé(ov: ToUrd dev 3$ cp pov 50 rip Opiov B p.evov- coUo moteizt elc mv pov dvouvnaw. 9*0. "Dioaótu xal x9 morfpiov jecà x0 Octnvzisat, Mov: "ToUro 15 xoríptov fj xat) 2x» ev vip atpact iov, xà Ori Ojiiv Éxy vvOp.evov. at. TD3y i505, fj yep toU mapabióvroc ua par dios dr cT vga rélne: í39 amini fugere ista omnia quz» futura sunt, et stare ante Filium hominis. 37. Erat autem diebus docens in templo: noctibus vero exiens, morabatur in monte qui vocatur Oliveti. 38. Et omnis populus manicabat ad eum in templo audire eum. XXII. 1. Appropinquabat autem dies festus azymorum qui dicitur Pascha; 2. Et quaerebant principes sacerdotum,et scríbee, quomodo Jesum interficerent: timebant vero plebem. 3. Intravit autem satanas in Judam qui cognominabatur Iscariotes, unum de duodecim. 4. El abiit, et locutus est cum principibus sacerdotum et magistratibus, quemadmodum illum traderet eis. 5. Et gavisi sunt, et pacti sunt pecuniam illi dare. 6. Et spopondit. Et quseerebat opportunitatem ut traderet illum sine turbis. 7. Venit autem dies azymorum, in qua necesse erat occidi pascha. 8. Et misit Petrum et Joannem, dicens: Euntes parate nobis pascha, ut manducemus. 9. At illi dixerunt: Ubi vis paremus? 10. Et dixit ad eos: Ecce introeuntibus vobis in civitatem, occurret vobis homo quidam amphoram aque portans: sequimini eum in domum in quam intrat, 11. Et dicetis patrifamilias domus: Dicit tibi magister: Ubi est diversorium ubi pascha cum discipulis meis manducem? 12. Et ipse ostendet vobis ccenaculum magnum stratum, et ibi parate. 13. Euntes autem invenerunt sicut dixit illis, et paraverunt pascha. 14. Et quum facta esset hora, discubuit, et duodecim apostoli cum eo. 15. Et ait illis: Desiderio desideravi hoc pascha manducare vobiscum, antequam patiar. 16. Dico enim vobis quia ex boc non manducabo illud, donec impleatur in regno Dei. 17. Et accepto calice, gratias egit, et dixit: Accipite, et dividite inter vos. 18. Dico enim vobis quod non bibam de generatione vitis, donec regnum Dei veniat. 19. El accepto pane, gratias egit, et fregit, et dedit eis, dicens: Hoc est corpus meum quod pro vobis datur: hoc facite in meam commemorationem. 20. Similiter et calicem, postquam ccenavit, dicens: Hic est calix novum testamentum in sanguine meo qui pro vobis fundetur. 21. Verumtamen ecce manus tradentis me, mecum est in mensa.

140 22. xal 6 jv vlc vo0 dvÜpurmou xav& t5 Gptayávoy moptóstat: mÀ)v oóal cip dvOpumo éxs(vo 5v o0 mapa&iboxa. 23. Kal aóxol TipEavro aut teiv mpóc Éaurouo co xl dpa el, 2E aócOv 6 xoUvo i Éuov mpácattv. 94. "Eyévexo 62 xal qQoveux(a iv advotc, v t aoGv Goxet elvat ueltov. 25. *'O 9 cixev aüxoig Ot Bacüeic vv. Evo xvpi&douatv aüci)v, xal ot dEouctdlovtec aocOv süepyécat xaAoUvrat: 96. pete 82 o0y oÜtoc, dJA' 6 peltov év Oytv yevéoOu &x, 6 veurepoc xal Ó fiyoupevos de Ó Buxxoviov. 357. Tí; yàp pi(Qov, 6 dvaxs(pevoc 3| 6 Gaxovoov; oUyi 6. &vaxslpcvoc; &yo ÓÉ elu àv. uéou Üpuov Ux 5 QtaXovQv. $9. "Yuri, 86 dove ol Duaparuevzxdteo uev! do év Tol, TE1paC]X0(G [40U. 9. Kdyo Swurcl0eguat Gptv xaOox u0sxó [uot Ó maTZp pou Bacüeíav, 30. (va. ÉaOnte xal n(vnxs él xz cpamétnc ioo dv T5 Bacüea uou, xal xa0(ons0s éxi 0povov xptvovvtc và &dBexg. quA vo0 "[cpa^. st. Etrev 8à 6 xópioc E(guov Eiuov, (900, 6 cacavac iEnvíioaco opc voU auwidcat ox Xv GiTOV* 32. ày6) 03 doe Onv mepl aoo, (va 0h ex Urn f$ neve aov. xal a xot értorpé ac ovjosov coc d OE pouce ov. 33. 'O 51 eine aóvG* Kupi, uec aoU Écotó elg xat tls quÀaxv xal elc 0dva rov TropsueoQat. s«.. 'O 88 elzev:. Aéqo cot, IIéxpe, o0 qoot oxjpépov. GÀ£x vp Éux vpic drapv/am p? eldévat pue.. xat Eixev aUtolq 35. "Oce drove Óp8c dveo BaXAavelou xa mápac xal GroBnudivov, |j 1tvoc ootepr iate; se. Of àÀ eixav: Ot0svóc. elxev oóv abroic 'AXAX vüv 6 Égov Ba)Advrtov dpditw, Bpoltc xal mrípav: xal 6 3 Égoyv xoYnod vo vo lp.drtov aóroU xal dopaadcto p atpay. 37. Aéqw (àp Opiv, Ó xt coUro ^0 veypapusévov Bei ceXeoO vat v dgol, xó* Kal puexà. dvópuov EAoy(o0n: xal 1ào 1X repli dp.o0 a£Aoc ££. 38. Ot 86 etxav: Kópie, lBoo. dg apa GO uo. 6 && elxev abcotic "Ixavóv dott. 39. Kai éEeA0Uv éxopsuÓr, xaxk «0 Éüoc elc «o Opoc vÀv aov: 7jxoAo0nsav Bà abri» xal of patat. 40. l'evóp.evos 02 rl 00 tóTtov £ixev abcoig" IIpoceO ecOe ji) slasAQetv slc TEtQXO|AÓY, 41. Kad abxbo deordc0n, dx' abvüv Gott Ai0ou BoXv, xal clc và qóvava. mpocoy ero a2, AMyoyv* Iáxtp, £t BoUAet mapéveyxs «o movíiptoy toUvo dm dou: mv p c0 0£Ampa. oo dÀÀ c0 aov qivéc9o.. 43. "Dio0v, 54 abt dyyeloc dw oüpavou Puy joy abtóv. xal yevopsvog dv dwv(a ixxevéatepov mpognuy tto. EYATTEAION KATA AOYKAN. KB. 22. Et quidem Filius bominis, secundum quod definitum est, vadit: verumtamen vse homini illi per quem tradetur. 23. Et ipsi ca»perunt querere inter se, quis esset ex eis qui hoc facturus esset. 24. Facta est autem et contentio inter eos, quis eorum videretur esse major. 25. Dixit autem eis: Reges gentiam dominantur eorum; et qui potestatem habent super eos, benefici vocantur. 26. Vos autem non sic: sed qui major est ín vobis, fiat sicul minor; et qui praecessor est, sicut ministrator. 27. Nam quis major est, qui recumbit, an qui ministrat? nonne qui recumbit? Ego autem in medio vestrum sum, sicut qui ministrat: 28. Vos autem estis qui permansistis mecum in tentationibus meis: 29. Et ego dispono vobis sicut disposuit mihi Pater meus regnum, 30. Ut edatis et bibatis super mensam meam in regno meo; et sedeatis super thronos, judicantes duodecim tribus Israel. 31. Ait autem Dominus: Simon, Simon, ecce satanas expetivit vos ut cribraret sicut triticum: 32. Ego autem rogavi pro te ul non deficiat fides tua: et tu aliquando conversus confirma fratres tuos. 33. Qui dixit ei: Domine, tecum paratus sum et in carcerem el in mortem ire. 34. At ille dixit: Dico tibi, Petre, non cantabit hodie gallus, donec ter abneges nosse me. Et dixit eis: 35. Quando misi vos sine sacculo et pera et calceamentis, numquid aliquid defuit vobis? 36. At illi dixerunt: Nihil. Dixit ergo eis: Sed nunc qui babet sacculum, tollat, similiter et peram; et qui non habet, vendat tuuicam suam, et emat gladium. 37. Dico enim vobis quoniam adhuc hoc quod scriptum est, oportet impleri in me: Et cum iniquis deputatus est. Elenim ea qua sunt de me, finem habent. 38. At illi dixerunt: Domine, ecce duo gladii hic. At ille dixit eis: Satis est. 39. Et egressus ibat secundum consuetudinem in montem Olivarum. Secuti sunt autem illum et discipuli. 40. Et quum pervenisset ad locum, dixit illis: Orate ne intretis in tentationem. 41. Et ipse avulsus est ab eis quantum jactus est lapidis: et positis genibus orabat, 49. Dicens: Pater, 8i vis, transfer calicem istum a me: verumtamen non mea voluntas, sed tua fiat. 43. Apparuit autem illi angelus de ccelo, confortans eum. Et factus in agonia, prolixius orabat.

EYAINGELIUM »SEÉLUNDUM LUULAM. 4. Kal dy£veco 6 f5pox, a)co0 docti 0oój.6ot aluatoc xata 6a(vovcec Ér cv YT. 4s. Kal dvaatóo dm 47 Tpo0£u77 xal £X00v poc vob [uan tke adroU tUptv aUroUq xoquop£vouc dro xTc Àorw, 46. xai eixev auto Tí xaücó0eve; dvaacdvteo mpogsuyec0e (va. 3) elo£AOncs sl; meipaapóv. 47. "Ex abroU Aao)vtoc, job. DyAoc xal 6 Aeyópvo "Ioódac, el vv Bodsxa, rpofjoyeto aürouc xal To patv 16 'Inao0 9Uoat abróv. 48. "Insoüc 5à siwev aütüx 'IoóJa, gOvjuatt vv vióv «o9 dvüperrou rapaS(Su«; 49. "[Bóvceq 02 of eol abtbv «5 éadp.evov £ixav abt Kvpu, el racvaEouev 2v pay aloa; 60. Kal àxdxatev celo dE abtiv xüv OoUÀOv coU dpf£pÉox, xal doeiAev t5 axclov aóvoU c0 Ostuóv. BI. 'Amoxpiüelc 8$ 6 "Insooc eixev: ^ Edict Éwc coótov, xal ddp djuevoc voU «x(ou aüroU lacao adxOv. 52. Elrev 53 "Incooq pb touc TapaYyevop.évouc éx' ajtóv dpytepsic xal avpaTryouc ToU ÍtpoU xal moto6vuTípouc "íl; ivl Xnochv eXnAU0ate uetk payatpov xa EóÀutv: &3. xa0' fu£oav Óvtoc (kou pue0' Ojuov dv x lepoo oUx &evelvate vào yripac im dpí. d)À' abr» goilv Opuov fj pa xai f, £Eouala x00 axótouc. &&.. ZulAa6óvie, DÀ adcov Tjyavov. &lq ctv olx(av toU &pj vepéox. 6 5 TIévpoo )xoXoó0et p.axpotev. 65. 'Ajdvtty ÓÀ mUp iv uíco t5, a0AT, xal mtpixaÜtadvrov a0tiv ixaOnro 6 ILévpoc iv u£av abt. 5. '[2o0ca 5à abtóv radS(ox, vt xaÜXusvov rpix 10 g6X; xal áxevícaca a010 eixtv:. Kal oUToG GUv oTt v. 57. 'O 8i Aovícato «oxóv Aéquv: T'óvat, oóx ooa arb xóv. 68. Kal pex Boa o Écepoc (Bow adcbv Fon: Kal ab JE «oxOv el. 6 83 IIécpoc Éon: "Avüpore, oóx elg. 69. Kal Óiaotdaw, cel Gpac pio doe ctc Óuc4upltexvo Ayov: "Em &An0c(ag xal obtoc p.ex" aícoU Xv xal &o l'aAU ato ocv. eo. Eírev 5t 6 IIécpoc: "'Avüpure, oUx olóa 0 A£vets. xal mapayorpa Ért AaXoüvvoq aüroU Épuvastv diXTUp. eJ. Kal expaorl; 6 xóptog iv£GAelev. 5 IFévpo, xat 6repvjom 6 IIéxpoc x00 Aóyou v0U xuplou &xq gUxevxi mplv 3 dAéxtopa quvTjaat Gxapváo us vgl. ex. Kal é£eX0ov FEo 6 IIécpoz bauatv Txpox. 63. Kalol dv5pec ol euv£yovrec aovóv véradtov a0t BÉpovttc, €. xal mepuxaAojavtte aurov Écvurtov aütoU cb pócurrov xal érmpurov aürov A£vovrec IEpopriteucov, vlc davw 6 malcas ot; €. Kol Évepa. mo))à BAaognpouveto E)syowv elc a/tóv AXII. 141 44. Et factus est sudor ejus, sicut guttze sanguinis decurrentis in terram. 45. Et quum surrexisset ab oratione, et venisset ad dl. scipulos suos, invenit eos dormientes prar tristitia. 46. Et ait illis: Quid dormitis? surgite, orate, ne intretis in tentationem. 47. Adbuc eo loquente, ecce turba; et qui vocabatur Judas, unus de duodecim, antecedebat eos; et appropinquavit Jesu ut oscularetur eum. 48. Jesus autem dixit illi: Juda, osculo Filium hominis tradis? 49. Videntes autem hi qui circa ipsum erant; quod futurum erat, dixerunt ei: Domine, si percutimus in gladio? 50. Et percussit unus ex illis servum principis sacerdotum, et amputavit auriculam ejus dexteram. 51. Respondens autem Jesus ait: Sinite usque huc. Et quum tetigisset auriculam ejus, sanavit eum. 52. Dixit autem Jesus ad eos qui venerant ad se, principes eacerdotum et magistratus templi el seniores: Quasi ad latronem existis cum gladiis et fustibus? 53. Quum quotidie vobiscum fuerim in templo, non extendistis manus in me: sed hiec est hora vestra, et potestas tenebrarum. 54. Comprehendentes autem eum, duxerunt ad domum principis sacerdotum: Petrus vero sequebatur a longe. 55. Accenso autem igne in medio atrii, et circumsedentibus illis, erat Petrus in medio eorum. 56. Quem quum vidisset ancilla quaedam sedentem ad lumen, et eum fuisset intuita, dixit: Et hic cum illo erat. 57. At ille negavit eum, dicens: Mulier, non novi illum. 58. Et post pusillum, alius videns eum, dixit: Et tu de illis es. Petrus vero ait: O homo, non sum. 59. Et intervallo facto quasi hore unius, alius quidam affirmabat dicens: Vere et hic cum illo erat; nam et Gali. lzeus est. 60. Et ait Petrus: Homo, nescio quid dicis. EL continuo adhuc illo loquente cantavit gallus. 61. Et conversus Dominus respexit Petrum. Et recordatus est Petrus verbi Domini, sicut dixerat: Quia priusquam gallus cantet, ter me negabis. 62. Et egressus foras Petrus flevit amare. 63. Et viri qui tenebant illum, illudebant ei, ctedentes. 64. Et velaverunt eum, et percuotiebant faciem ejus; et interrogabant eum dicentes: Prophetiza, quis est qui te percussit? 65. Et alia multa blasphemantes dicebant in eum. ". Kal óx, dvévexo fis£oa,, cuvy 6n TÓ psa Oucfotov | 66. Et ut factus est dies, convenerunt seniores plebis, el

143 «o AaoU, dpyutpsic ct xal ypapquireste, xal dvíiyevov abchy elc «à auvéSptov Éaurüv Myovrec: El aU el 6 Xovo vé, tiov but. &7. Eintv 9i abvotc "E&v 6piv Uto, ob. (o rtoctoe»t es, dkv DÀ xal épurrjso, ob 13) dároxpiziré uox 7) áToAUcwTtE. 69. "Ano toU vUv Ol Éoxax 6 voc coU dvÜpumou xatáp.evoc x Oct uv vj Suv u.tox; xoU OzoU. 70. EÍxav Bà mávtec EU oUv &( Ó ulàq ToU OsoU; 6 5d Ttpix aUrouc Éyn; "Y yeic Myeve vy éyo sla. 71. Ot 33 etxav: TC £c yosíav Éyousv. gapruplas; aol qp Jxoucaptv áx0 toU crÓ[.a too aOTOD., KT*. I. Kal dvactkv xav to 30e aotiov Tjya vov aovóv éx cv IIcov. 2. "HpEavro 8€ xavryopriv aócoU Axovttc: "Tourov tÜpojuev Ovxorpégovea và Éüvoo fiu xat xuvovta qógouc Kaícapr Oióóvat xal Aévovta. Éaurüv Xpiavov aqt£a &lvat. 3. "0 5 IIzoc épornotv abcóv Aqov: Eb e 6 BxsUsuc viov "Iou!aüov; 6 à dxoxoiüel; aurip pn: X Meu. 4... 0 ài IInxos etxev Ttpàx vob doy iupeic xal vous é4Xouc Ob8lv ebplaxto alvo £v 5i dvÜpurTo t00TU. s. Ot 86 dxicquov Mvovtsc: Óvv ávacsist vov Aaóv, Bi8doxuv xa0' Gv cric "Iovatac, ápEapavoc dro tik ['à30aí(ac Éoc ot. e. IIà dco; à áxoócaq l'aAQa(av dérpotaosv, ai ó &vÜpuTtos T'aAdato; dcctv: 7. xa (mv[vouc 8c ix. 7j, dbouaíac "Hpoovu dcciv, &vírsqujsv abcóv pix "HooSnv, óvta. xal abcov dv "IepogoAUj.ote dv Tata; taie fea. s. 'O à "Hoó3nc iSbv «ov "Inaoóv éjdpn XMav iv q&o 9O.ov 25 lxavou y povou làetv aütàv Bà «à dxoóety mo)ÀÀ mepl aüToU, xal jAmUÉv vt onpiriov ÜBetv om aUtoU YivOp.EVOV. 9. "Emnpora 5à aüvov dv XAóyot, ixavotc aütüq 5i o08lv &nexplvaro aoro. 10. Elevrxetcav 9& ol dpyupri, xal o yoauaet &0 TOW, XAtryopoUvtEC aUTOD. 11. "E£ovevicac 62 abxov 6 'Howosnc oov rots ara «eUp.acty aoo xal éumabac, xtpi6aÀ0y écOTca Aap.aQkv dvénejupev a0cov c IIÀdto. 12, "Eyévovco à oU 8. «e 'Hoobr xal 6 ITàave dy a0 c fpa uet! dOOdvov* mpoUriipyov yàp £v Éy00a Ove mpàx ÉxuroUc. 13. IIàro; 5 ovyxaecduavog ToU, dpytpri xal tobc dpyovtac xal vov. Jabv 14. £im&v Tp, aÜToUc' IIgoenvéxasé pot tv. dyÜptrov toürov éx droccrpégovta tüv Aaóv- xai i&oU, éy6) dvrvov 64v dvaxplvac o00iv eOpov dv ci) dvüpormrtp toUvip altioy àv xaTryopsits xaT aüToU. EYATT'EAION KATA AOYKAN. KT*. principes sacerdotam et scribes, et duxerunt illum In coacilium suum, dicentes: Si tu es Christus, dic nobis. 67. EL ait illis: Si vobis dixero non credetis mihi: 68. Si autem et interrogavero, non respondebitis mihi, neque dimiltetis. 69. Ex hoc autem erit Filius bominis sedens a dextris virtutis Dei. 70. Dixerunt autem omnes: Tu ergo es Filius Dei? Qui ait: Vos dicitis quia ego sum. 71. Atilli dixerunt: Quid adhuc desideramus testimonium? ipsi enim audivimus de ore ejus. XXIII. 1. Et surgens omnis multitado eorum, duxerunt illum ad Pilatum. 2. Ceperunt autem illum accusare dicentes: Hunc invenimus subvertentem gentem noetram, et prohibentem tributa dare Caesari, et dicentem se Christum regem esae. 3. Pilatus autem interrogavit eum dicens: Tu es rex Judeorum? At ille respondens ait: Tu dicis. 4. Ait autem Pilatus ad principes sacerdotum et turbas: Nihil invenio cause in hoc homine. 5. At illi invalescebant dicentes: Commovet populum docens per universam Judzam, incipiens a Galilea usque buc. 6. Pilatus autem audiens Galilzieam, interrogavit sí bomo Galilzeus eseet. 7. Et ut cognovit quod de Herodis potestate esset, remísit eum ad Herodem, qui et ipee Jerosolymis erat illis diebus. 8. Herodes autem viso Jesu, gavisus est valde. Erat enim cupiens ex multo tempore videre eum, eo quod audierat multa de eo, et sperabat signum aliquod videre ab eo fieri. 9. Interrogabat autem eum multis sermonibus. At ipse nihil illi respondebat. 10. Stabant autem principes sacerdotum et scribsz, constanter accusantes eum. 11. Sprevit autem illum Herodes cum exercitu suo; el illusit indutum veste alba, et remisit ad Pilatum. (2. Et facti sunt amici Herodes et Pilatus in ipsa die: nam antea inimici erant ad invicem. 13. Pilatus autem convocatis principibus sacerdotum, et magistratibus, et plebe, 14. Dixit ad illos: Obtulistis mihi hunc hominem quasi avertentem populum; e£ ecce ego coram vobis interrogans, nullam causam inveni in homine isto ex his in quibus eum accusatis.

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XXIII. is. AX" o05) "HooX7- dvérapipa. y&p 6p Tp aUtÓv, xal l3o0, o08iv dLtov Qavdtou davlv meroau£voy aUTt. 1e. Iadbauaac odv aitov droAUco. 17. Avdqxnv 93 elgev &xoAUtty abroi, xatà Éoprv fva. 18. "Avéxoayov 53 magn 0e Aévovesc: Afos coUvov, dróAucov óà fuiv vov Bapaó6av19. Gavw v tk avdaty cw qevopgévny dv. $7, xÓÀet xai qovov BXrfcts dv «7, quAax?. 39. IIaÀuv 96 6 IIo npoatqovroty aüvoUc, 0£Àcv dolucat xov. "Inaoov. 21. OL &b értovouv Myovtto* Zraípou, avaupov aUsov. z1. 'O àb vpixov aiv xpó« aürouc* Tt v&p xaxóv ioínsev obroc; obólv altiov Üavdvou süpiaxe iv abcip: «airügac o0v aUtov dmoÀugU. 23. Ot 8E Enbuwto qovalo ueyaAaus alcoupuevot aüTbv a vaupoürvat, xal xav(aquov al qovat aóTOv. 31. Kal Ilüaroc éméxpwtv qevéa004 x0. alcnua GÜUtOY * 25. dméAuctv ÓÀb aütoig xbv Duk ccdciv xal qóvov BeGXnpfvov elc quAax3v Bv $voUvro, bv Óà "Incouv mapé£dexsv «à Oc)dpuatt advo. 26. Kal dx Jayov aüróv, éxOa6opsvot Xljunva vtva. Kopnvatoy dpyotLevov. dró dypou én£Uzxav abtQ tüv avaupóy qépstv órioüev coU 'Insov, 17. 'HxoAoó0r 88 aívQ moÀb mÀT0oc oU AaoU xal quvauuiv, at éxóncovro xal iüpyjvouv acxóv. 18. Xxgagik à noix adcàc "Incox &irtv- Ovraxípsc "Iegoucod vip, 13) xAalece n Qgé* m3 E! Éavtá xAa(svs xal él cà xéxv« Üjdiv: 139. Urt (900, Deócovtat fjupat dv alc dpouaw:* Maxáptat al avtipat, xal al xouat at oàx Evévvngav, xal p.aovot ot oUx iO Aacav. 30. Tóve dolovrat Afyetv. roic. Bpsow: IIDécsxe do fuc, xal oic Bouvoic* KaXóyare fj: 31. 6vv el £v Opi EU) vaca motoUctv, dv c6 Expo? zl ev oexa; $32. Tyovto Bà xal Értpot Óío xaxoüpyot cüv. aütQ dvatpeOz vat. 33. Kal Bee 30v éml «bv cómov xbv xaloüpevov Kpavíov, àxet &cvaópuoav. aüvóv xal toU xaxoUpyouc, y py dx BeEv, Ov. S3 2E dpiotepiov. 24. 'O 52 "Insooc Deyev- IIdxep, dec aócotc* o0 kp o6aatv. cl rows. Biapuepitóuaevot 8E ck ludma aüto9 É6aov xXipouc. 35. Kol slotxec 6 aoc Otopov* &tpoxv/puov 5i abróv ol dpyovcec cov aüroi, Aéyovetc- "AXXouc Éauctv, Gugato Éxuróv, «i o0ró, égttw 6 Xototóc toU coU 6$ bxsxi. 36. Ev£radov O6 abtq xal ol ovpatuirat mpoctoyoutvot xal to Tpoaoépovitc abt) 143 15. Sed neque Herodes: nam remisi vos ad illum, et ecce nihil dignum morte actum est ei. 16. Emendatum ergo illum dimittam. 17. Necesse autem habebat dimittere eis per diem festum, unum. 18. Exclamavit autem simul universa turba, dicens: Tolle hunc, et dimitte nobis Barabbam, 19. Qui erat propter seditionem quamdam factam in civitate el homicfüium missus in carcerem. 320. Iterum autem Pilatus locutus est ad eos, volens dimittere Jesum. 21. At illi succlamabant, dicentes: Crucifige, crucifige eum. 22. Ille autem tertio dixit ad illos: Quid enim wali fecit iste? nullam causam mortis invenio in eo: corripiam ergo illum, et dimittam. 23. AL illi instabant, vocibus magnis postulantes ut crucifigeretur; et invalescebant voces eorum. 24. Et Pilatus adjudicavit fieri petitionem eorum. 25. Dimisit autem illis eum qui propter homicidium et seditionem missas fuerat in carcerem, quem petebant; Jesum vero tradidit voluntati eorum. 26. EL quum ducerent eum, apprehenderunt Simonem quemdam Cyrenensem, venientem de villa; et imposuerunt illi crucem portare post Jesum. 27. Sequebatur autem illum multa turba populi, et mulieram: qua plangebant, et lamentabantur eum. 28. Conversus autem ad illas Jesus, dixit: Filiee Jerusalem, nolite flere super me, sed super vos ipsas flete, et super filios vestros. 29. Quoniam ecce venient dies in quibus dicent: Beatse steriles, et ventres qui non genuerunt, et ubera qua non lactaverunt. 30. Tunc incipient dicere montibus: Cadite super nos; el collibus: Operite nos. 31. Quia si in viridi ligno hzec faciunt, in arido quid fiet? 32. Ducebantur autem et alii duo nequam cum eo, ut interficerentur. 33. Et poetquam venerunt in locum qui vocatur Calvarim, ibi crucifixerunt eum, et latrones, unum a dextris, et alterum a sinistris. 34. Jesus autem dicebat: Pater, dimitte illis; non enim &ciunt quid faciunt. Dividentes vero vestimenta ejus, miserunt sortes. 35. Et stabat populus spectans, et deridebant eum príncipes cum eis, dicentes: Alios salvos fecit, se salvum faciat, 8i hic est Christus Dei electus. 36. Illudebant autem ei et mililes accedentes, et acetum offerentes ei,

144 37. xa Aéovtes- El ob €( 6 Baca xiv "IovSatv, 40)00v GtGUTOV. ss. "H» 5i xal éxwpagh veypupqévm i^ abi) Yepuuaoty Émvuxot; xol bopiaixoig xal £6paixotc: Olé, iav 6 Bacuebc vv 'Iov9altv. se. Ei; 5à vv xpepaaOÉvruw xaxoópytv d6)aoqi[£t aov. Aévov* El ob e( 6 XptrtX, co0g0v Gtautüv xat $u8c. 40. "ATroxpiüet 5à 6 Éxepoc énex(ua abc Aéquv: O08? qo67, ci tov Ocóv, Óx1 £v ci) abtio xoluact el; 4r. xal fpeic piv. Gixalec: dTux yàp v dnpatapev dxoAauÓdvop.ev* obtoc 9i o08lv dcorov Énpatev. 43. Kel. Deyev cO "Inooo*. Kópu, uv üt pov, 6rav Ünc cl; cv Baselav cov. 43. Kai eirey. aoo 6 "InsoUc: "Au Aéo aot, of[pov £t dio £c iv vi) rapabe(oo. a. C Hy 38 adl $a Éxrr xal oxórog Évéveco is Ü)nv c)» v7 Éox, pac £vitrc, 4s. xol éaxot(c0v, 6 Ttoc* xal £oyio0r, cb xavanétüG|AX tOU vaoU j4ÉCOY. 46. Kal qovásac qvi; ueydÀm 5 "Insoue eixev: TIIac:p, elc yetpdc cou mapar(üsuat c0 mveUud. piov. xal cauta elxcov ütémveucEV. 47. '[&cov 88 6 Exaxóvcapyoc vo vevóp.evov BO0txatv tv Osbv Jeu * "Ovvuxc 6 dyOpuwros oboe Oixatog 3v. 48. Kai ndvrto ol aupimapaqevopevot Oy Aot dl cv Octoplav caucnv, Üscopyjcaveec và yevópeva, xUTtOvtEQ 1à cvf0n Éautüv oréatptoov. 49. Eiovixewav 03 mdvreo ol yvocol abcoU [.axpóÜcv xal al vuvatxec ai cuvaxoJ.ouO saca: aótü) dixo cfc l'a)iaíac, ópo)oat vaUta. 50. Kal i2o0, &vÀp óvónatt "Ioco, ouXAcuck Ordpyov, dvhp dya0oc xal S(xatoc&r. oUtog ox 7v cuyxataceUr(piévog xTj BouAT xal 77j npdtet a0xGov * árb. "ApusaUatae TóAcox cüv "Iou6a(ov, & pocsBEysto xal abrüq vv Bacusiav coU 0zo0 82. obtog mpoctA0ov t9 IIa 306210 135 apa ToU "[ncov. 63. Kal xa0eXcv dvexo)dEev atwOOvt xal Éünxev aótóv dv uvas Aateuto; o0 ox 7|v o00£Ttt o08Elo x£lj.evoo* &4. xal fiuifoa Tv mapacxsuzs, xal oad66acov inéquoxev. &&. KaraxoAoubr,sacat Ob al vuvatxec, afcivec Jioav guveAnAu0uiat abt £x 17 FlaÀua(ac, é0cacavro to uvnpcetov xal dic éxí8r, «9 cia. abvov. &6. "Ymoctpéjaca: Óà fro(pacav dpopata xal uópx* xal 1o uiv adÓGatov fjaoyagav xatà c)v évroAfv. KA'. t. T7 5» pid cv ca6Ódcwy Dpüpou BaOcex 3A0ov inl «5 uvra: gípouaat & fixolyacav dpopara. EYATTEAION KATA AOYKAN. KA. 37. Et dicentes: Si tu es rex Judaeorum, salvum te fac. 38. Erat autem et superscriptio scripta super eum litteris graecis et latinis et hebraicis: Hic est rex Judeeorum. 39. Unus autem de his qui pendebant, latronibus, blasplemabat eum dicens: Si tu es Christus, salvum fac temet ipsum, el nos. 40. Respondens autem alter increpabat enm dicens: Neque tu times Deum, quod in eadem damnatione es. 41. Et nos quidem juste: nam digna factis recipimus: hic vero nihil mali gessit. 42. Et dicebat ad Jesum: Domine, memento mei, quum veneris in regnum tuum. 43. Et dixit illi Jesus: Amen dico tibi, bodie mecum eris in paradiso. 44. Erat antem fere hora sexta, et tenebre facte» sunt in universam terram usque in horam nonam. 45. Et obscuratus est sol; et velum templi scissum est medium. 46. Et clamans voce magna Jesus ait: Pater, in manus tuas commendo spiritum meum. Et hzc dicens, exspiravit. 47. Videns autem centurio quod factum fuerat, glorificavit Deum dicens: Vere hic homo justus erat. 48. Et omnis turba eorum qui simul aderant ad specta. culum istud, et videbant quie fiebant, percutientes pectora &ua revertebantur. 49. Stabant antem omnes noti ejus a longe, et mulieres quae secutie eum erant a Galilea, heec videntes. 50. Et ecce vir nomine Joseph, qui erat decurio, vir bonus et justus: 51. Hic non consenserat consilio et actibus eorum: ab Arimatheea civitate Judei, qui exspectabat et ipse regnum Dei. 52. Hic accessit ad Pilatum, et petiit corpus Jesu; 53. Et depositum involvit sindone, et posuit eum in monumento exciso, in quo nondum quisquam positus fuerat. 54. Et dies erat parasceves, et sabbatum illucescebat. 55. Subsecute autem mulieres quse cum eo venerant de Galilea, viderunt monumentum, et quemadmodum positum erat corpus ejus. 56. Et revertentes paraverunt aromata et unguenta; et sabbato quidem siluerunt secundum mandatum. XXIV. 1. Una autem sabbati valde diluculo venerunt ad monumentum, portantes quie paraverant aromata;

EVANGELIUM SECUNDUM LUCAM. XXIV. 3. Ejpov 8& «bv Xov droxixvtspévov dm toU lov: US a xa elosA8oUcat ob4 ebpov «0 cüxia oU xuplov "Incov. 4. Kal dyé£vexo dv v9. dropeioÜat adcá, TSpi toUtou, xai oou, oo dvbpsc éréarrsav aüxat; iv do0s daxpatoo7. b. "Ej.góborv 58 ysvoyu£vevy adt xal xAtvoucüov x mpocuTov slg cÀv YT», emav mpóc aütde Tí Qnreict Tóv (ovra pet tO) veExpiv; e. Oix few Q5 dÀX Jiyéphn. uv oUm ct oo EAR otv ópiv. Ir àv dv 57 F'aÀ0ata, 7. Àéquv: Üvt Bet cov. vlov coU. dvOpoyrou mra paSoOfvat el; 4eipac dvüptoreyv d.aproxAciv xal GaU pu ffjvat xa) «T, «ple fpa dvaotrivat. 8. Kal ékvjoOnaav «v bridtov alvo: 9. xal ómoctpébjaca: áró 100. uvnpislou dríjyyaDav vaUra xdvta tole ÉvOsxa xol müatv tolo Aotrtote. 10. "Hv àà Mapía 4$ MoqàxXny) xat "Iodvva xal Mapía 5$, 'Iaxo6ou xai ai Aorta ovv avait at F)evoy vp Tobc dogtóAou, raura. II. Kai dpávncav Pvormtov abcü)v &ast Xrjooc xà Drpata caura, xal Jmiocouv abtaic. n. 'O3i Iléxoo; àvaavác É6papav énl xà uvnpeioy, xal rapaxubac BAéntt cà ó0óvia uova xslutva, xal dxTÀOtv mpóc Éautüv Gaup.duxov «O5 ve ovóc. 13. Kal i$oó, ódo d£ aücüv Joxv moptuójuvo dv abc, x, pépa elc xen dnéjyoucav avaliou, EEixovra &r$ "lpoucajp, 5, $voja "Eu pxoóc: 14. xai aócol ópiÜ.ouv poc diOxXAoue T&ol vávtov Tüv GujsDsÓnxótov toUtuY. 16. Kal Zyéveco 2v tip 6j Datv abrobc xal avknmatv, xal avvóc "Incoue éyy(aac cuveropsótto aurolc: 16. ol. Bà óg6ni iol abro ixpatoUvro ToU 3) imvt XOTOY. T. Elxey 51 xpà« xürouc "T(v«c ol. Aóyot olco: * otc dvr6d)Dutr xoc dIOfjAou, T&ptmaToUvt& e, xat doct exvOpurrol; 18. 'Avoxosóelo 5i es, Ó Óvoy.a. KOeórcas, & (rev Tp aUtóv Xb uóvo; xapouti, dv "epousaA3g xal oox i tà vevóp.eva. dv abc 2v taie fi£pat, caotato; T. xa niv abro; Iloix; oí 53 rm abro: Tà vto "InsoU vou NaQanvou, & évévexo dvo npogrierc Buvatix; dv loy xal Ayo dvavilov soU 0t90 xal ravvix 400 ÀxoU, 390. Ümox tt aUTóv maptÓwxav ol dpyuspris xal ol doyovts, fiv sl; xpipa Oxvdrou xal iaraUpucav aTóv. si. "Hyaic 83 3Xnx(Loptv 8r aürbo 3v 6 ufu AutpoUcta: càv "[cpoX: djàd y& xa a0v xw voUtote vplnv vaírnv ffoav dye cYpuepov do' oU vaUta éytvexo. 33. AJAÀ xal vuvatxée cwec dE fuv Haotnoav finis, vevópavat ópfpiwal ixl «0. uvrquetov: NOV. TEST. 14à 2. Et invenerunt lapidem revolutum a monumento. 3. Et ingresss non invenerunt corpus Domini Jesu. 4. Et factum est, dum mente consternatze essent de isto, ecce duo víri steterunt secus illas in veste fulgenti. 5. Quum timerent autem, et declinarent vultum in terram, dixerunt ad illas: Quid quaeritis viventem cam mor tuis? 6. Non est hic, sed surrexit: recordamini qualiter locu. tus est vobis, quum adhuc in Galilea esset, 7. Dicens: Quia oportet Filium hominis tradi in manus hominum peccatorum, et crucifigi, et die tertia resurgere. 8. Et recordatze sunt verborum ejus. 9. Et regresssee à monumento, nuntiaverunt liec omnia illis undecim, et czeteria omnibus: 10. Erat autem Maria Magdalene, et Joanna, et Maria Jacobi, et czelerze quee cum eis erant, quae dicebant ad apostolos hiec. 11. Et visa sunt ante illos sicut deliramentum verba ista; el non crediderunt illis. 12. Petrus autem surgens, cucurrit ad monumentum; et procumbens vidit linteamina sola posita, et abiit secum mirans quod facium fuerat. 13. Et ecce duo ex illis ibant ipsa die in castellum quod erat in spatio stadiorum sexaginta ab Jerusalem, nomine Emmaüs. 14. Et ipsi loquebantur ad invicem de his omnibus qua acciderant. 15. Et factum est, dum fabularentur, et secum quererent, et ipse Jesus appropinquans, ibat cum illis: 16. Oculi autem illorum tenebantur ne eum agnoscerept. 17. Et ait ad illos: Qui sunt hi sermones quos confertis ad invicem ambulantes, et estis tristes? 18. Et respondens unus cui nomen Cleophas, dixit ei: Tu solus peregrinus es in Jerusalem, et non cognovisti quse facta sunt in illa his diebus? 19. Quibus ille dixit: Qua? Et dixerunt: De Jesu Nazareuo, qui fuit vir propheta, potens in opere et sermone coram Deo el omni populo; 20. Et quomodo eum tradiderunt summi sacerdotes et principes nostri in damnationem mortis, et crucifixerunt eum. 21. Nos autem sperabamus quia ipse essel redempturus Israel: et nunc super hec omnia, tertia dies est hodie quod hsec facta sunt. 22. Sed et mulieres quzdam ex nostris terruernnt nos,. quae ante lucem fuerunt ad monumentum,

146 23. xal 3j sbpoUcat c0 gGsa aüroU 700v Aéyoucat xal ónrac(av dyy£uov bopaxévai, ot. Aéyouctv aoxov nv 24. Kalám5A0óv civic x&)v cov fjv Sx x0 uvmuetov, xai eb pov olco; xa&i at vuvaixec &lrov* aUzov 6 oUx ti5ov. 25. Kal abro ei rev wpoG aütoUc *Q ávóntot xai Boaóetc Tj xapóla coU mtozeUstv Érd xoi ol; £AdÀmaav of mpoyitat. 36. Ooyl «aora Est mxa0ety «bv Xpuacóv xal elotAOeiv &lc tv 605av aotoU; 47. xal dobducve áxó Muobcéoc xat távrtov. tiv xpogntüv Duppveuzv aocotc dv vacato ral, voagatc tà Tol abcoO.. 25. Kal cyywav elc vv xopnv o6 £xoptoovto, xai «oto, vpoctzovícato Top ptottpov mopeoec0a.c 29. xai vapsÓwicavto atov Afyovtec Metvov ue0' 5pdv, 8vt mpoc Éanéoav daxlv xai xéuxev 797 f f1£o2. xal elazjAOev xoU p.etvat aov atoic. 30. Kal éyévero &v tà) xavax)u85vat aüxóv uev aóvàv ÀaÓOv vov dptov eüloyvoev xai xÀ&cag éxtOi3ou aO tote" 31. aótt)v $$ Ctnvot/Orsav oi óp aA pot xal éxé[vox«av aüsóv: xal aóvóc d'oavroc éyévero dx aócOw. 32. Kal (rov pix d'oxjAouc: O01 4 xapBia fuv xatop.£v 7jv £v fuv, &c EA fiy v 73; 686, xal óx, Bvfvotyev. Suiv các voagds; 3s. Kal dvao:dvieq a0: tj Opa Ünfctpeyav clc "Iepouca Aj, xat £opov J0potsjkévouc tobc Évàexa. xai toUc GCUv aÜtOl,, 34. AÁovvac Ori sjq£o0n 6. xüptoc Üvtc xal dpt Xp. 35. Kat aítol é&zqo9vro t& dv «Tj 654) xal óc Eyvo»c0», aoxoic dv «3j xÀacet xoU dorov. 36. Taura 8$ 10x v A&XoUvttov aótóc Fat 6 "Incouq iv TE aotGw, xxi AÉver aívoiz Elpyvz Guiv vo sp, p3, qo6elott. 37. IÍcon8évrec 53 xat Éugo6ot ysvópsevot. £60xouv xv£Uj.a Üscpelv. 98. Kat elrev adcoic TC vexapavu£vox Eax£, xal «xí és) oriauot dva6alvouatv dv «T, xap8(a bpdv; 39. "Iócxe vào ytipde pou xal touc x00ac, Órt éyoo «otOc Ele dmÀAxoricatt xal Seve, Óvi mvebpa capxa xal ócvéa ox yet xaOóx; u$ Ocopetve Ey ovra. 40. Kal coUco eliv. ÉOeiEev. advo; tà yetpaq xal t0UG TtOÓa«. 4I. "Ext 68. aíxÓv. drrvouvtoov xal Üauj.atóvtov dX crc yapli eimev: " Eyecé ct Bpooipov év6dóe; 42. o[ 58 én£óoxav aütQ ly0Uo; ómroU uépo; xai «T$ u.ejucatou xnpíov. 43. Kal Aa6ov dyoyrttov a0xb»v Éoavev, xai Àa6ov tà ix(Aorza Éiwxsv abtotc. €. Kat Xévet poc aóvouc: Oxo: ot Aovot oc 3Aa^"0u poe bpc (cc àv cuv. Opiv, Órx Oct m)mpoTvat EYAITEAION KATA AOYKAN. KA. 23. Et non invento corpore ejus, venerunt, dicentes se eliam visionem angelorum vidisse qui dicunt eum vivere. 24. Et abierunt quidam ex nostris ad monumentum; et ita invenerunt sicut mulieres dixerunt, ipsum vero non invenerunt. 25. Et ipse dixit ad eos: O stulti, et tardi corde ad credendum in omnibos quz locuti sunt prophetae! 26. Nonne hac oportuit pati Christum, et ita intrare in gloriam suam? 27. Et incipiens a Moyse, et omnibos prophetis, interpretabatur illis in omnibus Scripturis quae de ipso erant. 28. Et appropinquaverunt castello quo ibant, et ipse se finxit longius ire. 29. Et coegerunt illum, dicentes: Mane nobiscum, quoniam advesperascit, et inclinata est jam dies. Et intravit cum illis. 30. Et factum est, dum recumberet cum eis, accepit panem, et benedixit, ac fregit, et porrigebat illis. 3I. Et aperti sunt oculi eorum, et cognoverunt eum; et Ipse evanuit ex oculis eorum. 32. Et dixerunt ad invicem: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis dum loqueretur in via, et aperiret nobis Scripturas? 33. Et surgentes eadem hora regressi sunt in Jerusalem. et invenerunt congregatos undecim, et eos qui cum ill:s erant, 34. Dicentes: Quod surrexit Dominus vere, et apparuit Simoni. 35. Et ipsi narrabant quse gesta erant in via, et quomodo cognoverunt eum ín fractione panis. 36. Dum autem hec loquuntur, stetit Jesus in medio eorum, et dicit eis: Pax vobis: ego sum, nolite timere. 37. Conturbati vero et conterriti, existimabant se spirttum videre. 38. Et dixit eis: Quid turbati estis, et cogitationes adscendunt in corda vestra? 39. Videle manus meas et pedes, quia ego ipse sum palpate, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere. 40. Et quum hoc dixisset, ostendit eis manus et pedes. 41. Adhuc autem illis non credentibus, et mirantibus pra gaudio, dixit: Habetis hic aliquid quod manduce tur? 12. At illi obtulerunt ei partem piscis assi et. favum mellis. 43. Et quum manducasset coram cis, sumens reliquias dedit cis. 44. Et dixitad eos: Haec sunt verba qua locutus sum ad vos, quum adhuc essem vobiscum, quoniam necesse

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. I. 147 &navea. ck veypagqiéva dv ci) vóuuo Moiaéux; xal voie | est. impleri omnia quiz scripta sunt in lege Moysl, et provpapizate xal jaApote xepl doo. 45. Tóc 9vjvos5ev aücOv tov vouv toU Guvt£vat te Yessás, 46. xal eUxev atcoic 6ct obtux véypamrat xai obcox [Bri xa0civ «ov Xpiovóv xal dvaatzvat ix vexpOv 1 vplen fi£pa, 47. xai xnpujO7vat £l c6 Óvop.a tt ab toU jexavotav xal doceat duapriov elc. mávea tà vn, dobau£vav dr 'Ispoucainyu.. 48. "Yuci 03 udprupéc dace voítov. 49. Kat éyo) áxoovéA Aen cv éxaryeAav coU ma tpóq uou éo' Ou&c Opeio 0i xaüicate iv «Tj, móÀet Éux, 00 iv6onr 0c Buvapay 2E Üyouc. 60. "EU yavev 66 adtouo ££» cel; Brüaviav, xal àndpa tc yetpaq aütoU sUAÓYT,gEV aütoUc. 6r. Kat dyéveco dv x6) eüXoyetv aóxóv aürobc Biéavm d aüró)v xal dveoépsvo elo xov odpavóv. 62. Kal abrol mposxuv/cavteo Onéctoeav sl; "Icpoucau uev qaos pueyvaYTe, 53. xal 4cav Ok mavtoq iv 16 íep) alvoUvteo xal tOXoyouvteq tov Ücv, duir,v. pletis, et Psaltnis de me. 45. Tunc aperuit illis sensum ut intelligerent Scripturas. 46. Et dixit eis: Quoniam sic scriptum est, et sic oportebat Christum pati, et resurgere a mortuis tertia die; 47. Et przdicari in nomine ejus poenitentiam, et remissionem peccatorum in omnes gentes, incipientibus ab Jerosolyma. 48. Vos autem testes estis horum. 49. Et ego mitto promissum Patris mei in vos. Vos antem sedete in civitate, quoadusque induamini virtute ex alto. 50. Eduxit autem eos foras in Bethaniam; et elevatis manibus suis, benedixit eis. 51. Et factum est, dum benediceret illis, recessit ab eis, et ferebatur in celum. 52. Et ipsi adorantes regressi sunt in Jerusalem cum. gaudio magno; 53. Et erant semper in lemplo, laudantes et benedicentes! Deum. Amen. EYATT'EAION KATA IOANNHN, A I. "Ev dpy5 Jj» 6 Adyoc xai 6 Aoc 3v. mpbc róv 8elv xal 0ebc 3v 6 Aovoc. 3. Oxo, 3v dv dpy T, rox zov 0aóv. 3. TIévra 5v adcoU éyévevo, xol «plc aco Efvexo o98lv B vévovtv. 4. "Ev abt) Qo Jv xo 5$ Qo v tà gi T6 àvpuro * &. xal tb qOx dv v5 Gxot(g qaívet, xal $ oxocía abxb o0 xaté£Aa6tv. e. "Eyévezo. dvüporroc dmtctal avo, mapk soU. évou.a Tv aci) "Iodvvac: 7. obxoq 3À0ev elc uaprupíav (ve uaprup/jov, vepl toU qutóc, (va. avec mtoctuguaty OU aócoU. 8. Oüx 3j» éxtivoc xà qGx, dX (va paprupiion mEpt TOU QUXTÓc. 9. "Hv «b qox, tb dAnftvbv B qux(Lst mávra. dyüpovov dpyóutvoy elc xv xóapov. 10. "Ev cà xócuuo 3v xal 6 xóogoc 9v abco0 )byévero, xal 6 xóauoc aóróv oóx Frye. i. El; ck (ix. 306v, xol of (tot aütóv. o0 mapíAa6ov. EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. -——UH»-09 O0 cmA-—— 1. In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. 2. Hoc erat in principio apud Deum. 3. Omnia per ipsum facta eunt: et sine ipso factum est nihil quod factum est. 4. In ipso vita erat, et vita erat lux hominum: 5. Et lux in tenebris lucet, et tenebrze eam non comprehenderunt. 6. Fuit homo missus a Deo, cui nomen erat Joannes. 7. Hic venit in testimonium, ut testimonium perhiberel de lumine, ut omnes crederent per illum. 8. Non erat ille lux, eed ut testimonium perhiberet de lumine. 9. Erat lux vera que illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum. 10. In mundo erat, et mundus per ipsum factus est, ct mundus eum non cognovit. 11. In propria venit, et sui eum non receperunt. 10.

148 12. "Oco« 83 PAa6ov abtóv, Üuxsv abro ioucíav tíxva Oeo0 vevícÓai, coi, miottUoumty tl, cb $voua aU ToU 13. ot ox 25 alpatov o08b dx Orate, aapxie o05t ix Oi jpatoc dvbobc d) ix OsoU iysvyrfnaav. 14.. Kal 6 Aóvo« aol éyévevo xal daxfvoraty dv fiv, xal lüsaca.s0a. cv Bótav aütoU, BóLav xc uovoytvoUe Tupk matode, mÀf,gne ydottoc xoi dinOsiac. 15. "Iodvvze uaptuptt mept aüroU xai xíxpavtv XTuv * OUcoc 3v 8v eiov - *O nlow pov ipyóusvos lu ttpoa0év uou *réyovev, 6x1 motivé uou Tv. 16. Ka! dx «00 r)npop aree abcoU fjutic vdveeo DAdGop.ty xal xdpw dvrl jdpuroc17. 61 6 vóuo, 5i& Moicéux, i600, $ ydpi xal f d)X0rua 0i "Inao Xptwrou évévexo. 18. Osàv oí!tl, Éopaxev murxots - 5 uovoyrvhc vac 6 àv el; vv xóXzov 100 ratpóc, ixstvoc iEnyícaco. 19. Kal aUr» daxiv. fj uaprupia coU "[odvvou, Óre áréc:sUav of "TovSatot d£ "IaposoAótuov tepeic xat Aeulzac Tpoc aütóv, lva. dpurrjswatv abcóv: EU «ls el; 30. Kat óoso)óy atv xal oUx. *jovíjaato, xal oy40Aóq73sv* 6t oüx all dvo 6 Xowrr&. 31, Kal JApórrnaav abcóv- TC o0v; "HAag et ov; xal Afvec. OÀx. slpl. 'O npopítnc e 00; xal draxplón: O6. 22. Eirav olv aoT- Tí et, (va dróxpiaty Boguev voi mépdpaoty fii; ví Aver; Tept atautoU; 273. "Eq Ey ouv) Boóvros dv«7i ipf uo: Eó00va ve vv 685v xuplou, xatóx, sirev "Haalac 6 Ttpoyf/t?c. 24. Kal of drsoxonuévot J10av. ix. vüiv Qoapicalov, 25. xai Jpourengav aóxóv xxi eimav abtio * Tí odv Berc(Cew, «b o0. oóx el 6 Xpir o55i 'HA(ae o00à 6 pop fene; 26. ATxolOv, a9toic 6 "Iodvvnc Xévov- "Eyo fiantj iv avv: éco; 5à Ojusv Éatnxev, Üv. Opel, oóx olóacs, a1. abr, davty 6 ónlac ov dpyópevoc, &c iu mpoatfv jou Yévovtv, ob éy0) ox. eil diEtoc (va A000 a0o0 xbv lu.avra. coU Orobf i. accox. 28. Taura iv Buav(a àfvsxo mépav co "Iop!avou, Érou Jv "Iodvvnc Bail. 99. '[7 éxaópiov. BAéret 6 "Iodvvnc xv "Inooüv ipyóuevov tol a ichy xoi AEvec: "Ie 6 ájvóc coo OsoU 6 alpeov «3v &áuaprav v00 xóapov. 30. OUvóc dat oto ob PO eirxov* "Onlcw pov fpy. 3t. Kd yo oóx 7/0stv abcov: d22' (va. qavepu07, dv ci) "lagu:, &k couro 3A0ov &yó dv ÜBatt Bani. 33. Kal luaprópnoev "lodven; Mvov* rx ce0fauai v6 TvfUp.a xavabatvoy óx; mepiovepiv. dE oüpavoU, xal lysivev. éÁrx' abcóv. 33. Kdo oóx J5ttv abtóv- 22 6 máu ijo ue BanvÜtety dv. Baci, exeivoc uot elrev- 'Ee' 6v &v Unc xo p àvip & ÉurposOfv ou Yéyovtv, 63x mpbivós nov.; EYATTEAION KATA IQANNHN. A'. 12. Quotquot autem receperunt enm, dedit eis potestatem filios Dei fieri, his qui credunt in nomine ejus, 13. Qui non ex sanguinibus, neque ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt. 14. Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis: et vidimus gloriam ejus, gloriam quasi unigeniti a Patre, plenum gratis et veritatis. 15. Joannes testimonium perhibet de ipso, et clamat dicens: Hic erat quem dixi: Qui post me venturus est, ante me factus est, quia prior me erat. 16. Et de plenitudine ejus nos omnes accepimus, et gratiam pro gratia: 17. Quia lex per Moysen data esl, gratia et veritas per Jesum Christum facta est. 18. Deum netno vidit unquam: unigenitus Filius qui est in sinu Patris, ipse enarravit. 19. Et hoc est testimonium Joannis, quando miserunt Judxi &b Jerosolymis sacerdotes et levitas ad eum ut interrogarent eum: Tu quis es? 20. Et confessus est, et non negavit; et confessus est: Quia non sum ego Christus. 21. Et interrogaverunt eum: Quid ergo? Elias es tu? Et dixit: Non sum. Propbeta es tu? Et respondit: Non. 22. Dixerunt ergo ei: Quis es, ut responsum demus his qui miserunt nos? quid dicis de te ipso? 23. Ait: Ego vox clamantis in deserto: Dirigite viam Domini, sicut dixit Isaias propheta. 24. Et qui missi fuerant, erant ex pharisseis. 25. Et interrogaverunt eam, et dixerunt ei: Quid ergo baptizas, si tu non es Christus, neque Elias, neque propheta? 26. Respondit eis Joannes dicens: Ego baptizo in aqua: medius autem vestrum stetit, quem vos nescilis. 27. ]pse est qui post me venturus est, qui ante me factus est: cujus ego non sum dignus ut solvam ejus corrigiam calceamenti. 28. Hxc in Bethania facta sunt trans Jordanem, ubi crat Joannes baptizans. 29. Altera die vidit Joannes Jesum venientem ad se, et ait: Ecce agnns Dei, ecce qui tollit peccatum mundi. 30. Hic est de quo dixi: Post me venit vir qui ante me factus est, quia prior me erat. 31. Etego nesciebam eum: sed ut manifestetur in fsrael, propterea veni ego in aqua baptizans. 32. Et testimonium perhibuit Joannes dicens: Quia vidi Spiritum descendentem quasi columbam de ccelo, et mansit super eum. 33. Et ego nesciebam eum: sed qui misit me baptizare in aqua, ille mihi dixit: Super quem videris Spiritum de

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. I. 149 sveüpo xaca6atvov xal uvov (x' abvóv, obxóc dox 6. | scendentem, et manentem super eum, hic est qui baptizat Bartitov iv mveUuazti ávio. 3. Kdyóxéópaxa xoi uegaprüpnxa, 8ct obvos dart 6 ulóc coU Oto. 35. T7 éraóptov TdDuv elavxet "Ivavvrc xal ix xov paOn tix abro Óoo, 36. xai iu 6A yas cio "InaoU veptravoüvt Aye: "Ioe 6 ápvàc oO Otou. 37. Kal 7|xoucav aücoU of Bo pan val AaAoUvtos xal TixoAod8naav tip "IncoU. 38. Erpagti; Óà 6 "IngoUq xal Otacaparvez aücouo dxoXou8oUvrag Aéytt abcoig: T( (nreive; oi 5à £(xav «vp - "Pa66i, 6 Ayavax ua0sojmvtudpavov Biódoxa)a, 00 udvs1,; 39. A£ytt abro: " Epyec0s xal Uc, 10av xal eldav x00 u£vtt, xal ap. aov lyswav xv fju£oav bulvnv: &pa. 56d Jv x, Bexácn. «o. "Hv &à "Avép£ac 6 dBegbc E(pvoc ILécpou cl; ix tv Bóo Tv dxovcdvtov map 'Iodvvou xal dxoAouUnad vtov abtip. 41. Eóploxet obvoz mpirroc «bv dótAgbv xiv Übtov E(guova. xat Aévec aício* Eoprixapuev cóv Maaaíav- 8 dovw ptospumveudptvov. X otov. 4x. Kad jy 2v. aov poc xov "Inaobv. ik 6X£yac ài abi 56 "Incouc elxtv- Zb &( Ziaov 6. viàc "Imv&, cU xÀinfon Knolic: 5 £gunvebexac IIéxpoc. 43. T7 iraopuov 200 50tv iEeY0eiv elc cv aA 0 a(av: xal sóo(axec QPÜurerov xal Mec abro 6 "Insouc- "AxoÀouet uot. «4. Hy 58 6 DÜ vr &x$. Brfaaiód, ix «7c mósux; "AvBpéou xai ILéxpov. 4s. Eópíoxe. dbOrroc 5v. Na02va3. xol Xéyei abr: *Ov Éypaev Mock dv 16 vójao xal ol mpoy7vat, ebpíixausv, "Incoüv viov 'Ioa9 tóv ánó. Natap£0. 46. Kol eizev abt Na6avafA: 'Ex Natapi6 50yaxal zt dyaOov elvai; Aéyat abcip 6 Puro: " Epyou xal (3e. 47. El!ev "Insoóq xbv Na6avaÀ dpyópatvov xp aUtov xal Aévec mpl adroo* "]5t dAnfox, "IopanAivwe, lv t 60)oq oóx fatw. 4s. Aéyet abt NaOava*. TIdóev. i6. qtvoooxeitc; drtxp(ó, "Inaoüc xal eixev aov Iph o9 ot 0unsov quvTjsat Ove. orb cv aux el6óv at. 49. ATtxplóv, aóvió. Nafavas) xai X£vtv. '"Pa66t, eb e( 6 vào coU OroU, cU el 6 Baceoc vo "Iopa. 50. "Arexpibm "InsoUc xal tlmev xci "Ort £inov cor Elóóv e Ómoxátw cT cuxTc, micTeUtt qutilov ToUtwv Óyn. 6r. Kal Aéyet abtQ- "Aud, diy Xéqo Ouiv, &psots tbv oópavóv dveuryóva xal voUc dYyéAouc voU Oso &va6aivovrao xal xavaÓalvovrac él cov víóv ToU dvüpuTOv. in Spiritu sancto. 34. Et ego vidi; et testimonium perhibui quia hic est Filius Dei. 35. Allera die iterum stabat Joannes, et ex discipulis ejus duo. 36. Et respiciens Jesum ambulantem, dixit: Ecce agnus Dei. 37. Et audierunt eum duo discipuli loquentem, et secuti sunt Jesum. 38. Conversus autem Jesus, et videns eos sequentes se, dicit eis: Quid quieritis? Qui dixerunt ei: Rabbi (quod dicitur interpretatum magister), ubi habitas? 39. Dicit eis: Venite, et videte. Venerunt, et viderunt ubi maneret, et apad eum manserunt die illo: hora autem erat quasi decima. 40. Erat autem Andreas frater Simonis Petri, unus ex duobus qui audierant à Joanne, et secuti fuerant eum. 41. Invenit hic primum fratrem suum Simonem, et dicit ei: Invenimus Messiam (quod est interpretatam Christus). 42. Et adduxit eum ad Jesum. Intuitus autem eum Jesus, dixit: Tu es Simon filius Jona: tu vocaberis Ceplias, quod interpretatur Petrus. 43. In crastinum voluit exire in Galileam, et invenit Philippum. Et dicit ei Jesus: Sequere me. 44. Eratautem Philippus a Bethsaida, civitate Andreze et Petri. 45. Invenit Philippus Nathanael, et dicit ei: Quem scnpsit Moyses inlege, et prophetz?, invenimus, Jesum filium Joseph a Nazareth. 46. Et dixit ei Nathanael: A Nazareth potest aliquid bon esse? Dicit ei Philippus: Veni, et vide. 47. Vidjt Jesus Nathanael venientem ad se, et diclt de eo: Ecce vere Israelita, in quo dolus non est. 48. Dicit ei Nathanael: Unde me nosti? Respondit Jesus et dixit ei: Priusquam te Philippus vocaret, quum esses sub ficu, vidi te. 49. Respondit ei Nathanael et ait: Rabbi, tu es Filius Dei, tu es rex Isrsl, 50. Respondit Jesus et dixil ei: Quia dixi tibi: Vidi te sub ficu, credis: majus his videbis. 51. Et dicit ei: Amen, amen dico vobis, videbilis axe lum apertum, et angelos Dei adscendentes et descendentes supra Filium hominis.

150 P/ t. Kat c5 ^u£pa 7T, colo yuoc ey£vezo dv. Kavü cic V'oA atas, xat Xv f$ E map 103 "Iro! exec 3. x) 0m 62 xat 5 Incouq xat of jia0v vat abroo sie 15v qu ov. 3. Kal óocepficavxog olvou Aévet $ urivnp x09. "In.eod qgb« abxóv: Olvov oox Éjouaw. 4. Kal Aéqei aoc 6 "Incouc: T( dol xal col, yowxt; oUm fixet $; ó)pa piov. 6. A£ysuf, ujeno a0roU vocc Otxxóvotc: "Oct &v Aévm Opiv, motfjaxe. e. "Hcav 3d dxei A(0wat G8plat &G xelpavat xav cbv xafjapust.ov x&v " [ouSalov, y poucat dv&.evprirác Suo UII 7. AÉqst aóroie 6 "Inoue: lejana vào ü0ptac 05avox. xal eyéuicav az Eox vos. s. Kal A46 aíxoic 'AviYcate vov xal oéoers to &pgvcpuxuvo. xal Tiveyxav. 9. c 3 £yeócaxo 6 ápgirpotvoc t6 O9np olvov q&ysvnisé£vov, xa oàx. Tj9et mó0ev dax(v, ol. 6d Dudxovot fjótwsav ol JivrAmxOTe, v0 ÜOwp, quet vov vuluolov 6 doy trpixAtvor I0. xai A£yet aüvü [Tac avOpwoc mpGrrov tov xaAóv olvov tÜüv.atv, xal Ócav us0uc0Oaty, xóte xv DAaoGb cU Oi cet onxaq 10v xav olvov Étq dort. n. Taovay énoiotv dpy)v t0v anslov 5 "Insouc iy Kav& 17; l'aAUataq xal épav£puosv vv Ootav aó400, xat éxigteucav elc aozovy ol uar ral anco. 12. Mex rooto xaréÓv tl; Kagapvaobp. aócbo xal f| uro aótoU xal ol d6:)ol aito xal oi wa8n rol aoto0, xal xet Éustvav oo mo) f$u£oac. [D3.. Kol érybc v 06 doa «bv "IovBattov, xal dvé61, 6 "IncoUs elc "ItposóAuua. 14. Kol EUptv dày «(à 1p) cob mo ÀoUvxac Boxe xol wpobata xai mEpigttpde xal tobe xspp.attovie xaÜspívouc: I5. xai mot/oac (e opay£AAtov £x ay olov xavxaq iLc6n)ev ix x00 (epoU, cà «e mpobata xal rou Boac, xal tov xolÀuGwiv dyttv có xÉpua xal tàg tparélaq dvíctoe pev. 16. Kal coi, t&o reptaceoXo mooocty Eire v: "Apart TuüUca ÉvreUÓEv, xol pop mouice cv olxov ToU TuTQOQ poU. ofxov £u. rcopiau. 17. "Ej viic0rcav 5t ol incl abcoU Oct veypau.p£vov éaxtv: 'O (Aoc xoU ofxou cou xatxodveva(l pe. 18. "Anexplüvozv oov ol "louóaiot xol eizav aotQ* T( enustov Beixvuto Tuv, Óvt cata Totti; 19. Amtxpt0n 'Irsouc xal S(mev aüroig Aogatt xiv v2ov 10210v, xxl dv xptalv fu£oat éytpó) aot0v. 20. Eiraw oov oi 'IouSaior Ttocapsaxov:a xal ÉE Écecw oxodoufor, 6 vc oUtoc, xxl ab. dv «piclv fudpate Eyepeis aoóv; EYAITEAION KATA IOQANNHN. B'. II. 1. Et die tertia nuptism fact» sunt in Cana Galilzege; et erat mater Jesu ibi. 2. Vocatus est autem et Jesus et discipuli ejus &d nuptias. 3. Et deficiente vino, dicit mater Jesu ad eum: Vinum Don habent. 4. Et dicit ei Jesus: Quid mihi et tibi est, mulier? nondum venit hora mea. 5. Dicit mater ejus ministris: Quodoumque dixerit vo. bis, facite. 6. Erant autem ibi lapidesee hydriz sex positze secundum purificationem Judaeorum, capientes singule metretas binas vel ternas. 7. Dicit eis Jesus: Implete hydrías aqua. Et impleverunt eas usque ad summum. 8. Et dicit eis Jesus: Haurite nunc, et ferte architriclino. Et tulerunt. 9. Utautem gustavit architriclinus aquam vinum factam, et non sciebat unde essel, ministri autem sciebant qui bauserant aquam, vocat sponsum architriclinus, f0. Et dicit ei: Omnis homo primum bonum vinum ponit; et quum inebriati fuerint, tunc id quod deterius est: tu autem servasti bonum vinum usque adhuc. 11. Hoc fecit initium signorum Jesus in Cana Galiliee: et manifestavit gloriam suam, et crediderunt in eum disci. puli ejus. 12. Post hoc descendit Capharnaum ipse, et mater ejus, et fratres ejus, et discipuli ejus; et ibi manserunt non mc!tis diebus. 13. Et prope erat pascha Judaeorum, et adscendit Jesus Jerosolymam; 14. Et invenil in templo vendentes boves et oves et co: lumbas, et numularios sedentes. 15. Et quum fecisset quasi flagellum de funiculis, omnes ejecit de templo, oves quoque et boves, et numulariorum effudit «s, et mensas subvertit. 16. Et his qui columbas vendebant, dixit: Auferte ista hinc, et nolite facere domum Patris mei, domum negotiaLionis. 17. Recordati sunt vero discipuli ejus quia scriptum est: Zelus domus tuz comedit me. 18. Responderunt ergo Judzi et dixerunt ei: Quod si. gnum ostendis nobis quia hiec facis? 19. Respondil Jesus et dixit eis: Solvite templum hoc, et in tribus diebus excitabo illud. 20. Dixerunt ergo Judaei: Quadragriuta et sex annis eedificatum est templum hoc, et tu. in tribus diebus excitabis illud?

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. III. 21. "Exaivoo 9à Üay&v epi 100 vao 100 Gupartoc aotoU. a2. "Ot oov Jj £pUv, ix vexpoiv, épa.vjoOnoav ol iaOntal aUcoU 0t toUro EAtvtv, xal £nioceucav tT Ypa.97 xat vip Aou óv elxev 6 "Inaooc. 22. 'Qc 02 3v dv volo "IepocoAopot, dv c6) máoy x év vj ÉopxT,, roJÀot érlattucav elc có óvoua abcoU, OtwpoUvtec aUroU tà ovgueix Ó. éxotec 94. x0toc 63 'IncoUc oox ériatsusv £autóv aüroi, Ui 1b aÜüxóv yiwogx£ty Tyra, 98. xal Grt o0 yps(av ety ev (va. t6 papropsio mepl dvüpuyrou: aUos yàp ày(voaxev c( Jv dv ci) dvüpomo. I. 1. "Hv 82. dy6purrcoc dx cov Qapisaiuv, Nuxó!rquoc évou.a a0ti, ápywv vov "IouSalov: 1. oro; 3A0&v mtpbc xbv "Insoüv vuxtóc xal eimtv auti: "Pa66t, olSap.ev Bxt dro soU. D), Auac 8i9aoxaÀog* ode, ykp BUvarat vaUta Tà crusia mowiy à cU mote, dv p) 9, 6 Occ pex! abcov. 3. Amtxo(o 'InsoUc xai &nev. xor" "Ap. div À£v& aot, lv qj c6 YevvrT, &voiev, oó Buvaca ÜOetv vJv Bacüs(av coU OtoU. 4. Afqct mpoc a0tóv Ó Nixoónuoc Dog Suvatat dvOpurroc vevvnüTvat Yépoov. àv; p) Oovacat elc. àv xoAizv 1T uerpóc axoU Otutepov eiaeAUetv xat yevvnünvat; 6. Antxplón "InaoUc "Ap3yv did Ayo aot, £kv jy vic YevvnüT, dE ü6acoc xal myEUpLa to, o0 Ouvacat elae)Oriv el; cv Baauelav vou OcoU. e. TO yevtvvrévoy. ix xT& capxóc adpk dott, xal vb yeyevvnp£vov ix. oU mveóparzoo myeUna. £acw., 7. M3 Oxup don 8t &inxóv cov Act ope vevvn sva: dvoXOtv. s. '[ mveUp Órou 0fAet mel, xat c)» quvàv ao«oU dxoutt;, dÀA' oóx ol&uc mo0sv Zpyexac 3| mou ómaqtt obw doxlv mac 6 veyevvnjévoc ex x05. mveouactoc. 9. Antxoiüv, Nuxoónpaoc xal Eirtev aoo: Ilàx 2ovatat caua vyevtaOat; 10. A exp(Ov, "InaoUc xoi etrev aov: EU el 6 &uàaqXXÀOQG TOU 'Ioga*)) xal vata 00 Y!v()0XEUG Lt. "AuÀv dp3jv A£qoo aot, &xt Ó olas AaAoUuev xal Ó Éopdáxausv puaprupoUpsv, xal cv puaptuplav fpinv o0 Aap.Odvece. i3. El cà én(qetx eirzov Ópiv xal o0 mtcteUEtt, TUX £Xv. eto ópiiv 1& érxoupavia mta teUoETE; t3. Kal o)8el, dvaGéO rev 6i, àv obpavàv el 3 6 ix. x0) oópavoU xataÓdc, 6 vlüc voU dvÜpormou 5 dv dv Ti obpavo. M. Kal xa65c MoocTc Ujoctv vov ói £v cj dg po, obtu; odpeOTjvat Bet cbv vlov toU dvÜporrou, I5. (va mq 6 Tto ceóQv elg aütov [i3 droÀv rat dÀÀ £y, Cory alovtov., 151 21. Ille autem dicebat de templo corporis sui. 22. Quum ergo resurrexisset a mortuis, recordati sunt discipuli ejus quia hoc dicebat, et crediderunt Scripturae, et sermoni quem dixit Jesus. 23. Quum autem esset Jerosolymis in pascha in die festo, multi crediderunt in nomine ejus, videntes signa ejus quee faciebat. 24. Ipse autem Jesus non credebat semet ipsum eis, eo quod ipse nosset omnes, 25. Et quia opus ei non erat ut quis testimonium perhiberet de homine: ipse enim sciebat quid esset in homine. IIl. 1. Erat autem homo ex pharisamis Nicodemus nomine, princeps Judeeorum. 2. Hic venit ad Jesum nocte, el dixit ei: Rabbi, scimus quia a Deo venisti magister: nemo enim polest hoec signa facere quae tu facis, nisi fuerit Deus cum eo. 3. Respondit Jesus et dixit ei: Amen, amen dico tibi, nisi quis renatus fuerit denuo, non potest videre regnuin Dei. 4. Dicit ad eum Nicodemus: Quomodo potest homo na8ci, quum sit senex? numquid potest in ventrem matris suae iterato introire, et renasci? 5. Respondit Jesus: Amen, amen dico tihi, nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non potest introire in regnum Dei. 6. Quod natum est ex carne, caro est; et quod natum est ex spiritu, spiritus est. 7. Non mireris quia dixi tibi: Oportet vos nasci denuo. 8. Spiritus ubi vult spirat: et vocem ejus audis, sed nescis unde veniat, aut quo vadat: sic est omnis qui natus est ex spiritu. 9. Respondit Nicodemus et dixit ei: Quomodo possunt hiec fieri? 10. Respondit Jesus et dixit ei: Tu es magister in [srael, el haec ignoras? 11. Amen, amen dico tibi quia quod scimus loquimur, et quod vidimus testamur, et testimonium nostrum non accipilis. 12. Siterrena dixi vobis, et non creditis: quomodo, si dixero vobis coelestia, credetis? 13. Et nemo adscendit in celum, nisi qui descendit dc celu, Filius hominis, qui est in ccelo. 14. Et sicut Moyses exaltavit serpentem in deserto, ita cxaltari oportet Filium hominis; 15. Ut omnis qui credil in ipsum, non pereat, sed ha. beat vitam eternam.

152 16. OUcux v&o Jrpérenoty 6 0r, rbv. xóouov dott xov ulbv aócou vbv uovoyev?, Eomxsv, Vva mc 6 TrictUmy &l; aütóv u3, dxóAmxat 3X Pn Cory alóviov. U. O0 vào dxíovtQev 6 0ebc cov ufóy abroU slc xov xócj.ov (va xoívr, vov xóap.ov, d (va. awO 6 xóau.oq óV abtov. 18. 'O micteoov el; adtov o0 xplvexac 6 52 0) mcte 70r, xéxptvat, Óvt uo, meemlovsuxsv elo xo Óvoga toU govovtvoUe uioU vou Ütou, I9. AUcn o£ davtw. 5$) xplax, 8x «5 qoc DxjAv0ev el; vóv xócjuov xal fydTenaav ol dvOpormot [.8)Xov xb cxóvos 3j vo ox 3v yàp aüTóv Tovnpk rà loy. 30. IIü, yàp 6 qaUAa mpdocwv piti To qox xal o)x Foy erat poc 10 6x, (va v3) Oceyy 0T, và Fova adcoo31. 6 65 mov cy». dYüeuxv. Épy eva mpl 50 ex, (va qavepuT; và Éoya aíro0. Óvi dv Ocip. daxlyv elpyaepéva. 33. Mexk «atra 30ev 6 "IncoUc xol ot ua02tal a)ToU elc cv 'IouSatav 7v, xal éxst Bdítpiósv uev" a0 tv xal éÓarcusev: 23. "Hv 5£ xol "Iudvrnc BarciQov dv. Alvov ipic voU Zo)alu., Gv Übava. ro) Jv. xe xal mapeyivovro xa d6arccilovto* 234. ojmw io 3» Br6Xnufvoc 6 "Iodvvne £l, tAv quAaxv. $5. "Eyévevo 5À Cero; 1x. cv atn rv "Iodvvou pev& "IovSalov mel xa8apuquoU. 26. Kai XA0ov npbc xbv "Indvvny xai eirov abt '"Pa66(, &c Jv pevk co mípav coU 'lopjdvou, cU utuaprupnxac, s, oUtoq Bareitet xal maveeo Éoyovvat móc aov. 277. 'AntxolOn "Ivdvvrzc xal eUxev: Ob Sóvatat dvOpwroc AxpÓdvetv. ob0ly. dày a3) 3, Osbonfvoy abxip &x toU obpavoU, 28. AUTol óueic iot xprupetce Act eimov: OUx eli évó) 6 Xpvavóc, dÀV. &xt &xsovauutvos elpà Émpoottv &xslvov. 39. 'O Dev 3v voppny vulc daxiv: 6 5$ oos «00 vup&oplou, 6 Éctrxex; xal dxoumy abroU, yaplt xalpet Bik cv quy ToU vupigtou. abt E yxp á ép: xen iporcat., 30."Exeivov 5st ab&dvttv, ipd 53 Zaccoucta:. 3t. 'O dvofev. Zpyótsevog Erdvo) mdvtov. daviv. 6 Qv Éx 17,5 y7 Ux. v7.6 7c £oxlv xal x «7 17 AaAst: 6 ix toU odpavoU épyop.svoc émávo) ávruv Eaxlv 33. xal Ó &opaxsv xal Jxouctv, touto papropst xal tv papruptav aóro0 oU9tlc Aau6avtt. 33. 'O Aa6ov a100 1)» gapzuplav deep vuoev óc 6 0sóc d)nO iaxtv. 34. *Ov v&p dmtaxeev 6 Oto, ck Pjjara coU QeoU AaAtt* o0. v&p ix jéxpou Si&eatv Ó Ocbc cb mveUpa. 35. 'O macho àyanü xov vlóv xal wdvra OéGoxev (v 3j 4etpl aocoU, 3&. 'O stosoov. el; rov vlov. Éyec Qv aloviov: 6 EYATTEAION KATA IQANNHN T'. 16. Sic enim Deus dilexit mundum, ut Filium suum unigenitum daret; ut omnis qui credit in eum, non pereat, sed habeat vitam mternam. 17. Non enim misit Deus Filium suum in mundum ut judicet mundum, sed ut salvetur mundus per ipsum. 18. Qui credit in eum, non judicatur: qui autem noa credit, jam judicatus est, quia non credit in nomine unigeniti Filii Dei. 19. Hoc est autem judicium: quia lux venit in mundum, et dilexerunt homines magis tenebras quam lucem: erant enim eorum mala opera. 20. Omnis enim qui male agit, odit lucem, et non venit ad lucem, ut non argnantur opera ejus: 21. Qui autem facit veritatem, venit ad lucem, ut manifestentur opera ejus,quia in Deo sunt facta. 22. Post hsc venit Jesus et discipuli ejus in terram Judzam; et illic demorabatur cum eis, et baptizabat. 23. Erat autem et Joannes baptizans in /Ennon juxta Salim, quia aquse multe erant illic, et veniebant, et baptizabantur. 24. Nondum enim missus fuerat Joannes in carcerem. 25. Facta est autem quizestio ex discipulis Joannis cum Judaeis de purificatione. 26. Et venerunt ad Joannem, et dixerunt el: Rabbi, qvi erat tecum trans Jurdanem, cui tu testimonium perhibuisti, ecce hic baptizat, et omnes veniunt ad eum. 27. Respondit Joannes et dixit: Non potest homo acapere quidquam, nisi fuerit ei datum de celo. 28. Ipsi vos mihi testimonium perhibetis quod dixerim: Non sum ego Christus, sed quia missus sum ante illum. 29. Qui habet sponsam, sponsus est: amicus autem sponsi, qui stat, et audit eum, gaudio gaudet propter vocetn sponsi. Hoc ergo gaudium meum impletum est. 30. Illum oportet crescere, me autem minui. 31. Qui desursum venit, super omnes est. Qui est de terra, de terra est, et deterra loquitur. Qui de ccelo venit, super omnes est. 32. Et quod vidit et audivit, hoc testatur: et testimonium ejus nemo accipit. 33. Qui accepit ejus testimonium, signavit quia Deus verax est. 34. Quem enim misit Deus, verba Dei loquitur: non enim ad mensuram dat Deus spiritum. 35. Pater diligit Filium; et omnia dedit in manu ejus. 36. Qui credit in Filium, liabet vitam aeternam: qui au

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. IV. 153 & dru6y c6 vla oóx perat Curífv, d22' fj dor) xoO | tem incredulus est Filio, non videbit vitam, sed ira Dei 0so9 u.dvst im^ adcóv. A'. t. "c oí. Ero. 5 "IneoUc, 6n fixoucav of. apieatot Ut "InsoUc nÀs(ovaq uaUncác mouit xai Barcitst 3$ "Ivavrne 3. xa(rotys "Incooc oóx dód rriv, dI ol ua6vyral aoToUs. dynxtv cy "Iovjalav xa drAdev mdXv sl; 7v l'aÀàaíav. 4. " E8ec 58 abxóv Bd pg ea0a« Pi cT; Xapaptüac. 5. "Epytvat oUv tl; TÓÀtv tho Zapagpelac Xeyopévny Exp, vXnalov o9 ytoplou ob Howxsv "Iaxó6 "Iw93g 1p vlio aóroU. e. 'Hv 5à bet 5p) 09 "Iaxe6. 6 oóv "Incoue &zxoTwuxOc ix «Tj, OSorroplac xatftevo oUrtwc dvi cj Exc pa Tv &x Éxvn. 7. "Epyevat vov) ix v? Zapapslac dvoMisat 050. Mtt ade3; Ó Inaooc Ac pot rtt, 8. Ot yàp paOnral aüroU dmeÀnAUOtwav tl; cv 3Àtv, (va tpop&c dyopdowotw. 9. Aéqet oov abvip 4j uv) fj Zapapricu: IIox, aU '[oujato; àv wap' dgou mietv alvsiq oUcw Yuvauxe Xapagirbo; o0 yàp cvyypüvrmi "ovDatot Zapa(rate. 10, "Axexolóv, "Inco« xal £irev a015 El ortu «3v Gwptkv toU OtoU xal vl; àgviv 6 Joy cov Aóc pot muiv, 50 àv. fivnoae atv xal Éwxev dv aot Ü5wp Cov. I... A£yet abcip fj vov Kopu, oüvt dvo)npa Drs xal *ó. opíap daxlv Ba6U- vótv 00v Fei, x6 Obnp xo Gv; 13. M3 cb uelQov £t o0 acpbc fiov "Iaxi6, &c l&oxsv fut v6. gpíap xal arc db aücoU Émirv. xal ol viol aócoU xal tk 0pfupiasa aor00; 13. Anexplon "Insoxc xal slav abcr IIo 6 ivo» ix o 08a ros voUrou Oupaec mrauv- & 3 v mín ix. 00 (Baro ob éy6 5g aüTp, o) a3 Ouíjcn sl, cov alova, 14. dA xb Bop 8 &ocw abcip vev/atvat dv atcp Te) 09aroc &X.ojévou &lc Gurv alivtov. 15. Aéqet mpox aürov 5j ovi Küpu, 9óc iot oUro 1$ ÜSop, (va ui Bwp mot Épyepuat dvüdót ávclaiv. |. Aqui abc; 6 "Insoog "Yxayt, quvnsov cov dv8pa aou xal £A0E dvOa6t. 17. "Avixp(Un 4 vov) xal eixev: Oóx. ly dvópa. Aye abs) 6 "Insoüc Kei, erac 6t ox. lo dy6pa* j 15. Tévrs ykp dvópac Écjsc, xal vuv Bv Éytw ox loxw aov dvjp. voUto dÀv0ic slonxac. t9. Aéqet adco f vuv Kógu, Qeopi óc mpoyit?c tt ay. manet super eum. IV. f. Ut ergo cognovit Jesus quia audierunt phariszl quod Jesus plures discipulos facit, et baptizat, quam Joan. nes, 2. (Quanquam Jesus non baptizaret, sed discipuli ejus) 3. Reliquit Judeeam, et abiit iterum in Galilaeam. 4. Oportebat autem eum transire per Samariam. 5. Venit ergo in civitatem Samaris quae dicitur Sichar, juxta preedium quod dedit Jacob Joseph filio suo. 6. Erat autem ibi fons Jacob. Jesus ergo fatigatus ex itinere, sedebat sic supra fontem. Hora erat quasi sexta. 7. Venit mulier de Samaria haurire aquam. Dicit ei Je808: Da mihí bibere. 8. (Discipuli enim ejus abierant in civitatem ut cibos emerent.) 9. Dicit ergo ei mulier illa Samaritana: Quomodo ta Judzeus quum 5is, bibere a me poecis quz? sum mulier Samarítana? non enim coutuntur Judaei Samaritanis. 10. Respondit Jesus et dixit ei: Si scires donum Dei, et quis est qui dicit tibi: Da mihi bibere, tu forsitan petisses ab eo, et dedisset tibi aquam vivam. 11. Dicit ei mulier: Domine, neque In quo haurías habes, et puteus altus est: unde ergo habes aquam vivam? 12. Numquid tu major es patre nostro Jacob qui dedit nobis puteum, et ipse ex eo bibit, et filii ejus, et pecora ejus? 13. Respondit Jesus et dixit el: Omnis qui bibit ex aqua hac, sitiet ilerum; qui autem biberit ex aqua quam ego dabo ei, non siliet in seternum: 14. Sed aqua quam ego dabo ei, fiet in eo fons aquae salientis in vitam seternam. 15. Dicit ad eum mulier: Domine, da mihi banc aquam, ut non sitiam, neque veniam huc haurire. 16. Dicit ei Jesus: Vade, voca virum tuum, et veni huc. 17. Respondit mulier et dixit: Non habeo virum. Dicit ei Jesus: Bene dixisti, quia non habeo virum: 18. Quinque enim viros habuisti, et nunc quem habes, non est tuus vir: boc vere dixisti. 19. Dicit ei mulier: Domine, video quia propheta es tu.

151 20. Ol mracdptc fpiov 0v vi) Dott coUtu) mpocexuvacav xal Opste Aéyexe, &vc év "JegocoAopotg doxlv 6 türoq ÓTou Ttpocxuvtiv Ori. 21. A£yet abcr 6 "Ineoóc Tóvat, míoteocóv pot, xt py xat Opa. Óxe obvs dv xà Ope: toUt( ore év 'IepogoAUpote xoogxuvtiaece v6) mat. 22. "Yyelc mpooxuveixe 8 ox olóaxe, fissis mposxuvoupev B olBauev: Urt $j cwtnpla dx cüv 'LouSaítov tig xlv. 33. 'AJA Fpyexat dpa xal vov éaxiv, Ove ol. dÀnfivot tpoaxuvr;tal rrpocxuvigoucty ci) Travol iv tveUuat xal áàAvüsia xal yàp Ó map Totovrouc Untti coU; fpogxuvoUvta aütOv. 24. IlveGjsa: 6 Oed, xal coc mpooxuvoüvta aurov y rveUp.aczt xat dàveta Oei mpoaxuveiv. 25. Aéqet abt f$ vuv Ola &xt. Mecclac fpysca: 5$ Jevóptvos Xpuóc Grav E£MÓn éxtivoc, dva[yeAe $uiv mdvta. 20. Aévev aoc; 6 IncoUc: "Evo elus, 6 2a36v cot. 27. Ka ézl coótto 380v olpa0ncul aüro0, xil $üaópalow tt puerà Yuvaixóg PÀdÀec obs; uivrot ei xev: TC Grec 3) c Aat, uev attzG; 28. AcTxcv 00V tjv 69p(av advz, f ovi) xal dm0ev elc hv róAtv. xal Xévet coi; dvüporrotc: 19. AcUxe, lóeve. dvOporov Óc einév pot mdvra à érolnca- ut oU tóc 2gttv 6 Xputóc; 30. "EtzA0ov oUv ix Tig móÀtw xol Yoyovto mpoq aOTOv. 3t. "Ev «6 puecato Jipertov aóxóv ol j.a0mca Aévovvt "Pa66l, qat. 32. 'O 8 eiev adcoic: "Eyé fipoow Éyo) oaeiv fjv Uu.els oox olóact. s»3.. " EXevov oov ol p.a cat Tp d))vAouc My, t Tvtyxev 016) gayttv; 34. AÉTtt aoxoic à "IncoUc "Epóv Bpod £ovw (va rovfjaw x6 Oca coU mrÉLayaveó us xal 8Àeuoco) aàvoU «0 fpyov. 35. Oày, ójcstc Aéyeve, &ri Éci rexpituenvós Eom xal 6 üeptopioo Épyetai; loU, Aévo Ópgiv, imapate coUQ 4zÜnApkobc Üuiov xal Oedancüe vc yopac, jrt Auxal claw. 797 poc Üeptaq.óv. 36. Kal $ OeplCov jto80v Aaps6dvet xal euvdet xaoróv elc Quv aloviov, (va xal 6 axtípov óno0 yalpn xxl 6 OeplQv. 37. 'Ev vào toUtu dexlv 6 Ao, 6 dAnfwóc, 6a dXAog éavlv 6 ame(pov xal dàXoc 6 Oei. 38. "Evi dnxécceta Opa Oeplzec 8 ooy, ójceic xexovidxate: dÀÀot xexomtdxaciv xal Üueto el, Tóv xomov xciv £los)nAu0as. 39. 'Ex 8i «5c móAecq dixtivrg T0)À0l £ricteugav tiq abróv tv Xapapserüv Ot tov Aovov 17,5 yuvatxóc pxorupouane: Brt einév pot mdvra on noia. EYAFTEAION KATA IQANNHN. A. 20. Patres nostri in monte hoc adoraverunt, et vos diet tis quia Jerosolyiis est locus ubi adorare oportet. 21. Dicit ei Jesus: Mulier, crede mihi, quia venit hora quando neque in monte hoc neque in Jerosolymis adorabitis Patrem. 22. Vos adoratis quod nescitis: nos adoramus quod scimus, quia salus ex Judaeis est. 23. Sed venil hora, et nunc est, quando veri adoralores adorabunt Patrem in spiritu et veritate. Nam et Pater tales qua&rit qui adoreut eum. 24. Spiritus est Deus; et eos qui adorant eum, in spiritu et veritate oportet adorare. 25. Dicit ei mulier: Scio quia Messias venit (qui dicitur Christus): quum ergo venerit ille, nobis annuntiabit omnia. 26. Dicit ei Jesus: Ego sum qui loquor tecum. 27. Et continuo venerunt discipuli ejas: et mirabantur quia cum muliere loquebatur. Nemo tamen dixit: Quid quaris, aut quid loqueris cum ea? 28. Reliquit ergo hydriam suam mulier, et abiit in civítatem, et dicit illis hominibus: 29. Venite, et videle hominem qui dixit mihi omnia qu&cumque feci: numquid ipse est Christus? 30. Exierunt ergo de civitate, et veniebant ad eum. 31. Interea rogabant eum discipuli, dicentes: Rabbi, manduca. 32. Ille autem dicit eis: Ego cibum habeo manducare quem vos nescitis. 33. Dicebant ergo discipuli ad invicem: Numquid aliquis altulit ei manducare? 34. Dicit eis Jesus: Meus cibus est ut faciam voluntatem ejus qui misit me, ut perficiam opus ejus. 35. Nonne vos dicitis quod adhuc quatuor menses sunt, et messis venit? Ecce dico vobis: levate oculos vestros, et videte regiones quia albee sunt jam ad messem. 36. Et qui metit, mercedem accipil, et congregat fructum in vitam aeternam; ut et qui seminat, simul gaudeat, et qui metit. 37. In hoc enim est verbum verum: quia alius est qui seminat, et alius est qui metit. 38. Ego misi Yos metere quod vos non laborastis: alii la. boraverunt, et vos in labores eorum introislis. 39. Ex civitate autem illa multi crediderunt in eum Samaritagorum, propter verbum mulieris testimonium perhibentis: Quia dixit mihi omnia quaecumque feci.

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. V. 40. d odv 1A00v pos abtbv ol Zapapsirat, 3ooTuv &Ürbv p.tivat mtap' aüroic xal duswsv dxsi. ÓUo *udpac. 4I. Kat 0235 mÀelouc érlazeuaav eic aócóv tk tov kovov aou, 43. 75 te vuvauxt. DAeyov: Ott obxéri Ok «Jv. a?v Aa)ikv TicttUo[tv* aürol yàp dxyxoaputv xai olGau.ev 6v obxó; daxtv dA Gk, 6 awr3p oU xócpsov. 4s. Mexà 5à ck; O00 Spépac d55A0cv ixeiütv. xal ArmA0cv elc tv 'aÀnatavy. 44... Abxoo Y&p 'IncoUc àpaorüpnaev, xt mpogri ere év «3j lGía ma xp(Ót cuc oox. Éjes. 45. "Oct oóv XA0cv. cic cv. T'aÀAda(ay, dEavto aürov ol l'aAdlaiot, mdüvra Épaxovs, 8 évolzotv &v *IepocoAupots dv «3, Éopri xal avol yàp 100v elc «àv ÉoptYv. «46. HAOev oov rav elc cv Kav& cnc l'aA0atos, &xou imoimcey «b Ü8wp olvov. Kei 3v ct Bacuuxix ob 6 viae 350évec dv Karyapvaoup.: 47. Olxoc dxobcac 6c 7 Ia006 7|xst x to "Iouóatae si; cv Falüaav, &nTA0cv mpbo aütbv xal pora aUcov, (va xava67, xal iacwvat aütoU Tov vlov: TpcÀAtv q&p dmoüvijaxetv. 48. Etnev oov. $ 'IncoUe ToC aozóv* 'E&v u3, 01Ita. xal c£paxa. [Once, o0 ui) mtoveUemtt. 49. Ate mpoc aücov 6 Bacüuxóg: Küpu, xaca60. xplv d xolavetv to maiBlov tiov. 50. A£vtt aci) 6 "Incouc* Ilopeuou* 6 toc aov C3. én(octucty 6 &vOpwrtos «i9 Aot Óv eirev abri) 6 "InG0Uc, xal émoptuEco. 61. "Hà 8$ abxo0 xaxaDaívovroc, of BoUXot Orcrvtncav aUti) xol drj yeOxv Aéovrec, Ort 0 malc aToU m. 62. "Exoüero oov viv pav Tap' ajtOw dv $ xop.qyoxepov foy tv xal £Uxov aj19. Urt £y 0ic pav É6O0mv dgTxev aürov Ó mupttóc. 53. "Eyv oov. 5 mavijp, &xt dv Exelvr, cj dpa. àv $j eIrev abxü 6 "Inaouc: 'O vióc aov Q5: xai éTiGctuctv autoq xal fj olxía auto 9A». &&. Touo rtdÀty óeUxepov ampttov émo(sacv 6 "Iraouc Dv ix cre "IovSaíac elc cà l'aAdalav. E. 1.. Mexk vaca Tv £opt) xv "Iovda(cv, xal dvé67 "Incoo« eic "IspoaóAupa. 2. "Ecttw 8i dv coi; "IepocoXópotc él t7, mpobatux xoluu.Órfüpa 5$ in eyopévr, "E6gatoct Brücatod, véves ao byouca. 3. "Ev taócato xaté£xeveo mAT00c toÀU xy daÜtvoovt&v, TuQAOv, jov, Enpov, ExBtyopévov vy v00 U5a106 xivnotv. 4. "AqqeXoc 8€ xupíou xaveóawev xar xaipov dv cT; xoÀuubffüpa xai ivapucotv 1o 00wp: 6 oUv TtpOtOQ — 155 40. Quum venissent ergo ad illum Samaritani, rogaverunt eum ut ibi maneret. Et manait ibi duos dies. 41. Et multo plures crediderunt in eum propter sermonem ejus. 42. Et mulieri dicebant: Quia jam non propter tuani lo quelain credimus: ipsi enim audivimus, et scimus quia hic est vere Salvator mundi. 43. Post duos autem dies exiit inde; et abiit in Galilaeam. 44. Tpse enim Jesus teslimonium perhibuit quia propheta in sua patria honorem non habet. 45. Quum ergo venisset in Galileam, exceperunt eum Galilei, quum omnia vidissent qua fecerat Jerosolymis in die festo: et ipsi enim venerant ad diem festum. 46. Venit ergo iterum in Cana Galilzez, ubi fecit aquam vinum. Et erat quidam regulus, cujus filius infirmabatur, Capliarnaum. 47. Hic quum audisset quia Jesus adveniret a Judaea in Galilream, abiit ad eum, et rogabat eum ut descenderet, et sanaret filium ejus: incipiebat enim mori. 48. Dixit ergo Jesus ad eum: Nisi signa et prodigia videritis, non creditis. 49. Dicit ad eum regulus: Domine, descende priusquam moriatur fillus meus. 50. Dicitei Jesus: Vade, filius tuus vivit. Credidit homo sermoni quem dixit ei Jesus, et ibat. 51. Jam autem eo descendente, servi occurrerunt ei, et nuntiaverunt dicentes quia filius ejus viveret. 52. Interrogabat ergo horam ab eis in qua melius habuerit. Et dixerunt ei: Quia heri liora septima reliquit eum febris. 53. Coguovit ergo pater quia illa hora erat in qua dixit ei Jesus: Filius tuus vivit; et credidit ipse, et domus ejus tota. 54. Hoc iterum secundum signum fecit Jesus, quum venisset a Juda in Galilaeam. V. 1. Post haec erat dies festus Judzeorum, et adscendit Jesus Jerosolymam. 2. Est autem Jerosolymis Probatica piscina, quze cognominatur hebraice Bethsaida, quinque porticus habens. 3. In his jacebat multitudo magna languentium, czecorum, claudorum, aridorum, exspectantium aquse motum. 4. Angelus autem Domini descendebat secundum tempus in piscinam; et movebatur aqua. Et qui prior descendis

156 dp 65s pack vy capa ToU OSaro, óycc Ay(vevo, t Of rott xacsiy sto vorat. 6. "Hv Sí «« dvOporoc ixst vpudxovra xal óxvà Kt Po dv «7j dotave(a. abcoD. e. Tojcov l96v 6 'IncoUc xacaxsip.tvov xal 4vouc 6x voÀUv Tj9n xpóvov Érex, Myev abvip: Oan ovo vevícOat; 7. ATmtxplóm aüvQ 6 doO0rvov: Kupu, dvÜpumov ox Éyo, (va Gvav xapay07j «o Übwp BaÀn pas sl, cv xoAu.6r8oav - dv dp à Epyoyua (yo, dDXoc noà. loo xava6alvet. 8. Aéqut abri 6 "InsoUc* " Eyetos, ápov xbv xpdóatt0y GOU xal TtoUTdtet. 9. Kal sbü£tx, 6ycyc dy£vaxvo. 6 dvüpurmoc, xal fpsv «àv xpdÉavrov aüroU xal wepurdrst, 3v 9à cd66acov Ub ixelvn c5 dipépa.. Io. "EAtyov oov oi "Louóaiot «i teÜepamsuufvo: Xa66arós dott: oUx ftsox(v aot ápat Tbv xpá6atróv coU, It. "Ansxol0n aürot;: 'O movácac pe Oy, éxsivs pot SUxsv- A pov xbv xpdÓactóv cou xai repirdeet. 12. "Hoirnoav oóv aUróv: Tí daxtv 6. dvpuree 6 slow cot- "Apoy 10v xpdGactóv aou xal mspmdset; rm, 'O 5à ia0r, obx 0t c davtv- 6 yào "Incoix dEívauasy Oy Aou Ovroo Ev «ip córw. pH. Metá caca eóglaxec abcóv 6 "1naoUc dv v tepoo xai efxsv. acip- "I5e, ove yéyovac* unxévi ápdotae, (va 13) qtioóv aol «x vrévricas, 15. "'Av5jA0tv 6 dv0purroc xai dviiryecev coto "IovSalo, &xt "Inoouc àaclv 6 vovsac abtóv ovd. 16. Kal &tk. couxo iÓioxov ot 'Iovóatot «bv "Inaoov, 6xt «a0xa 2rolet dv ca66a tw. 17. 'O 5i "Ineouc dxexoivavo aüvoic- 'O vaváp iov [x dp épyatevat, xdyo épyátouat. 18. Átk coUo oUv i Xov iti vouv aocbv ol "IouSatot droxtétvav, xi o0. udvov Üusv. «6. ad66acov, d)D xai matépa lótov. Deyev tbv Otóv, lcov. Éauxóv mouxv T) Oe. drexolvaro oUv 6 "Inoue xai £Uxev atotc* 19. Ajay dichy. Ayo. piv, ob Dívarat 6 vlix do' ÉavvoU xouiv ooév, By. uf, v1 BAT vv mavépa Toi oUvta * & 4&o &v. éxsivoc ro;, vaUva. xal 6 viae 6uolux qtotst. 30. 'O v&p xaJ quet «ov viov xal vdvra Selxvuetw aU & aür, xoui, xal uszova codrov SelTet aócip (pya, (va 6j, Oaupdnrs. 31. "Quare yàp 6 maro iyslpet cob vexpobo xal (norottt, obe xal 6 utàc oüc 66er Coorotst. 11. O05! yàp 6 rac) xolvet oü!fva, d)ÀÀ mücav *)v xplow B£buxsv cà vli 33. (va vdvrec cusiogty tbv vov xaÜGx, vutioty toy varípa. 6 13, viov Tóv víàv o0. Tu rbv marríoa cóv négavra aótóv. 34. "Audv diy Mo) 6uiv, Ovi 6 0v Aóvov. nov xoUtov xal muctóuv vip nípavil ue Dues Cory aliviov EYATTEAION KATA IOQANNHN. E. set in piscinam post motionem aqu:e, sanus fiebat a quacumque detinebatur infirmitate. 5. Erat autem quidam homo ibi triginta et octo annos habens in infirmitate sua. 6. Hunc quum vidisset Jesus jacentem, et cognovisset quia jam multum tempus baberet, dicit ei: Vis sanus fleri? 7. Respondit ei languidus: Domine, hominem non habeo, ut, quum turbata fuerit aqua, mittat me in piscinam: dum venio enim ego, alius ante me descendit. 8. Dicit ei Jesus: Surge, tolle grabatum tuum, et ambula. 9. Et statim sazus factus est homo ille; et sustulit grabatum suum, et ambulabat. Erat autem sabbatum in die illo. 10. Dicebant ergo Judi illi qui sanatus fuerat: Sabbatum est, non licet tibi tollere grabatum tuum. 11. Respondit eis: Qui me sanum fecit, ille mihi dixit: Tolle grabatum tuum, et ambula. 12. interrogaverunt ergo eum: Quis est ille homo qui dixit tibi: Tolle grabatum tuum, et ambula? 13. Is autem qui sanus fuerat effectus, nosciebat quis esset. Jesus enim declinavit a turba constituta in loco. 14. Postea invenit eum Jesus in templo, et dixit illi: Ecce sanus factus es: jam noli peccare, ne deterius tibi aliquid contingat. 15. Abiit ille homo, et nuntiavit Judieis quia Jesus esset qui fecit eum sanum. 16. Propterea persequebantur Judei Jesum: quia hrec faciebat in sabbato. 17. Jesus autem respondit eis: Pater meus usque modo operatur, et ego operor. 18. Propterea ergo magis quarebant eum Judzi interficere, quia non solum solvebat sabbatum, sed et patrem suum dicebat Deum, equalem se faciens Deo. Respondit itaque Jesus et dixit eis: 19. Amen, amen dico vobis, non potest Filius a se facere quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem: qusecumque enim ille fecerit, heec et Filius similiter facit. 20. Pater enim diligit Filium, et omnia demonstrat ei qui ipse fecit; et majora his demonstrabit ei opera, ut vos miremini. 21. Sicut enim Pater suscitat mortuos, et vivificat: sic et Filius, quos vult, vivificat. 22. Neque enim Pater judicat quemquam: &ed omne ju. dicium dedit Filio; 23. Ut omnes honorificenl Filium, sicut honorificant Pa trem. Qui non honorificat Filium, non honorificat Patrem qui misit illum. 24. Amen, amen dico vobis quia qui verbum meum audit, et credit ei qui misit me, habet vitam eternam,

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. V. xaltl; xplatv oóx Éoyevat, GÀ para GEOnxev (x «o0 Gavdxou elc 3v Qurv. 35. "Ap div Xeoo ógiv, 6 Éoyexat Qpa. xal vov laxív, &xs ol vexpol dxoódaovtat tc quy, toU vioU coU soU xal of dxoocavct UXjoouctv. 36. "Dorso vp 6 m&vhp Éyet oy dv Éauvio, obtt, ÉBuxsv xal vij vii Cary Zyet dv Éavvip37. xai iLouc(av ÉOwosy aüT xplaew moutv, Óu vulà« dvüpurxou £aciv. 15. M3) Oaupdtece coUro, Óri Épyerat pa. dv 5j fdvcsc ol dy «oig javnpustotg dxoógovcat «7j, quis ToO utoU toU OsoU, 29. xxl éxroptógovrat ol. xk. dya0 movíoavrec «lc dvdocacty Qwrc, ol 5à «à qaUÀa mpatavres slc dvdexactv xolcsox. so. OÀ Sóvauai (v0 dx duavcoo mouity o0SÉv* xa65x; dxoów xplve, xal $ xplau $ dp3, Suxaía lactv, &« o6 (rri) t0 Ofnjx. c5 dpày d)À& x6 0fnua. x00 Tíuers ua. 31. "Ekv i5 uaptupo) repl lduavtoo, fj uxprupla uou oux favw dino: 33. d)Àe; dorlv 6 uaprupüw mpl do, xal oiJa 6x dX, doc 5$ aprupia $v taprupti mepl éuoU, 25. "Yyric dreocdxacve noix "Iodvezy, xal usgapvupzxev cT, dàv ela 34. io à o) rap dvOpoyrou TÀV p.aprupíav Àaj6dvo», d))& caca Alv tva. Operis auUT;ce. 35. "Exeivoc 3» 6 Aógvos 6 xaióparvoc xa quíivwtov, Operi, 5à A0noars mpi pav dya))ua07vm dv «à | abtoU. 36. 'Eyé 94 Éye c)» uapruplav usto «o0 "Iodvvou t& vào leva & SlBox£v uot 6 mac)p (a ve)uuocw adc, &)rà tà foya & iy mou) paprupsi vepl doo, 8vt 6 xaTáp us drécro)xev. 3. Kal 6 xépac pa mavÁo, adrós usuagropnxev Ttpl dj.oU* oíce qovijv abvoU Twrocs dxxóate, oírt tiBoc aütoU bopdxatt, 38. xai cóv Aóyov aütoU oóx Éysvs dv piv. ukévovtaGri Óv dníéaveDuy Pxstvoc, codmu Ope o0 mioriitte. 39. 'Epsuvitcs tà vpadc, Urt Gpasic Doxsice dv aótai, Cux)y alevioy. Éyetv, xal dxseival. elow at. agrugoocat mepl do 40. xal o) ODece dXOsiv mpóc u£, iva. Cory Fenxe. 41. Adbay xap& dv0portuv o0 Aag 6dvo* 42. d). Érvoixa. 6o Urt cv dyámtmy coU Qe9U oUx Dyece dv íavcoic. 43. "E06 DxÀu0a dv v9 Óvópati 700 matoóc uou, xaloü AapÓdvevé je* dv d)Ooo D, dv i5 óvóiac i v Ulp, Pxrivov X jpac0s. 44. ILox, 5óvac0s 6jei; mioceUaat, Dotav map dàJfpunv Aaj6avovttc, xal cv 5ótav vij» mapk coo uóvou 0s08 o0 (nrsitt; «5. M3, Soxsixe xi 2q0 xacn(opfaw piov mob xbv 157 et in judicium non venit, sed transiit & morte in vitam. 25. Amen, amen dico vobis quia venit hora, et nunc est, quando mortui audient vocem Filii Dei: et qui audierint, vivent. 26. Sicut enim Pater babet vitam in semet ipso, sic dedit et Filio babere vitam in semet ipso. 27. Et potestatem dedit ei judicium facere: quia Filius hominis est. 28. Nolite mirari hoc, quia venit hora in qua omnes qui in monumentis sunt, audient vocem Filii Dei: 29. Et procedent qui bona fecerunt, in resurrectionem viue; qui vero mala egerupt, in resurrectionem judicii. 30. Non possum ego a me ipso facere quidquam. Sicut audio, judico; et judicium meum justum est: quia non quaro voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me. 3t. Si ego testimonium perhibeo de me ipso, testimonium meum non est verum. 32. Alius est qui testimonium perhibet de me; et scio quia verum est testimonium quod perhibet de me. 33. Vos misistis ad Joannem, et testimonium perhibuit veritati. 34. Ego autem non ab homine testimonium accipio: sed haec dico ut vos salvi sitis. 35. Ille erat lucerna ardens et lucens. Vos autem voluistis ad horam exsultare in luce ejus. 36. Ego autem babeo testimonium majus Joanne. Opera enim quie dedit mihi Pater ut perficiam ea, ipsa opera qua ego facio, testimonium perhibent de me, quia Pater misit me: 37. Et qui misit me Pater, ipse testimonium perbibuit de me: neque vocem ejus unquam audistis, neque speciem ejus vidistis; 38. Et verbum ejus non habetis in vobis manens: quia quem misit ille, huic vos non creditis. 39. Scrutamini Scripturas, quia vos putatis in ipeis vitam seternam habere; et illae sant quee testimonium perhibent de me: 40. Et non vultis venire ad me ut vitam habeatis. 41. Claritatem ab hominibus non accipio. 42. Sed cognovi vos, quia dilectionem Dei non habetis in vobis. 43. Ego veni in nomine Patris mei, et non accipitis me: si alius venerit in nomine suo, illum accipietis. 44. Quomodo vos potestis credere, qui gloriam ab invicem accipitis, et gloriam quae a solo Deo est, non quaritis? 45. Nolite putare quia ego accusaturus sim vos apud Pa

1608 &1vépa.* loxw b xavryopiov ójiov Moüc?, tlc Óv 61e Àn(xace. 4e, El yàp 2mittóece Moati, émursóete àv duoc epi Y&p épioU £xeivoc éypacbev. 47. EL? xoi, éxe(vou yptpuactv o0 TiGTí0etE, ToX voic dpoi, bjuasty muteUotts; G. i. Mex& caUra. dzTA0cv 6 'InaoU, mípav c7« 0aAdcen vc l'aÀAdatac cnc TuOcpuidoc: *. xal JxoÀoU0st aüti) OyAoc mOÀUc, Ort iÜstopouv tk onpéia. & Exolet érl vv doOtvouveov. 3. 'AviAOcv o0v clc 1o ópoc "ImaoUc, xal ixet ixdümo perk vv [aav cov aotoU* "ECET év(o x0 rndcya, fj Éopc) xov "louSalov. 5. 'Exapa QUV tOUG àqOaA uou; 6 'Ivcouc x d Otacdpevoc Urt moluQ $jXo; Épyszat móc abro, Mtt Xoph; GOvmrmov: IIóütv dyopaowusv dprow, (va qdqwctv obc0t; 6. Tooro 83 Dieysv xtipaluov abróv- abvx. (ào T5 ( fua moutv. 7. 'Anexplüv, aüc GiOurtroc^ Ataxoaíov. Ónvaptoy dptot o)x dpxouctv atotc, (va. Éxaccoc Bpay x1 Aa 6n. 8. Att aoc elc ix t&v ua rciov abxoo, Av3péac ó dbs oo X(yasvoc ITévpou* 9. "Ecc naibaptv. Év Qs, Oc Éqsc mévie. docow xpiü(vouc xal Óóo Ójdpta* dÀÀà vaUva. rl do ttv elc voGOUtOUGS 10. Efrev oov 6 "[nsosc: Ilovjoate toc dvüporrtouc dvameaeiv, 7v 0b góproc moÀUq iv tQ TOT). dvérecay oov ol dvópsc xóv dpiOjov Ó)cel mevtaxig Quot, t1. " EAa6tv oív voUg dprouc 6 'Incoue xal toy aptcvíoac Qubuxsv xotq dvaxeuuévot, 6oluc xal éx xiv éyaple Gov T0cXov. 13. '£ 53 iverijoOnaav, yet toto i. aOrrato aocouZuvaqdyert ck mepiootUcgavta. xÀdopaca, (va ji énóXnra:., 13. ZuvfYaYov oUv, xal év£piav. Bosxa. xog(vouc xÀasu.dtuy ix. t6)v Tévte dovuv ty xoiü(verv, à. dneplactucav volo Be6otoxóatv. 14. Ot. oov dvüpwrox lBovesc Ó érolnotv onpctov 6 "IneoUc Üuvyov* Gt obcóg éotty dAnfox, 6 mpogr tre 6 (pg Op.tvo el; vov xóauov. t5. "Inoue ov. Yvéoc Uv. uf XXoustw Épyeo0ac xol ágrdlav aitov (va. Tovjonew abcoóv Bactta, dvceyognaev vd elc «5 poc aote 140vox. 16. Qc 52 óyt éyévexo, xaxtónoav ol. 0v zat aü109 £m cv 0d2a0cav, I7. xai &va6dvreo el; vo mÀotov Tjpyovro mípav v7. 0aAdcen; cl; Kagapvaoóp. xai Gxoría Tv Pvtyove xai oóx. £ànAU0st poc azouc 6 "Inaooc: 18. f| «« 0dXacca dvítou. ieqdXou Tv£ovcoc DueveltO. " 19. "EAnAaxótt, ov dct ovaó(ouc (xoci mívcs Àj EYATTEAION KATA IDANNHN. G. trem: est qui accusat vos Moyses, in quo vos speratis. 46. Si enim crederetis Moysi, crederetis forsitan et mihl: de me enim ille scripsit. 47. Sl autem illius litteris non creditis, quomodo verbis rheis credetis? VI. 1. Post hzec abiit Jesus trans mare Galilezx, quod est Tiberiadis; 2. Et sequebatur eum multitudo magna: quia videbant signa qui faciebat super his qui infirmabantur. 3. Subiit ergo in montem Jesus: et ibi sedebat cum discipulis suis. 4. Erat autem proximum pascha, dies festus Judsorum. 5. Quum sublevassel ergo ocnlos Jesus, et vidisset quia multitado maxima venit ad eum, dixit ad Philippum: Unde ememos panes, ut manducent hi? 6. Hoc autem dicebat tentans eum: ipse enim sciebat quid esset facturus. 7. Respondit ei Philippus: Ducentorum denariorum pa. Des non sufficiunt eis, ut unusquisque modicum quid accipiat. ". Dicit ei unus ex discipulis ejus, Andreas frater Simonis Petri: 9. Est puer unus hic qui habet quinque panes hordeaceos, et duos pisces: sed haec quid sunt inter tantos? 10. Dixit ergo Jesus: Facite homines discumbere. Erat autem fenum multum in loco. Discabueruntl ergo viri, numero quasi quinque millia. 11. Accepit ergo Jesus panes; et quum gratias egisset, distribuit discumbentibus; similiter et ex piscibus quantum volebant. 12. Ut autem impleti sunt, dixit discipulis suis: Colli. gite quae superaverunt fragmenta, ne pereant. 13. Collegerunt ergo, et impleverunt duodecim cophinos fragnentorum ex quinque panibus hordeaceis qua» super fuerunt his qui manducaveraent. 14. Illi ergo homines quum vidissent quod Jesus fecerat signum, dicebant: Quia hic est vere propheta qui venturus est in mundum. 15. Jesus ergo quum cognovisset quia venturi essent ul raperent eum, et facerent eum regem, fugit iterum in montem ipse solus. 16. Ut autem sero factum est, descenderunt discipuli ejus ad mare. 17. Et quum adscendissent navim, venerunt trans mare in Capharnaum; el tenebre jam facte erant; et non vene rat ad eos Jesus. 18. Mare autem, vento magno flante, exsurgebat. 19. Quum remigassent ergo quasi stadia viginti qui&que

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. VI. vpiáxovra. OepoUntv xóv 'IncoUv rtptravoUvta Eni t7 GxAdccT xa PvyUe ToU mÀolou vtvOpevov, xal dpobiÓncav. 20. 'O 52 Met abvoio: "Ey elut, ji po6ricür. s1. "H0sXov oóv Aa6stv abcov elg «5 mÀotov, xal süüétx, c0 mÀotov É£vexo El v7 YT. eic f|v ümTiyov. 23. T5, £xauptov 6 6y Xo, 6 Éctnxixo n£o2v TT, 0aÀdce ele Bxt mAotdptov 2o oàx *jv Exet el 13 Év, xal &xt o0 auvetoTAOev toic uox cate aurou 6 [nsoüe alo xà vÀoiov, dÀJÀ& piovot ol. a 8m val aoxoU drrAOovz3. d)Àa Bà T20rv mÀoia ix v7 Ti6spidboc PyYuc «00 TÀxou mou Épavov tov dptov ebyapiatricavrog ToU xuplou 94. Ére oov sl5sy 6 d4Xoc, Gc" Inaouc ox Few ixei o0B& ol uaOv val acoU, dv£6naav elc 1k TÀotipia xal 380v sl; KagapvaoUu. Crrouvtes tv "IncoUv. 25. Kal ebpóveec aàxóv mápay TT, 0aAacove £ircov abv9 - "Pa66(, xóct àc y£yovac; 26. 'Arzxpià abroi, 6 Incox xal £txev* "Au diy Apo piv, Untsié. a£ o0. Orc elBere ansia, à3V Ui igdyexe ix vOv dprov xal égopvtotmcs. 37. 'EpyátecÓe uj 3v Bpióow cv drolóug£vnv, d1À& cv Bpotw cv pívoucav eic Gusv. aliviov, fjv 6 vià; coU dvOpomou Owcet üuiv* voUtOv 4&9 6 rachp legpzyiotv 6 ücóc. 28. Kirov oov Tpo€ abcóv: 'Ti xovjcousv (va ipyaCujue0a. cà Fova xoU 0200; 29. 'Antxoióv, 6 "IvsoUc xai eirev. aütoig* Touvó daxtv xo. Épyov x09 Occo) (va. mittunt sl, Óv dréaceiÀ&v EX£LvOQ. 30. Elmov odv a0cio* 'T( o0v GU Toute onjustov, lvo (oguev xal riactógouév cot, xL ipyaln; 3t. Ot maxépsc jov Éoayov 10 udvva Év «3 ép), xa6ox, (atv vevpaquuévov* "Apxov Ex coU o0pavou ZOuxev qütOl QUyElv. s2. Elxtv oUv ajcoi 6 'Incooc: Ap dphy Xo Ouiv, o0. Mexiac ÉBxev Gpiv rov prov &x 199 obpavoU, dÀX 6 xao 1100 Siioctv Opi vov dprov Ex voU oUpavoU tov dÀntwov. 33. 'O 4àp doro voU OcoU écaxlv 6 xarabatvav Ex 100 oüpavoU xal ótóouq Qv vi XOG44). 34. Etxov o0v pix aüóv Kópu, mdvrott be futv tov dorov roUcov. 35. Efnev. 83 adrot; 6 '[ncouc* 'Exy0 tlt 6. dpt ve Qc" 6 épyóutvoc mpóc &kà. o0 y) mevvdon, xal 6 miGceUov ele £u o0 ui Boris moros. 36. 'AXX' elxov uiv, Óxvt xai Épdxaté «e xal ou T'IGTEUETE. 37. II&v 8. 8iBoolv. uot 6 xacho mox ipd Tet, xal xbv dpy p.evov pix £k o ui, x6aXo Elo 38. &vt xavaótOnxa dm coU obpuvoü oUy va mot xb Of)nua vo dubv d)Ak vb OfNnua ToU mípujavtóc ut. 39. ToUro 3 dctrtwv s0 Üchvpua coU méjjavrOq pe 189 aut triginta, vident Jesum ambulantem supra mare, et proximum navi fieri, et timuerunt. 20. Ille autem dicit eis: Ego sum, nolite timere. 21. Voluerunt ergo accipere eum in nevim; etl statim | navis fuit ad terram in quam ibant. | 22. Altera die turba qui stabat trans mare, vidit quia, navicula alia non erat ibi nisi una, et quia non introisset, cum discipulis suis Jesus in navim, sed soli discipuli ejus abiissent: 23. Alie vero supervenerunt naves a Tiberiade juxta locum ubi manducaverant panem, gratias agente Domino. 24. Quum ergo vidisset turba quia Jesus non esset ibi, neque discipuli ejus, adacenderunt in naviculas, et venerunt Capharnaum quzrentes Jesum. 25. Et quum invenissent eum trans mare, dixerunt el: Rabbi, quando huc venisti? 20. Respondit eis Jesus et dixit: Amen, amen dico vobis, quiaritis me non quia vidistis signa, sed quia manducastis ex panibus, el satnrati estis. 27. Operamini non cibum qui perit, sed qui permanet in! vitam eternam, quem Filius bominis dabit vobis. Hunc enim Pater siguavit Deus. opera Dei. 29. Respondit Jesus ef dixit eis: Hoc est opus Dei, ut credatis in eum quem misit ille. 30. Dixerunt ergo ei: Quod ergo tu facis signum, ut videamus, et credamus tibi? quid operaris? 31. Patres nostri manducaverunt manna in deserto, sicut &criptum est: Panem de calo dedit eis manducare. 32. Dixit ergo eis Jesus: Amen, amen dico vobis, non Moyses dedit vobis panem de collo, sed Pater meus dat | vobis panem de calo verum. 28. Dixerunt ergo ad eum: Quid faciemus ut. operemur 33. Panis enim Dei est qui de caelo descendit, et dat vitam mundo. 34. Dixerunt ergo &d eum: Domine, semper da nobis panem liunc. 35. Dixit autem eis Jesus: Ego sum panis vite: qui venit ad me, non esuriet; et qui credit in me, non sitiet un. quam. 36. Sed dixi vobis quia et vidistis me, et non creditis. | 37. Omne quod dat mihi Pater, ad me veniet; et eum qui venit ad me, non ejiciam foras: 38. Quia descendi de colo, non ut fáciam voluntatem! meam, sed voluntatem ejus qui misit me. | | 39. Hac est autem voluntas ejus qui misit me Patria, ut

160 aat0é, (va. mav B Bdboxév uox i3, dxoMaw &E abcoo à))& dvaavíjow ado dv 17, day dvn fi£oa. 46. 'l'oovo 56 doviv 5 O)njax o0 mÁjpavió pas vatoóc, (va. müc 6 Otopiiy xov viov xal miattówv sl autby Éyn Cory aloviov. xal évà dvactíjaw avrov. iv 7j oye fidpq. a1. ^Eyóyyotov oov ot "IouSatot tpi a0coU &ct eUrev "Evo eljc 6 dovoc 6 dx 100 obpavoU xavaóax, 43. xul Deyov* Oíyl obr&; doxtv "Inooüg 6 vix "Iovi, o0 fuis olBapav rv rratépa xal cv untípa; TX, e. Aívtt obcoc Gt ix. «00 o0pavoo xata6í6nxa; 43. Amexolün ody 6 "InsoUc xal timsv aüvoig; Mj) xorrotess uec" d2suov. 44. Ob! Góva xat D Ostv mpl dp£, ikv 13 6 racio 6 mípupac ja. Daxóny, aüróv, xdvà dvaavíjaw aücby iv T doy dcn fpa. 45. "Ecc. qsypappíévov dv tot popa] Kal lIcovcac xdvceo Bibaxol 0toU, ml, 6 dxoócac rap «00 satpic xal ja00v lpystat 9b dp: «46. obj 6r xbv rra víoa bpaxív mu sl i3 6 v map *oU OsoU, obco; Éüpaxsv «ov xaríépa. 47. "Ay diy Mo uiv, 6 movsonv sl; ipd Dye Qr) alovtoy. 4s.. "Evo elit 5 dproc 275 Gr. 49. Ol xaréosc Ojixv Éoayov tb pdvva. dv c3) ipripup xal dt0avov: 60. oUvés damw 5 dproc 6 dx. o0 obpavoU xavu6a(vov, Uva. ci, dE abroU od xal i3) drotavs. 51. "Equo alic 6 dovoc 6 Qv 6 ix x90 oüpavoU xata6dc 63. dv xi Qr x voUrov 190 dorou, Dfarcai slc cov alüva* xal 6 doro, 5 Óv ey Bow fj cát pov daxly Url v7; 190 xócpov Curry. 63. "Eug ovro oby of. "IouSaiot mo, à fAouc Mqovvtc. Tox, Bóvarrat obvoc fiuiv vv cápxa éautoU BOO vat ga yetv 5 t4. EiIxev. odv avo; 6 "Incoüc "AuJv. dg3v. Mvo uiv, lkv i3, odqntt v)» adpxa coU vloU coU dvüpoaou xal mince advoU Tb alia, oux Éj exe ordyv dv Éavrois. 65. 'O cpov jou. tAv odoxa xal mívew jiou à alua. Épec Gol alóviov, xdv dvaavíaw abvov dv «1j loy drm fp£pa. &6. 'H. yàp cdpt pov dÀzex, dert Bpiosw, xal c5 alid uou &Xn0Gx dev mócte. &7. 'O tpórpov pou tjv aapxa xal mÍvov pou «à alua dv lot ufvex xáyó lv abv). &8. Ka6ox drécttUÉy pas 5 Gov racio xdvo Q3 5d viv va tépa, xal 6 vporuv is, xdxsivoc Qjott 9v dn£, 69. Olróc iaviv 6 dpvoc 6 iE obpavoU xaraÓdc, o0 xao, Éoayov ol ravípsc Opudv vo p.dvva xal dríüavoy6 «pow. coUtov xov diptov CXioet sl xov alba. €0. TaUta eUxsv dv cvva tory; 99doxov iv KagapvaoUt. EYAITEAION KATA IQANNHN. G'. omne quod dedit mihi non perdam ex eo, sed resuscitem illod in novissimo die. 40. Hzec est autem voluntas Patris mei qui misit me, ut omnís qui videt Filium, et credit in eum, habeat vitam telernam, et ego resuscitabo enm in novissimo die. 41. Murmurabant ergo Judsei de illo, quia dixisset: Ego sum panis vivus qui de celo descendi; 42. Et dicebant: Nonne hic est Jesus filius Joseph, cujus nos novimus patrem et matrem? Quomodo ergo dicit hic: Quia de cxlo descendi? 43. Respondit ergo Jesus et dixit eis: Nolite murmurare in invicem: 44. Nemo potest venire ad me, nisi Pater qui misit me traxerit eum; et ego resuscitabo eum in novissimo die. 45. Est scriptum in prophetis: Et erunt omnes docibiles Dei. Omnis qui audivit a Patre, et didicit, venitad me. 46. Non quia Patrem vidit quisquam, nisi is quiest a Deo, hic vidit Patrem. 47. Amen, amen dico vobis, qui credit in me, habet vitam seternam. 48. Ego sum panis vitz. 49. Patres vestri manducaverunt manna in deserto, et mortui sunt. 50. Hic est panis de ccelo descendens; ut si quis ex ipso manducaverit, noo moriatur. 51. Ego sum penis vivus qui de ccelo descendi. 52. Si quis manducaverit ex hoc pane, vivet in teternum; et panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita. 53. Litigabant ergo Jud&i ad invicem, dicentes: Quomodo polest hic nobis carnem suam dare ad manducandum? 54. Dixit ergo eis Jesus: Amen, amen dico vobis, oisi manducaveritis carnem Filii hominis, e£ biberitis ejus sanguinem, nou habebitis vitam in vobis. 55. Qui mangucat meam carnem, et bibit meum sangui. nem, habet vitam eternam; et ego resuscitabo eum ín no. vissimo die. 56. Caro enim mea vere est cibus; et sanguis meus vete est potus. 57. Qui manducat meam carnem, et bibit meum sangui. nem, in me manet, et ego in illo. 58. Sicut misit me vivens Pater, et ego vivo propter Patreui: et qui manducat me, ef ipse vivet propter me. 59. Hic est panis qui de ccelo descendit. Non sicut manducaverunt patres vestri manna, et mortui sunt. Qui manducat hunc panem, vivet in seternum. 60. Hzc dixit in synagoga docens, in Capharnaum.

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. VII. et. TIo)Àol oóv. dxoócavceq ix cv paOntov abtoU ' girov: ExXnpé; éavw oboe Ó jovoc, tlc Bóvarat abvoU 161 61. Mulli ergo audientes ex discipulis ejus, dixerunt:, Durus est hic sermo, et quis potest eum audire? &xobstv; es. Elbox 94 6 "Incoüc dy Éauxio, Gv voyqotovatw m6pl ToUtou oi iaUn sol aüroU, eirey aucotc: "ToUco 6p Bc axavbaAtet; es. dày ouv Ütwpyive tbv vlàv coU dvy0purou dvaCalvovra. Brou jv x0 mpórtpov; e&4.. Tb xveüpa docty c0 (ovorotoUv, fj c&pt oüx wrpsAet obB£v- «à prpava & Piqyo) Ae)dAmxa Óuiv mvtünd icy xal Qf, iov. €5. 'AJX sloív ctweg dE Opuov ot o) mtetcÓouGtv. 38e q&p 26 dpy?i, 6 "Imaooc, «(vec eloiv ol. 3j moteoovteq xai x(c ext Ó mapaóuaov aov. €5. Kal Deyev: Auk xoUxo. elpnxa ópiv, Ort odóels Bóvaxat PXOrtv mpbc pd, Ev. uo) T] Orbopdvov abro dx TOU Tape [A0U. 67. "Ex toócou v9)Àol tiv p.x0n100v. aücoU. d5,A00v el, ck éríow xal oüx£vt juev' aóxoU mepuematouv. es. Elrev oov 6" IncoUq toig GoSsxoc M3j xol óp.eiq 0c.exe óxavetv; e9. "AntxplO obv aoi) Zuov Tévpoc: Kópte, pix v(va dxe)aucóp.e0a; fjuaca err aleviou Freue: 70. xal fiue, mextoceoxaguev xol éyyoxaguev, Urt o0 e 6 X piv 6 ulóc vU 600. 71. 'Anexp(Ov, abroic 6 'Incoóc Ox iy ple coUe &exa deed; xol d£ 6p slo 0u60Xóo éortv. 72. "EXeqev. àÀ vov "IoUdav. Z(p.ovoc "Ioxapuovav obro; ykp Üjs)Aev mapadiBóvat. aícóv, clc Qv ix. rv exa. Z. 1. Kal psr& roca mepiexdzet 6 "Inoou; iv x5 T'ajua(a: ob qXp Tfügiev év «Y, "Iouóata teptraeiv, 8c ét vouv abróv ol "Iovóaio: &roxtetvat. a. 'Hv 3t ér(oo $ Éope) x&v 'louSalov f) oxnvorla.! 3. Elxov oov mpóx abüvóv oi d5£Agot aütoU: Mexd.Ovx dvceU0ev xal Üxave el; vv "Ioubaíav, (va xal of p.a8n ral cou Ocopf/owotw 1k fpya cou & roiic: 4. oó8el v&p dv xputr() Tt motel xal Qxret aótóc dv maQpnag elvai. el vaUva. Totic, gavépgoy ceuucóy Ti xócjun. 6. Ob8b-r&o ot d5&) gol aütoU Zrieteuov el adcóv. e. Aévet oov. abxoi, 6 "Insooc 'O xag; 6 dux oUm Tdpeatty, 6 8b xaipoc 6 Üpécepoz mávroxé dcxtv Écotix. 7. O0 Sóvasai 6 xócpx ptoety Ojac, dà 0E pott, 6x év6 ua prupo) mspl abcoU Ort cà épya a0roU rovro égv. 8. "Yu, dvdÓówte el; c)v opt) caívnv- di oüx dva6atvo elc c), Éopr)y vaítnv, 6v( 6 do xaipàc oUm rer)purat. 9. TaUxa elxov abri Épaiwey dv v7, T'aAOao. NOY TEST. 62. Sciens autem Jesus apud semel ipsum quia murmurarent de hoc discipuli ejus, dixit eis: Hoc vos scandalizat? 63. Si ergo videritis Filium bominis adscendentem ubi erat prius? 64. Spiritus est qui vivificat: caro non prodest quidquam. Verba qui ego locutus sum vobis, spiritus et vita sunt. 65. Sed sunt quidam ex vobis qui non credunt. Sciebat enim ab initio Jesus qui essent non credentes, et quis traditurus esset eum. 66. Et dicebat: Propterea dixi vobis quia nemo potest venire ad me, nisi fueril ei datum a Patre meo. 67. Ex hoc multi discipulorum ejusabierunt retro; et jam non cum illo ambulabant. 68. Dixit ergo Jesus ad duodecim: Numquid el vos vultis abire? 69. Respondit ergo ei Simon Petrus: Domine, ad quem ibimus? verba vitse &eternee habes. 70. Et nos credidimus et cognovimus quia tu es Christus filius Dei. 71. Respondit eis Jesus: Nonne ego vos duodecim elegi? et ex vobis unus diabolus est. 72. Dicebat autem Judam Simonis Iscariotem: hicenim erat traditurus eum, quum esset unus ex duodecim. VII. 1. Post hzc autem ambulabat Jesus in Galileeam: non enim volebat in Judeeam ambulare, quia quaerebant eum Judiei interficere. 2. Erat autem in proximo díes festus Judzeorum, Scenopegia. 3. Dixerunt autem ad eum fratres ejus: Transi hinc, et vade in Judeam, ut et discipuli tui videant opera tua quee facis. 4. Nemo quippe in occulto quid facit, et queerit ipse ip palam esse: si hsec facis, manifesta te ipsum mundo. 5. Neque enim fratres ejus credebant in eum. 6. Dixit ergo eisJesus: Tempus meum nondum advenit; tempus autem vestrum semper est paratum. 7. Non potest mundus odisse vos: me autem odit, quia ego testimonium perhibeo de íllo quod opera ejus mala sunt. 8. Vos adscendite ad diem festum hunc: ego autem non adscendo ad diem festum islum, quia meum tempus nondum impletum est. 9. Haec quum dixisset, ipse mansit in Galilea.

162 10. "(dc 5 áv£6ncav ol dórA gol aüroU, xóvs xal abvx dvíOv tl; c3v Éopráv, o0 gaviptx dÀÀ Ox dv XpuTTU. 11. Of obv "IouSatet éQrcouv abctóv. dv «3j Éoptr, xal D.eyov-: ITou doi 1xeivoc; 132. Kad yoyuapoc moXuc epi aoroU 3v àv xoig &yAow. oi piv yàp Deyov: &xi dya0óc dac: dÀXo 8t Ü.eyov: 09, d)À& mÀavii xov Oy Xov. 13. Ob0ti pívrot xadprola Dast mepl abvoo Bi *óv qo6ov tiv "Iouda(ov. 14, " Hà», 82 cT Éoptz pecobor dv£6r, IncoU« elc 1b (ephv xal dàtbaaxev. 15. Kal d0aipatov ol "IovSutot Aéyoveec: IT6x, obvoc Ye&upara olóev 3 epa nxox 16. "Anexol0, aoxoto 5 "Inoouq xai gInev: 'H dj àcay, oóx Éaxty. dpi 2 toU mé javióe pe 17. idv xt, Of xb Ofkmua axoU motulv, vvocexat mtl v7 Oba, TórtQov ix. coU OcoU davtv. 7) éyor dm' dpavtoU Aa. 18. *O do' ÉauroU AaXOv và 6otav c) (Bav. Orte 6 8à Caciov jv BObav 00 mé pujavtoc abtóv, obtoc dÀnOc deriv xal &Six(a 2v aóvip oox facv. 19. O9. Moe T. SéBwxev Guiv tóv vópsov; xal ob5elc dt op.o)v Tout àv vórsov. 20. 'T( jue Unxetce dxoxteivac; drexoto, 6 dyAoc xal einev: Aaióviov Érsw: clo o6 Unvei droxttivat; at. "Axexp(ón "IncoU xal eixev abtoie *Ev Foyov ixoinca xal ndvteo Onupatecc. 22. Atk coUvo MoxioTi, BÉStoxev ptv c3v meprrou v ob Urt ix x00. MoüaÉux éaclv dÀX ex. tv maxéoov xal iy ca66dcw repiréuvers dvÜporrov. 33. El meptvoydv. Aapódvet dvüporroc iv. aa66dxo Iva. i Àu07 6 vóiog Moücéox;, 2ol yoXMixe 8rt GAov dv8pwmrov Gi Emolnoa dv ca66dto; 24. M3) xplvexe xav' epi, dJÀ& cy Sixaíav xplat xptv£Tt. 35. "EXeyov ouv twi; x x&v. "IeposoAoptvóv: OUx obró, dac Óv (coUo droxcetvas; 26. Kal $e, xad fron Aat xal ob8lv advo Aéyouaty. Lo/move &Xn0Ox Érvocav ol dpyovrec, Gv oto £avtv 6 Xptotos; 27. 'AJÀ& xoUrov ol&atev mó0sv éaciy* 6 5b Xov xav Éoy nca, obl, ywvooxec mo0ev dociv. 28. " Expalev ouv 6 "IncoUc àv v& [epo Bibdanusv xoi Aévow' Káàpd olbare xal olatt mó0rv clu(^ xal def ipavtoU oóx DxAs0a, d)X' Éactv. dXrOw, 6 mépipas [^6, 0v ópcetc oox olbae: 29. évà olo abróv, Ut map! abro cip xdxelyóe ps &récceDv. 30. "Et jxouv o9v aücov Tidcat, xal o90tlo éméGaev én! aOcov cáo xelpac, xt odrto Xr 00st f ópa. abcoU. 31. 'Ex voU dyAou 5B molAol àm(ottucav cl, abcóv xal Dieyov- 'O. Xpicóx Ocxv. Dn, uolet mAslova. ovpta. ovoet Qv oto motel; EYAITEAION KATA IQANNHN. Z. 10. Ut autem adscenderunt fratres ejus, tunc et ipse adscendit ad diem festum, non manifesle, sed quasi in occulto. 11. Judzei ergo quierebant eum in die festo, et dicebant: Ubi est ille? 12. Et murmur multum erat inturbade eo, Quidam enim dicebant: Quía bonus est. Aliiautem dicebant: Non, sed seducit turbas. 13. Nemo tamen palam loquebatur deillo, propter metum Judaeorum. 14. Jam autem die festo mediante, adscendit Jesus in templum, et docebat. 15. Et mirabantur Judei, dicentes: Quomodo hic litteras scit, quum non didicerit? 16. Respondit eis Jesus et dixit: Mea doctrina non est mea, sed ejus qui misit me. 17. Si quis voluerit voluntatem ejus facere, cognoscet de doctrina utrum ex Deo sit, an ego a me ipso loquar. 18. Qui a semet ipso loquitur, gloriam propriam queerit: qui autem quaerit gloriam ejus qui misit eum, hic verax est, et injustitia in illo non est. *9. Nonne Moyses dedit vobis legem? et nemo ex vobis facit legom. 20. Quid me quseritis interficere? Respondit turba et dixit: Demonium habes: quis te quserit interficere? 21. Respondit Jesus et dixit eis: Unum opus feci, et omnes miramini. 22. Propterea Moyses dedit vobis circumcisionem (non quia ex Moyse est, sed ex patribus): et in sabbate circumciditis hominem. 23. Si circumcisionem accipit homo in sabbato, ut non solvatur lex Moysi: mihi indignamini quia totum hominem sanum feci in sabbato? 24. Nolite judicare secundum faciem, sed justum judiclum judicate. 25. Dicebant ergo quidam ex Jerosolymis: Nonne hic est quem querunt interficere? 26. Et ecce palam loquitur, et nihil ei dicunt. Numquid vere cognoverunt principes quia hic est Christus? 27. Sed hunc scimus unde sit: Christus autem quum venerit, nemo scit unde sit. 28. Clamabat ergo Jesus in templo docens, et dicens: Et me scitis, el unde sim scitis; et a me ipso non veni, sed est verus qui misit me, quem vos nescitis. 29. Ego scio eum: quia ab ipso sum, et ipse me misit. 30. Quarebant ergo eum apprehendere; et nemo nisit in illum manus: quia nondum venerat hora ejus. 31. De turba autem multi crediderunt in eum; et dicebant: Christus quum venerit, numquid plura signa faciet quam quse hic facit?

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. VIII. 33. "Hxoucav ol (Papisatot toU 0zAou yoróLovroc mtpl aütoU vaUtu, xat dxéaveav ol dpytepric xal ol cDapisatot órmpérzac, (va miae abrov. 33. Elnev oov ato; 6 "Ineoog: "Ev: [tx obv. 4 póvov 1.0 Guo ell xai Géreáyo mpbo vov méudavtá pes. 34. Znvfoteté p& xal obj süprotte, xai Ómou. ivo elit Ouetc o0 OuvacOr £XOriv. 35. Elmov oov oi "IouSatot poc Éautodc* IIo oUt0q I £2Àet topeusaOat, Bcc oby cbpricousv abrOv; p3j elc vÀv Qo xopkv vv 'EJjvov. £Àet toptósatat xal 5doxeww voUc " EXAavac; 36. tí, ict obtoo 6 Àóyoc Óv elxev: - Zmvjoexé TE xal oj tÜp/jaexe, xal rou elpl éyc Óp.etc o0. SóvacOe Ostv; 37. "Ev 81 «3, dog dcn fjufpa v7 poevae tT ÉoptT elováxe 6 "Insooc xal Éxoatev Aéqov: "Eav tu 5e98, ipgécO vpbc ipd xal mwéto. a8. 'O rio tUov elc du£, xao eIrev 4 You, Xovauol ix. xi, xoitac abroU Beucouctv ÜOa coc Lovtoc. 39. "loUro Oi eimev Tepl ToU mveUuatoc Ó ÉieXov AajOdvetv ot. TtoeDovtec elg aüróv: oím vÀp àv vysüp.a. Osbouévov, 6x "InooUc oóBéxu) éBozd00n. 40. "Ex toU dyAou ov. dxoócavttc tv Aóymv toóvy Deyov* Obcóc davtv din; 6 mpopíivnc: ar, 3t FAeyov: Obvé doct 6 Xpwóc- ol 52 D«qov: M9, và ex 7c 'auAaac Épyexat 6 Xpurroc; 41. Oo 5 yon, eIreev, Gri ix x00 anípj.atos Aavtà xai dro Bolsa vA? xw, Ümou 3v Aavi8, foys«at 6 Xoigtx; 43. Eyísua oóv &vévsro dv cip ÓyXup V abcóv 44... cile 5b 25 adco T0e)ov r1acat abtóv, &)J' ooGel, ÉGn)av ix' abtbv cà yetpac. «s. "HA6ov ov ol órpécat mpoc touc dpyiepsio xal Qapisalov;. xal eUrov aücotc xeivot* Ax v(. oóx. djyd.qext adcóv; 46. "Anexplünaav ol ómnoévav Oí!£rots obvux DdAngtv dyÜpuroc 6x, oUtoq 5 &vOpwmoc. 47. Amexplüncav oov aüro« ot. «Dapiatoi: M3, xal puris xernÀavnats; 48. Mif, cic dx x&v doyóvitv. éxlaveuaev elc aoxóv?) x «àv Dapicaínv; «9. "AXXX 6$ doc obxoc 6 1) qivoaxov Tov. vópov érdpaol slow. 60, Alei Nuxdónpos robo avoue, 5 26v vpbc aoxbv vuxtoc, el Ov dE aov: 61. M3, 6 vóuoc Spy. xp(ver «bv dvOpormov, dv i. dxoUcw wpóttpov wap abroU xal qvà) t( mot; 62. "Amexpióncav xai e(rav a0ro: M3) xai oU ix «fic 'aAda(ac ef; dgtóvnsov «3» 19ag)v xai (s, 6x ix zc 'aAQa(ac npoprivnc oox Pel pevat. 53. Kal éxoprütmoav Éxaccoc clc rbv olxov aÜTOU. H'. 1. "Inoue 5b éropeó0n ci; v6 0poq vv. Dav. 163 32. Audierunt pharismi turbam murmurantem de illo hiec; et miserunt principes et pharis;i ministros ut a| prchenderent eum. 33. Dixit ergo eis Jesus: Adhac modicum tempus vobis cum sum; et vado ad eum qui me misit. 34. Quaretis me, et non invenietis: et ubi ego sum, vos non potestis vepire. 35. Dixerunt ergo Judari ad semet ipsos: Quo hic iturus est, quia non inveniemus eum? numquid in dispersionem gentium iturus est, et docturus gentes? 36. Quis est hic sermo quem dixit: Queeretis me, et non invenielis; et ubi sum ego, vos non potestis venirc? 37. In novissimo autem die magno festivitatis stabat Jesus, et clamabat dicens: Si quis sitit, veniat ad me, et bibat. 38. Qui credit in me, sicut dicit Scriptura, flumina de ventre ejus fluent aque vivae. 39. Hoc autem dixit de Spiritu quem accepturi erant credentes in eum: nondum enim erat Spiritus datus, quia Jesus nondum erat glorificatus. 40. Ex illa ergo turba quum audissent hos sermones ejus, dicebant: Hic est vere propheta. 41. Alii dicebant: Hic est Christus. Quidam autem dicebant: Numquid a Galilea venit Christus? 42. Nonne Scriptura dicit: Quia ex semine David, et de Bethlehem castello, ubi erat David, venit Christus? 43. Dissensio itaque facta est in turba propter eum. 44. Quidam autem ex ipsis volebant apprehendere eum: sed nemo misil super cum manus. 45. Venerunt ergo ministri ad pontifices et pharismos. Et dixerunt eis illi: Quare non adduxistis illum? 46. Responderunt ministri: Nunquam sic locutus cst homo, sicut hic homo. 47. Responderunt ergo eis pharissei: Numquid et vos se. ducti estis? 48. Numquid ex principibus aliquis credidit in eum, aut ex pharisazis? 49. Sed turba hec, que non novit legem, maledicti sunt. 50. Dixit Nicodemus ad eoe, ille qni venit ad eum nocte,! qui unus eral ex ipsis: 51. Numquid lex nostra judicat bominem, nisi prius au. dierit ab ipeo, et cognoverit quid facial? 52. Responderunt et. dixerunt ei: Numquid et tu Galileeus es? Scrutare Scripturas, et vide quia a Galilaea propheta non surgit. 53. Et reversi sunt unus quisque in domum suam. Vult. 1. Jesus autem perrexit in montem Oliveti? It.

164 3. "Op6pou à wdÀtv mapeyévero el; cb lepóv, xal Tüc 6 Aaóc Yipgero mpix abróv* xal xaü(cac iB(Onaxsv GÜTOUS. 3. "Ayoucty. Ó ol voa parceio xal ol dapisatot vuvatxa dv |xotye(a xavemuuévnv* xai ocoaveeo aüváv iv uéato 4. lov aóvi»* AidaoxaAe, acr $j yov?) xaceQd ot ix' aü109opo quotyevou£vn. 6. 'Ev 8& «Q vous Mwüc7 ivereÜaro f$uiv tàq votaUcac Afo6oAeto0ai- GU oov cb Aéveis; 6. Toro 8& Deyov. meipálovrec aücóv, (vx. Éyoow xatTyopttv aóroU. 6 9à 'Ingoüg xato xojac tQ 9axtUÀq Éyoaorv elc cv v7. 7. Qe 82 éxépsvov. Epetüvetc aotóv, dvíxudjev xal tixevy abroi,: 'O &vap.prz Toe üpv Tpürtoc €r' aUtT) tov Àifov BaAXÉxw. 8. Kal xaÀw x4to I Iypaoev el, vv 17v. 9. Ot 8$ dxoócavtec elo xa0' clo éboyovxo, dpzalevot dxà. xàv mpeaGutépov: xal xazeAe(o0 jovos Ó "IneoüUc xat f$ *uvJ; v uéco fata. 10. Avaxoyac 52 6 'Incouq £Uxtv aót4: 'H vvv, ToU &ialv o xav/jyopot aou; oüdsi ct xaéxpuvtv; n. CH 56 eluev. Osós(c, xopte. e(rev. 82 6 "EnaoUc: O83 £voy Gt xavaxpw): mopeóou xal pr»xétt ápuxrpTüyt. 12. IId3Àuv. ov. £dÀnetv abcot; 6 'Inoose Aéqmov: "Eo ela t5 oOx 100 xócpou* 6 &xoXou0Gv uot o0 u3 nspurav/jo dv cTj oxotía, àAÀ E&et «0 qox, vri, (oTi. 13. Efxov oov adt? ol dDapisatot: Eb mepl aeautoU p.aproptio" $j uaprupla aou oóx £attv dinfT.c. 14. Anxoltr, "Insoüc xal eixev abvoig; Káv. éy paxprupio mpl Zauou, dÀnOY.c davtv 4 unpropía jov, (vt olón mó0ev 700v xal moU Üxdvo Üpci; ÓÀ oux ol&ats móüev Épy oia: 3) roO orav. I6. "Yu, xav& vv a&pxa xplvete, éyà o9 xg(wo o)6Éva. 16. Kal dv xp(vyo) 98 yo, 5$ xotaw 5$ dp dÀAvfwy dox, Óct uóvoc oüx ell, d2À* và xal 6 mépudpac ue racíp. 17. Kal dv 1 vópup 98 cip Opesépo yéyparcav Ut uo dvOpirruv f$ p. aprup(a dÀn07 dac. 18, "Eo elpa 6 pa propüiv epi égatuToU, xai p.aprupet mepl dp.oU 6 mépupae ps mavip. i9. "EAzyov oov aóxüx IToU dcxiv 6 tap 20v; drtsxpt&r "Incouc Ote ipi olüure oüre vbv matípa pov: cl dp fjBevce, xal vóv mavépa. jou v Tioeice. 20. Tavra cà Pipata Easy 6 "InooUe &v 1i yaCoguAaxlo Bibaaxiv év vip legt" xal oU0ete éx(actv ao1óv, &xt obrto EA nAo0ec f, pa adtoU. a1. Elrev. oov. tdv. abvot, 6 'Incooc: "Eyqo óra10 EYATTEAION KATA IQANNHN. H. 2. Et diluculo iterum venit in templum, et omnis populus venit ad eum, et sedens docebat eos. 3. Adducunt autem scribes et pharisaei mulierem in adul terio deprehensam; et statuerunt eam in medio, 4. Et dixerunt ei: Magister, hzc mulier modo deprehensa est in adulterio. 5. [n lege autem Moyses mandavit nobis hujusmodi 1a. pidare. Tu ergo quid dicis? 6. Hoc autem dicebant tentantes eum, ot possent accusare eum. Jesus autem inclinans se deorsum, digito scribebat in terra. 7. Quum ergo perseverarent interrogantes eum, erexit se, et dixit eis: Qui sine peccato est vestrum, primus in illam lapidem mittat. 8. Et iterum se inclinans, scribebat in terra. 9. Audientes autem unus post unum exibant, incipientes a senioribus; et remansit solus Jesus, et mulier in medio Bilans. 10. Erigens autem se Jesus dixit ei: Mulier, ubi sunt qui te accusabant? nemo te condamnavit? 11. Qua dixit: Nemo, Domine. Dixit autem Jesus: Nec ego te condemnabo: vade, et jam amplius noli peccare. 12. Iterum ergo locutus est eis Jesus dicens: Ego sum lux mundi: qui sequitur me non ambulat in tenebris, sed habebit lumen vite. 13. Dixerunt ergo ei pharissei: Tu de te ipso testimonium perhibes: testimonium tnam non est verum. 14. Respondit Jesus et dixit eis: Et si ego testimonium perhibeo de me ipso, verum est testimonium meum: quia scio unde veni, et quo vado: vos autem nescitis unde venio, aut quo vado. 15. Vos secundum carnem judicatis: ego non judico quemquam: 16. Et si judico ego, judicium meum verum est: quia solus non sum, sed ego, et qui misit me Pater. 17. EL in lege vestra scriptum est quia duorum bominum testimonium verum est. 18. Ego sum qui testimonium perhibeo de me ipso, et testimonium perhibet de me qui misit me Pater. 19. Dicebant ergo ei: Ubi est pater tuus? Respondit Jesus: Neque me scitis, neque Patrem meum: si me sciretis, forsitan et Patrem meum sciretis. 20. Hxc verba locutus est Jesus in gaaophylacio, docens in templo; et nemo apprehendit eum: quia necdum venerat hora ejus. 21. Dixit ergo iterum eis Jesus: Ego vado, et quzretis xal (nvíoexé pe, xal dv 5, áuaptia p.v droüavetoOr- | me, et in peccato vestro moriemini. Quo ego vado, vos non rou. 2và) ord qt ópeio o0 Ouvacte EAOetv. a2, "EXsyov oov ol "IouBaio-. Mj &roxcevet éavi potestis venire. 22. Dicebant ergo Judei: Numquid interficiet semet

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. VIII. 166 tdv, Ecc eye "Ono àyà Ordo ojus, o Oóvacüs D.- | ipsum, quia dixit: Quo ego vado vos non potestis venire? 0ctv; 33. Kal Deyev abxoic "Yyueic ix «9v xdv doc£, 23. Et dicebat eis: Vos de deorsum estis, ego de suby ix «àv vo elpl Gpjuete ix coU xócjsou toUvou icté, | pernis sum. Vos de mundo hoc estis, ego non sum de hoc éxà) oUx slpl ix coótou x00 xóajsou. mundo. s4.. Elrrov oov 6piv, 1t árobaveloÓs iv aie áuap- 24. Dixi ergo vobis quia moriemini in peccatis vestris: tÜat, ópuv: d&v vào po mocedomte Occ Evo elpi, dzro- | si enim non credideritis quia ego sum, moriemini in peccato OaveicUs £v vat áuapriai Gjiov. vestro. 15. "EXeyov oóv ati: XU vl, sl; elmev abro; 6 | — 25. Dicebant ergo ei: Tu quis es? Dixil eis Jesus: Prin "Ineoóc: Tv àoy3v 8, «t xai aA 6ptv. cipium, qui et loquor vobis. $$. Ho)À& yc egt ópuv Aoduty xal xplvew- d22' 6 26. Multa babeo de vobis loqui, et judicare: sed qui me víp:yac p6 dÀnfc £axtv, xdv) & Jxouca map aürou, | misit, verax est; et ego quae audivi ab eo, haec loquor in taUra Aa sl, «ov xóajsov. mundo. 37. Kal oóx Érvecav 6x xbv mxaréoa absoU Üeytev 27. Et non cognoverunt quia Patrem ejus dicebat Deum. tov Osóv. 9s. Elnev oov aUtoi 6 'Insooc "Ocav Gdoovcs vov 28. Dixit ergo eis Jesus: Quum exaltaveritis Filium vióv «oU dvÜpermou, tore vvocegÓUs xc éyo) clip, xal | bominis, tunc cognoscetis quia ego sum, et a me ipso facio ám dpautoU Tou» o)5iv, d)À& xaOdx £OtOatév pe 6 ma- | nihil, sed sicut docuit me Pater, liaec loquor: tp, tata Aag. $9. Kat 6. mípjas ue uec! djo0 Pativ: xal oux do- 29. Et qui me misit, mecum est, et non reliquit me s0xív i.e jóvov, &rt iyi) «& dpravk aü1Q rou) mdveove, | lum, quia ego quee placita sunt ei, facio semper. 30. TaUta aóroU AaAoUvtog ToÀÀo! ém(ortucav tiq 30. Hiec illo loquente, multi crediderunt in eum. aitov. 31. "EAeytv. oov 6 "IncoU, TpÀ« t0Ue TéTIOTEUXÜTAQ 31. Dicebat ergo Jesus ad eos qui crediderunt ei Judzeos: ati ' Iouóatouc "Eàv Gic jetvnvs dv xvi Aou vip pup, | Si vos manseritis in sermone meo, vere discipuli mei eridÀx8nc uar vat pou £cea0c, tis; 33. xai vvoxoea0e cv dir üetav xal $j dir0etx QieuOs- 32. Et cognoscetis veritatem, et veritas liberabit vos. poet opc. 33. Amtxpiüncav aücQx Emípua A6padp dopev xal | 33. Responderunt ei: Semen Abralue sumus, et nemini oo8cvi $eBouAEUxaquev moyRotE* TX, GU Aéyet " EAeü0epor | servivimus unquam: quomodo tu dicis: Liberi eritis? vevíiaeas; 24. 'AnexplUn advo; 6 IEnsooc: "Ap dpzvAéyotuiv, | — 34. Respondit eis Jesus: Amen, amen dico vobis quia Gxt mac 6 rou)v cv &papríav Bo0óe laiv tT, Gpap- | omnis qui facit peccatum, servus est peccati: zlac $5. 6 Bà BoUAoc o0 uve £v tj olx(a elc xàv aljva- 6 | — 35. Servus autem non manet in domo in eternum: filius 6 ulbc uévet el cv oliva. autem manet in zternum. 36. "E&v o9v 6 vibe Ope dueuOspa, Ovtox £AeU0e- 36. Si ergo vos filius liberaverit, vere liberi eritis. got Éascte. 37. Olda dr exé£pua "A6pxkp. dove: dU Cntetcé ps |— 37. Scio quia filii Abrahae estis: sed quaeritis me interdroxteivat, Urt 6 Aóqoc 6 doc o0 qwpti dv Ouiv. | ficere: quia sermo meus non capit in vobis. 38. 'Exy& 8 Éopaxa mapk vo natp( pou AaXM xal 38. Ego quod vidi apud Patrem meum, loquor; et vos Ousi c 8 Éopdxate mapk vo matpl Opibv moteise. quie vidistis apud patrem vestrum, facitis. 39. "'AmexoplUngav xalsimav aür- 'O macho fuv | 39. Responderunt el dixerunt ei: Pater noster Abraham A6paap. dat. Aéyetc adzoi, 6 "Insoüe El céxva 09 | est. Dicit eis Jesus: Si filii Abrahse estis, opera Abrahee "A6oaap. dae, x& Ép[a o9 "A6pakp. mouite. | facite. 40. NÀv 8£ Urxetxé pue amoxtetvat, &vOpurrov Óc civ |.— 40. Nunc autem quzritis me interficere, hominem qui é)rücunv piv AeAdAvxa, fjv Tjxouca map coU Osou- | veritatem vobis locutus sum, quam audivi a Deo: hoc AbraToUto 'Abpay. oUx érolnatv. ham non fecit. 4l. "Ye xotc(ce «X foya coU mati ópiov. gímov | — 41. Vos facitis opera patris vestri. Dixerunt itaque ei: oov abri: "Hiutc dx mopvelac oüx. EyevvfjOnusv, Éon | Nos ex fornicatione non sumus nati: unum patrem habeTacépa. Éyopsv xóv Ütóv. mus Deum. 43. Elxev oov aüzoic 6 Inaouc. El 60s xa vo 0nv 42. Dixit ergo eis Jesus: Si Deus pater vester esset, 3v, yandce àv (a£: à vào ix. co0 OtoU 150v xal

166 fous: o05À vào dm dpauvoo Pv0a, d) Dbuatvé us áx£cteO ev. 43. At& c( cy. Aauky cv. poly. 00 vowooxsete; 6 o9 Bóvacüe dxouttv xbv Jdvov tov Euóv. 44. "Y uic ix coU matpóc toU 9ia60X0U dati xal tà iriüupac x00. Tracpoc Opdov Of)ere mrowtv. éxetvoc avÜpwroxvóvoc dv dc &py T xal v «7j dÀnfcla o0 Éavrxev, 6x oüx foci do Otia. dv. abxip. tav aT, vo iyeUnoc, ix. àv. ÜDltov Aaa, 6x eua doviv xal 6 rap aítoU. 45. "Ey 53 6c cv dütatv Meo, o0 mireüexé [Lot 4€. Tic i5 ópinv EMévyet pe mepl ápapslac; sl aY.stay. A&qto Ópctv, Bt ci o0 miGteUeTÉ |X0t; €;.. 'O àv ix xoU OtoU. xà P'uaca voO Oco9 dxoitt $iX xoUxo bue; o0x dxooete, Urt ix voU OsoU oóx Zoé. 45. Anexplünaav ovy oi "IouSatot xal elrav CI ITE O) xaAex Aéqousv fusi, Óvt Xauaprierne el ob xai Baióvtov Éj £t; 49. 'Arexpl0n "Incouc: 'Eyo Saiuovtov oàx £40, d)à& TtuuG tóv xarépa pou, xal 6jetc átipatezé ue. 50. "Ey& 5 o0 (rv jv. otav jov: Éoxtv 6 Crzow xal xpivav. 61. ApÀv duy Ayo 6piv, ddv ttg 10v Àoyov xüv ipóv vnp/jon, 9dvavov o0 uj üsopyor, el; vov alva. &1. Eirov oov aóto oi 'louSaiot NUv. éyvoxausv 6n Gauóviov Ege. 'A6pap. GrxOavev xai ol mpop7vat, xal cb Aéyeu; 'Edv cw «bv Xoyov uou t0p5,07, o0 t9) Yeóoneat Üavacou elc xóv aliva: 5s. p, cb (tov el coU. xatpic fuo 'AÓpadu, Ücxi; dm£Ünvev; xal ol mpoprirat dreÜavov: viva atavtÓv TOLElG; 54. Amexplon 'Incooc 'E&v &yà SofdQo Zgaucóv, 5$ Óóba. kou o00£v. davtv* Éatiy 6 maviio ou 6 Bobo us, 6v Gpceis Aévete Ori Oeoc Opuov daxív, 65. xal ox évwoxace aóróv. dyo Bi olóa abróv. Kv elreto 8t oüx ol62 abcdv, Écoyat Giotoc Gjunv eo51nc. dÀÀX ol&a. aóxov xal tov Aóyov aüto) Tni. 56. 'A6paàp 6 mavhp jw JyalMdcaro (Üva [v vv Áu£oav ch Au, xal sev xai £g don. 57. Fixer ouv ol "Iou3atot rroóc abzóv: ILevexovra Écr, ooo) Eget xal 'A6pakp. Éopaxac; 58. Etxev aíroic 6 "Insooc: "Ap dy Xo byiv, npiv 'A6pau. vevécOak 2yo elpt. b9. *Hpav oov A(Qouc (va BaXectv ix" adcóv: "Igaouc 6i éxpuO, xal iU5A0cv ix v0 (epo. 8'. L. Kal zapdyuv 5 'Inoou; elàcv. dvüpormov tupAov éx. yevexT. 2. Kat Zpotncav a)tóv of uaUn val aítou: "Pa66(, ví Tuaprev, oUroc 9 ol. yovete aüxoU, (va tupÀóc v£vvn07; A— — —— EYATTEAION KATA IQANNHN. 9'. diligeretis utique me: ego enim ex Deo processi, e£ veni: neque enim 8 me ipso veni, sed ille me misit. 43. Quare loquelam meam non cogposcitis? Quia non potestis audire sermonem menm. 44. Vos ex patre diabolo estis: et desideria patris vestri vultis facere: ille homicida erat ab initio, et in veritate non stetit: quia non est veritas in eo: quum loquitur mendacium, ex propriis loquitur: quia mendax est, et pater ejus. 45. Ego autem si veritatem dico, non cfeditis mihi. 46. Quis ex vobis arguet me de peccato? si veritatem dico vobis, quare non creditis mihi? 47. Qui ex Deo est, verba Dei audit. Propterea vos non auditis: quia ex Deo non estis. 48. Responderunt ergo Judei et dixerunt ei: Nonne bene dicimus nos quia Samaritanus es tu, et daymonium habes? 49. Respondit Jesus: Ego daemonium non liabeo: sed honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me. 90. Ego aulem non quiero gloriam meam: est qui quae ral, et judicet. 51. Amen, amen dico vobis, si quis sermonem meum servaverit, mortem non videbit in seternum. 52. Dixerunt ergo Judaei: Nunc cognovimus quía dzemonium habes. Abraham mortuus est, et propheta:; et tu dicis: Si quis sermonem meum servaverit, non gustabit mortera in ccternum. 53. Numquid tu major es patre nostro Abraham, qui imortuus est? el prophetze mortui sunt. Quem te ipsum facis? 54. Respondit Jesus: Si ego glorifico me ipsum, gloria mea nihil est: est Pater meus qui glorificat me, quem vos dicitis quia Deus vester est, 55. Et non cognovistis eum: ego autem novi eum; et si dixero quia non scio eum, ero similis vobis, mendax. Sed scio eum, et sermonem ejus servo. 56. Abraham pater vester exsultavit nt videret diem meum: vidit, et gavisus est. 57. Dixerunt ergo Judei ad eum: Quinquaginta annos nondum habes, et Abraham vidisti? 58. Dixit eis Jesus: Amen, amen dico vobis, antequam Abraham fieret, ego sum, 59. Tulerunt ergo lapides ut jacerent in eum: Jesus autem abscondil se, et exivit de templo. IX. t. Et praeteriens Jesus vidit hominem cecum a pnatiritate; 2. Et interrogaverunt eum discipuli cjus: Rabbi, quis peccavit, hic, aut parentes ejus, ul caecus nasceretur?

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. V. 167 3. "Anexp(tn "InsoUc Olce obvoc fiuaptev odce of 3. Respondit Jesus: Neque liic peccavit, neque parentes qowtic abcoU, d)À' va. gavepu07, «à Épya toU OsoU iv | ejus: sed ut manifestentur opera Dei in illo. QUU. 4. "Ep 5d dpyátec0nt cà fova v00 méudjaviós ue | — 4. Me oportet operari opera ejus qui misit me, donec Fox; fiéoa. dax(v: Épyevat voE Ove obe, Bóvavas épyd- | dies est: venit nox, quando nemo potest operari. Cea0a:. 5. "Ocav à dv «ip xócyap, QU tl xU xóspov. 6. Tauca eio Érxuatv yaq xal éxolgaty Tov dx «o0 Tx0cpuavoc xal éméy poe bv Tov. Eri roUq égUaAuoUe atoU, 7. xal eirtv abvGy " Y vae, vas elc cy xoXu.6s0pav voU Zuwap 8 Épumveoexat &rsotaAqevoc, dxT.ÀOev oov xa ivlipaxo, xai 330v BA£rtwv. 8. Ol odv velxovec xat ol üempoüvee; aürüv vb mpóve- ^ — 8. Itaque vicini, et qui viderant eum prius quia mendi5. Quamdiu sum in mundo, lux sum mundi. pov, 8x mpocaícrc 3v, eov: Ob obvé; iaxtv 6 xa0rj- | cus erat, dicebant: Nonne hic est qui sedebat et mendica6. Hic quum dixisset, exspuit in terram, et fecit lutum ex sputo, et linivit lutum auper oculos ejus, 7. Et dixit ei: Vade, lava in natatoria Siloe (quod interpretatur Missus). Abiit ergo, et lavit, et venit videns. pevo« xal mposatvv; dAÀot Deyov: &vt obvó, doct. bat? Alii dicebant: Quia hic est. 9. 'AXXot 8í* OOy(, dX Gpcotoc abrio datlv. ixsivoc | 9. Alii autem: Nequaquam, sed. similis est el. Ille vero 64 Deyev: 80i yo el. dicebat: Quia ego sum. t. "EXeyov oàv ajvQ: llox Jvweo405nodv cot ol | — 10. Dicebant ergo ei: Quomodo aperti sunt tibi oculi? $90) usol; 11. "Avexolün: "Exsivoc 6 dvüporrto 6 Aeyópevos "IvGoUc Tov Ercolnaev. xal énéy puocv voUq ógOa)qoóe jou xal einév uov "Y xaye clc cv xoAvuOr0pav toU Züwkp. xal vjat. xal ánt5,A00v xat vuljdpevos dví£GAsja. 12. Kad efrav abxi- IIoU &oxiv. dxeivoc; Aye. Oóx olla. 13. "Ayoucty aüxóv poc touc Oapusalouc, tóv ors TuQAÓv. 14... "Hv 93 od 66acov xe «bv mrÀov. Exolnaev 6 "InGoUc xat dvétoEev a0t0U coU ó90nA.oóc. 11. Respondit: Jlle homo qui dicitur Jesus, lutum fecit; et unxit oculos meos, et dixit mihi: Vade ad nataloria Siloe, et lava. Et abii, lavi, et video. 12. Et dixerunt ei: Ubi est ille? Ait: Nescio. 13. Adducunt eum ad phariszos qui cecus fuerat. 14. Erat autem sabbatum quando lutum fecit Jesus et aperuit oculos ejus. 15. Iterum ergo interrogabant eum phariszel quomodo vidisset. Ille autem dixit eis: Lutum mihi posuit super oculos, et lavi, et video. 16. Dicebant ergo ex phariszis quidam: Non est hic homo a Deo, qui sabbatum non custodit. Alii autem dice bant: Quomodo potest homo peccator hrec signa facere? Et schisma erat inter eos. 15. IHdAtv oov Jjporcoyw aicóv of dDapuatot, ví; dv£Gee. 6 52 eixev abtoic II535v UxéOnxév [xot er touq 620a LoU6, xal évuláqony xal BA£zo. 1. " EAeyov o9v ix x&v Gapwaluv vwéc O)x Éextw obtoe 5 dvÜpurroc ap OsoU, óvt 10 ca 66aov 00 rrptl. d)ào: 5à ÉAeyov: Ilox; Sóvavat dv0purroc &paprooo TotaUca c»jueta. Trottv; xal aytojua 3j» Ev abvoic. 17. Afvoucty oUv 16 Tu9ÀQ mdÀtv: ZU cl Aéeto Tepl aóc00, xt Tjvéotév aou touc ópÜnAquo0c; 6 03 cixev: Urt voopY775 éoxlv. 18. Oóx én(eteusav ouv oi "Louóuiot mtpl abvoU, 6r tuac Tj xal &véGA sev, Éux xou. dpdivrsuv coUq qovsic aócoU toU dvaGAEyavtos, 17. Dicunt ergo czeco iterum: Tu quid dicis de illo qui aperuit oculos tuos? Ille autem dixit: Quia propheta est. 18. Non crediderunt ergo Judaei de illo quia ceecus fuisset et vidisset, donec vocaverunt parentes ejus qui viderat; 19. Et interrogaverunt eos, dicentes: Hic est filius vester, quem vos dicitis quia caecus natus est? Quomodo ergo nunc videt? 19. xal Jpormmcav aüroug Myovrec Obxóc docw 6 vloc Üuiv, Óv Opsic Myeve Ór« vugloc Évevviio; Tx oov dox: BAénti; 30. AmTexplUncay aütot, ol yovste aóTOU xal eUxov: 20. Responderunt eis parentes ejus et dixerunt: Scimus OfBapgev Óct obró, dovtv 6. vig diuiov xal (ri vugAbe — quia hic est filius noster, et quia caecus natus est: érevvr on 3T. mí, 05 vov BXéntv oüx olDagv, 3| v(caóroU Jjvot- ^ — 21. Quomodo autem nunc videat, nescimus; aut quis Eev toUc óg 0a) jsoUo pti, oUx ol&ajstv: abróv ipovrÁ- — ejus aperuit oculos, nos nescimus; ipsum interrogate: setacazt, fux(av Foev abroc spl abtroo AaMaet. tem habet, ipse de se loquatur. 21. "l'aüca. &irov ol yovei abcoU, frt dpoboUvro toUc 22. H&c dixerunt parentes ejus, quoniam timebant Ju

168 "[ou9a(ouc 7/9, 4&o avvezéüewro oi "IouSatot, tva àdv EYATITEAION KATA IQANNHN. I. dzeos: jam enim conspiraverant Judei, ot si quis eum comvw, aUtov ópoAoyan elvat Xpusróv, drosuvdofos vé- | fiteretur esse Christum, extra synagogam fieret. vacat. 23. Auk coUro oi yovei, aUr00 (imav Urt fiAux(xv Éyci, aUxóv £go oat. 34. "Eqovncav ouv ix Bturípou tbv &vüporrov 5c Jv tugAós, xal eirav abt Ab; Bófav «ij Ori fipceic ol&aqkev &xt obxoc 6 divüporroc &uapuAos égctv. 95. 'ATtxptOüv, ovy éxttvoz El '&p.apttÀóc dct oóx ol5a: £v o(8a, t1 xugAoc Ov dovi BAéno. 26. Elrov oUv aürü* 'T( éroínoév o01; mx; Tivoli cou touc ópUa)coUc; 27. AmexpiOv, aücolc: Efrov 6uiv 35 xal ox Jxoócave * v( mdAtv OfAexe dxoóetv; u3) xat Opeiq Ocsre p.aOnral abtoU vsvíc Oni; 28. "EXoid0pncav oov aj1àv xal sUxov: EU TT Rx/ ixe(vou &, Bue à «o0 Moatox dapiv pa6nzal $9. ^ui, olóauev Ow Moüoet AeAxAmxev 6 Occ, xoUov 8à oux oSapev mro0ev daxiv. 30. "Amexplür, 6 dvOpumoc xal eirev abro "Ev vào tour Üaujaoróv iotw, Ürt Optic oóx ol&ure moDrv £as(v, xa Tjvoiév jou tob ógünA oc. 31. Olfausy 53 6xt ápapruAGv 6 Orbc oóx dxouct, GAX idw mw OtoctÓA J| xal xb OD mua ajo mod, toUTOU GxoUtt. 32. "Ex toU alüwoc oóx jjxoócO0», Oct Jvíqiév cw óy0aAuobe TupÀoU yey£vvnj.évov 33. &l 3) jv oltoc rapi ÜcoU, ox jjjUvato motelv oU6£v. 34. "Amexolimsav xal eixav abzi) "Ev &papzlat, co éxyevviüne OAoc, xal cu Ouaxtt; fpc; xat Ere6aAov aUtov £Zztw. 35. "Hxouaev $ "IncoUq 6t £Ec6aAov aócov fto, xal &üpàv atv eixey abt * EU mioteUste elo vóv vlov coU 0£00; 36. "Amexolóm ixeivos xal Eirev *. TG dax, xópu, (va. mio c6Uat clc aóxOv; 37. Kai £trev abc) 6 "Insooc: Kal £npaxac aitóv,. xat 6 A«ÀQ)v puevk aoU, Exetvóc Égctv, 38. *O 51 Jpn Ilioxeóo, xópte* xoi pocexóvaasv aUTO.. 39. Kal e(ev 6 "IncoUc* Elc xpipar £o elc xov xóGj4OV tOUTOY $5,A00v, vx ol [3 BAérovxec BAe£moty xat ol. BA£novres Uo tÉvtovtat. 40. Kai 7jxoucav ix. «Gv Gaptaaiov of uev aotoU óvtec xal eiov abri: M, xal fjuric voAol ecu; a1. Elnev. adzoio 6 ^InsoUg* El. rugÀoi. jce, oüx àv elyexe ápape(av* vüv Bb Myeve &ct BAéroyev* d &ápapvía GuGv uévet. r. I. 'Ag3» dp3v Aévo Ópiv, 6 p3 elaepyop.svoc à vA 0jpac elg vv aUXdv vOv mpobatuv 37 dva6ntvtov dÀÀayo0ev, éxelvoq xAértng éctlv xai Ancová. i 23. Propterea parentes ejus dixerunt: Quia:zetatem habet, ipsum interrogate. 24. Vocaverunt ergo rursum hominem qui fuerat czecus, et dixerunt ei: Da gloriam Deo. Nos scimus qnia hic homo peccator est. 25. Dixit ergo eis ille: Si peccator est, nescio: unum $cio, quia czecus quum essem, modo video. 26. Dixerunt ergo illi: Quid fecit tibi? quomodo aperuit tibi oculos? 27. Respondit eis: Dixi vobis jam, et audistis: quid iterum vultis audire? numquid et vos vultis discipuli ejus fleri? 28. Maledixerunt ergo ei et dixerunt: Tu discipulus illius sis: nos autem Moysi discipuli sumus. 29. Nos scimus quia Moysi locutus est Deus: hunc autem nescimus unde sit. 30. Respondit ille homo et dixit eis: In hoc enim mirabile est quia vos nescilis unde sit, et aperuit meos oculos: 31. Scimus autem quia peccatores Deus non audit: sed si quis Dei cultor est, et voluntatem ejus facit, hunc exaudit. 32. A seculo non est auditum quía quis aperuit oculoe ceci nati. 33. Nisi esset hic a Deo, non poterat facere quidquam. 34. Responderunt et dixerunt ei: In peccatis natus cs totus, et tu doces nos! Et ejecerunt eum foras. 35. Audivit Jesus quia ejecerunt eum foras; et quum invenisset eum, dixit ei: Tu credis in Filium Dei? 36. Respondit ille et dixit: Quis est, Domine, ut credam in eum? 37. Et dixit ei Jesus: Et vidisti eum, et qui loquitur tecum, ipse est. 38. AL ille ait: Credo, Domine. Et procidens adoravit eum. 39. Et dixit Jesus: In judicium ego in hunc mundum veni; ut qui non vident videant, et qui vident ceci fiant. 40. Et audierunt quidam ex pharissis qui cum ipso erant, et dixerunt ei: Numquid et nos czeci sumus? 41. Dixit eis Jesus: Si exci essetis, non haberetis pec' catum: nunc vero dicilis: Quia videmus. Peccatum ves| ovile ovium, sed adscendit aliunde, ille fur cst et latro. trum manet. X. f. Amen, amen dico vobis: qui non intrat per oslium in

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. X. 4. 'O && eloepyópevos 8k vr, Oopac motuofv dott Ty v pobdtuv. 3. Troóco 6 Guptopóc dvolyet, xal v& mod6ata TZ uvis aütoU dxoust, xal và (ota mpobava ouvert xas' $vop.a xal iEavex aoza. 4. Kal &rav. tà (jux mpo6aza ix6dAn, fympoatty «ütGv Toptóstat, xal và mpobara ari &xoAouOri, 6x olóaw vv quy a0ToU* 5. d)Àotplu 5i oà p dxoAou0/coucw, d)Àà qtuFoveat &m' aUToU, Ut oóx olüactv xiv dAXorolev vÀv qovív. e. Taótny 74v tapotuuíav einsv aUtoig 6 "ImooUg: éxsivot Bà oOx Éyvocav, x(va Jv & Didet abcorc. 7. Elnev oóv a)xotg md)w 6 "Insoüc: "Au3yv. dy Jd yi, 6cc x0 lp $j 90a cov roobditov. s. [láveeg Óoot 7,A00v. xAÉrtat 6iolv xal Aygrat: d) oóx 7jxoucav aórGv tà Tp06ara. 9. "Evo eluc $4 00pa* 8 dpoU ddv cu elo£)0n, coGfcecat, xal eloeXeuosxac xal dEeAeuotxat xai vou3v ebpriatt. 10. 'O xm oóx Épyrta tb p 0v xXAép xol 650, xal dxoAéan * Eyà) 300v lvo Guy £go xal nepiacóv Ego. I1. "Ey0 elit $6. mourn 6 xaAóc. 6 moury 6. xaAoq «7v oy,» aàt0U O(Otatv 6n$p xOv npobavuv: 12. 6 ptaOwtbc 5 xai oóx àv mowcáv, ob oox Fovw tà mpó6arx lÀuxr, Ozumpei vov Àóxov épyóutvov xai dtatv và mpobata xal oeuvet, xat 6 Jóxoz &prate xal exopr (set và mpobata. 13, "O32 pono oeóyet, Óvc po0uzóc dev xal 00 [k£Àst &UtO) Tepl tiv mpobavtoy. 14. "Ero elpt 6 mou) 6 xaAóc, xal qwooxo cà dp. xol ytvooxoucív ue xà dp, 15. xaÜUdx vivosxst j£ 6 macho xdyo) Yvoxo. xbv macépa, xal v7zv tpuy jv joo. vingt omàp tv mpoba.TOY. 16. Kal d))a npóbaca Dg) & oox Éatw ix 5T aAxe vaut * xdxetva et ue &yayetv, xal ^T. ouv [xou dxoucoustv, xai yevjasvat jux motqevm, ele mxotgiv. E. Ak «oUTó (£6 mav)p &yana, Oct Evo tna 7v Voy,» uou, (va nd)tv A260 aov. 18. OS: alpec aóczv dm Epo0, GÀ Evo (0n aüthv &m' duauroU. éLouc(av Cyw Ocivai aítv xol éEoustav Dye aav Aa6tly abvrjv* vaítnv cv évroÀdy Dabovy rapk voU ratpoc iov. I9. Zyicua mat £yévexo àv cote IouGa(ot; Ói& touq óvouc toUtoUG. 20. "EAevov $à noXAol E abcv * Aawóviov Éget xal palvexat * c a0toU dxouerte; 21. "AJXot Devov: "TaUxa t bipacx oóx Éaxty Ó2iIovtLou£vou* i3, Satuóvtov Govavat vugAGv óo0aAquouc dvoitat; 22. '"Eyévevo à x& éyxa(via. dv. «ot "IeposoAósotc, xal yetpcov Jv: 169 2. Qui autem intrat per ostium, pastor est ovium. 3. Huic ostiarius aperit, et oves vocem ejus audiunt, et proprias oves vocat nominatim, et educit eas. 4. Et quum proprias oves emiserit, ante eas vadit, el oves illum sequuntur: quia sciunt vocem ejus. 5. Alienum autem non sequuntur, sed fugiunt ab eo: quia non noverunt vocem alienorum. 6. Hoc proverbium dixit eis Jesus. ]lli autem non cognoverunt quid loqueretur eis. 7. Dixit ergo eis iterum Jesus: Amen, amen dico vobis quia ego sum oslium ovium. 8. Omnes quotquot venerunt, fures sunt et latrones, et Don audierunt eos oves. 9. Ego sum ostium. Per me si quis introierit, salvabitur; el ingredietur, et egredietur, et pascua inveniet. 10. Fur non venit nisi ut furetur et mactet et perdat. Ego veni ut vitam habeant, et abundantius habeant. 11. Ego sum pastor bonus. Bonus pastor animam suam dat pro ovibus suis. 12. Mercenarius autem, et qui non est pastor, cujus non sunt oves propria, videt lupum venientem, et dimittit oves, et fugit; et lupus rapit, et dispergit oves: 13. Mercenarius autem fugit, quia mercenarius est, et non pertinet ad eum de ovibus. 15. Ego sum pastor bonus; et cognosco meas, et cogno$cunt me mes. 15. Sicut novit me Pater, et ego agnosco Patrem; et animam meam pono pro ovibus meis. 16. Et alias oves habeo qu&e non sunt ex hoc ovili: et illas oportet me adducere; et vocem mearh audient, el fiet unum ovile et unus pastor. 17. Propterea me diligit Pater: quia ego pono animam meam, ut iterum sumam eam. 18. Nemo tollit eam a me: sed ego pono eam a me ipso, et potestatem habeo ponendi eam; et potestatem habeo iterum eumendi eam: hoc mandatum accepi a Patre meo. 19. Dissensio iterum facta est inter Judios propter sermones hos. 20. Dicebant aulem multi ex ipsis: Demonium habet, et insanit: quid eum auditis? 21. Alii dicebant: Hzec verba non sunt daemonium habentis: numquid damonium potest caecorum oculos aperire? 22. Facta sunt autem Enceenia in Jerosolymis; et hiema erat,

170 93. Kal repumácec 6 'Imaoue dv «à (epo) dy 17 avos ZoXoudovex. 94. "ExóxXuocav odv «otov ol "[ouóxiot xal «Uvip* " Ee xórt v yoy3v fiu&v. aptis; el aU s 6 Xpiocóc, là fuiv radbnota. 25. "Amexp(ón aüvoig 6 "Insouc* Elrov 6uiv xal oà ruteUexe, vk. Éoya B ài) mou) dv 79 ÓvÓp.amt 00. mavpóc pou, taUca puaprupet mot ÉpgoU* 95. dÀAX Optic o0 micttUeze* 00. vdp dare ix vOv mpobdcwvy viv épüv. 97. 'Tà npó6ata tk Eu «T7 qur, uou dxoótt xdv qvx ark xal dxoAou0qUclv pot, 38. xd Qoxlv alevtov BG abtoie xal oO jj dmroJuovtat elo vov aliva, xai oy &pmácet tt; aütà 2x tT. Xtigox pou. 319. 'O rav (ios Ó S£&oxév jio pellov xavrov dexl», xal ob8el; Bóvavat &prdletw Ux tT, qetpoc 700. TatpÓe pou. 30. "Es& xol 6 xavp £v icusv. st. "E6ácxacav osy AíBouz ot?Iovuóatov tva At04ooctv QUTÓY. 32. "Anexp(ov, aoxcig 6 "Incouc: I0)33& x«AX Zoya (ea 6piv 1x «00 xavpóc uou: Gi molov abvav Éovov pe Ades; 33. "Anexp(ünoav aóx0) ol 'TouSatot* IIepl xaÀoo £pqv o0 Asüdtouév ac d)2& mepl BAaoqnutac, xat 8cc cU dvOpiroc àv motele GExuTOv 0tóv. 34. "Anexp(0v, aocotq 6 'Insooc: Oox £ovw. vt1oaupévov dy vi vóuto Üpiiv* Bxt Eqà eina, eol dots; 35. El éxe(vouc eirev OcoUe Ttpo« obo 6 Aóyo« ToU ÜcoU évéveco, xai o0 S0va xat Avast f vpagt: 36. Óv 6 mao fjyinaev xal dméceOev elc Tov xóeyov Optic Myeve: Óct BAaognpi,, Gt elrov: Ylàc coU mm 37. el oÀ ouo «X Éoya x00 ma toóc jou, uj mtocedexé ot* s5. El 5à mowD, x&v dol p 0£ce mi teUttv, col loo miocenece* (va vvürce xal miaveóonre, 0c £v dol 6 rac xdy6 dv t9 na1pl. 39. "EQtouv oUv aóróv vida: xat dLzA0ev Ex vOv jt'pov aoo. 40. Kal àx4A0ev mtdÀtv Típav coo "TopSdvou elo cov xórrov Ótou iv "Imdvvnc Barvítov x0 piov, xal Éuetv£v dxet, 4&1, Kal 03201 300v. obx abtov. xal Dieyov: &u "[vvvng pàv ovpcetov £rolnotv ooí£v, 42, Távca. 3 Uca. eirev "Indre mepl voítou dÀ07j 3v. xal xo)Àol érícxsuaav cle aücóv. IA. 1. "Hv 8$ «tc do0eviov, Adixpo; &ro. Brflavíac, ix Tc xime Mapíac xai Máplas 47 a96AgT, acr: 2, 3» 8€ Mapla. 4 dicljasa xbv xóptov jópor xal EYATTEAION KATA IQANNHN. IA. 23. Et ambulabat Jesus in templo, in porticu Salomonis. 24. Circumdederunt ergo eum Judaei, et dicebant ei:! Quousque animam nostram tollis? &i tu es Christas, dic nobis palam. 25. Respondit eis Jesus: Loquor vobis, et non creditis; opera qua& ego facio in nomine Patris mei, liaec testimonium perhibent de me: 26. Sed vos non creditís, quia non estis ex ovibus meis. 27. Oves mese vocem meam audiwnt; et ego cognosoo eas, et sequuntur me; 28. Etego vitam zternam do eis; et non peribunt in &eternum, et non rapiet eas quisquam de manu mea. 29. Pater meus quod dedit mili, majus omnibus est; et nemo potest rapere de manu Patris mei. 30. Ego et Pater unum sumus. 31. Sustulerunt ergo lapides Judei ut lapidarent eum. 32. Respondit eis Jesus: Multa bona opera ostendi vobis ex Patre meo: propter quod eorum opus me lapidatis? 33. Responderunt ei Judsei: De bono opere non lapidamus te, sed de blasphemia: et quia tu homp quum sis, facis te ipsum Deum. 34. Respondit eis Jesus: Nonne scriptum est in lege vestra quia Ego dixi: dii estis? 35. Si illos dixit deos, ad quos sermo Dei factus est, et non polest solvi Scriptura: 36. Quem Pater sanctificavit, et misit in mundum, vos dicitis: Quia blasphemas: quia dixi: Filius Dei sum? 37. Si non facio opera Patris mei, nolite credere mihi. 38. Si autem facio: et si mihi non vultis credere, operíbus credite, ut cognoscalis et credatis quia Pater in me est, et ego in Patre. 39. Quierebant ergo eum apprehendere; et exivit de manibus eorum. 40. Et abiit iterum trans Jordanem in eum locum ubi erat Joannes Baptizans primum; et mansit illic. 41. Et multi venerunt ad eum, et dicebant: Quia Joan| nes quidem signum fecit nullum. | 42. Omnía autem quriecumque dixit Joannes de hoc, vera | erant. Et multi crediderunt in eum. XT. 1. Erat autem quidam languens Lazarus a Bethania, de castello Marie et Marthae sororis ejus. 2. ( Maria autem erat quz unxit Dominum unguento, et

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XI. dxu.átaca tovc móDa, aüroU vai, Opilv abc, $e 6 Be) oc Adtapoc 7ja0Évet. $. Am£acttÀay oov aí dógÀ gal aüt0U Trpoc aOxóv Aéqoucat* Kügie, Uc 6v quie dafievet. 4. "Axoocag àà 6 "Incoue cixtv: AÓcn Í$ daüÉveia o0x Écvtv mpóc Odvaxov dO! Omép vi, Dot voU OrtoU, tva. So£ac07, 6 ulóc x00 OtoU Ov aotT. 5. "Hyáva à 6 "InooUc c» Máp0av xal c)» à96g?v aUvz, Maplav xal xóv Adtapov. e. Dc oov Txoucev xt da0svet, xóxe pv lyswev dy $ 3j» xónt 800 $u£pac: 7. Éntvta uev «oUto )évet voi; patmrai, abroU: "Aqwpev elc vv "Iovéalav mtv. 8. Aéoucw a)1Q ol a0 val- *"Pa66l, vv iQxouv ae ot "[ouóniot Ji0aaat, xai x&v Ordre ixet; 9. 'Arexp(dv, '[IrcoUc: Ooyl 6oexd elaw ópat i7 fp£onc; idv ct; meptrasz v v5, fp£pa, oó mpocxóvtet, Üxc x0 qoc toU xógpou toutou BAérec I0. kv 6à mepuratT) £v x7, voxz(, tpoaxórttt, Ut 0 qax oóx faxty év aoto. tu. "ToUca eirev xal pexk roUvo Xvyet abvoig; Ad(apoc 6 ioc fjv xexolu-mxat* dà mopsdonat tva dtu viao a0cov. 12. Eixov oUv ol px Omen aóxoo* Kópte, el xexolunTat, Gucetat. -3.. Elgéxe 52 6 "Ingoüc mei 00 Üavárou aur0Udxeivoy Bà fóobav Órt mepl xf xouiotue *o0 Ümvov À£Ytt. 14. Tóxe oov etrev aücoic 6 'Insooq radfnc(a* Aa(poc &réOavev15. xat qalp 9v OpBc, Uva mo redonte, Ovt oox Tum dxei* d)À' d'yousv poc abcov. 16. Elxevo3v Gwp&o 6 Aevop.evoc Aldup.oq toto eup.ua nac: "A qojaev xol fuceic, iva dmotidve.ev uev abcoo, 17. ^EA0àv odv 6 "Incoüc eüprv ab10v téacagac fip£pac 139v iv 1i pvmpieto Éjovca. i8. "Hv 52.4 Bxoav(a évyoc t&v. "IepogoAujuo. c dnb axab(uv Oexam£ve. 19. I1o3At 8€ ix x&v "IouDaioyv 23A o0etoav rox zc vol Mápfav xal Magpidu., fva vrapag.uOrjamvrat abtá vepl 100 dog oU abra. 20. 'H ov Mápfa óx; jxousev. Ort "Insouo Fpyevat, 6mívrnoev aüx* Mapía 83 dv «o olxo ixa0éGeco. qt. Efinev oov 4, MápOa mpoc xov "Incoüv* Kopie, el Ac Gc, 6 dBeAgóq [sou o0x &v &mcOavev: qj. &ÀÀk xal vv olóa, &xt &ca &v alvíjov cov Osóv, &6cet aot 6 O£x«. 23. A£qet atc InsoUc: Avaovíotrat 6 doris aov. 24. Aéyev aoxop 4, Mata: Ol3a 6c dvaovijoevat dv 17 dvaavdant dv 55 i04 dcn fip. 25. Elntv ajctj 6 "Insotc: "Eyo elu« f, dv&oxacu, xal $ Cor * 6 rtaveUov £lc dà xàv droüdvn Croexot, 26. xal xü 6 (jov xal vioteU0v slc £3 o) y dmoOdvr el; 10v alóva. TiGtEUEtG T0UTO 171 exlersit pedes ejus capillis &uis; cujus frater Lazarus infirmabatur.) 3. Miserunt ergo sorores ejus ad eum dicentes: Domine, ecce quem amas infirmatur. 4. Audieus autem Jesus dixit eis: Infirmitas hrec non est ad mortem, sed pro gloria Del, ut glorificetur Filius Dei per eam. 5. Diligehat autem Jesns Martham, et sororem ejus Mariam, et Lazarum. 6. Ut ergo audivit quia infirmabatur, tunc quidem mansit in eodem loco duobus diebus. 7. Deinde post hac dixit discipulis suis: Eamus in Judieam iterum. 8. Dicunt ei discipuli: Rabbi, nunc quaerebant te Judei lapidare, et iterum vadis illuc? 9. Respondit Jesus: Nonne duodecim sunt hore dlei? Si quis ambulaverit in die, non offendit, quia lucem hujus mundi videt: 10. Si autem ambulaverit in nocte, offendit, quia lux non est in eo. 11. Hec ait, et post bxc dixit eis: Lazarus amicus noeter dormit; sed vado ut a somno excitem eum. 12. Dixerunt ergo discipuli ejus: Domine, si dormit, salvus erit. 13. Dixerat autem Jesus de morte ejus: illi autem putaverunt quia de dormitione somni diceret. 14. Tunc ergo Jesus dixit eis manifeste: Lazarus mortuus est; 15. Et gaudeo propter vos, ut credatis, quoniam non eram ibi. Sed eamus ad eum. 16. Dixit ergo Thomas, qui dicitur Didymus, ad condis cipulos: Eamus et nos, ut moriamur cum eo. 17. Venit ilaque Jesus; et invenit eum quatuor dies jam in monumento habentem. 18. (Erat autem Betbhania juxta Jerosolymam quasi sta. diis quindecim. ) (9. Multi autem ex Judsis venerant ad Martham et Mariam ut consolarentur eas de fratre suo. 20. Martha ergo ut audivit quia Jesus venit, occurrit illi: Maria autem domi sedebat. 21. Dixit ergo Martha ad Jesum: Domine, si fuisses hic, frater meus non fuisset mortuus: 22. Sed et numc scio quia quzecumque poposceris a Deo, dabit tibi Deus. 23. Dicit illi Jesus: Resurget frater tuus. 24. Dicit ei Martha: Scio quia resurget in resurrectione in novissimo die. 25. Dixit ei Jesus: Ego sum resurrectio et vita: qui credit in me, eliamsi mortuus fueril, vivet; 26. Et omnis qui vivit, et credit in me, non morietur in aeternum. Credis hoc?

172 27. Aqu abtüy Nal, xópu (à remíovtuxa, óc ob el 6 Xpiotbc 6 vic «oU 0s00 6 elc vóv xócpov ipyóuevoc. $5. Kal taUva. elxoUca dx 0ev xal égovnotv Mapip vy doro abc; Adüpa slixoüca: 'O GiódoxaAx mdpsatty xal qutt ce. a9. "Exsívr, &x "jxoucev, évtloevat cago xal Épyevat mpóe aUtÓv: 30. obTto ko £AmAó0ct 6 "Incoüg elg v xn, d)X d» Éx dv x «xóm nov Órjvtnctv aoro) $$ Mdápa. 31. Ot oov "Iouóatot oí Óvcec pev acie 0v «7j olx(a x«l wupapuuOoUitvor. abvjv, lóóvrec Av Maprág. óc va fox; dvéavr, xo £E5A0ev, JixoAouUnaav aoc, AEov£c Üvt ürd yet elc x0 puvrauetov, Uva xAasor axe. 32. 'H oóv Mapikp. óx CN rov 3,» I55095, l9o0ca aürov Émxtctv slg toUQ móDaq aóroU, Aévouca abt. Kop, sl "x 8e, oóx &v dréOavév uou 6 deg. 33. 'IneoUc ovv x; elótv a0)» xAaioucav xal voUc cuyeA0ovraq adcT, "IouSatouc xAalovvac, éve6ptu oa xo v6) rveóp.att xal évdpatev Énutóv, S4. xal eirev: IToU xe0e(xav& adtóv; Aéyoustv abt Kópu, Zoyou xal ($e. 35. Kal ió6dxoucty 6 'IrncoUe. 36. "EXeyov oov ol "IouSator. "I9e, moo égÜet aotÓY. s7. Tii 53 dE abxóv cixov: Obx iBóvato obvoc 6 dvottac vou ógÜaApoUc ToU TuQÀoU Tocat (va. xal obro uj droOdvs; 38. "Incooq oov mdÀtv. li pud p.evoc dv Éauci) Épytcxt elc 10 uvnuetov: 3jv 83 arciAacov, xal Aloe éméxetxo àr^ aUtGA 39. Aet "Insoüc 'Apaze xov A0ov. Aévet adco Mdp0a. f; à56X «00 xexveAeutrxótoc Küpus, 757, Guec texaptaio, Yao Écrtv, 4o. Avec abc, 6 "Insooc Ox eixóv. cot, Urt dàv ricteUnv. Om tà Botav x00 0c00; 4t. "Hoav oüy tóv Al8ov: 6 3i "Inoue Jotv tOUG ópÜaAq.oUs dvo xal elrev:. IHdcep, eby apuoti) oot, Gc 7xoucae [sou. 42. "Ey 5 $9rv. 8v mdvtoxé pou dxodew; d20& Bk xbv dyAov xbv mepieovürra. eimov, (va. maveóauaty Ó«x aó us dníéateD ac. 43. Kal «aUva eimOv oor, (eva Éxpabacev: Adtape, OeUpo Eo. 44. Kal eó00c 2ESA0ev 6 ceÜvixox OeÓep£voc touc vóÓac xal tdg jrtpa xetplatc, xat 4 &pt; aüvo0 GouOapio TepuDéBevo. — Aye aotoi; 6 "Insoc Aucact abcóv xai doece Onavew. 45. ITo3A0 oov 2x t&v. "IouSatov, of 28dvvec mp 13i» Mapiky xal 0eaoatuevoi & Emoínaev 5" InooUc, éniGctucay elq aocóv: 46, ttvic 05 2E abciov dm 00v poc xouc dapisa(ou xal elrov aüxot; & érolncev "IncoUc. EYATTEAION KATA IGANNHN. IA. 27. Ait illi: Utique, Domine, ego credidi, quia tu es Christus filius Del vivi, qui in hunc mundum venisti. 28. Et quum hec dixisset, abiit, et vocavit Mariam $ororem suam silentio, dicens: Magister adest, et vocat te. 29. Illa ut audivit, surgit cito, et venit ad eum: 30. Nondum enim venerat Jesus in castellum: sed erat adhuc in lllo loco ubí occurrerat ei Martha. 3I. Judei ergo qui erant cum ea in domo, et consola. bantur eam, quum vidissent Mariam quia cito surrexit et exiit, secuti sunt eam, dicentes: Quia vadit &d monumentum ut ploret ibi. 32. Maria ergo, quum venisset ubi erat Jesus, videns eum, cecidit ad pedes ejus, et dicit ei: Domnine, si fuisses hic, non esset mortuus frater meus. 33. Jesus ergo, ut vidit eam plorantem, et Judzos qui venerant cum ea, plorantes, infremuit spiritu, et turbavit seipsum, 34. Et dixit: Ubi posuistis eum? Dicunt ei: Domine, veni, et vide. 35. Et lacrymatus est Jesus. 36. Dixerunt ergo Judsei: Ecce quomodo amabat eum. 37. Quidam autem ex ipsis dixerunt: Non poterat hic, qui aperuit oculos creci nati, facere ut hic non moreretur? 38. Jesus ergo rursum fremens in semet ipso, venit ad monumentum. Erat autem spelunca; et Japis superpositus erat ei. 39. Ait Jesus: Tollite lapidem. Dicit ei Martha soror ejus qui mortuus fuerat: Domine, jam foetet: quatriduanus est enim. 40. Dicit ei Jesus: Nonne dixi tibi quoniam si credideris, videbis gloriam Dei? 41. Tulerunt ergo lapidem: Jesus autem elevatis sursum oculis, dixit: Pater, gratias ago tibi quoniam audisti rhe. 42. Ego autem sciebam quia semper me audis, sed propter populum qui circumstat, dixi, ut credant quia tu me misisti. 43. Hxc quum dixisset, voce magna clamavit: Lazare, veni foras. 44. Et statim prodiit qui fuerat mortuus, ligatus pedes et manus institis, et facies illius sudario erat ligata. Dixit eis Jesus: Solvile eum, et sinite abire. 45. Multi ergo ex Judzis qui venerant ad Mariam et Martbham, et viderant que fecit Jesus, crediderunt in eum. 46. Quidam autem ex ipsis abierunt ad pharissos, et dixerunt eis qua fecit Jesus.

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XII. €. Euvfyayov ouv ol dpyiepet, xal ol dDapicaiot guvéBSotov xal Deov: T( rotoupv, Srt obvoc 6 dvüpoToC To) Gvjuib(x TotEl; 48. "E&v dgóiktv axóv obvux, rravtec TOTEUCOUOLY el; aütóv, xal dirócovtvat oi "Pojiaiot xal dpoüuctv Biiov xàv córov xal x0 Éüvox. 49. Ele 9€ cic iE abxó)v óvópai Katgac, v dpytepEu« vou dviavroU éxs(vou, eixev abvot;; "Ypeu, obx olóate ob3Év, 60. 0983 Aov(tea0e &xt aupupfpet buiv, (va. clc dvüpovoc drofdvr, ox&p xoU AaoU xai a3; 8Aov vo Üüvox dTO0Àntat. bi, Tooto 5d do ÉauroU ox eUxev, dàÀ dpqupeUq dy coU évixvcoU dxelvou émpogrivtuaev Ovi. Tj e)Xev "IncoUc &roüv/joxetv Grip «oU Éüvouc: 62. xal ooy Orio xou Üüvouc uóvov, d) lvo. xol cà víxva toU ÜsoU ck Ottaxopriojséva cuva qan elo Ev. 63. "Am ixslvnc oUv vf fiuípac cuveGouAeucavto (va. dxoxte(vtotv acov. t4. 'O ouv 'IncoUc oüxéct rradfnola mepumdret év xot "IouSatot,, dàÀ àv3A0tv elc 7v gtopav Éryoq tT tpfuov, el; "Eopal Aeyop£vnv móXwv* xdxet Ouixpióev petà cvy panty abToU. b5. "Hv à) éyyoc «0 maya tiov "Ioudatov, xai áv£65sav ToXÀol el; "IepoaóAup.a éx cT ytpac Tp toU xdgya, tva ávv(awoty ÉnutoUc. 6e. "Etixouv oov vov 'Incoov xal ÉAevov uet. 22 uy dv tip ipi Éavrxóxec TO 2oxet ügiv, Bt o0 13 £0» sl; vv Éopriv; SeSxetav 2 ol doy prio xal ol dpapiatot dvcoAxjv, (va. Édv ctc và) ToU daxlv umvonn, Étu T1ÉGCUC!v aOTÓV. IB. t... 'O oby "IncoUc mp ÉL fuspüv v00 mácya 30tv £i; Buoav(av, dou 3j» Adtjapoc 6 teÜvnxóx Óv Tjyetpev dx vexpüv 6 "InaoUc. 2. "Emoíncav ov aUxip Octrvoy ixet, xal $ Mapüa Bvaxóvev: 6.58 Adtapoc el; dv Ex Gv dvaxtuévooy aov «Ut. 3. 'H o)v Mao(a Aa6oUca Aíxpav popou vdpbou mtoTUccc moAvc(pou TAetpev xobe m09aq toU [nsoU xal i éuaEev cai OpiElv aürzic voUc xóOas aro: xal 3 olxla. émAmpon ix «Ti, óop i c0 uópov. 4. Aéqei oby elg &x cv pxUT Ov abvoU "Loujae "Ioxapuoens, 6 £v abróv mapabióvac 5. Atk c( coro «b uipov oóx émpáÓr tixxocluv $nvaplev xal 5007, etw oic; e. Elnev 9 «oro oy. Üxt mepl vüv vetu v. ÉpsÀev abrip, d)" xv xXE rer Jv xal v QAuocóxoj.ov Dev tk Ba)Aóp.eva. d6aocatev. 7. Elnev oov 6 'InsoUc "Ages acr, fva. el, cv fisfouv voU dvvauxapuoU quo tnpfjon x0Tó: 8. toc TtoyoUc yào müvvore Éyeve ps0". Éauxüv, iy 8b o) mávtote Éycst. 173 47. Collegerunt ergo pontifices et phariszei concilium, et dicebant: Quid facimus, quia hic homo multa signa | facit? 48. Si dimittimus eum sic, omnes credent in eum; et venient Romani, et tollent nostrum locum et gentem. 49. Unus autem ex ipsis Caiphas nomine, quum esset pontifex anni illius, dixit eis: Vos nescitis quidquam, 50. Nec cogitatis quia expedil vobis ut unus moriatur homo pro populo, et non tola gens pereat. 51. Hoc autem a semet ipso non dixit: sed quum esset pontifex anni illius, prophetavit quod Jesus moriturus erat pro gente, 52. Et non tantum pro gente, sed ut filios Dei qui erant dispersi congregaret in unum. 53. Ab illo ergo die cogitaverunt ut intetficerent eum. 54. Jesus ergo jam non in palam ambulabat apud Jadios, sed abiit in regionem juxla desertum, in civitatem qui dicitur Ephrem, et ibi morabatur cum discipulis guis. 55. Proximum autem erat pascha Judeorum; et adscenderunt multi Jerosolymam de regione ante pascha, ut sanclificarent se ipsos. 56. Quarebant ergo Jesum; et colloquebantur ad invicem in templo stantes: Quid putatis quia non venit ad diem festum? Dederant autem pontifices et phariszi mandatum, ut si quis cognoverit ubi sit, indicet, ut apprehendant eum. XII. i. Jesus ergo ante sex dies paschw venit Bethaniam, ubi Lazarus fuerat mortuus, quem suscitavit Jesus 2. Fecerunt autem ei cenam ibi; et Martha ministrabat, Lazarus vero unus erat ex discumbenlibus cum eo. 3. Maria ergo accepit libram unguenti nardi pislici, pretiosi, et unxit pedes Jesu, et extersit pedes ejus capillis suis; et domus impleta est ex odore unguenti. 4. Dixit ergo unus ex discipulis ejus, Judas Iscariotes, qui erat eum traditurus: 5. Quare hoc unguentum non veniit trecentis denariis et datum est egenis? 6. Dixit autem hoc, non quia de egenis pertinebat ad eum, sed quia fur erat, et loculos habens, ea quae mitteban tur portabat. 7, Dixit ergo Jesus: Sinite illam ut in diem sepulturze mee servet illud. 8. Pauperes enim semper habetis vobiscum: me autem non semper habetis.

174 9. "Eyvw oov 4Xoc roAUc x vo "Iovcnítov &ct dxsi | dais, xal 300v o0 ik «bv "IncoUv povov, d2À' (va. 10v Adtapov ÜBoaty Óv Tyretpev ix vtxpav. 10. "E62uAsócavto 9 ol dpy ptis (x xal vóv Aatagov droxce(vogtv, II. Occ 0ÀÀ0l Ov abcóv Onyyov t5) "IouSalv xal Erlacevuov si; xov "Incouv. I2, T7, éxaóptov 6 dyAoq oXUo 6 £A&ov elo vv Éogv/v, dxoócavtec 8x1 £y xat "InaoUc elc "ItposoAupa, 13. ÉAa6ov xà fata vOv gowlxev xali£zA0ov tic ürávenaw aücip xat ixpaóqatov. 'Qeavvd, eüAoynytvo; 6 dépyopevog dv Óvóuavt xupíou fasueüe ToU "Ipaa. 14, Eópow 0&6 'Incouc óvdptov éxa0tev £n. a036, xa&ux dcttw veypapuiévov: 15. M3, qo6o0, Ouydtnp Zuov: lSoU, 6 BaaUude cov Épyevat xaO u.tvoc él mOÀov Óvov. 16. Taura oüx Iywocav ol patrui aücoU T0 xpovov: GÀX Óre dbotdo0n "Incooc, tótt. ipvíisónoav ox vaura 7v ix abcip qeypapuíéva xal cx0va. imolzoav aUtü. V. "Euaprópst oov 6 jyAo, 6 Àv uev abro tt *bv Ad[apoy ipcvnatv ix oU pvnpuslou xal Jjyetpev atv Ex vexpóv. 18. Ark toUro xal ÜÓmvtnctv aütà 6 Óyle, Ov J7Àxouaav xoUto aórbv TtToUnXÉvat TO Gys£tov. 19. Ot oov Qapisatot &Urtoy poc ÉautoUc" Oruprice Écv oüx Gxsiriv& oünÉv: (óc, 6 xócpoc ón(cw abto0 ármnütv. eo. "Hoav 96. «tvec " EJ)onveq. ix. t&v. &vaGatvóvttv (va. mpoaxuviaouaty £v «Y, ÉopzT. 31. Obcot o)v xpoczjAdov dp (rro 9 &xó Brocai64 «5c T'aAalac, xat Jpotov aü10v AÉyovvtc Küópw, O£op.ev xov "Inaoov irt. 22, "Epyexat 6 (DÜcreroc xai Mtt cip 'AvBoéa, máAtv 6 'Av8oéac xol dcc Aévoucty c "Incov. as. 'O 51 "Inoue dmexplvaco a0oio Aérov: 'EXQAvOcv 4 Gpa (va $5207, 6 vic vU dvOpermov. 24. "Àpyv. duy Aévoo Ouiv, Ev. p 6 xoxxoc coU olvou TegOy sl; cv yTjv drofavy, 25. abtbe uÓvoo phévev ékv 03 do avn, xoAbv xapmày Qíoti. 6 qUuov cJv duy*v a0r0U d xoXÉatt acre, x«i 6 uioGiv. cv syoyjv abro dv v9 xóapuo coUto) tl Qo alavtov quAaSEt aov. 28. "Edv ct; pot Ótaxovr;, £pl dxoAou0s(rt — xal xov eli ro, 2xec xal 6 Ouixovoo 6 égóc lavat, &dv tic dpcol Ótaxovi, vefjoet a0z0y 6 mayo pov. 37. Niv f uy gov *ttdpaxeat, xal c( sro; IIaep, Giov [i£ Éx T7 pae taUtrne. dÀÀk Ot coro 300v slc tv pav taUcnv: 35. IIácsp, 5óbacóv aou b Óvoua. JÀ0tv oUv quw, ix «oU oópavoU* Kal &oLaca xal xdv Gozdoo. EYATTEAION KATA 1 QANNHN. IB. 9. Cognovit ergo turba multa ex Judzis quia illic est; ct; Venerunt, non propter Jesum tantum, sed ut Lazarum ví— -— | 39. 'O oóv $y Aoc 5 Écvox,. xat Gxoócaq ÉAeycv Bpov- ' vv qeyovévav: d2Xot Éeyov: "AvyeXoc aüxà) AeAdAnxev. ' um esae factum. Alii dicebant: Angelus ei locutus est. derent, quem suscitavit a mortuis. 10. Cogitaverunt autem principes sacerdotum ut et Lazerum interficerent: 11. Quia multi propter illum abibant ex Judzis, et credebant in Jesum. 12. In crastinum autem turba multa que venerat ad diem festum, quum audissent quia venit Jesus Jerosolymam, 13. Acceperunt ramos palmarum, et processerunt obviam ei, et clamabant: Hosanna, benedictus qui venit in nomine Domini, rex Israel. 14. Et invenit Jesus asellum, et sedit super eum, sicut scriptum est: 15. Noli timere, filia Sion: ecce rex tuus venit sedens super pullum asinze. 16. Ha&xc non cognoverunt discipuli ejus primum: sed quando gloriticatus est Jesus, tunc recordati sunt quia heec erant scripta de eo, el bzec fecerunt ei. 17. Testimonium ergo perhibebat turba quie erat cum eo quando Lazarum vocavit de monumento, et suscitavit eum a mortuis. 18. Propterea et obviam venit ei turba: quia audierunt eum fecisse hoc signum. 19. Pharisaei ergo dixerunt ad semet ipsos: Videtis quia nihil proficimus? ecce mundus totus post eum abiit. 20. Erant autem quidam gentiles, ex his qui &dscendcrant ut adorarent in die festo. 21. Hi ergo accesserunt ad Philippum qui erat a Bethsaida Galilzze, el rogabant eum dicentes: Domine, volumus Jesum videre. 22. Venit Philippus, et dicit Andres: Andreas rursum et Philippus dixerunt Jesu. 23. Jesus autem respondit eis dicens: Venit hora ut clarificetur Filius hominis. 24. Amen, amen dico vobis, nisi granum frumenli cadens in terram mortuum fuerit, 25. Ipsum solum manet: si autem mortuum fuerit, mul. tum fructum affert. Qui amat animam suam, perdet eam; et qui odit animam suam in hoc mundo, in vitam eternam custodit eam. 26. Si quis mihi ministrat, me sequatur; et ubi sum ego, illic et minister meus erit. Si quis mihi ministraverit, honorificabit eam Pater meus. 27. Nunc anima mea turbata est. Et quid dicam? Pater, salvifica me ex hac hora. Sed propterea veni in boram hanc. 28. Pater, clarifica nomen tuum. Venit ergo vox de olo: Et clarificavi, et iterum clarificabo. 29. Turba ergo que stabat et audierat, dicebat tonitru

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XII. 30. "Antxpl0n "Incouc xat e(nev: O0 8v ipd aÓcm $ qo) yéqovev 322 5v opis. 31. Nv xpíat éavlv. oU xdopou: vüv 6 &pgv ToU xócu.ou tvostou ix6Yvüoera: Fo, 32. xdy& &v 600 £x v5 Y75, ndvea ÉAxócw Tooc ipg.avtióv. 33. ToUro 8€ Ü.eyev amuatvov molo Qavdvo. TkeXÀsv Ano vi oxetv. 34. Artxp(óy a0tQ 6 ó4Aoc 'Hyciz 7xoócayev 3x ToU vójiou Btt 6 Xpuwrtóc uve elc xov aliova, xal rto cU AÉyew! Aet Govt tv. viov toU dvÜpr mou; tlc iat obroq 5 vlc toU dvfpormrou; 35. Eintv oov abtoig 6 "IncoUc "Ext [tx póv y povov Tó q6X dv Üpiv &ov(v. mspinatéite Óq x0 o, Éyexs, (va. i3) axoxta. Ojo xaraAdÓOn xal 6 meptravóv v c7 axotíq ox olótv oU Undqtt. 35. Là; xà yox Pyrve, miottóese elo 0 góx,, (va viol qxroc vévrsOe. Taücva DaAnctv "Insouc xai dreAQv éxoó6v, &m' abri. 37. TocaUt:a 9i aüroU citta me rotnxóroc FunpocÜsv abciv oox éx(octuov elc abcóv, 38. (va 6 XAóyec "Haatou toU mpogrirou mÀnpw07 Óv tIrev: Küpte, vic x(octuaev vj dxor, fuv; xal 6 Bpalov xuplou c(vt drexaÀUg0n; 39. Auk coUo oüx JjUvavco TucteUkty, Órt tw sixev 'Hoatac 49. TexógAtwxty ato toüe dp0a)uoUc xal nero goxev aüzüv viv xagó(av, Vva. 13) Bow. xoi, óp0aA[oic xal vofjawat c7j xapo(a xal avpagistv xal ldotop.t ad coUc. At. TaUca. cirev "Hoatac, &ve. eloev. cy Sófay a100 xai dnt Tepl aócoU. 42. "Ou uévrot xal ix «àv doyóvtov voXÀol ixcxeugay elc aüxóv, d)Àk &i& cooc Dapisa(oue o) &poJóvouv, Uva. [i3 dxoauvderoryot yévovas. 43. Hyárnoav yàp vv 85zav Tü)v dvüpormuv. uv fep c)» 80tav coU OsoU. «4. "Inooüc 8€ ÉxpaEev. xal & ev: 'O moceótoy. el ly o) riteóet elc dpa d2ÀÀ elc cv népsyavcd ue, 45. xal 5 Ocopiv. dp Occpsl xov mépuyavtd ue. 46. "Eq qx sic 19v xócpov £0, (va. müfc 6 tioveUtv elc dp) dv «T, axotía wu uelvn. 47. Kal idv cl; jou dxoucn, vOv bruto xal u3, quAdEm, évó o0 xov abróv: o0 y&o 300v lva. xov 1tóv xóajkov, dJÀ' (ya. avo 10v xóapov. 48. "O dOerüv dpi xat p3 Aapgódvoy 5& pyuacá poo. Éyex 5v xplvovza. abvóv: 6 Myoc Óv ZOsa, dxeivo xpwet aUtoy dv «7, day dcr *u£pa. 49. "Oc éà) dE dpautoU obx Dd)moa, G2Y' 6 néuVas ue Taco, aotó« pot ÉvxoXv BEGxtev cl eUro xad T( Aa oto" so, xalolda Gu fj dvroXJ) aUtoU 7o) alovióe dott. & ov &q) ÀaÀQ, xaÜcx slonxév uox 6 mavfp, obtox Aa. 175 30. Respondit Jesus et dixit: Non propter me hzc vox venit, sed propter vos. 31. Nunc judicium est mundi: nunc princeps hujus mundi ejicietur foras. 32. Et ego si exaltatus fuero a terra, omnia traham ad me ipsum. 33. Hoc autem dicebat, significans qua morte esset moriturus. 34. Respondit ei turba: Nos audivimus ex lege quia Christus manet in seternum; et quomodo tu dicis: Oportet exaltari Filium hominis? Quis est iste Filius hominis? 35. Dixit ergo eis Jesus: Adhuc modicum, lumen in vobis est. Ambulate dum lucem habetis, ut non vos tenebre comprehendant; et qui ambulat in tenebris, nescit quo vadat. 36. Dum lucem habetis, credite in lucem, ut filii lucis aitis. Hzec locutus est Jesus; et abiit, et abscondit se ab eis. 37. Quum autem tanta signa fecisset coram eis, non credebant in eum; 38. Ut sermo Isai prophetae impleretur, quem dixit: Domine, quis credidit auditui nostro? et brachium Domini cui revelatum est? 39. Propterea non poterant credere, quia iterum dixit Isaias: 40. Excaecavit oculos eorum, et induravit cor eorum; ut non videant oculis, et non intelligant corde, et convertantur, et sanem eos. 41. Hiec dixit Isaias, quando vidit gloriam ejus, et locutus est de eo. 42. Verumtamen et ex principibus multi crediderunt in eum: sed propter pharisaeos non confitebantur, ut e synagoga non ejicerentnr. 43. Dilexerunt enim gloriam hominum magis quam gloriam Dei. 44. Jesus autem clamavit et dixit: Qui credit in me, non credit in me, sed in eum qui misit me. 45. Et qui videt me, videt eum qui misit me. 46. Ego lux in mundum veni; ut omnis qui eredit in me, in tenebris non maneat. 47. Et si quis audierit verba mea, et non custodierit, ego non judico eum: non enim veni ut judicem mundum, sed ut salvificem mundum. 48. Qui spernit me, et non accipit verba mea, habet qui judicet eum: sermo quem loeutus sum, ille judicabit eum in novissimo die. 49. Quia ego ex me ipso non sum locutus, sed qui misit me Pater, ipse mihi mandatum dedit quid dicam et quid loquar. 50. Et scio quia mandatum ejus vita eterna est. Quse ergo ego loquor, sicut dixit mihi Pater, sic loquor.

176 IT. r. IIp5 84 «7c Éopt7i, 100 máoya clómg 6 "Inaouc 6x TA0cv acoU f Goa (va usxaÓT, ix voU xóap.ou voUTOU poc tóv maTÉpx, GyaTcejcaG touc lOtouc coUo Év tip xóGu4p, el 1X0 Jiyárenoev a0roXc. 2. Kal Be(wvou ytvou£vou, xou Ota6dAou Jn eGXnxótoc sl vv xagótav (va mapadoi abtóv "louóa E(yvoc 'Iaxapguotrc, 3. elóx Urt mdvtra. ÉÓuxtv aítip 6 marho slc cà yfipac xal Gv dmó 0roU PT70cy xal mpóc tov Ücbv Unde, 4. bysípevat dx. x00. Oelrvou xat t(üncw à luavia a0c0U, xal Àabov Atvttoy Outuotsv Éautóv: 6. tira. Bd)Xe: DBwp sl; xov vixrzjpa xal Tiptaro virreww. tobc mó0aq 6v uaüntüv xal ixpacottv TQ Aevzlo à 3v Gutospévoc. 6. "Epyetat 00v wpoc Ziuova [lévpov. xai Aéyet abvip dxsivoc Küpwe, cU pou viret tOUG T0046; 7. "Anexplón 'Insoüc xai eixev aütx *O yo mous, GU oàx olóa dort, vov, 6à uev xat ta. 8. Aéqec aocip. IHéxpoc O0 3j vpn uoo tOUG TÓBae elc xbv alva. dmexolUn abzio 5 "Insouc: "Exv 13 vii ce, ox Zqet; u£pos pev' BpoU. 9. Aéye abri. E(uov Iéxpoc: Kópte, 3 100€ óac uou jóvov, &)À& xal vc yetpue xal vÀv xepalv. 10. Aé£ye abt "Insoóc 'O Aeloup£vos oox Ée y ptíav el i3). obe móoaq vipaatac, à))' Éactv xaOapix Aoc: xal Gti xaÜapol dae, d)" obgt mavcec. rr. "Hàet ykp cov xapaóibóvza. abtóv. Óik coUo elvtv: Obj1 xávteo xa0apol doce. 12. "Oe oov Évwpev touc dba aütüv xal Da6ty tk lpdrux abvoU, dvamecov mát £irev abcxoic Twoexete «( TeTolnxa bptv; 13. Ópetc ptovetré ue "O &i6aoxaAo xal 6 xupts, xal xao Aévexe* elg yap. 14. El oov Zyó Évujx sooo mo8ac Ojv 6 xóptoc xal 6 B&i8doxaAe, xal 6jceic ópe.evs. dO vuv vitet. toU voa I6. ómdórtyua yàp £Óuxa Ug, iva xaO iyo éronoa ópiv xol operc torte. 16. "Auchy dps Aéro 6pitv, oüx Éaxtv Bo0Xoo uellov ToU xuplou aütoU, o05à dmóctoAoc ut(lov coU mépujavtoc GüTÓY. 17. El «aUxa olbaxe, uaxapiol dave. dàv modrite aí«d. I8. O0 mpl ndvtov buy AEqur Éy& olba «(vac dteAs£d pony 22 Üva. 4 40293) rÀmpo 7 'O tporov uec lou xbv doxov éripev Er Eg cÀv mrcíÉpvav abroS. I9. "Ax' doct Avo piv mp 700 vevécOat, (va. óvav qÉvnsat miovevan te Óri Eo elpa. 20. 'Ap3v dp3y AÉqu optv, 6 Aap6dvov, dv ca né, ékl Aap6dvti: 6/08 Ead Aag 6dvow Jap 6dvet vóv nÉuyavtd ue. EYATTEAION KATA IQANNHN. IT. XIII. 1. Ante diem festum Pasche, sciens Jesus qula venit hora ejus ut transeat ex hoc mundo ad Patrem, quum dilexisset suos qui erant in mundo, in finem dilexit eos. 2. Et cena facta, quum diabolus jam misisset ín cor ut traderet eum Judas Simonis Iscariote; 3. Sciens quia omnia dedit ei Pater in manus, et quia a Dev exivit, et ad Deum vadit, 4. Surgit a ccena, et ponit vestimenta &ua; et quum accepisset linteum, precinxit se. 5. Deinde mittit aquam in pelvim, et coepit lavare pedes discipulorum, et extergere linteo quo erat priecinctus. 6. Venit ergo ad Simonem Petrum. Et dicit ei Petrus: Domine, tu mihi lavas pedes? 7. Respondit Jesus et dixit ei: Quod ego facio, tu. nescis modo, scies autem postea. 8. Dicit ei Petrus: Non lavabis mihi pedes in seternum. Respondit ei Jesus: Si non lavero te, non babebis partem mecum. 9. Dicit ei Simon Petrus: Domine, non tantum pedes meos, sed et manus et caput. 10. Dicit ei Jesus: Qui lotus est, non indiget nisi ut pedes lavet, sed est mundus totus. Et vos mundi estis, sed non omnes. 11. Sciebat enim quisnam esset qui traderet eum: propterea dixit: Non estis mundi omnes. 12. Postquam ergo lavit pedes eorum, et accepit vestimenta sua; quum recubuisset iterum, dixit eis: Scitis quid fecerim vobis? 13. Vos vocatis me Magister, et Domine; et bene dicitis: süm etenim. 14. Si ergo ego lavi pedes vestros, Dominus, ct Magister, et vos debetis alter alterius lavare pedes. 15. Exemplum enim dedi vobis, ut quemadmodum ego feci vobis, ita et vos faciatis. 16. Amen, amen dico vobis, non est servus major domino suo; neque apostolus major est eo qui misit illum. 17. Si hiec scitis, beati eritis si feceritis ea. 18. Non de omnibus vobis dico: ego scio quos elegerim: sed ut adimpleatur Scriptura: Qui manducat mecum panem, levabit contra me calcaneum suum. 19. Amodo dico vobis, priusquam fiat; ut quum factum fuerit, credatis quia ego sum. 20. Amen, amen dico vobis, qui accipit si quem misero, me accipit: qui autem me accipit, accipit eum qui me misit.

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XIV. 131. TaUra elo "IncoUc évapág 0n «8 mvtüpat, xat ipapropnatv xal cirev * "A pay &p3yv Aéyo opiv, Éc el; i2 Upv mapabuctt us. 22. "EGArxov odv elc dJOojAouc ol ar ral, dropoóp.£vot. eot. vivoc Aévet. 33. "Hv 6? dvaxslysvoc elc ix xv gaUnciiv abtoU iv ej) xóAro toU "Incoo, Óv )yama "IncoU,: 34. veUtt 00v touto) Zljuov. ITécpoc xal vet aócó»Ei, c éavw ntQpl ob Met. 25. 'Avaxecov oov ixeivog ixl t5 av5j0oq ToU "[ncoU Avec abtio* Kopu, vi dovtv; 25. 'Avoxplvitat 6 "Inooüc: 'Exetvq. davw ó iro Bdyac «5 droplov Erie. xal ip eaae v6. dropilov G(5wotv "Iosóg Zipunvos "Iaxapuorov. $37. Kai pat «5 d«oplov sla7)0sv clc 2xetvov 6 aa«uvüc. xal Aéqet aürQ "lacoUc: "O mou, molncov TÁ y 10v. 28. ToUro Bà oóBel; Üyve) cv dvaxtiuévoy poc xl tixsv obti 29, civic qàp dboxouv, éxel 0 qAecoóxopov elyev *[oóBac, xt Aet arp 6 "IngoUc* "Avópagov àv 4ptíav Lyousv i; cv Éopriv, 1) colo mt oic (va. «t 89. 30. Ax6Ow oov cb doplov. Exeivoc EETA0sv. £00Uc* 3v 6i vot. 31. "Oe oov d50ev, A£yet "Incouc: NUv. dottor 6 viàe coU dvOpuou, xal 6 0eac dOotdaOn £v aívas. 32. &l 6 0cbc d5c2dc0m iv. novio, xal 6 Oro Oobdast autüv Ev Éaur&), xal s00Uc Sobdast autóv. 33. Texvia, Ért quxpóv. que Opuov. elt, (nzxoeré p£, xal xafóx eUov otc " IouSa(ot;* "Orou &yo 6ndyo Gut; ob Oovacüs i) Otlv, xal Guiv Aye dori. 34. "Evr0)3,v xatwÀjy 6p bpiv (vx. d:fanüve d)ox;jouc* xaOOx JjydmRsa Ópüc, (va xal Opis dyamüct dA) XjAouc. 35. 'Ev tovto Yvo)govtat Tuvveo. Ort dpol amma dove, dày dudes Fgnte é&v dde. 36. Aéqst abc Zíuv Iléxpoz: Küpts, oU Óraqtto; dxexpl, "Incoüc* "Omou &yó» 6rd 00 Govacal uot vüy dxoAou0zsat, dxoAouOcct«, 0à Üartpov. $. Afer abxi Iécpoc: Auk x( o0 Govapal cot dxoAouÜzoat dort; cv quyyjv pou óxip coU 750. 38. Amexp(ón abcip "InsoXc- Tv duysv coo Grip po) Ofostc; du» dpdv XÉq Gov, o0 uy dixo guvíon loc ob «pic dpvíon us. IA. i. MÀ «apacactctw Ojiv fj xapB(a* ruriists. el «0v Otóv, xal elc dp vtotsUeTt. 2. "Ev «ij olx(a «90 ratpó, uou iioval roXAÀat ela. sl 9$ uh, cixov àv Ggiv* dx mopeuopat Évot.aaat xóvov Ójtv. 3. Kal ikv voptuOG) xal Écouu.daw Ópitv vóTrov, wdAv Épyouat xal xapaXpogat 6p roo, £aucóv, tva roo ell àyó) xal Opis Xs. NOV. TEST. 177 21. Quum hec dixisset Jesus, turbatus est spiritu; et protestatus est, et dixit: Amen, amen dico vobis quia unus ex vobis tradet me. 22. Adspiciebant ergo ad invicem discipuli, hresitantes de quo diceret. 23. Erat ergo recumbens unus ex discipulis ejus in sinu Jesu, quem diligebat Jesus. 24. Innuit ergo huic Simon Pelrus; et dixit ei: Quis est de quo dicit? 25. Itaque quum recubuisset ille supra pectus Jesu, dicit ei: Domine, quis est? 26. Respondit Jesus: Ille est cui ego intinctum panem porrexero. Et quum intinxisset panem, dedit Judae Simonis Iscariotze. 27. Et post buccellam, introivit in eum satanas. Ft dixit ei Jesus: Quod facis, fac citius. 28. Hoc autem nemo scivit discumbentium ad quid dixe. rit ei. 29. Quidam enim putabant, quia loculos habebat Judas, quod dixisset ei Jesus: lkme ea quie opus sunt nobis ad diem festum; aut egenis ut aliquid daret. 30. Quum ergo accepissel ille buccellam, exivit continuo. Erat autem nox. 3f. Quum ergo exisset, dixit Jesus: Nunc clarificatus est Filius hominis; et Deus clarificatus est in eo. 32. Si Deus clarificatus est in eo, et Deus clarificabit eum in semet ipso; el continuo clarificabit eum. 33. Filioli, adlhut modicum vobiscum sum. Queeretis me; et sicut dixi Judzis: Quo ego vado, vos non potestis venire: el vobis dico modo. 34. Mandatum novum do vobis: Ut diligatis invicem; sicut dilexi vos, ut et vos diligatis invicem. 35. In hoc cogaoscent omnes quia discipuli mel estis, si dilectionem habueritis ad invicem. 36. Dicit ei Simon Petrus: Domine, quo vadis? Respondit Jesus: Quo ego vado, non potes me tnodo sequi: sequeris autem postea. 37. Dicit ei Petrus: Quare non possum le sequi modo? auimam meam pro te ponam. 38. Respondit ei Jesus: Animam (uam pro me pones? Amen, amen dico tibi, non cantabit gallus, donec ler me neges. XIV. 1. Non turbetur cor vestrum. Creditis in Deum, el in me credite. 2. In domo Patris mei mansiones mulie sunt: 8i quo minus, dixissem vobis: Quia vado parare vobis locum. 3. Et si abiero, et przeparavero vobis locum, iterum venio, et accipiam vos ad me ipsum, ut ubi sum ego, et vos silis. 12

178 4. Kat &nou &qt). órayo) ol6ate, xai tv 680v otatt. 5. Aéyet a0: Owp ac: Kopu, oüx olDautv roo Ürayttc* xal TX, Suvdpss0n. cvv 560v. slo£vas; e. Aéyet aót6) "InaoUc: Evo elpa $ 620c xal 4$ dAf! EYATTEAION KATA IQANNHN. 1A'. 4. Et quo ego vado scitis, et viam scitis. 5. Dicit ei Thomas: Domine, nescimus quo vadis; et quomodó possumus viam scire? 6. Dicit ei Jesus: Ego sum via, et veritas, et vita: nemo 6st. xal 5 Cj: od8tlc Épyerat mph, cov mar£oa cl uj, venit ad Patrem, nisi per me. àv duo. 7. El éyvoxevsé pa, xat 00v matépa uou. Éyvoxevtt &v* xal dr &prt vvoasaUs aótóv xal Éwpdxate abtóv. 8. Aéyev nói). iOummoc: Küpi, SeiZov fjuiv. cov matfpa, xal doxei fjuiv. 9. Afvet aorü) "IngoUc: "TocoUzov ypóvov us0' Gv tig(, xal oüx. Évyoxdo ue, GDÜuemE; 6 Éopaxox tul Íopaxev tüv xaTÉpa mGX, gU AÉyet;*. AeiZov fjuly xbv xaTépa; I0. Oo micteuet; Ui yo £y t6 mapl xal 6 xacio dv &£jot atv; tà fjuata 8 Eye Aa Opriv &x' daautoU oU ÀaÀ& * 6 5 vrac dv £gol pévorv aócbo mott cà Fora. Hn. Iioceuece, &xt àyo) dy «à matpl xal 6 macho iv duo( davw: i2. el 98 pf, 9X cà Zova abtk muoctótte. ap dp.) Aéyoo Gptv, 6 mtaceiovy elc dp£, ck foyva & yo Tot) x&xtivo; Toujcet, xal uslbova voívov Totjcti: xx 1i) poc 40v ra xépa. rtopevopat, I3. xai 8, «t àv aleae cv mracípa dy c0 óvópast iov, toUco motae, tva SoLac07 6 racio £v x6 vli». 14... Eav tt aloYjonté us dv. «6 Óvóuac( uou, voüto TO00/,00. 15. 'E&v dyan&üsé ut, tà ivcoláo vào dp cnpíeat 16. xdyo) ipoyvow tóv ratípa xal d))ov xapaxintov Beoet Outv, tva. uévn ue Ojo sl; vov aliva, 17. t6 rvtüpa xfi; dÀr0slac, 6 6 xóapoc o0 Oovara: Aa6etv, Grtoó Ocopel aco o00À ytvocaxet abco * Ojceco OP qtvoooxere. adco, Oct map! Ojtv puevei xat dv Ojiv Éocas, 18. Ox dq7av bj8c ópoavouc: Épyopat n pbc Opi. I9. "Ext uixgóv xató xdajcoc pt o0xéct Oetopei* üp.eie &à Oroprixé pe, Bcc Ev 5 xo Opeic Dosss. 20. "Ev éxeivi «T, ju£pa Optio yvoooeate, ct Evi dv 1G) xaTot jou xat jet dv dpol xavo dv Ogtv. 21... O £yoy tà vxo dq 00 xal cnpoy abvde, éxsivé; £axtv 6 dam ue* 6 05 dyamüv ue dyamnboexat Oro ToU matpóc uou, xdyt dyarmíjowo abróv xal i gaviau aoti) d avróv. 32. Aévet ao10) "Ioudac, o0 6 'Ioxapuocec: Kup, vU vévovev dvi fiuiv £X eu, dpepav ety aeavvóv xal o07l 1( xógjuo; 23. 'Anxo(0n '[na09o xat £[msv aUtà Eav vc a yan& I4£, tov Aó10v uou tnprjoec: xol 6 xavijp uou ayam|oet aüróv, xal tpàc abxóv EAeugóputÜn xat pov? map! coi roróus0a. 24. 'O p, deptov ue couc Aóvouc pou o0 tvpet * xal 6 Jóvoc Óv dixoueve oUx Écvty dgio JA xoU né yavróo p£ Ta 10ÓC. | 7. Si cognovissetis me, et Patrem meum utique cognovissetis; et amodo cognoscetis eum, et vidistis eum. 8. Dicit ei Philippus: Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis. 9. Dicit ei Jesus: Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me? Philippe, qui videt me, videt et Patrem. Quomodo tu dicis: Ostende nobis Patrem? 10. Non creditis quia ego ín Patre, et Paler in me csl? Verba quz ego loquor vobis, a me ipso non loquor. Pater autem in me manens, ipse facit opera. 11. Non creditis quia ego in Patre, et Pater in me est? 12. Alioquin propter opera ipsa credite. Amen, amen dico vobis, qui credit in me, opera quz ego facio, et ipse facict, et majora horutn faciet, quia ego ad Patrem vado. 13. Et quodcumque petieritis Patrem in nomine meo, hoc faciam, ut glorificetur Pater in Filio. 14. Si quid petieritis me in nomine meo, hoc faciam. f5. Si diligitis me, maudata mea servate. 16. Etego rogabo Patrem, et alium Paracletam dabit vobis, ut maneat vobiscum in seternum, 17. Spiritum veritatis, quem mundus non potest accipere, quia non videt eum, nec scit eum: vos autem coguoscetis eum, quia apud vos manebit, et in vobis erit. 18. Non relinquam vos orphanos; veniam ad vos. 19. Adhuc modicum, et mundus me jam non videt, Vos autem videtis me, quia ego vivo, et vos vivelis. 20. In illodie vos cognoscetis quia ego sum in Patre meo, et vos in me, et ego in vobis. 21. Qui habet mandata mea, et servat ea, ille est qni diligit me. Qui autem diligit me, diligelur a Patre meo: et ego diligam eum, et mantfestabo ei me ipsum. 22. Dicit ei Judas, non ille Iscariotes: Domine, quid factum est quia manifestaturus es nobis te ipsum, et non mundo? 23. Respondit Jésus et dixit ei: Si quis diligit me, sermonem meum servabit, et Pater meus diliget eum, et ad eum veniemus, et mansionem apud eum faciemus: 24. Qui non diligit me, sermones meos non servat. Et sermonem quem aíidistis, non est meus, sed ejus qui mi sit me Patris.

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XV. 15. Ta9ra AeXdAaxa Opiv tap. ópiv u£vov: $5. 6 6À mapdxÀntoe, TO mv£Upx. T0. &ytov Ó mé 6 xao dv ci óvéuaxl uou, dxetvoc Oulc Brbaeet mdvrx xat Uxouvijaet ouo vea Ona eUrov buy. yj. Elpvnv doin ógtv, elofvnv cv dud Sopa uiv: oó xa0ox 6 xócpoc 9Gwatv éyà Ow piv. u3) vapacgécÓn buy $ xxpbta ins Bead co. 28. "Hxoucatt Bcc &yoy eUxov Gytv- "Y xd qo xal £o0421 Tpbc Opa. el Jyanüvé pe, Eyapnct &v. Ovi mopeuouat wQóe tov marÉpa, Uri 6 mat) puellov uou éaxtv. 29. Kal vàv tlgnxa fiiv mplv yevícOni, (va. Gvav yévnta« mace te. 30. Ooxéxt xo) Xo) qa0 0nuv: Épyerat v&p 6 dpyov «o0 xócjiou toutou xal £v pot ox Éjet obSÉv, 31. d2À' (va. vi) 6. xóaqoc 6st daré) cov. matépa, xal xa0c évtoldv Ébuxív pot $ rato, oUruc rou. éxtlpecÓe, &ywiev dvreUOev, IE. Y. "Eyo elg 4 disreXoz f$; div 8w, xal 6 mavíp ou Ó yeeoyoc Eacw. J 2. Tay x)jua dy dyol p, gépov xapnóv, alprt aócó, xai tüv xb xapmov gfpov, xaÜüapit aütó (va xapmov vÀtlova. q£pn. s. "H3» Gpeic xa0apol dove 5 cv Aóyov Ov AeAdÀnxa oniv. 4. Milvaxs dv. dpol, x&v dv Üyiv. xao 15 x!5ua o0 Guvacat xapmóv qépstv d' ÉaucoU dv ui) ualv dv 1f dino, oUrox, o033 Opeic Ev. ui) Ev Ego ueive. 5. "Evo elpt $ dpineAoc, Ójeio 1 xArpara: 5 uévov dv dol xd& dv aivio, oUvoc qfprt xapróv moÀov, 6x ftp, EuoU oà bóvacüt votiv oU8Év. e. "Ekv uj cic piv iv dpol, £610 too éco xXnaa xoi dnpavUs, xal auvayouctv a070 xal cl; nup Bx2X.oucty, xal xalecat. 7. 'E&v us(vrxe dv dpol xat «à P9uaxd jov iv Opiv ptlvn, 8 àv 8f nte aivjosate, xal vevf/oexai ópiv. 8. "Ev coíto dOoldo0v 6 maráp Mov, Üvya xapmóv TtoÀUv oéprce xal vévnaOe Euol pxOn zat. 9. Kane Aydmnoév qe 6$ matho xdyo bua; )vydT0a* u(vaxe dv «7j aya 77] £u. 10. "Ekv *àc dvrolac uou Tnpjonte, uevetee dy «3j dyáren pou, xat ét 00 Tra tpóc jou Tq dvroAXe cevágnxa xal £vo) aüvoU dv c, &yárrr. ti. Taura AeAdAnxa óptv va 5$ y apk $ £3 2v óptv 7| xai fj 4aok 6juy rÀnpe. 12. Arr, daxiy 4 £vco)3, 4$ 2p,, iva. derccüse d) jouc xaÜ&x 7yd 02 Opa. 13. Me(Cova xaóczc d1dreny o00l; Ey et, va. tto 7v ugv «0100 07, 6rip x&v quo aóroU. 14. "Y uec o(hot pou dac£, dàv movzre à Eyó) dviéAAopat piv. 15. Ooxéct Xéo) Guo God ouc, 6x1 6 BoUAo« oUx olóEv 179 25. Heec locutus sum vobis apud vos manens. 26. Paraclétus autem Spiritus sanclus quem mittel Pater, in nomine meo, ille vos docebit omnia, et suggeret vobis in eo, hic fert fructum multum: omnia qu:zecumque dixero vobis. 27. Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis; non quomodo mundus dat, ego do vobis. Non turbetur cor vestrum, neque formidet. 28. Audistis quia ego dixi vohis: Vado, et venio ad vos. Si diligerelis me, gauderetis utique, quia vado ad Patrem: quia Pater major me est. 29. Et nunc dixi vobis priusquam fiat; ut quum factum fuerit, credatis. JO. Jam non multa loquar vobiscum: venit enim prin. ceps mundi hujus, et in me non habet quidquam: 31. Sed ut cognoscat mundus quia diligo Patrem, et sicut mandatum dedit mihi Pater, sic facio. Surgite, eamus hinc. XV. |. Ego sum vilis vera, et Pater meus agricola cst. 2. Omnem palmitem ín me non ferentem fructum, tollet eum; eL omnem qui fert fractum, purgabit eum, ut fructum plus afferat. 3. Jam vos mundí estis propter sermonem quem locutus sum vobis. 4. Manete in me: et ego in vobis. Sicut palmes non potest ferre fructum a semet ipso, nisi manserit in vite, slc nec vos, nisi in me manseritis. 5. Ego sum vilis, vos palmites; qui manet in me, et ego quia sine me, nihil potestis facere. 6. Si quis in me non manserit, mittetur foras sicut palmes, et arescet, et colligent eum, et in ignem mittent, et ardet. 7. Si manseritis in me, et verba mea in vobis manserint, quodcumque volueritis petetis, et fiet vobis. 8. In hoc clarificatus est Pater meus, ut fructum pluri. mum afferatis, el efficiamini mei discipuli. 9. Sicut dilexit me Pater, et ego dilexi vos. Manete in d:lectione mea. 10. Si precepta mea servaveritis, manebitis in dilectione mea, sicut el ego Patris mei precepta servavi, et maneo in ejus dilectione. 11. Hzc locutus sum vobis, ut gaudium meum in vobis sit, et gaudium vestrum impleatur. 12. Hoc est praeceptum meum ut diligatis invicem, sicet dilexi vos. 13. Majorem hac dilectionem nemo habet, ut animam suum ponat quis pro amicis suis. 14. Vos amici mei estis, si feceritis quee ego praecipio vobis. 15. Jam non dicam vos servos; quia servus nescit quid P

EYATTEAION KATA IQANNHN. IG. ví motel Ó xupte, abroU- ÜpSe Óà alomxa oÜiouc, Ort | faciat dominus ejus. Vos autem dixi amicos; quia omnia vávra Óca Tjxouca rapi xoU ra vpéx uou évwopiua bpiv. 16. Oby, Opec pd did ta0c, 22 Pq6. BbeeEdpnv Uc xal Éónxa Ojac (va. Ordre xal xapniv oípntt xal 6 xapróc ópov. uv, lva.,0c àv aleae vov mactípa. dv ip óvop.axl jou. 6 pity. V. Tao:a ivc£)opa Opiv, (va dyamüi ce 20d ow. i8. El 6 xócpoc 6pdtc uacet, qtvoxevs 6r dg xpitov bjunv pepulovxev. I9. El ix «00 xócpou Tice, 6 xóspoc &v «5 Uo dglJav 6v 52 dx t00 xóapov oóx. dax£, d22' evo) iE Gd[mv 6pao dx oU xoouov, $i voto pott OjBic 6 xósuox. 30. MvnpsoveUett voU Aóyou uou ob (qo) £ixov. ópiv: OàÀx daxw Bo0Xoc ullo toU xuplov aótou. el dd doGtav, xai üjBc OuoEouctv: el cóv. Aóyov uou. ivfjpnsav, xal 10v Géxtpov vrpfjcoucty. 31. 'AJA& caua mavta Tovgoucty Üpiv 6k cb Ovop.t [uou, 6x1 oóx ol&aotv xóv. rípcjavrá pua. z1. El u3 300v xal £dAnsa adtoic, ápapr(av ox &lyocav: vüv. OE mpógaat oüx Üyovaw mtpl «T ápapalae aÜtUv. 33. 'O ipd paaGv xal vóv xatípa jov icti. 34.. El xà Épya 13 dxolnoa dv aüvotc 8 obo; d)Aoc £rolssv, áaapriav oux tlyocav: vov Bà xai Épdxacaw xal peto;xactw xal dg£ xal xov mac6pa [iou. 25. 'AJX' (va. mÀmpe0T; 6 Aóvoc 6 àv và vjuo. abt ytypapévoc 6 églonaav pe Boprav. 386. "Ocrav Bà [6 6 rapdxtoc Óv Ev ép Opiv Tap r0) matpoc, Tó mvtUjm v7, dÀmÜt(ac Ó rapi «oU ma poc ExropsUeat, Exetvoo u.apruprioet mepl éuou37. xal pulo 0 paproprive, Óci dx doy pev. poo ic. IG. I. TaUca JsAaATxa Ógtv (va. 13) axavoaac07ce. 3. "ATocuvayOYouc Tovjgouctv buc d))' Épyecat pa (va müc 6 droxvetvac 6juaic O0Ex Aavpsav vpoaoépeiv c Oto. 3. Kal «aUxa mxovljaouci üpiv, &zt oux Évvosav tbv ra:íou oUól lp. 4... AXX& rara. JaAaAnxa. Ggiv, (va Gcav Dr $ Gox aücvióv pavnpioveunts. Oct Eyà) sixov buiv. 5. Taura 5b 6yiv dE ápyic oUx tiov, 6x1 j0' Ov Tynv vov 8E Ord qo mpóc 1üv r£uiavca pe, xat ooósle e Opiv dporti ue Too Grave; 6. "AX! 6x xaxa. AeAdnxa Opiv, fj Aómm rexdpoxev Opiov cv xapótav. 7. "AX Ay cy. ds Oei Ayo Ojiv: cut pépet Gpitv (va iyà dnÉAÓo. lkv yàp jJ du, 6 xapdxXnvoc GUx &ieócezac ple buc dv Bb mopeuto, vp aüxov pc 0p. E. s. Kal 65v dixsivoc Dite cv xóapov vtl Gpaptlac xal xepl Buxatocivne xal mtot xplocox. e. Tlepi ápapx(ac pív, dct oox érlavtusav. sl, dy£ quaecumque audivi a Patre meo, nota feci vobjs. 16. Non vos me elegislis: sed ego elegi vos, et posui vos ut calis, et fructum afferatis, et fructus vester maneat; ut quodcumque petieritia Patrem in nomine meo, det vobis. 17. Hiec mando vobis, ut diligatis invicem. 18. Si mundus vos odit, scitote quia me priorem vobis odio habuit. 19. Si de mundo fuissetis, mundus quod suum erat diligeret; quia vero de mundo non estis, sed ego eleg] vos de mundo, propterea odit vos mundus. 20. Mementote sermonis mei quem ego dixi vobis: Non est servus major domino suo. Si me persecuti sunt, et vos persequentur; si sermonem meum servaverunt, et vestrum servabunt. 21. Sed hac omnia facient vobis propter nomen meum: quia nesciunt eom qui mísit me. 22. Si non venissem, et locutus fuissem eis, peccatum non haberent: nunc autem excusationem non habent de peccato suo. 23. Qui me odit, et Patrem meum odit. 24. Si opera non fecissem in eis quie nemo alius fecit, peccatum non haberent; nunc autem et viderunt, et oderunt et me el Patrem meum. 25. Sed ut adimpleatur sermo qui in lege eorum scriptus est. Quia odio habuerunt me gratis. 26. Quum autem venerit Paracletus, quem ego miltam vobis a Patre, Spiritum veritatis, qui a Patre procedit, ille testimonium perhibebit de me; 37. Et vos testimonium perhibebitis, quia ab initio mecum estis. XVI. 1. Hac locutus sum vobis, ut non scandalizemini. 2. Absque synagogis facient vos: s&ed venit hora ut omnis qui interficit vos, arbitretur obsequium se przestare Deo. 3. Et haec facient vobis: quia non noverunt Patrem neque me. 4. Sed hec locutus sum vobis, ut quum venerit hora eorum, reminiscamini quía ego dixi vobis. 5. Haec autem vobis ab initio non dixi: quía vobiscum eram; et nunc vado ad eum qui misit me; et nemo ex vobis interrogat me. Quo vadis? 6. Sed quia hzc locutus sum vobis, tristitia implevit cor vestrum. 7. Sed ego veritatem dico vobis: expedit vobis ut ego vadam: si enim non abiero, Paracletus non veniet ad vos: 8i autem abiero, mittam eum ad vos. 8. Et quum venerit ille, arguet mundum de peccato et de justitia et de judicio. 9. De peccato quidem, quia non crediderunt in me;

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XVI. I0. T&Qi &txatocuvrc OE, Gxt poc xàv mavípa Undo xat ouxétt Üepeicé L1, mepl à xpíoeox, 6r 6 dpyow coU xóopiou To3toU xÉxpirat, 12. "Ext 02k Fo Opty Mvyetw, d32' o0. 80vacfe Baccdtew dove I3. Uxav 5$ ZX0r, Exetvoc, x0 mveUua 1T. dÀmnOriac, bnnc Opi, elc nücav c)» dArfeixv: o0 y&p AaXce do' éauroS, d))' ca dxobati AaY att, xal vk dpyopeva dva vet opitv. 14. "Exeive,; dpà Soldoet, rc x. coU. dpoU. A jyezat xal dvayyeÀst ojxtv. 15. IIdvra 6o Éyev 6 macho dpa idavw 5i coUro &Urov, Óvt ix o0. djko0 Axjpecat xal dvavryeAet Oytv. 16. Mixpóv. xal oüxézi Osopetré j6, xal mdÀw p xpóv xal Ójsc9£ p.e: xt Ordo) Trpoc 10v ratépa. 0. Elmov oóv ix tà pua0wtóv aüroU mpóc dQÀAouc: TC doxtv t0010 8 ertt Apiv: Mixpov xat o0 Oswprivé pe, xal mdÀw puxpóv xat ÓjacO0É ue; xal óu Urayo poc vóv maTíoa; 18. "EAevov oov: T( égctw voUvo Ó Meet c5 puxpóv; ox olóaqutv. cl Ane, 19. "Eyv« 83 'InooUq 6 70:Xov aücbv?portüv, xal £(xev aüxoig Tlepl coírou (mcer pev dDOuunv. 8 sirov: Mtxpbv xa oó Otoprixé pe, xal mdÀw. puxpbv xo ópea0£ pue; 90. 'Ap3v djz;v Aéror Opi, Óxt xAadatcs xal 0pnvfcett Optic, 6 62 xócuoc yapéatvav. Oii 0 Avrmosata(üs, àÀÀ' $j Aure ouv sl; qapikv vevijcexa. 31. "H ov3, 6xav c(con Arn Dyex, ci 3)0ev $ oa abt Ovav ÓÀ vevvrjon to maibtov, oóxéti uvnuovtóet «Tic 0X pee Ouk ny yapav, Urt évevviüm dvOporroc sl TOv xóGuov. 22. Kal ópiri odv. Uv. pv Asrny Égese- md)uv à éyouat Ójo, xal xaprasrat Ójuav 4 xapB(a, xal «3v yapkv Oj.Gv oótl; dori &g' 0uiov* 33. xal iv buvn c7, u£oa dad oüx iperrtra obbEv, "Au djyv Aéqo Opiv, &v c: alvjonte xov macépa dv và) óvdp.aci iov, iacet ópáv. 34. "Ew dpu oóx jvjcate oü)lv dv «à óvóuaxl pou alcecse, xal Jjpes0s* (va. 4 yap Ojiv J| ramÀmpot.évi. 45. TaUca dv mapouuat; AsÀdÀnxa Ópiv* Fpyscat (6px. &xe oüxéxvi dv rapoustaus AaXdjoo Oui, G2 mad6a(a mepl coU xapoq dra vyeAo butv. 36. 'Ev ixelvr) v, fisépa. iv xà Óvopat( pou. aleiGeo0s. xal oo Aévo Opiv, 6rt éyà £porzíat vbv raxépa Ttpl ópuov* 37..a0vóc Yào 6 mavho qUai Opüc, 6rt bpceie ép vtQUsjxats xal meTtveUxate Órt dvo mapk voU soU £t5A0ov. sz». 'EL5A6ov mxap& toU matpoc xai £ÀrjÀu0a slc cóv xócu.ov * td)tv dint vóv xóguov xal moptuo[uat mpoc TOV Tatépa, 18í 10. De justitia vero, quia ad Patrem vado, et jam non videbitis me; 1t. De judicio autem, quia princeps hujus mundi jam judicatus est. 12. Adhuc multa habeo vobis dicere: sed non potestis portare modo. 13. Quum autem venerit ille Spiritus veritatis, docebit vos omnem veritatem: non enim loquetur a semet ipao: sed quaecumque audiet loquetur, et quz? ventura sunt ar.nuntiabit vobis. 14. Ille me clarificabit, quia de meo accipiet et annuntíabit vobis. 15. Omnia quacumque habct Pater, mea sunt. Propterea dixi: Quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis. 16. Modicum, et jam non videbitis me; et iterum modicum, et videbitis me: quia vado ad Patrem. 17. Dixerunt ergo ex discipulis ejus ad invicem: Quid est hoc quod dicit nobis: Modicum, et non videbitis me, et iterum modicum, et videbitis me, et: Quia vado ad Patrem? 18. Dicebant ergo: Quid est hoc quod dicit Modicum? nescimus quid loquitur. 19. Cognovit autem Jesus quia volebant eum interrogare, et dixit eis: De hoc quieritis inter vos quia dixi: Modicum, et non videbitia me; et iterum modicum, et videbitis me. 20. Amen, amen dico vobis quia plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebit: vos autem contristabimini: sed tristitia vestra vertetur in gaudium. 21. Muliec quum parit, tristitiam habel: quia venit hora ejus: quum autem peperit puerum, jam non meminit pressursee propter gaudium: quia natus est liomo in mundum. 22. Et vos igitur nunc quidem tristitiam habetis; iterum autem videbo vos, et gaudebit cor vestrum; et gaudium vestrum nemo tollet a vobis. 23. Et in illo die me non rogabilis quidquam. Amen, amen dico vobis: si quid petieritis Patrem in nomine meo, dabit vobis. 24. Usque modo non petistis quidquam in nomiue meo: pelite, et accipietis, ut gaudium vestrum sit plenum. 25. Hec in proverbiis locntus sum vohis. Venit hora quum jam non in proverbiis loquar vobis, sed palam de Patre annuntiabo vobis, 26. 1n illo die in nomine meo petetis; et non dico vohis quia ego rogabo Patrem de vobis. 27. Ipse enim Pater amat vos, quia vos me amaslis, el credidistis quia ego a Deo exivi. 28. Exivi a Patre, et veni in mundum; iterum relinquo mundum, et vado ad Patrem.

182 29. Aévoucty act of patri abtou - "Ie, vuv. v vagbraia AaAcic xat zapotulav oübeulav My. so. Nüv olBapev, Gxt olóaq xavta xao) y geiav Pyme (va cic oc éputi- év vouto) mioteUoutv Ürt dro. soU i530. 31. 'Anexp(Or aócoie "[ncouc: "Apr muoceuece; 33. 'I9oU, £pyexat pa. xal T/9n £AyAu6ev, (va. oxopTi007,0& Éxactoo slc và Uta xdjé uovov deTjte* xat oóx £l jhovoc, 6xc 6 mavip ust dpoo doziv 33. 'l'aüva AeAdAnxa Opiv, (va £v dpcot slorivnv Pyvce. dv «0 xócpu). OXcjiv. Ézece- a0À& Oapatixe, éyà veviX"XX t0v XOG|AOV. IZ. t. Tara PAanctv 5 "Incouc, xal ixapaq vou ó5OaAp.oUc aoroU elc «bv obpavov eimtv- [Iacep, £)Avev $ pa GoLaaov ou «bv ulóv, (va 6 vio aou Bozacr ot3. xa0nq Éówxac adip Pouc(xv rovc capx&, iva ny 8 BiEbwxac aoro, ocv abvotc Ler)v aloviov. $. Arr 5 éaxty $j atovtoc Conf, Iva wooxouclv ct vóv qóvov dÀmÜiwov rov xal Óv dméícctilag '"[ncouv Xpioxóv. 4. "Equo ai &90za0a £z T6 Y c0 Épyov dt£)aluca 6 8£Gvixaq pot (va mtovíco: 5. xal vüv 5ózaaóv ue a0, rdvto, tapX ceaucO) 75 BE 3j £Uy ov mpà oU «bv xósp.ov IM rap&à cof. 6€. 'Egavípucda cou có Óvoux xot; dvüpudrmot, obc Ébwxáq uot ix coU xóapiov. aol joav xdp.ol aítoc dSwXX6, Xi Tüv Àoyov Gou ttTÁ/omxav* 7.. Vos Érvooxav, Üxt catvxa oa ÉBuxac ot rapk coU laxiv: 8. 8x xà prata & HBoxdc uoc BÉGoxa aícoic, xal aoxot ÉAa6ov xai £yvocav dinÜUx, Üct map coU £E3Àov, xal éx(attucav 8x1 co ue dréactia-. 9. "Ey Tept aüTOw doe): oó mepi toU xóGuoU Bow, dÀÀX egl àv 3éSvxdg uot, &xt aol elt, I0, xxi tk dà xavxa ad doxwy xal cà o& dpud, xal 6c8dE a.a £v abrot. t. Kat oüxéni elul dv. cio xóoap, xal obrot lv t xóopu» &lolv, xao mpóc ai foyogat, navep Gyis, c7cov aütouc dv 50) Óvóp.ax( aou. ofc Bébwxde pot, (va ceat Év xax; xai fiet. 12. "Ox Juv ucz' abtGv, y Ecfpouv aütobe ev tà óvóp.ax( aou* ob; B£Buxaq uot égoAa Za, xal o0ócle € ab0tü)v drmtoÀEto el. i3 6 uloc «Tic dxos(ac, (va 5$ vga xÀnpo07. 13. NUv Ó3 mpóz ai £pyonat, xal vaUra. ÀaÀó dv tà xócuuo (va. Üyectw c)» 4apkv cv Epg3y mexYmpogutvry iv abcolc. 1. "Ey 563oxx aítoic tov Aóvov aou* xal 6 xósu.oq éuloraev aütouc, tt oüx elolv ix «oU xóguou xaüo« £6) oUx el ix x00 xócuov. 15. Oóx dptox&) (va. Gone abrouc éx «oU xócuov, dÀ' (va. czprone a0to9G Ex 100 TtovrpoU. EYATTEAION KATA IQANNHN. IZ. 29. Dicunt ei discipuli ejus: Ecce nunc palam loqueris, et proverbium nullum dicis. 30. Nunc scimus quia scis omnia, et non opus est tibi ut quis te interroget; in hoc credimus quia a Deo existi. 31. Respondit eis Jesus: Modo creditis? 32. Ecce venit bora, et jam venit, ut dispergamini unusquisque in propria, et me solum relinquatis; et non sum solus: quia Pater mecum est. 33. Haec locutus sum vobis, ut in me pacem habeatis. In mundo pressuram habebitis: sed confidite: ego vici mundum. XVH. (. Hiec locutus est Jesus; et sublevatis oculis in celum, dixit: Pater, venit bora; clarifica filium tuum, ot filins taus clarificet te: 2. Sicut dedisti ei potestatem omnis carnis, ut omne quod dedisti ei, det eis vitam aeternam. 3. Heec est autem vita teterna: Ut cognoecant te, solam Deum verum, et quem misisti Jesum Christum. 4. Egoteclarificavi super terram: opus consummavi quod dedieli mibi ut faciam: 5. Et nunc clarifica me tu, Pater, apud temet ipsum, claritate quam habui, priusquam mundus esset, apod te. 6. Manifestavi nomen tuum bominibus quos dedisti mihi de mundo. Tui erant, et mihi eos dedisli: et sermonem tuum servaverunt. 7. Nunc cognoverunt quia omnia quee dedieli mihi, abs te sunt: 8. Quia verba que dedisti mibi, dedi eis; et ipsi acceperunt, et cognoverunt vere quia a te exivi, et crediderunt quia tu me misisti. 9. Ego pro eis rogo: non pro mundo rogo, sed pro his quos dedisti mihi: quia tui sunt: 10. Et mea omnia tua sunt, et tua mea sunt; et clariticatus sum in els. 1t. Et jam non sunt in mundo, et hi in mundo sunt, et ego ad te venio. Pater sancte, serva eos in nomine tuo, quos dedisti mihi; ut sint unum sicut et nos. 12. Quum essem cum eis, ego servabam eos in nomine tuo. Quos dedisti mihi, custodivi; et nemo ex eis periit, nisi filius perditionis, ut Scriptura impleatur. 13. Nunc autem ad te venio; et baec loquor in mundo, ot habeant gaudium meum impletum in semet ipeis. f4. Ego dedi eis sermonem tuum: et mundus eos odio habuit: quia non sunt de mundo, sicut et ego non som de mundo. 15. Non rogo ut tollas eos de mundo, sed ut serves eos a malo.

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XVIIL I6. Ex v08 xóquou ox elo(v, xaüx xdvà oix elul, ix. 100 xoap.ov. 17. Av(acov aUrouc év *ü dÀw0rla- 6 Aóyoc 6 cóq | dirt Zactv. 18. Ka0nx i&à décret cl; cóv xdopov, xd ) 7 3 b] j / drt£cteUÀa auvoue elc tov xoouov: 19. xal ómip aótóv &vo áyidto iuavcdv, (va oiow | xai auvot fjvapévot dv d)fela. 20. OO mepl roóvuv 5b épurü) uóvoy, 43A xai meto *àv TiOtEugóytOV Óità coU Aóyou avv elc ipd, 231. Uva. rdvesc £v oatv* xaÜóx cj, mdtep, v dpot xdv dv cot, (va xal abrol iv fjuiv Év aw: (va 6 xdo[4o Tto £001 Ürt o9 je dréovia.. z1. Kdyo cv &6tav Sv ÉGuxdq uot Ofbuxa ajcois, (va otv Év xa66c fjais £v £apav. 23. "Eye £v aütoig xal cU iv dpol, (va otv xexeAeuop£vot elc. Év, xal (va ywoxn 6 xócqoc Urt o0 ua drécctU xal Jjyazaac abtouc xaox iui J yd masas. 34. IIacrp, oüc Séàuxdc pot, 02u0. lv. &mou. slyl bye) xdxsivot oct jet! duo, (va. Otepiosty cJ,» Sota vÀv dal fiv 6lenxdc uot, 6r Jydmenado ui mob xataGo) fic xóauou 15. mur)p O(xaw, 6 xócuoc a& oóx Eyvo, Pyà) Of ac rev, xol obxot Épycav vt oU qe dnéottOag: 35. xol ivwoyptga. aUrois 10 Óvoud aou xai vvoplcou, (va. 5j dae, fjv Jj pdrenod« ue iv abcoic 7| xdyo) £v aotoic. IH'. 1. ToUra slo 'Inceooc £E5A0ev abv. oio t ancaio aüroU mípav toU yi &Q pou coU KeBpov, rou. 7v xToc, tlc Óv elo; 0cv abcóc xat ol uat mcal aócoo. 1. "Hiótt 9 xal "Toó3ac 6 capasióouq aücbv tov cófov, Gtt ToÀÀ dais guvijy 9n "Incouc éxet ueváà càv puaOjctov aÓcoU. 3. *O odv "Ioóóac Aa6ov c)v eniipav xal ix «Gv dp7 pfe xat dapisatov ómnpéxac Épyexax exei pec qavov xal AatrraBov xai 8rÀov. 4. "IncoUc oov slBóx; vcra. cà dpyóp.eva. dn abcbv ét5A0ev xal Xévet adtotc* Tiva Unite; 5. "'Ansxplonaav aóvà* 'Insoóv vóv Natwpatov. A£yet aucot 6 "IncoUc: "Exo spat. slov/xet 0$. xai "lobóaq 6 rapabiSoUc aüróv pst. aUtüv. 6. "c 5v elxev adxoic: "Evo eli, dnA0av eio c órtaw xai Éxecav yauat. 7. IIdXtv oov. érmporv25tv. abtoss- "Tíva Gntxtite; oi 8i elrov* "Inooív xov Natopatov. 8. "Arxplón "Incouc: Etrov ópiv Gv éqoó. ele el ouv Epà Untere, áosxe voUrouc Urat. 9. "Iva mÀnpe07 6 Aóyoc 8v cirev* vx oc. BéSuxd« [sot, oüx d'xoAsaa dE adto)v oüó£va. t). Xüuov oov. [Iévpoc yc u&gaipav eÜixuosv aà, ^s L4 ^9 i5, tr,v, xai Énatatv vv toU doy upto ÓoUÀov xat amexo [ard ic d 1 e, 1 itv aoc00. 10 órcdiptov xb Bezióv* jv B6 Óvop xà) Bou May. 183 16. De mundo non sunt, sicut et ego non sum de mundo, V7. Sanctifica eos in veritate. Sermo tuus veritas est. 18. Sicut tu me misisti in mundum, et ego misi eos in mundum. 19. Et pro eis ego sanctifico me ipsum; ut siut et ipsi sanclificati in veritate. 20. Non pro eis autem rogo tantum, sed et pro eis qui credituri sunt per verbum eorum in me; 21. Ut omnes unum sint, sicut tu, Pater, in me, et ego in te, ut et ipsi in nobis unum sint; ut credat inmundus quia tu me misisti. 22. Et ego claritatem quam dedisti mihi, dedi ei8; ut sint unum sicut et nos unum sumus. 23. Ego in eis, et tu in me; ut sint consummati in unum, et cognoscat. mundus quia tu me misisisli, ct dilexisti eos Sicut et me dilexisti. 24. Paler, quos dedisti mihi, volo ut ubi sum ego, et li sint mecum; ut videant claritatem meam quam dedisti mibi: quia dilexisti me ante constitutionem mundi. 25. Pater juste, mundus te non cognovit: eyo aulem te cognovi; el hi cognoverunt quia tu me misisti. 26. Et notum fed eis nomen tuum, et notum faciam, ut dilectio qua dilexisti me, in ipsis sit, et ego in ipsis. XVIII. i. Hiec quum dixisset Jesus, egressus est cum discipulis 8uis trans torrentem Cedron, ubi erat hortus in quem introivit ipse el discipuli ejus. 2. Sciebat autem et Judas qui tradebat eum, locum: quia [frequenter Jesus convenerat illuc cum discipulis suis. 3. Judas ergo quum accepisset coliortem, et a pontificibus et pbariseis ministros, venit illuc cum laternis et facibus et armis. 4. Jesus itaque sciens omnia qu& ventura erant super eum, processit, el dixit eis: Quem queritis? 5. Responderunt ei: Jesum Nazarenum. Dicit eis Jesus: Ego sum. Stabat autem et Judas qui tradebat eum, cum ipsis. 6. Ut ergo dixil eis * Ego sum, abierunt retrorsum, et ceciderunt in terram. 7. Iterum ergo interrogavit eos: Quem quieritis? Illi au' tem dixerunt: Jesum Nazarenum. 8. Respondit Jesus: Dixi vobis quia ego sum: si ergo me queeritis, sinite hos abire. 9. Ut impleretur sermo quem dixit: Quia quos dedisti mihi, non perdidi ex eis quemquam. 10. Simon ergo Petrus habens gladium, eduxiteum: et percussit pontificis servum, ct abscidit auriculam ejus dex teram. Erat autem nomen servo Malchus.

184 t1. Elxev. odv. 6 "Incooc xà Iéco: Bd)« cv udyatpdv aou elo cv Oxnv.. và toráptov 8 Béboxév uot 6 ra vhp, o0 113) mio adco; 12. 'H o)v exétpa. xal 6 4Uudpyoc xal ol Ómnpérat x&v '[ou8atv auvéAa6ov cov 'InaoUv xai É95aav aücóv. 13. Kal drjyavov aürbv mpbg "Avvav mpixtov' v yàp xevüepoc voU. Kaya, &c xv dpywpsoc v0 dvxuroU £xe(vov * i4, Xv. 98 Katona, 6 avu6ouAsücac coi, "louDa(ow xt cuu gfptt Éva. dvÜpurrxov drtofavetv Umàp coU AaoU. t5. "Hxo3ou0e 82 50 "Insoó Ziuov Iécpoc xai 6 diio, pxOrnvfc* 6 8b parche ixeivoc Xv yveovox x dpyipri xat cuvetoTA0ev xà 'IncoU elc cv a0X3v x00 dgy ep£ux, te, 6 58 MIérpoc elovixec npo 77 00pa Zo. C0.Ücv oUv 6 uafincàc 6 dOoc, Óc Xv vwootoc T &pyiupel, xai ertv v7, Oupoopio* xal eloYjyayev xov Iéxpov. 9. Aíye oóv cà [lérpo 54 mai(oxn f$ 0upapóc: M3, xal cb ix xOv uaümrily el coU. dvüpurrou toUToU; Asvet xetvoc* Oox elg. 1$. Eiov/xetcav 9& ol 50010: xal of 6rpérat dy8pa.xiky mertormxóttc, Oct dUyoc Jv, xat deppalvovzo* Jv à pet abzóv xal 6 Ilévgoz £avox, xal Osppatóp.evoc. 19. 'O ojv dpgupeb, Jipornotv cóv 'Ingoóv mepi tiov uam rv aUToU xal eol 1j, Ota Tic autoD. 30. 'Antxplü, abt 5 'Incouq: "Ey nabnoia XsAdAwxa «ip xócpup* £y6o tavtove dB(Sata dv avva qot xal dv à iepip, Orou mdvcec of "[ouBatot auvépyovrai, xat ivy xpumi() dÀd)moa o08Év: 2t. t pd. dpt; dpoytroov xou dxnxoóraq xl £Aa)nex aütoiq- Ut, oUtot ol9aci & efroy evo. 23. '['aUra 53 abcoU tlmóvtos sic T&v Ürcnpttv Ttaotc vni Éoxtv. bdmopa v "Insoü simov* OUvox, dmoxp(vn 16) dpytepti; 33. "Amtxolón abc 'Insouc: El xaxóx Dixon, paprópnaov vepl vo0. xaxoU* sl BÀ xaMox, «( us Bépeis; 24. "AnícieUsv abvov 6 "Avvag DeDsuívov mpix Katgav xov dpy tpfa. a5. "Hv 5 Xiuwv IIéxpoc £avéx; xal Otppatvój.evoc. símov oov aütip: M3) xal ab éx vv paüwrov aou el; Apv,sa vo exetux xai eixev: OUx elpt. a6. Aévet elg ix x6)v. Bo0duov ToU Gy epéox, ovrytvc Qv o9 dníxoytv Tlévpoz 10 órt(ov* Oóx dvo ce s8ov dy c6 xj pet aoro; 37. IdXtv oov. 3pvijoro Iéxvpoc, xal eüüéux — €A£x1wop éyuovnasv.. 28. "AYouctv ov tov "[naoUv &mxó toU Kaya cl; -» Rpattoptov Jv 9i mpi. xai abcol oox ele 0ov elc x voattootov, lvo. d; uiavüooty, d) (va oiqwctv. có racya. 2v. EE3X0cv oov 6 IIOvoe mpóc aÜroUQ Bo xe gnev* Tiva. xavnyoplav qépere xatà toU dvÜpumeu TOUTOU; EYAITEAION KATA IDQANNHN. IH'. 11. Dixit ergo Jesus Petro: Mitte gladium tuum in vaginam. Calicem quem dedit mihi Pater, non bibam illum? 12. Cohors ergo et tribunus et ministri Judzeorum comprehenderunt Jesum, et ligaverunt eum. 13. Et adduxerunt eum ad Annam primum: erat enim socer Caiphz qui erat pontifex anni illius. 14. Erat autem Caipbhas qui consilium dederat Judsmis: Quia expedit unum hominem mori pro populo. 15. Sequebatur autem Jesum Simon Petrus, et alius di. scipulus. Discipulus autem ille erat notus pontifici, et introivit cum Jesu in atrium pontificis. 16. Petrus autem stabet ad ostium foris. Exivit ergo diacipulus alius qui erat notus pontifici, et dixit oatiarim; et introduxit Petrum. 17. Dixit ergo Petro ancilla ostiaria: Numquid ettu ex discipulis es hominis istius? Dicit ille: Non sum. 18. Stabant autem servi et ministri ad prunas: quía frigus erat, et calefaciebant se: eral autem cum eis et Pelrus 8lans, et calefaciens se. 19. Pontifex ergo interrogavit Jesum de discipulis suis, et de doctrina ejus. 20. Respondil ei Jesus: Ego palam locutus sum mundo, ego semper docui in synagoga et in templo, quo omnes Jud&ei conveniunt; et in occulto locutus sum pibil. 21. Quid me interrogas? interroga eos qui audierunt quid locutus sim ipsis: ecce hi sciunt qua dixerim ego. 22. Heec autem quum dixisset, unus assistens ministrorum dedit alapam Jesu, dicens: Sic respondes pontifici? 23. Respondit ei Jesus: Si male locutus sum, testimonium perhibe de malo: si Autem bene, quid me caedis? 24. Et misit eum Annas ligatum ad Caipbam pontificem. 25. Erat autem Simon Petrus stans, et calefaciens se. Dixerunt ergo ei: Numquid et tu ex discipulis ejus es? Negavit ille, et dixit: Non sum. 26. Dicit ei unus ex servis pontificis, cognatus ejus cu. jus abseidH Petrus auriculam: Nonne ego te vidi in horto cum illo? 27. Iterum ergo Begavit Petrus; et statim gallus cantavit. 28. Adducunt ergo Jesum & Caipha in pretorium. Erat autem mane; et ipsi non introierunt in praetorium, ut non contaminarentur, sed ut manducarent pascha. 29. Exivit ergo Pilatus ad eos foras, et dixit: Quam accusationem alffertis adversus hominem hunc?

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XIX. 30. 'Antxp(óngav xal grav abTQ: El [3 3v obroq xaxoTow«, oUx &v got rapsDoxapsv abcóv. 31... Elxev oUv aücvoi; IIOdcoc* Ad6ets abcov Optic xal xazk rbv vóuov bpiw xplvaxe müvóv. smov oUv abxQ ol "louBator "Hpiv ox Éteorty. &roxceivat. 00 ütva. 32. "Iva. 6 Aóyoc toU "Inco0 mÀnpmw07, Üv sixev 7p.a(veov Tolo Oavavoo Tju.e)Àev droviiaxetw. 33. EleA0ev oUv mdüÀuv tlq co xpatcoptoy 6 IIàatoc xat dovrssv tov "InaoUv xal sixev bx ZU el 6 Bac. vov 'IovSaíuv; 34. "Anzexpl0n, "IncoUc* "Ao! ÉautoU cU ToUTo Avete, 3 d)Xoc sixóv cot rep dpoU; 35. 'Amxexp(ón 6 IIacroc* Mv: éyo "IouSate, elg; tà ÉOvoc xo aov xal ol ápy spei, mapíSuxáv ae dol * «i éroin52; 36. "'Anexp(07 "Iuaouc* *H acusa 7j 3) oüx fov ix oU xóguou roórou. sl ix toU xócj.ou voívou 7v jj BacOsína $ dp, ol orrpícat &v. ol pot Yiyov(Covco (va. 13) xa pa809« xol, "IouSaíot;* vov 58 4 Bacula 5$ dy3, ox. laxw dvreUOev, s7. Ensv oov abc 6 IIüacoc;* Oüxoüv Bacueue el c5; Grexpión 56 "Imooíc: Eo. Aévew 6xt. Baouube elpd Evo, Eye) elc coUo yeyévrnpas xal el; vooro. ÉAjAu0a el; 1óv xóepov va. paprupíaw «7 dÀnür(a* müc 6 àv dx t7 dAmÜüslac dxoíst iov t7, uv. s8. Aéyrt aocoo 6 ITüacoc* TC 200 deua; xol toUro Elxuv mdi éEXAÓrv mpog couc "Louda(ouc xai yet ajtoic* "Eye o3óeiav dv abvi) eüplaxe alvíav. 39. "Eon 9i cvv Otia. 6utv (va. Eva. dro Unt uiv lv «& rdcya* BoU)acüt ov dmoAucu bpiv vov Baca T&v "Iovóaíov; 40. "Exoaóvacav oóv mdÀiv Távci Adyovtsg: M3 toUrov, dÀAk vÀv Bapa66üv. jv 5i 6 Bapa668c Ànevís. Ie'. 1. Téve. oóv Da6sy 5 TIlüdtog xov '[ngoüUv xal £j. ao tUYoOEv. 3. Kat ol atpatiorat m Eaveec axégavov dE áxav0ojv de£On xav. adroU TT xta xal iuattov Troppupauv n£0t£ÓaAov aóTÓV, 3. xai Jpyovro TQóc aUr0v xal Éeyov: Xaipr, 6 Bacuebe cv 'Lovón(uv* xal éB$ocav aüvQ — Danicp.ata. 4. "EE3A0zv oUv ruv 6 II cos lE xal Aévet abToic* "Bs, &vo 6piv aüzov Fo, (va vviote x obOsulav aiciav eGplaxm év abt. 6. "EE5A0ev ov 6 "Incouc, qopG)v vov dxdvÜtvov atéQavov xal v5 foppupoUv ljuttov. xal Aévet. aícoiq: "às 6 dvOourroc. 6. "Ort oóv elBov ajxov ol ápygupii, xal ol. ómmpf£vut, Éxpaóvacav Aéxovtec: Xvadpwaov, acaópuxov aü185 30. Responderunt et dixerunt ei: Si non esset hic malefactor, non tibi tradidissemus eum. 31. Dixit ergo eis Pilatus: Accipite eum vos, et secundum legem vestram judicate eum. Dixerunt ergo ei Judei: Nobis non licet interficere quemquam. 32. Ut sermo Jesu impleretur, quem dixit, significans qua morte esset moriturus. 33. Introivit ergo iterum in praetorium Pilatus, et vocavit Jesum, et dixit ei: Tu es rex Judeeorum? 34. Respondit Jesus: A temet ipso hoc dicis, an alii dixerunt tibi de me? 35. Respondit Pilatus: Numquid ego Judzeus sum? Gens (ua et pontifices tradiderunt te mihi: quid fecisti? 36. Respondit Jesus: Regnum meum non est de hoc mundo. Si ex hoc mundo esset regnum meum, ministri mei utique decertarent ut non traderer Judieis: nunc autem regnum meum non est hinc. 37. Dixit itaque ei Pilatus: Ergo rex es tu? Respondit Jesus: Tu dicis quia rex sum ego. Ego in hoc natus sum et ad hoc veni in mundum ut testimonium perbibeam veritati: omnis qui est ex verilate, audit vocem meam. 38. Dicit ei Pilatus: Quid est veritas? Et quum hoc dixisset, iterum exivit ad Judzeos, et dicit eis: Ego nullam invenio in eo causam. 39. Est aulem consuetudo vobis ut ubpum dimittam vobis in Pascha: vultis ergo dimittam vobis regem Judzeorum? 40. Clamaverunt ergo rursum omnes dicentes: Non hunc, sed Barabbam. Erat autem Barabbas latro. XIX. 1. Tunc ergo apprehendit Pilatus Jesum, et flagellavit. 2. Et milites plectentes coronam de spinis, imposuerunt capiti ejus, el veste purpurea circumdederunt eum. 3. Et veniebant ad eum, et dicebant: Ave, rex Judo rum; el dabant ei alapas. 4. Exivit ergo iterum Pilatus foras, et dicit eis: Ecce adduco vohis eum foras, ut cognoscatis quia nullam invenio in eo causam. 5. (Exivil ergo Jesus portans coronam spineam, et pur pureum vestimentum.) Et dicit eis: Ecce homo. 6. Quum ergo vidissent eum pontifices et ministri, claniabant dicentes: Crucifige, crucifige eum. Dicit eis Piía

186 «óv. J£ytc abvou; 6 IO«tvoc: Ad6scs aívbv. Gpasrio xal 7TXupucae* dy Yàp oUy. sbpíaxe dv aiti alciav. 7. Amtxolüncav aüti ol 'louDaio: "Hii; vóuov Üyoyey xal xaxà xbv vójov óotÜat dxolavsty, Óxt vlov 0co9 Éautóv Enolnatv. 8. "Ort oov Jxouctv. 6 IIOdicoe toutov xbv Adqov, bDXow doof: 9. xal tio A0ev. el; vó mpatruptov dÀw xal Aévet và "Incoo - IIó0sv el a0; 6 90 "Inaos dzóxowtw ox Üwiav abtip. 10. A£yet oov abc 6 Ilàdroc* "Epot o0. Aduric; oux olbac Gvt dEoucíav Üy o axaupGiaal cs xal iEovalav Étw dxoXoaail ct; 1 "Aruxolón 'Incouc: Oóx ty £touclav xa: ipo) obBeu(av el p) Jv. coc OeDopávov dveüev*. dk TOoUto 6 xapaóoUc pé cot jus(ova ápapslav Éyet. 13. "Ex roUtou étÁvsc 6 IIO toe drtoAUoat aócóv * oí 5i 'Jouóatiot éxpauvalov Aéyovrt;: 'E&kv toUtov dTwoÀóewc, oux sl o(Aoc ToU. Kalsapoc: xüc vào 6 Bacü£a Éavcóv moiov dvvEyet v. Kaícapr. 13. *O oov II doe dxoócac coótuv 16v Arv Trya.qv lo cov "InsoUv, xal ixd0wev. dri Bravo clc xóvov Àeyóusvov At&onspurov, "E6paicti 0$ l'u66a03. 1. Hv 5i rapacxev) t00 mdaGya, pa &x Üxvnxal Aévtt toic "[oubatow- " [óc 6 Baausuc 6giv. I5. Ot OÀ ixpaóqacav: "À pov dpov, avaspmaov abcóv. Aévtv abvoi; 6. IIàdroc 'Tóv Bacüéa óu5v ctavpax; drixplüncav ol dgy pri Oóx Éyousv facüfa sl 3) Kaíaapa. 16. Tórs ov maupíBexsv aUrbv avo, lva craupeor. Iap£Aa6ov $1 cov "InaoUv xa dTjYayov. 17. Kal Baccdtov faut) vov cvaupbv IEAOev sl vbv Aeyópevov Koav(ou xórov, 'E6patact $1 l'oAv00818. xou abróv. devaípuoav, xal yz! abcoó dÜOow Bo dvrtüOsv xai dvxeUOev, u£cov 8b «àv "Inccov. 19. "Eypaxpev 82 xal c(xXov 6 II voc xal fünxev évl toU GraupoU- 3j Ói verpaulévov: "Inooüc 6 Nalwpatoc 6 Bacüubc «Gv "IovSalwv. 30. T'oUrov ov ty v(rÀov ToÀÀol dvíyvocay cv "Iou8aov, 8x évri« Jv v7 fóÀsox 6 tóTtoc Ütou da vaupeUv, $'Inco)c xal 3v vevpapqeévov "E6paiavt, *EAAnviaxt, "Poyuaicct. 31. "EJsyov 00v 16 [Tàvo ol dpgupstio vov. "Iov$alov-. M3) 49e 6 Bixa.eoc càiv "IouSaleov, d2À' & Exslyoc elcev: Bauuoe elut cov "IovGalcov. 22. 'Amexpltn à IIO.voc: "O véypaga véypaga. 33. Ol oov axpatuscat Urs éacaópoav abróv, DaGov tà lideta. a0c00 xal éxolnoav cíconpz up, £xaGt otpattorr uépoc, xal xbv jirva. 3v OÀ 6 j1vy &payoc, Ix 10v &vutv ópavvoq Ov Bou 94. &lrov oUv xpoc dAXYAouc M3 cylowpasv. abxov, &)À& Adj expuev pl aoroU x(voc Cava Uva; 9293) tÀmpao, 4 Xéyouca* Atpaplaavzo và luatid ou. Énucoiq EYAITEAION KATA IQANNHN. Ie". tus: Accipite eum vos, et crucifigite: ego enim non invenio in eo causam. 7. Responderunt ei Judsel: Nos legem habemus; et secundum legem debet mori, qnia filium Dei se fecit. 8. Quum ergo audisset Pilatus bunc sermonem, magis timuit. 9. Et ingressus est preetorium iterum; et dixit ad Jesuin, Unde es tu? Jesus autem responsum pon dedit ei. 10. Dicit ergo ei Pilatus: Mihi non loqueris? nescis quia potestatem habeo crucifigere te, et potestatem babeo dimiltere te? 11. Respondit Jesus: Non haberes potestatem advrersum me ullam, pisi tibi datum esset desuper. Propterea qui me tradidit tibi, majus peccatum habet. 12. Et exinde quaerebat Pilatus dimittere eum. Judzi aulem clamabant dicentes: Si hunc dimittis, non es amicus Cesaris: omnis enim qui se regem facit, contradicit Caesari. 13. Pilatus autem quum audisset hos sermones, adduxit foras Jesum; et sedit pro tribunali, in Joco qui dicitur Lithostrotoe, bebraice autem Gabbatbha. I4. Erat autem parasceve Pasclie, hora quasi sexta, et dicit Judieis: Ecce rex vester. 15. Illi autem clamabant: Tolle, tolle, crucifige eum. DiGt eis Pilatus: Regem vestrum crucifigam? Responderunt pontifices: Non babemus regem, nisi Caesarem. 16. Tune ergo tradidit eis illam ut crucifigeretur. Susceperunt autem Jesum, et eduxerunt. 17. Et bajulans sibi crucem, exivit in eum qui dicitar Calvarim locum, hebraice autem Golgotha; 18. Ubi crucifixerunt eum, et cum eo alios duos binc et hinc, medium autem Jesum. 19. Scripsit autem et titulum Pilatus; et posuit super crucem. Erat autem scriplum: Jesus NAZARENUS, ILex JuDORUM. 20. Hunc ergo titulum multi Judzorum legerunt, quia prope civitatem erat locus ubi crucifixus est Jesus: et erat &criptum hebraice, greece, et latine. 21. Dicebant ergo Pilato pontifices Judseorum: Noli scribere, Rex Judzorum, sed quia ipse dixit: Rex sum Judaeorum. 22. Respondit PHatus: Quod scripsi, scripsi. 23. Milites ergo quum crucifixissent eum, acceperunt vestimenta ejus (et fecerunt quatuor partes, unicuique milili partem), et tunicam. Erat autem tuníca inconsutilis, desuper contexta per totum. 24. Dixerunt ergo ad invicem: Non scindamus esm, sed sortiamur de illa cujus sil. Ut Scriptura impleretur,

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XIX. 181 xal énl xàv lpavtspóv jou E6aov xXrpov. ol idv oov | dicens:Partiti sunt vestimepta mea sihi; et in vestem meam expattu)rat vaUza. Érroimoav, 125. Elovxecav 3 xa0& v craupO) toU "InsoU 5$ pone aüroU xal fj áBelg? VT mtpi« aíroU Mapía f, voU KAXorrt& xai Mapla $ MaySaAnv. 96. 'IncoUe oov ib cv pTépa xal cv parv Taosotóyta Óv Ayama, Xée v7, itp abxov: l'óva:, [5s 5 vióo cov. 37. Ela Aet cip uam: "loe. 5$ p np cou. xal dx éxtivre tT pac Da6ev abviv 6 uabnche sl ck lou. 13. Met& voUxo elóox, 6 InooUc Óxt mávra xex£) eoa, va £107, 5 voa, Aévec. Acjo. 99. ExtUo; oUv Éxtvto ÓLouq p.£ovÓv Gxóqov oUv p.tavov toU. Otouc 0aaurrt mepiÜ£vee o mpootjvepxav ab toU TÜ) grOpa tt. 30. "O«t oov É).a6ev 6 "Inoue 15 toc, eirev: TexéAsgtat, xal xAlvac tjv xeoa3jv rrap£Soxtv 10 vvtUpa. 31. Ot odv. "IouSaiot, éxel mapaoxeus) Jv, (va Q3) 1at(vm ér coU axaupoU xà cup.ava dv c aa 66e, Tv Xp ptvdXon, f, fjipa Exsivr) oU ca66 dou, poTnaav 1ov [IUcov (va. xavtaqüiatv abvGv 1X ax£)v, xal &o0cctv. 33. 3/A00v ouv ol atpattbirat, xal toU piv mrporzou xaTíabav và axí)» xal tou d)Àou coU cuataupuÜÉvroc abTé" M ixX 8 civ "InooUv Zóvttc &q. £l6ov aüvóv. 15 TtÜvnxóva, o0 xatíaLav abvoU và axé£)n, A. d2X' elo và avpartuovióv Aóv gr, cv fOaupky aovo0 ÉvoEev- xal s000c iEzAOsv alu xal Bep. 35. Kal6 £mpaxóx pepaproonxav, xal diafwy, éovtv fj uaptupía aüToU* xdxsivoc olósv xt YT, A£vet, (va xal 6ustc vtottUom tt. 36. "Eyévaro. yàp TaUta (va 4$ ypaq) mÀnpw07. "Oarovv ob auvtptÓraevat dm. abtoU, 37. Kal rd) éxví£pa. pa) Méqev. "Ojovtas eq Óv i5ex£venaav. s8. Mexà 9$ vaUta. Aponosv rov TIüatvov "Toc? dr 'Aptaafalac, cv uaOr rhe xoU "Ino xexputévoc 63 OX vov 060v «àv "louSatov, (va dpv, 36 cota. x00 "[neoo* xai éxéxpelev 6 IIoc. 330ev. oov xal Jptv 1b apa. 100 1609. 39. "HA0cv Bà xal NiuxóBnpoc, 6 80v Toc Tov "Insoüv vuxtóg tb TpOXvov, p£oov piyua cpopvne xal donc óx Alxpac Éxaóv. 40. "EAa60v oUv 19 oaa 100. [000 xal FOnav advo ófovíoi; per rv dpepaatov, xaf&xc d0oc dcilv vot; 'JouSa(ot; dvraqiitv. 4t. "Hv 83 v «à xóm rou. dexaupa xTixoc, xal lv ci xfj. pvngauttov xatvbv dv à oü8ém o8tlz Ecétn 42, Zxet oUv Btk cv Tta paoxsvdv vv "lovSalev, 8n (roc 3j» 5 uvruuetov, Éorxav cov "Insoov. miserunt sortem. Et milites quidem liec fecerunt. 25. Stabant autem juxta crucem Jesu mater ejus et soror matris ejus, Maria Cleopha, et Maria Magdalene. 26. Quum vidisset ergo Jesus matrem, et discipulum slantem quem diligebat, dicit matri suae: Mulier, ecce filius tuus. 27. Deinde dicit discipulo: Ecce mater tua. Et ex illa bora accepit eam discipulus In eua. 28. Postea sciens Jesus quia omnia consummata sunt, ut consummaretur Scriptura, dixit: Sitio. 29. Vas ergo erat positum aceto plenum. Illi autem spongiam plenam aceto, hyssopo circumponentes, obtulerunt ori ejus. 30. Quum ergo accepisset Jesus acetum, dixit: Consummatum est. Et inclinato capite tradidit spiritum. 3t. Judzi ergo (quoniam parasceve erat), ut non remanerent in cruce corpora sabbato (erat enim magnus dies ille sabbati), rogaverunt Pilatum ut frangerentur eorum crura, et tollerentur. 32. Venerunt ergo milites; et primi quidem fregerunt crura, et alterius qui crucifixus est cum eo. 33. Ad Jesum aatem quum venissent, ut viderunt eum jam mortuum, non fregerunt ejus crura, 34. Sed unus militum lancea latus ejus aperuit: et continuo exivit sanguis et aqua. 35. Et qui vidit, testimonium perhibuit; et verum est testimonium ejus. Et ille scit quia vera dicil; ut et vos credatis. 36. Facta sunt enim heec ut Scriptura impleretur: Os non comminuelis ex eo. 37. Et iterum alia Scriptura dicit: Videbunt in. quem transfixerunt. 38. Post lic autem rogavit Pilatam Joseph ab Arimathzea (eo quod esset discipulus Jesu, occultus autem propter metum Judzorum) ut tolleret corpus Jesu. Et permisit Pilatus. Venit ergo, et tulit corpus Jesu. 39. Venit sütem et Nicodemus, qui venerat ad Jesum nocte primum, ferens mixturam myrrhie et aloes, quasi libras centum. 40. Acceperunt ergo corpus Jesu, et ligaveruntillud linteis cum aromatibus, sicut moe est Jud:eis sepelire. 41. Erat autem in loco ubi crucifixus est, hortus; et in liorlo monumentum novum, in quo nondum quisquam positus erat. 42. ]bi ergo propter parasceven Judeeorum, quia juxta erat monumentum, posuerunt Jesum.

186 K'. I. 17,08. p cv ca66atov Mapa f, Maq85o2v) EYATTEAION KATA IQANNHN. K*. XX. 1. Una autem sabbati, Maria Magdalene venit mane, lpysvac mot axoxtac Éct obar, eli c0. uvnueiov, xol, quum adhuc tenebrae essent, ad monumentum; et vidit Bret cóv. Al0ov Jjpp£vov àró toU i.vnpcetov. 2. To£y et oov xal Épyxas poc Xipusva. [Téxpov xol po« tov dÀÀov j.a8nc)v v ipu 6 "Inaouc, xal Met aoroic: "Hpav bv xóptov ix x00 pvrusloo, xal obx olOap.ev ToU Eünxav aücóv. 3. "ER5A0ev oov 6 IIéxpoc xai 6 d)3oc uatwríc, xal Jjpgovvo elc To uvtov: 4. Éxpeyov ÓÀ ol Bóo ÓuoU. xal 6 d))o, pa8rchc mpofópauev vtov 109 TIérpou xai 30tv Ttportos elc có p vm etov, 5. xal rapaxujao BA£net xelpeva. cà ó0ovia: 00 u£vvot &loT)A0ev. e. "Epgszat oov. Elio IIéxooc dxoAoutGv abc) xai tlo7,A0ev sl; tó p. vmpietov: xal Ogopei tà 000via xe(j.eva, 7. xal 16 couódpiov, Ó Jv £r vri xta adroU, 05 [t&xk t&v OOovlmv xeljusvov d2X& qropic dvrevuAtqu£vov sl; Eva. tóTtOv. 8. 'l'óre odv elo7A0ev xat 6 d3Àoc pato) 6 200v Tpüroe lc 10 uvrjcetov, xal £(8ev xal érlacsugev9. oj0érc yàp Tjóecoav c) qpa,v, órt Bel adcóv ix vEXQàv dvaac?jvat. 10. "Ar,A60v odv tdv pic Éautobc ol ia mraf. u. Mapla 3i elaváxec mobo 19. uvnpislo Fio xAatouca., áx ouv Ex)auv, rapéxupev elc ro uvnpattov, 13. xal Ütcopsi uo d'ry£Xou, iv Acuxoto xaüetoué— vouc, Éva po 1T, xtgaAm xal Éva mpoc voi; moclv, rou Éxetxo xo aoa x00. InaoU. 13. Kal AXéQouctv abi dxeivov. l'óvat, 5l xAaletc; Ast adtoie: Grid pav xbv xÜptóv [sou, xal oóx olx xoU lonxav aócóv. 14. Tara elxoUaa 2ovodo, sl; vk óx(ot xal Osupet 15v "IncoUv £ocioxa, xal oüx 79et vt "Ineoq éociv. 15. Aéye aoc; IneoUe: F'óvas, t xlii; viva Unatic; Éxs(v, Boxouga Ott 6 xn oup Éavtv, Aet abt Kopie, el cà d6da:xoac aitov, tiré j.ot oU Énxaq ao*0v, xà vu) aótóv dpo. 16. A£yet abc7 Inoooc Maoía. avgagttoa xetvm Afyet atto» "Pa66ov(, 8 Aéqevav 6iódoxae. v. Afer abcr; "Inaoóc Má, jou xov: dr. Y&p dvaÓ£Ovxa poc vóv arípa uou* roptuou 5b poc roue &OegoUc [o0 xai età aüxoic "Avabalvo mpi «bv matépa (xou xal xaré£pa: Upuov xal Oróv p.00 xal Ocóv Üjunv. is. "Epyerat Mapla. 4j May6omv)) áxavpr£)nouca 10i; aU rate Urt Épaxa Tov xüptov xal taUca &imsv aot. t9. Odor oov plac vj fp£pa. ixelvn 5j ii aa6dco, xal viov Üupiv xexAeiau£vov Ürou 732v oí jia6nval auvnypu£vot Bi. cov. gó6ov tàv "IovSaícov, 3130tv 6 "[ncoUc xal Éacv, tl; x0 uíécov xal Aéyet aocoic- Eign Gpiv. lapidem sublatum à monumento. 2. Cucurrit ergo, et venit ad Simonem Petrum et ad alium discipulum quem amabat Jesus; et dicit illis: Tulerunt Dominum de monumento, et nescimus ubi posuerunt eum. 3. Exiit ergo Petrus et ille alius discipulus, et venerunt ad monumentum. 4. Currebant autem duo simul, et ille alius discipulus preecucurrit citius Petro, et venit primus ad monumentum. 5. Et quum se inclinasset, vidit posita linteamina, non lamen introivit. 6. Venit ergo Simon Petrus sequens eum, et introivit in monumentum, et vidit linteamina posita, 7. Etsudarium quod fuerat super caput ejus, non cum linteaminibus positum, sed separatim involutum in unum locum. 8. Tunc ergo introivit et ille discipulus qui venerat primus ad monumentum; et vidit et credidit: 9 Nondumenim sciebant Scripturam,quia oportebat eum à mortuis resurgere. 10. Abieruntergo iterum discipuli ad semet ipsos. 11. Maria autem stabat ad monumentum foris, plorans. Dum ergo fleret, inclinavit se, et prospexit in monumentum; 12. Et vidit duos angelos in albis, sedentes, unum ad caput, et unum ad pedes, ubi positum fuerat corpus Jesu. 13. Dicunt ei illi: Mulier, quid ploras? Dicit eis: Quia tulerunt Dominum meum; e& nescio ubi posuerunt eum. 14. Heec quum dixisset, conversa est retrorsum, et vidit Jesum stantem; et non sciebat quia Jesus est. 15. Dict ei Jesus: Mulier, quid ploras? quem quaeris? Illa existimans quia hortulanus esset, dicit ei: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum: et ego eum tollam. 16. Dicit ei Jesus: Maria. Conversailla, dicit ei: Rabboni (quod dicitur Magister). 17. Dicit ei Jesus: Noli me tangere, nondum ením adscendi ad Patrem meum; vade autem ad fratres meos, et dic eis: Adscendo ad Patrem meum et Patrem vestrum, Deum meum et Deum vestrum. 18. Venit Maria Magdalene annuntians discipulis: Quia vidi Dominum,et hzec dixit mihi, 19. Quum ergo sero esset die illo, una sabbatorum, et fores essent clause, ubi erant discipuli congregati propter melum Judaeorum, venit Jesus, et stetit in medio, et dixit eis: Pax vobis.

EVANGELIUM SECUNDUM JOANNEM. XXI. 90. Kat 10010 slt Deitev abroi tàc xetpag xal Thv mÀrupdv. éqápngav ov ol px8nral iBóvreg cóv xÜptov. 31. Eimsv oov abvoi, xdAw- Elpyvn piv: xafx dríaca)xév q&. 6 mamíp, x&v n£uro Op. 13. 'Tooco elxov dvegócnosv xal Aévet abtoic* Adext veo. doyvov, 33. 'E&v ttvàv dgits t&c dpaprlac, dipéovrat abvoic* lkv ttvi)v xpatTite, xexpácuvrat, $4. Owga, 91 d ix «9v. BoBexa, 6 Aeyópevoc AlBupuoc, obx 7|v pert! abc Ge 30ev "Iac. 25. "EXeyov oov ajxip oi d)ot uma - "Empdxa[uev TOV xóptov. 6 53 eiue ato * E&v p) Üo £v «ai yspolv aócoU cvóv cumov vàv Av xal Baduo vóv Bdxtu)óv uou elc 50v tóTtov «v Tv xal Bao v3yv qtiod [ou tl; tj» nÀsupkv aüroU, o0 p3, Tfaveuoo. 35. Kal pa fu£pac óxcó) mtv 3,oav. Fa ol ia6nral aóro0 xai Gp, uev abrüv. Ipyeras 6 'IaG0Uc Tv Üupo)v xexwiopévov, xal £o, eic xo p£cov xal tixev - Eigjvn piv. 37. Eixa Me 1& Owpd* «Dépe cov ÓdxvuAO0v aou &)àt xai e tà y etpde jou, xol e£pt TÀv x5ips cou xal Bas elc cv mÀsupáv jou* xal uj (vou &riovo aX TigotÓQ. 18. Axtxplüón Oopüc xal eire v aütp* 'O xüpi pou xai Ó 0edc t4ou 29. Elxtv aoi 6 "Imaoc: "Om fopaxd« ps, Gupa srerx(oteuxac* puaxdptot ol i3) lBóvvec xal migveUcavctC. sx. IIo3À& pv ov xad dO ampia. drtolnoev 5 "InGoUc lveyrtov t&v pam riv abroU, & oóx Éotv veypaguuva. dy «à BX6AGo. rout 31. vaUxa Ob yéypantat (va. mioteóonte Orc "Inooe dexv 6 Xpwrrc 6 vióc coU OtoU, xal (va muteUovteo Cr» Donee dv v6) óvópuactt ab coo. KA'. t. Merà saca. dgavfpuasv Éauxóv. Tta)tv 6 "[naoue Lit. panas £r «T, 0aXdoon v7 Ti6spiuxBoc: 2gaMu 6 oUux. "Heav ójko9 Elwv TI£cooc xai Gopác 6 Aeydpevoc Albus xal Na0ava3AÀ 6 db Kav& c7; l'aAuaíac xai ol oU Ze6ebatou xai d)Xot ix. tv pa Unto)v aoToU 6o. 3. Aéve aóxoic Z(uov Ilévpog:. "Yd yo deottv. Àíyoucw adi: '"Epyóps0a xai futi Gv coi. xal i&E70ov xal dví6ncav slc xo vÀolov, xai dv Dbxuivr t3; vuxtl éxiagav oo3£v. 4. IIpwtac 54 yevopdtvnc Lacu '[Inso0q éri xov. alqtaÀóv- o pévrot Ttwsav ol x0 xat Oxc "Inoouc éaxtv. 5. Ava o5 ouv abtoic Ó Tuecic- IIatsía, 5, ** tpocSere bie; drexplÜne av ao: Od. "0 à dz TtV aUTOLG* Bd)ace sl; ck OsEi ufo, ToU 189 20. Et quum hoc dixisset, ostendit eis manus et latus. Gavisi supt ergo discipuli, viso Domino. 21. Dixit ergo eis iterum: Pax vobis. Sicut misit me Pa. ter, et ego mitto vos. 22. Heec quum dixisset, insufflavit; et dixit eis pite Spiritum sanctum: 23. Quorum remiserilis peccata, remittuntur eis; et quorum retinueritis, retenta sunt. 24. Thomas autem unus ex duodecim, qui dicitur Didymus, non erat cum eis quando venit Jesus. 25. Dixerunt ergo ei alii discipuli: Vidimus Dominum. Ille autem dixit eis: Nisi videro in manibus ejus fixuram clavorum, et mittam digitum meum in locum clavorum, et mittam manum meam in latus ejus, non credam.: Acci26. Et post dies octo, iterum erant discipuli ejus intus; et Thomas cum eis. Venit Jesus januis clausis, et stetit iu medio, et dixit: Pax vobis. 27. Deinde dicit Thomz: Infer digitum toum huc, et vide manus meas, et affer manum tuam et mitte in latus meum; et noli esse incredulus, sed fidelis. 28. Respondit Thomas et dixit ei: Dominus meus, et Deus meus. 29. Dixit ei Jesus: Quia vidisti me, Thoma, credidisti: beati qui non viderunt et crediderunt. 30. Multa quidem et alía signa fecit Jesus in conspectu discipulorum suorum, qu& non sunt scripta in libro hoc. 31. Hzc autem scripta sunt ut credatis quia Jesus est Christus filius Dei; etl ut credentes vitam habeatis in nomine ejus. XXI. 1. Postea manifestavit se iterum Jesus discipulis ad mare Tiberiadis. Manifestavit autem sic: 2. Erant simul Simon Petrus, et Thomas qui dicitur Didymus, et Nathanael qui erat a Cana Galilzeze, et filii Zebedai, et alii ex discipulis ejus duo. 3. Dicit eis Simon Petrus: Vado piscari. Dicunt ei: Venimus et nos tecum. Et exierunt, et adscenderunt in navim; et illa nocte nihil prendiderunt. 4. Mane autem facto stetit Jesus in littore: non tamen cognoverunt discipuli quia Jesus est. 5. Dixit ergo eis Jesus: Pueri, numquid pulmentarium habetis? Responderunt ei: Non. 6. Dicit eis: Mittite in dexteram navigii rete; et inve

190 mÀolou cà B(xtuov, xal sópfioevs, É6aXov odv, xol oix abvb ÉAxógat loguov dmó vo0 mÀ0ou v&v ly OU. 7. My oov 6 aero Extivoc, Óv 3yana 5 "Inco*, ^i Iléxpo* *O xópióe dovtv. Züuov obv. Iézpoc dxoaa 6x 6 xüpióc davw, vov EmsvOUcny Bulocaco: 3v 1p Yui.vóc, xal £6a)ev Éauzov slc; tv 0dAaccav. 8. Ot 82 dDÀot j.a8mral cio mAotapío 300v - oó Y&p Xcav uaxokv dro v5 176, d3À& óx; dro voyyv Óvaxoaítov* cópovttc tà Oxrvov tiv by OUnv. 9. "c odv áríO nav el; cv v7, BMrovatw dvüpaxtày xeuévry xal ópdpiov érixeluevov xal &prov. 40. Aévei aüta 6 "InocU;: "Evéyxace dm «iov &japlerv v éxidents vov. 1t. "Avé6n Z(uv Tlévooz xal eÜ)uxuaev. x5 O(xtuov elc cv 37v ueoróv ptyáaov U0mv Éxaxóv veviÁxovex vpt&v* xal rogoUtuv Óvvuv oóx day (c0v 1o Dixruov. i3, Aéqec aícvotc 6 "InsoUc* Acute dpiovoate. ooBel, 53 érdAua tGv pa6mcoov dEaáoat abtóv: EU cl; el; elBotsc Ov 6 xUpióx daxw. 13. "Epygezat oUv '[nsoUc xal Aaj6dvet cv. dpcov xal B(ówotv abtoic, xai t5 Gpáptov Opolux. 14. ToUto 79» splrov égavspon 'IncsoUs rot; uaÜntai, aütoU dvtoOrl; ix vexpov. 15. "Oe. oov 3jolavnsav, Aéyet 59. Etuovt Iéxpo 6 'IncoUc: Eu "Imdvvou, dyanic pa mov toUtuv; Afyet aóxio* Nat, xupie, oU olàac Uxt qui ae. Ave aucip* Bócsxs 1& dpva uov. ie. Aéyec abc) máy Ocótspov: Zluov. "TImdvvou, &qanilc ue; Meqec abro: Nal, xópis, aU olas Ur QUUD cs. Jévti abxo Iotpatve 7X dpvla sov. D. Aé£yet ar) x0 vpíérov*. Ziuov "Imdvvou, qui; ut; Dur 6 Iécpos $c eixev aàcó) 19 1p(vov: iAic gà; xat &imev xov: Küpus, aU mávca olbac, eo qi vt99X£tc rt QUA) Gt. A£vet abc Bóoxe tv& npó6atd iov. 15. Ag div Aéro cot, Óxe 3 vetórtpoc, ELtovvute cEduTov xal mtpuTtdcteu Ürou f0rec- av 5E vuoac», ixtsvels và yelpde dou, xal d)Àoc ct fot xai olet: frcou oo oo Gb). 19. "ToUto 5€ elxev avuatvov Tolto. Üavdvo Ootáct vbv Osóv. xal voUto slm Aévst a0tà * 'AxoAoU0tt uot. 20. "Emterpagrl, 6 Iléxpoc BAémet rv uotviv óv 3yéra 5 "Ineooc dxoXoutoUvza, c xat dvénscev év tà Ds(rrvo. ért x0 avr bo atoU xal tinev * Küpte, vi davtv 6 xapaóidoUc 9t; st. Touxov ov lov 6 IIévpoc Xét cip "Insoo- Kàpus, obroc B xl; 23. As abc) 6 *Incouc: "EXv aótov 0£uo u£vet lox Éoyoyat, cl xpi o£; 0o pot dxoAod0tt. s3. "ELz)0v oUv 6 Aóyoc oUroc tl ToU; ditoouc $« 6. patrc ixrivoc ox. dmrofvisxet, xal ox &lmtv abcip 6 "Insouc* &xt ox &notvijoxet, à)X' * "Ekv a2vov 0C». qfévetv. Éux, lpyoyat, x robe o£; 24. Obr iavtv 6 pants 6 paprupiov Tel roUtov EYATTEAION KATA IQANNHN. KA'. nietis. Miserant ergo; et jam non valebant illud trahere pre multitudine piscium. 7. Dixit ergo discipulus ille quem diligebat Jesus, Petro: Dominus est. Simou Petrus quum audisset quía Domipus est, tunica succinxit se (erat enim nudus), et misit se in mare. 8. Alii autem discipuli navigio venerunt ( non enim longe erant a terra, sed quasi cubitis ducentis), trahentes rete piscium. 9. Ut ergo descenderunt in terram, viderunt prunas positas, et piscem superpositum, et panem. 10. Dicit eís Jesus: Afferte de piscibus quos prendidistis nunc. (1. Adscendit Sion Petrus, et traxit refe io terram, plenum magnis piscibus centum quinquaginta tribus. Et quum tanti essent, norr est acissam rete. 12. Dicit eis Jesus: Venite, prandete. Et nemo aodebat discumbentium interrogare eum: Tu quis es? scientes quia Dominas est. 13. Et venit Jesus, et accipit panem, et dat eis, et plscem similiter. 14. Hoc jam tertio manifestatus est Jesus discipulis suís quum resurrexieset a mortuis. 13. Quum ergo prapdissent, dicit Simoni Petro Jesus: Simon Joannis, diligis me plas his? Dicit el: Etiam, Domine, tu scis quia amo te. Dicit ei: Pasce agnos meos. 16. Dicit ei ilerum: Simon Joannis, diligie me? Ait illi: Etiam, Domine, tu scis quia amo te. Dicit ei: Pasce agnos rDeos. 17. Dicit ei tertio: Simon Joennis, amas me? Contristatus est Petrus quia dixit ei tertio: Amas me? et dixil ei: Domine, tu omnía nosti: tu scis quia amo te. Dixit ei: Pasce oves meas. 18. Amen, amen dico tibi, quum esses junior, cingebas te, et ambulabas ubi volebas: quum autem senueris, extendes manus tuas, et alius Le cinget, et ducet quo tu non vis. 19. Hoc autem dixit agnificans qua morte clarificaturus esset Deum. Et quum hoc dixisset, dicit ei: Sequere me. 20. Conversus Petrus vidit illum discipulum quem diligebat Jesus, sequentem, qui et recubuit in ccena super pectus ejus, et dixit: Domine, quis est qui tradet te? ^1. Hunc ergo quum vidisset Petrus, dixit Jesu: Domine, hic autem quid? 22. Dicit ei Jesus: Sic eum volo manere donec veniam, quid ad te? tu me sequere. 23. Exiit ergo sermo iste inter fratres quia discipulus ille non moritur. Et non dixit ei Jesus: Non moritur, sed: Sic eum volo manere donec veniam, quid ad te? 24. Hic est discipulus ille qui testimonium perhibet de

ACTUS APOSTOLORUM. I. xal vpájac vaUta, xal olBapev Orc dine davtw $j, his, et acripsit hrec; et scimus quia verum est testimonium paptupla abcoU. 35. "Ecttv 52 xai d)Àa v0) & £xolncsv 6 "InooUc, xta. kv. ypdoritat xa0' Év, o08* aítbv olia vov xócy.ov Xopzjaat tà ypagóptva. Bi6XMa. ejus. 25. Sunt autem et alia multa quie fecil Jesus; quae si scribantur per singula, nec ipsum arbitror mundum capere posse eos qui scribendi sunt libros. IIPAZEIX AIIOXZTOAQN. —9 490 am A'. t. Tov uiv vp& ov Aóyov érowaduny nepi mdvruvy, Ad O:oQUe, Óv Ypkato 'InaoUc Toti c& xal &udoxtty, 2. dot 3 fiuépac diver kuavoc xol; &rosróAote Ox myeUu.a toc d ylou oc lteXtaxo dv, pO. 3. Ols xal map£avratv ÍÉauzóv Lovta userk «0 mateiy abróv iv moÀAotg vexpnploi, ÓU fitpGiv v£GGapdxovta ómtavouevos abroic xal Aéqov vk mepl «7c Baaelao «oU OsoU., 4. Kal avvav dz ou.evoo maprerqedev abtotq dmb "Ieposohópuov o fopitecóat, dÀÀà meptuévety TÀv fna [tav 100 macpoc fv ]xoucacs, yroiv, ux 700 atop. zoq 10U* &. 6v "Iodvvzo uiv d6aTt10tv UOat, Opi, B4 Bavr otoUe iv mveUuatt &lo o0 uex& moX, caUraq fif pa«. e. Ot uiv oov swve)óvcts 3 Jipeyrov avrov AÉyovrte: Kópie, el dv «9 zpóvo toUvo &xoxaDitavei v)» BaaUslav và loger; 7. Elnev $$ aüvoic Oby, ópiv doxlv qvOwat 4 póvouc?| xatpouc obc 6 racv)p Éürco dv «7, lóía &ouala, 8. d)Àk XWjpecüs Düvapgiv — PneMÓvroc ToU Áyiou vvtópatoc Dy' 6j, xal éaso0£ pot japrupec £v ce "Iepovaa)dp. xal & m&o7 17 "[ouBa(n xal Zapata xal E», dog rou «7, TT. 9. Kol tauro elo BAemóvrtov QUTOV Prin, xal vto£À» GreAaÓsv aütov daro viov SgUaA iv GUTOV. 10. Kal óc desviSovcec 7,oav elo cov oUpavov Troptuo—fvou aítoU, xal i3ou, dvbps, 9uo mapriaTáxeisav ato; év datjasatv Acuxaic, »H. o0 xal e(av: "Avópe; l'aÀOatot, «( focixate i &Mmovrtc elc cov opavóv;; oUxox 5 "Imoouc 6 dvaYmpOti, á' Üpüv si; vv oüpavov oUvo« &tüarvat. Óv tpórtov iüsdaacÜs aórov Topsuóp.evov eic vv obpavov. 12. 'Tórve óréovpepav elc "IepousaA3j. do dpouc coU xaAoupvou &Aatyvoc, 8 dactv Proc IepoucaA di., oa66dtou Lyov 656v. ACTUS APOSTOLORUM. — UEPO9 490 «m—-— I. 1. Primum quidem sermonem feci de oinnibus, o Theophile, qua carpit Jesus facere et docere 2. Usque in diem qua pracipiens apostolis per Spiritum sanctum, quos elegit, assumptus est; 3. Quibuset praebuitse ipsum vivum post passionem suam in multis argumentis, per dies quadraginta apparens eis, et loquens de regno Dei. 4. Et convescens, praecepit eis ab Jerosolymis ne discederent, sed exspectarent promissionem Patris, quam audistís (inquit) per os meum: 5. Quia Joannes quidem baptizavit aqua, vos autem baptizabimini Spiritii sancto non post multos hos dies. 6. Igitur qui convenerant, interroghbant eum dicentes: Domine, si in lempore lioc restitues regnum Israel? 7. Dixit autem eis: Non est vestrum nosse tempora vel momenta qua Pater posuit in sua potestate: 8. Sed accipietis virtutem supervepientis Spiritus sancti in vos, et eritis mihi tesles in Jerusalem et in omni Judma el Samaria, et usque ad ultimum terree. 9. Et quum limc dixisset, videntibus illis elevatus est; et nubes suscepit eum ab oculis eorum. t0. Quumque intuerentur in ccelum euntem illum, ecce duo viri adstiterunt juxta illos in vestibus albis, 11. Qui et dixerunt: Viri Galilei, quid statis adspicientes in ceclum? hic Jesus qui assumptus est a vobis in ccelum, sic veniet quemadmodum vidistis eum euntem in celum. 12. Tunc reversi sunt Jerosolymam a monte qui vocalur Oliveti, qui est juxta Jerusalem, sabbati habens iter.

192 is. Kal xe. elozA8ov. lg c9 Uxepipov, àvíOnsav o0 Taav xaxau£vovttc, 0 xe ITévooc xal '[odvvre, 'Idxo6oc xa 'AvOp£ac, DÜumroo xal Gousic, BagfoXouat xal MaxSatoc, "Idxw6oc 'AAgatou xal Ziuov 6 Crjuothc xa "[oó9aq "TIaxo6ov. 14. Obrot ravteo 7,0av tposxaprepoUvtes Op.oluj.adov Tj mpostuyT, civ vuvadiiv xal Mapig. tj pnrpi vo0 "[nao9 xai toi &óeAgotc abtov. i5. Kal dv xat fju£paic xauvat dvactà IIécpos iv p.c và)v dBEA tov NA iv ài $yAo« Óvop.t tuv Ért 10 auto Óx; Íxa vv s(xoat 16. "Avóprc dàsAgol, Bst rXnpuTivat cv ypaq?,v v mpostmev x0 zvtUp.x T0 &ytov Di avoparroc Aautó epi "[oó8a «09 ystvop.£vou 6900 coi auJÀa6oUety "InsoUv, 17. 6« xarapiüunu£voc Jv. dv uiv xal DAayev. xbv xXfpov t7; Gtaxovtac vautT«. 18. Obcoc uiv oov ixvíjaato qwploy ix. jiotoU x7 dOtx(ac xal npnvAc Yevóusvoc Oaxnatv uíao, xai deyU0r, rávxa và avAdyy va aücoo, 10. Kal vvocróv zyévevo müoiw voi, xatouxoUcty "I:pousavip., 60ote xÀn87vat 10 y cplov ixeivo 1$; 9taÀéxtto aUtG»v "AxeXDag, voUv. Éartv ycplov alae. 30. l'éypartat yào iv. Bí6A daxkOv: T'evrfisoo 5$, Érau)as a0x00 £pnysoe xai pi, exo 6 xavouu)v dv ab1T, xat TAv ériaxor)v aó1o0 Aabévo Évtpo. 31. Átt oUv tv cuvtAOóvcwv fjaiv dvBpow. dv ravi X pov t tlo7)0tv xal éEzA0ev. éo' fio 6 xóptc "IngoUc, 23. dolagevoc dmb ToU Barleparo; "Iodvvou. Évx vf fifípae $c dveA gs do' fpi»v, p.prupa 7, dvaG1áctex; aótoU GUv fuiv yevécOat Éva xoítvw. 23. Kal Zocaoav vo, "Ios xov xaXoíuevov Bapca6av, 5c éxexirov, "Iojovoc, xal Max0tav. 231. Kal npooculidusvor eieav- X5, xópie, xapBtoviexa Tdávroy, dvdOsiov Ov. 8EeAfEn dx. toutov xv. O00 Éva 35. Aabeiv cv tóTtov 17i Duxxoviae xaUtr.e xal droo1oA7, do' fc mapíóv "Ioó3ac op£uOTvat slo vov vorov «ov lov. - Kai Üwxav xXpouc aütoic, xal éreatv 6 x) 7 poc &ri Maxo(av: xal attiyrmoloUn ustà cv Évoexa 2 Á cvyxactingiotn us B. I. Kol dv vip aux mpoUotat cv f$u£pav cT mevvnxosts Jjoav vtdvets ójoU ini 10 ab16. 2. Koi éyévexo div) db. coU. o0pavoU Tjjo« Gore Siete TvoTc Balac, xal éxAfjomatv 8Aov tov o(xov 4 cav xastop.evov 3. Kel dwp0ncav aótoig Dtapepuopevat yAoocat (gel Trupóc, ixdÜtéy ce y" Éva Éxaocov abtüw: 4. Kal énXcOnsav Tüvtto TvtUuato; áyiou, xal fphavro AaÀeiv Éc£patz qJuocaat; xaÜüx vb vega vb Kitov £000. doge rreo0at abtoic IIPAZEIZ AIIOZTOAQN. B. * 13. Et quum introissent in cenaculum, adscenderunt ubi manebant Petrus, et Joannes, Jacobus, et Andreas, Philippus, et Thomas, Bartholomaeus, et Matthaeus, Jacobus Alphzi, et Simon Zelotes, et Judas Jacobi. 14. Hi omnes erant perseveranées unanimiter in oratione cum mulieribus, et Maria matre Jesu, et fratribus ejus. 15. In diebus illis exsurgens Petrus in medio fratrum, dixit (erat autem turba hominum simul fere centum viginti): 16. Viri fratres, oportet impleri Scripturam quam przdixit Spiritus sanctus per os David de Juda qui fuit dux eorum qui comprehenderunt Jesum: 17. Qui connumeratus erat in nobis, et sortitus est sortem mibisterii bujus. 18. Et hic quidem possedit agrum de mercede iniquitatis, et suspensus crepuit medius; el diffusa sunt omnia viscera ejus. 19. Et notum factum est omnibus habitantibus Jerusalem, ita ut appellaretur ager ille, lingua eorum, Haceldama, hoc est, ager sanguinis. 20. Scriptum est enim in libro Psalmorum: Fiat commoratio eorum deserta, et non sit qui inhabilet in ea; eL episcopatum ejus accipiat alter. 21. Oportet ergo ex his viris qui nobiscum sunt congregali in omni tempore quo intravit et exivit inter nos Dominus Jesus, 22. Incipiens a baptismate Joannis usque in diem qua assumptus est a nobis, testem resurrectionis ejus nobiscum fieri unum ex istis. 23. Et statuerunt duos, Joseph qui vocabatur Barsabas, qui cognominatus est Justus; et Matthiam. 24. Et orantes dixerunt: Tu, Domine, qui corda nosti omnium, ostende quem elegeris ex his duobus unum, 25. Accipere locum ministerii hujus, et apostolatus, do quo praevaricatus est Judas ut abiret in locum suum. 26. Et dederunt sortes eis; et cecidit sors super Matthiam, et anpumeratus est cum undecim apostolieII. 1. Et quum complerentur dies Pentecostes, erant omnes pariter in eodem loco, 2. Et factus est repente de ccelo sonus tanquam advenientis spiritus vehementis, et replevit totam domum ubi erant sedentes. 3. Et apparuerunt illis dispertitze linguze tanquam ignis, sedilque supra singulos eorum; 4. Et repleti sunt omnes Spiritu sancto, et cceperunt lo qui variis linguis, prout Spiritus sanctus dabat eloqui illis.

ACTUS APOSTOLORUM. II. e. "Hoay 83 iv 'Iepouaa3jpa xaxotxoUvcec "[ouSatot, dvópsg süÀa6ei, db mavroc Üüvouc viv Ónó tov oüpa" 6. Yevou£vne 91 t7, gor. vautne uvTjAÓrv x0 mÀTBo xri cuve 00, ct fjxoyov elo Exaccoc vj (la Ota xc abrüv ÀaAoÓvtOY. 7. 'E&toravxo 52 mdvteg xal dÜadpnlov Myovtec Oby l8oU. &xavctc oUcot ol AX oUvcéc claw T'aAdAatot; 8. xal mx fici; dxoUoputv Éxactoc vv OuxAExTov Suiv dv 3j Eyevvimaev, 9. IIapüot xai M7,&ot xat "EXapitat, xat ol xatotxoüvte, vv Meaonorapav, 'IouSaíav v& xal KarnzaBox(av, TIóvxov xal cv "Acíav, 10. Opuy(av € xal IIauguAMav, Alvortov xoi r& £g tic At&one *7« xas& Kupyvny, xal ol érióvpcoUvtto "Popaiot, L1. "[ovySato( «& xai xpoorjAuvot, Kp7itec xal "ApaÉsc, dxoóouev AaÀoUvtoy a0TOv trae fisectpato YÀuogat tk ueva)eia ToU ÜcoU; 12. "Et(cravro 5i mdvteg xol BugmopoUvro aeq Ttghc dÀov A£ovcec: Té 08e roUxo elvat; 13. "Extpot 8$ oux Acudtovteg ÉAeyov: Urt. yAeóxouc ppc ctojiévot. elolv. 1. Zra0rl, ài 6 DIéxpoc cuv coi Év6exa àm3)otv Thy quviv adcoU xal dxepÜéyEaxo abvoic: "Avóptc "IovPaiot xal oi xarouxoUvreg "TIepousaAu. mavrtc, ToUto Üpiv qwoxbv laxo, xal dveorícacte cà Puta jov. I5. O6 ydo, óc bjseic órtoAau vere, obrot peüUoudiv, oUg7 pac 17 "|u£pac tpUcre 16, d)À& xoUx0 dax xb elpnp£voy Óik «00 pop tou "eoo 17. Kal faxa: &y vai, day draw; fiuépaic, Avec 6 xoptc, Exy e dro oU mveUp toc uou 2m mücav aaoxa, xal xpo teucouatv ol utot 6j xat al Ovyacípsc Ojuv, xal ol vexviaxot óp.iv 6pdatte épovrai, xal ot tpeo6Uvepot ópunv Evuxvlote évurviaatr]oovtac I8. xat ye éxt roue OoUA0u q4ou xal ért tà BouAaq ioo év zac fu£paic ixelvau; xy ei) dxà ToU veUp.atóq I400, Xal Trpo ttUgoUGty, I9, Kat Bow c£pata &v cip oópavio &vei xal avp.eta ir vc YT xávo, alua xal xüp xai dip(8a xanvoo. 20. 'O Sx uevaapaoricerat elc axóxoc xal 5j atAvr el; alga, xplv 3 Driv fp£pav xvplou «v us14v xai éripavi. 31. Kal Zorai, m8; Óc áv PxixaMantat cb Óvoua «uplou awbfjssta:. 132. "Avópec "IopanAirat, dxoucace tob Aóvouc ToOcoU. TInceoóv tóv Nalwpaiov, dvBpa dmobtOevyufvov d:tó coU OroU el, Oc Buvdiiegww xal. r£pa.otv xal avpat(ot ole émo(nev 6 Ocho Bt abro iv píctp bp, xaOo, xal abrol olBacs, 33. ToUtov tT; Ópuguévn BouT, xai mpoyvcei coU Oto (xBovov bi ysipiov dvdpuov. poco Caveeo dvslAatt: NOY. TEBK. 193 $. Erant autem in Jerusalem habitantés Judsi, viri religiosl ex omni natione quz sub ccelo est. 6. Facta autem hac voce, convenit multitudo, et mente confusa est, quoniam audiebat unusquisque lingua sua illos loquentes. 7. Stupebant autem omnes, et mirabantur, dicentes: Nonne ecce omnes isti qui loquuntur, Galilzi sunt, 8. Et quomodo nos audivimus unusquisque linguam nostram in qua nati sumus? 9. Parthi, et Medi, et /Elamite, et qui habitant Mesopotamiam, Judziam, et Cappadociam, Pontum, et Asiam, 10. Phrygiam, et Pamphyliam, Egyptum, et partes Libye quie est circa Cyrenen, et advenz Romani, 11. Judzi quoque, et proselyti, Cretes, et Arabes, audivimus eos loquentes nostris linguis magnalia Dei. 12. Stupebant autem omnes, et mirabantur, ad invicem dicentes: Quidnam vult hoc esse? 13. Alii autem irridentes dicebant: Quia musto pleni sunt isti. 14. Stans autem Petrus cum undecim, levavit vocem suam, et locutus est eis: Viri Judzi, et qui habitatis Jerusalem universi, boc vobis notum sit, et auribus percipite verba mea. 15. Non enim, sicut vos:stimatis, hi ebrii sunt, quum sit hora diei tertia: 16. Sed hoc est quod dictum est per prophetam Joel: 17. Et erit in novissimis diebus, dicit Dominus, effundam de Spiritu meo super omnem carnem; et prophetabunt filii vestri et filie vestre, el juvenes vestri visiones Yidebunt, et seniores vestri somnia somniabunt. 18. Et quidem super servos meos et super ancillas meas in diebus illis effundam de Spiritu meo, et prophetabunt; 19. Et dabo prodigia in coelo sursum, et signa in terra deorsum, sanguinem et ignem et vaporem fumi. 20. Sol convertetur in tenebras, et luna in sanguinem, antequam veniat dies Domini magnus et manifestus. 21. Et erit: omnis quicumque invocaverit nomen Domini, salvus erit. 22. Viri Israelitee, audite verba heec: Jesum Nazarenum, virumn approbatum a Deo in vobis, virtutibus et prodigiis et signis quae fecit Deus per illum in medio vestri, sicul et vos 8Citis; 23. Hunc definito consilio, et preescientia Dei traditum, per manus iniquorum aflligentes interenistis;

194 94. 6v 6 Otóc dvéatuatv Aoca và cobivac toU dou, xaótt oóx 7v Ouvatóv xpatic0at abtóv Um" aücoU. 35. Aauió q&p Aéyet el, aoxov: IIpoopropynv tov xupiov. Éworrtóv pou Ó1& mavróc, Urt. x Oebuov jou doxív, (va. 13, ca eu8o. 986. Ai xoUto nóypdvOr *$| xapO(a tou xal jpraJAuicato 5j yÀAoca jou, Er 6E xai $j ado; uoo xavaoxnvoxott 2n! PA móc 37. 6x1 o)x. Eeyxacad ele; cv doy v pou. elc dÀnv o05à Óoceto tàv Üctóv aou (Octv Otagtlopdv. 98. '"Eyvopiado 1ot 68006 Coi, mÀAnpoati, uc. eoqpocuvze uerk coU TpocurtoU cou, 29. "AvÓptc dótÀgoi, &Lóv slmtiv uexvà maóbnolac pc üjic repli voU mavoidpyou Aavtó, Urt xat éxeAeUtatv xai ecd, xal o uvziAa a0toU Éaxty map. fjpiv &yot 1T, fijsépac caUvrc. 30. [fpop rne ov Umwdpymv xal sóc 6c. Goxo GLocev. aUT Ó Occ, ix xaproU v7; óaguos aUtoU xa(cat &xl tov 0povov aóroU, 31. Tpoidmv dAdAnotv Tipi tT dvacrageoQ ToU XotaxoU, 6rt oíxe EyxareAelg0m elc. ÉOnv odte. f$ apt aUroU ElOtv 8ia900pav. 33. ToUcov tóv '[ncoUv dvéatnatv 5 Otóc, o0 náv16 fj.eio pa propéc £apv. 33. T5 5r oUv toU ÜtoU Odo0elo vyjv T£. ÉrrrpyeAlav toU mveOp. ato ToU &ylou Aa6tv rapi voU TratpÓc, d&E£y eev coUxo Ó Opec DAE xal &xouexe. 34. O0. yàp Aavtü. dv£6r slg tolo. obpavosc, Aéyex E aoróc Elnev 6 xóptx t&) xupio tou Kou £x Óttuov OU, 36. Étc àv 6c) oue £y Opouc cou ortonóDtv TOv To68v dou. 36. Aca oov Ytvocxévu T otxoc "apa, 8x xal xópiov aütóv xal Xotaróv 6 Osoq &rolnotv, toutov vov "Inaoüv Óv 6jeic éaraupmocas. 37. 'Axoucavito 02 xateviiynaav vv xapóuav, elróv ve mox càv IRérpov. xal toU AÀovmoug dxogtóAoue: Tí movfcopev, dvSpeq doe gol; 38. Ilérpoc 53 mpàc abvouc Meravoriaate, qrotv, xa Bamiüáre Éxacros Opiov dv cip Óvóp.xrt ImooU XpixoU sl; dosaw vv ápapriov piv: xat Arypeo0: vÀv Oups toU áy(ou mvteUjsa tec. 39. "Ygtv ydp éoxtv 5$, énavqtÀia xal vot, véxvotq Opiv xal x&atv tolo eic paxpkv coUe àv Ttpooxa)éanvat xóptoc 6 soc Spo. 40. "Exépot; t€ Aóyot; mÀAt(oct Btpaprüparo, xai mapexd)et aUtouc À£Yqtov* Zonxe dmà TT ytveli vavT7 1T, oxoAtac. AI. OU uiv oív &roOeEdp.evot xàv Aóov aíroU d6amticÓncav, xal xpoascé£Onoav iv t7, fju£pa Exstvn uyai &cel vpury Dac 43. "jcav Bà mpocxaptispoUvttg dv v7, Dibay tz cO droatóAnv xal «7j xowov(a, t7, xÀactt 100 dorou xal LT (1. mpoctu atc. IIPAEREIXZ AIIOZTOAQN. B. 24. Quem Deus suscitavit, solutis doloribus inferni, juxta quod impossibile erat teneri illum ab eo. 25. David enim dicit in eum: Providebam Domiuum in conspeciu meo semper: quoniam a dextris est mihi ne commovear: 26. Propter hoc lzetatum est cor meum et exsultavit lingua mea, insuper et caro mea requiescet in spe: 37. Quoniam non derelinques animam meam in inferno, nec dabis Sanctum tuum videre corruptionem. 28. Notas mihi fecisti vias vitze: et replebis me jucunditate cum facie tua. 29. Viri fratres, liceat audenter dicere ad vos de patriarcha David, quoniam defunctus est et sepultus, et sepulorum ejus est apud nos usque in hodiernum diem. 30. Prophela igitur quum esset, et sciret quia jurejurando jurasset illi Deus de fructu lumbi ejus sedere supec sedem ejus, 31. Providens locutus est de resurrectione Christi, quia neque derelictus est in infermo, neque caro ejus vidit cocruptionem. 32. Hunc Jesum resuscitavit Deus, cujus omnes nos testes sumus. 33. Dextera igitur Dei exaltatus, et promissione Spiritus sancti accepta a Patre, effudit hunc, quem vos videtis et auditis. 34. Non enim David adscendit in celum: dixit autern ipse; Dixit Dominus Domino meo: Sede a dextris meis, 35. Donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum. 36. Certissime sciat ergo omnis domus Israel quia et Dominum eum et Christum fecit Deus hunc Jesum quem vos crucifixistis. 37. His autem auditis, compuncti sunt corde, et dixerunt ad Petrum et ad reliquos apostolos: Quid faciemus, viri fratres? 38. Petrus vero ad illos: Pcenitentiam, inquit, agite, et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Jesu Christi in remissionem peccatorum vestrorum; et accipietis donum Spiritus sancti. 39. Vobis enim est repromissio et filiis vestris et omni. bus qui longe sunt, quoscumque advocaverit Dominus Deus noster. 40. Aliis etiam verbis pluribus testificatus est, et exhortabatur eos dicens: Salvamini a generatione ista prava. 41. Qui ergo receperunt sermonem ejus, baptizati sunt; et appositze sunt in die illa anime circiter tria millia. 42. Erant autem perseverantes in doctrina apostolorum, et communicatione fractionis panis, et orationibus.

ACTUS APOSTOLORUM. III. 43. "Ey(vexo 5à ndo voy, 9ó6oc, moXAd xe vépata xal onptta Éylvexo 01 vv dxoatóuv v "Iepouaaju qé6oc cs Jv u£yac irl mdvros. 44. Kal ndvycec 53 ol rioceóaavero Tav irl t0 alto xat elyov dravra: xowd, 45. xal tà xv/UaTa xal vào ómaoLew, ini paoxov xal Qt fodzov aüvk rüctv xatónt dv Tt, qpt(av elytv. 46. xa0' &uépav xe rpoaxaptepoUvtto Ój.ovj.a0v dv wp ep, xAGvréz vt xat olxov dprov, pexeAdu6avov «pog? iv dyadaet xal dgeJAóva tt xapBlac, 47. alvoüvctc tvüv Ücóv xal Zyovteg apt poc OÀov vóv Aaóv. 6 Óà xüptx« mpogtv(Üe. couc Gu louévoue xa0' fuépav énl vo aUvó. r. t. IHécpoc 9à xat "Indvvne dv£6utwov clc volepóv éri vÀv dpav v7, mpoctuyTi, vv évatav. 2. Kal c dvip 400 £x xoMaq uwrpb aócoU óndpyt &£6aotátexo, Óv ixi0ouv xa0' siképav robe vÀv fopav toU lepoU vv Aevopévnv óxpaíav, coU aireiy EAenp.ogovny TapX viv elamopevop£voy, elc xo fepóv 3. &c i6 IIécpov xai 'Iodvvnv p£30ovca clotévat el; xà lepbv Jjperca. DAerjcooivny Aa6eiv. 4. Asctv(aa, 3€ TIétpoc elc aüsóv cuv 10) "Iodvvn eixev: BA£yov sic fj ac. 5. 'O 8 énciysv abvoi, mposOoxüv tt Aa6civ map' aUtiv. e. IIéxpo; 3d edxev: Apvuptov xal youctov oüy oraoyst jov 8 8 Fyo, xoUró coc BiBbwpe dv. t. Óvópami "Ineo9 XpwroU «o0 Natupalou £vetpe xal xeptraet. 7. Kal maa aóxóv tT, Ocbdio qeipoc Tiystpsv ao*óv, xal mapayo7ua éctEpteUnoav al Bast aoroU xal tà agupd 8. xal ibaXAójuevoo Éavn, xal xepumáte xal elozÀOsv cov aücoie sl, T6 lepóv meprratüv xal &AÀO[uevoq xal alvOv cov Osóv. 9. Kal c(Otv müq 5 ÀAmog aurov mEptraToUvra xal alvoüvea toy Üsóv10. éey(voxov 5E aücóv, $xx aürbe dv 6 mpüc TY unptocóvny xa uevoc énl x, ópala TUA roU (poU, xal éxAxXatncav 0du6ouc xai éxováctux Eni v0) cuu 6eÓnxótt aütQ. ir. Kpacoovzoc à abroU xov [Iéxpov xat xov "[odvvr, GuvÉópap.ev m&c 6 Aabc mpbc aütouc Éml tj a1od tfj xaAouuévr, ZoAop.Qvoo ExOap6ot, 13. "5v 52 6 Iléxpoc &nexplvavo mp «ov Aaóv: "Avépsc "lapanAixat, ví 8uupateve dr coUo, 7| fitv vU. dxev(Cexe Gi, lBía Buvapet 9). eüotGela menouxóow 100 TEpUxatEly t0UTOV; i3. "O 0cb, 'A6pakg xal 060 " [aáx xai 055c "Iaxe6, 6 Orbc cv marípuv fjv, iBótacev tbv ratón aotoU "Insoov, 8v óptico piv xapeboxae xai 7pvijoacüc xac rtpóow rov Ico, xplvavroc ixelvou àxo)ittv: 195 43. Fiebat autem omni animze timor: multa quoque prodigia el signa per apostolos in Jerusalem fiebant, et metus erat magnus in universis. 44. Omnes etiam qui credebant, erant pariter et habebant omnia communia. 45. Possessiones et substantias vendebant, et dividebant illa omnibus, prout cuique opus erat. 46. Quotidie quoque perdurantes unanimiter in templo, et frangentes circa domos panem, sumebant cibum cum exsultatione et simplicitate cordis, 47. Collaudantes Deum, et habentes gratiam ad omnem plebem. Dominus aulem augebat qui salvi fierent quotidie in idipsum. HI. 1. Petrus autem et Joannes adscendebant in templum ad horam orationis nonam. 2. Et quidam vir qui erat claudus ex utero matris sum, bajulabatur; quem ponebant quotidie ad portam templi qu: dicitur Speciosa, ut peteret eleemosynam ab introeuntibus in templum. 3. Is,quum vidisset Petrum et Joannem incipientes introire in templum, rogabat ut eleemosynam acciperet. 4. Intuens autem in eum Pelrus cum Joanne, dixit: Respice in nos. 5. At ille intendebat in eos, sperans se aliquid accepturum ab eis. 6. Petrus autem dixit: Argentum et aurum non est mii: quod autem habeo, hoc tibi do: In nomine Jesu Chrisli Nazareni surge, et ambula. 7. Et apprehensa manu ejus dextera, allevavit eum; et protinus consolidatze sunt bases ejus et plantae. 8. Et exsiliens stetit, et ambulabat; et intravit cum illis in templum ambulans, et exsiliens, et laudans Deum. 9. Et vidit omnis populus eum ambulantem, et laudantem Deum. 10. Cognoscebant autem illum, quod ipse erat qui ad eleemosynam sedebat ad Speciosam portam templi; et impleti sunt stupore et ecstasi in eo quod contigerat illi. 11. Quum teneret autem Petrum ct Joannem, cucurrit omnis populus ad eos ad porticum quee appellatur Salomo nis, stupentes. 12. Videns autem Petrus, respondit ad populum: Viri Israelitae, quid miramini in hoc, aut nos quid intuemini, quasi nostra virtute aut potestate fecerimus hunc ambulare? 13. Deus Abraham, et Deus Ieaac, et Deus Jacob, Deus patrum nostrorum glorificavit filium suum Jesum quem vos quidem tradidistis, et negastis ante faciem Pilati, judicante illo dimitti. 3.

196 14. pisi; 0b àv. vtov xal Sixatov 7pvijaacOs, xal 39/joac0s dvbpa qovéía y apu vat opiv* 15. 15v 93 doymyv t7 Loic drexvslvas, 8v 6 Ocbe Tryeiptv dx vexpisv, ob fjic uiprupés dapav. 16. Kal ért «T, míotec toU. Óvópa too a0t00 ToUTOV, Óv Osuprite xal olf&ats, daeoéetv v6 Óvop.a. abro: xal $ matt; fj 9 abroU ÉOuxsv abt) cv 6AoxAnp(av «aotny drívavct müvrov Ojo. 17. Kal vov, dócAgol, olóa Gct xav. d'rvotav. émpdCave, &orep xal ol dpyovtec opunv -$. 6 03 0c, & mpoxa cj ryeduev Bà axóaatoc mavTt)y Tiv mpogntüv, taÜriv tóv Xpivov aUtoU, err poaev oUcux. i9. Mezavofsaxe oov xat éxtoxp£jars elc vb dEaduug7vat tác dpapsiac ópuov, 20. Ur àv D ctv xatpot dvayoleo, db poco xou TOU xupiou xal dzocttÜm Tov mpoxsxnpuyp£vov uiv "Incoov Xpwtóv, 21. Óv àei obpavóv piv OcEaa0 at dy pt gpóvov dmroxaractdGEoe Távtuv Qv Éd)masv 5 Orb Ot orópaTOC tGY Gy(ov aUtoU &r' al&voc Ttpoprtiv. 22. Mojo; uiv elrev: vt mpopíienv 6gtv dvactáatt xüpto, 6 Ocóc Opuov Ex x&v dos) gov byuov ix, Ep£&ütoU dxoUctcÓe xacxà vdvva Qaa àv Aa jor, xpo Ope. 23. "Eccat 9€, xax duy) Tjvi; àv. uo, áxobor, 100 mpoy/jtou ixelvou iEoXo0 puja cat ix coU AaoU. 34 Kal ndvcez; 52 ol mpoTivac dmó XapovÀ xal vOv xa0sb7c ot JAdimaav, xatyythav TÀc fiufpaq Tata. 25. "Yyic dotà ol ulot vv mpopr tv xal 17 S1aOfjxnc 7i« OuOrco 6 Occ Tp ToU; xavÉouc fudv, Mvov 7o 'A6padu: Kal £v 19 oíppatl aou éveuVoyn6//aoveat Tüoa al macpial t7 YT. 96. "Yyuiv npoov 6 üebc dvaovjcac tov rraióa aíto0 dvíactUv adv tbXoyoUvta Op àv v drootp£otiv Fxaatov d xó t&v Tovnpuov avtüv. A'. t. AaAoóvtov 5B aütv mob, TOv Àaóv, éméatncay ol (apri, xal 6 avpacoyó« 100 (epoU xal ol. Zaó6ouxaiot, 3. Oxrtovosu.evot Üik. 16 Oi6doxew. aítouc xov Aabv xal xavavyré)nv. dy vio "IrcoU. vv dvaovaaty civ dx vEXQUV, 3. xai émé6Gaov aüvoi, tà, ytipac xal Cüevro ajtouc elc vijpnatv slc 72v door dv 9 fana T9». «.. IIo)2ot 94 v dxoucdvroy tov Adov £nloctucav, xai yevr/on ápiü. viov dvBpiov quate mívcs. 6. "Evévero 5d éx «yv abptov auvf/4Onsav ol doyov«tc wütüv xal ol mosobUtepot xal ol ypauparttie dv *[epouac is, 6. xa "Avvac 6 dpyuprue xai Katgas xal "Imdvvns xal "AX£tavópoc xat 8cot *iaav dx. Yévouc lepatuxou, IIPAEEIZ AIIOZTOAAQN. A'. 14. Vos autem sanctam et justum negastis, et petislis virum homicidam donari vobis: 15. Auctorem vero vite iuterfecistis, quem Deus suseitavit a mortpis, cujus noe testes sumus. 16. Et in fide nominis ejus, bunc, quem vos vidistis et nostis, confirmavit nomen ejus; et fides qua per eum est, dedit integram sanitatem istam in conspectu omnium vestrum. 17. Et nunc, fratres, scio quia per ignorantiam fecistis, sicut et principes vestri. 18. Deus autem qua preenuntiavit per os omnium propbetarum, pati Christum suum, sic implevit. 19. Ponitemini igitur, et convertimini, ut deleantur peccata vestra; 20. Ut quum venerint tempora refrigerii à conspectu Domini, et miserit eum qui pradicatus est vobis, Jesum Christum, 21. Quem oportet quidem ccelum suscipere usque ín tempora restitutionis omnium qua locutus est Deus pet os sanctorum suorum & seculo prophetarum. 22. Moyses quidem dixit: Quoniam prophetam suscitabit vobis Dominus Deus vester de fratribus vestris, lanquam me ipsum audietis juxta omnia quaecumque locutus fucrit vobis. 23. Erit autem: omnis anima quz non audierit propbetam illum, exterminabitur de plebe. 26. Et omnes propliet:e a Samuel et deinceps, qui locuti sunt, annuntiaverunt dies istos. 25. Vos estis filii prophetarum, et testamenti quod disposuit Deus ad patres nostros, dicens ad Abraham: Et in semine tuo benedicentur omnes familie terree. 26. Vobis primum Deus suscitans Filium suum, misit eum benedicentem vobis, ut convertat se unusquisque a nequitia sua. IV. 1. Loquentibus autem illis ad populum, supervenerunt sacerdotes, et magistralus templi, et sadduczei, 2. Dolentes quod docerent populum, et annuntiarent in Jesu resurrectionem ex mortuis; 3. Et injecerunt in eos manus, et posuerunt eos in custodiam in crastinum: erat enim jam vespera. 4. Multi antem eorum qui audierant verbum, crediderunt; et factus est numerus virorum quinque millia. 5. Factum est autem in crastinum ut congregarentur principes eorum, et seniores, et scribe in Jerusalem, 6. Et Annas princeps sacerdotum, et Caiphas, et Joannes, et Alexander, et quotquot erant de genere eacerdotali.

ACTUS APOSTOLORUM. IV. 7. xal ev/savrto abrobc dv «i. uíéow. éruyÜdvovro197 7. EL statuentes eos in medio, interrogabant: In qua "Ey Ttoía Buvduuet $ v Tolo óvop.actt. Énov aate 100r0 virtute, aut ín quo nomine fecistis hoc vos? ITTIÉEs. Tác IIécpos 1Anaüel xveótiatoc &y(gu eUev os a)roUc: "Apyovttc oU AaoU xat rosa 6Uce pot, dxoucate. 9. Ei Huc, expiepov dvaxpwwoptÓa dmi süepyeola dvOpiorou daUevouc, v xlvi obcoc adawarat, 10. Yvucróv Éavo mxüct Ópiv xal xavil x Aa "Inga, 8x dy vip óvóiiatt x00 xuplou 'Inaoó Xptvoo toj Natopatou, óv Op.eic 2ovaupaaace, Óv 6 Osbc Tie pev éx vexoo, dv «out oboe wapt£cvnxev Üvoyrtov Upuov óv ure. 1t. Obxóe dac 5 X0oc 6 iEou0evn Occ Óg' Üpuov tà olxoóoj.ouvruv, 6 vevóp.evoc elc xoay qwvíac. 12. Kal oóx. Éactv iv. d)Óuo o088l $j awvnp(a- 0052 q&o $vop.d £cvtv. Éxepov oro xbv. obpavóv xo OsDou£vov &vÜpurmou, iv d Ott az vot fuic. 13. Owwopoüvteg 9& cv toU. TIévpou. madfmolav xai "]oavvou, xal xataAa60p.svot 6t dvüportot &vodt.ia.xol claw xal lwirat, düxóuatov: Eney(voxóv. x& aotouc &ct abv «ip "IncoU 7,oav: 14. tov tt dvÜpur rov fAémovte o cov abtoi, Écrit xbv veÜsparteuuévov oUblv c(jov dvretnstv. 15. KeVeóaaveeo 93 avoue Fo toU cuvtbplou dxcOciv, auvé£GaAAov poc GX|AoUG 16. À£ovxec: "TO xovjcopev voic dvÜportot, cobTot;; 6xt pàv Y&p vv3xóv ariusiov vévovsv OU aütOv, ttüaty toi; xatouxoUGtv '"IepoucaAJjg. qavepóv, xal o0 Ouvátuta. dpvetoOat17. àXX' (va p) £r mÀetov Duavegen07, elc xov Xaov, dre mooueÓa aUroi, pnxéxt AnArty Eri v. OvOuatt toUtw un9svi dvüpormov. 18. Kal xaXÉgavieg aótouc rapfiryeàav xa0óiou v3 oOévysatiac nob Bibdoxsu Énl cip óvópar. voO "IscoU. (9. 'O 52 TIérpoc xai "Iodvvnc dxoxpiüévrec e(rov xpoc aUrouc El S(xatdv daviv. dvoymtov 100. toU, 6p. pü)Xov dxoütiy 7| 100 000, xp(vace$9. o0 Suvdp.tOn Y&p fiueic & elBaueev xal Jixooanqusev pj Antv. 21. Ot 83 mpocameqodptvor ánéÉAucav aótobc u3) güplaxovve 10 müx xoAdgovtat aótoUc Ok «àv Aaov, &xt máveec dOokatov xàv Ücbv Er 5G) veyovóte 22. lxiv yàp Jv rA tióvov ccaaaodxovta 6 dvüporrto dq' Óv yeyóvex t6 owutlov v0Uc0 77. lotox. 23. "Amolu0fvee, Od 300v mpbc coU lB(ouc xai dr vyecav Boa poo aoroU, ol dpy iege, xal ol mosaÓorspot exa. s4. Ot 51 dxojaavteg SpoBun.adov Jjpav quvav Toc «bv Otbv xal s(xav* A£anora, ab 6 movícac tbv oüpavov xal vv qz» xal vv 0dAacgav xal mavta tà Év ajos, as, 6 8k mvedpactoq áy(ou iX acíp.aroc 100 macQoc 8. Tunc repletus Spiritu sancto Petrus dixit ad eos: Principes populi et seniores, audite: 9. Si nos hodie dijudicamur in benefacto hominis infirmi, in quo iste salvus factus est, 10. Notum sit omnibus vohis et omni plebi Israel, quia in nomine Domini nostri Jesu Christi Nazareni, quem vos crucifixistis, quem Deus suscitavit a mortuis, in hoc iste &dstat coram vobis sanus. 11. Hic est lapis qui reprobatus est a vobis cdifieantibus, qui factus est in caput anguli; 12. Et non est in alio aliquo salus. Nec enim aliud nomen est sub celo datum hominibus, in quo oporteat nos salvos fieri. 13. Videntes autem Petri constantiam et Joannis, comperto quod homines essent sine litteris, et idiotze, admirabantur, et cognoscebant eos quoniam cum Jesu fueraat: 14. Hominem quoque videntes stantem cum eis, qui curatus fuerat, nihil poterant contradicere. 15. Jusserunt autem eos foras extra concilium seceylere; et conferebant ad invicem, 16. Dicentes: Quid faciemus hominibus istis? quoniam quidem notum signum factum est per eos omnibus habitantibus Jerusalem: manifestum est, et non possumus negare. 17. Sed ne amplius divulgetur in populum, comminemur eis, ne ultra loquantur in nomine hoc ulli hominum. 18. Et vocantes eos, denuntiaverunt ne omnino loque. rentur, neque docerent in nomine Jesu. 19. Petrus vero et Joannes respondentes dixerunt ad eos: Si justum est in conspectu Dei vos potius audire quam Deum, judicate: 20. Non enim possumus que vidimus et audivimus non loqui. 21. At illi comminantes dimiserunt eos, non invenientes quomodo punirent eos propter populum: quia omnes clarificabant id quod factum fuerat in eo quod acciderat. 22. Annorum enim erat amplius quadraginta homo ia quo factum fuerat signum istud sanitatis. 23. Dimissi autem venerunt ad suos; et annuntiaverunt eis quanta ad eos principes sacerdotum et seniores dixissent. 24. Qui quum audissent, unanimiter levaverunt vocem ad Deum et dixerunt: Domine, tu es qui fecisti colum et terram, mare et omnia quee in eis sunt; 25. Qui Spiritu sancto per os patris nostri David pueri

198 fuv Aautó TtaiSX, cou cix: "Iva «( éppuaLav Évy, xai Aaot dp.eAécnoav xevd; 28. Ifapéavaaav oi Bacuuts tz 7 xat ol &pyovcts cuv), y 0noav éxl vb a010 xarà voU xuplou xal xavà coU XpioroU aroU. 37. Xoviy0nsav và Pn dAnfelac iv «T, mó)ut taUcn £r xov. &ytov mraiód. aov "[na00v, 0v Dypwoac, 'Hooónk ve xat IlIóvztoc IIO zoo cuv Züveatv xal Aaotc 'lopa?, 48. morzjgat Óca. $j yep cou xal f; Bou, cou pooptatv yeví£aOa:. 29. Kol tà vUv, xopie, Érids éri vào dreD avo, xal Oàq toic OodAot; cou pietà mao radpnolac AaAetv tv ÀóYov qoU 30. £v xi) tÀv jtipá cou ixceívew ae elc lacet xai IIPAEEIZ AIIOZTOAQN. E. tui dixisü: Quare fremuerunt gentes, et populi meditatt sunt inania? 26. Adstiterunt reges terrae, et principes convenerunt in unum adversus Dominum et adversus Christum ejus? 27. Convenerunt enim vere in civitate ista adversus sanctum puerum tuum Jesum quem unxisti, Herodes et Pontius Pilatus cum gentibus et populis Israel, 28. Facere que manus tua et consilium tuum decreverunt fieri. 29. Et nunc, Domine, respice in minas eorum, et da servis tuis cum omni fiducia loqui verbum tuum, 30. In eo quod manum tuam extendas ad sanitates et svi xal vépaca yiveaUat Bt coU óvóp.a soo vo0 dyíou | signa et prodigia fieri per nomen sancti ülii tui Jesu. Tai60q aou "IncoU. 3t. Kal 9cn0£vrov a0tGv doaAeU0r, 6 xómoc dv m aav auvryu£vot, xal éx)o9ncav drxaveto mvtUp.aroe &y(ou xal £AdXouv ràv Aóoyov xoU OtoU pier. mradpnolac. 32. ToU à) roue Tv Ticttucdvtuy jv 5 xapóla px xal 5$ dug, guía, xal o082 el vt tv orapyóvev aUvQ Éeyev TBtov &lvat, àQ' 7v abxote Éravra. xotwd. 33. Kal 8uvdpiet ped drteblBouv ol dmósvoAot tO uapruptov t7, dvactactux "IngoU XotwroU xou xuplou $udv: xápu; v6. prd Jj» éri távtae aurou. 34. 0083 yàp dvor cts omToyev dv aüroic Ónot yà0 xvfcopec jiplov 3| olxusv On Tjoyov, twAoUvtto Épepov Tàc tuo 16v mtr paaxou£vov 38. xol év(Üouv mapX roUc móDauq vv dmogrOÀo v: GuB(8oxo 03 íxdacto xa0óx dv xi yprlav elyev. 36. "loc 9: 6 éruwüri; Bapyaóaq áró x&v &roaxóAav, 8 cxt qeÜspumveudusvov ulóq mapax)xYiatox, Atulene, Kónpux 10) vÉvet, 37. 6x&pyovros at dypoU, musa veyxev 10 yip xai Éünxev map vouc móóac ràv droctÓAav. NA E. t. Avip SE ci óvópxtt Avaviag cüv Zangtipa tjj quvatxl abcoU éxtoÀnotv xv'ua, 2. xal dvoag(ca ro d'xo 1T susTic, auveibu(rc xal c7 quvaixbo adcoU* xat dvévxaq uépoc vt rapi robe ócas «v &xocvoAaov ÜUnxev. s. Eirev 8$ 6 IIécpoc: "Avavía, &i& c( 2mcigaatv 6 cavavüc tjv xapótav aou, leóaaa0a( ac xo mvebp.a x9 &xyt0v. xal voaglaa0at &ró TTC ttpZj, toU yeploo; 4. Obl pévov col Épevev xal npatüiv év «3, oj étovala or jp ev; xl Óxt Éüou. dv cj xapbla aou x0 npSua voUro; ox &yeuac dv0por xot 3ÀÀA& «à Oeo. 5. "AxoUtv 536 'Avav(ac robe Aovouc toutou TttOUY ütépuEev. xal éyívexo qó6oz péyac Eri mdvtaq vole dxoUovtae e. dvactávttc 63 ol veottpot auvegtEtÀav aUrüv xal éEsu£yxavceo EOadav. 31. Et quum orassent, motus est locus in quo erant congregali; et repleti sunt omnes Spiritu sancto, et loquebantur verbum Dei cum fiducia. 32. Multitudinis autem credentium erat cor unum et animà una; nec quisquam, eorum qua possidebat, aliquid suum esse dicebat, sed erant illis omnia communia. 33. Et virtute magna reddebant apostoli testimonium resurrectionis Jesu Christi Domini nostri; et gratia magna erat in omnibus illis. 34. Neque enim quisquam egens erat inter illos. Quotquot enim possessores agrorum aut domorum erant, vendentes afferebant pret'a eorum quae vendebant, 3ó. Et ponebant ante pedes apostolorum. Dividebatur &utem singulis prout cuique opus erat. 36. Joseph autem qui cognominatus est Barnabas ab apostolis (quod est interpretatum filius consolationis), levites, Cyprius genere, 37. Quum haberet agrum, vendidit eum, et attulit prelium et posuil ante pedes apostolorum. V. 1. Vir autem quidam nomine Ananias, cum Saphira uxore sua vendidit agrum, 2. Et fraudavit de pretio agri, conscia uxore sua; et afferens partem quamdam, ad pedes apostolorum posuit. 3. Dixit autem Petrus: Anania, cur tentavit satanas cor tuum, mentiri te Spiritui sancto, et fraudare de pretio agri? 4. Nonne manens tibi manebat? el venumdatum in tua erat potestate? Quare posuisti in corde tuo hanc rem? Non es mentitus hominibus, sed Deo. 5. Audiens autem Ananias hac verba, cecidit et exspiravit. Et factus est timor magnus super omnes qui audierunt. 6. Surgentes aulem juvenes amoverunt eum, et efferen. tcs sepelierunt.

ACTUS APOSTOLORUM. V. 7. "Ey£veto 83 x, &opiv tpiv ion, xal fj vuv ao toU p, elouta. có vevovóc elo A0ev. 8. Eirev óà abc3 [Iéxpoc: Elr£ jot, el oc0íxou c5 yoopfov dm£Boa0e; 4 Bà slxev: Nat, cocoUrov. 9. 'O 5à Ilétpos mpóc aóvzv: T( 8v cuvepovron Üpiv vetpdgat c9 mveUp.a xupíou; lSoó ol mó8tq cO Oaxpdvcov xàv dvBpa cou Er «7j Üopa, xal iLoícouatv et. t0. "Erxeciv 5à mapaypT.a mpbc voüc m0Daq aUt00 xal dtéyoEev- elaeA00vceq 03. ol veav(oxoi &Upov aotÀv vex oiv xal dEevéyxaveec £üadav mpoc xov dvópa aUtTc. ri... Kat éyévexo 96606 uéac 09! GÀ c2» xxAnatav xal £r tvxaq ToUq &áxouovtaG caUca. 12. Atk 63 cv yetpü)v tv. &xootóXuav. 2vlvexo a»peto. xal vípara mo)ÀX iv v) Aa. xal 7av óp.ofiuuaó0v mdvtto iv 17, avo. Zolouüvoz: 13. tà» 5b Aorxü)v oó26lo éróA pa. xoJAdoOn: abtoic. dÀ)' dusvdXuvev a0touc 6 Aaóc M. pEXAov BE mpogttÜüsvro micTtUovtEQ T) xupiu, zÀf0n dvüpav tt xal yovatxüv: I5. dore xatk ck, mÀAacs(ac ixoépstww ToU doÜevetq xal tiO£vat £x oXuvaplov xat xpa6ártov, (va épyou£vou IIéxpou x&v 4 axi& aóxoU. érxitor, ctl aoo, xal $ucOnaty dro Tác», &cüsvelac 7c ebrov. I6. Zuvíogtro 9à xai và mAToc rà mépiS moAtov "[pousaip, eépovtec dovete xal óyAoupfvouc óró myeup. toy dxaOdorov, olctwsc PücpartUovra Íravrec. 17. 'Avagrüc 63 6 dpy tepeoc xal mavreq of oov abcO, 4j obaa atpsat; xiv. ZaO8ouxauv, énArio0naav CiÀAoU 18. xai ém£ÓaÀoy vi ytipac émi touc dmoctóAoUq xal Üütvco abxouc &v «np/jaet Oviocia. I9. "AyyeAXoc 63 xupíou Bux vuxtóc dvolSaq vào 0opaq Tc quAax zc Pieyaqow ce adcobc etmev: 20. Iloptuecos xal avaévcec AaAeise &v 160 lepo) 1 Àa6) Tdvta và Dfuata vno Go, rauTTC. 21. 'Axoócavtec O8 ela7jÀ0ov Oro xv Opüpov tlq cO íepóv xal éóiQacxov. mapaysvoptvog Oà 6 doyispeue xa1lol cüv abt() guvexdAegav To Guvíóptov xal nüazv tAv vepouc(av «Gv vlov "Iagu/A, xal dr£cvetAav elc 16 Oegp.orfptov, dO T,vat abcouc. 22. OLO3 mapxyevouevotoznpécat xa dvolS avteq tÀv quÀaxAv oU süpov aüroUc faux dvacrpéjavteg 9i dx[yeav 33. Aévovtec: T6 piv Seguaovjptov &Üpouev. xexieccuívov £y tác, dogaAcla xal roo qguAaxac Éatüyraq x95 tüv Oupaiv, dvo(Lavze, 8 fav) ob8éva. sÜpopev. 24. 'Q« 53 Zixoucav robo Aóyouc voor0ue Ó 1s. avgatnyb« toU iepou xal ol doy uepec, üvmOpouv TEQl «UtU «( dv v£votro roUto. 35. TIapayevopsvog 06 tu &mÁyyeniev. abvotc dx iSo, ol dvépsc oc Éücaüe dv vv, quXaxt ciolv iv vip (epi) Écri)veq xai BiSaoxovres 10v Aaóv. 96. Tóce ámeX0v 6 Grpacvryós cv toi, ÜrtwpÉrats 3-(tv aürouc oU uev B(ac: épo6oUvco yàp rbv Xov 03) A0actoctv. 199 7. Factum est autem quasi horarum trium spatium, et uxor ipsius, nesciens quod factum fuerat, introivit. 8. Dixit autem ei Petrus: Dic mihi, mulier, si tanti agrum vendidistis? At illa dixit: Etiam, tanti. 9. Peirus autem ad eam: Quid utique convenit vobis tentare Spiritum Domini? Ecce pedes eorum qui sepelierunt virum tuum ad ostium, et efferent te. 10. Confestim cecidit ante pedes ejus, et exspiravit. 1ntrantes autem juvenes invenerunt illam mortuam; et extulerunt, et sepelierunt ad virum suum. 11. Et factus est timor magnus in universa ecclesia, et in omnes qui audierunt hzc. 12. Per manus autem apostolorum fiebant signa et prodigia multa in plebe. Et erant unanimiter omnes in porticu Salomonis. 13. Ceeterorum autem nemo audebat &e conjungere illis: sed magnificabat eos populus. 14. Magis autem augebatur credentium in Domino mul. titudo virorum ac mulierum; 15. Ita ut in plateas ejicerent infirmos, et ponerent in lectulis ac grabatis, ut, veniente Petro, saltem umbra illius obumbraret quemquam illorum, et liberarentur ab infirmitatibus suis. 16. Concurrebat autem et multitudo vicinarum civitatum Jerusalem, a(ferentes szgros, et vexatos a spiritibus immundis; qui curabantur omnes. 17. Exsurgens autem princeps sacerdotum, et omnes quí cum illo erant (qua est havesis sadducaxorum), repleti sunt zelo; 18. Et injecerunt manus in apostolos, et posuerunt eos in custodía publica. 19. Angelus autem Domini per noctem aperiens januas carceris et educens eos, dixit: 20. Ite, et stantes loquimini in templo plebi omnia verba vite hujus. 21. Qui quum audissent, intraverunt diluculo in templum, et docebant. Adveniens antem princeps sacerdotum, et qui cum eo erant, convocaveruut concilium, et omnes seniores filiorum Israel; et. miserunt &d carcerem ut adducerentur. 22. Quum aulem venissent ministri, et aperto carcere non invenissent illos, reversi nuntiaverunt, 23. Dicentes: Carcerem quidem invenimus clausum cum omnui diligentia, et custodes stantes ante januas: aperienles autem, neminem intus invenimus. 24. Ut autem audierunt hos sermones magistratus templi et principes sacerdotum, ambigebant de illis quidnam fieret. 25. Adveniens autem quidam nuntiavit eis: Quia ecce viri quos posuistís in carcerem, sunt in templo stantes et docentes populum. 26. Tunc abiit magistratus cum minietris, el adduxit illos sine vi: timebant enim populum ne lapidarentur.

200 37. 'Avavóvrec 03 abcouc lavrsav dv vi. cuvtOplo, xal ixnpotrzsev aücou 6 dpy peu 38. Aévwv" IapayeAa maprrye(Aagev ópiv p3 8v Bácxtw nl xi) Óvóp.att co0Tw, xal lSoU, menXmpuxatt «v "[epoucadjp. 7;; 9:ba ie 6punv xal BouAec0e ema qayetv. éy' Spi, cb alpx coU. dvOpomrou xoUtov. 29. 'Anoxoiéelc 56 IIécpoc xal oi dmóaroAot gira v: IIcónpy tiv Set 0e0 [333 ov 7) àvügarmot. 30. 'O 6ebc «&v mar£puv fiov 7jyepev. "Inaoov, Óv ópetc rey etpioaa0s xpsu.daveeo àrA EoAov. si. "Touroy 6 0b, dpymyóv xat awvvjoa UQostv. 1; DBcEIH. ao xoU, Boüvat uesavouxv c "Iapa)A xal dotatv áp. apruv. 32. Kal fusci, dapiv p. dptuptc «Gv Prp.dtov coUo xal v5 mveUp.a t6 Éqiov,. Ó ÉOwxsv 6 Ococ xoi meifagy9Ugstv autQ. « 33. Ot 8& áxoücavteg xaUra Owmnplovto xal i6ovAtuovto &veAsiv abtoUe. 94. Avagtáe O£ ct; Ev v). auvebplo GDapisatoc àvopast l'a, vopodiódoxaAoe tiptoc cavi tà Aa, &x£Aeuaev Üto Box o oue dvÜpormouc morat, 35. E xÉv TE xQàq aUtoUc "AvÓpso "IaparAiat, mpocéytxe Íavvoi, iri coic ávÜpmrmoi coUTot ti Eee mpdocattv. 30, Ilpà q&p toutov t&v fuspüv dv£atv, Ocu58, Aévav elvat Ttva. Éaucóv, t mpogexA(0v) doiüp.óc divópa)v éx; vexpaxoc(v. Oc &vrp£On, xol rávceo 6aot éne(Oovco aóto SuAU0ncav xal Cyévovzo slc o0oÉv. 37. Met xoUrov dvéatr "loo9aq 6 l'aÀuatoc 2v xai Sis£paic 17i, &rovpaoTi; xai dméarnotv Àabv Óníaw adt00* xdxsivo dttoAeco, xal td vrec 000i ére(0ovco abt 8axopricOnsav. 38. Kal c& vüv Mo. óytv, dnóatrte án) vv ávOpoTtv coUtuv xal doere abroóc Or dv 3, dE dvOpoTv 4 BouXJ) aÜtn 3) «5 Éovov coUo, xavaAut acra 39. sl 66 dx coU daxlv, o0 DuvjatcOs xatalUaat aoxó, poimore xal Otop.dyot e6pe0z;te.. "EmeíoOnsav 91 abi. 40. Kal mpoaxaJsgapuvot touc oovóAouq Otipavttq Tap yYeOav 13) AaÀeiv érl tip Óvdp.att x00. "InaoU xai &TÉÀucav GUTOUQC. 41. Ot piv oUv éropsóovto yalpovre dà mpoourmou toU cuveBolou, &xt xacvnbus0ngav rip ToU Óvópat« "IncoU &tua097,vat 42. tücav Bb fiucpav dv «i5 lepio xal xat' olxov oüx &radovro Oidaxovtes xal süavryeAdouevot tv Xptróv "Incovv. G.. n. Ev ài Taie fiufoztg carui mÀnÜuvóvruv cuv p.x8n tiov dévexo yoyroc po vov EJ)mviatov poe xouc *E6paíouc, 6c rapsÜempouvro iv 15, Suxxovía. «7, xaOnuceptv? al y spat abi. 2. TlposxaAsaduevot óà ol. Ocexa c9 mmo, xv IIPAEEIX AIIOXTOAQN. C. 27. Et quum adduxissent. illos, statuerunt in concilio; et interrogavit eos princeps sacerdotum, 28. Dicens: Precipiendo praecepimus vobís ne doceretis in nomine isto; et ecce replestis Jerusalem doctrina veBra; et vultis inducere super nos sanguinem hominis istius. 29. Respondens autem Petrus et apostoli, dixerunt: Obedire oportet Deo magis quam hominibus. 30. Deus patrum nostrorum suscitavit Jesum, quem vos interemistis, suspendentes in ligno. 31. Hunc principem et salvatorem Deus exaltavit dextera sua, ad dandam penitentiam Israeli et remissionem peccatorum. 32. Et nos sumus. tesles horum verborum, et Spiritus sanctus, quem dedit Deus omnibus obedientibus sibi. 33. Hac quum audissent, dissecabantur, et cogitabant interficere illos. 34. Surgens autem quidam in concilio phariseus nomine Gamaliel, legis doctor honorabilis universz plebi, jussit foras ad breve homines fieri; 35. Dixitque ad illos: Viri Israelitee, attendite vobis super hominibus istis quid acturi sitis. 36. Ante hos enim dies exstitit Theodas,, dicens se esse aliquem, cui consensit numerus virorum circiter quadringentorum: qui occisas est; et omnes qui credebant ei, dissipati sunt et redacti ad nihilum. 37. Post hunc exstitit Judas Galileus in diebus professionis, et avertit pópulum post se, et ipse periit; et omnes quotquot consenserunt ei, dispersi $unt. 38. Et nunc itaque dico vobis: Discedite ab hominibus istis, et sinite illos: quoniam si est ex hominibus consilium hoc, aut opus, dissolvetur: 39. Si vero ex Deo est, non poteritis dissolvere illud, ne forte et Deo repugnare inveniamini. Consenserunt autem illi. 40. Et convocantes apostolos, czesis denuntiaverunt ne omnino loquerentur in nomine Jesu, et dimiserunt eos. 41. Et illi quidem ibant gaudentes a conspectu concilii: quoniam digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati. 42. Omni autem die non cessabant in templo et circa domos docentes, et evangelizantes Christum Jesum. VI. 1. In diebus autem illis crescente numero discipulorum, factum est murmur Greecorum adversus Hebraeos, eo quod despicerentur in ministerio quotidiano vidus eorum. 2. Convocantes autem duodecim multitudinem discipu

ACTUS APOSTOLORUM. qut civ e(cav* Oóx. dpsacóv éavw, fiio xacodalyav"e Tv Àóyov toU ÜsoU Guaxovriv Tpamétaic. "Emoxéao0t oUv, dOtA gol, dybpa« E 6n5y propo bvouc Énrtk mYotu mvceUuaroQ iy(ou xal aola, obc xaracTÁGuUEy Éml xf yptlac cautne &. "pei, 82 vj mpoctuyT| xal vj Guaxov(a. «o0 Aóqov mpooxaptep"aouev. 6. Kal Jjpeaev 6 Aóvoc éveyrtov mavib, x00 mÀXOouc xal &eAsLavro Zrégavov, dv0pa. mÀripn mlateux, xal mveUp.aroe dylou, xai GPOurerov xal IIpóy opov xal Nudvopa xal "Tüuova x«i Flappeviv xai NutóAaov mpocjAutov "Avttoyéac e. obe Éovnaxv. ivorttoy tv diroatóuav, xal vpoatutduevot EÉx£Ünxav aücolo và yeipac. 7. Kal 6 Aóyo« 08 xuptou *Utavev, xat émAn0Uvero 6 dpiüjóe Tv. [ia rtv. Ev lepousahp. gqoópa, To Aoc tt ÓyÀoc tiv lep£v ómrixouov Tjj nictEt. 8. Xrígavos ó£ mÀi^/pze y&ptrvog xal OBuvduew« (rolex r£pa ra. xal ovpuria. eyaÀa dv. vb Aa. 9. 'Avéotnaav O6 steq àv. Ex «Tc cuvavoy Tic 1T Aeop£vne AiGepzlveov xal Kopnvaluv xal AXetavbpéov xai tüv dro Küux(ac xal 'Aa(a culnvoüvteo x. Zctqdvip, 10. xal oüx leyvov dvrioczvat TYj cgopía xal x nvtüp.ati Ó ae. 11. Tóre 6r£6aA ov &vBpac Aéyovzac Ort áxnxóauv abtoU ÀAnAoüuvros D/puasa BAaagvptac elc Mooaz xal tov Oróv. 12. Xovixivnodv t& tóy ÀAabv xal coU; peoÓut£pouc xal «obe Toaujuxceio, xal émiwTdvreQ Guv/jpracav aócov xal Tjyayov elo 16 ouvéOptov, 13. Éovnadv xt udprupae deu8eie Mrovtac "O dvporrox obtoc o0 TXUErat ÀaAÀGv DXparz xavk coU Ox00 TOU &ylou xai coU vópsou* 14. dx»xóaptv ykp aüTo0 Aéyovtoc Ott "InsoUq 6 Natopaioc obtoc xataÀuGEt 5v cÀTOv toUtov xai dÀÀdEec cà Ey, à mapfBoxev piv Moby. 15. Kal drevicavreo tic aüxoóv mdvtec ol xaüstópevot dv i) GuveOplo el3oy xb mpógwrov abtoU itl tpÓauTov dvy£Xov. Z. 1. Einev 5d 6 dpguepeóg El ca0ra oUvox; Éyei; "O 82 Égv: "Av£prc d6eXgol xal tatépec, dxooatt. 5 Ocbc cY Odzz o0 v6 mavol fv 'A6padp. jvc dv. «3, Meconotau(q mnplv 3) xavouxjoat a0càv £v Xajbav, 3. xal Ertv vpo, móróv: "ELe)0e ix «Tj T gOU xai àx c7,; ovYevs(ac aou, xal ÓeUpo slc vÀv v7v?)v dv 20i óclEo. 4. Tó:« dev dx TC XaXBalov xavoxnosv dv Xaófdv. xdxeiüev juevk cb dmoüavtiv tàv matípa aoTOU pevoxtsey adtüv elg hv 7v tauvav lc fjv opti VUV XQTOUXCETTE, VII. 201 lorum, dixerunt: Non est sequum noe derelinquere verbum Dei, et ministrare mensis. 3. Considerate ergo, fratres, viros ex vobis boni testimonii septem, plenos Spiritu sancto et sapientia, qubs constituamus super hoc opus. 4. Nos vero orationi et ministerio verbi instantes erimus. 9. Et placuit sermo coram omni multitudine. Et elegerunt Stephanüm, virum plenum fide et Spiritu sancto, et Philippum, et Prochorum, et Nicanorem, et Timonem, et Parmenamn, et Nicolaum advenam Antiochenum. 6. Hos statuerunt ante conspectum apostolorum, et orantes imposuerunt eis inanus. 7. Et verbum Domini crescebat, et multiplicabatur numerus discipulorum in Jerusalem valde; multa etiam turba sacerdotum obediebat fidei. 8. Stephanus autem plenus gratia et fortitudine, faciebat prodigia et signa magna in populo. 9. Surrexerunt autem quidam de synagoga quz appel. latur Libertinorum, et Cyrenensium, et Alexandrinorum, et eorum qui erant a Cilicia et Asia, disputantes cum Stephano; 10. Et non poterant resistere sapientize, et Spiritui qui loquebatur. 11. Tunc summiserunt viros qui dicerent se audivisse eum dicentem verba blasphemiz in Moysen et in Deum. 12. Commoverunt itaque plebem et seniores et scribas; et concurrentes rapuerunt eum, et adduxerunt in concilium, 13. Et statuerunt falaos testes qui dicerent: Homo iste non cessat loqui verba adversus locum sanctum et legem; 14. Audivimus enim eum dicentem quoniam Jesus Na2arenus hic destruet locum istum, et mutabit traditiones quas tradidit nobis Moyses. 15. Et intuentes eum omnes qui sedebant in concilio, viderunt faciem ejus tanquam faciem angeli. VII. 1. Dixit autem princeps sacerdotum: Si hec ifa se habent? 2. Qui ait: Viri fratres et patres, audile: Deus glorize apparuit patri nostro Abrahae quum esset in Mesopotamia, priusquam moraretur in Charan; 3. Et dixit ad illum: Exi de terra tua et de cognatione tua, et veni in terram quam monstravero tibi. 4. Tunc exiit de terra Chaldseorum, et habitavit in Cha ran. Et inde, postquam mortuus est pater. ejus, transtulit illum in terram istam, in qua nunc vos habitatis.

202 6. xai oUx Üoxev aóvO) xAnpovouíav iv abcxt, o08d Bia T0995, G2 Ero pyeAaro Boüvat abtü) elc xacaGyeci aot] xal vi aníppatt aüroU uev aUtóÓv, oOx Bvroq ati) tÉxvov. 6. 'EXAaAnatv 8b adtQ 6 0c, 8v1 lavat v onépua a)toU mapouxov dv v7, GÀXotola, xal OouAdcouctv xUtouc xat xaxagougty Pcr, xexpaxóata7. xal «à Éüvoc d àv Bou)eUcwctv xptvio. Po, elmtv 6 Osóc, xal uev& vaUra. ée)eugovtat xal AatpeUgouclv iot dv à xón« touto. 8. Kal &oxev ao1G BtaOpenv meprrouTic xat obtox, bvévvnaev 10v "[cx&x xal meptézepev. abcóv 77, fj£pa T7 óy90n, xol 'laaàx tóv '[axo6, xai '[axé6 coU; $o8exa. capt py ac. 9. Kal ol razpuipy ac EnAocavtt vov loco dnéOovro sl, Alvurrcov: xai Xv 6 0süc uev! adtoU, 10. xal éEe(axo aítóv ix. macav tiv OAbyeov ai- | «00, xai ÜBxev abri) ydo xal aoglav évavciov apa BacUéwe Alyürrov: xai xacíaTncev abcov fjyoUievoy Er" Alvurecov xai ig' Gov xbv olxov adcob. i1. "HÀ0ev 68 Aqui dg! GA hv Alvorecov xal Xavay xai Qi vpte ueyan, xal oó4. mptaxov yopraap.a za oi rra Tépec Tuv. 12. 'Axoucac Ob "[axo6 óvra auvía cel; Alyumtov iEanéoteev xouc marépac fiv mpoytov (3. xad dv «à Osuc£peo Evoplc0n "Imo coi; d5eqoi, aUtoU, xal gavtpóv byévexo vi (apa x5 vév aUtoU. 14. "Amoctt(ac 5b "Ioco uettxaMoavo "Iaxo6 vóv tatípa aüvoU xai mücav v) cuvyíveury aücoU àv Qux aio EG8oyxovta mívrt. 15. Kat xazé&m 'Iaxo6 el; Alrumrov, xai ixtAeóT70tv aj10G xal ol xacéosc fiiv, | I6. xai gucstéOz av elc Zuyàu. xal écfünsav ev. c) pvfuatt Q dvísaro "A6pakp. vu, dpyuplou map «Ov uiv "Eupop x08 Zuy£yu. t. Ka0oc 93 f ryev 6 póvoc vr, EnayeMac $c éo.oAóvnctv ó Occ «à 'A6paap., vULnaev 6 Aaoe xai érÀm0UvOw, év Alvortto, I8. doy! o9 üvéctm Bacci Éxvepoz ér. Alvumxov, éc obx Tóc xov "Ioafig. I9. Obxoc xavaaopiodp.tvos x0 YÉvoc fiuiiv Exdxeotv touc ma tépa fjv coU moist Zxüeva. và Bpéor, aütaw | elc «0 1.3) GoovovetaOat. 90. 'Ev t xatpo Éyevv 0m Moo;, xal 3v detto; t Os. Éc dvexodow uva vprio Ev v6) obxe coU natpA, aüroV31. xveü£vzoc 52 aüxo0, dve(Aavo abróv fj Ouyácwo Qapao xal &veüpéjavo aürbv Éau?, elo viov. $2. Kal éraiseí0, Moo. naco7 aogia. Alvorcluv: 7v xt Buvacbg £v Aoi, xal dv Épyot, aücou. 33. ' 5i imnpoUto aütQ TtcGapaxovtatt)c Xgóvoc, dvíóv, érÀ hv xapbüiav abvoU émioxéjac0o: «294 dós)gouc a')1oU touc ulouc "Iopa]À. IIPAEEIZ ATIOZTOADN. Z'. $5. El non dedit illi lereditatem in ea, nec passum pedis sed repromisit dare illi eam in possessionem et semini ejus post ipsum, quum non haberet filium. 6. Locutus est autem el Deus: Quia erit semen ejus accola in terra aliena: et servituti eos subjicient, et. male tractabunt eos annis quadringentis: 7. Et gentem cui servierint judicabo ego, dixit Dominus; et post haee exibunt, et servient mihi in loco isto. 8. Et dedit illi testamentum circumcisionis; et sic genuit Isaac, et circumcidit eum die octavo; et Isaac, Jacob; et Jacob, duodecim patriarchas. 9. Et patriachzm semulantes, Joseph vendiderunt in JEgyptum; et erat Deus cum eo; 10. El eripuit eum ex omnibus tribulationibus ejus; et dedit ei gratiam et sapientiam in conspectu Pharaonis regis /Egypti, et constituit eum prepositum super Agyptum, et super omnem domum 8uam. 11. Venit autem fames in universam /Egyptum et Chanaan, et tribulatio magna, et non inveniebant cibos patres nostri. 12. Quum audisset autem Jacob esse frumentum in AEgypto, misit patres nostros primum; 13. Et in secundo cognitus est Joseph a fratribus suis, et manifestatum est Pharaoni genus ejus. 14. Mittens autem Joseph accersivit Jacob patrem suum, et omnem cognationem suam in animabus septuaginta quinque. 15. Et descendit Jacob in Egyptum, et defunctus est ipse, et patres nostri. 16. Et translati sunt in Sichem, et positi sunt in sepulcro quod emit Abraham pretio argenti a filiis Hemor filii Sichem. 17. Quum autem appropinquaret tempus promissionis quam confessus erat Deus Abrahe, crevit populus, et multiplicatus est in Egypto, 18. Quoadusque surrexit alius rex in AEgypto, qui non Sciebat Joseph. 19. Hic circumveniens genus nostrum, afflixit patres nostros ut exponerent infantes suos ne vivificarentur. 20. Eodem tempore nalus est Moyses, et fuit gratus Deo; qui nutritus est tribus mensibus in domo patris sui. 21. Exposito autem illo, sustulit eum filia Pharaonis, et nutrivit enm sibi in filium. 22. Et'eruditus esl Moyses omni sapientia Egyptiorum, et eral potens in verbis et in operibus suis. 23. Quum autem impleretur ei quadraginta annorum tempus, adscendit in cor ejus ut visitaret fratres suos filios Israel.

ACTUS APOSTOLORUM. VII.. 44. Kat iàdv rwa dóuoUprvov Jjuóvato, xal £noínasv éxB(xnow cà xatamovouafwo matdlac «v Alyomttov. 25. "Evduitev 52 cuviévat touc dÓe)upoUc, Urt 6 six Ók yetpóc aóroU O(ówciw currplav aütoig ol à o0 Cuvi]xav. 26. T7 96 éxtouov, fiu£pa do6r, aócolc u.ayopévotc, xat guviAAacsrv aütoUc clc elpXvnv eimov- "AvBpec, d6cAgol laxe: Üya «€ dótxeire. GÀX Aoc; q1. 'O 5$ á&uxiov Tov rÀna(ov donato aocóv eimov Tí c& xaxéatnoev dpgyovza xa Buxacthv dig! fuov; 98. M3, dveAeiv a6 ao O£etz Óv xpórov dveleo Ey 01, tov Alyorcttov; 29. "Eoutv 8à MeóoTi £v 1) JAóvw toíto, xal ivévxo tápouxoc 2v Yr, Magiip., ob éyévvnotv viouc Guo. 30. Kal mAnpwÜfvtov £vGv ctccapaxovta dom aoi dv tT, épypue ToU Ópou; Ewa dyyeXoc iv mupi QAoyóc Barou. 31. 'O 8? MoboT« iov £0aupacev c5 Opa: xal mwpoctpgop.vou aütoU xaravorgat Évéveco qov) xupiou Tpóc aUtóv A£vouca: 32. "Ev slut 6 0£r0c cv mavfpww cou, 5 Orix A6paàp. xal 6 0c "Iaaàx xat 6 toc '[nxi6. £vxpotto, 6€ Yevój.evo, MoüoT oüx éx0Àp.x. xata vorjcat. 33. Eine od aUtQ Ó xópte Aücoy xó oroóvka cv Toby gou* 6 Xo vóxoc dv à Forrxao 7j &yíx dasiv. 34. [8v elBoy cv. xdxwciv toU AaoU pou toU dv Al[orTo, xal coU aveva p.00 aurov 7ixouca, xal xaz£6 iLeVéa0at aütoUc xal vov Ütupo, &rocteAn at cle Alvwztov. 35. ToUxov 1óv Moüc7v, 6v pv//aavto sixóviec: Tíc at xazforrgev dogovta xai Ouxaatév, toutov 6 Ütóq dpygovra xal Àutporrz?v dméata)xev cUv qeipl dYyé£AoU toU óg0Evroc aütà) év 1Tj Bite. 3e. Olcos if jyayev aicoUc xovigae vépata xal a7puta. dy v7, Alyorto xat £v dpupg 0aXacam xai év 13, pf Écr) ceacapaxovca. 37. Olé; doxw 6 Moos 6 sla tois viote "Iapa4A: IIpo/;tzv piv dvaacviost 6 00 éx v&)v GótÀoov Gpuov óx; dpé, a0toU dxouctos. 38. Obxóq doxw & yevdyevos dv tfj bodma(a dv 15 ipu pet& coU &y£Xou xo AaAoUvtoc abcip iv 16) ópet Xw&ü xai vv maépov fov, &c d3EEao Aóvta Qva $o0vat fuv, 39. & oüx ü£kncav Ümxoot yevéaOai ol macéot; f$jui)v, d)À& dnocavro xal dcvpagroav xalq xapdiat a0tbv elc Alvonxov, 40. tlróvre, 1G "Aapov: Iloíwcov fiv Otoüc ol RporopeUgovtat ^iv: 6 ykp Mouat« otto &« dvatv "ps Ex YT Alyómvou, oüx olóapev ci. éyévexo abt. 4t. Kad doayorolnaav iv caic fij£pate exelvaus xal ávivayov Üuaíav cO ciiX, xal sógpalvovro év coic £pyotc tv yetpbov aotOv, 203 24. Et quum vidisset quemdam injuriam patientem, vindicavit illum, et fecit ultionem ei qui injuriam sustinebat, percusso /Egyptio. 25. Existimabat autem intelligere fratres quoniam Deus per manum ipsius daret salutem illis: at illi non intellexerunt. 26. Sequenti vero die apparuit illis litigantibus, et reconciliabat eoe in pace dicens: Viri, fralres estis, ut quid nocetis alterutrum? 27. Qui autem injuriam faciebat proximo, repulit eum, dicens: Quis te constituit principem et judicem super nos? 28. Numquid interficere me tu vis, quemadmodum interfecisti heri /Egyptium? 29. Fugit autem Moyses in verbo isto; et factun esl advena in terra Madian, ubi generavit filios duos. 30. Et expletis annis quadraginta, apparuit illi in deserto montis Sina angelus in igne flamme rubi. 31. Moyses autem videns, admiratus est visum, et accedente illo ut consideraret, facta est ad eum vox Domini dicens: 32. Ego sum Deus patrum tuorum, Deus Abrabam, Deus Isaac, et Deus Jacob. Tremefactus autem Moyses non audebat considerare. 33. Dixit autem illi Dominus: Solve calceamentum pedum tuorum: locus enim in quo stas, terra sancta est. 34. Videns vidi afflictionem populi mei qui est in /Kgypto, et gemitum eorum audivi, et descendi liberare eos. Et nunc veni, et mittam te in Egyptum. 35. Hunc Moysen quem negaverunt, dicentes: Quis te constituit principem et judicem? hunc Deus principem et redemptorem misit, cum manu angeli qui apparuit illi in rubo. 36. Hic eduxit illos faciens prodigia et aigna in terra 4Egypti, et in Rubro mari, et in deserto annis quadraginta. 37. Hic est Moyses qui dixit filiis Israel: Prophetam suscitabit vobis Deus de fratribus vestris, tanquam me; ipsum audietis. 38. Hic est qui fuit in ecclesia in solitudine cum angelo qui loquebatur ei in monte Sina, et cum patribus nostris, qui accepit verba vitze dare nobis. 39. Cui noluerunt obedire patres nostri: sed repulerunt, et aversi sunt cordibus suis in Egyptum, 40. Dicentes ad Aaron: Fac nobis deos qui priecedant nos: Moyses enim hic qui eduxit nose de terra ZEgypti, nescimus quid factum sit ei. 41. Et vitulum fecerunt in diebus illis, et obtulerunt bosiam simulacro, et letabantur in operibus manuum suarum.

204 42. "Ecrpeyev 88 6 0ebc xal map£Buxsv abtobe AavQiÓsty TT, ctpatiE x00 o0paveü, xafóx Yéypamcrat dv B(GAe cv npoprov M agdyix xal 8uclac mposnvéyxaxi uot Évr, vaocapdxovra dv «T ipio, olxoq "Toga?; 4s. xal dveAdóete cv axnvhv xoü MoAóy xai tb &avpov voU OroU Opiiv "Peuqdv, couc cirouc oüc Éroujcatt TpoOxuveiv aütoic. xal perouud. GuBc éméxstva Bz6uAovor. «4. 'H. ox) coU japruplou 7v coi; mavpdatw ftv év vj épipto, xaÜox; Ourataro 6 Xaov To Moe; Toa aüc)y xark tóv xüvov Óv Éupdxet, 4&6. jv xal elaYiyavyov Oua8eEduevot ol maé£pse fjv p£1& "InaoU àv «3; xazaoyéosi vó)v viv &v itGotv 6 tóc dro vposurtoU 10v matépuv fuv Éux cov fiuspov Aavti46. Éc ebpev yáptv iwortov toU. OsoU xal Jv/jaaro £Üpetv oxvoo.a xà eco "Iaxo6. 47. Xolouv 0b dyxoBóu.motv abri olxov. 48. 'AXX 0g 6 Üjtocos £v yetporovátot; xacoixet, xaux 6 npoy'/itne Avec 49. 'O obpavóc uot Opóvoc, 4j O3 Tj Ümondotov TOv sro3Gy jou" mrotov olxov oixo&oporjeecé ior, A£yet xóptoc, 3j xc 107 17; xavamauctex uou éaciv; 80. Oíyt f$ xslo pou érolnatv saura mávra; BI. ExXwporQuymAÀot xal dmtpiv[iv rot xapó(ate xal tote togtv, bj.ete del v0) rveopuattt v6 aye dvtuximtest, xaUóx ol xac£pec Gpuov xal Optic. 62. Tiva t&v pog tojv oox £Ototav ol ravfosc Ojixv; xai dréxttvyav toU xpoxa va vye.aveac vtpl tT; ZÀeUctc TOU Üuxalou, oU vüv Óp.eig mpoBótat xal goveic iyéveaOe63. olctvec EAdGexe vov vópov elc Gxravyás dvrqÉusv, xal oóx douAdias. &&. "Axojovte, O0À raUta Üumplovto rai, xapB(au aóci)v xai Éepuyov touc óOvraq ém. aítóv. 65. "Ynápytov O6 m ipne rveijatoo &vlou, &cevioac elc tbv oüpavóv slàev Odiav Oso xal "[ncoUv farra ix Osbunv coU coU, xal eixev: "I9oU, Ottopó) roue obpavoüc Ounvotvu£vouc xal xbv ulóv coU dvOpurrou Écxürta £x OtEuov coU OtoU. 56. Kodfavreg 8à quvr, ueydÀn Guvéayov xk ora &ürGv xal douraav ój.oüuuadóy Ex aocOv, 57. xaléx6aAovteg «otov Fto c5 mÓAswq £0066Aouv. xal ol paprupsc &méOeveo cà lpjudvia abo mapa tOUc T06ac veaviou xaAouuévou ZauAou Mies. xal JAio60Xouv tov ZExégavov, értxaAoóutvov xal Aévovxa* Kópw "Ino, 5£Eat 19 mvtüp.d nov. 69. Gelc BA ck vóvara. Expatev quv7, eq Kopie, Uu, avjenc aro; vaívnv c) áuapriav. xal coUco elvv ixouu jn. XaUAog 0à Jw auvsuOoxüw tij dvaipéat aUTOU. IIPAEEIZ AIIOXZTOAAON. Z.. 42. Convertit autem Deus, et tradidit eoe servire militisecceli, sicut scriptum est in libro prophetarum: Numquid victimas et hostias obtulistis mihi annis quadraginta in deserto, domus Israel? 43. Et suscepistis tabernaculum Moloch, et sidus dei vestri Rempham, figuras quas fecistis, adorare eas. Et transferam vos trans Babylonem. 44. Tabernaculum testimonii fuit cum patribus nostris in deserto, sicut dispoeuit illis Deus, loquens ad Moysen, ut faceret illud secundum formam quam viderat. 45. Quod et induxerunt suscipientes patres nostri cum Jesu in possessionem gentium quas expulit Deus a facie patrum nostrorum, usque in diebus David, 46. Qui invenit gratiam ante Deum, et petiit ut inveniret tabernaculum Deo Jacob. 47. Salomon autem zditicavit illi domum. 48. Sed non excelsus in manufactis habitat, sicut propheta dicit: 49. Colum mihi sedes est: terra autem scabellum pedum meorum. Quam domum edificabitis mihi, dicit Dominus? aut quis locus requietionis meze est? 50. Nonne manus mea fecit haec omnia? 51. Dura cervice, et incircumcisis cordibus et auribus, vos semper Spiritui sancto resistitis; sicut patres vestri, ita et vos. 52. Quem prophetarum non sunt persecuti patres vestri? Et occiderunt eos qui praenuntiabant de adventu Jusli, cujus vos nunc proditores et homicide fuistis; 53. Qui accepistis legem in dispositione angelorum, et non custodistis. 54. Audientes autem hac dissecabantur cordibus suis, et stridebant dentibus in eum. 55. Quum autem esset plenus Spiritu sancto, intendens in ccelum, vidit gloriam Dei, et Jesum slantem a dextris Dei. Et ait: Ecce video colos apertos, et Filium hominis stantem a dextris Dei. 56. Exclamantes autem voce magna, continuerunt aures guas, et impetum fecerunt unanimiter in eum. 57. Et ejicientes eum extra civitatem, lapidabant, et testes deposuerunt vestimenta sua secus pedes adolescenUs qui vocabatur Saulus. 58. Et lapidabant Stepbanum invocantem et dicentem: Domine Jesu, suscipe spiritum meum. 59. Positis autem genibus, clamavit voce magna dicens: Domine, ne statuas illis hoc peccatum. Et quum hoc dixisset, obdormivit in Domino. Saulus autem erat consentiens neci ejus.

ACTUS APOSTOLORUM. VIII. H'. 1. "Eyévexo 82 dy buelvo 53, fiif oa Bur qubc uévos Hrl Jv Gotav vv év "IeposoAupotg mávtec re Duanáqnoav xarà tk, yopac'vz "Iouja(as xal Xapapsíac Tv Tv d'togtÓAtov. 9. Zuvexóuugav Óà «bv Xxígavov dyborc tüla6tiq xal érovjcavto xontrüv a£yav En aütip. 3. XaUAo; 0à Qupaívevo vv boovslav xack obo *olxouc elaropsuóu.evos, Guptv t£ dvÓpae xal vuvatxaq vaosóiSou elc quAaxy]ve 4.. Of piv oov Baa rapévtsc 5U500v cónvyeAdtouevot tüv Aóyov toU OtoU, &. GO eroc Ob xacti0ov elc cov moXutv 17. Zapaoelac ixfjpucatv abtotq tüv Xpiwóv. e. IIposeiyov 5à ol ÓyAot voi« Aeyopi£vot, Uno coU Qoo 6jo0upjabóv v vi dxoüttv. avoue xal BATttv tà ovpela. & drole:, 7. IIoXÀot &àp t&v. dyóvvov mtvtopava. &xaüaora, Bocca qvi, evan Sifpyovro: 8. ToÀÀol &à mapaAsAupvot xal yoÀol iOtpamtó6ncav. 9. Kal éyévexo. yapk pe dX, dv cT, móc xelvn. "Avhp 5€ ci óvópuatt Zíuov npoürapyov dv TY, mÓÀe p.ayeotv xat éiovavov 10 Éüvoc «T Zapapelac, Aéuv. £(val «wa Éavxbv uíyav, 10. t wpoctiyov vüvr&q db [uxpoO Ec pue doo AÉovttc Qs cci f$ Bovapag toU soU 4j xaAouu£vn tuya. it. lMpoattyov 53 adxip £t 75 xavi) y póvoo tais uaqelouc éieacaxévat abroUc. 13. "Oe 83 énlareucav ci) (rm sóaryeitopdvo Tol c7; Bacü«(ac x00. 0600 xai toU Óvópatoo InGo XpiexoU, éGarrclLovro dvOpeo v& xal yuvatxec. 13. *O 8à X(Quov. xal aüvoc. émlattuctv, xal Barre cüelc Xv xpooxapreoiov vi) D'trmo, Oropaiv ce evpurta xal Ouvdp.t; ueydAac vwop vas dlacavo. 14. 'Axoócav:sg Ob oi dv 'IepogoAopot, dróavoAot, G1. BEbexxas fj Xaudottua cbv Xóvov v0 Oto, drécctiav vpbc aóxouc TIérpov xai "Ioavvnv. 15. Ofcwec xaraÓdvtec Tpognólavto Tepl abc Ürex; Ad6wctw vv£Up.a vtov L6. ojdÉ£mu yàp 7v im' oó8evl. abxGv éntrerTOXXÓC, p.óvov Bà BeGareriapíé vos Onzipyov elc 1 Óvop.a toU. xvplou "Ico. 17. 'l'óre éxex(0ouv cc yeipac £r abvoUc, xat £Aau.6avov tvtUj.a. Évvov. i5. "I3àv 3à 6 X(guv 6r ik. c7, iniüéosu Ov Xitpw cGw dmocróAnv B(borai vb mvfüpx v0 yov, mpoc ve yxev aoxoic qerpsata, 19. Aévov: Aótt xápol v)v. ükoucíav «astu, iva dky (ri tà xsipac Aapóavr) xvtüpa Éyvov. ILéxpc 03 alrey pio abcóv^ 208 VIII. [. Facta est autem in illa die persecutio magna in Ecclesia quz erat Jerosolyimis, et omnes dispersi sunt per regiones Judi et Samaris, przeler apostolos. 2. Curaverunt autem Stephanum viri timorati, et. fecerunt planctum magnum super eum. 3. Saulus autem devastabat Ecclesiam, per domos in. trans, et trahens viros ac mulieres, tradebat in custodiam, 4. Igitur qui dispersi erant pertransibant, evangelizantes verbum Dei. 5. Philippus autem descendens in civitatem Samarige, preedicabat illis Christum. 6. Intendebant autem turbzs his quse a Philippo dicebantur, unanimiter audientes, et videntes signa quise faciebat. 7. Multi enim eorum qui habebant spiritus immundos, clamantes voce magna exibant. 8. Mulli autem paralytici et claudi curati sunt. 9. Factum est ergo gaudium magnum in illa civitate. Vir autem quidam nomine Simon, qui ante fuerat in civitate magnus, seducens gentem Samariz, dicens se esse aliquem magnum; 10. Cui auscultabant omnes 4 minimo usque ad maximum, dicentes: Hic esl virtus Dei qua vocatur magna. 11. Attendebant autem eum, propter quod multo tempore magiis suis dementasset eos. 12. Quum vero credidissent Philippo evapgelizanti de regno Dei, in nomine Jesu Christi baptizabantur viri ae mulieres. 13. Tunc Simon et ipse credidit; ct quum baptizatus esset, adherebat Philippo. Videns etiam signa et virtutes maximas fieri, stupens admirabatur. 14. Quum autern audissent apostoli qui erant Jerosolymis, quod recepisset Samaria verbum Dei, miserunt ad eos Petrum et Joannem. 15. Qui quum venissent, oraverunt pro ipsis ut accipe: rent Spiritam sanctum: 16. Nondum enim in quemquam illorum venerat, sed baptizati tantum erant in nomine Domini Jesu. 17. Tunc imponebant manus super illos, et acciplebant Spiritum sanctum. 18. Quum vidisset autem Simon quia per impositionem manus apostolorum daretur Spiritus sanctus, obtulit eis pecuniam, 19. Dicens: Date et mihi hanc potestatem, ut cuicumque imposuero manus, accipiat Spiritum sanctum. Petrus autem dixit ad eum:

206 2o. T$ dpyüpióv cou aüv Gol sls cl; dxoetav, 67 T*v Dups&v coo coU 2vdpicac Bux Xprudtuv xtücÜat, 31. Oóx fov aot ppl o088 30e dv c) Ayo voótur fj yào xapi(a cou oüx Éacw sü0ria Évavci coU 0:ov. 12. Meravóncov oUv dm) «T, xaxlag cou vaUtrk, xal Gern ToU ÜcoU, el dpa. dos joexal aov $j Erlvoia t7, xapólac aou' 23. elc Y&p xoXÀv Tiwxolac xal aUvótcpov dSix(ac 6pi) a£ Óvxa. 24. Artoxpiüe, 53 6 X(uow eimev- Aene Optio ónip dj.oU poc tóv xüptov, Ure pmotv én£A0n Em dpi Qv elpfixae. 25. Ot pv oov Óapaprupdipsvot xal Aavaa vete cov AÀóvov toU xupíou bméctoEgov tlc "IepoaóAuja, voAA« t£ xü4aq T6v Xapaprtvov eun vyeAlCovro. 26. "Ayyeloc Bà xuplou dAdAmotv mpbc GDÜurrrov Aévov- "AváatnO. xal mopeóou xac& ueorpÓp(av éril vy 686v cv xata6a(vousav rà 'IcpousaAng. el; T'áQav* acr doxlv Fon. 37. Kal dvacràg PmoprüOv. xal iSo0, dvàp Ai0(ol &üvoUyoc, Ouváatze KavBdxn; Basuoon, Alüumov, &c Jv End mone ce Yl abi, E006 Tpogxuviájquy tlc "IepoucaArip. 28. "Hv xe ÓroasQégov xaliuevoc érl coU Bopatoe a)toU, Gvey0voox£v ce "Hoalay cov npogf,rnv. 29. Eirev 8b 46 mveUpa xp Oü(rzw: IIpóceX0: xal xoAJÀrontt v. Kop.avt ToUTt. »o. IÍposOpagv 0i 6 dwvmoQ Jxouctv abcoU ávaytwogxovto; "Haootav «ov mpog/tny, xal tintv: "Apis qvvoxei, & dvavivoexets; 31. O 86 eirev- IIo yàp áv Suva(gmw. d&v ofi tue 65nyfon us; mapexaieaév vt cov Gov dvab6dvea xa0(cat cov aoto. $2. 'H 5b meptoy3 t7 ypag7ic fv dvtylvaoxev Ty aUcn* Qc rpó6acov érl ogay)v Tn, xal &x; divi évavxiov coU xs(pavroc aüxóv domvoc, oUtux oüx dvolyet xo cxóu.a. aotoU. 33. 'Ev c5 tametvocs f$ xpo aüvoU j00n. cv qeve&v. abcoU tlc Brnyriaexat; &xc alpesat dà. t7 YT $j or) a0xov. 34. 'AToxpiüel; 8à 5 sbvoUyoc vip dDUretU einev: Afop.al a6v, mepl v(voc 6 mpopiitne Mtt voUvo; mepl ÉauxoU 1| epi Évepou vtwóc; 35. "'Avolfac 52 6 dbÜvreroz x5 orójo abtoU xal dptdurvo; dmà c7 pure raótre tómyyeAsaTo abcQ 10v "Incoov. 36. "fac 93 £ropsiovro xacà vv 620v, 380v éx( U5wo, xal qatv 6 eGvoUyoc: "ISoo U3twp* x( xeóet ue Barton:; $i. Elzev 54 6 dO roc: El rioctotig 25 8A cnc xapó(ac, Étegvtv. dmoxpiüel 5E &£xev* IIiateóo — cv viov toU OroU elvat xv "InaoUv X puaróv. TIPAZEIZ AIIOXTOAQN. H' 20. Pecunia tua tecum sit in perditionem: quoriam donum Dei existimasti pecunia possideri. 21. Non est tibi pars neque sors in sermone isto; cor enim tuum non est rectum coram Deo. 22. Ponitentiam itaque age ab hac nequitia taa; et roga Deum, si forte remittatur tibi haec cogitatio cordis tui. 23. In felle enim amaritudinis et obligatione iniquitatis video te esse., 24. Respondens autem Simon dixit: Precamini vos pro me ad Dominum,, ut nihil veniat super me horum quee dixistis. 25. Et illi quidem testificati, et locuti verbum Domini, redibant Jerosolymam, et multis regionibus Samaritanorum evangelizabant. 26. Angelus autem Domini locutus est ad Philippum dicens: Surge, et vade contra meridianum ad viam quz descendit ab Jerusalem in Gazam: haec est deserta. 27. Et surgens, abiit. Et ecce vir JEthiopas, eunuchus potens Candacis reginze /Ethiopuam, qui erat super omnes gazas ejus, venerat adorare in Jerusalem; 28. Et revertebatur sedens super currum suum, legensque Isaiam prophetam. 29. Dixit autem Spiritus Philippo: Accede, et adjunge te ad currum istum. 30. Accurrens autem Philippus, audivit eum legentem Isaiam prophetam, et dixit: Putasne intelligis quae legis? 31. Qui ait: Et quomodo possum, si non aliqflis dsfenderit mihi? Rogavitque Philippum ut adscenderet, et sederet secum. 32. Locus autem Scripture quam legebat, erat hic: Tanquam ovis ad occisionem ductus est; et sicut agnus coram tondente se, sine voce, sic non aperuit os suum. 33. In humilitate judicium ejus sublatum est. Generationem ejus quis enarrabit, quoniam tolletur de terra vita ejus? 34. Respondens autem eunuchus Philippo dixit: Obsecro te, de quo propheta dicit hoc? de se, an de alio aliquo? 35. Aperiens autem Philippus os suum, et incipiens a Scriptura ista, evangelizavit illi Jesum. 36. Et dumirent per viam, venerunt ad quamdam aquam; et ait eunuchus: Ecce aqua, quid prohibet me baptizari? 37. Dixit autem Philippus: Si credis ex toto corde, licet. Et respondens ait: Credo filium Dei esse Jesum Christum.

ACTUS APOSTOLORUM. IX. 38. Kal éxéAeuctv cxrvat 15 &ppa, xal xacf6noav | dp.qórepot el, à. 0Oup, 8 «e denos xal 6 eovoUg oc xa éd Tttoev. aOtOv. 39. 'O«xe 83 dví6naav dro «oU ÜDatoc, tvcUpsa xuplou flpracev vóv dDÜcmmov, xal o!x. elóev abxbv oUxíéxt 6 süvoUq oc" Émopsueco 03 xv 650v abtoU jalowv. 4o. dÜ.ceroo 93 eüp£On elc "ALov, xal Bupyópevoc eUmyeA(eero và xOÀtt, racaq Éuc coU EA0etv abvoy el; Kaicapetav. e' 1. 'O 82 ZaUAo; Éct épvéov Knee xol qóvou telo toU; [sante toU xupiou, rpoct)0nv và doyteptt 3. Jijsaro map' aüto0 dmictolàe tl; Aapacxóv wpóc Xe cuvavtoas, Ümex édv vtvaq sÜpr, vfi; 6000 va&Utnc Óvtuc, dvÓpag te xal vuvaixac, BsOtufvouc dá £l; "IpovcaA Y. 3. "Ev óà «0» moptósa0at £vévexo abcóv éyylLew «7 Aap.acxi, lbalovnc v& meptiorpadpev abróv qux dmó TOU oópavOU, 4. xal Tioy inl chv yv Tixouctv quvhv Aévovcav aüv* Zao0 Xao0À, t( jue Óuoxttc; s. Elx:v 56€ TG ct, xópi; 6 8€ "Eyo el "IncoU, Óv cb Duóxew. mxXxpóv got mpoq xévipa AaxsíCat. e. Tp£puov e xal Qu 6d eixev* Küpis, v( pe 08i fot?jcat; 7. Kal 6 xópioc pix abTóv: 'AváotrOt xal cloeA0c £l ty 1óÀtv, xal ixet AaAn0roexa( cox «( oe Ott voitiv. oi 6à dvBosc ol cuvoOsDovte, aüvü) eliovrixsicav &veol, dxojovctc idv tT quv?, unbéva b Otopouvte. 8. 'Hyép0v ó£ XaUXoe dmi Tc (Ti, hveoypévov 56 viov ópÜaAquov aücoU o98iv ÉOXerev - qetparyovyoüvtec 5à aGzov ela vavov el; Aap.aoxóv. 9. Kal Jv» fif pa xpeic uà BAErav, xal oüx Éoavtv o96à Pru., 10. "Hv 5E x u.a0r c); dv Aagaoxo óvopatt "Avavac, xat eimev pic abxov dv 6pdj.am 6 xüptoc- 'Avav(a. 6 8 eirev- "I0ob 26, xüpie. HU. 'O 5À xópix mpóc ajtóv: Ávactüc mopruünc £r cv. Bop yv xaXovu£vnv eüfciav xal incov év clxia "Ioj8a XaUAov óvdaati Tapcéa: i500 v&p Ttposeo Etat, 13. xal e(ósv. dy8pa "Avavíav óvópgami tloeA0óvra xal éri0£vra. aoi 1c xeipac Grex; dva6AE pn. I. Anexplor 58 'Avav(ac: Küpi, 7ixouca. dr m0Adw mepl oU. dvÓpbc *oítou, Uca xaxk émolnctv voi, | &vlotc cou iv "Tepoucaod.14, xal às Éyei é£ouc(av rapi «Uv doy pé 87jaat Td vrac touc 2rixaAouuévouc 16 Óvojsd cov. 15. Elxey. 5i vpóc aótóv Ó xüpie: Tlopeoou, éc axtUoc GXoyz; deriv iot obcos x00 Baccdsa: 16 vod pou évoyrtov t&v vv xal Bacuéov, vlàv ce "IopaY207 38. Et jussit stare currum; et descenderunt uterque in aquam, Philippus et eunuchus, et baptizavit eum. 39. Quum autem adscendissent de aqua, Spiritus Domini rapuit Philippum, et amplius non vidit eum eunuchus. Ibat autem per viam suam gaudens. 40. Philippus autem inventus est in Azoto, elt pertransiens evangelizabat civitatibus cunctis, donec veniret Caesaream. IX. 1. Saulus autem adhuc spirans minarum et caedis in discipulos Domini, accessit ad principem sacerdotum, 2. Et petiit ab eo epistolas in Damascum ad synagogas; ut si quos invenisset hujus vise viros ac mulieres, vinctos perduceret in Jerusalem. 3. Et quum iter faceret, contigit ut appropinquaret Damasco; et subito circumfulsit ceum lux de coelo. 4. Et cadens in terram audivit vocem dicentem sibi: Saule, Saule, quid me persequeris? 5. Qui dixit: Quis es, Domine? Et ille: Ego sum Jesus quem tu persequeris. Durum est tibi contra stimulum calcitrare. 6. Et tremens ac stupens dixit: Domine, quid me vis facere? 7. Et Dominus ad eum: Surge, et ingredere civitatem, et ibi dicetur tibi quid te oporteat facere. Viri autem illi qui comitabantur cum eo, stabant stupefacli, audientes quidem vocem, neminem autem videntes. 8. Surrexit aulem Saulus de terra, apertisque ocu/is nihil videbat. Ad manus autem illum trahentes, introduxerunt Damascum. 9. Et erat ibi tribus diebus non videns, et non manducavit neque bibit. 10. Erat autem quidam discipulus Damasci, nomine Ananias: et dixit ad illum ín visu Dominus: Anania. At ille ait: Ecce ego, Domine. 11. Et Dominus ad eum: Surge, et vade in vicum qui vocatur Rectus: et quiere in domo Jud: Saulum nomine, Tarsensem: ecce enim orat. 12. (Et vidit virum Ananíam nomine, introeuntem, et imponentem sibi manus ut visum recipiat. ) 13. Respondit autem Ananias: Domine, audivi a multis de viro hoc quanta mala fecerit sanctis tuis in Jerusalem; 14. Et hic habet potestatem a principibus sacerdotum alligandi omnes qui invocant nomen tuum. 15. Dixit autem ad eum Dominus: Vade, quoniam vas electionis est mihi iste, ut portet nomen meum coram gentibus el regibus et filiis Israel.

208 toU Óvóp.a tóc uou Taft. 17. 'ATA0Év c& Avavíac xal kla7,A0ev clo cv olx(av, xai ériOelo ér^ abcóy. cà y tipa eirey* XaoUÀ doe) o, 6 xópio, dríccva)x£v je, "InsoUq 6 óg0tiq cot dv «5; Mi 5 Tipyou, órex, dva 6A Enc xal xÀro0T rvtüp.axos (tov. 18. Kal eóüévx dxérecav dro tiv Óg0n)qusv aócoU &x; AeriBec, dv CA elév t£ xal ávaaco 26amclotn19, xal AaÓv vpoy?v dvloyuatev. "Exyévexo 5à pex tv dv Aapaoxlp janv fi£oac stvdc, 20. xal £ft dv tai; cuvaywoyate ÉxXjpugctv cov "IncoUv, 6x obtóc dovw 6 víóc coU OtoU. 31. "E£(ovavro 52 mávteg ol dxouovtsc xal ÉAsyovO5 obxé dev 6 ropfjca« Év "ItpoucaY sa. rouo émixaXouj£vouc 1$ Óvop.a t0UTO, xai Poe el; touto DXÀu Oev Coa. Ge3spiévouc abtouc dydvn éxi roUc dpyiepeis; 92. XZaüAo, 6h uü)Xov évtBuvajioUto xal cuvéyuvev touc "Ioudaíouc touc xatouoUvra iy Aajiagxio, gup.66d 8x obxóc dot 6 Xptetoc. 23. 'Q« 83 énx)mpoüvto fiuépat lxavat, cuvtOouAeUcavo oi '[ouGatot &veletv abtov' 24. éyvoo0r, 83 c. Eadup dj émi6oU3) abtói. mxapevnpoUvro ÓÀ xal vàq mUÀae $éoac t& xal voxtó, Orwe aüvóv dv£)catv: 95. AaÓóvie, Ob abxóv ol ia0wral vuxtóc Ok coU vel oue xaÜ0Tzxav abcóv 4 aXacavtto iv ampi. 38. IIapayevóptvo, 5 év 'Itpouca3g. émi(patev xoAAdcÜat vot; uam catc* xal rávtto époboUvro aütóv, p3, mavedovtes Ux éoly ame. 37. Bapva6ae 8i ira Óóuevoc a010y "jyaTtv moe vob; dmosidÀouc, xal OwyX,caro aítoig TUX dv 1 686 e(5ev Tov xuptoy xal 6x dart aot, xal T iv Aau.xaxi) éxadpnauisato Éy xà óvópat "Insoo. 25. Kal jv pec! abi ela mopeudievos xal xrroptuó[u£vos elc "ItpoucaA3js xal madpratatousvos àv tà óvopax 700 xuplou, 29. EA dut x6 xal cuve(eet pix coUo "EXAnvtocac: ol Bà éxey e(pouv dveXeiv abtóv. so. "Extyjvóvtsc 8à ol d36 gol xavjyayov. abvóv elc Katcapsiav xal i£anéaveav sic Tapaóv. 31. H. uiv oov bo mela xa0' Anc xr "IovSalac xal T'oAua(a xoi Xapapelac eUyev elpfvnv, olxoSou.oup£vr, xai voptuouévr 1i) 660 toU xuplou, xal 7j rapaxActt toU. Éy(ou tveóp.a voc érÀmOuvero. 32. "Eyévexo &à IIéxpov Bupyóusvoy 5i mávruv xaeJOriv rpbc coUc &ylouc voUc xavotxoUvrac AubOav. 33. Ebprv 88 dxei dy0purróv «wa Óvóp.axt Alvéav H4 lxv óxxà) xaxaxs(psvov évl xpabácvrou, 5 3v rapaAeAup-£voc. 34. Kal einev abeo 6 IIéxpoc: Alvéa, idca( cs 5 xoptoc "Incoüc Xpwró«: dvdavr&t xal evpiuaov ctavti. xal e£00Éuc Avíote: IIPAEEIZ AITOZTOAQN. 6€. 16. éyà yàp Ómo)e(Lo abr 8ca Dr aUcbv Crlp | 16. Ego enim ostendam illi quanta oporteat eum pro nomine meo pati. 17. Et abiit Ananias, et introivit in domum; et imponens ei manus, dixit: Saule frater, Dominus misit me Jesus qui apparuit tibi in via qua veniebas, ut videas et implearis Spiritu sancto. 18. Et confestim ceciderunt ab oculis ejus tanquam squama, et visum recepil, el surgens baptizatus est. 19. Et quum accepisset cibum, confortatug est. Fuit autem cum discipulis qui erant Damasci, per dies aliquot. 20. Et continuo in synagogis preedicabat Jesum, quoniam hic est filius Dei. 21. Stupebapt autem omnes qui audiebant, et dicebant: Nonne hic est qui expugnabat in Jerusalem eos qui invocabant nomen istud, et huc ad hoc venit ut vinctos illos duccret ad principes sacerdotum? 22. Saulus autem molto magis convalescebat, et confundebat Judieos qui habitabant Damasci, affirmans quoniam hic est Christus. 23. Quum autem implerentur dies multi, consilium fecerunt in unum Judzí ut eum interficerent. 24. Note autem facte sunt Saulo insidiee eorum. Custodiebant autem ef portas die ac nocte ut eum interficerent. 25. Accipientes autem eum discipuli nocte, per murum dimiserunt eum, submittentes in sporta, 26. Quum autem venisset in Jerusalem, tentabat se jungere discipulis: et omnes timebant eum, non credentes quod esset discipulus. 27. Barnabas autem apprehensum illum duxit ad apostolos; et narravit illis quomodo in via vidisset Dominum, et quia locutus est ei, et quomodo in Damasco fiducialiter egerit in nomine Jesu. 28. Et erat cum illis intrans et exiens in Jerusalem, et fiducialiter agens in nomine Domini. 29. Loquebatur quoque gentibus, et disputabat cum Grecis: illi autem quarebant occidere eum. 30. Quod quum cognovissent fratres, deduxerunt eum Caesaream, et dimiserunt Tarsum. 31. Ecclesia quidem per totam Judazam et Galileeam et Samariam liabebat pacem, et tedificabalur ambulans in timore Domini, et consolatione sancti Spiritus replebatur. 32. Factum est autem ut Petrus, dum pertransiret uníversoa, deveniret ad sanctos qui habitabant Lyddze. 33. Invenit autem ibi hominem quemdam nomine J£ neam, ab annis octo jacentem in grabato, qui erat paralyticus. 34. Et ait illi Petrus: Enea, sanat te Dominus Jesus Christus: surge, et sterne tibi. Et continuo surrexit.

ACTUS APOSTOLORUM. X. 35. xal elóqv aurbv mdvteg oí xatouxoüves; AóBSav! xal vóv XZapóva, olttvec Enéctpejav dnd cov xÜptov. 36. "Ev 'Iórrr S£ ci; Xv uatrpia óvóavt Ta60d, 3$ Supumvevou£vn Merat Aopxdc aÜvs, 7v mÀxipns Epqwov. d-ya0ív xai dAenocuvóv v Exoltt. 37. "Exévexo 86!v tai fif pau dxelvaig dc0cviloacav a)rlv dro0nweiw Aoucavrto Ó& ÜüÓwxav aóüvhv dv x) Ürepoxp. 38. "Eyyüc 5» odo Aubbv «T Dr, of ua6mtal &xoucavrec Oct IIérpoc àoxlv dv aóxf;, dréoveQOav. 500 dvbpac poc a0 tov raoaxaAo0vcec M3, óxvi,oac OwAüetv Éoxc uv. 39. 'Avagráe 9 IIexpoc avvzjA0tv aücoic: Óv mapatvÓp.vov àvárvayov elc t6 Ümtpipov, xal mepi£acasav aórQ Tdcai a y7pat xAaíoucat xal PmieuxvOpuevat yrr&vac xat lp.dctx, 60a Erolet ues! abcSv o0ca f) Aopxd«. 40... "Ex6a)ow 6: xavcaq £o 6 ITéxpoc 0cl, cà yóvaca mpogrobato, xal émozpéjac mpoe 10 aiia eixev- Ta60d, dvda rf. 4$ 88 Tivotev cob óg0n) uoUo abt7i xal iBouca cov IIéxvpov &vexdOiotv. 41. Aou 8t aot7j 4elpa dvíatrotv abf», xal quvíicac vouc áv(ouc xal vàc q5jpa« xapéavaotv aoc) Go 72v. 42. Fvootby Ó£ 2vévexo xa0' Oz 7 "Iónrmc, xal Én(attucav ToXÀol Eri cov xóptov. 43. " Ey£vexo 8$ adcóv fiu£pa ixav&q jetvai £v "Iówzy, vao& twt Xiuuovt Bupost. l. I. 'Avhp 5€ ci 3v iv Kawapt(a óvopati KopvijAtoc, Éxavovtápyre Ex anelone 77 xaAougévne "Icaocre, 2. tüctÓ:; xai goboup.svoc tv Üróv cuv mavtl tQ obup aUtoU, mouov ÉAemp.ocuvaq XoÀÀk, t6) ÀaQ) xal Osóp.evo coU Ücou Duk mavtóc: 3. elócv £v ópdp.amt gavepox,, óoael óopav ivdienv vic fuÁpuc, drysAoy xoU ÜtoU elaeMOvra mpOc aUtóv xal slxóvra. abso KopviAuse. 4... 'O 81 áxevicac abxip, ligo6oc evéusvos eirev- TI lortv, xüpi; eirtv 82 abtüx Al mrpoctug al cou xal aí Éerocóvat cou. dv£Gsav slc juvnuóouvov ÉpmpocOsv «00 Ocoo. 5. Kat viv. mépspov. dv6pa« clc " Iórmzv xal u.exdappa Zipguova «wa óc érxaAeicat IIé:poc: €. oUroe Eevilexat nep EXí(uovi «wt Bupoti, u daxly olx(a xapk 0d)accav: obroc Aa)ioet aot c( o£ Oct Trotslv. 7. 'Q« 83 dr Oev 6 dryeloc 6 Jav a0, qyvádac 800 xiv olxexo)v abroU xai acpattortrv £00667, tiv TpocxapttpoUvttov UtOD, 8. xal éEinrmodpevoc abro drravra ámfateiÀev aotoU £l; cv "Iórmnvy. 9. T7 9 iraípiov 6Sovropoóvzov ixelvov xai 57; rójet érpitóveoy dvé&r I1écgoc ix 10 Spa: mpoosutaa0a. rept tpav Éxvnv. NOY. TEST. 209 35. Et viderunt eum omnes qui habltabant Lyddee et SaTOD£; qui conversi sunt ad Dominum. 36. In Joppe autem fuit quedam discipula nomine Tabitha, quae interpretata dicitur Dorcas. Hzc erat plena operibus bonis, et eleemosynis quze faciebat. 37. Factum est autem in diebus illis ut infirmata moreretur. Quam quum lavissent, posuerunt eam in ccenaculo. 38. Quum autem prope esset Lydda ad Joppen, discipuli audientes quia Petrus esset in ea, miserunt duos viros ad eum, rogantes: Ne pigriteris venire usque ad nos. 39. Exsurgens autem Petrus venit cum illis. Et quum advenisset, duxerunt illum in ccenaculum; et circumsteterunt illum omnes viduz flentes, et ostendentes ei tunicas el vestes quas faciebat illis Dorcas. 40. Ejectis autem omnibus foras, Petrus ponens genua oravit; et conversus ad corpus, dixit: Tabitha, surge. At illa aperuit oculos suos; et viso Petro, resedit. 41. Dans autem illi manum, erexit eam. Et quum vocasset sanctos et viduas, assignavit eam vivam. 42. Notum autem factum est per universam Joppen; et crediderunt multi in Domino. 43. Factum est autem ut dies multos moraretur in Joppe, apud Simonem quemdam coriarium. X. 1. Vir autem quidam erat in Caesarea, nomine Cornelius, centurio cohortis quz dicitur Italica, 2. Religiosus ac timens Deum cum omni domo sua, faciens eleemosynas multas plebi, et deprecans Deum semper; 3. Is vidit in visu manifeste, quasi hora diei nona, angelum Dei introeuntem ad se, et dicentem sibi: Corneli. 4. At ille intuens eum, timore correptus, dixit: Quid est, Domine? Dixit autem illi: Orationes tue et eleemosynae | tuze adscenderunt in memoriam in conspectu Dei. 5. Et nunc mitte viros in Joppen, et accersi Simonem quemdam qui cognominatur Petrus: 6. Hic hospitatur apud Simonem quemdam coriarium, cujus est domus juxta mare: hic dicet tibi quid te oporteat facere. 7. Et quum discessisset angelus qui loquebatur illi, vocavit duos domesticos suos, et militem metuentem Dominum ex his qui illi parebant. 8. Quibus quum narrasset omnia, misit illos in Joppen. 9. Postera autem die iter illis facientibus, et appropinquantibus civitati, adscendit Petrus in superiora ut oraret circa horam sextam. j4

210 10. "Eyévervo 0à npóemetwoq xai Tüs)ev yrocac0at mapacxeuatóvrtv 83 Axelvoyw Értaev Em abrbv Ixavacu, 11. xal Üsopei 1v odpavóv dvetyju£vov xal xacabatvov GxtUÓq vt (i, dÜdvmv pitydXrv, xÉccapoiw doya xa0i£p.evov 2E oópavoU ev tT, 76, 12. dv Ó ónzpysv mdvra và verpumoóa xal Éprerà 77s y7ic xal msxstv& v0U o0pavoo. r5. Kod dy£vexo quv)) toóq a0xóv: 'Avaara, IIéxpe, 0Ucov xal pd yt. i4... 'O 92 IIéxpoc eirev: Mrapx, xópu, &xc o08ímote loaov x&v xowóv xal dxdÜnprov. 15. Kal oov sav éx Üsurépou mpóc aütóv: "A 6 Ocóc dxaOdproev ab ui) xolvou. 16. ToUro 9i éy£veco dri vol, xal e000 dveYr gU 1b ax£Uoq &lc tóv oüpavóv. 17. "Le 53 dv éavxi) Denmóper 6 ITévpoc t &v e, b Gpaq.a 8 elBev, (Bo0, ol dvBpec ol &meocaAévot dm rou KopvrAlou &upurtioavrtc TÀv olx(av 100 Xiuuvos énéevacav dn xbv TruÀOva, 18. xal quvijcaveec émuvüdvovro, sl Ziuv Ó émixa Aoop.evoc Ilécooc év0a8e Geviterac. 1». Tou. 32 IIérpou Ouvüuptoupévou Tept toU ópapaTOG Elxev 10 myeUpA aócà [900, &vàpte 1peis Cntouciv G£' 30. 'AXÀX dvdcta, xaxabnt, xai rropeuou güv autotc univ Buxxowópuevoc, vt Éyio dxéava)xa. aoro. at. Kataó&c 5 ITéxpoc mpóc touc dvópac elrev: "I8o0, dy elc Óv Unxeltt clo 5$ alvi 0v fjv rapeoxs; 22. Ot 8b c(rrav: KopvAuox Éxarovrapy me, dv^p ó(xatoc xal goboUpsevog tbv Ütóv, puxprupouj.evóg v& Umo &Xou xo3 Éüvouc x&v "IovBalov, iy pnuaictn 0n dyy£Aou áyiou uexaTépyacüa( ct slo xov olxov aótoU xal dxoücat fata mapk coU. 33. Eloxo)scáptvo oüv aütou, éLévisev. TT; 3b éraópioy dvacvác EEzAOEv oov aUtotc, xai Tiv£Q TOV 48A qv civ dm "Ióremrc evv?jA0ov abtü. 24. T5, 93 éxaípiov. eloA0sv el; cv Kataptiav $ 5$ Kopvijuex v vpoaSoxGv aóroUc, guyxaAscdq.evos oU GuYyev£ts aUtoU xal touc dva yxa(ouc qQUiow. 95. "ac 53 dyévero xoU siceXOeiv vov IIctgov, cvvavTícag abro 6 KopváAvc T&aav irl touc móOa mpoctXUVT|CEV. 26. 'O 5? TIéxpoc Tjyetpev aücóv. Aéyov: 'Aváavnüc xal éyà aó1óq dvOpurróc eli. 97. Kal ouvop. iiv aóc&? ela) A0av, xal sóplaxet auveAnAuótac ToÀAoUc" 98. Épr te mpix abvoUg "Yyti, éríotacte, éx, d0£utxóy. deviy dvBpi "IovSaltp xoXAitoOn 1j pocépy ecOau doque xáp.ol forieevó 0£bc um3Éva. xowàv 1j àxdOaptov Aérew. dvOpurrov: a9. O05 xal dvaveidprimux 300v. gta mrepigüic. muvOdvoj.at ov (vt Aotp esemépopac8é par; 30, Ka & KopviAtoc Éon: "Amo cripta husfpac p£Jt va cre Te pac Tpanv chr évdtwv pav Tpogtuyó| IIPAZEIZ AIIOZTOAQN. T. 10. Et quum esuriret, voluit gustare. Parantibus autem illis, cecidit super eum mentis excessus: 11. Et vidit celum apertum, et descendens vas quoddam velut linteum magnum, quatuor initiis submitti de ccelo in terram, 12. In quo erant omnia quadrupedia et serpentia terrse et volatilia coeli. 13. Et facta est vox ad eum: Surge, Petre; occide, et manduca. 14. Ait autem Petrus: Absit, Domine, quia nunquam manducavi omne commune et immundum. 15. Et vox iterum secundo ad eum: Quod Deus purificavit, tu commune ne dixeris. 16. Hoc autem factum est per ter; et statim receplum est vas in ccelum. 17. Et dum intra se hiesitaret Petrus quidnam esset visio quam vidisset, ecce viri qui missi erant a Cornelio, inquirentes domum Simonis, adstiterunt ad januam. 18. Et quum vocassent, interrogabant si Simon qui cognominatur Petrus, illic haberet hospitium. 19. Petro autem cogitante de visione, dixit Spiritus ei: Ecce viri tres quarrunt te: 20. Surge itaque, descende, et vade cum eis nihil dubitans: quia ego misi illos. 21. Descendens autem Petrus ad viros, dixit: Ecce ego sum quem quaerilis: quae causa esl propter quam venistis? 22. Qui dixerunt: Cornelius centurio, vir justus el timens Deum, et testimonium habens ab universa gente Judzeorum, responsum accepit ab angelo sancto accersire te in domum suam, et audire verba abs te. 23. Introducens ergo eos, recepit hospitio. Sequenti autem dje surgens profectus est cum illis; et quidam ex fratribus ab Joppe comitati sunt eum. 24. Altera autem die introivit Ceesaream. Cornelius vero exspectabat illos, convocatis cognatis suis et necessariis amicis. 25. Et factam est quum introisset Petrus, obvius venit ei Cornelius, et procidens ad pedes ejus adoravit. 26. Petrus vero elevavit eum, dicens: Surge; et ego ipse homo sum. 27. Et loquens cum illo intravit, et invenit mullos qui convenerant; 28. Dixitque ad illos: Vos scitis quomodo abomipatum sit viro Judzeo conjungi aut accedere ad alienigenam: sed mihi ostendit Deus neminem communem aut immundum dicere hominem. 29. Propter quod sine dubitatione veni accersitus. Interrogo ergo quam ob causam accersistis me? 30. Et Cornelius ait: A nudiusquarta die usque ad hanc

ACTUS APOSTOLORUM. X. u£vog dv tip obuo uou, xai l3ou, dv éavr, évorióv jou. | horam, orans eram hora nona in domo mea; et ecce vir stetit £v dori ct Aa geo xal gnstv si... KopvAue, elonxoucOn 5, rtpogevy y aou, xal ai &enocóvat cou ZkvioUnaxv Pwortov ToU OroU. 33. IHépuyov oov ele" Iózreny xal uevaxaeaat Xipunva óc dux eieas [Téspoc: oUto« Eev(Le vat £v olxiq Zípunvos Bupate; rrapà 0aXaccav. 33. "EEavc i oov Ensyya mob o£, 60 t£ xa)ox &rolnGüq TaQXYEVOp.EVOG. VUV QUV rdvtec fusi Pvortóv cou mdoecuev dxoUcat ndvra cà mpogrerayufva cot dmà TOU Xupiov. 34. "Avotac 5$ IIérpoc 45 oróua abroU cirev: "Em dAnfe(ac xavaAauÓdvopat, &rt oUx lovi tposwmoMvtr, 5 Ocóc, 35. dÀÀ' dy mavit Éüvex 6 oo6oUpevoc aoróv xal dpyatóp.evoc Suxatooóvzy Ótxvác £ovtv abt: 38. tbv Aóqov dmécteUev oio vloto "opa, eoa vytAdzópevoc elpyjvnv 9x "Ipso8. Xptavoo: oUtóe £a ttv td yttv XUptoc. 37. "Yysiq olBace xo yevdj.evov (risa xa0* 8Xnc cT "[oS8a(ac* &pEduevov Y&p dx 17, l'aAca(ac pev «o Barcioua 6 exxiputsv "Iodvvr, 38. "IngoUv tóv dmà Natapé0, x; Éypiosv advóv 6 Orb mveupartt alo xat Ouvtput, 0c OrzOev eüepyetiv xat lejcevoc 7tdvra robe xavaduvacttuouévouc Unà ToU àix6óAoo, Gvt 6 Occ jv uev atoU39. xal Ápueic put propéc dapcev xdvroy Qv Emolnasv Év xe c5 qo)pq x&v "TouSalov xal 'IsgousoAsip.* óv &veiÀav xpeu.dgavtec mi EgÀov. 40. 'ToUcov 6 Occ Tiyetoev cj voler Aij£oa. xai Zwx£v aótóv Zu.gavT, vtv£c0nt, 4I. o) avt] cip Aat, dÀÀ& p.argrugty toic Tpoxeyetporovnpfvoi, ümà coU OroU fuiv, ofctveg cuvegávouev xai cuvemlousv adc) pevà 10 dvagt?jvat aüxüv. dx veXov. 42. Kal apr rysDav fiv xngütat cà Aa xal BtupaprópaaOat, Ut abvóc £ariw Ó pto fvoc Um xoU coU xpo) Cotto xal vexpov. «3. "Toóco vdvcec ol mpogTitat paprupoüntv, dora ápapruov Aa6tlv Btk vo0 Ovópurros adroU mávra tbv maxEUovta Elq aOtOv. a4. "Ex AnAoUvtog toU [éxpou «à fata vaUra, Énsaev «b mveUpx cb. Bqtov Énl rdvxao robe dxouovta 10v AOYov. 45. Kad dEfotnoav ol dx meptrop i, trol ot ovv7À0ov «io Iéxoo, &xt xat enl cà Ev 5$, Ücptk ToU mveUproc toU &yiou Axxéyurat: 46. Tjxouov yp adr Aaloóvtov yÀoccat; xat jeqaXuvóvttv tv Otóv. «7. Tóre. &xexp(ov, IIéxpoc: Mit 05. Un 5jvatat xtoÀUsa[ Tt ToU 3, BamrricOnvat ToUtoUc, olrtveq. cO xveUpua t) &yiov FAa6ov dic xal fjceic; 48. IIpocéralév vt a0vouc BarricOrvat iv cip óvóp.rm ante me in veste candida, et ait: 31. Corneli, exaudita est oratio tua, et eleemosyna tue commemorata sunt in conspectu Dei. 32. Mitte ergo in Joppen, eL accersi Simonem qui cognominatur Peirus: hic hospitatur in domo Simonis coriarii juxta mare. 33. Confestim ergo misi ad te; et tu bene fecisti veniendo. Nunc ergo omnes nos in conspectu tuo adsumus audire omnia quz:cumque tibi praecepta sunt a Domino. 34. Aperiens autem Petrus os suum dixit:In veritate comperi quia non est personarum acceptor Deus, 35. Sed in omni gente, qui timet eum et operatur justitiam, acceptus est illi. 36. Verbum misit Deus filiis Israel, annuntians pacem per Jesum Christum (hic est omnium Dominus ): 37. Vos scitis quod factum e&t verbum per universam Judeam: inciplens enim a Galilaea, post baptismum quod predicavit Joannes: 38. Jesum a Nazareth, quomodo unxit eum Deus Spiritu sancto et virtute; qui pertransiit benefaciendo, et sanando omnes oppressos à diabolo, qnoniam Deus erat cum illo. 39. Et nos festes sumus omnium quse fecit in regione Judeorum et Jerusalem; quem occiderunt suspendentes in ligno. 40. Hunc Deus suscitavit tertia die, et dedit cum manifestum fieri, 41. Non omni populo, sed testibus praeordinatis a Deo, nobis qui manducavimus et bibimus cum illo postquam resurrexit a mortuis. 42. Et pr&cepit nobis preedicare populo et testificari quia ipse est qui constitutus est à Deo judex vivorum et mortuorum. 43. Huic omnes prophetze testimonium perhibent, remissionem peccatorum accipere per nomen ejus omnes qui credunt in eum. 44. Adhuc loquente Petro verba hec, cecidit Spiritus sanctus super omnes qui audiebant verbum. 45. Etobstupuerunt ex circumcisione fideles qui venerant cum Petro: quia et in nationes gratia Spiritus sancti effusa est. 46. Audiebant enim illos loquentes linguis, et maguificantes Deum. 47. Tunc respondit Petrus: Numquid aquam quis prohibere potest ut non baptizentur hi qui Spiritum sanctum ac ceperunt sicut et nos? 48. Et jussit eos baptizari in nomine Domini Jesu ChriI4.

veU xuplou "IneoU Xpivou. 1óvt Jpertnoav abróv. Tpbc aócouc Buxpcetvan fjuepae vtvd«. IA. I. " Hxoucav 8? ol dróctoAXot xalot dótA gol ol vrec xar t^v Tou&a(av, 8vt xalvà Z0vn £ofGavro vov Aóvov coU 0£0U. 3. "Oxe 53 dvé6v IHécpoc elc "Ipousa) jp., 8uxplvoyto Tpo« autov ol ex rtepirop 3. Myovzec Ala xl eio 0e mpo« dvbpac dxpobuaciav Éyovxaq xat ceuvégayec adroic; 4. Apldpuevos à ITévpoc éEeziüevo aüvoi; «à xaOcLric y 5. "Evo Tjpnv év 9A "[órmn npoatvgóutvoc, xal £(8ov dv ixcaxdott Boa, xavabatvov axtUoc vt óx 00óvnv i£yáÀny vícaapew dpyaic xaüueu£vny éx soU. o0pavoU, xal 330v dypt Zpoo6. sl; v áxtv(cac xaxevóouv xal elóov cà Tvetpdito0a t7 Y? xal xà nola xal «à éprexà xal cà mrevevá voU epa vou. 7. "Hxouca 5b xal uv Atyoóonc pot Avacca, IIéxpe, 8ucov xai qt. 8. Eixov 5£- MujapéX, xópt* 8v xowbv 1j dxáOaptov odó£rtote elo. 0sv clc vo avOpsa. jov. 9. "AmexolOv, 63 ouvi) ix Otuxfpou £x toU obpavou*À 6 Orc ixaÜaptctv cv 3) xolvov. 10, Touro 53 éy£vero dr tplc, xal dvearaa0, raÀtv &ravra elc Tov oopavóv. tt, Kal i$oo, iautzc vpric dvópec Emfovacav éri vv olx(av dv f, Tjunv, ántotalu£vor án$. Katcapslae 1px ud. 1s. Elmey 53 «b mveUpd. ot ooveAOslv aocolc univ Buxxprvdp.evov. 300v. 3À cbv dol xal ob £2 dOsigol obxot, xal elovjAüop.ev elc xv olxov coU dvOpóc. I3. "Am yyedev 9d fiiv, mox e(Oev cóv dyveÀov dv Tij obuo aüroU cra0fvra xal elmóvra. abri * 'AnóavtiÀov elc "Iórtmv xai ueváreusjas. Z(guova. 10v érixaAoop.evov ITéxpov, 14. 6; Aadioet prata moie a£, dv ol; aw 0jow cb xal müc 6 oixóq gou. 15. "Ev 81 «6 dp£aa0a( ue AaAeiv Énectv to mveUpa Tó &ytov ér aütoUc, GoTep xai ày' fuac £v doy. 16. "EuvácOny 8$ «oU f/uavo; xoplou ó&x« EXeyev: "Imdvvac iiv i6driev Ua, Getz 5$ Bamtio0riatc0e dy nyeópati &ylo. 17. El oóv «3v lonv Ompsd v ÉOrxev adcolc 6 Üsbc (uc xal fjpiv Ti cceUcaGty ér xov xóptov "IncoUv Xputov, b'tà «(c Tjumv Buvacbe xwXUcat rov Otóv; 18. 'Axoucavte, 0b taUra foUgacav, xal d$0sacav «bv Ocbv Aéyovcec* "Apa xal oic Éüveoty 6 Oebc c], pecdvouxy Éboxev elo Qwrv. 19. Ot ply oov Oxo rapéveto dnb 1T, OA spec T qevou£vnc xd Zregdvo AiA8ov Éoc Gowbxrg xat KuTou xal 'Avrtoy elec, urnosvi AaAoSvree tbv Aóyov el p3J póvote "ovSatlou. IIPAEEIZ AIIOZTOALN. IA'. sti. Tunc rogaverunt eum ut maneret apud eos aliquet diebus. XI. 1. Audierunt autem apostoli et fratres qui erant in Jud ea, quoniam et gentes receperunt verbum Dei. 2. Quum autem adscendisset Petrus Jerosolymam, disceplabant adversus illum qui erant ex circumcisione, 3. Dicentes: Quare introisti ad viros preputium habenles, et manducasti cum illis? 4. Incipiens autem Petrus exponebat illis ordinem, dijcens; 5. Ego eram in civitate Joppe orans, et vidi in excessu mentis visionem, descendens vas quoddam velut linteum magnum, quatuor initiis submitti de colo, et venit usque ad me. 6. In quod intuens considerabam, et vidi quadrupedia terrae et bestias et reptilia et volatilia coli. 7. Audivi autem et vocem dicentem mihi: Surge, Petre; occide, et manduca. 8. Dixi autem: Nequaquam, Domine: quia commune aut immundum nunquam introivit in os meum. 9. Respondit autem vox secundo de colo: Qua: Dens mundavit, tu ne commune dixeris. 10. Hoc autem factum est per ter; et recepta sunt omnia rursum in colum. 11. Et ecce viri tres confestim adstiterunt in domo in qua eram, missi a Ceesarca ad me. 12. Dixit autem Spiritus mihi ut irem cum illis nihtl hzesitans. Venerunt autem mecum et sex fratres isti, et ingressi sumus in domum viri. 13. Narravit autem nobis quomodo vidisset angelum in domo sua, stantem et dicentem sibi: Mitte in Joppen, et accersi Simonem qui cognominatur Petrus, 14. Qui loquetur tibi verba in quibus salvus eris tu et universa domus tua. 15. Quum autem copissem loqui, cecidit Spiritus senctus super eos, sicut et in nos in initio. 16. Recordalus sum aulem verbi Domini, sicut dicebat: Joannes quidem baptizavit aqua, vos autem baptizabimini Spiritu sancto. 17. Si ergo eamdem gratiam dedit illis Deus sicut et nobis qui credidimus in Dominum Jesum Christum, ego quis | eram qui possem prohibere Deum? 18. His auditis, tacuerumt; et glorificaverunt Deum dicentes: Ergo et gentibus penitentiam dedit Deus ad vitam. 19. Et illi-quidem qui dispersi fuerant a tribulatione quae facta fuerat sub Stephano, perambulaverunt usque Phentcen, et Cyprum, et Antiochiam, nemini loquentes verbum, nisi solis Judaeis.

ACTUS APOSTOLORUM. XII. 15. "Hoav 5£ twee éE abt dvópec Kónpiot xo! Kvgnvatot, olcwec slati0óvveg el; "Avrioyetav EAdAouv xal mox touc "EXXwvae, tüavqe)iouevot xüv. xuptov "'Inooov. 21. Kal v jgslp xuplou pez aociv, roAóe 1t dpiOuóc 6 mioteócac Er£avoelev Erxl «ov xüpiov. 23. '"Hxouc0s 51 6 Xóyoc elc cà Qa. te 2xxAmotaq t7 dv "IepoucaY3j. rtpl aücüv, xat i&anéovtAav Bapvabav Éux; 'Avrtoy elac 33. Óc mapayevop.evog xal inv cv ydptw T^v ToU 0coU Pyaoz, xal mapexaÀet ravrag Tj TpoüÉécsi cT xapó(ae mpocuévety v «(6 xuplo, 24. 65 dv dv da05c xal r)vjonc mveUj a toc &ylou xal n(ateux. xal mpoostéOn Óy Aoc ixavoc 16 xuptto. 25. 'EP7A0cv 35 elc Tapoóv 6 Bapvá6ac dvalnt7,oat ZaQov, xat £üpav aitov 7 yavev el; Avr euxv. 26. 'Exyévexo 5£ aütooc ivixutóv Xov auva/OTvat dv t7 ixxÀvaía xal &ibatat Oy Aov Íxavov, zpniaticat ce pov év 'Avztoyela too pamtàc Xpwrixvouc. 37. 'Ev 1autauc 96 cato fiaépai, xaxrA8ov dro 'ItpocoÀup.ov TpoyTixat elc 'Avttogetav. 28. 'Avactue 0» elo &E abrOv óvd.axt "Ava6oc £afIatvev Oi coU. Trveuparoc Aupbv. uevanv ué)Àet ÉctcOat £o' GXxv v) olxoupévny* ficte £yévevo ért Koav(ou. 39. Tóv 53 pa6n:Gv xaÜn rümoptitó vw, Opisav Éxaacoc tiq Otaxov(av méjsjac vot. xatotxoüciy dy 17) "Iouyóata dSeAgotc: 30. 8 xai éxoíncav droottÜAavrtc Tóc ToU mpsGOuc£pouc Dk y etpix Bapva6a xal XauAXov. IB'. 1. Kax' éxetvov 0à xóv xaipóv. éxé£6o)ev "Hoosvc 6 Bacuebe ck qetpac xaxüa «tvac 6v dro t7, ExxÀncaía. 2. 'AvetÀev. 82 "Idxw ov. xóv dBeAoov "Iodvvou 1axalpa3. lóív 53 6rt dpeatóv daxtv. voto "IovBalou, mpocé0ero cu)Ma6etv xal [léroov. 3cav 5b a fjfpat cv &tupv. 4. *Ov xal manc Ésvo el; ouAax/jv, mapaóoUe c£ccapcty xerpaD(ot, ovpatturüv ouÀdosew aor0v, Bouóp.evos iex có moy a dvaryacyeiv aoxbv xi Aa. - &. 'O uiv oov IIéxpoc écnpttro 2v cT, quAaxT;* mpocsuy, 8à Xv éxeevo; vwvoj£vr, omo 5s bxXnsíac mpàc 1àv 0cv oro aotoU. e. "Ove à jpye)ev npoaayeiv abtóv 6 'Hodn, 75 vuxtl éxelvy, 3v 6 IIézgcc xotuuop.£vos p.£xato O50 apa vuotó)v, OeBtudvoc &AUcectv Üuclv* póAaxés ve mpó cic 63pa« éxáípouv cÀv quÀaxTv. 7. Kal l3oc, d-ryeAXoc xupíou éco, xal gio Aag.dev dv x obojcrt: macdEag 08 jv mAeupkv 00 IItpou Tyetpev. aürüv Aéquv: "Avacta v tdyst. xal itíntaav ai &Aóctts ix 10v 4£tpàv aoToU. 218 20. Erant autem quidam ex eis viri Cyprii et Cyrenzi, qui quum introissent Antiochiam, loquebantor et ad Grasecos, annuntiantes Dominum Jesum. 21. Et erat manus Domini cum eis: multusque numerus credentium conversus est ad Dominum. 22. Pervenit autem sermo ad aures Ecclesie qua erat Jerosolyinis super istis; et miserunt Barnabam usque ad Antiochiam. 23. Qui quum pervenisset, et vidisset gratiam Dei, gavisus esL; et hortabatur omnes in proposito cordis permanere in Domino: 24. Quia erat vir bonus, et plenus Spiritu sancto et fide. Et apposita est multa 4urba Domino. 25. Profectus est autem Barnabas Tarsum, ut qusreret Saulum: quem quum invenisset, perduxit Antiochiam. 26. Et annum totum conversati sunt ibi in ecclesia; et docuerunt turbam multam, ita ut cognominarentur primum Antiochiz discipuli, Christiani. 27. In his autem diebus supervenerunt ab Jerosolymis prophete Antiochiam; 28. Et surgens unus ex eis nomine Agabus, significabat per spiritum famem magnam futuram in universo orbe ter. rarum, qua facta est sub Claudio. 29. Discipuli autem, prout quis habebat, proposuerunt singuli in ministerium mittere habitantibus in Judaea fratribus: 30. Quod et fecerunt, mittentes ad seniores per manus Barnabee et Sauli. XII. f. Eodem autem tempore misit Herodes rex manus ut affligeret quosdam de ecclesia. 2. Occidit autem Jacobum fratrem Joannis gladio. 3. Videns autem quia placeret Judeis, apposuit ut apprehenderet et Petrum. Erant autem dies azymorum. 4. Quem quum apprehendisset, misit in carcerem, tradens quatuor quaternionibus militum custodiendum, volens post pascha producere eum populo. 5. EL Petrus quidem servabatur in carcere. Oratio autem fiebat sine intermissione ab ecclesia ad Deum pro eo. 6. Quum autem producturus eum esset Herodes, in ipsa nocte erat Petrus dormiens inter duos milites vinctus catenis duabus; et custodes ante ostium custodiebant carcerem. 7. Et ecce angelus Domini adstitit, et lumen refulsit in habitaculo; percussoque latere Petri, excitavit eum, dicens: Surge velociter. Et ceciderunl catena: de manibus ejus.

214 s. Elxev 82 6 dyyeAoc pix abtóv- IIepitjooat xoi Gróbnca: vk cavÓdAut cou. Émoíngsv 5i obtwx. xal Aétex aócGo * IIepióaAo0 0 lidrióv aou xal áxoAod0t. pot. 9. Kal ev JxoXou0e abvO, xal oóx 79d 0n dXrüéc dovtv 10 vtvóttvov Oi&. 00. dr yÉAou - BBÓxec 52 6oaua BAeretw. 10. Au0ó0vci, O3 mort xal ÓOtutfpav QuAax?v YÀ0uv ml hv vóÀnv rhv cO nov 73v Q£poucav slo ev ToÀtw, Tct abropdcr "ivolyr, aütoiq * xal ddiaAüóvceo mponA0ev Dugmv pav, xal eü0ktoq Grx£atn 6 d'ryeXos dT aUtOU. I. Kal & Tlézpoc dv áauxi) vevópevoc elxsv: Nov ol8a dAnf, rt dEnrfaveUev Xóptoc tv dYyeXov atoU xai éEe[Aavo ue ix. yetpoc "Hoo3ou xal ix. xdorc 17; rpoaboxla« 1oU AaoU xà '"Iovóatov. 12. Xovidoy *& 30e Pl m) olx(av cc Mapía, Ti wntpoe "Iodvvou coU dmuaAouufvou Mdpxou, ob 3cav ixavol GuvTÜpotaus£vot xal vtpoctvyouevot. 13. Kposcavro, Óà aócoU Tv ÜUpav toU TuAGvog Tpo07jÀ0ev rcaiólaxy, ómaxoUcat, óvop.ami "Poon. 14. Kol éxtqvoUsa cv quviv coU IIécpou do «7 X208 ox 7jvodisv vov muAdva, slaópapoUca O6 dríyt«v. Écxavat «àv. IIévpov moo x00 fuAivoc. 15. Ot 8E npoc abc? £a v* Maívz. 4 2i ÓicyuplCero obxux, yet. ot E eav: *O deos aóc00 Zaxiv. te. *O óà Ilérpoc iné£pavev xpoóov- dvolLavesc 52 El6av aUxóv xat éf£ovrcav. 17. Kacacríca, 5à abvoi «Tj yep cuv Bmyrádaro TG Ó xüptoc ébyjyayev aütóv x t7 QuAax7e, rnév vt^. AnayyeDate "laxo6o xxi roig dórAgol; vaUca. xal dleA00v £ropeU, clc Extpov 1ómov. 18. l'evou£vzc 83 fgfpac 3» cdpagoc oüx óMyoc dv vol Gvoa tto)xaio, vi dpa Ó TIévpoc éyévero. 1:9. "Hoon; 93 uvjsac aótov xat yg) rüpov, dvaxplvag ToU, quAaxae éxéieuctv dmayÜTvat, xal xa£A00v dvo 17 "IovSa(ac cl; Kawdprtav 8zpibev. 20. "Hv 83 Quuopxyóv Tuplot, xai. ibow(ot;- 61oÜuua85v 8i mapZcav mpóc auróv xal me(cavte, DAaGov, 10v Imi coU xotvyvoe toU Bacuén, T roUvto clpy. vn Ot& vo xp£qeo 0a 1k opa ajvüv dvo Tz; BaciAx. 21. 'Taxz5 33 4u£pa 6 'Hod8nc évBucdutvos dota BacOuxyjv, xaf(cae Éri voU Bruaro Enumyóort voix GUTOUG * 22. 6 6b Oso Értegoovec. coU quai xal oüx dvOpoT9U. 33. llapay pua 03 éxavalev a0vóv dvryeAoc xupiou dv0' Qv oUx £boxev vv. Dobav cO Ütip, xai Yevopievos axxo porcoc éébutev. 24. 'O 88 Xovoc toO xuplou nübavev xat énÀv0Uvero. 25. Dapvaóac 8& xal XZaUAoc bm£avpstjav dmo 'IspoucaXg mÀmnpocavttg vv Dixxoviav, Gupmapaa6ovxec Ioavvz,v vov értxAnfévta. Mdpxov. IIPAEEIZ AIIOXZTOAQN. IB. 8. Dixit autem angelus ad eum: lPraxingere, et calcea te caligas tuas. Et fecit sic. EL dixit illi: Circumda tibi vestimentum tuum, et sequere me. 9. Et exiens sequebatur eum, et nesciebat quia verum est quod fiebat per angelum: existimabat autem se visum videre. 10. Transeuntes autem primam et secundam custodiam, venerunt ad portam ferream quiae ducit ad civitatem; quae ultro aperta est eis. Et exeuntes processcrunt vicum unum, et continuo discessit angelus ab eo. 11. Et Petrus ad se reversus dixit: Nunc &io vere quia misit Dominus angelum suum, et eripuit me de manu He rodis, et de omni exspectatione plebis Judieorum. 12. Consideransque venit ad domum Marice matris Joannis qui cognominalus est Marcus, ubi erant inulti congregati et orantes. 13. Pulsante autem eo oatium janue, processil puclla ad audiendum, nomine Rliode. 14. Et ut cognovit vocem Petri, prz gaudio non aperuit januam, sed intro currens nuntiavit stare Petrum ante januam. 15. At illi dixerunt ad eam: Insanis. Illa autem affirmabat sic »e habere. Illi autem dicebant: Angelus ejus est. 18. Petrus autem perseverabat pulsans. Quum autem aperuissent, viderunt eum et obstuperunt. 17. Annuens autem eis manu ut tacerent, narravit qucmodo Dominus eduxisset eum de carcere, dixitque: Nunliate Jacobo et fratribus hzec. Et egressus abiit in alium locum. 18. Facta autem die, erat nou parva turbatio inter milites, quidnam factum esset de Petro. 19. Herodes autem quum requisisset eum et non invenisset, inquisitione facta de custodibus, jussit eos duci; descendensque a Judaea in Caesaream, ibi commemoratus est. 20. Erat autem iralus Tyriis et Sidoniis. At illi unanimes venerunt ad euin, et persuaso Dlasto qui crat super cubiculum regis, postulabant pacem, eo quod alerentur regiones eorum ab illo. 21. Statuto autem die Herodes, vestitus veste regla, sedit pro tribunali, et concionabatur ad eos. 22. Populus autem acclamabat: Dei voces, et non hominis. 23. Confestim autem percussit eum angelus Domini, eo quod non dedissel honorem Deo; ct consumptus a vermibus, exspiravit. 24. Verbum autem Domini crescebat et multiplicabatur. 25. Barnabas autem et Saulus reversi sunt ah Jerosolymis expleto ministerio, assumpto Joanne qui cognominatus est Marcus.

ACTUS APOSTOLORUM. XIII. IT". t. "Hoav 9d dv 'Avttoycla xacà cv obcay ixxAnslav Toy; tat xal 6igoxaAot, dv olc Bagvd6ac xal Xuyeov 6 xaJospusvoc Ntyep, xal AoUxtoc 6 Kupryvaioc, Mavatv *t "Hou80ou toU. vtvpdoyou auvtpopoc xal XaUAoc. 2. Atttoupyoóvvoy 0 aütv vü xuplo xal vnottuÓvtov eirev aüvotc cb mena cb Eyiov - 'Agopicate 5| pot vóv. ZaUAov xal vv Bapva6av elz x9 Épyov Ó mpocxÉX)vLat aotoUc. 3. 'Tórve vacttucavteg xai mpoctuLdpsvot xai dri9£vtto aótoi, 1àc yetoao dxé)ucav abtoUc. 4. AUrol uiv ov. bxrtepoyOlvreg nó. oU veio toU &vlou xavÀOov el; EeXsuxeuxv, éxeiü£v «€ &rémAeucay el; Kunpov. 5. Kal yevóucvot dv Zadaytw xavírj£)Xov tbv Xoyov *o0 0roU év xai cuvaevat; tóv "Iousalov: ety ov 6b xai "Iodvvnv tic 6taxov(av. 6. AtA0ívcec 82$ BXnv cv vioov dy ot Idgou Ebpóv 1tva dyópa payov tuSonpoy env "IovDatov, Ó Óvou.a Baptnaov, 7. É 7v oov. x dvüuráto Xepyío TlasAo, dvBpi GuvetQ). obxoc rtpooxaAeoduevoc Bapvd6av xoi EaUAov int enotv. dxoUcat xóv Xóvyov coU OsoU 8. dvOloraro 5i aüvoi; "EXópac 6 udyoc —- oUvwx; YXp utÜrppenveusvat à. Óvopa abro —, inY6v Óuacaxpéjax cov dvOUmavov dixo tT micttox. €. EaUAoc 06, 6 xal IlatXoc, rÀno0rl; Tvtüuatoe &ylou dxev(cac slc abcóv 10. &rev- xÀXon, mavtóc ÓdÀou xal m&Gc7Q baOvoupr(xc, vid Bta6oAou, 0y05 mdarc Buatocivae, o0 xax05 ÜOtacvpépow Xo 6Bo0c xuptou «c eüüe(ac. t... Kad vov Uo0, 4tlo xuplou xl o£, xat Éov ugs, 3) BAémov. cov fAtov dy pt xatpoU. mapagprud ve Enectv éx' aüxóv. dye xal axótoc, xal mepiayov fre y Etpa yo»roc. I». Tore. lXov 6 dv8Umatoc x5 vtyovóc ériactucev, ixrÀmocópevoc dr cj 99a) toU xup(ov. 13. "Ava Oévcic 61 dno 7c IIdgou oi repli IIaUAov 200v ei; IIépyv,v $7 IIapuAtac: "Imvync 91 dxogopice &n' adriv Ürdovpriev alc "IepooóAupa. 1. Ajrol 0À Gu Oovcec dvo c7; Tépyrnc maptrévovro tl; 'Avcoyeiay cr IIniolac, xal elceA0ovtto slq 3v cuv orp)v 57, foa x&v aa66dvwov ixdüicav. 15. Mex &à cv dvd-yvwowy toU. vop.ou xal tore Ttpoqtó)v dréavechav ol dpyouvderortot robo aütobc Aéyovttc* "Avbprc dB) gol, eC slo doct dv Ópiv Aoc xapaxAifGto TtpOc tov Aaóv, Aévers. 16. Avactk, 9à IEaUXo; xol xaractica v7j yttpi girev - "Avépsc "IopamAisat xal of gob6oojsvot tov Osóv, dxoUcae* t7. 'O ehe toU AaoU roo "IopaA. eA£zato voUc ravípac fiiov, xal vov Aaby Üpocty dv 3j rapouxía. 2v v5 Alyóntou, xal itv Boa (ovoc GurAo0 ZXyayev abcobc i$ abt, | 215 XIII. 1. Erant autem in ecclesia quie erat Antiochiae prophetae et doctores, in quibus Barnabas, et Simon qui vocabatur Niger, et Lucius Cyrenensis, et Manahen qui erat Herodis tetrarchze collactaneus, et Saulus. 2. Ministrantibus autem illis Domino, et jejunantibus, dixit illis Spiritus sanctus: Segregate mihi Saulum et Bárnabam in opus ad quod assumpsi eos. 3. Tunc jejunantes el orantes, imponentesque eis manus, dimiserunt illos. 4. Et ipsi quidem missi a Spiritu sancto abierunt Seleuciam; et inde navigaverunt Cyprum. 5. Et quum venissent Salaminam, prsedicabant verbum Dei in synagogis Judeeorum. Habebant autem et Joannem in ministerio. 0. EL quum perambulassent universam insulam usque Paphum, invenerunt quemdam virum magnum pseudoproplietam, Judeum, cui nomen erat Barjesu, 7. Qui erat cum proconsule Sergio Paulo viro prudente. Hic, accersitis Barnaba et Saulo, desiderabat audire verbum Dei. 8. Resistebat autem illis Elymas magus (sic enim interpretatur nomen ejus) quaerens avertere proconsulem a fide. 9. Saulus autem, qui et Paulus, repletus Spiritu sancto, intuens in eum, dixit: 10. O plene omni dolo et omni fallacia, fili diaboli, inimice omnis justitiae, non desinis subvertere vías Domiui rectas. 11, Et nunc ecce manus Domini super te, et eris caecus, non videns solem usque ad tempus. Et confestim cecidit in eum caligo, et tenebra; et circuiens quizrebat qui ei manum daret. 12. Tunc proconsul quum vidisset factum, credidit admirans super doctrina Domini. 13. Et quum a Papbo navigassent Paulus et qui cum eo erant, venerunt Pergen Pamphyliz. Joannes autem disce. dens ab eis, reversus est Jerosolymam. 14. Illi vero pertranseuntes Pergen, venerunt Antiochiam Pisidie; et ingressi synagogam die sabbatorum, sederunt. 15. Post lectionem autem legis et prophetarum, mieerunt principes synagogre ad eos, dicentes: Viri fratres, si quis est in vobis sermo exhortationis ad plebem, dicite. 16. Surgens autem Paulus, et manu silentium indicens, ait: Viri Israeliue, et qui timetis Deum, audite: 17. Deus plebis Israel elegit patres nostros, et plebem exaltavit quum essent incolze in terra JEgypU, et in brachio excelso eduxit eos ex ea.

216 18. xal ctccapaxovtagtT povov dvpopopopnatv a0 tous év 1T, gf, 19. xai xaÜe)uv £Ovr, Érx& dv y7, Xava&v xattxnpovópemoev abtotc Jv YT,» aotüv, 439. Óx; Éceaty vtt paxoaíot; xal reverxovra. xalpavk taüUva. ÉBexev xpi £o Zapov)A 00 rpogritov. 21. Kdxeifev 3vjsavro Baca, xal ÉBoxsv abvotq 6 Osbc cov ZaoUA viov Kíc, dvópa ix quA Beviauiv, Écy xeacapáxovza: 22. xal erac víjoac aocóv Tjyetoev aürot, Tóv. Aautó £lq Baca; t xal eUrev pa pvopríaac: Ebpov Aavt cov toU "Izaca(, áv8pa xavà c3jv xapBtav jou, &c movjaet Távta tà Üslyata [u0U. 33. Toócou 6 üsü; dà coU arépuato, xa Pnapyttav Jyyayev xà T0023, awe ipa 'Incoov, 24. vpoxnpolavto, 'Iwdvvou ro rpocurrou tz elcóóou aüroU drmxicpga queravolag mavrl vo ad "Icona. 25. Dc 5à dmApou 'Iuxvvrc 39v. pópov, Deyev Tíva jue Uovoetce e(vat, oUx eiul éco d2' looo, Foysvat uec. dp) ob oUx elpd dEioc v óro0npa viov fto5Uv Àocat. 28. "Avbptc d8eAgol, viol vévouc 'A6pau. xal ol dv piv qoboUpevot xov Osdv, ópiv 6 Aóyoc vic cvrrnplas Ta 0176 drsOTOÀn. 17. Of 4&p xavouxoüvtec "ItpoucaY. xai ol &gyovttq aÜti)v TOUtov dYvofjgavtt xal tác quá TOv Tpoqninv tà, xatà müv ca66arov &vavwooxou vas xplyavzts in)fposav, 98. xxl umotplav alv(av Oavdrou abpóvtac dv aívO 31 oavro IIO dcov dvatpeüTivat aótóv: 39. &x 0à icÉ)ecav mdvra và mapl aüToU vtYpauu£va, xa0sAdveec dro coU toÀou ÜOnxav elc pvnpttov. 30 'O 81 Osce Tjyetpev aixóv ix vexptv: S31. Óc og0r, inl fiuépae mAstouc voi, cuvavabdaw a) dr v7, F'aAQaas elc "IepousaAv, otttwveo dyot vov elelv p.dorupz avoU mpo« tóv Aaóv. 32. Kal fjr, 0s8c seónyye)utdpe0a vv. poc roUc racvtpac fiudiv énayaA(av vevoué£vnv, 33. Uti caítnv 6 Üróq PxmemAfpuxty Toig víxvot, 5v ávaavrjcac "Incoüv, éx xal àv «à aA 10 Otvtépo véyparxav. Ylóc uou el 00, £y cYjepov yryévvnx& Gt. 34. "Ov &à dvíarrotv abvbv ix vexpüiv unxéxt u£A.Àovra Ümoctpéíotty slc BtagOopav, obtox, elorxev: 6n $e0w Üpiv v Ósia. Aavló x& mtoxa. 35. Ait xal Éxéptoc Mer. OO Guoets rov Gauv cou iGeiv StapÜopav. 96. AautS 4&ào l&(a vevet Grmpersac vTj coU OcoU Bou exon xal mpoctt£Un npo robc nacfpac aütoU xal el3tv Bua gOopav: 37. Óv O& 6 Ococ jyeipev. &x. vexpiv, oox £ioev. OtaqOopdv. 38. l'voctóv oov £cvw Opiv, dvBpec dUtAool, &r1 &à IIPAZEIZ AIIOZTOAQN. IT. 18. Et per quadraginta annorum tempus mores eorum sustinuit in deserto. 19. Et destruens gentes septem in terra Chanaan, sorte distribuit eis terram eorum, 20. Quasi post quadringentos et quinquaginta annos; et post hzec dedit judices, usque ad Samuel prophetam 21. Et exinde postulaverunt regem; et dedit illis Deus Saul filium Cis, virum de tribu Benjamin, annis quadra ginta. 22. Et amoto illo, suscitavit illis David regem: cui testimonium perhibens dixil: Inveni David filium Jesse, virum secundum cor meum; qui faciet omnes voluntates meas. 23. Hujus Deus ex semine secundum promissionem eduxit Israel salvatorem Jesum, 24. Praedicante Joanne ante faciem adventus ejus baptismum poenitentizt omni populo Israel. 25. Quum impleret autem Joannes cursum suum, dicebat: Quem me arbitramini esse, non sum ego, sed ecce venit post me, cujus non sum dignus calceamenta pedum solvere. 26. Viri fratres, filii generis Abraham, et qui in vobis timent Deum, vobis verbum salutis hujus missum est. 27. Qui enim habitabant Jerusalem, et principes ejus, hunc ignorantes et voces prophetarum qua per omne sabbatum leguntur, judicantes impleverunt. 28. Et nullam causam mortis invenientes in eo, petierunt a Pilato ut interficerent eum. 29. Quumque consummassent omnia qua de eo scripta erant, deponentes eum de ligno, posuerunt eum in monumento. 30. Deus vero suscitavit eum a mortuis tertia die; qui visus est per dies multos his, 31. Qui simul ads&cenderant cum eo de Galilea in Jerusalem, qui usque nunc sant testes ejus ad plebem. 32. Et noe vobis annuntiamus eam quse ad patres nostros repromissio facta est: 33. Quoniam hanc Deus adimplevit filiis nostris resuscitans Jesum, sicut et in psalmo secundo scriptum est: Filius meus e$ tu, ego hodie genui te. 34. Quod autem suscitavit eum a mortuis, amplius jam non reversurum in corruptionem, ita dixit: Quia dabo vobis sancta David fidelia. 35. Ideoque et alias dicit: Non dabis sanctum tnum vi dere corruptionem. 36. David enim in sua generatione quum administrasset voluntali Dei, dormivit; et appositus est ad patres suos, el vidit corruptionem. 37. Quem vero Deus suscitavit a mortuis, non vidit corruptionem. 38. Notum igitur sit vobis, viri fratres, quia per hunc

ACTUS APOSTOLORUM. XIV. TOUTOU ógiv dosi; áp.apvunv xavayyé)Asvar xal dro vdvrov Oy oux?jSuvr nte dv vog Moüoéux Ouxawo97vat, 39. dv voUcto mU Ó TiGtEU0 y Ürxatoücat, 40. BAénece ov 3j éx£A 0r d! ópc cb elgnpévov dv xoi, portate 4r. "Ióexe, ol. xavappovntal, xal Oaujudoact xol &aviaOrte, Ovx Éoyov épyalouat éyà £v cato Siéoat Gu, Épyov Ó o0. po riottóovte day mu AxPoy rico Uptv. 42. "Etióvtov 83. aí1Qv xapexaouv elc. «9 jezato 7466atov AaÀnüTvat abo, 1& Prata caua. 43. Aulo 98 «7.5 cuva orrTs 7jxoAoU0rsav roÀAol T&v 'lovjaiov xal *Gv cGsÓopufvov mpogrÀóTuv c I[IauAo xal *o. Bapyi6a, olttve; xpocAaAoUv:eo ÉreiÜov aórobc xpocpévetv 1T qdiptvt voU Oso. 44. TG. 06 dyopévo cab6dto c4sbóv mca d$ xoXq Suv, 40r, dxcügat vv Aovov xoU OcoU. 45. ']óovce 53 ot 'IouSatot touc Oy Aouc àrÀxXo0noav QXAou, xal dvieAeyov xoig Uno [lauXou AaAoupévot BAacynuouvrtc. 46. IIadfzciaoapsevot 12 6 ITauAoq xal 6 Bapva6aq av" "Y uiv Jv dva vxatov mpiotov AaYnT,vat xov AÓvov XOU ÜEoU: émci03| 6à drmw0ciÓE aUxov xal oUx dEiouq Éauroue xplvets tz aluvíou wis, lOo0, oxpepons0a clc tà É0vn. 4&7. Otro y&p dvrécadsak djxiv 6 xüptoc T£0tixa Gs ti, quc Evi, xoU £lva( ct tlc cutnptav Éux daydTOU TT Y7. 48. 'Axoóovta Bà «à ZOvr Zyatpov xal ioLatov cov Aóov toU xupiou, xal ériactuaav aot Jcav cta vi£vot el; Goyhv alqvtov: 49. Bugéprvo 5à 6 Xóyoc voU xuplou àv OÀz cT y opc. 60. Ot 82 "IouSatot xapotpuvav tà aebouévac vovaixaq xal r&g tücy7jovae xal robe mQttOuc T7 XOAes, xmi émyepav Duovgov Pmrl xov TÍaUAov xai Bapvd6av, xai i££6a2.ov aütoUc àr v&v Óptv abt. 61. Ot 8& éxcwaEdusvot tüv. xovtoptóv civ. TroOQv £v? abcouc 7,À00v elc "Ixóviov, 52. of x& jan xal in mpoUvto qaplc xal mveUp.aroq &ylov. IA'. I. "Eyévezo 82. àv. "Ixovlo xaxà tó aüt elot)ttiv &0toUc tl; cXjv avvaqoyáv vàv "IouSalov xal AaXzsat oUxux, ote rioveUcat [ouóa(ov te xal EJXvov t0À0 x00. 3. Ot 6» dxedhicavtes "Iovóatoc émí[t1pav xat éxaX«cav tà dug &c cv £üvQv xat& tv dósÀgüv. 3. 'Ixavàv uiv oov povov Qtéxpuyav nafprotatopsvot £r t6) xuplo và) uaxprupoüvrt và Aóyo v7. g iptroc &01o0U0, Óibóvrt. axueia xal vépaca v(vecÜac Ot. cv yS*eOv autov. 217 vobis remissio peccatorum annuntiatur; ct ab omnibus quibus non potuistis in lege Moysi justificari, 39. In lioc omnis qui credit, justificatur. 40. Videte ergo ne superveniat vobis quod dictum est in prophetis: 41. Videte, contemptores, et admiramini, et disperdimini: quia opus operor ego in diebus vestris, opus quod non credetis, si quis enarraverit vobis. 42. Exeuntibus autem illis, rogabant ut sequenti sabbato loquerentur sibi verba hzec. 4J. Quumque dimissa esset synagoga, secuti sunt multi Judzorum et colentium advenarum, Paulum et Barnabam: qui loquentes suadebapt eis ut permanerent in gratia Dei. 44. Sequenti vero sabbato pene universa civitas convenit audire verbum Dei. 45. Videntes autem turbas Judei, repleti sunt zelo, et contradicebant bis quie a Paulo dicebantur, blasphemantes. 46. Tunc constanter Paulus et Barnabas dixerunt: Vobis oportebat primum loqui verbum Dei: sed quoniam repcllitis illud, et indignos vos judicatis eternz vile, ecce convertimur ad gentes. 47. Sic enim prtiecepit nobis Dominus: Posui te in lucem gentium, ut sis in salutem usque ad extremum terra. 48. Audientes autem gentes gavisx sunt, et glorificabant verbum Domini; et crediderunt quotquot erant preordinati ad vitam eternam. 49. Disseminabatur autem verbum Domini per universam regionem. 50. Judmi autem concitaverunt mulieres religiosas et honestas, et primos civitatis, et excitaverunt persecutionem in Paulum et Barnabam; et ejecerunt eos de finibus suis. 51. At illi, excusso pulvere pedum in eos, venerunt Iconium. 52. Discipuli quoque replebantur gaudio et Spiritu sancto. XIV. 1. Factum est autem Iconii ut simul introirent in synagogam Judaorum, et loquerentur, ita ut crederet Judaeorum et Graecorum copiosa multitudo. 2. Qui vero increduli fuerunt Judzi, suscitaverunt et ad iracundiam concitaverunt animas genlium adversus fratres. 3. Multo igitur tempore demorati sunt, fiducialiter agentes in Domino, testimonium perhibente verbo gratize sug, dante signa et prodigia fieri per manus eorum.

218 4. "Esyícüv 5h vo wAW0oc T moMeux, xal oi ulv 3oav aov xoi "IouJa(otc, oi 56 aov toic &roaroAot. 6. Qc 53 àyéveco 6ou3) xv. B0vàyv xe xal "Iov9aUov cuv toig doyouctv aücrGv, Ü6plsat xal Xi8oboXriat aO touc, 6. Guvibovtt, xxtíouyov el; vàc TOÀ tTjc Auxaov(ac, AUcrpav xai A£pÓmv xal cÀv mtplyopov GÀnv: xdxei suave) op.svot Yoox. 7. Kal «uw dvhp dv. Aucvpot, dóbvatoc vole mociv ixX0nro, qw0c ix xoac uxrpxx aüvoU, &c oüémort fepierdtnotv. 8. Obxo J|xouctv x09. IlaUAou AaloUvroc, Óc áctv(cac abri) xal (Gov Ort mío tw Éyet toU. coz vat, 9. eimtv peydÀm quviy Avdatr(k rl vobo módac g0u ópüóc. xal flavo, xai rspumácveu I0, o 52 d4Xot loóvrec 8. Emoizoev TIatAoc éxpav tJ» qo vy abzóv Auxaovtatl Aéyoveec: Of Geol 6pouoOfveec dvüpa rot; xavé6naav poc fidc, wu, dxdAouv te tóv Bapvd6av Ala, vóv 9: IIaUAov "EouTv, dra) abc Xv 6 fyodj.tvoc roO XAoYov' 12. Ó«e lepeoc ToU. Atoq 100 óvro, mpà TAG mOÀtox, vaUpouc xxl a r£uuava. Erxl toUc mud vae Evéyxac, aov toic Oy Aotc T/0sAev Üoetv. 13. "AxoUcavttc 0 of dxóavoAot Bapva6ac xal IaUAoc, &uxdbris avere Tà (ptt. ao cv derióncav elc vov By3ov, xpatovttc I4. xai Xfyovtec "AvBpec, ci vaUTa mouit; xal Bueic ójotorraOric dapdv Opi &vÜporrot, eóorryeAdóusvot bj dx coUtoy Tv jatalov Émotp£per Pri cov Cv, Óc émolnotv tàv oüpavüóv xal vv YT.» xol cÀv 0dÀaccav xai xdvra và dy abroic, I5. Óc iv xai q mapuym£voic veveato elacev mávca tà Éüvr, ropeUecOat vato 63otc aotüv: 16. xa(vot ox dpprupov Éavtüv doixev, dyatoupqv obpavdOrv, erooc &i9oUc xal xatpobc xaprrogopous, lu ntR)Qv «pog? xat £üyposuvre Tàc xapB(ac $pv. 17. Kai xaUra AMQovito qoÀw xatímaucav coUQ ÓyXouc toU u3j OUetv abroic. 18. "Er3jA0av B6 ctwec dà "Avvioyetaq xal "Ixovíou "IouSatot, xa m&(aavreo touc y oue xai Aiüdaavtes vov IIaoXov £cupov Et 4T, moAeox, voultovtto abrov ceOvmx£vat, 19. KuxAocdvrttov 5b abtóv tv pa0ntüv, dvacti eloM0ev elc c]v mÓXw. xol vj &nauptov EEsA0tv. cuv Ti) Bapva6a ti; A£p6nv. 90. Ejoqye)uadpavol t£ v mxóXtv. Exelvny xoi uaÜnveócavteo Íxavouc om£atoeyav elg vv Auctpav xai "[xóvtoy xa "'Avtióg euxv, 31. érveenplovrec và duy c cv. x mrov, mapaxaAoovtéc xe Ppuéverw «3j miovet xal Ort iX mov OA syenv Se fpc eloeAÓeiv. elc hv Baatietrav coU Ocou. $2. Xetpoxovcavréc xe advo, xav Exxnoiav xptGÉutépouc, mpoceubdusvot pexà vrottuov mapsüsvto GOToUQ m xupt elc 6v TETOTEUXELGAN. HPAZEIZ ATIOZTOAQON. IA'. 4. Divisa est antem moltitudo civitatis; et quidam quidem erant cum Judiis, quidam vero cum apostolis. 5. Quum autem factus esset impetus gentilium et Judreo rum cum principibus suis, ut contumeliis afficerent et Iapidarent eos, 6. Intelligentes confugerunt ad civitates Lycaonio Lystram et Derben, et universam in circuitu regionem, et ibi evangelizantes erant. 7. Et quidam vir Lystris infirmus pedibus sedebat, claudus ex utero matris suze, qui nunquam ambulaverat. 8. Hic audivit Paulum loquentem. Qui intuitus eum, et videns quia fidem haberet ut salvus tieret, 9. Dixit magna voce: Surge super pedes tuos rectus. Et exailivit, et ambulabat. 10. Turbze autem quum vidissent quod fecerat Paulus, levaverunt vocem suam Lycaonice dicentes: Dii similes facti hominibus descenderunt ad nos. 11. Et vocabant Barnabam Jovem, Paulum vero Mercurium, quoniam ipse erat dux verbi. 12. Sacerdos quoque Jovis, qui erat ante civitatem, tauros et coronas ante januas afferens, cum populis volebat sacrificare. 13. Quod ubi audierunt apostoli Barnabas et Paulus, conscissis tunicis suis exsilierunt in turbas, clamantes 14. Et dicentes: Viri, quid hzec facitis? et nos mortales sumus, similes vobis homines, annuntiantes vobis ab his vanis converti ad Deum vivum, qui fecit coelum et terram et mare, et omnia qua in eis sunt; 15. Qui in preteritis generationibus dimis& omnes gentes ingredi vias suas. 16. Et quidem non sine testimonio semet ipsum reliquit, benefaciens de colo, dans pluvias et tempora fructifera; implens cibo et laetitia corda nostra. 17. Ét hzec dicentes, vix sedaverunt turbas ne sibi immolarent. 18. Supervenerunt autem quidam ab Antiochia et Iconio Judi; et persuasis turbis, lapidantesque Paulum traxerunt extra civitatem, existimantes eum mortuum esse. 19. Circumdantibus autem eum discipulis, surgens intravit civitatem, et postera die profectus est cum Barnaba in Derben. 20. Quumque evangelizasseut civitati illi, et docuissent multos, reversi sunt Lystram, et Iconium, et Antiochiam, 21. Confirmantes animas discipulorum, exhortantesque ut permanerent in fide, et quoniam per multas tribulationes oportet nos intrare in regnum Dei. 22. Et quum constituissent illis per singulas ecclesias presbyteros, et orassent cum jejunationibus, commendaverunt eos Domino in quem crediderunt.

ACTUS APOSTOLORUM. XV. 98. Kat àuA0óvrec cv. Iorib(av 300v elc IauyuAlav, s*4. xai Aa) cavet; Tov Advov coU xuplou iv Tl£oym xaxéOncav clc 'AvtáAkuxv: 95, xdxsiev &ménAsucav elc 'Avciógetav, Büev Jiaav mapaSeBopfévot «7, yágrtt v00 OsoU elc «à Epyov Ó én)poa. 26. IIapavyevopevot à xal cuvaayóveec cy boosclav, dvferyecav 6a. Eronaev 6 Ococ pes" abców xal 8x djvosEev. «oic Éüveaww OUpav micteox. 27. Aiéxpt6ov 53 y póvov cox OA yov civ vote 1.a0nTaie. IE'. I. Kal twtq xateA0óvesq dro «Tc "Tousa(ac à6t5aGxov tobc dos poUc: Uxt dàv p meprspirOTre xà Ecc à Mobcétc, o9 50vacte awÜOTvat. 3. l'evou£vs o0v GrdctU 00x OA Une 1 IasÀo xai v Bapvd6a mpóc aóvoUe, Ératav dva6alveww TIaUAov xai Bapva6av xat ttvaQ d)Aouc éE abTív mphc Toc dro tóAouc xal xpsabucépous cle "IegouaaA Trepi 100 UnrfuaToc toUtoU. 3. Ot uiv 00v mportu.gfi£vtec Orb vf; ÉxxÀncia Buíjgyovro 13v ODotw(xny xat Eapdpeuxv, éxPvnyoouevot tJ émtotpog)v viv düvüv* xa £roiouv y ap&v pen Tüctv vote dót) otc. 4. IIapayevópevot 32 elc "IeposóAop.a. mageó£y0nsav óró «Xe ÉxxXns(ag «al vGv ditocTOAov xal v6)v mpteG ucépov, &nayye(avre, Gaga. 6 Oc inolnctv uec GUTtOV. "E£avéavasav 56 xtve vOv dr 17 alp£atte TOV (papgisalov nero tEuxótee, Aévoveec: Oct Bet meprcépvew aUtobe rapa yy£XAew ve tnpeiv tàv vop.ov Maxiaéux.. e. Xuvüy0ngdv xc of. àmóctoXot xal of mpesGUrtpot lóelv mept TU Àóyou ToUTOU. 7. IIo 8$ euUeriotox, yevouévng &vaocác ITézpos £Ürev pho aUroUc. "Av8pec dBegol, bpelc En(avactt, 6c &o' fuepiv &pyaluy 6 0cóg àv $juiv dLe)rEtavo Ou toU crójiatós pou dxoüUca: và Éüvr, vov Aóyov xoU eüayqe^ou xai vtattusat, 8. Kat 6 xagbBtoyvoo tc tóc ipaptupnotv OoUq aUtolq To TyEUj.a. 10 vtov xac xal fitv, 9. xaloU3lv Dxptvev petatU duios vt xal aUciv, v rice: xaÜagicaq vàc xap8iac aUTOv. 10. NOv oUv cl metpdleve vov. Oóv, EriÜetvat Quyov él cóv cpdy mov t&)v px 0m Ov, v obxe ol ma téoec $jAv obts "uci; loy ócap.tv Baccacat; HI. AX Gtk cz; qdpttos ToU xuptou "InsoU Xotaroo miOeUoUev Ga T,vac xa Óv spónov xáxelvot, 12. "Eci(notv 53 xüv «b n0oc, xal Jixovov Bagvá6a xal IHaóXou Znyouu£vorv oa 1nolrotv 5 0tóc o»p.sia xal vépaxa dv oic Üüvecty ÓU atv. 13. Mec& 8b b owrioat abtoU dmexolón "Iaxu6o; Aévov: "Av8pec d3eXqol, dxouaaté pov. 219 23. Transeuntesque Pisidiam, venerunt in Pampliyliam. 24. Et loquentes verbum Domini in Perge, descenderunt in Attaliam; 25. Et inde navigaverunt Antiochiam, unde erant traditi gratize Dei in opus quod compleverunt. 26. Quum autem venissent et congregassent ecclesiam, retulerunt quanta fecisset Deus cum illis, et quia aperuisset gentibus ostium fidei. 27. Morati sunt autem tempus non modicum cum discipulis. XV. f. Et quidam descendentes de Judza, docebant fratres: Quia nisi circumcidamini secundum morem Moysi, non potestis salvari. 2. Facta ergo seditione non minima Paulo et Barnabze adversus illos, statuerunt ut adscenderent Paulus et Barnabas et quidam alii ex aliis ad apostolos et presbyteros in Jerusalem super hac quaestione. 3. Illi ergo deduc!i ab ecclesia, pertransibant Phenicen et Samariam, narrantes conversionem gentium; et faciebant gaudium magnum omnibus fratribus. 4. Quum autem venissent Jerosolymam, suscepti sunt ab ecclesia el ab apostolis et senioribus, annuntiantes quanta Deus fecisset cum illis. 5. Surrexerunt autem quidam de heresi phariseorum, qui crediderunt, dicentes: Quia oportet circumcidi eos, pracipere quoque servare legem Moysi. 6. Conveneruntque apostoli et seniores videre de verbo hoc. 7. Quum autem magna conquisitio fieret, surgens Petrus dixit ad eos: Viri fratres, vos scitis quoniam ab antiquis diebus Deus in nobis elegit per os meum audire gentes verbum evangelii et credere. 8. Et qui novit corda Deus, testimonium perhibuit, dans illis Spiritum sanctum sicut et nobis. 9. Et nihil discrevit inter nos et illos, fide purificans corda eorum. 10. Nunc ergo quid tentatis Deum, imponere jugum super cervices discipulorum, quod neque patres nostri neque nos portare potuimus? 11. Sed per gratiam Domini Jesu Christi credimus salvari, quemadmodum et illi. 12. Tacuit autem omnis multtudo; et audiebant Barnabam et Paulum narrantes quanta Deus fecisset signa el pro digia in gentibus per eos. 13. Et postquam tacuerunt, respondit Jacobus, dicens: Viri fiatres, audile me:

220 14. Eopsóv mpícaro xaüdx mpibrov Ó Üsox imsexíjaco Aa6civ d£ dva Aaüv tà Óvdpat aroroU. t5. Kal coóro aupiquwoüctv ol Aóyot r&v mpogrtüv, xa0óx 1fypartac ro. Mec abra. dvaocpélt xal dvouxobopXow 7v cxrvàv Aavió cw mertoxviav xal 1& xateoxajuéva &Utr dvotxobou iae xol dvoplocu atr, y. 8r &v dxiqvjoeoty ol xavdÀovrot àv dvOpoTtov bv xüptov, xal rvra cà £üvn, Eg' oc émxéximvat to Óvop.d [.ou 2r aótoUc AÉqet xoptoo Ó mounv zaUta. 18. l'vocxóv dx' alvóg iextv 16) xvplo xo Éoyov aUrOU., 19. Ato /qà xpívoo uj rapevogAety roto &mà viov £üvOv Ériaxpégouaty £r ov Osóv, 20. dÀÀk émictt(Àat abro, toU drfysaÜat dO vüv ditoynudtuy tv elÓcÀnv xal Tz mopveiu xal rv TvixtOv xal toU ala roc. 2t. Meis và ex yevetv dpg aov xavk mroXtw t10Ue xnpógcovtaq aUt0v Ép&x dy. vatq auvarqor(att xatX Tv cd66atov dvaytytogxo[sEvoc. a2. '[óxe Edozev vot, droctóAot, xal xoi, mpscGuTÉpotc auv 6m tT, joomla, be Eauévou, &vópac d aotv xpo elc 'Avetog eux cuv 1Ó IIaóAo xai Bapva6a, 'Ioó9av xv ÉxuxaAouptvov Bapca6av xal ZÓav, dv5pac $youpévouc £v toic dóEÀgoic, 23. ypdiavceg Bt& yetptov. aóciov Ot àxócxoÀot xal ol rpecóUtpo! d5t)ol toic xatà vv Avrióysetav xal Xopíav xal Küx(av dBsAgotg coic 25 £0vGv yatpttv. 24. "Ene? Jxoócauev Gct cwic 25 fusv dCeA0óvvsq &xápa av ópdio AóYote dvacxeudLovtec Tie oy &c Üp.Gv, olg o0 Buccedpeta, a5. ÉBobev )uiv vevopévot; 6uoupaBóv, bXstapévot; dvópac mxéjpa: poc 01e Gv tot d ya ror rot fuccov Bapva6a xal IHavXo, 28. &vÜpurmot ta 0a8eOuxóctv tàc uy &o abxiov brio toU óvóp.a rog ToU xuplou fjv "Inso9 XpuroU. 27. "Amtavd)xauev. oov "Ioó3av xal XÜav, xal aü«obo Gk Adyou dra (eAoUvtao và aota. 38. "EBoLtv yàp tQ mwtUpati TQ &ylo xol fiv, univ mÀÉov értc(0ecnt 6uiv. Bapoc mv voítoy tüv érdvavxes, 49. &néytc0at elocoAolUtuv xal aljatox Xa TtvtXtoU xai mopvslac, BE dv BuerrpoUvtte Éautou eU modest. Édboc0c. 30. Ot uiv oUy dxoÀuÜEvteo xaczmAOov clo 'Avrtóyetav, xal uva yayovttq có mÀx0oc éntOvixav vv émtatoltv. 31. 'ÀAvavvóytto 0$ 2yagnav ri cT, mapaxMott. 32. "Ioóóac 58 xal Xülac, xal a0tot pop? cat óvtec, $i Adyou moÀÀoU TaprxdÀecav toe dógÀgoue xal inco otav: 33. rot |gavreg 62 ypovoy GmeAoüncav quet! slpyvrc &nb tv dót)güv pb roue &roctc(Aavraq aoro. 34. "Eóolev 5à «i EÜu Pmipeivat aüroU* ovo 52 'Iouóa« éroptó0n. IIPAZEIZ AITOZTOAQN. IE'. 14. Simon narravit quemadmodum primum Deus visitavit sumere ex gentibus populum nomini suo. 15. Et buic concordant verba prophetarum, sicut scriptum est: 16. Post hzec revertar, et rezedificabo tabernaculum.David quod decidit; et diruta ejus recedificabo, et erigam illud; 17. Ut requirant ceteri hominum Dominum, et omnes gentes super quas invocatum est nomen meum, dicit Dominus faciens hiec. 18. Notum a sxculo est Domino opus suum. 19. Propter quod ego judico non inquietari eos qui ex gentibus convertuntur ad Deum, 20. Sed scribere ad eos ut abstineant 8e a contaminationibus simulacrorum, et fornicatione, el suffocatis, et sanguine. 21. Moyses enim a temporibus antiquis habet in singulis civitatibus qui eum praedicent in synagogis, ubi per omne sabbatum legitur, 22. Tunc plaouit apostolis et senioribus cum omni ecclesia eligere viros ex eis, el mittere Antiochiam cum Paulo et Barnaba, Judam qui cognominabatur Barsabas, et Silam, viros primos in fratribus; 23. Scribentes per manus eorum: Apostoli et seniores fratres, bis qui sunt Antiochi, et Syria, et Ciliciee, fratribus ex gentibus, salutem. 24. Quoniam audivimus quia quidam ex nobis exeuntes turbaverunt vos verbis, evertenles animas vestras, quibus non mandavimus; 25. Placuit nobis collectis in unum, eligere viros ct mittere ad vos cum carissimis nostris Barnaba et Paulo, 26. Hominibus qui tradiderunt animas suas pro nomine Doniini nostri Jesu Christi. 27. Misimus ergo Judam et Silam, qui et ipsi vobis verbis referent eadem. 28. Visum est enim Spiritui sancto et nobis nihil ultra imponere vobis oneris quam hac necessaria: 29. Ut abstineatis vos ab immolatis simulacrorum, et sanguine, et suffocato, et fornicatione, a quibus custodientes v0s, benc agetis. Valete. 30. Illi ergo dimissi descenderunt Antiochiam; et congre gata multitudine tradiderunt epistolam. 31. Quam quum legissent, gavisi sunt super consolatione. 32. Judas autem et Silas, et ipsi quum essent prophetze, verbo plurimo consolati sunt fratres et confirmaverunt. 33. Facto autem ibi aliquanto tempore, dimissi sunt cum pace a fratribus ad eos qui miserant illos. 34. Visum est autem Sile ibi remanere: Judas autem solus abiit Jerusalem.

ACTUS APOSTOLORUM. XVI. 35. ITaoAoc 83 xal Bapva6aq Qiézpt6ov Zv 'Avttoys(a, Biáaxovrec xat eüavyejuSópevot j.exà xal Écépoyy T0ÀAdv vov ÀAóyov tou xuplou. 3e. Mex& ó£ ctvac fu£pac E(xEv noc Bapva6av IaSAoc "Enxiwtpépavieg 99 £mioxejout0a obo dÓt)pouc xav n&cav vOÀt év ode xacoyyt(Aapev cóv Aóyoy xoU Xupiou, Tt, Éyouctv. 37. Bapváóac 0i 86oUAtto cuj mapaAa6etv xal "Io&vvny xov éxxaoUpevov Mapxov: 38. IIaUAoc 93 7L(ou, «0v drocvávra dx aüctiov dO IlaguA(ac xal j3; cvuvcA00vva. aótotq elg «0 £pyov, t3) Gu apa Aap.6dvev toUTOY. 39. 'Eyévevo à mapolucuóc, (ote. dmoyepioÜ Tiva a0üroU, dm dÀ)WÀwv, tov tt Bapvabav mapala6óvta 10v Magxov ixrsUca: cl; Kumpov. 4o. IIaQAoq 32 dnOcLagevo; Xüav 5A0tv mapa6o0clc «3, qaptrt toU OcoU Uno vOv &Oc) gov 41. Otpyevo 52 cv Zuplav xat Küuxíav, értocapov «X; bodmsla;, mapadioU; «cq dvroÀAe tüv mpeabutéoov. IG. 1. Kacávrnoev 0à elg AfpÓnv xal AícrpQuv. xai lBo5, ux 8nvjc ctc 7v Exet. óvop.art "T'usó0eoc, vio quvaixóc "Iouóa(aq 713t75, xa1póc 52 "EXXnvoc, 3. Éc ép progetto ümó xov iv. Augspore xat "Ixovíto ds) Gv. 3. 'oUcov?0£)vatv 6 ITaUAoc atv aivo) £5s10eiv, xal AaÓàv repi£zsuev auov 9i xouc "IouSatouc coUe Óvtaq dv vois xórote Exetvote T8evoav vào Knavtec Gv "EJ)mv 6 vachp aocoU ünTjpyev. 4. "Lic 53 Sveropedovro. cXo oen, mapsS(couv aó«oi, guAdaosty và Óóyu.axa ck xexpiaéva oro cüv droGxÓÀov xat npsa6ucé£pov vüiv £v "Iepoco0[sotc. 5. Al plv oov bodmíat éorepsoUvto x3j notet xal éxtpicotvov xip doiji xa0' fjxé£pav. 0. AtcX80vvec 02 cv Dovylav xai T'aAatochy fo pav, xtXu0Évcrec 0rà coU mveUj.a toc x00 &ylou AaXrcat tüv Aóyov 1oU Oso dv «7j Acta: 7. Kore o 82 xatk v» Muciav ineipatov. slc «3v Bi&uví(ay 7opeuOTvat, xal oüx slacev abrouc x0 mvtUpa "'Ineto 8. tx peA0óvrec O6 cv Muclav xaxéÓsavy ci; l'ood3a. 9. Kat &papa Bi vuxvóc x ITauXo ào0n* àvio MaxsBov «t; 7,» Éaxtoq xal mapaxaÀov aütov xat ÀÉq9v* Atx6Xc el; MaxseSoviav orjOraov fjuiv. r0, "Qc 88 xb doa. elóev, eiue Zoning BEeA0siv cl; MaxsDoviav, auuOi6dtovtec Utt Ttpooxéxm cat fiui 6 Ocóc conr yeAicac0at abto)c. II. AvagOévce, 58. dno "ToodBo, tüfuopouxcajkev sl, Zauo0pdxnv, t7, tt 2rto007 figa. clc NetmoAw, 13. xàxe(üev elc dii Genouc, freie doclv motor t peplàoc Maxs&oviaq TOÀtc, xoÀovia. Tuv Bà dy xai 17, xe Guivpt6ovese fif pac vtvd«. 221 35. Paulus autem et Barnabas demorabantur Antiochi, docentes et evangelizantes cum aliis pluribus verbum Domini. 36. Post aliquot autem dies, dixit ad Barnabam Paulus: Revertentes visitemus fratres per universas civitates in quibus przedicavimus verbum Domini, quomodo se habeant. 37. Barnabas autem volebat secum assumere et Joannem qui cognominabatur Marcus. 38. Paulus autem rogabat eum (ut qui discessisset ab eis de Pamphylia, et non isset cum eis in opus) non debere recipi. 39. Facta est autem dissensio, ita ut discederent ab invicem, et Barnabas quidem assumpto Marco navigaret Cyprum. 40. Paulus vero electo Sila profectus est, traditus gratise Dei a fratribus. 41. Perambulabat autem Syriam et Ciliciam, confirmans ecclesias, praecipiens custodire przecepta apostolorum et 8eniorum. XVI. 1. Pervenit autem Derben et Lystram. Et ecce discipulus quidam erat ibi nomine Timotheus, filius mulieris Judeese fidelis, patre gentili. 2. Huictestimonium bonum reddebant qui in Lystris erant et Iconio fratres. 3. Hunc voluit Paulus secum proficisci; et assumens circumcidit eum propter Judi&eos qui erant in illis locis. Sciebant enim omnes quod pater ejus erat gentilis. 4. Quum autem periransirent civitates, tradebant eis custodire dogmata qua erant decreta ab apostolis et senioribus qui erant Jerosolymis. 5. Et ecclesie quidem confirmabantur fide, et abundabant numero quotidie. 6. Transeuntes autem Phrygiam, et Galatise regionem, velati sunt a Spiritu sancto loqui verbum Dei in Asia. 7. Quum venissent autem in Mysiam, tentabant ire in Bithyniam; et non permisit eos Spiritus Jesu. 8. Quum autem pertransissent Mysiam, descenderunt Troadem; 9. Et visio per noctem Paulo ostensa est: vir Macedo quidam erat stans, et deprecans eum et dicens: Transiens in Macedoniam adjuva nos. 10. Ut autem visum vidit, statim quaesivimus proficisci in Macedoniam, certi facti quod vocasset nos Deus evangelizare eis. 11. Navigantes autem a Troade, recto cursu venimus Samothraciam, et sequenti die Neapolim; 12. Et inde Philippos, quiz est prima partis Macedoniae civitas, colonia. Eramus autem in hac urbe diebus aliquot, conferentes.

222 mU) fapà Totajubv ob. dvop.tzeco fpoctuy) elvat, xal xa0(cavcec DuxAoUuev Tatc auveA0oUGate yovadtlv. I4. Ka( «t4. vov). óvópazt Au8(a, moppupóruXu nÓósoc GOuacslpuv, asGouévr, xóv Otóv, Tixoucsv: 3o 6: xüptoc Ouf vottev cÀv xapBtav mooa£y stv xoio AaAoupfvote Vr TIIaoAov. 15. óx, 53 d6arrioUn xal 6olxoc atiis, tapexdAsaev A£vouca* El xexplxacé je mtovhy vip xup(o slvat, elotAOdvrec elc tov ciis i4ou uévexe* xal rape6iuigaro fiuc. I6. 'Eyévevo Bà mopruouévow fiui el; vÀv mpootujv, aibloxny «wk. ÜProvcav mveüp.a móÓova. dravcoat )gtv, ficis £pyaoíav moXX)y mapetyev voto xuplot aUtT pavctuopévn. 17. AUtn xaxaxolov0caca «6 IaUAo xal fjv. £Éxpatv Aívouca Of cot of dvüpwrrot S0UAot voU ÜtoU toU Oéiotou elolv, olttvez xavayré)ouoty ópiv 655v cutn (as. j I8. To3ro 3 éro(ec él ro)À Ao fi£oac. Otamovrrle 0 TIoAes xal éxtovpéac cà tveópam etrev: IIapat1€). aot év Óvóp.ami " [noo Xpucoo dEeA0rtv dx' aot7. xal A0sv abcT, 7j dpa. 19. 'Ióóvezq 54 ol xóptox abczi, 6c 2E2A0ev 4j, Dro t7 dgyacac aoziiv, éra6ópevot vóv IaGAov xal vov XQav eÜxucav el; cv dyop&v éml touc &pyovrac 20. xal mpocaoyóvt&c aUvoU tole Gepa cr oie EitacvObzo: ol &vüpwrrot ixxapdocoucty vv mÓAw fiv, "Iovóatot órapy ovcec, 21. xa xatayy£AXouaty Zr, à oóx fteovtv fiiv xapaSéy saOat o08& mxotetv "Popatoq oUgtv. 232. Kalouvenéaty 6 642oc xav' aótàv, xat ol ovpavryol epis avec và puatta. xocóov éx£Atuov pa6üt ew: 23. vo)Àde te Ümiüfvte, aíroiq xÀny&c E6alov tl, quÀaxfv, TapxY[eOavee, cQ OegpopuAaxt dogaox "zptiv aUToUC 94. &c mapar(eAMav cowxótr Aa6v f6aXev aütobq elc vv deurrépav ouAax?v xal robo 00a a0tüv 1ogaAlaaxo el to E0Àov. 25. Kax&6à xo peoovoxttov ITaUAoq xal Za n006tuyópevot Üu.vouv rüv Üsóv- ércaxponvro 5b aütüv ol G[Atot. 936. "Agwo ÓÀ crwssoc byívevo udvyac, dote aa)su07vat 7à Ogpi£Ata. coU Oectuornplou: vae 9noav xe mrapay pua ak Opa maa xal mdvrov v& Osepà dváón. 27. "Efurvoc 5À vevpievos 6 OcopoyóAatZ xal iPov va4 8dpa« dveuwvtxlvac v7, quAax7i, exaadp.evoo ug a pav Tuu))ev éautüv dvaipsiv, voplQtov Exreepeuyévat tobs óeoplouc. 28. "Eoovnosv 5 TlaUAe quvi utygàm AÉvov. Mxóiv npdErc osxuvip xaxóv: Gravveo áp iopev. dv6265. 39. Alvácac 3b QU tleemjonatv. xal lvrpoux, tvÓpkvoq mpoaérsgev mpàc touc mó0nc 1) IlaUAo xai Xa, IIPAZETZ AIIOZTOAQN. 1G. 13. TT, 9 4p£pa viv sa66dcuv ibXA0ousv. Ko cT 13. Die autem sabbatorum egressi sumos foras portam juxta flumen, ubi videbatur oratio esse; el sedentes loquebamur mulieribus qui convenerant. 14. Et quedam mulier nomine Lydia, purpuraria civitatis Thyairenorum, colens Deum, audivit: cujus Dominus aperuit cor intendere his quie dicebantur a Paulo. 15. Quum autem baptizata esset et domus ejus, deprecata est dicens: Si Judicastis me fidelem Domino esse, introite in domum meam, et manete. Et coegit nos. 16. Factum est autem euntibus nobis ad orationem, paellam quamdam habentem spiritum pythonem obviare nobis, qui quaestum magnum praestabat dotninis suis divinando. 17. Haecsubsecuta Paulum et nos, clamabat dicens: Isti homines servi Dei excelsi sunt, qui annuntiant vobis viam salutis. 18. Hoc autem faciebat multis diebus. Dolens autem PauIus, et conversus, spiritui dixit: Pracipio tibl in nomine Jesu Christi exire ab ea. Et exiit eadem hora. 19. Videntes autem domini ejus quia exivit spes quaestus eorum, apprehendentes Paulum et Silam, perduxerunt in forum ad principes: 20. Et offerentes eos magistratibus, dixerunt: Hi homines conturbant civitatem nostram, quum sint Judii; 21. Et annuntiant morem quem non licet nobis suscipere neque facere, quum simus Romani. 22. Et cucurrit plebs adversus eos; et magistratus, scissis tunicis eorum, jusserunt eos virgis czedi. 23. Et quum multas plagas eis imposuissent, miserunt eos in carcerem, priecipientes custodi ut diligenter custodiret eos. 24. Qui quum tale przeceptam accepisset, misit eos in interiorem carcerem, et pedes eorum strinxit ligno. 25. Media autem nocte, Paulus et Silas orantes laudabant Deum; et audiebant eos, qui in custodia erant. 26. Subito vero terre motus factus est magnus, ita ut moverentur fundamenta carceris. Et slatim aperta sunt omniía ostia; et universorum vincula soluta sunt. 27. Expergefactus autem custos carceris, et videns januas aperlas carceris, evaginato gladio volebat se interficere, testimans fugisse vinctos. 28. Clamavit autem Paulus voce magna dicens: Nibil tibi mali feceris: universi enim hic sumus: 29. Petitoque lumine, introgressus est; et tremefactus procidit Paulo et Silae ad pedes;

ACTUS APOSTOLORUM. XVII. 30. xai mpoayeyov aUvou, Eo £o Kóptot, «( pe kt movet (va. o000; 31. Ot à clxav: Ieveucov éri cov xóptov "[ncoov, xai cu;a1 eb xai 6 olxéo aou. 31. Kal dAnsav abcrü Tov Àóvov «OU xuplou civ XAüctv tolo Év 77) olxiq. abcoU. 33. Kal mapaAaÓov aóvouc dv éxtivm 73 Qoq T7 vuxtóc £ÀAouctv &rà tó)v mÀnyGv, xal dGamtícÓn aütbe xal of aütoU TtüvtE mapay Tua 34. dvaqayiv c£ abroUe lc rov oixov aóroU xapé£tnx£v aote tparelxv, xal Jjya)Auaoato ravotxi metta tEUxax tQ Oei. 35. "Huépac 8& yevouévnc drícceQuav ol ovpato vol touc pa68ouyouc Aévovrec* 'AmóAugov touc &vÜpurroue Éxs(vous. 36. AT yytU.ev 52 6 Oeau.opUAaE xouc Aóyouc voUtouc vpoó« Tov IIaUAov: 8:( déatalxav ol cvpaTayol (va doÀuüsre* vov o0v ékeADóvteq Topsusc0s dv elpf,vn. 37. 'O 8i IIaUAe for, noc abvoóc* Astpavrec fi&q Pvpocía dxavaxolrouc, dvÜpoyrou, "Pojatouc Ondpyovtac, É6aÀav tiq quÀamxyv, xal vüv AÀa0pa fidc ix6d))ouctv; o0 ydp, àÀÀà £Aüovxeo 38. aütol fiue dcaryayévooav. drrj[yeav ÓÀ coi avpanyoic ol $a65oUyot «à Drpsava saute xai épob05av &xoucavtec Óxt "Popgatot elaty, 39. xal dA0óvteg TapsxdAtcav aUtoUc, xat dbayayóvvec Jjpuxeovy &&eYüetv dx. vTic moAsUx. 40. "E&eA0óvteg 88 ix «X quÀaxTQ tlo5A00v TobQ vv ÁuB(av, xai lbovtt; touc dÓtÀgoug mapexaAeoav a UtoUc, xat étTjÀ0ov. IZ. I. Atodeucavcec Oà c) Aucplnoluv xal 'AxoAAov(av 3À0ov sl; GeocaAovixny, rou 7v cuvavoy)) x&v "IovSalt. 3. Kacà 82 «5 ele006 6 IlaUAoe elo7jA0ev rpoc aótouc xal éx ad66aca spla BuAEveto aücot, &ro TOv Yoaoüv $3. Oxvolyorv. xal mapaviüE£[evoc, Urt cóv Xpirov ÉBex malety xal dvacvrjvat ix vexpiov, xal Óvt. obxo« £a "Inoouq 6 Xptacóo 8v éyó) xaxa £u ouiv. 4... Kal vwec dE abtv énsloUnaav xai mpocexAnpo0xcav tà) IaUAw xat «à Z(a, vOv *& otbou£voy xal *E22Oxjvwov mAT8o, To0ÀU, vuvauduv t& T6)V TpürTtV 0X óAlyat. 6. Z»)ócaviig 5& ol 'TouSaiot xat mpocAa60utvot àv dyopalev dvboac tw Trovnpouc xal y Aonotricavc&c üopó6ouv tjv tÓXtv, xat. émiatdvtto 7j olxia "1dc'ovoc dU vovv abvooc mpoavayeiv el; xov OTjuov 6. (43 tópóvtec 53 aürouc Écupov "Iacova xal vwa« dÓsApouc éml voüg molwdpyae, BoGvrec: Uv ol rv olxoup£vny dvactatocavtso oucot xal ivüdOs mdoriatv, 3. obe 6xoSéBexvav"Idauv* xal oüxot tdv:eq. drévavm vv Boyudrov Kaícape; mpdccouctv, Bacuda Kx«pov A£vovtec elvat "InaoUv. 228 30. Et producens e66 foras, ait: Domini, quid me oportel facere ut salvus fíam? 31. At illi dixerunt: Credé in Dominum Jesum; et. salvus eris tu ct domus tua. 32. El locuti sunt ei verbum Domini cum omnibus qui erant in domo ejus. 33. Et tollens eos in illa hora noctis, lavit plagas eorum; el baptizatus est ipse et omnis domus ejus continuo. 34. Quumque perduxisset eos in domum suam, apposuit eis mensam, et laetatus est cum omni domo sua credens Deo. 35. Et quum dies factus esset, miserunt magistratus lictores, dicentes: Dimitte homines illos. 36. Nuntiavit autem custos carceris verba ha:c Paulo: Quia miserunt magistratus ut dimiltamini; nunc igitur exeuntes, ite in pace. 37. Paulus autem dixil eis: Ciesos nos publice, indemnatos, bomines Romanos, miserunt in carcerem, et nunc occulte nos ejiciunt? Non ita: sed veniant, 38. Et ipsi nos ejiciant. Nuntiaverunt autem magistratibus lictores verba hzec. Timueruntque audito quod Romani essent; 39. Et venientes deprecati sunt eos, et educentes rogabant ut egrederentur de urbe. 40. Exeuntes autem de carcere, introierunt ad Lydiam; et visis fratribus consolati sunt eos, et profecti sunt. XVII. 1. Quum antem perambulassent Amphipolim et Apolloniam, venerunt Thessalonicam, ubi erat synagoga Judaorum. 2. Secundum consuetudinem autem Paulus introivit ad eo8, et per sabbata tria disserebat eis de Scripturis, J. Adaperiens et insinuans quia Christum oportuit pati et resurgere a mortuis; el quia hic est Jesus Christus quem ego annunlio vobis. 4. Et quidam ex eis crediderunt, et adjuncti sunt Paulo et Sila, et de colentibus gentilibusque multitudo magna, et mulieres nobiles non paucze. 5. Zelantes autem Judtei, assumentesque de vulgo viroe quosdam malos, et turba facta, concitaverunt civitatem; et assistentes domui Jasonis, quaerebant eoe producere in populum. 6. Et quum non invenissent eos, trahebant Jasonem et quosdam fratres ad principes civitatis, clamantes: Quoniam hi qui urbem concitant, et huc venerunt, 7. Quos suscepit Jason, et hi omnes contra decreta Caesaris faciunt, regem alium dicentes esse, Jesum.

221 8. "Exápatav 5à vb» ÜjÀow xal vou, mottdoyac dxoUovtac va Ura, 9. xal Aa6óvtec cO Íxavov Tuoi cou 'Idcovog xai TQ Aovmüv dTÉ)ucay aUTOUS. to. Ot 5? áSe) got eb0£ox Bk vuxtbc ELénepe)av. rv TlaUAov xoi xóv. ZÓav eic Bépotxv* olcweq mapa evóp.evot elc cv cuvavoymy 19v 'IouSalov sia fecav. 11. Obxot 01 d,cav eb evéotepot t&v dv Grocsov(x: ofcwec d£Eavro xov Jóyov pexv& mare rtpotuuac, «à:a0' fiu£pav dvaxplvoveeo tà ypaodc, el raura obtux bo. 12. TIoXAot piv oov. df aixGv dn(ottucav, xal «iv "EXXny(8mv vovatxiv xiv. tücynpóvow xal dvüpiv oüx 8Alvot. 13. Qc 88 Ervocav ol &xà «T, Otocalovixz. 'Iov8aiot Óvt xal dv «T, Bepota xacrypyéYr, 6x0 xoo HaoXou 6 )óyoc vou Oro, 3A0ov xdxtt caAsóovteg xal vupácGoyt&G touc O4 Aou. 14. Eó0éo; 53 vóts vóv IlaUAov éfamíoreav ol düe)gol mopsutaÜa: Éux; exl vv 0dXaccav- Ün£pustvav && 6 XOaq xal 6 Tuó0soc ixet. 15. Of 5à xafietávovzeg tov TIaUAov Jjyayov abtov Ec "AOnvOv, xal Aa6óvtto EvcoXs» dt aütoU Too tov XOav xal Tuddésov, la óx; cd toa. É0wotv. mpóc aó16v, ib iecav. 16. "Ev 0i vai; 'AOfjvaw, ixÓEgopévou abtobc v00 TIasAou, rapotóvero 10 zvsUja. aür00 dv abtQp, ÜrcopoUvroc xacelóuov oUcav tv TÓÀtv. 1. Au vexo uiv oUy dy 73, cuva vof, «oic "IouSatou xal voi; at6opévou, xai dv 17; dYopii xavà mücav fju£pav Tpó« toUq ma pau yy dvovtac. 18. "l'véc 53 «àv 'Extxoupelov xal Xroixi»v ouiocoqu cuv£6o)Àov a9v, xal ctio Éeyov: TÜ &v 0820 6 antpuoAóvos oUroc Aéev; ol. B£- Eévy. Batsovíoy Boxei xato-yyeAebe elvat Gri cov "IncoUv xal 3v. dvdexacty gun vyeA Cero aocotc. 19. 'Exüa6ópevol cc abtou. ixi «bv "Apttov Ttdxyov Yyacov, Aéovxto* AuvdjtÜn. YvGvat vl, 4 xaw, abr, $j 6r ao0 AaAouuévn 9a; 20. EevlLovea. Yao vwa. elaoéorie elc càc dxodic pav: BouAóp.e0n oUv Yvivat v(va O£Aec rauca elvat. 2t. "A0mvatot Óà máveee xal ol àrióvcoUvres E£vot clc ob8iv Évepov moxalpouv 3| £yetw «t 3) dxodetv ct xawóttov. $3. Xra0dl; 5à TIIaUAoc iv u£ao) 100. "Aprlou mou Eon: " AvBosc "AUnvatot, xavk mávtva óx Oevaibatpoveaxéooue Óp4Bo Ügtopio. 93. Atspyouevos v&o xal dvaücepav và acóaapata Óuinv ebppv xol Boyóv dv à énevéypamro- "A voto Oc. B8 oóv dyvooUvte, tbceÓsive, toUTO iy) xaray1430 outv. 24. 'O Occ 6 rovécaq tàv xócpov xal rdvra. c dv aUTÜD, oboe o0pavoU xal YT ünapymv XUptoc oUx iv 4tipooví rots vaolc xatotast, IIPAZEIXZ AIIOZTOAQN. IZ. 8. Concitaverunt autem plebem et principes civitatis audientes haec. 9. Et accepta salisfaclione a Jasone et a caeteris, dimiserunt eos. 10. Fratres vero confestim per noctem dimiserunt Paulum et Silam in Beream. Qui quum venissent, in synagoga Judzorum introierunt. 11. Hi autem erant nobiliores eorum qui sunt Thessalonice: qui susceperunt verbum cum omni aviditate, quotidie scrutantes Scripturas, si hzec ita se haberent. 12. Et mulli quidem crediderunt ex eis, et mulierum gentilium honestarum, et viri non pauci. 13. Quum autem cognovissent in Thessalonica Judei quia eL Berceze priedicatum est a Paulo verbum Dei, venerunt et illuc commoventes et turbantes multitudinem. 14. Statimque tunc Paulum dimiserunt fratres, ut iret usqué ad mare: Silas autem et Timotheus remanserunt ibi. 15. Qui autem deducebant Paulum, perduxerunt eum usque Athenas; et accepto mandato ab eo ad Silam et Timotheum, ut quam celeriter venirent ad illum, profecti sunt. 16. Paulus autem quum Athenis eos exspectaret, incitabatur spiritus ejus in ipso, videns idololatrie deditam civitatem. 17. Disputabat igitur in synagoga cum Jud:xis et colentibus, et in foro, per omnes dies, ad eos qui aderant. 18. Quidam autem epicurei et stoici philosophi disserebant cum eo; et quidam dicebant: Quid vult seminiverbius hic dicere? Alii vero: Novorum dzemoniorum videtur annuntiator esse: quia Jesum et resurrectionem annuntiabat eis. 19. Et apprehensum eum ad Areopagum duxervnt, dicentes: Possumus scire quee est heec nova, quie a te dicitur, doctrina? 20. Nova enim quaedam infers auribus nostris: volumus ergo scire quidnam velint heec esse. 21. (Athenienses autem omnes, et adven hospites, ad nihil aliud vacabant nisi aut dicere aut audire aliquid novi.) 22. Stans autem Paulus in medio Areopagi, ait: Viri Athenienses, per omnia quasi superstitiosiores vos video. 23. Przeteriens enim, et videns simulacra vestra, inveni ct aram in qua scriptum erat: 1gnoto Deo. Quod ergo ignorantes colitis, hoc ego annuntio vohis. 24. Deus qui fecit mundum et omnia que in eo sunt, hic coeli et. terre quum sit Dominus, non in manuf(actis templi habitat,

ACTUS APOSTOLOBUM. XVIII. 95, o08b Ümo yetpiyv dvüpoyn(voyy Ütparmeuerat mpoaOróusvóg vtvoc, aUvàq OiboUQ müciy Loxv xai Tvodv xal xà xdvra * 96. Eroiraév cc £5 Évoc m&v vevoc dv Opera xatotxsty éri mraviéc mpogu ou t7, (7, Óplsae mpoctttaYulévouc xatpobc xal rà ópotieotac vfic xatouxíac abtóiv, 37. (nrtlv. Tv Ocóv el dpaye VyrAaqiattav abróv 3) eUpouv, xa(& oà.axp&v &ró Évóc Exdorou fjunv ómrápXKovza. 28. 'Ev abc) y&p COpev xol xwoüpsÜa. xat éopív, &x; xal ttc tv xa0' OpBe morncov slpzxact: ToU yàp xal yívoc iapév. 29. l'évoc ouv Ümdpyovrec ToU ÜroU oüx ÓpeQoptv von.tetw, q puoi 3) &pyópm 7, A0o, yapivuatt cg voc xal dvÜup.rjaeox, dvOpurrou, t6 Osiov etvat Bpsotov. 30. Tobc pv oov. ypóvouc v7; divolac,órepióv 6 Osbc ck vUv mapavyéAAet toi, dvÜpiomou, Tavra Tav«ay0U uera voslv, 31. xafótt Éovnctv fiu£oav dv 7j u Xt xplvetv thv olxouuf£vnv dv Buxxtocuvr, dv dvópl ). Gptcev, miostv mapac ov üctv ávacv/aaq a0t0v ix vexpüyv. 33. 'Axoocavce, Ob dvdcractw — vex, ol piv dyAsóatov, ol 8 clxov* "AxovcópsÜd cou mepl voUtou T&Àw. 33. Otvuc 6 IIauXoc 1550ev dx u£aou abtiov 34. Tti; 5d dyBprc xoJXvnüévtec aüxip. én(ovtucav, iv ol; xal. Atovüctoc 6 'Apsona (ene xol vuv) óvóuam Adp.api xal Écepot aov aütokc. IH'. r. Mech xara. jopiotielo ix «Gv 'A0nv&v 0e clc Kópiw0ov. 3. Kal eópov rwa "IouSaiov óvópat: 'AxóAav, Iovvuxbv t yévet, mpocqituc ÉXrAu0óta dmo c7 '[raAlas, x«t IIpiaxQAav ovaixa aücoU, 9i 15 Otxveraqfva« KAXad8tov yopilso0at mavcvac roue "Touóa(ouc dr vüc Pope, npooTjA0ev actos, 3. xal &ik «0 Bpócegvov. elvat lieve. map! abcoic xal Jjpydtexo* Jjoav 4&o axnvorotol «3, vÉyvn. 4. Aut)éqero 81 2v «T, euvaqo(7 xax& xüv ad66avov vnd, có Üvopa ToU xuplou "IncoU, Éntiüfv «e "IouSa(ouc xal "*EJAnva«. 5. "Qc 58 700v dno «7 Moxsbov(ac 8 «& EO xal 6 TipóOse,, cuvetyeto 5 Avo 6 IIavAe, 6uagaptupópsvos toic "Iouóatot, £lvat xov X piacóv "Incoüv. 6€. AÁvrvraccogévov Ó& abt xal BAaconjoóvrovy ixvivatdpavos à ludvia acoU. eixev. poc abrouc- To alia Opi éri TÀv xegaAÀ?v ópiv* xaÜapóc &v& dro 90 vOv tlc v& Kv», Toprucopat, 7. Kat peraÓAe éxeiÜsv cloTA0ev elc olxíav vtvoq óvdiaci T(zou "Ioóctou, ctÉou£vou cov Otóv, ob 4 olxía Jv auvoj.opoUca «fj cuve vor. s. Kpiaroc 36 6 dpytauvdvooc Eriavtuoty t» xoMOV. TE£&T. 225 25. Nec manibus humanis colitur indigens aliquo, quum ipse det omnibus vitam, et inspirationem, et omnia: 26. Fecilque ex uno omne genus hominum inbabitare super universam faciem lerra, definiens slatuta tempora, et terminos habitationis eorum, 27. Quaerere Deum si fortealtrectent eum aut inveniant, quamvis non longe sit ab unoquoque nostrum. 28. In ipso enim vivimus, et movemur, et sumus: sicul et quidam vestrorum poetarum dixerunt: Ipsius enim el genus summus. 29. Gcnus ergo quum simus Dei, non debemus dweslimare auro, aut argento, aut lapidi, sculpture artis et cogitationis hominis, Divinum esse simile. 30. Et tempora quidem hujus ignorantie despiciens Deus, nunc annuntiat hominibus ut omnes ubique poenitentiam agant, 31. Eo quod statuit diem in. qno judicaturus est orbem in aequitate in viro in quo statuit, fidem praebens omnibus, suscitans eum a mortuis. 32. Quum audissent autem resurrectionem mortuorum, quidam quidem irridebant, quidam vero dixerunt: Audiemus te de hoc iterum. 33. Sic Paulus exivit de medio eorum. 34. Quidam vero viri adherentes ei crediderunt: in quibus et Dionysius Areopagita, et mulier nomine Damaris, et alii cum eis. XVIIT. t. Post haec egressus ab Athenis, venit Corinthum: 2. Et inveniens quemdam Judium nomine Aquilam, Ponticum genere, qui nuper venerat ab Italia, et Priscillam uxorem ejus (eo quod pracepisset Claudius discedere omnes Judaeos a Roma), accessit ad eos. 3. Et quia ejusdem erat artis, manebat apud eos, et operabatur ( erant autem scenofactorio artis ). 4. Et disputabat in synagoga per omne sabbatum, in. terponens nomen Domini Jesu, suadebatque Judzis et Gre. cis. 5. Quum venissent autem de Macedonia Silas et Timotheus, instabat verbo Paulus, testificans Judeis esse Christum Jesum. 6. Contradicentibus autem eis et blasphemantibus, excutiens vestimenta sua, dixit ad eos: Sanguis vester super caput vestrum: mundus ego, ex hoc ad gentes vadam. 7. Et migrans inde, intravit in domum cujusdam nomine Titi Justi, colentis Deum, cujus domus erat juncta synagogie. 8. Crispus autem archisynagogus credidit Domino cum I5

226 IIPAZEIZ AIIOZTOAQN. IH. pl» oiv 8X t olx aoroU, xai oÀXo0l t&v. Koptv- | omni domo sua; et multi Corinthiorum audientes crede. Oluv dxoboviec émlatsuov xai iGarcltovto. 9. Einev 0i 6 xüpic év vuxti Bv 6páuacrec cü IIaóAo * M? 9o6o0, d)À& AaÀet xal pj auor onc, 10, Gióct. éyoo. elg uex& aoU. xal ooóel; éribrjoezat cot toU xaxigal ce, Biótt Àad £atiy [iot mole dv 1j TóÀet taT7. t1. "Exatioey 83 xe dviauzóv xal uT,vac £E 0aGXty Ev xUtoic tov Aóyov toU OcoU. i12. l'aAMtvog 82. dvüuratou vro t7; Ayatac xavemégtroav ÓuoluuaSóv ol 'Iouóatot co IlauXo xoi Tyayov aotov éri v0 BT, 13. A£yovvec Óvt mapk vbv vóuov oUto; dvame(Oet touc dvOprrouc aéGeaÜat xov Osóv. 1. M£ovto, 9i «o0. IÍaóAou dvoiyeww. 10 ovóua gixev 6 l'a)À (ev poc xou "IouSa(ouc * El plv 1v dàtxnd xt 3) PoBtoópyvgua movnpóv, c '[oufatot, xac Jóv0v &v dv OUT OpkQv * i5. El3 Orc patd £axtv mept Aóyou xal óvoudivov xal vópou toU xa0' bj.dc, OQec0e abcol* xpvclc evo xoótuv o0 BouAopat elvat, 16. Kol drYjÀacev aüTouQ do x00 B/karoc. 17. "Erxa6óusvot 52 x&vttc ZucÜtvny tov dpytauvdyovov Écumrov aütóv fjmpoc0rv co0 B/juacoc; xal o982v voUzoyy v6) l'a)Àiovt £ueev. 1$. ^O 33 IfaUAog &tt mpoogue(vac áp£one ixavdc, toig dàtÀgoiq drorabd evo En)eucty elo v» Zupiav, xai cuv autG Ilpioxoa xat 'AxuAae, xttpduevoc àv Keyy sais 73v xepaAsv: Ely £v 5p soy Xv. 19. Kavivencev 83 el; "Egeaov* xdxs(vouc xav£Acmtv aÓr00, aUrüq 5i elocAOOv elc cv cuvavoyzy àuA£Yexo xoi " IovOatotc. 30. "Epwtoevroy i abra érl nÀclova ypóvov petyat 0X ÉTÉvEUGEV, 2t. dÀÀ& dxovaEdusvoc xal etrov: IIa)tv dvaxapapo TQOc bpe ToU ÜcoU O£Aovroc, dvrjyOv, dro v7, "EofGOU * 22. xal xacteAOov elc Katdapstav, dva6o xol deracap£vog tv ExxAnolav xavé6r, clc Avttoyeuxv. 23. Kei xovcaq ypóvov xtvk EEzA0cv, Sup Onevoc xaüeEzc vv l'aVaruchv yopav xat Douyixv, avnpltov rávra touc [Ax 0ncd«. 21. 'IouSatog 9£ «tc 'AnoAAo óvópatt, AXcEavóprue vi yévex, àvlp Aóvtoc, xavrvrnotv elc Extcov, Suva- | *0c Qy dv tatc ypaate. 28. Obroc Xv xavryma£voc 13v 690v toU xuplou, xol Géov cip mveUpaTt PAd)er xal £(Onaxev áxpi6oX rà Tol toU "Incoo, 2rmtavduevoc uóvow tb. Bdnttopa '10dvvOu * 26. obtó v& Jjpbaxo mapncuitecUn: dv tf Cvvabant et baptizabantur. 9. Dixit autem Dominus nocle per visionem Paulo: Noli timere, sed loquere, et ne taceas: 10. Propter quod ego sum tecum; et nemo apponetur tibi ut noceat te: quoniam populus est mihi multus in hac civitate. Lt. Sedit autem ibi annum et sex menses, docens apud eos verbum Dei. 12. Gallione autem proconsule Achaie, insurrexerunt uno animo Judzi in Paulum, et adduxerunt eum ad tribunal, 13. Dicentes: Quia contra legem hic persuadet hominibus colere Deum. 14. Incipiente autem Paulo aperire os, dixit Gallio ad Judaeos: Si quidem esset iniquum aliquid, aut facinus pessimum, o viri Judei, recte vos sustinerem. 15. Si vero quaestiones sunt de verbo et nominibus et le. ge vestra, vos ipsi videritis: judex ego horum nolo esse. 16. Et minavit eos a tribunali. 17. Apprehendentes autem omnes Sosthenem principem synagog:e, percutiebant eum ante tribunal; et nihi] eorum Gallioni cure erat. 18. Paulus vero quum adhuc sustinuisset dies multos, fratribus valefaciens, navigavit in Syriam (et cum eo Priscilla et Aquila), qui sibi totonderat in Cenchris caput: habebat enim votum. 19. Devenitque Ephesum, et illos ibi reliquit. Ipse vero ingressus synagogam, disputabat cum Judiis. 20. Roganlibus autem eis ut ampliori tempore maneret, non consensit: 21. Sed valefaciens, et dicens: Iterum revertar ad vos, Deo volente, profectus est ab Epheso. 22. Et descendens Caesaream, adscendit, et salutavit ecclesiam, et descendit Antiochiam. 23. Et facto ibi aliquanto tempore profectus est, perambulans ex ordine Galaticam regionem et Phrygiam, confirmans omnes discipulos. 24. Judaeus autem quidam Apollo nomine, Alexandrinus genere, vir eloquens, devenit Ephesum, potens in Scripturis. 25. Hic erat edoctus viam Domini; et fervens spiritu loquebatur, et docebat diligenter ea qua sunt Jesu, sclens tantum baptisma Joannis. 26. Hic ergo capit fiducialiter agere in synagoga. Quem ywY7. dxoósavieg Ob adroU IipiísxOAa xci "AxiAae;, quum audissent Priscilla et Aquila, assumpserunt eum, el wQoctAdÓovto aüTóv xal dxptóÉciepov auci) Pi6OEvto t3» 650v toU xupíov. 37. BouAoufvou &À aívoU BuA0cy elc cv "Ag afav, | diligentius exposuerunt ei viam Domini. |?7. Quum autem vellet ire Achaiam, exhortati fratre&

ACTUS APOSTOLORUM. XIX. mpotprjdi.evot ol dSe)pol Évpajav oic atv vato dxo&ftacÓnt abvóv* Óc mapayevop.tvoc cuve GdAsto moÀU TOi TET TEUXOGIY, $5. Eüróvoc ykp coi, loujalo; BwxavnAEvy tto Ünuoc(a &xiSetxvbg BY civ yparpiv elvat rbv Xpuaxov "Incovv. le. 1. "Eqívexo 8à y vip ov "AroJAo stvat dv Kop(v0o II2UXov 8u306vxa. tà dvartepixX u£gn üt eic " Ee gov xai topciv vtwàc patas, 2. Etmév t£ mQbq aUroUq* El mveüpa &q10v 2A d6ce micveUgavtec; ol Ob [moy mpóc aUróv: 'AXX o08. cl mwtüpa Gyvoy foi Jixoucagev. 3. 'O b sinev- Eic «( o*v. dÓnmerioUnte; ol 9à &xav* Elc 1o "Iodvvou Bazttopa. 4.. Etev 52 Hato: "Imdvvng d6anttotv Barticpa p£vavoíac 7i Agi Avo, elc vov £pyóusvov uev. aUrüv (va Tta teUGtoty, vo9x. Zaxiv elc xov "[Inaotv. 5. Axoucavctq O2 vou ro £Gamclorcav tio to Óvoua tou xuplou '[7300. 6. Kai émi0£vroc aórot; vo0. [IauXou 4 £ipac 306v *Ó TveU[ha TO üytoy £r abzoUc, ÉAdÀouv x& yÀoccat xai dm pomr,ttuov. 7. "Heavy ài ol xdvrec dvópec óocet Gexaóuo. & Eicih0nv 6b cl; cv cuvavwyd)y énadbnotatexo irt pac tpei OtaAeqou.evoo xai (mv mol v7, BacU. e(ae xou OsoU. 9. 'Qc 56 we dax) mpóvovro xat TjreiDouv xaxoAoq4oUvttg cvÀv 600v ToU xupíou ivomtoy ToU mÀvouc, droctà dx' aótGv doopioev robo uan rdc, xaÜ figepav Buxeqouevos £v v, agoAz, T upavvou ttvoc. 10. ToUco 82 éyévexo émibü£vr, 800, avt mdvxa touq xatvotxoUvtac cv Ací(av dxoücat vóv. Aóvov TOU xupiou, "[ou8a(ouq «e xal * EXÀqvac. HI. Áuvdut c6 o0. xà xugoUga Enolec 6 Osox 5k t&v 4etpiv IaoAov, 12. "Qax« xai él toóo daÓsvoüvrac droyépta0a: «xà toU ypurbc aüroU couódota xal ciuxivOrx, xal dra)Aacceo0a. dr aOtOv tào vÓcouc, t t£ Teu ava vk movnp& éxropsuscÜat, I3. "Exsyiíorgav BÉ ctc xal xv meQupyouéwov 'TouBaitov éEopxiox&v óvopsatetv. él touc Pyovzac v mvtÜpacza cà movnpk «b Óvop.a x00 xuplou '[n500, Mq0v1£c * "Opxlto jac vov "Insoov v IaUAXoc xnpuactt. 14. "Hocav &£ cwec Zxeuit "[ouSatou ápytepéu íéncx& utol xoUto TrotoUvtEG. I5. "Arroxo:fiv Oe c0 mrveUpa. c5 rcov pov elxev abcoic Tv "Inacóv qtwoxo xal cv IIaUAov £ntavaptat: oti 6i x(veq dacé; 16. Kal égau.evoc elc abtouq Ó d/0porroc év t Tv &5 mvEUj.a. cb Tovnpáv, xal xavaxupttUgas dj.got£Qy lc octv Xat' aUtOV, (0gTE YujivoUg xai tETpau[A.XttGy£vouc Uxguyeiv Ex vU olxou Exslvou. 221 scripserunt discipulis ut susciperent eum. Qui quum venhisset, contulit multum his qui crediderant. 28. Vehementer enim Judzeos revincebat publice, ostendens per Scripturas esse Cbristum Jesum. XIX. 1. Factum est autem, quum Apollo esset Corinthi, ut Paulus peragratis superioribus partibus veniret Ephesum, et inveniret quosdam discipulos; 2. Dixitque ad eos: Si Spiritum sanctum accepistis credenles? At illi dixerunt ad eum: Sed neque si Spiritus sanctus est, audivimus. 3. Ille vero ait: In quo ergo baptizati estis? Qui dixerunt: In Joannis baptismate. 4. Dixit aulem Paulus: Joannes baptizavit baptismo poenitentiae populum, dicens, in eum qui venturus esset post ipsum ut crederent, lioc esl, in Jesum. 5. His auditis, baptizati sunt in nomine Domini Jesu. 6. Et quum imposuisset illis manus Paulus, venit Spiritus sanctus super eos, et loquebantur linguis, et prophetabant. 7. Erant autem omnes viri fere duodecim. 8. Introgressus autem synagogani, cum fiducia loquebatur per tres menses, disputans et suadens de regno Dei. 9. Quum autem quidam indurarentur, et non crederent, maledicentes viam Domini coram multitudine, discedens ab eis, segregavit discipulos, quotidie disputans in schola Tyranni cujusdam. 10. Hoc autem factum est per biennium, ita ut omnes qui habitabant in Asia, audirent verbum Domini, Judaei atque gentiles. 11. Virtutesque non quaslibet faciebat Deus per manum Pauli: 12. Ita ut etiam super languidos deferrentur a corpore ejus sudaria et semicinctia, et recedebant ab eis languores, et spiritus nequam egrediebantur. 13. Tentaverunt autem quidam et de circumeuntibus Judsis exorcistis invocare super eos qui habebant spiritus malos nomen Domini Jesu, dicentes: Adjuro vos per Jesum quem Paulus preedicat. 14. Erant autem quidam Judaei Scevie principis sacerdotum septem (ilii qui hoc faciebant. 15. Respondens autem spirilus nequam dixit eis: Jesum novi, et Paulum &cio: vos autem qui estis? 16. Et insiliens in eos homo in quo era! daemonium pessimum, et dominatus amborum, invaluit contra eos, ita ut nudi et vulnerati effugerent de domo illa.

228 I7. 'l'ooro 62 ywoctov évívexo müctv "louBalow, «t xal "EAÀnstwv toi; xatououcty jv "Egtcov, xalfmectv Qó6o, imi mdvraq aUroU,, xal éueYaóveto x0 óvop.a. toU xupíou "Iooo: I8. ToÀÀol te tO TETictEUxÓTUY 7|oyovto LonoAoyoupevot xal dva vyéXvovtto 1k mpatets aotüv. I9. '[xavol 8à «àv c& epispya rpaZdvtov auvevévxavttQ tg Bí6Aouc xaréxatov ivoymtov avtov xal Cuveiotoay cXc tte aoro xal £bpov dpyuptou pupttóac mévce. 20. Octo xat& xpdroc Ó Aóyoc coU ÜOsoU mUtavtv xai loyusv. 21. "(uc 58 érnpo0n caUca, Fücto. 6 TIabAoe dv 16 xveUp.att OuAX0ov cv MaxsSov(av xal "'Ayalav mopsisc0m el; "IepoaóAuua., elrxtov* Oct per có vevécOat ue éxet Oet ps xat "Pounv lv. 23. "AroccetAag 53 el, cv Maxs8Sov(av 800 t&v Ótaxovouvvtyv aUtG), Tuuóüsov xal "Epacvov, abróc év£g(£v X póvov elc tz» 'Acíav. 33. "Eyívero 8à xat& xov xaipóv éxsivov tdpago cox dA voc mepl t7c 6600. 24. AÁnyirptoc do t1, ÓvOpat, doyupoxórroc, Trotv v&oUc doyupoUe "Agrégióoe mapsÜyero col; veg víraig oUx OX epyaalav. 95. Oc cuvaOpotcac xat robo epi 1à rotaUsa. £pyavac sixev * "AvBpec, En(acaaüs Ort ix caívre cz dpaac 1$ cómop(a fuiv dottv. 26. Kal Ortopetxe xa dxoext, Ort o). uóvov. "Egécou d)À& ay ebov áo vri, Acílac 6 ITaoAoc o0 xoc relca« ustéavnatv Íxavbv dyAXov, Aeytov* Ovx oUx elalv Osol ol O1 qetpav vtvdpsevot, 27. O0 uóvov 8 coUxo xtvBuveóet Sjpiv x5 upos tle &rtÀequov dAüctv, d)À& xal x5 t7, peas 08e 'ApvépaBoc ([epbv elc o00iy Aoytoüziaevat, né) 8E xat xaOaipsio0ni «Tic peyaatóvrroc aot, flv 0Àn $ Acía xai $ olxova£vr, cé6exat. 98. Taura Bà dxoócaveec xal qsvÓpevot xOxjpew, Ou[400 Expatav Movet: Meydn 4 "Aprseuae "Eotolov. 29. Kal £rXvjoU 5$ m muy óceox, Gpumoav ct Gj.oluua0bv sl; «5 Üfavpov cuvapracavrec T'diov xal "plavapyov MaxeBdvac, auvexOip.ouc IYavAov. 30. IÍaUAou 8à fouAopfvou tlatAOrtv slo cóv OTisov, oux &ltov aütóv oí. aO cat. 31. Tuc 83 xal x&v 'AatapyGv, Ovctc aoToU qot, mépijavetg mpoc aürbv mapaxaAouv p) boUvat Éavxóv el, vo Ofatpov. 33. "AJXot plv oov. 2o Éxpatov: 3v. Y&p 4 oO eía cuyxtyupívn, xal ol mÀstouc oüx Jótwsav cvv Évtxa. cuve) mA uOeioav. 33. 'Ex 85i coU OjXou mposót6acav '"AX&fav8pov, xpobaAóvrov abtóv vv 'louBatov: $ Bà "AXEanvÓpoc xarvadt(cu, vv yripa 7|üeAev droAoqrio0at v) Ovis. 34. "Ertqvóviec 96 6rt "Iouóatoq dovw, quy?) iyévexo IIPAEEIZ AIIOZTOAQN. IG. 17. Hoc autem notum factam est omnibus Judzeis atque gentilibus qui habitabant Ephesi; et cecidit timor super omnes illos, et magnificabatur nomen Domini Jesu. 18. Multique credentium veniebant confitentes et annuntiantes actus suos. 19. Multi autem ex eis qui fuerant curiosa sectati, contulerunt libros, et combusserunt coram omnibus; et computatis pretiis illorum, invenerunt pecuniam denariorum quinquaginta millium. 20. Ita fortiter crescebat verbum Dei, et confirmabatur. 21. His autem expletis, proposuit Paulus in Spiritu, transita Macedonia et Achaia, ire Jerosolymam, dicens: Quoniam postquam fuero ibi, oportet me et Romam videre. 22. Mittens autem ín Macedoniam duos ex ministrantibus sibi, Timotheum et Erastum, ipse remansit ad tempus in Asia. 23. Facta est autem illo tempore turbatio non minima de via Domini. 24. Demetrius enim quidam nomine, argentarius, faciens zedes argenteas Diana, prxestabat artificibus non modicum quistum: 25. Quos convocans, et eos qui hujusmodi erant opifices, dixit: Viri, scitis quia de hoc artificio est nobis acquisitio; 26. Et videtis et auditis quia non solum Ephesi, sed pene totius Asie, Paulus hic suadens avertit multam turbam, dicens: Quoniam non sunt dii qui manibus fiunt. 27. Non solum autem hac periclitabitur nobis pars in redargutionem venire, sed et magnie Diane templum in nihilum reputabitur, sed et destrui incipiet majestas ejus quam tota Asia elt orbis colit. 28. His auditis, repleti sunt ira, et exclamaverunt dicentes: Magna Diana Ephesiorum. 29. Et impleta est civitas confusione, et impetum fecerunt une animo in theatrum, rapto Gaio et Aristarcho Macedonibus, comitibus Pauli. 30. Paulo autem volente intrare in populum, non permiserunt discipuli. 31. Quidam autem et de Asism principibus, qui erant amici ejus, miserunt ad eum rogantes ne se daret in theatrum; 32. Alii autem aliud clamabant. Erat enim ecclesia confusa; et plures nesciebant qua ex causa convenissent. 33. De turba autem detraxerunt Alexandrum, propellentibus eum Judaeis. Alexander autem manu silentio poste lato, volebat reddere rationem populo. 34. Quem ut cognoverunt Judieum esse, vox (acta una

ACTUS APOSTOLORUM. XX. pia mévvov &xX imi pac Suo xpalóvreov: MeydÀn 5$ "Apxspic "Eosclov.: ss. Karaote(Aaq 0$ 6 vpapukecteUc xov Uy Xov nolv"Avopsc "Egéatwt, tí, ydp. daviy dv0porrtov Óc o0. yiwaxet TÀv "Egtalov x0Àw vtuxópov oUcuy tic pev dne Apréu.ióoc xal coU OtortetoU,; 36. 'AvavridbÓvov oUv dvrov. coítuv Ofoy daciv Ópac xavtgvalgévoug ÜUmapystv xal uwDiv moonetio Tacctw: 37. '"Hydyece y&o xobc dv6pac voutouc bxc (spocuÀouc ob BAacenpkoUvrac vv Osov Ópuov. 38. El uv ouv Anuiixptoc xal of av adt £y vixat Éyouatv mpóq xta. Aóyov, dyópatot d(ovrat xa dvüUraxol elat-. éqxaXs(sooav dA Aot. 39. El BÉ «t mepatxépo Erin teite, dv cj dvvopuo ÉxxAota énüuOrecat. 40. Kal «dà xiwóuveDopev |xaAeioünt cractox, ep XT, avjuLepov, [m9evóc alv(ou ómdpyovroc mpl ob BuvrcópeÜ0x duoboUvat Aoyov «Tj, cuGTpoy7, taoTQC xal cauta. elUrxiv dméAuoev 3v Do oíav. K'. I. Mex à «o xaicacQat xv O0pu6ov vposxaAcadpto 6 IHauAo coüc a8 ck xal mapaxaAÉcac, daraGapevoc 3E 0ev mopeósa0at cl; Maxeóovíav. 2. AuA0ovy 83 ck uépn éxelva xal mapaxaAÉcaQ aotouc Aóvto T0) 30ev el; cv "EXAdoa* 3. Totjcac tt [i5vaq tpel;, vevouévrne ÉmiboUAT; abc ümà TGv 'lou£aiov p£)ovu dvdyeoOai cl; v Zuplav dévevo vwopim 500. ünon1pégew 9ià Maxedovíac. 4. Xuvt(rero 83 abc) Zormavpoc IIogpou Bspotatoc, O:cecalovixéev 5£ "Aplevapgoc xal XexoUvüog xal T «ioc Aep6aioc xat Tuxóüeoc, Aciuxvol 0$ 'Toytxoc xal Tgog: &. obTot mposAO0vtEc Ffuswav fua àv Tooabc 6. fpei, 5À dLemieucauev uevà và finépaq cv diopuy áxb. Dürxov, xal TA0ogev mpoc abrouo elc "Jv Tood8a. dy pi fispiov mévee, ob Bucolyapav Suépa« Era. 7. "Ev 8à «5 pd xv aa66d tov auvnyuévov Sv xAdgat dpvov 6 IIaUAoc OuA£vevo aorotc, £v. éivat 77, Éradptov, mapéretvéy te «0v Adyov u£ypt uecovux tlou 8. Joa 84 Aaumáóee Ixavol ày cip órtpoxo ob Tuev guv1yafvot. 9. Kaüstóuevoc Ó£ cic vsav(ac Óvóas: Eruy oc irl tic Gup(3oc, xavagepópsvos Ürvo BaOet, Bux)eyopévou rou l'IasAou dl rtÀtiov, xactvey Octo do v00 Ur vou Ereaev. dà coU cvptoé you xdtw xal 7jp(r vexpóc. 10. Kara6he 5d 6 IIaUlog éné£rtatv. a0t6) xal auj.mtoiaÓov cixev* M3 0opu6EioÓe- 5j vào uy aroU v dpsius in ipso est. iv auxi daciv. 229 estomnium, quasi per horas duas clamantium: Magna Diana Ephesiorum. 35. Et quum sedasset scriba turbas, dixit: Viri Ephesii, quis enim est hominum qui nesciat Ephesiorum civitatem cultricem esse magnz Dianze, Jovisque prolis? 36. Quum ergo his contradici non possit, oportet vos sedatos esse, et nihil temere agere. 37. Adduxistis enitn homines istos, neque sacrilegos, ne que blasphemantes deam vestram. 38. Quod si Demetrius et qui cum eo sunt artifices, liabent adversus aliquem causam, conventus forenses aguntur, et proconsules sunt; accusent invicem. 39. Si quid autem alterius rei quaeritis, in legitima ecclesia poterit absolvi. 40. Nam et periclitamur argui seditionis hodierne: quum nullus obnoxius sit (de quo possimus reddere rationem) concursus istius. Et quum liec dixisset, dimisit ecclesiam. XX. 1. Postquam autem cessavit tumultus, vocatis Paulus discipulis, et exliortatus eos, valedixit, et profectus est ut iret in Macedoniam. 2. Quum autem perambulasset partes illas, et exhorta(us eos fuisset multo sermone, venit ad Graeciam: 3. Ubi quum fecisset menses tres, factze sunt illi insidize a Judaiis navigaturo in Syriam, habuitque consilium ul reverteretur per Macedoniam. 4. Comitatus est autem eum Sopater Pyrrhi Bercenasis: Thessalonicensium vero Aristarchus, et Secundus, et Gaius Derbeus, et Timotheus; Asiani vero Tychicus et Trophimus. 5. Hi quum preecessissent, sustinuerunt nos Troade: 6. Nos vero navigavimus post dies azymorum a Philippis, et venimus ad eos 'Troadem in diebus quinque, ubi demorali sumus diebus septem. 7. Una autem sabbati quum convenissemus ad frangendum panem, Paulus disputabat cum eis, profecturus in crastinum, protraxitque sermonem usque in mediam noctem. 8. Erant autem lampades copioss in ccnaculo ubi eramus congregati. 9. Sedens autem quidam adolescens nomine Eutychus super fenestram, quum mergerctur somno gravi, disputante diu Paulo, duclus somno cecidit de lertio ceenaculo deorsum, et sublatus est mortuus. 10. Ad quem quum descendisset Paulus, incubuit super eum; et complexus dixit: Nolite turbari: anima euim

230 I1. ÁvaÓk, 0$ xal x)dcaq vov dovov xoi qtvcáueole (xavóv t£ Sy xisas &j pt Go 17s, oU tux; £EA0Ev. "Haov 8i zv maión (ovra, xal mapexAxfncxvy oU uexptox. 13. 'Hyei; à npotA00vzsc Pr «0 mÀotov dv6nuev el; tv "Accov, ixceiüev. i £AAovtt o dvaAapÓdvety cov IIxuÀov* oórGx Y&p Owrcezayuvoo àv p£Xtv | aUtóq TE EUEtv. "f, 84 cuvé6aAev fiv cl; àv "Aacov, dvaAaGovce o aoxov TjAOopev el; MtruArvnv, I5. xixeiüsev ümomAeucavteg cT, Émio00T, xatnycvid dvixpue Xíov, Tjj Ób íc£om mapr6alousv elo Xaov, xai 17, £jogévn Tj0ousv cl; MOmxov. 16. Kexpbxat yàp 6 IaGAoc xapanAeuoat tÀv "Epccov, Ortu Uu yévnvat a916) y povoxpibTiaat &v «5, "Acla: £cmtuOev qàp, £l Óuvacov eiz abt, vv Spuípav cf n£vt7xoO77, yevéa0a: elc "IepoooAuua. 17. Ano 6E v7; Müsixov. méu- pa tlc "Estaov p.ezexaÀ£cato toUQ mptaÓuépouc. The Podao(a: 18. 6), 06 xapev£vovto T góc aotov, buoU Ova aoTOv Exev aütoic Yucis értoxac0e, án mper "iépas iy jc En£Onv elc vhyv 'Ac(av, xüx ps0 buy tov mdvra Xpovov éyevopmv, 19. OouA£Uv T) xupl» età mag. tamttwogposóvne xal &axouwv xal tttpacpsv tv cuu Édvcov uot dv carie émi6ovAat, tov "Iouóaíov: 20. c oU0iv Ürsatetiduny TOv auj.gepóvtoy 100 (13) ávavytiÀat üptv xai Oiiatat opc Ónpoc(a xal xac' olxouc, 31. Oiap.aprzupou.tvoc "Iouóatot; c£ xat " EXXnoty t3 el 0cóv pevivotxv xal míotty «Jv elc vov xüptov fuv "Insoov Xgtaxov. 32. Kalvüv (ou, ÓcDeu£voc Evào c5 mrveOp.actt ropteUop.a ele "lepousaAoij., t& év aóxTj auvaverisovtd uot p tlbox, 33. TÀAv Ótt TO mvcüpa x0 Üyiov xai mOUv Óuruapruperal pot Aéyov, órt Óeopk. xal Open ne dv "JepogoAut.otc t4£vouGtv. 24. 'AXX oóóevóg Xoyov Üyw, obO& motpuuat cÀv oxcv pou tuiiav. épavuroU, iq ceÀAeu)cat xy Ópóoov tou xal cx Ouxxov(av toU Jorou jv (aov map coU xup(ou 'IncoU, tu aprópag0at vo. süarÉuoy cT, 4dptos toU Üeov. 25. Kal vv lóov, o ol2a, 6«t obxéx: ópacüe TÓ mpócuóv pou Ópei, mávrec Ev KA $v;A00v x"puccov t)v BacOetav 100 OcoU. 26. At0. p.aprüpopzt Óuiv dv tT, aYjuepov j$uspa, 6v xaÜapóc elu dà. coU alj.aroc mávtuv: 27. ob q&p ürxeaveU.dqeny toU ud) üvavyetÀat mücav vv Bou)3v coU OtoU üuitv. 928. ITpoc£j ze Éxucoig xal ravrl t6) motivo, dv ó opc c6 mveüua xb yov Eüsco imexónous, moua(vety tÀv bodqíay toU Oso, fjv repuerovjcaxo Óuk coU | | acquisivit sanguine suo. atu.a voc 100 i2tou. IIPAZEIZ AHOZTOAQN. K'. 1f. Adscendens autem, frangensque panem, et gustans, satisque allocutus usque in lucem, sic profectus eet. 12. Adduxerunt autem puerum viventem, et consolati sunt non minime. 13. Nos autem adscendentes navem, navigavimus in As80n, inde suscepturi Paulum: sic enim disposuerat ipee per terram iter facturos. f4. Quum autem convenisset nos in Asson, assampto eo, venimus Mitylenen. 15. Et inde navigantes, sequenti die venimus contra Chiaom, et alia applicuimus Samum, et sequenli die venimus Miletum. 16. Proposuerat enim Paulus transnavigare Ephesum, ne qua mora illi fieret ín Asia. Feslipabat enim, &i possibile sibi esset, ut diem Pentecostes faceret Jeroeolymis. 17. A Mileto autem mittens Ephesum, vocavit majores natu ecclesie. 18. Qui quum venissent ad eum, et simul essent, dixit eis: Vos scitis, a prima die qua ingressus sum in Asiam qualiter vobiscum per omne tempus fuerim, 19. Serviens Domino cum omni humilitate, et lacryrnis, el tentationibus quae mihi acciderunt ex insidiis Judaeorum; 20. Quomodo nihil subtraxerim utilium, quominus annuntiarem vobis, et docerem vos publice et per domos, 21. Testificans Judeis atque gentilibus in Deum panitentiam, et fidem in Dominum nostrum Jesum Christum. 22. Et nunc ecce alligatus e:o spiritu vado in Jerusalem, quee in ea ventura sint mihi ignorans, 23. Nisi quod Spiritus sanctus per omnes civitates mihi protestatur, dicens quoniam vincula et tribulationes Jerosolymis me manent. 24. Sed nihil borum vereor, nec facio animam meam pretiosiorem quam me, dummodo consummem cursum meum, et ministerium verbi quod accepi a Domino Jesu, testificari evangelium gratis Dei. 25. Ef nunc ecce ego scio quia amplius non videbitis faciem meam vos omnes, per quos transivi praedicans regnum Dei. 36. Quapropter contestor vos hodierna die quia mundus sum 8 sanguine omnium. 27. Non enim subterfugi, quominus annuntiarem omne consilium Dei vobis. 28. Attendite vobis, et universo gregi in quo vos Spiri lus sanctus posuit episcopos, regere ecclesiam Dei quam

ACTUS APOSTOLORUM. XXI. 39. "Evo olóa, 8t elaeJsiaovtat uet cd douitv pov Aóxot Bapsic elc OpcBis, o3) eecBopuevot coU moiviou, 30. xal 2£ Opinv a0tàv dvacvácovtat dvopec AaAoUvtt; Üwcrpapuiéva «oU dmoomüv coUe uaxÜnrà, ómícw Éau tO. 31, ÁÀtó vQpmyopetve, quvmphoveboyte, Üxt tpuer(ay vuxta xal f$ju£oav oüx éxaucdumy psxà. Üaxouov vouOcxi)v Eva. Éxaacov bjutov. 32. Kal rk vóv mapaxiüeat üpac x Os xal tO ovo c7 gprroq aUcoU, tà Suvap£vo olxobo[.7;0at xal Gouvat xYmpovopav £v voto T yiaopvotg mc. 33. 'Apyuplou xal 4puatou?| lavuoquoU quOEvoe ÉmtOUp moa 34. aUrol qtwocxete, Ürt vai yot(aw uou xal totg oct juex' AjuoU Ürepéraay ai jelpeo abtat. 3s. II4vxa Gréóe5a ópiv, 9v1 obtu xontóvvac Sei dvriagp.GavecUnt civ daÜsvouvttv, u.vnpkoveUety c& toU Aóvou toU xupiou "IngoU, Órt aüróq &xev: Maxdptóv iav u3)Xov 6i5óvat 3 Aapódvetv. 36. Kal vaUra elrv, Ücic cà vara ab1oU guy müaty abcot xpooT;osacto. 37. "[xavóc 03 xAauüpoc dyévevo Teüvtuv, xal éxvree«ovt; Él vov tpdymAov xou IIaóAou xavtgÜiouv aóxóv, 38. ójuvd)uevot udÀuora Pl cp Aóyu slp5xe, Éxc obxéxt uf) ovaw 5b moóatrov aüroU Üttpriv. mpo£vtjcmov. 56 aocóv clo T0 Àotov. KA'. p. 'Quq 88 Ayévexvo dva 0T,vat fuic d roanactÉvcas &r' abri, tü0uBpoujcavcec T[A0opuev elc cv Kov, 77 Cà EE elc cv "Po8ov, xáxeiüev el; ITarapa. 2. Kai e6póveeg mAotov Ouxmepóv elc Gowlxny, émi6dvvec dv mev. 3. 'Avagavévceo 06 cv Kumpov, xavaAvtovteq xüt)v Uc vupov ÉxMopgsv cl; Zupíav, xai xavrAÜourv cle t 'Tópov: ixeice qkp ^ t0 mÀoiov v dmopopti,ó|kevov Ov Yóp.ov. 4. "Aveupóvteo 53 ToU, jua0ncXo Énepelvauev abroU $u£pac Ércá, olctveg sio TIasYeo BAeyov &i& coU. mveop.axoc t3) dva6atvetv elc "Ieposólupa. 6. "Oxe Bà dyévexo. ifaprlcas fpxQ xác fifpac, ite)6óvxeq éroptudueÜa mporeumóvvov áo mavruy GUv Yuvautlv xai t&xvote Énc Zi Tj; roAeos, xat 0£vcec xk yóvaca Pr «v alqu)ov mpoonuta ue0a. e. Kal denacdpevot à) XAouc, &víOnutv tl xà mÀotov, Zxeivot 03 orxéovoeyav clc và Da. 7. (Huic 58 «0v mÀoUv Otavócavieg amo "Tupou xaTnvvácauev elc IIcoAeata, xal doraaduevot touq & CEA poUq duelvapev fuépav jiav map. adsolc. 8. T7 5à é£raópiov éEeA0óvteq TMopev t Katcapsuxv, xal elaeAóveec elc xàv otxov dil UrmoU toU sÜa.yqcÀc0 coU, Ovcoq Ex. và)v. Érccd, £ueivap.ev mat! aoto. 231 29. Ego scio quoniam intrabunt post discessionem meam lupi rapaces in vos, non parcentes gregi. 30. Et ex vobis ipsis exsurgent viri loquentes perversa, ut abducant discipulos post se. 31. Propter quod vigilate, memoria retinentes quoniam per triennium nocte el die non cessavi cum lacrymis monens unumquemque vestrum. 32. Et nunc commendo vos Deo et verbo gratiae ipsius, qui potens est aedificare, et dare hxereditatem in sanctificatis ommbus. 33. Argentum et aurum, aut vestem nullius concupivi, sicut 34. Tpsi scitis quoniam ad ea quze mihi opus erant etl his qui mBcum sunt, ministraverunt manus ista. 35. Omnia ostendi vobis, quoniam sic laborantes oportet suscipere infirmos, ac meminisse verbi Domini Jesu, quoniam ipse dixit: Beatius est magis dare quam accipere. 36. kt quum hzc dixisset, positis genibus suis oravit cum omnibus illis. 37. Magnus autem fletus factus est omnium; et procumbentes super collum Pauli, osculabantur eum, 38. Dolentes maxime in verbo quod dixerat quoniam amplius faciem ejus non essent visuri. Et deducebant eum ad navem. XXI. 1. Quum autem factum esset ut navigaremus abstracti ab eis, recto cursu venimus Coum, et sequenti die Rliodum, et inde Pataram. 2. Et quum invenissemus navem transfretantem in Plhoenicen, adscendentes navigavimus. 3. Quum apparuissemus autem Cypro, relinquentes eam ad sinistram, navigavimus in Syriam, et venimus Tyrum: ibi enim navis expositura erat onus. 4. Inventis autem discipulis, mansimus ibi diebus septem; qui Paulo dicebant per Spiritum ne adscenderet Je rosolymam. 5. Et expletis diebus profecti ibamus, deducentibus nos omnibus cum uxoribus et filiis usque foras civitatem: et positis genibus in littore, oraviuus. 6. Et quum valefecissemus invicem, adscendimus navem: illi autem redierunt in sua. 7. Nos vero navigatione expleta a Tyro descendimus Ptolemaidam; et salutatis fratribus, mansimus die una apud illos. 8. Alia autem die profecti, venimus Caesaream. Et in trantes domum Philippi evangelistsP, qui erat unus de septem, mansimus apud eum.

232 9. '"Toów) 5b Joav Ovyatípec vscapsc mapOfvot Tpoy7ttoougat. I0. "Eriguevóvtvtv. Ó£ fju£pac vÀelou; xaxgA0Év ci dnb 17 'lovóa(ac npoycvnc óvopazt "Aqa6oc, IL xai dÀÓov mpóc fc xai doxc cv Lovnv coU IíaóAoo, BX5cac fautoU couq xó)ac xal «xc ytipac £irev: T áóe Aévet xo mveupjx c doriov: Tóv. dva, ob é&axiy f$ Covr, abro, obe; 5zoounty dv. "ItpousaAyg. ol '[ovóaiot xal zapaóSoaouatv slc yeipac d0viov. 12. ")c 08 Jjxoucapev 1aUta, rapexaAoUpev. ficeic v xal o. évcórtot coU. i), &va6atvetv aio elc "Ispoucaa. 13. Tore ánexp(6v, 6 IIaUAoq xal eUxev: T( moteice xAa(ovtec xal auvüpumzovtéc tou tv xapB(av; éyo vào o0 uóvov 8eOrvat GÀÀ& xal &rofaveiv clc "IepousaAsu. Eroljuoe Py o Grip toU óvo.ato« xoU xuplou "Incov. 14. M3) vti0opévou 0$ abt0U fiov dcapev slróveec '['oÀ xuptou to 0£)mp.a. Yw£aoo. 15. Mexà 82 vàq fiufpac vaUraq Émioxevuacdpu.evot dvtbavouev elc "Ieposólupa. 16. Xuv5A0ov 8b xalix tüv pslac cuv fiv, dyovrec map' vtt Konplo, dpyaío pa6775. r7. l'evouévov 93. fpi el; 'ItposoÀuua, &cu£vox dreOétavto fu &« of de) oot. 18. Ty ài émtoóc7 sioe 6 TIaoXoc atv fiv obo "[dxw6ov, tdvrto xe tapeyévovto oi xpeobUrepot. 19. Kal àczacausvoc abrouc Éonystvo xa0. Év Éxaaov àv Erolvatv 6 Osoc dv coi, Éüveow Du. Ti; BtaxovtXG QUTQU. 20. Ot 83 dxoócavte, dOoLalov tov Ov, cimóv c& aUtü* Oopeic, dde)oé, mrócat Uupidóee elalv év coi, "IouSatot; x&v tst vtuxÓrov xal rdvteg trAotal toU vontou Urtdpy ouctv 21. xavwyrncav 86 mepi goU, Óxx. dmoccací(av 8i 6daxti; dró. Moócéox, tob xax v. Éüvr, "louóa(ou;, Avv qj ó2t(etv. meprré£pveww abtoUc 1X céxva mol tot; Éüsatv mepura ttiv. o3. T( ojv detiv; mdvtw Óri cuveAOrtv AMO dxoócovrat vào Occ OxjAu0ac. 23. TToUro ov volncov Ó coi Aévopv. elotv Sgiv dvBpec véacapsc eov Pyoveto dp! íaurüv: 24. toUtou; xapaAaÓov &vvloÜn:t cüv aütoie, xai Bandvnaov ex" abxoic (va. Eupfiowvrat ko xegaMdo: xal qvxovcat mávtec, Urt dv xacijgnvxac mepl coU. o0d£v éoxtv, d)À& axotyciq xal abróc guÀAdaaov tov vópsov. 35. Ilept &à. cv. xemtGteuxóvov. Pvàw fcio Ene axtAapev, xolvaveeq. quAaaoea0a: &a)ütoug, dxb tlOuAo8ítcv xalaluarog xal mvtxtoO xal mopvsiac. 26. Tó:s 6 ITaU)oc rapaAaÓov touc &v0pac t7, £yopévn, fi£pa aov abroig &yviaÜete eiovjet kl 1Ó fepóv, Ger £v cv xri oatw cv. Sepoov coU &vvtau.oU, Éux oU mpoanv£y Ov bip Évoc Exáctou abxüv f$ mpocqopá. ponti dro Katwao Eeviaf)iouev Mvdovwl IIPAEEIZ AIIOZTOAQN. KA". 9. Huic autem erant quatuor filia: virgines prophetantes. 10. Et quum moraremur per dies aliquot, supervenit quidam a Judza propheta nomine Agabus. (1. Is quum venisset ad nos, tulit zonam Pauli: et alligans sibi pedeset manus, dixit: Hzec dicit Spiritos sanctus: Virum, cujus est zona luec, sic alligabunt in Jerusalem Judzi, et tradent in manus gentium. 12. Quod quum audissemus, rogabamus noe, et qui loci illius erant, ne adscenderet Jerosolymam. 13. Tunc respondit Paulus et dixit: Quid facitis flentes, et aflligentes cor meum? Ego enim non solum alligari, sed et mori in Jerusalem paratus sum, propter nomen Domini Jesu. 14. Et quum ei suadere non possemus, quievimus, dicentes: Domini voluntas fiat. 15. Post dies autem istos praparati, adscendebamus in Jerusalem. 16. Venerunt autem et ex discipulis a Caesarea nobiscum, adducentes secum apud quem bospitaremur Mpasonem quemdam Cyprium, antiquum discipulum. 17. Et quum venissemus Jerosolymam, libenter exceperunt nos fratres. 18. Sequenti autem die introibat Paulus nobiscum ad Jacobum omnesque collecti sunt seniores. 19. Quos quumsalutasset, narrabat per singula qua» Deus fecisset in gentibus per niünisterium ipsius. 20. At illi quum audissent, magnificabant Deum, dixeruntque ei: Vides, frater, quot millia sunt in Judzis qui crediderunt, et omnes semulatores sunt legis. 21. Audierunt autem de te quia discessionem doceas a Moyse eorum quí per gentes sunt Judzorum, dicens non debere eos circumcidere filios suos, neque secundum consuetludinem ingredi. 22. Quid ergo est? utique oportet convenire multitudinem: audient enim te supervenisse. 23. Hoc ergo fac quod tibi dicimus: sunt nobis viri quatuor votum liabentes super se. 24. His assumptis, sanctifica te cum illis, et impende iu illis ut radant capita; el scient omnes quia qua de te audierunt, falsa sunt, sed ambulas et ipse custodiens legem, 25. De his autem qui crediderunt ex gentibus, nos scripsimus, judicantes ut abstineant se ab idolis immolato, et sanguine, et suffocalo, et fornicatione. 26. Tunc Paulus, assumptis viris, postera die purificatus cum illis intravit in templum, annuntians expletionem dierum purificationis, donec offerretur pro unoquoque eorum oblatio.

ACTUS APOSTOLORUM. XXII. 27. c 51 Fie)Oov al Été Sp pat auvreAgcotat, of db «7 'Aeías "Iovóatot 9£aadyevot abzóv dv xi iepo Guvéy tov Trávxa. «ov Oy Aov xal émé6aAov Ex abcbv xc tipa, xpatovetc* 125. "Avbpec "lopamAirat, Bonürive. obvó, dortv 6 dvüporroc 6 xavà ToU ÀaoU xal coU vdpou xal voU vóToU ToUtou Tdvrac avrog] bdaxov* Éc ce xal "EXAnvac eleX,yavev sic xo (epóv xai xexotwoxev róv tov TÓTOV TOUTOV, a9. "Haav yàp mposeopaxótec T oópusov tov "Eg£atov dv tj xÓAex aov abvio, Óv £vopalov Oct elo vo iepàv elaAyayev 6 IIaoAo. 30. "Extr «t fj xo) 0X xal &yíéveto auvBpou) toU ÀaoU: xol éraÓOpevot coo. TIauAou ctÀxov ajróv Kt) xoU ÍepoU, xal cü0£ox, ExAe(a0 aav ai OUpar. 31. Znvoovttov 0$ aürov droxstivat dv£6n oda 1 y9udgyo c7« cnipnc, óc OÀv, cuyy óverat "Iepouca.Nip. 32. 6c ifauxT mapala6ovy axpatuotaq xal íÉxaxov1dpyac xavíópausv ér' abroUc. ol 5& iOovteq vov JiAlapyov xal xou avpatuotac £xraucavro tUTtoOvtEG TOV IIxoAov. 353. Tóre évy(oac 6 y ap oc àreAaÓEro abTOU xal ix£Atuaty abtbv OeOs vat áAUcecty Suclv, xal érruvüdvero tc eU xol c doctv. xemoUnxox. 34. "AXXot 83 d)3o ct Exeoovouv dy «6 Dy Xu xad 3) Ovvau£vou abcoU yvixvat 10. dagaAic Óik tóv Odpu6ov, ixé£Veucev d'reatos adcby el; cv mapsuÓokdv. 35. "Ore 53 iyévevo irl xvouc dva6a0p.o0c, auvfón Gacrdtecünt aótov 0ró vv otpatuotüv tk vv Blav 100 $4 Àov* 36. xoAoU0st yàp cb mATjÓoc ToU Aao0 xpdiov: Aot aUTÓv. s7. Méuw. «€. elod'yecüas el; cv. xaptu 6o) 6 IIaUAo; Met xi). yUudoym- El Éteaxív iot sixeiv c poc c£; 6 53 Eon: "EXXnvioci qwoaxeu; 38. Oüx doa cb el. 6 Alyórtioc 6 mpb voUtov cv $u.tpi)v dvacca vegas xal &avayov clc cv Épnuov coUe «expaxtay loue dvBpac T&v auxaplov; 89. Kits vs 6 IIaoAo: 'Eqo) &v0pwmoc pfv clt "IouSato;, Tapssóc, tz; Kuüuxlac oóx daYjkou móAtox moÀUcne* Sfop.at BÉ aoo, énltpedóv jiox Aaa robo tov ÀAaóv. 40, Kal éxvrpépavtos abcoU 6 ITaUAoe £avox £r cüv dva 6aÜpiv xacfcrictv 77 qeipl m Aa moXATi «t fdivy (ac vevopévne xrpoosqavnatv «7j 'E6patBt BuMxvo TE K B" 1. "AvBpec &35eAool xal ravíoec, dxoócaé uou 7c Tp Gpülo vov &roAoyílac. 2. "'Axoócavtec 03 6x «7, E6patót Buxéxvo mpoctquet avxotc, I BÀXov mapéayov fouy(av. 3, Kal qmolv: "Eyo eli dv "Iovjatoc, veytvvn2393 27. Dum autem septem dies consummarentur, hi qui de Asia erant Judzi, quum vidissent eum in templo, concitaverunt omnem populum, et injecerunt ei manus, clamantes: 28. Viri Israelitsee, adjuvate: hic est homo qui adversus populum et legem et locum hunc omnes ubique docens, insuper et gentiles induxit in templum, et violavit sanctum locum istum. 29. Viderant enim Trophimum Ephesium in civitate cum ipeo, quem eestimaverunt quoniam in templum introduxisset Paulus. 30. Commotaque est civitas tota, et facta est concursio populi. Et apprehendentes Paulum, trahebant eum extra templum: et statim clause sunt janua. 31. Qusrentibus autem eum occidere, nuntiatum est tribuno cohortis quia tota confunditur Jerusalem. 32. Qui statim assumptis militibus et centurionibus, decurrit ad illos. Qui quum vidissent tribunum et milites, cessaverunt percutere Paulum. 33. Tunc accedens tribunus apprehendit eum, et jussit eum alligari catenis duabus; et interrogabat quis esset, et quid fecisset. 34. Alii autem aliud clamabant in turba. Et quum non posset certum cognoscere pra tumultu, jussit duci eum in castra. 35. Et quum venisset ad gradus, contigit ut portaretur a militibus propter vim populi. 36. Sequebatur enim multitudo populi clamans: Tolle eum. 37. Et quam coepisset induci in castra Paulus, dicit tribuno: Si licet mihi loqui aliquid ad te? Qui dixit: Greece nosti? 38. Nonne tu es /Egyptius qui ante hos dies tamultum concitasti, et eduxisti in desertum quatuor millia virorum sicariorum? 39. Et dixit ad eum Paulus: Ego bomo sum quidem Judeeus a Tarso Cilicire, non ignotze civitatis municeps. Rogo autem te, permitte mihi loqui ad populum. 40. Et quum ille permisisset, Paulus stans in gradibus, annuit manu ad plebem, et magno silentio facto, allocutus est lingua hebrzea, dicens: XXII. 1. Viri fratres et patres, audite quam ad vos nunc reddo rationem. 2. Quum audissent autem quia hebreea lingua loqueretur ad illos, magis praestiterunt silentium. 3, Et dicit: Ego sum vir Judaeus, natus in Tarso Ciliciv,

234 i£voc dv "Tapato 7 Küux(ae, dvavtüpaiuaévoc 5b dv v5 mÓÀe: raUT5, mapi& vouc 7o0x, lapaAd)A memaiBeujsévoo xaxà dxpibeuav oU matpuou vojsou, Grid Ündgyov coU 0soU xaÜóx Távrts Op.eto doxt av quepov: &.. 6c caía v) 650v dto dy pt Oavairov, caueónv xal xapaDiBoUs sl; quAaxc dvOpae ve xat vuvaixac, 5. &g 6 dpytepsuc tot p.a prupet xat t&v x5 mpeo6utépiov'. map! Qv xal émiocoAA, Ocbdpuevog Tpbc tol« dorAgoug tl; Aapxoxóv émopeuópmv, div xal coU ixsige Óvrac Ocüsuévouc elc "Iepouaadias 0a. cupaopn0o. e. "Eyéveco 86 got Topsuopévto xat éyvizovz 17, Aa[.aoxà) Teo ueon6plav dalovre dT xoU o0pavoU Ttpuxoxodiat güx (xavov eot ££, 7. Értad «t elc «b ÉBagoc xal 7jxouca qur. Aevobone p.ot* Zao0). Zao0^,, xt je Duoxets; 8. "Ey 02 drexp(Unv* "Tic et, xópu; einév ce pix dyé: "Ey0 eli "InooUc 6 Natopatoc Óv cb Gwxttc. 9. Ot 8$ civ ipo Óvteo x0 piv ioo EOcdcavto, viv 6E quvijv oUx "jxoucav toU AaAoUvróc uot. 10. Etrov 8£- TU xovjso, xópte; 6 63 xóptos &xev Toc u£* Avaacic mopeUou el; Aapux0xov, xdxet got ÀaAnffacvat mpl mdvtov & az Oei morat. l1. "f; 53 ox dvéG)erov dxb vAc Sobre toU qotos éxelvou, y etpayyoUp.evoq 0x0 cv auvóvzu (xot 7)A0ov el; Aag.aoxov. 12. 'Avav(ac 8£ cw, dvo xa1k «ov vópov, uaptupobpuevoc Oro vdvtov tiv xavouxoóvtoy "TIovoalov, 13. £v mpóc dpi xal émigtks cimév pov XaoU) dos)o£, dvabAejov. xàvo aj17 1f (pq dv£OAtya tl a0cóv. 14. *O à eixev- *O Üebc cov macépiw fuinv mot. tipicaTó ae vvovat x0 Oma adcoU xat (Betv xov &(xatov xal dxoUcat quvytjv éx toU GtOj.a to aüTOU, 15. Óv1 Zar, uápruc abToU mpbc mdvrac dvÜporrouc Ov Éopaxa« xal Jjxouca«. 16. Kal vov «(. ue; dvactác farrioat xal ávojoucx: *tàc ápaprías cov, éxuxalscausvog t0 Üvopa QUTOU. 17. "Exyévero 5£ iot órxoavpéjavo elc "Iepoucodhg. xal. rpogtuy op£vo év xà epi) YevéaOat je dv ixavdai, 18, xal lOetv aoxóv A£yovtd uot Eneücov xai Eic)0s dy vy ex 2E "Iepoucavgu, 8vxt o0 ma paósbovral aou p.xptuplav vepl poU. i9. Kdyó eixov: Kópie, abxol éríovaveon, zc. &yó) Tun» quXax(Uev xal SÉpuv xatà vàc cuva qw touc TiOtEUOytaG Pr a£: 90. xal re Peyóvero xb alga Xrtgdvou too udoTupóg cou, xal abróc Tjumv ÉgtatG xal cuvEuSoxüv xal quAdccoy tà lp.drta x&v dvatpouvrov a0tÓv. 31. Kal e(rev. pc. ué* Ilopesou, &vt éyà elc £v paxpkv. d&anooteAo ot. 22. "lMxouov óÀ abtoU dypt vourey TCU ÀOvou, xal IIPAZEIZ AHOZTOAQN. KB'. nutritus autern in ista civitate, secus pedes Gamaliel eruditus juxta veritatem paternz legis, amulator legis, sicut et vos omnes estis hodie; 4. Qui hanc viam persecutus sum usque ad mortem, alligans et tradens in custodias viros ac mulieres, 5. Sicut princeps sacerdotum mibi testimonium reddit, et omnes majores natu, a quibus et epistolas accipiens, ad fratres Damascum pergebam, ut adducerem inde vinctos in Jerusalem ut punirentur. 6. Factum est autem, eunte imme, et appropinquante Damasco media die, subito de colo circumfulsit me lux copiosa: 7. Et decidens in terram, audivi vocem dicentem mili: Saule, Saule, quid me persequeris? 8. Ego autem respondi: Quis es, Domine? Dixitque ad me: Ego sum Jesus Nazarenus, quem tu persequeris. 9. Et qui mecum erant, lumen quidem viderunt, vocem autem non audierunt ejus qui loquebatar mecum. 10. Et dixi: Quid faciam, Domine? Dominus autem dixit ad me: Surgens vade Damascum; et ibi tibi dicetur de omnibus que te oporteat facere. 11. Et quum non viderem pre claritate luminis illius, ad manum deductus a8 comitibus, veni Damascum. 12. Ananias autem quidam, vir secundum legem testimonium babens ab omnibus cohabitantibus Judaeis, 13. Veniens ad me, et adstans, dixit mihi: Saule frater, respice. Et ego eadem hora respexi in eum. 14. At ille dixit: Deus patrum nostrorum praordinavit te ut cognosceres voluntatem ejus, et videres Justum, et audires vocem ex ore ejus: 15. Quia eris testis illius ad omnes homines eorum quae vidisti et audisti. 16. Et nunc quid moraris? Exsurge, et beptizare, et ablue peccata tua invocato nomine ipsius. 17. Factum est autem revertenti mihi in Jerusalem et oranti in templo, fieri me in stupore mentis, 18. Et videre illum dicentem mihi: Festina, et exi velociter ex Jerusalem: quoniam non recipient testimoniurh tuum de me. 19. Et ego dixi: Domine, ipsi sciunt quia ego eram concludens in carcerem, et ceedens per synagogas eos qui credebant in te; 20. Et quum funderetur sanguis Stephani testis tui, ego adstabam et consentiebam, et custodiebam vestimenta in. terficientium illum. 21. Et dixit ad me: Vade: quoniam ego in naliones longe mittam te. 22. Audiebant autem eum usque ad hoc verbum, et le

ACTUS APOSTOLORUM. XXIII. érpxv cv ovi abtóv Aévovtec Aloe dr «7 17 tüv totoUTov* o0 yàp xafzxev aívoy ziv. $33. Koauyatóvtov ód aüTOv xal Durcvoóvtoyy tà fpa tt aütàv xal xovtopzóv. Ba)Aóvtov elc xóv d£pa, 94. AxéAeucev 6 yMapyoc elodveo0at aícóv elc cv xaptuboA(v, etmag páoviiv dvscalecOnt a0tóv, (va ineyvi 8€ $y alz(av oUvuc ixtquvouv a0cà). 35. "hc 53 mpo£cttvav adcbv tote luat, eimev. mol tov igeczüxta. íÉxavóvcapyov 6 IIauAoc: El dvüpwrov "Pouotov xat dxataxpizov Zteoviy ópiv iaavitetv; 26. 'Axoucae, O6 6 Éxaxovvdpy e mpocs)Ünv c yiAudpyo dr qyeDev abo Aéqov* TC ue xotiv; Ó qàp dvporrox obvoc "Poyjaaio doc. 37. IlpoceAov 8i 6 yüapyoc tixtv abrp: A£Yt got et aU "Pouatog el; 6 82 Eon Nat. 38. 'Amexp(Un «e 6 yiMapgoc: "Eo m0ÀÀo0 xsQaAatou vÀv coAcetav cautav éxrnoduvv. 6 53 IIaUAoc £n "Ev 88 xod veyévvnpas. 29. Eüüfex ouv ánécTncav dm' aUT00 ol £O Xovt& aUxóv dvevd(ew. xal 6 y tapyoc 52 £go6sn, Emeyrvoue &cc oA ceno "Poricatóc éavw xai óc 3,» xüxóv OeDExms. so. T7, 5? 2xaptov BouAop.evoo yv&vat 16 daa, vó tl xatnyopritat 0xó càv '"Louóaíuv, ÉAucev. abtov xal ix£)suctv auveAOsiv touc dpyteotie xal müv t0 avvéBptov" xai xavaryeoov xov lHaUAov Éovnoev el; abtoUc. KT". I. "Axev(ca« 9 «ip auvteplo 6 ITaoAoq eimev: "Avoptc dótAool, àyà v&cr auvei!rjaet dya07, mero crop cip 0c) dy pi vase TT fu£pac. 2. 'O 53 dpyupseic 'Avav(ao Enéxatev voi mapsotoctv a0cü) cUTtt&ty RUTQU cO GTOUA. 3. Tó:e & IlaUAog tUmev mpóc aüvóv: Tümtetv ct 4£)Xet 6 0eóc, ToUye xsxoviauéva, xal a0 xdÜn xplvuv t£ xac vv vO|iov, xal mapk TÓy vÓuov x&ÀsuEt, LE xr 4. Ot 83 mapeoxóeee eixov: "Tóv dpyuepéa vou 0coU Aot&opele; 5. "Eg» 1e 6 HaUAoc Ox Tósw, a3eAgol, 6vtdaxtv doyupeUc yéqpamrvac vp: 'Apyovta toU ÀaoU Gov oUx £ostq xaxóxX. e. Tvoue 52 6 IIaUXoc 61« x0 £v u£poc dotlv Zaó6ovxalev xalxo Évspov dDapusatov, ÉExpatevév vip avveOpior "Av8pec d8eAgol, àyà QPapiaié cli, vlóx dbapicatov: mpl £XriBoc xal dvagtactux vexp&v evo xplvouat. 7. 'TaUra óà aívoU slmovtog; éyévero GráGiQ TOv Qapiaíov xat Za98ooxatwv, xai £cy(o0r) «0 voc. 8. Xaójouxaiot qàp Afqouctw Q3) tivat ávdotaaw pee d*ryeXov uve mveupas Gapisatot 63 ópoXoyoücty xà áp.góxepa. 9. '"Eyévero 83 xgauyh uen, xal dvaotávtec tivic xov GDapicaiov Óup.ayovro Aévovtec Oo8lv xaxby tóplaxojuev dv ti) dvOpormo voíve* el 0? mveüpa En ctv aot) 7| dryeYoc; 235 vaverunt vocem suam dicentes: Tolle de terra liujusmodi! non enim (as est eum vivere. 23. Vociferantibus autem eis, et projicientibus vestimenta sua, et pulverem jactantibus in aerem, 24. Jussit tribunus induci eum in castra, el flagellis esedi, et torqueri eum, ut sciret propter quam causam sic acclamarent ei. 25. Et quum adstrinxissent eun loris, dicit edstanti sibi centurioni Paulus: Si hominem Romanum et indemnatum licet vobis flagellare? 26. Quo audito, centurio accessit ad tribunum, et nuntiavit ei dicens: Quid acturus es? hic enim homo civis Romanus est. 27. Accedens autem tribunus, dixit illi: Dic mihi si tu Romanus es. At ille dixit: Etiam. 28. Et respondit tribunus: Ego multa summa civitatem hanc consecutus sum. Et Paulus ait: Ego autem et natus sum. 29. Protinus ergo discesserunt ab illo qui eum torturi erant. Tribunus quoque timuit postquam rescivit quia civis Romanus esset, et quia alligasset eum. 30. Postera autem die volens scire diligentius qua ex causa accusaretur a Judais, solvit eum, et jussit sacerdotes convenire et omne concilium; et producens Paulum, &tatuit inter illos. XXIII. f. Intendens autem in concilium Paulus, ait: Viri fratres, ego omni conscientia bona conversatus sum ante Deum usque in hodiernum diem. 2. Princeps autem sacerdotum Ananias precepit adstan. tibus sihi percutere os ejus. 3. Tunc Paulus dixit ad eum: Percutiet te Deus, paries dealbate. Et tu sedens judicas me secundum legem, et contra legem jubes me percuti? 4. Et qui adstabant dixerunt: Summum sacerdotem Dei maledicis? 5. Dixit autem Paulus: Nesciebam, fratree, quia prin. ceps est sacerdotum. Scriptum est enim: Principem populi tui non maledices. 6. Sciens autem Paulus quia una pars esset sadducteorum et altera phariszeeorum, exclamavit in concilio: Viri fra. tres, ego phariseus sum, filius phariseorum, de spe et resurrectione mortuorum ego judicor. 7. Et quum hec dixisset, facta est diseensio inter plaari8308 et sadduczeos, et soluta est multitudo. 8. Sadducai enim dicunt non esse resurrectionem, neque angelum, neque Spiritum; pharisei autem utraque confitentur. 9. Factus est autem clamor magnus. Et surgentes quidam pharisseorum, pugnabant, dicentes: Nihil mali invcnimus in homine isto: quid si Spiritus locutus est ei, aut angelus?

236 10. To) 5b otdcewx yevopévnc eóAa6mOets 6 yiAxpyoc 3, 81x0xa6907, 6 TaUXoc 0r! aütüv, 2x£)euctv 10 o1pacsujMa xavabT,vat xal áprdcat aítóv ix pégou «0vGv dndytty ce clo cv. raptu óoAsv. Hr. T7 53 érioíay vuxil ériovo aítQ 6 xüpte eix£v' Gdpcsv x yàp Oupaprópo v& epi djkoU elc Tepoucadds, obvux ac Set xal clc "Potnv uapruptisat. t2. l'evou£vre 88 Mp£oac rovioavtés viec t&v 'IouÜBalv auctpog?v dveÜsudxtoav ÉaucoUc, Moverse uice qayetv poires meiv Éuc o6 dxoxce(vocw xbv ITaUAov. 13. "Hoeav 8 rslous vecGa0dxovta ol caovnv Tv Guvtopjsog(av ovnoauuevor * 14. oltiweo f pogtAQ0óvtto totq dpy tepeUnty xal toi mo£cÓvrépos etxav: "Avaü£p.axc dveÜspacioauev. ÉauToóc, pmn5Ev veugac0ai Fux, ob &roxceivo uev xÓv IlaU3ov. I6.. NUv oov Optic dgavísace vio. ytdpyo cuv xi cuveSolw, Óxw xavav&yr adtóv slc Gj.o óc uéXXov*&& dxpibEgttpov Ytvogxetv và mepl aüroU: fusi 0i ftpo toU évy(cat adcó9 Écouxo( éepev coU dve)etv abcóv. 16. "AxoUca, 94 6 vióc cz. dósAo7 IIauAou «5 lve8pov, ra payevóp.evoc xal slasX0ov elo vv raptu 6o) dr yysev 79 Ia0Ao. 17. IIpooxaAecapevoo 62 6 IIaUAo« Éva. ttov. £xatov«dogm Pom Tov veaviav voUtov drayay& mQUq cv y ÀMapyov: Pyet Ma tt árrayyetat adco. 18. 'O pv oov mapaAaÓnv aütov Tjyayev vob xbv yXMapyov, xat onalv: *O apte HIaUAoc tpooxadscdp.evóc ue ipdrenaev voUrov «v veav(axov d'Yaveiv mole a£, Éyovrd t Ja) joa cot. 19. "Ena6opevoo 52 6 4 apyos trc yttpbc abcoo xol dvayowp7Gxc; xat' (Biav émuvÜdvero: T( dovw Ó É, ei dxocrrelat pot; 30. Eintv 8£- vt oi "IouSatot auv£ütvro vo iporzca( ce Órex adptov xóv ITaUÀov xavovdync el; v5 avv£5ptov, &x, uA ovtÉ vt dxpibíatepov rruvüavecOa. mpl GUTOU. 31. Eb oóv p3jj metoOT., abtot EveBpedouctv vào aivhw é& abcGv dvDpec mic(ouc veocapdxovra, ottweg dveOeu.dtusav. ÉautoUc, uJ) quet. pofce muelv. Éuc ob dv£Actv. aóxóv: xal viv Éxotjsol. claw, mpoaSey opevot tÀv dTó coU ÉnaryeMav. 22. 'O ulv oóv yUapyoc &xéAucev «bv veavíaxoy, mapavysQae ponSevi àxXaMoat Ort xaUca. Évepdviaa vpóc inf. 133. Kal mpooxalcodpsvos 800 TOv ÉxaTovtápyuv eixev: "Ecouisoae ctparuorag Ütxxoclou; Uno mopeuOGotv Éoc Kaiwapslac, xal teret; ÉGooprixovra xal OtttoAK6ouc Buaxoclouc, &xb «pitnc Gpac vTic vuxtóc, 74. xv/vn tt mapacrzcat, (va éni6i6dsavceg xov IIaAov &xeócwctw nob; duxa cov *ysuóva, 25. — dgo67/0n Y&o [f /xoxe ápracavtes xovov ol "Tou$aiot droxce(veatv xat aüsoc jaecato Érxmua Éym óx épyógtov enpox. — IIPAEEIZ AIIOZTOAQN. KT". 10. Et quum magna dissensio facta esset, timens tribunus ne discerperetur Paulus ab ipeis, jussit milites descendere, et rapere eum de medio eorum, ac deducere eum in castra. 11. Sequenti autem nocte assistens ei Dominus, ait: Constans esto; sicut enim testificatus es de me in Jerusalem, sic te oportet et Rome testificari. 12. Facta autem die, collegerunt se quidam ex Judieis, et devoverunt se dicentes neque manducaturos neque bibituros donec occiderent Paulum. 13. Erant autem plus quam quadraginta viri, qui hauc conjurationem fecerant; 14. Qui accesserunt ad priucipes sacerdotum et seniores, et dixerunt: Devotione devovimus nos nihil gustaturos donec occidamus Paulum. 15. Nunc ergo vos notum facite tribuno cum concilio ut producat illum ad vos, tanquam aliquid certius coguituri de eo. Nos vero, priusquam appropiet, parati sumus interficere illum. 16. Quod quum audisset filius sororis Pauli insidias, vehit, et intravit in castra, nuntiavitque Paulo. 17. Vocans autem Paulus ad se unum ex centurionibus ait: Adolescentem hunc perduc ad tribunum, habet enim aliquid indicare illi. 18. Et ille quidem assumens eum, duxit ad tribunum, et ait: Vinctus Paulus rogavit me hunc adolescentem perdacere ad te, habentem aliquid loqui tibi. 19. Apprehendens autem tribunus manum illius, secessit cum eo seorsum, et interrogavit illum: Quid est quod habes indicare mihi? 20. Ille autem dixit: Judseis convenit rogare te ut crastina die producas Paulum in concilium, quasi aliquid certius inquisituri sint de illo: 21. Tu vero ne credideris illis: insidiantur enim ei ex eis vid amplius quam quadraginta, qui se devoverunt non manducare neque bibere donec interficiant eum; et nunc parati sunt, exspectantes promissum tuum. 22. Tribunus igitur dimisit adolescentem, praecipiens n« cui loqueretur quoniam heec nota sibi fecisset. 23. Et vocatis duobus centurionihus, dixit illis: Parate milites ducentos ut eant usque Caesaream, et equites septuaginta, et lancearios ducentos, a tertia hora noctis; 24. Et jumenta przparate, ut imponentes Paulum, savum perducerent ad Felicem praesidem, 25. (Timuit enim ne forte raperent eum Judaei et occlderent, et ipse postea calumniam sustineret, tanquam accepturus pecuniam,)

ACTUS APOSTOLORUM. XXIV. 26. l'odiyae évtoc0)3|v epuéy oucav xbv tórrov roUov: KAaódto; Aucíag 0$ xoat(oto $ysaóvi diijuxt Xatpetv. 37. Tóv dybpa coUrov c")Xmg0évra 6b x&v "IovOnluv xal ué)Xovza &vatpetotjat Ux aütOv Exiocko oov t evpactuu ai die deny, iato 8c "Poatóc £t. 285. BouAopkevoc ve Prvyvóvvat cy. alziav Ov $v évexüÀouv xüTio, xavjyayov aücbv elg tà cuvíbptov abTüV' 29. Óv ebpov éyxaXoUpevoy xepl Crenadtov xo'j vó[kou abvo)v, ponbev O3 dbiov Ünvdcou 1| Oscpunv Éyovra ÉrxXoua. 30. MvuOclanc 5£ uot 2ri60UAT Éocatat E abro, Érxepoya mpi cé, napa yeilae xal xoig xavnyópow, Xé(etw. aOxoUc £x o00. Eboo. 21. Ol piv oóv axparu)zat xav 10. Diacexavpévov a0toic &vaAaÓ6ovtec xov IIaUAov Jyyayov 9i vuxxog sie vv Avtiratplóa32. 17 Ó& £xaóptov ddcavrec xoUc Vrreiq oov aot mopeuecOat, üx£atpedav elc «3v rapeuboAdv. 33. Otcwec £A0óvieq cl, cv. Katodpetxv xal dvaGdvte "jv éntoxoY)v c6 fy pepóvt, xapéavnoav xal xov IIaUAov aot. 34. Ava yvouc 93 xal éxeporeíjoac Ex molac éxapy lac éaciv, xal xruüop.evoc 9vt do. Küuxíac: 35. AtaxoUcojia( cou, Án, 6xav ol xavíjvopol cou mapa yévovrat, exeAeuaév «e dy vi) rpatvopíu "Houóou QuAaccecÓat aütóv. KA. I. Mex& Bà mí£vis ápépac xaxíón 6 dpywpeoc 'Avavac uetk mpsc6ucépov tivo xal brropoc "TeprUAAou Ttvóc, oce. dveydviaav 10) )yepóvt xavk coU TIaoÀov. 3. KXnfévtoc 63 abcoU J/pEaro xatvyopeiv 6 Tépro*Aog Aévoyv*. T109Ac. elp,vne tuy dvovve, 90x ooU xal GtopOco p.d vtov TcoXAv ytvokévtoy xi) Éüvei rod co 81 cric cT xpovolac, 3. mávtote xai mavrayoU dmobtyÓusÜm, xpdmictt QUAE, ueck dan eoyaptaciac. 4. "Iva. 8€ qo) irl màeióv 0s àqxórvoy, rapaxaAo cuvtópuxe áxoUaat fiiov c7, a7, éxuruxsla. 5. EÓpóvve; àv dvEpa voUtov Aotkóv xal xtvoUvra etácet; Tüciw Tot, "louSalot; toi, xavk «nv olxovuéviv, tputrogcátTzy t£ t.c vov Natwpaluv atpfosox, 6. &, xal «5 íepóv éxe(pacev BeOnAOaat, Óv. xal éxpacvíjcapuev xal xav vov fip£xepov vópov J/0eAY,cagev xplvetv. 7. YlapsA0ív 58 Auciag 6 y apyoc pec mon Blac &rjyayev abróv ix cvO)v qiplOv. du, 8. xsÀeócac xou, xavmnyópou, aUtoU KoysoOa. él cé Tap ob Suvfa, a0tTog dvaxplvac mepl mávtwv toUTuy Értqvüvat Qv fiueic xacryopoüpev aüToU. 237 26. Scribens epistolam continentem hrec: CLAUDIUS LYsiAs optimo przesidi Felici salutem. 27. Virum hunc comprehensum a Judzis et incipientem interfici ab eis, superveniens cum exercitu eripui, cognito quia Romanus est; 28. Volensque scire causam quam objiciebant illi, deduxi eum in concilium eorum. 29. Quem inveni accusari de Quzestionibus legis ipsorum, nihil vero dignum morte aut vinculis babentem criminis. 30. Et quum mihi perlatum esset de insidiis quas paraverant illi, misi eum ad te, denuntians et accusatoribus ut dicant apud te. Vale. 31. Milites ergo secundum preceptum sibi assumentes Paulum, duxerunt per noctem in Anlipatridem. 32. Et postera die dimissis equitibus ut cum eo irent, reversi sunt ad castra. 33. Qui quum venissent Caesaream, et tradidissent epistolam praesidi, statuerunt ante illum et Paulum. 34. Quum legisset autem, et interrogasset de qua provincia esset, et cognoscens quia de Cilicia: 35. Audiam te, inquit, quum accusatores tui venerint. Jussitque in pretorio Herodis custodiri eum. XXIV. 1. Post quinque autem dies descendit princeps sacerdotum Ananias cum senioribus quibusdam et Tertullo quodam oratore, qui adierunt preesidem adversus Paulum. 2. Et citato Paulo cepit accusare Tertullus dicens: Quum in multa pace agamus per te, et multa corrigantur per tuam providentiam, 3. Semper et ubique suscipimus, optime Felix, cum omni gratiarum actione. 4. Ne diutius autem te protraham, oro, breviter audias nos pro taa clementia. 5. Invenimus hunc hominem pestiferum, et concitantem seditiones omnibus Judeis in universo orbe, et auctorem seditionis sectzte Nazarenorum; 6. Qui etiam templum violare conatus est, quem et apprehensum voluimus secundum legem nostram judicare. 7. Superveniens autem tribunus Lysias, cum vi magna eripuit eum de manibus nostris. 8. Jubens accusatores ejus ad te venire: a quo poteriipse judicans, de omnibus istis oognoecere de quibus nos aCccusanius eum.

9. Xuveríüevco 53 xai ol "[ouSatot g&axovcsq cauta ob coc &yew. —0. "Amexo(ón 9i 6 IIaUAoc, veócavroc abvü) TOU fyeuóvoc Aet: "Ex T0XÀ8v. x&v Óvra. € xpttv xi Éüvek coótw Émwvdpevoc, eüUpunc rà mel ép.xuod &xoAooU|.at 1. Suvau£vou. aou érvyviovat, Ótt ob. m etouc elalv uot $u£pat 2j SexaBoo dy' $« dvf6nv xpocxuvícov £v "Itpousao iu. t2. Koi obte dv «ip legio ebpóv p& pos vta ÓueYóu.evov 3) éxíaractv motoUvca O4 Aou, o0rt v atc cuv aveva 13. oUre xack vÀv xoAtv* o053 xapactzoat Dovavtal Got mpl OV. vuyi xatmyopouclv xou. M. 'OyuoAoyu 8i vo0t0 cot, Ütt xarà vv 600v fv Aévouaty atpeatv obrex; Aavpeuto tQ ratpow) pou Oe, miotEUQy Ttücty tole xav tàv vóiiov xal toic rrpogiitato Yeyoatuévoie: t5. D(Bn. Épov elc cov. Osóv, fiv xal aUrol obvot mpocóéyovrat, ávdovactv pui. loec0nt Bixaíov ce xal dótxov. 16. "Ev «00x xal «oto daxi) dnpóaxorov auve(ónciv. Éyety pic xov Ücóv. xat poc obe ivÜpormroue 6| Tav. 17. AP dxàv 03 mÀevovy Danuooóvac rovjowv sic to Éüvoc [xou xa peytvoprv xal npoagopdc, t8. dv ale ebpóv pue fyviapévov dy xà lp, ob perà $4X0v o8 pet 0opu6ov, 19. vtvlo óà dro x7; Acíac Iovfatot, obc (oet éxl ao mapetyat xal xaTnyopetv el «x Éyouv xobc da£: 30. *H abrol obrot eimárwaav, sl xt sbpov. dv dpol d5uxwpa, ovavcoc uou àv «9 auveOplp, 31. 7| vepl pc adco gov $c ÉxoaELa iv abcoiq Éavoxz Urt epi. ávaavactox, vexov Év0) xplvogat ox,papov o Upuov. 22. 'Avt6a)evo 5b abvou; 6 do, dxpiGéacepov elBox; tà mpl c7. 6500, sfxac "Ocav 6 yiMapyoc Avctae xava67, Guryvagonat ck xa opc 23. Biavaldquevóo v6 10) ÍÉxavovtág p vnpstaDat aóxóv, Feev «& dveoiv xal unB£va xoXosw. 1Ov lOGov abtoU Ürpstelv aovüs. *4.. Mexà 5$ fipdpac vk mapa vevópsvoc 6 dut cuv ÁpoucQUu 5T, rovatxl aóxoU, o0ov "lovóaía, uateméuspa zo tov TTaUXov xal fxouatv a0vo9 Teo «7c tl; Xptaxóv 'Incoov ractox. 35. AtaAeyoufvou 83 abroU mtsol Dtxatocóvrg xal yxpate(ac xol toU xpljsaroc ToU [u£)À ovtoc Éu-so6oc y«vop.tvoc 6 o5 &nexolUn: To vüv Éyov moptóov: xaipij Ób iriteroeUo p.evaxaAéaopal ac, 26. Áy.x xai mnÜ,ov 8x ypriata Botiaexa: aoo mo ToU IIaíXou: Bib xal muxvócepov abvóv pecamsu.TOpkEVOG (ut let aótÓ. 37. Auto e 8 mxÀnpuÜs(one Da6sv Guieoyoy 6 YA HPAEEIZ AIIOZTOAQN. KA. 9. Adjecerunt autem et Judzel, dicentes hsec ita se habere. 10. Respondit autem Paulus (annuente sibi preeside dicere): Ex multis annis te esse judicem genti huic sciens, bono animo pro me salisfaciam. 11. Potes enim cognoscere quia non plus sunt mihi dies quam duodecim, ex quo adscendi adorare in Jerusalem; 12. Et neque in templo invenerunt me cum aliquo disputantem, aut concursum facientem turbee, neque in synagogis, 13. Neque in civitate; neque probare possunt tibi de quibus nunc me accusant. 14. Confiteor autem hoc tibi, quod secundum sectam quam dicunt hzeresim, sic deservio Patri et Deo meo, credens omnibus quz in lege et prophetis scripta sunt, 15. Spem habens in Deum quam et hi ipsi exspectant, resurrectionem futuram justorum et iniquorum. 16. In hoc et ipse studeo sine offendiculo conscientiam habere ad Deum et ad bomines semper. 17. Post annos autem plures, eleemosynas facturus in gentem meam veni, et oblationes, et vota. 18. In quibus invenerunt me purificatum iu templo, non cum turba, neque cum tumultu. 19. Quidam autem ex Asia Judai, quos oportebat apud te praesto esse, et accusare si quid haberent adversum me, 20. Aut hi ipsi dicant si quid invenerunt in me ipiquitatis, quum stem in concilio, 21. Nisi de una hac solummodo voce, qua clamavi inter eos stans: Quoniam de resurrectione mortuorum ego judicor hodie a vobis. 22. Distulit autem illos Felix, certissime sciens de via hac, dicens: Quum tribunus Lysias descenderit, audiam VOS. 23. Jussitquecenturionicustodire eum, et habere requiem, nec quemquam de suis probibere ministrare ei. 24. Post aliquot autem dies veniens Felix cum Drusilla uxore sua que erat Judiea, vocavit Paulum, et audivit ab eo fidem quie est in Christum Jesum. 25. Disputante autem illo de justitia et castitate et de judicio futuro, tremefactus Felix respondit: Quod nunc attinet, vade: tempore autem oportuno accersam te: 20. Simul et sperans quod pecunia ei daretur a Paulo, propter quod et frequenter accersens eum, loquebatur cam eo. 27. Biennio autem expleto, accepit successorem Felix

ACTUS APOSTOLORUM. XXV. Ilópxiov «Dzccov: 0£Aov Bà 4&ptra xara0£cÓqt coi, '[ou3a(ot; 6 454A xavéAertv. xov IaoXov 8s8su£vov. KE. 1. Diete; oov eme c7; éxapy la. ueri xpris fi épac dv£6r, el; "IepocóAup.a àró Katcape(ac, 2. Évegávisdv ve. a0vo) ol dpytepsic xal ol. prot x&v "Iovóaiov xav& roU IIauAou, xal xaptxaÀouv a0TOY 3. airoUp.evot (tv xat' aUtoU, Orte petam upra abcov el "IepoucaAz., dvéSoav motoUvrsc dveAsty GUTOY xat& cv 600v. 4... 'O piv oov Q'ioxec drexplUn cnpeta0at 10v ITaoov àv Katgaptía, Éauróv GE £)Oety. £v. td et ÉxmropeótcOav 6. Of ouv dv 6utv, qralv, Guvaxol auyxataG vesc, £t c( dgxty dy i) dvBQl &xonov, xaviyopeitesav abcoo. e. Auxzpliac oà dv abvoto fiépac oo rÀstouc Óxvà) 3) £xa, xavx 6c elc Kawapruxv, 47, éraíptov. xa0ü(caq érÀ coo Braroc Ex£Aeuotv rov TIaUAov à407,vat. 7. llapayevou£vou 8& «0toU mepioTnsav a)róv ol áró 'IepoaoAUjuov xata6s67xóvtc "louBatot, xoJAà xai Bapéa alztojaca xavapdpovrec, & oóx loguov &vobciEat 8. tou ITaóAou doXoyoupévou: &vt ote elc vov vópov x&v "Iouóa(ev ove sl; xo iepóv ode si; Kalaapa 1t fuaprov. 9. 'O Qizocroc 5€ O£Atov. oic "IouSalotc y dpt xata0£a0at, &roxpiOelc «55 TI303» eixev: Gb. n elo "[pocóAupa dvaÓ Exet epi coítoyw xpiüzva: Ex Zpo0; 10, Etrev 516 IIaoAoc: "Ert co9 Bravo; Kaícapoc écxox elut, oU [6 9e xplvecta:. "TouSatouc o08£v 7j5(xnca, 6q xal cu xaàXXtov Értytveiaxttc. II. El uiv yàp düux&) xal dEvov 0avdtou. m£mpayd Tt, o0 mapatrobiat xb dxoOaveiy: el 53 ob0£v daxtv v v0t xatr;yopoUciv jou, ob8ets j«& Ovatat abvots yapíaac0a.. Kalcapa éxuxaoüpat. I2, Tóce 6 d zoxoc cv)ia,cac uet& coU auj.GouAou &rexplón: Kalcapa itixéOmoat, ixl Kalcapa xopróg. 13. "Hpepov 0€ vtov. Btayevouévov. 'Aqplrzac 6 Baci xal Bepvixn xav/venoav cl; Kawapetav domacój.evot xbv D 7ioxov. 14. "Qc 5b rOelouc fid pae Biéxpi&ov exei, 6 dbzocos "ip Bacui dvéücvo X xavk vov IIaUXov Aévov: 'Aviig alc davtv xacva)aAeuuévo; 6r diixoc SÉcqtoc, 16. mepl o5 ysvouévou i«ou slc "[spocdAup.a dvepdviadv pot ol doy teptio xai ol mpsaGortpor vov "IovSalov, alcoój.tvot xat adtoU xatabxnv. 16. Ioh; oüc dzexoiónv: 8v oix fovw d0o; "Popalo, xaplies0al vwva. dvOpeyxov mplv 7j 6 xavnyopoUuevoc xav moógwTov Étot coUe xavnyópouc tdmov «€ &xoAoy(ac Ad6ot mto voU. ÉyxArj[.acxoc. 239 Portium Festum. Volens autem graliam praestare Judzis Felix, reliquit Paulum vinctum. XXV. 1. Festus ergo quum venisset in provinciam, post triduum adscendit Jerosolymam a Caesarea. 2. Adieruntque eum principes sacerdotum et primi Judavcorum adversus Paulum, et rogabant eum, 3. Postulantes gratiam adversus eum, ut juberet perduci eum in Jerusalem, insidias tendentes ut interficerent eum in via. 4. Festus autem respondit servari Paulum ia Cesarca: se autem maturius profecturum. 5. Qui ergo in vobis (ait) potentes sunt, descendentes simul, si quod est in viro crimen, accusent eum. 6. Demoratus autem inter eos diesnon amplius quam octo &ut decem, descendit Caesaream, et altera die sedit pro tribunali, et jussit Paulum adduci. 7. Qui quum perductus esset, circumsteterunt eum quí ab Jerosolyma descenderant Judsmi, multas et graves cau88s objicientes, quas non poterant probare, 8. Paulo rationem reddente: Quoniam neque in legem Judaorum, neque in templum, neque in Caesarem quidquam peccavi. 9. Festus autem volens gratiam prastare Judiwis, respondens Paulo dixit: Vis Jerosolymam adscendere, et ibi de his judicari apud me? 10. Dixit autem Paulus: Ad tribunal Cesaris sto, ibi me oportet judicari: Judaeis non nocui, sicut tu melius nosti. 11. Si enim nocui, aut dignum morte aliquid feci, non recuso mori: si vero nihil est eorum que hi accusant me, nemo potest me illis donare. Czesarem appello. 12. Tunc Festus cum concilio locutus respondit: Caesarem appellasti? ad Caesarem ibis. 13. Et quum dies aliquot transacti essent, Agrippa rex et Bernice descenderunt Caesaream ad salutandum Festum. 14. Et quum dies plures ibi demorarentur, Festus regi indicavit de Paulo, dicens: Vir quidam est derelictus a Felice vinctus, 15. De quo, quum essem Jerosolymis, adierunt me principes sacerdotum et seniores Judszeorum, postulantes adversus illum damnationem. 16. Ad quos respondi: Quía non est Romanie consuetudo damnare aliquem hominem priusquam is qui accusatur, praesentes habeat accusatores, locumque defendendi accipial ad abluenda crimina.

240 U. XuveA0óvvuv obv dvüdBs dvaOoXAv unBtulav mounedy.evoc «T, ÉE7, xa0(oac él coo Bripartoc Exé£Aeuca dyO7vat vov dvBpa: I8. Tcpl 09 GxaO£veec of xaváyopot oüBspíav. alclay éréospov àv byó) Ürevóouv ovnpáv, 19. Unvipava O6 wa mepl c7 lOtac Beioióausovíac tlyov Trpoc aürby xal mpl vtvoc "IngoU c£0vaxócoc, Óv Eoaoxev 6 IIavAos Qnv. 90. "Aropoupuevoc 63 £và elc «3v vepl toUtuv Cena D eyov, e BoíAotro mopsóscOat elc "IrposóAupa xdxei xplvecOat vepl toutov. a1. ToU 52 IIaóXou éxtxaAecau£vou cpn87jvat aütov el; tv toU. Ze6aocoU Ottyvoatv, ixéAeuca crprioUa: abtTóy Éuc ob néj.yo adcóv npàc Kalcapa. 22. 'Ayolrexa 83 xpi vov QD7acov Fo»: "E6ovAojmv xal aUtoc voU dvÜpurrou dxooaat. AÀpuv, graiv, dxoócw aUtoU. 33. T7 5» émaópiov ZAóvroc coU "Ayp(rera xal c Bepvlxzc uesà moi qavvac(as xal gloeA00vctuv lo «b dxpoavíjptov av v& y tdpyots xal dv3pdatv voto xac ütoy3v vTc-móAsex, xtAeügavto ToU Q^orou 76 6 lavo. 24. Kal gnatw 6 d'zjacvoc "A pieza BacUsU xat xdvv&c ol cupa póvceo "piv dvOpec, Üeepeirs voUTov mpl oU Érav xb mÀT0o, vv "IouDaluv ivíruy óv uox Év. xc *[epocoAupkotc xat dv0a8e, értGoGvttc ju) 9etv a0xov Cry wnxén. 95. "Evo 5à xar£Aa6óumv jinolv. diiov (avydcou aótbv merpayévat, xoroU ÓÀ voUrou irtxa)scag£vou vov Ze6acxbv Íxpwa mu mew. 25. IIepi ob ácoa)éc vt yodiat cà xuplu oóx Dro: Bib xpoyayov aüróv ig' üpiOv xal utÀtova. dr coU, BacOeU Aygirra, Ónwx« v7 dvaxolotox, vevouívze ei vt yodipo $7. dAoyov ydp qot Boxst, m£gmovia BÉaputov. 1 xal tq xa1' aovoU alvíac ov Gvat. KG. I. Arpa 53 noix viv IIaGÀov Épn* 'Entpéneval cot Aa)siv Onip ataucoU. 1ó:e 6 ITaUAoc ixcelvaq T3jv ytipa. GreXoyeito: 2. TIepl xdvtoov v éyxaAotpat Urb "Iovoalav, BacteU "Avp(rexa, fonat dpaucóv paxdpiov éxl ao0 i £AÀwv &voAoyetoOat ariuepov, 3. pdÀwra vvoctny Óvra Gs mávtov TOv xarà "JouSa(ouc £05v t xal Urenj ttov: 915 S£op.at ax potiupex; àxoucal (sou. 4. T7» piv. ov. Bloc(v jou. eX». ix. veórnzoc, cvv dx' dog yevoudvnv év «& Éüvet pou 2v "IeposoAópotc, loaatw Ttáveo of "IouSatot, 6. Tpoytwooxovréc ie dvuUev, dàv Obuosw paptrupetv, Óxt xaxà 3v. dxgi6eard tov alpeatw «Ti fuecégac 0pnaxslac Etna daxpisatoc IIPAZEIX AIIOXTOAQN. KG. 17. Quum ergo huc convenissent sine ulla dilatione, sequenti die sedens pro tribunali, jussi adduci virum. 18. Dequo, quum stetissent accusatores, nullam causam deferebant, de quibus ego suspicabar malum: 19. Qurestiones vero quasdam de sua superstitione habe bant adversus eum, et de quodam Jesu defuncto, quem affirmabat Paulus vivere. 20. Hesitans autem ego de hujusmodi qu:zestione, dicebam si vellet ire Jerosolymam,, et ibi judicari de istis. 21. Paulo autem appellante ut servaretur ad Augusti cognitionem, jussi servari eum, donec mittam eum ad Czsarem. 22. Agrippa aulem dixit ad Festum: Volebam et ipse hominem audire. Cras, inquit, audies eum. 23. Altera autem die quum venisset Agrippa et Bernice cum multa ambitione, et introissent in auditorium cum tribunis et viris principalibus civitatis, jubente Festo adductus est Paulus. 24. Et dicit Festus: Agrippa rex, et omnes qui simul adestis nobiscum viri, videtis hunc de quo omnis multitudo Judeorum interpellavit me Jerosolymis, petentes et acclamantes non oportere eum vivere amplius. 25. Ego vero comperi nihil dignum morte eum admi sisse. Ipso autem hoc appellante ad Augustum, judicavi mittere. 26. De quo quid certum scribam domino non habeo. Propter quod produxi eum ad vos, et maxime ad te, rex Agrippa, ut interrogatione facta habeam quid scribam. 27. Sine ratione enim mihi videtur mittere vinctum, et causas ejus non significare. XXVI. 1. Agrippa vero ad Paulum ait: Permittitur tibi loqui pro temet ipso. Tunc Paulus extenta manu ccpit rationem reddere. 2. De omnibus quibus accusor a Judeis, rex Agrippa, &stimo me beatum, apud te quum sim defensurus me liodie; 3. Maxime te sciente omnia, et quz apud Judzeos sunt consuetudines et quaestiones: propter quod obsecro patienter me audias. 4. Et quidem vitam meam a juventute, qux ab initio fuit in gente mea in Jerosolymis, noverunt omnes Judei: 5. Preescientes me ab initio (si velint testimoniüm perhibere) quoniam secundum certissimam sectam nostra religionis vixi phariseeus.

ACTUS APOSTOLORUM. XXVI. €. xai vüv. &£x' &Ar(ót cz móc roUc ma répac fuv éxaveMac yevopévne óro coU coU. Éccoxa XptvOpLs3, 3. tlc Sv v6. BuBexdguAov fp iv )Exctvela víxca xai Apípav XavprDov EXnilet xavavizjoav mepl 7j 2m 6o évxaAo0pat o6 "IouSalov, BacOev. 8. TU dxivov xplvevat wap! ópiv el 6 0cbc vexpobe iyelosi; 9. "Eyó piv oov Z&oLa d auri) oxx c5 Óvoua "Ingoó toU Natpa(ou 8etv mo)À& dvavc(a ro&tav 10. Ó xal émoínca iv 'Tepoco)óuot, xal moAAoUg Tiv &ylov vo) dv quXaxais xavéxAeua, vv xapk cüv dg iepécov d&ouaíav Aa6nv, dvatpoupévov vt xav veyxa Vigor. II. xal xacà xágac vàc guva (eo To) dxtc ttpusQv aUtobc Jjvdxalov BXAacnpstv, veptocóx ve d.pxivóp.eyos aoxot £O(oxov Éo xui elc vc Kto) moAeq. 12. "Ev oc mopeuóp.evos eic 3v. Aapaaxóv pev oua(ac xal émvcportz., vv ápyupéov, 13. juépa, uíon; xavk c3v 625v riBov, BacuueU, oópavóUsv Grip vÀv Aapmporata vo0 fjjÀ(ou mspududv pue qx, xal touc Gv dco mopevojsévouc: I4. tdvto)y t€ xatamecOvioV jjuov el; v» YT Tixouca qeviyy Aéyoucay mooc uà 17, E6patót OtaXéxvox ZaoUÀ ZaoóA, xl p Dwoxtt;; GxAvpdv aot xpóc xévtpa Aaxritew. 15. "lEyo 6t eUxa: Tic el, xupt£; 6 56 xuptx einev: "Evo tli "Inooc 8v a& 8wxew. 16. 'ÀXÀX dvdotz0t xal ov9,Ot éx voue mOSaq cov: el; voUro vào ox cot, xpoyetploac0nl ce 6rwoécnv xal (.dprupa Ov ct elütc v vs óg0jsopal aot, 17. 'Ebatgoupevós os ix. x00 XaoU xal vàv dOvàv, tl; oc vüv ivà dxooxé)Ao ct 18. &voitat ÓqUaAquobe aUTOv, oU éntocoéai dro eaxócou elc qox, xal db «5 dboua(ac 100 aazavü iri TOv Ütóv, coU Aa6riv aücobc dotaw ápapruiv xal xA7pov àv xoi; fytaopévoi mater cT; ele dp£. t9. "O0ev, BacieU 'Avpolrma, oüx ivevopomy dreiX c5 oopaváp órtacía, 30. dÀÀX roi dv Aapacxo mQrov xal 'IepocoAUpot; el; mca» tc c)v yopav Tri "Iouja(ac xal voiq loveavv án syrqeXÀov. pscavortv xal éxmtatpéoet. Éxl coy 0cóv, &Eua tT uevavotao Éoya xpdocovxac. 21. "Evsxa cvoórov gp ol "loubaio: cuJAa6ópevot vxo. éy vip lepip Emerpiovto Ot stpisaatat, 32. "Exuxoupiaq OUY TugGv t7; dTtó ToU ÜroU dypt T3 Jpuápae raUtrc Éntrxx paorupo[.evoc uixpo) cs xal pe dÀuo, oboiy 2xxb Mamv àv c£ ol mpogricat (Àq62v us)) vtov vivscDat xal Moo, 33. el xaO ntox 6 Xputoc, tl xpixxoc dz dvactáctox vEXQGY qx ubt xactayyéAAetw t6) Aa) xal vo, /0yEQy. 34. TabUta Óà AaXoUvtoe aóTOU xal amoAoyoup.évou NOY. TEST. 241 6. El nunc in spe quie ad patres nostros repromissionis facta est a Deo, sto judicio subjectus. 7. In quam duodecim tribus nostre, nocte ac die deservientes, sperant devenire. De qua spe accusor a Jud:is, rex, 8. Quid incredibile judicatur apud vos, si Deus mortuos suscitat? 9. Et ego quidem existimaveram me adversus nomen Jesu Nazareni debere multa contraria agere: 10. Quod et feci Jerosolymis, et multos sanctorum ego in carceribus inclusi, a principibus sacerdotum potestate accepta; et quum occiderentur, detuli sententiam. 11. Et per omnes synagogas frequenter puniens eos, compellebam blasphemare; et amplius insanicns in eos, persequebar usque in exteras civitates. 12. In quibus dum irem Damascum cum potestate et permissu principum sacerdotum, 13. Die media in via vidi, rex, de celo supra splendorem solis circumfulsisse me lumen et eos qui mecum simul erant, (4. Omnesque nos quum decidissemus in terram, audivi vocem loquentem mihi hebraica lingua: Saule, Saule, quid me persequeris? durum est tibi contra stimulum calcitrare. 15. Ego autem dixi: Quis es, Domine? Dominus autem dixit: Ego sum Jesus, quem tu persequeris. 16. Sed exsnurge, et sta super pedes (uos: ad hoc enim apparui tibi, ut constituam te ministrum et testem eorum qu& vidisti, et eorum quibus apparebo tibi. 17. Eripiens te de populo, et gentibus, ín quas nunc ego mitto te, 18. Aperire oculos eorum, ut convertantur a tenebris ad lucem, et de potestate satanze ad Deum, ut accipiant remissionem peccatorum, et sortem inter sanctos, per fidem, quae est in me. 19. Unde, rex Agrippa, nen fui incredulus celesti visioni: 20. Sed his quisunt Damasci primum, et Jerosolymis, et in omnem regionem Juda, et gentibus, annuntiabam ut pornitentiam agerent, et converterentur ad Deum, digna peenitentiee opera facientes. 21. Hac ex causa me Judai, quum essem in templo, comprebensum tentabant interficere. 22. Auxilio autem adjutus Dei usque in hodiernum diem sto, testificans minori atque majori, nihil extra dicens quam ea qua prophete locuti sunt futura esse, et Moyses, 23. Si passibilis Christus, si primus ex resurtectione mortuorum, lumen annuntiaturus est populo et gentibus. 24. Ha:c. loquente eo, et rationem reddente, Festus 16

242 5$ doxoc uepdÀn 17, gov, Éow Malvn, TaUAe cà Ko)Àd ce ypdpuaca elc pavíav vipicpénet. 25. 'O 3i IfaUXoc O0 paívopat, enolv, xpaciare Qo 3orc, d)ÀX dinfslac xal ewpocóvrc bjara &roeB -rropat. 26. "Exíisrarat yàp meQi voUvov $ Bacieóc, pix $y xal mxajpncintóuevog AaÀG* AavÜdvetv yip aUróv tt voUty oU T(Üouae o0 yàp dv vovla menpaypévov voU1d dostv. 37. IToxeóeic, Bacca Avyplrna, voto mpogsirat; ol5a Gtt Tto tEUEN. ss. 'O 5b "'Ayolrnac mpóc rov lHIaUAov: 'Ev 9Atqup ut v£(0ew, Xputiavbv vavéata:. 39. 'O 36 IIaUAoc Eola(gx» àv tQ 0:9 xai dv GA. xal év pr[aXeo. o0 óvov ab. dà. xal ndvra tobc dxobovrde uou. cYiuepov yevéaOat totourouc Órrotoe xdyO elt, rapextóc tGv Beap&v voUtuv. 30. "Avíatn v&£ 6 Bacilebc xal 6 $yepuov f| «e Bsov(xv) xal ot eurxatp.evot aócote, 3r. xal dvaycoprjoavreo lAdXouv poc dJOxsAouc Mqovtc: 8vc o0!iv Gavátou 3j Gkauv div ct xpdccti 6 dv0purrcoc oves. 32. "Ayptera, 9à x9 drjowo ion: "AnoltAUoSat iBóvato 6 dvüpurroc obxoc, sl ui écuxéx)n to Kalaapa. KZ. I. Kc 5b ixp(ón coU &morcty Spe elc cÀv "IraMav, vxpsB(Bouv *óv & lIaUAov xat «wac Erpouc ceguera, Éxavovtdpym Óvópatt "louÀto cmelpne Zsfactis. 3. 'Emódvteg 03 molo. 'A0paputtnyo, uéAovreo mÀriv iml voUc xatX cv 'Aalav tÓnouc, GvryÜnuav Óvvo« cov fiuiv "Agwivápyou Moouóvoz Gtoaadovixíox: 3. 7j 5à Éxíoq. xavájyOnasv ci; Xi5nva. qUavOpomuc 5À 6 "Ioue cp IlaUAo ypnoapavoc éxécxpedav mpÓc toU pÜioue Trop£uOÉvet ÉruasAe(ae Tuy tv. 4. KdxetOsy dvay0£veec Órenicócapev vv. Kónpov cx x6 «obe dvíuouc elvat dvaviouc, 6. 1d re mÉAayoc t5 xax cv KoOuxlav xal IIauquA(av BiarArUcavtec diÀ0ouev el; Aícpa v7; AÀux(ac. e. Kdxei sbpów 6 Éxavovtápync mÀotov "AjatavSpivov mÀ£ov ele cv "IzaMav éveGlÓnatv fpe clc auto. 7. "Ev fxavaio 55 fiuépau, BpadunAooUvteg xal nóÀt yevouevor. xav& cv Kv(Bov, i3) poatüvroc Su&« vOU dvíuov, Ürenisocaptv tv. Koftzv xatà Za)P 8. uÓÀtc e mapaAeyop.evot aothv TA0op.ev elc cómov ttvk xaAooutvov KaAobo Aupefvac, Ó Peyoc T». nó "AXacca. 9. '"IxavoU 56 ypóvou Owryevouívou xai Óvtoc dj5r IIPA&EIZ AHOZTOAQN. KZ. magna voce dixit: Ineanis, Paule: multe te litterz ad insaniam convertunt. 25. Et Paulus: Non insanio (inquit), optime Feste, sed veritatis et sobrietatis verba loquor. 26. Scit enim de his rex, ad quem et constanter loquor: latere enim eum nihil horum arbitror. Neque enim in angule quidquam horum gestum est. 27. Credis, rex Agrippa, prophetis? Scio quia credis. 28. Agrippa autem ad Paulum: In modico suades me christianum fieri. 29. Et Paulus: Opto apud Deum,et in modico et in magno, non tantum te, sed etiam omnes qui audiunt, hodie (ieri tales qualis et ego snm, exceptis vinculis his. JO. Et exsurrexit rex et praeses et Bernice, et qui assi debant eis. 31. Et quum secessissent, loquebantur ad invicem, di. centes: Quia nihil morte aut vinculis dignum quid fecit horno iste. 32. Agrippa autem Festo dixit: Dimitti poterat homo hic, 8i non appellasset Caesarem. XX VII. 1. Ut autem judicatum est navigare eum in Italiam, et tradi Paulum cum reliquis custodiis centurioni nomine Julio cohortis Auguste, 2. Adscendentes navem Adrumetinam, incipientes navigare circa Asiz loca, sustulimus, perseverante nobiscum Aristarcho Macedone Thessalonicenei. 3. Sequenti autem die devenimus Sidonem. Humane autem tractans Julius Paulum, permisit ad amicos ire, et curam sui agere. 4. Et inde quum sustulissemus, subnavigavimus Cyprum: propterea quod essent venti contrarii. 5. Et pelagus Cilicise et Pamphylie navigantes, venimus Lystram que est Lyciee: 6. Et ibi inveniens centurio navem Alexandrinam navigantem in Italiam, transposuit nos in eam. 7. Et quum multis diebus tarde navigaremus, et vix devenissemus contra Gnidum, prohibente nos vento, adnavigavimus Cretae juxta Salmonem; 8. Et vix juxta navigantes, venimus in locum quemdam qui vocatur Boniportus, cui jnxta erat civitas Thalassa. 9. Multo autem tempore peracto, et quum jam non esset

ACTUS APOSTOLORUM. XXVII. irc ous to) mox, Oi cb xai «5v vnavelav 79 raoa)nv0Évat, xap,vet 6 TIaoAoe 100. Aévww abvoic "AvBpez, tpa) Ort uevà ÜOpewx xal ToXX inpia 00 14ovov toU qoptiou xal coU vÀolou dX xel vov voy v fjv j£)Qetw Éasaflat cov. mÀoUv. t. O 83À éxatovidpys TG xubtpvíátn xal c9 vauxijoo iXAXov. Ens(0sco 7) vox, 6xo IIaóAou Aeyou£vote. I2. "AvsuÜ£rou Ó& xou Jtévoc 6rdoyovroc vpóc Tapay euaaíav, ot xAslovec DOcvco Bov)3v &vayOTyvat éxeiOev, elrcox; &uvatyto xa va vv/jaavtes elc GPolvuxa mapa etgícat, Auéva. «7 Koritvue BAnovra xarà Aa. xol xav yOpov. 13. "Y'xonveócavro, 58 vorou Bóbavrec v7 moo0íctoX, xexpaTaxévat, doavcte *Aggov maupsAévovro Tv Kp. I4. Mec! o0 oA. 02 f6a)ev xav aüvzc dveuoc tvqovixix 6 xaAoujevoc £üpaxvAuv 15. GuvapmagSÉévros Ó£ coU vrÀolou xal u3 Suvapfvou dvtvopÜaAueiv x6 &vépuo. Éniióvrec Eyepótue0a. 16. Nuotov Bé «t üroópauóvtso xaÀooutvov Kabba lay ógauev Ou repixpazeis Yevéa0at «Tic axaync, 17. 3» dpavrsc Bonüclaw 27 puvvo, Urolovvovtes To mÀoiov* qoboüup.svol «s u3 slc v)» Züputv ixmréoat, yaácavtes 1o axsUoc, oUvux Épépovro. I8. Xqoópüx 0b 4ri&alou£vey Sv t7] ÉEnc Ex6oÀÀv ixotouvro. 19. Kal «7j vpíétn abtóyetoe 17)v oxevijv voU mÀolou &dbvlav: i pore 02 dou urs Govpow Pmipatvóvvov. dri mÀslovac fijÉpac, ystutovos vt oóx OA you éxouiaévou, Aovrov Teptnpsiro ZÀrlo xoa vo aux,ec0at fijdic. 1:1. IIoJAs« c£ dotxla, ónapygouorc, tte avail, 6 llaUAe; dv uéow. aücGv eixsv* " E2et pív, o) dvBpec, xtnoycgavrdg pot 3) dváyecÓa: dmó c5» Kota xepóoaa( «& t3» 06otv vasca» xal cv Unglav. 1. Kal và vüv. mapatvio Ojo sóupuetv* dx060)3) Y&p ob8eploc dug Éovat dE Opaiv rv x03 mÀo(ov. 23. lapéo» 44p pot caótr, vj vuxtl dvyeXoc 00 OsoU ob ell £yo, 0) xal Aavpeom, 34. Aévov* M3, go6oU, IIaGÀe* Kataapl at 2t mapacaczvat, xal So0, xey dpissal aot 6 Oebc mdvrac touc vÀÉovtaq uet aoU. 295. Aib eüOupceice, dvOpec* mtoteU0 yàp v9 Oeo, Uv oUtux Éevat xa0' Óv «pónov Ae Anal uot. 96. Els v5cov óé «tva. Ost fuia Exnecetv. 7. 'f)c 5à xtacapraxaiDexátr, vol éneyévero Otagepop.£vov fuv. £v vi. A8pla, xavk pácov vic vuxtix Grevóouv ol vaUrat mposavéy sv. ttv aütoto yopav. 138. Kal BoXlcavrec ebpov ópyutàe elxost, Boayu ó) 8Siacvfcavtto eboov ógyotdic Oexandvee, 39. QPo6ojutvot 52 ui) el; cpay eic 1ónouc xníaopsv, ix nodpvne Bljavees dyxüpac cécoapae nUjovto fjépav vevíécOat. 243 tuta navigatio, eo quod et jejunium jam preeteriisset, consolabatur eos Paulus, 10. Dicens eis: Viri, video quoniam cum injuria et multo damno non solum oneris et navis, sed etiam animarum nostrarum incipit esse navigatio. 11. Centurio autem gubernatori ct nauclero magis credebat, quam his quee a Paulo dicebantur. 12. Et quum aptus portus non esset ad hiemandum, plurimi statuerunt consilium navigare inde, si quo modo possent, devenientes Phoenicen, hiemare, portum Cretse respicientem ad Africum et ad Corum. 13. Adspirante autem austro, zestimantes propoeituun so tenere, quum sustulissent de Asson, legebant Cretam. 14. Non post multum autem misit se contra ipsam ventus typhonicus, qui vocatur Euroaquilo. 15. Quumque arrepta esset navis, et non posset conari in ventum, data nave flatibus, ferebamur. 16. In insulam autem quamdam decurrentes, quz vocatur Cauda, potuimus vix obtinere scapham. 17. Qua sublata, adjutoriis utebantur, accingentes navem, timentes ne in syrtim inciderent, submisso vase sic ferebantur. 18. Valida autem nobis tempestate jactatis, sequent die jactum fecerunt; 19. Et tertia die suis manibus armamenta navis projecerunt. 20. Neque autem sole neque sideribus apparentibus per plures dies, et tempestate non exigua imminente, jam ablata erat spes omnis salutis nostrae. 21. Et quum multa jejunatio fuisset, tunc stans Pautus in medio eorum, dixit: Oportebat quidem, o viri, audito me, non tollere a Creta, lucrique facere injuriam hanc et jacturam. 22. Et nunc suadeo vobis bono animo esse: amissio enim nullius anime erit ex vobis, praeterquam navis. 23. Adstitit enim mihi liac nocte angelus Dei cujus sua, ego et cui deservio, 24. Dicens: Ne timeas, Paule, Cesari te oportet asaistere; et ecce donavit tibi Deus omnes qui navigant tecum. 25. Propter quod bono animo estote, viri: credo cnim Deo quía aic erit quemadmodum dictum est mihi. 26. In insulam autem quamdam oportet nos devenire. 27. Sed posteaquam quarta decima nox supervenit, navigantibus nobis in Adria circa mediam noctem, sospicabantur nautze apparere sibi aliquam regionem. 28. Qui et submittentes bolidem, invenerunt passus vigini; et pusillum inde separati, invenerunt passus quin. decim. 29. Timentes autem ne in aspera loca incideremus, de puppi mittentes anchoras quatuor, optabant diem fieri. 10.

244 30. Tüv 5b vaut Urrouvtov guyelv dx o0 mÀolou xal 4aÀacdvtov vv axdony clc cv 0dAaacav mpopdGet X, Ex mprpac 1. £)Àóvxoy dyxipac ixceíver, 31. sirev 6 IIaUAos vp Éxaxovcaoy xal vot. ovpavuotat "Ev p obcot £v «à mÀolo. ulvoatv, Optio cu vat o0 SuvacOs. 32. Tóxs àméxojaw ol ovpatuutat cà cyow(a c7 cxdyn« xal elacav aóviv éxnscetv. 33. "Aypt 0 ob fju£oa Tjue)Xev v(vecÓnt, mapexdAet 6 TlaUAo; Éravvac pexaAa6siv zpopri; Avo: Teacapeoxaidexdeny $u£puv c*ptpov mposDoxGvtec dovrot ÓtaceAette, [in0iv mpocAa6óu.svot. 34. Aib TapaxaAG Ope ueraAaÓtiv vpogZis t0UTO 1&9 mpbc $75 Oexépac aw tnplac ómapy ec ob8tvóc Y&p ópu3v 905 &rb «Tic xepaATc dro)etrat. 35. Exo 52 xaUra xai Aa6tyv dprov toy aptatv atv ti) 9e ivoyrttov mávtov xal xÀaac Totaco doit. $36. Eüó0upot 6. vevoputvot tavtec xal aUTol mpoaEAd6ovto tpog?ic. $7. "HyeÓa 53 al cat uy al iv. 16 mÀo(q Suxóeunt £66oj s xovex. ÉL. 38. KopecOévts, 0 poi; ExoUgtLov t0 mÀotov, ix6a)) óuevot xbv airov el v/v 0dÀacoav. 39. "Ote 5d fp£oa dyívevo, 3v 7v oüx érev(wocxov, xóXmov Ó£ vta xactvóouv Éyovra alviaAóv, slc Óv $6ouAeDovco, £l Güvatwro, toys vo TÀolov. «. Kai ck áyxópac mepieAóvtec slov el ev 0aAaccav, &p.a. dvéviec co Geuxvnplac vov renSaAlov, xal ixdpavtt, 3óv üprépnva. 77 TvEoUGT xattlyov elo vov alyie Xov. 4j. lIspurescóvtec 0? elc cónov 0i0d)accov én£xsQanv vÀv vatv, xal $ idv xpopa épelaxoa Éusvev daaisutoc, $, 53 xpópva Dicto 0n v, Blac vv xupatov. 42. Tv 63 orpatuorüv BouAJ éyévexo (va. toU, Seeyabcac dxoxvelvogtv, uj c ExxoAupó;oac Duaguqn: 43. 6 68 Éxatovtdpync, BouXópevoc Otoüjcat vv IIaUAov, ixouctv aüvouc toU Bou cpuatoc, Exé)euoév 7& TOU; Ouvauévou, xoÀupóüv &rodblpavcac Ttpo)toUc Ar cv 17» HE vat, 44. xal ToUc Aotrouc obc piv rl cavíotw, oc 58 br vtvG)v tv db toU mÀolou, xal obtux, yéveto xavxa BiacuO7,vat Pr vv vv. KH" I. Kal 9taoofvrec xóve écérvouev, Ort MY, $ v7 eos xaAetcat, ol 58 BápÓapor rapriyav ob. v7» TuyoUcay qiAavÜpomiav fiiv. 1. "Avéj&visc Xe rupkv mpoasAa6ovro fxüc máv«ac Otà rbv Oerbv. cv épecvürta. xal Out v0 Uy oc. 3. Eucrpéjavroc 5$ coU IIaóAou. gpuydvow vt 250oc xal émf£vroc él 3v mropáv, Éyióva. dm cT Ocoprs OuteA0oUca xatjparo cT yftpo« a0toU. &.. Qc 5i el&ov ol BdágÉnpot xpep.dpuvov x0 6nplov 2x IIPAZEIZ AIIOXTOAUXN, KH'. 30. Nautis vero qusrentibus fugere de navi, quum mísissent scapham in mare, sub obtentu quasi inciperent a prora anchoras extendere, 31. Dixit Paulus centurioni et militibus: Nisi hi in navi manserint, vos salvi fieri non potestis. 33. Tunc absciderunt milites funes scapha, et passi sunt edm excidere. 33. Et quum lux inciperet fieri, rogabat Paulus otmnnes sumere cibum, dicens: Quarta decima die hodie exspectantes jejuni permanetis, nihil accipientes. 34. Propter quod rogo vos accipere cibum pro salute vestra: quia nullius vestrum capiHus de capite peribit. 35. Et quum hzc dixisset, sumens panem, gratias egit Deo in conspectu omnium, et quum fregissel, ccepit manducare. J6. Animzequiores autem facti omnes, et ipsi sumpserunt cibum. 37. Eramus vero universz anima iu navi ducent» septuaginta sex., 38. El satiati cibo alleviabant navem, jactantes triticum in mare. 39. Qunm autem dies factus esset, terram non agnoscebant: sinum vero quemdam considerábant habentem littus, In quem cogitabant, si possent, ejicere navem. 40. Et quum anchoras sustulissent, committebant se mari, simul laxantes juncturas gubernaculorum; et levato artemone secundum aur flatum tendebant ad littus. 41. Et quum incidissemus in locam dithalassum, impegerunt navem; et prora quidem fixa manebat immobilis, puppis vero solvebatur a vi maris. 42. Militum autem consilium fuit ut custodias occiderent, ne quis quum enatasset, effugeret. 43. Centurio autem volens servare Paulum, prohibuit fieri; jussitque eos qui possent natare, einittere se primos, et evadere, et ad terram exire; 44. Et czeteros alios in tabulis ferebant, quosdam super ea que de navi erant. Et sic factum est ut omnes animze evaderent ad terram. XXVIII. 1. Et quum evásisgemus, tunc cognovimus quia Melita insula vocabatur. Barbari vero praestabant non modicam humanitatem nobis. 2. Accensa enim pyra, reficiebant nos omnes propter imbrem qui imminebat, et frigus. 3. Quum congregasset autem Paulus sarmentorum aliquantam multitudinem, et imposuisset super ignem, vipera a calore quum processisset, invasit manum ejus. 4. Ut vero viderunt barbari pendentem bestiam de ruanu

ACTUS APOSTOLORUM. XXVIII. 245 VH 4tpó« aüroU, pc dAXfAouc Devov- TIdvte; qo-, ejus, ad invicem dicebant: Utique homicida est liomo hic, vtóc daxtv 6 dvOpurxoc obroc, v Buxcufvex ix «7i; 0a- | qui quum evaserit de mari, ultio non sinit eum vivere. Adae 4 50x» Cr» obx elacsv. 5. 'O plv oUv drottvatdu.evos vó Onplow elc có. müp 5. Et ille quidem excutlens bestiam in ignem, niliil mali Irna0cy 058v xaxóv- passus est. 6. of $& mposeoOxew abrüv pÉetv mpmpactac J| | 6. At illi existimabant eum in tumorem convertendum, xaTumimrety divo vexpóv. Éxi moÀo 0À aürGv mpoc- | et subito casurum, et mori. Diu autem illis exspectan(ibus, Boxoveov. xal 8eopoóvttov ponBlv divorrov elg aóxbv. vt- | el. videntibus nihil mali in eo feri, convertentes se, dicevóp.evov, uva ba) duevot Éueyov abtbv elvat Osóv. bant eum esse Deum. 7. "Ev Bà xoi, mepl «bv vórov. éxetvov ómjoytv yopía | — 7. In locis autem illis erant preedia principis insulze, noTi npo T7 vijaou, óvopgatt IlovrAio, Óq dvaósLd- | mine Publii, qui nos suscipiens triduo benigne exhibuit. p.evoc Sie rpg fjépae quioppóvux Etviaev. 8. "Eyévevo 83 40v xaríoa «o0 DlounA(ou muptToi 8. Contigit autem patrem Publii febribus et dysenteria xai Ouctvteplm cuveyOpevov xacvaxsioDa: mpóc Óv Ó | vexatum jacere. Ad quem Paulus intravit; et quum orasIlaUAog elocA0Gv xal mpocruLdutvoc, éri0e(c vs «kc | set et imposuisset ei manus, salvavit eum. yeiga aoc0 ldcaxo aotóv. 9. Toóroq Bà vevopvou xal of Aorxol ol dv «T, víjsw; — 9. Quo facto, omnes qui in insula habebant infirmitates, Éyoviic doevelac npocjpyovto xal lüspaeDovto* | accedebant, et curabantur; I0, ot xal xo)Aaic twaato éxlumoav fiM xal dvayo- | — 10. Qui etiam multis honoribus nos honoraverunt, e$ mapévot; 2m£üeveo «X TpUc tic ypríac. vigantibus imposuerun! quz necessaria erant. D. Mec 52 tpels u7jvaq dvíy 6nutv dv volo Tapa. 11. Post menses autem tres navigavimus in navi AlexanX£/ £u. axóct év 1 víjoo 'AAstavSolvo, Tapaorup drina qua in insula biemaverat, cui erat insigne CastoAtocoxoópot. rum. 12. Kal xavayüÉvrec el; Eupaxoucaq irtue(vauev 12. Et quum venissemus Syracusam, mansimus ibi triJu£oaw vptolv- | duo. 13. Ó0rv mtpul0óvie, xatrvv/capuerv tl, "Prytv. | — 13. Inde circumlegentes devenimus Rhegium; et post xai uet lav. fy£oav énvyevop£vou vórou Otuttpaior — unum diem flante austro, secunda die venimus Puteolos; T99opev el; YoctóXouc, I4. ob EUpóvtec dOEApouc rapexAv/ Unus map! abroi éripetyat fufpac frd: xol oUtoc TA0ouev elc. c3 "Pop.nv. I6. Káxeiüev ol dOs)gol dxoucaveeo và mepi fiv TA0ov sl; dmdvtnstw piv dypu; "Avrou qópou xal | Tousv a6covàv * ob lov 6 ITaUAoc sdyapiat/joac vo 0c Dn 6ev 0dpao. 14. Ubi inventis fratribus rogati sumus manere apud eos dies septem; et sic venimus Romam. 15. Et inde quum audissent fratres, occurrerunt nobis usque ad Appii forum, ac tres Tabernae. Quos quum vidisset Paulus, gratias agens Deo, accepit fiduciam. 16. "O«c 8à T0ontv cl, "Popmv, éÉmetpdzw «c 16. Quum autem venissemus Romam, permissum est IIaóAo pívetw xa0' fauróv cüv tO? quAdccovrt aóróv | Paulo manere sibimet cum custodiente se milite. Gtpatuxt?. 17. Post tertium autem diem convocavit primos Juda:orum. Quumque convenissent, dicebat eis: Ego, viri fratres, nihil adversus plebem faciens aut morem paternum, vinctus ab Jerosolymis traditus sum in manus Romano1. "Eyévevo 9à. yexà fpfpac xpet«. cv yxaMcac0at &ütóv touc Óvcac rcporouc t&v "Iov9alov* auveA0ovcov 6b aíti)v Deqev móc aüvoUc* "Evo, dv5pro dSeAool, ob8Ày dvavtiov movíaac v Aa 7| voie Érow toic xavpoot;, Bfcuioc dE "leposoXópov. tapsbó0ny el; «à,, Tum: yeipac àv "Popaíov, 18. ofrtvec dvaxplvavréc i.e £OouXovtó e ámoAUsat &iX xb unOeplav attlav Oavarou ümdpystv dy dol: me. 19. dvculeyóvcov 5b viv 'IouSaltv JvavxdoOnv émw- | — 19. Contradicentibus autem Judzis, coactus sum apxaÀécacQa: Ka(capa, ojy éx vou Éüvouc uou £ycov vt | pellare Caeearem; non quasi gentem meam habens aliquid xatrYoptiv. accusare. 0. Àtk caUcny oov rjv alcíav mapexdiega ÓpAc 20. Propter hanc igitur cansam rogavi vos videre et alloÜciv. xal mpocÀaAzsai* Évexev. Xp v5; dXmÜÁBo, coU ' qui. Propter spem enim lerael catena hac circumdatus Icpa* tàv Auct xaótny veplixsusat. sum. 21. Ot 8a mpbc abcov eiav- "Hiis ove yodp para na |. iehdusüa mepl coG dmb cz "louBa(ac, cobre xapare- | 21. At illi dixerunt ad eum: Nos neque litteras accepi 18. Qui quum interrogationem de me habuissent, voluerunt me dimittere, eo quod nulla esset causa mortis iu

246 vóptvó; ti, vüy dósoQv dr T[tOev 3| Ddmoév TEpt g0U TrovT)póv. 22. Afwügev 8$ map oU dxoUcat B gpoveic: mpl plv vào «7 alpé£aeoc cautne vvocróv dattw Suiv Ur xavvaq00 dvtiM vexat 33. ''atdpevot 0à abri fiuépav 7|xov Tox aücbv tlg Tv Eevíav mÀAslovec - olq dbexiüexo Bap a oru póp.svos tv Bacue(av coU ÜsoU, me(Otv ce abrobc repli x00. "InsoU ávó te voU vópou Mwücfoe xal vv mpoprtüv, dro pot Étoc faméoac. 24. Kai ol piv éPme(0ovro «ot Aeyopávou, ol 8i 7jntoouy * 95. daUp.qxivot 5B Ovcec mpi dv Aouc deADovro tlTóvto 100 IIadAou fv f5pa- Oc xaX 10 mveUpa cb &yviov dAdAmcev &ux "Haatou v00 mpoq'jrou mpàc tolo ravfpac fiudv 28. Aéyov: Ylopeóüm rt poc xóv Aabv roUTov xal eiTÓv* "AxoT; dxoóceve xal o0 u3 cuve, xai BAérovee Bees xal ob. 13 nte: 37. éxagóvOs qàp fj xxgB(a TOU AuoU voírou, xal toi; olv Bapéux fixoucav xal voUc ógUaqioUc aotOY ixdppucav, wort Übuoiw Toig ópÜnAuol; xzi voi éxilv. dxoóswatv xal 75; xapó(a cuvüoty xal imtocpédjoGtv xal ldawjat arose. $23. D woctóv oUv Écvu Opiv, Ort coic lüvecw. dreGtáÀm coUco xb ctovptov «oU O£oU * aótot xal dxoóaovTat. 29. KalraUra abro sixóvxvog &x5A0ov ot "IouSatot, 10) Éyovzeo dv Éavxoi, ouUrtnav. 30. "Epetyev 03 Btexav BAnv dy l6loo pot pam, xal dreBÉy exo návrac touc slamopsuopé£vouc poc aóxóv, 31. xnpuccooy tjv Bacuc(av coU 0coU. xal bióaoxov và mpi toU. xup(ou "nao XputoU jerk move ragbmctaq dxoAutux. EIIHIZTOAAI IIAYAOY, DAGCOGOmà ] IIPOX POMAIOYZ. A'. t. IIadAoc, 9o0Xoc "IncoU Xpiroo, xÀvvóq à óccoÀoc &toptaq.évoe elc tua yy £v OtoU, 2. Ó mporzwr[eato Dik xv mpoyrtüv aóroU £v Y029atc áylat, 3. Tpl toU uioU aótoU, toU vevoisfvou ix axépp.atoq Aavtó xac adoxa, 4. toU 6ptaÜEvroc vioU OroU £v Ouvdp.et xat mvrUpa &yviocóvz 25 dvaaváaen« vexpoov, "Insou Xpirou voo xuptou fiov, EHIZTOAH IIAYAOY IIPOZ POMAIOYZ. A'. mus de te à Judza, neque adveniens aliquis fratrum nonotiavit aut locutus est quid de te malum. 22. Rogamus autem a te audire quee sentis: nam de secta hac notum est nobis quía ubique ei contradicitur. 23. Quum constituissent autem illi diem, venerunt ad eum in hospitium plurimi, quibus exponebat testificans regnum Dei, suadensque eis do Jesu ex lege Moysi et prophetis, à mane usque ad vesperam. 94. Et quidam credebant bis quie dicebantur: véro non credebant. 25. Quumque invicem non essent consentientes, discedebant, dicente Paulo unum verbum: Quia bene Spiritus sanctus locutus est per Isaiam prophetam ad patres noSlros, 26. Dicens: Vade ad populum istum, et dic ad eos: Aure audietis, et non intelligetis; et videntes videbitis, e non perspicietis. 27. Incrassatum est enim cor populi hujus, et auribus graviter audierunt, et oculos suos compresserunt: ne forte videant oculis et auribus audiant et corde intelligant, et convertantur, et sanem eos. quidam 28. Notum ergo sit vobis quoniam gentibus missum est hoc salutare Dei, et ipsi audient. 29. Et quum hac dixisset, exierunt ab eo Judei, multam habentes inler se queestionem. 30. Mansit autem biennio toto in suo conducto; et suscipiebat omnes qui ingredicbantur ad eum. 31. Pradicans regnum Dei, et docens quie sunt de Domino Jesu Christo cum omni fiducia, sine prohibi tione. EPISTOLAE DEATI PAULI APOSTOLI. AD ROMANOS. I. f. Paulus, servus Jesu Christi, vocatus apostolus, segregatus in evangelium Dei, 2. Quod ante promiserat per prophetas suos in Scripturis sanctis 3. De Filio suo qui factus est ei ex semine David secundum carnem, 4. Qui predestinatus est filius Dei in virtute secundum spiritum sanctificationis ex resurrectione mortuorum Jesu Christi Domini nostri,

EPISTOLA PAULI AD ROMANOS. I. b. Ot ob dui opa qot xal drxoavoY3y slc ümaxo?v lorte dv n&ot xoig Éüveotv Oxo xou óvop.atos aüvoU, e, ivole éaxd xal ópei, xÀnxol 'InsoU XpwtoU, 7. müciw tote oUctv dv "Pour dyarenxois 0600, xÀAnvoi, &y(ow. ypu, Üpiv xal elp)vn dmó Oso0 maTpiX Suiv xai xupiou "InsoU Xpwoo. e. IIp&cov uiv ebyagirvó) vip 0s jou. ài. "ImgoU XptacoU Tepi rdvroov üp£v, dct fj motis 0j xatayqct dv Ono và) xóapup. s. Mdpruc ydo ot iorlv 6 Orc, Auvpsóco dv Ti wveupat( uou dv vj süm ys «OU vloU aíTOU, dx &OtaAeUrettes povetav 6juv motoupsat 10. Távroct érl civ Ttoogtuyg v qu0U, Otópuevoc erae $5» mori tbobwOfcopat iv. rip Üsizuatt oU ÜtoU EAOetv poc Op.«. Hr. "Emtmobo q4ào ieiv ópEc, iva. t exa) Gptv Jápuya mveupauxoy elc «0 ovnpryOrvat busis, —2. toUr Éaxw cupa gaxA n Tvat dv Ópiv. Oi. tT dv d)Ocow lovem, pv c& xal oU. 13. O5 0). 5d 6p8c dyvosiv, dósigol, &x mo)Adxw xpotücuxv £Artv np Óud, xal éxeru0nv dot toU Btupo, Uva stwà xapnóv axi xal dv Gpitv xa0ox, xal év «oto Aotrota Éüveat. 14. "EXXaolv «& xai fBapDdpoi,, aogoic v& xal dvorjtot ópera elit 15. obrox, 39 xaci'ipà mpóüupov xai Optv Toi, év *Poy ebay eXoaota:, 16. OÀ ykp irai óvopat 15 soa yéov* Buvag, Yo 0eoU daxly elc cw vnplav mave vi miteUovtt, "Tov6alo «& npéxov xal" EXXnvt. 17. Auatoguvy ykp cou dv aUi) dvoxaAum terat ix micttex elc mio, xaUoc véyparrav- 'O 86 Gau ix vlavtoq Cjorza:. 18. "'AmoxaAómretat ykp ópy?) 0soU dr o0pavoU iri m&cav dat£Ócuxv xal àBtx(av dvüpormov vv c)v dYfiOriav ev dÓux(a xaxtyovtov, J9. Oft 10 Yv«cxov x00 ÜtoU qavspov dati. iv avoi" 6 0zóc qp abroi, épavéouatv. 30. T& yàp dópata aóroU db xvlatex; xóapou voic zovjuactv vooujusva: xaÓopüvat, 7| «e didtoc abtoU Ovau.to xat Oeuoznc, elc vo elvat abcoU dva mtoAo[ roue 21. Ótovt vóvrtc xbv Üsov oby cx; Osbv dOdtacav 1j "Uyapiotuaav, d)" igavauswoav àv toic 9taAovuaq.oto aUvàv xal daxotiaQr, 4j daüvevos a0vóv xapBia22. qioxovteq elvat cogo dpuopávUncav, $3. xai TjAatav vÀv Oóbav ToU doÜdprou ÜOroU év 6uounuatt elxóvoc qUaproU dvÜpurrou xal retetvüv xal 1Etpa róoov xat éprerüv. 34. Aib mapfbwxtv abvoUc 6 Ore dv raic émOvu aic Gv xapóuov aOti)v slc dxatapa(av vo dcucateaÓat cà cepaca aócov dv Éautoic, 25. olcwec usvAatav cv dXffeiav voU soU Év vo Vyeó8et xal das6áa0noav xal Datpruaav x7 xvioti xapà xov xtlcavxa, & lovi eoAo (nci el vo9o albae, dudv. 247 5. Per quem accepimus gratiam et apostolatum ad obe. diendum fidei in omnibus gentibus pro nomine ejus, 6. In quibus estis et vos vocati Jesu Christi: 7. Omnibus qui sunt Rome, dilectis Dei, vocatis sanctis. Gratia vobis et pax a Deo patre nostro, et Domino Jesu Chiristo. 8. Primum quidem gratias ago Deo meo per Jesum Christum pro omnibus vobis, quia fides vestra annuntiatur in universo mundo. 9. Testis enim mihi est Deus, cui servio in spirita meo in evangelio Filii ejus, quod sine intermissione memoriam vestri facio 10. Semper in orationibus meis: obsecrans si quo modo tandem aliquando prosperum iter habeam in voluntate Dei veniendi ad vos. 11. Desidero enim videre vos, ut aliquid impertiar vobis gratise spiritualis ad confirmandos voe: 12. Id est, simul consolari in vobis per eam quse invicem est fidem vestram atque meam. 13. Nolo autem vos ignorare, fratres, quia szepe proposui venire ad vos (et prohibitus sum usque adhuc), ut aliqaem fructam habeam et in vobis, sicut et in caeteris gentibus. 14. Graecis ac barbaris, sapientibus et insipientibus debitor sum: 15. Ita (quod in me) promptum est et vobis qui Romse estis, evangelizare. 16. Non enim erubesco evangelium. Virtua enim Dei cst in salutem omni credenti, Judo primum, et Graeco. 17. Justitia enim Dei in eo revelatur ex fide in fidem, sicut scriptum est: Justus autem ex fide vivit. 18. Revelatur enim ira Dei de celo super omnem impietatem et injustitiam hominum eorum qui veritatem Dei in injustitia detinent: 19. Quia quod notum est Dei, manifestum est in illis: Deus enim illis manifestavit. 20. Invisibilia enim ipsius, a creatura mundi, per ea quee facta sunt, intellecta, conspiciuntur; sempiterna quoque ejus virtus, et divinitas: ila ut sint inexcusabiles. 21. Quia quum cognovissent Deum, non sicut Deum glorificaverunt, aut gratias egerunt: sed evanuerunt in cogitationibus suis, et obscuratum cst insipiens cor eorum: 22. Dicentes enim se esse sapientes, stulti facti sunt. 23. Et niutaverunt gloríam incorruptibilis Dei in similitudinem imaginis corruptibilis hominis, et volucrum, et quadrupedum, et serpentium. 24. Propter quod tradidit illos Deus in desideria cordis eorum, in immunditiam: ut contumeliis afficiant corpora sua in semet ipsis; 25. Qui commutaverunt veritatem Dei in mendacium; et coluerunt, et servierunt creaturae polius quam Creatori, qui est benedictus in saecula. Amen.

248 26. Aik t0Uto TmapfOcxtv aütuoc 6 Orbe sl, md ávilac: al ve yàp Oetat aov. pevr)Aatav cv oucuchv ypriatv elc cv rapk guatv, 37. Ósole O3 xai ol. dpacvec dpévrec cv quaucty Jat «7, Onlelac dexauUncav £v 77, ÓpÉEet aítGv el dJXdjAouc, doctvsc iv doceat v3» &cy muocuvny xattoyalóp.evot, xai tv dvruiioütav $jv ÉBec c7, mÀdvne aot&v £v Éauxoi, dxoVauóavovtes. 28. Kal xaüóc oóx dNox(u.acav cov Otov Ügeww. àv éntyvoost, rap£Ooxsv aütouc 6 0soc sl, dBÓxtuov voUv, mOtely. tà p) xaÜTxovra, 299. TeTnptgévou rra, dóuxta, movnpla, mopvt(a, mÀtoveGla, xzxia, u£otouc qUdvou, qovou, Éoiioc, 5ó)ou, xaxorvetac, vidupiocas, 30. xata) dAouc, üeoavuve,, 06pta vac, Urepvypavous, dYatovaq, éptupetke xaxóv, vovtuotw dceiüeu, 31. dGuvérouc, dauvÜÉvouc, dovópyouc, daróv5ouc, dveAeY ovas 32. ofrweg «0 Dixalojua coU ÜroU émtyvovttc, ox Lrviocay 6zt ol cà cotaUra. mpaaaovte, átiot Ünvatou £la(v, o0 j.óvov ol aX motoUvrio &)À& xal ol. auveuSoXOUvtEG toig TtpXOGOUCLv. B. 1. Ab dva to)oyr, toe e, M &vüpoyre 8c 6 xolvuv. iv à qàp. xplvetc ov Éxtpov, ceavzóv. xavaxplve: «à [Xp a9*& ngdoctts Ó xplvov. 3. Offapev q4&p Ott «0 xpipa 00 Oco8 dotlv xaxà dX Octav rl coUo ck vota Uta mpdaacovra;: 3. Aoy(tn 5i toUto, M &vyÜpwme 5 xpívov cobc cà votaUra mpdagovtae xal vtounv aóta, xt gU éxptuln ro xptp.x toU coU; 4. ^H x00 TÀo0tou tT, ypnotorsto aütoU xal cc à voy Ti xat t7. p.axpolug. (ae xata9povtic, &yvotov 6v 1b jpnorüv toU ÜtoU eic pevdvoutv ce dec; 5. Kark 5b cv exXnpórntd coU xal dutravónov xap8(av Orcaupllete oeauci ópy)v àv $u£pa ópyzc xal droxaAUpetoe Óuxatoxptalac coU OroU6. Oc droBoatt Éxda vo xax& và Épya advov, 7. toic piv. xa0' ümopov?v Épyou &yaOoU Botav xai ct3yv xal dolaocíav Qntouctv Gov aloviov: s, Toig 6à dE dpi0e(ac xai dmeiüoUmtv t7 dÀvÓsia, r£tBogévoi, 88 zT, 49uxla, py? xai 8upos. 9. OX' pi xal avevoyapía nl maoav duy,» dv0poToU toU xatepyatopévou to xaxov, "Iouóatou vt vQGxcov xai "EXAnvoc: to, Oófa 82 xa rt xol clpzvm mavil 1à dovatoi. £vo xà dya6óv, "IouBa(« c£ porcov xal " EXXvi. It. OO qd £cvtv mpogw monta. a0 ci Oto. 12. "Ocot yàp dvóp.ox; Típapvov, dvóje xai diroAoU vrat* xat cot dy vous fj&aprov, Ót& vouou xpiirjgovtat. 13. OÀ qo ol dxpoavat vo.ou Gixatot mapa v6) O6O, dAÀÀ' ol xotrtat vójsou SuxatuoUjoovrat: EIMNZTOAH TIIAYAOY IIPOZ POMAIOYZE. B'. 26. Propterea tradidit illos Deus in passiones ignuminlse. Nam femine eorum immutaverunt naturalem usum in eum usum qui est contra naturam. 27. Similiter autem et masculi, relicto naturali usu femins, exarserunt in desideriis suis in invicem, mascoli in masculos turpitudinem operantes, et mercedem quam oportuit erroris sui in semet ipsis recipientes. 28. Et sicut non probaverunt Deum habere in notitia, tradidit illos Deus in reprobum sensum, ut faciant ea qus non conveniunt, 29. Repletos omni iniquitate, malitia, fornicatione, avariia, nequitia, plenos invidia, homicidio, contentione, dolo, malignitate, susurrones, 30. Detractore3, Deo odibiles, contumeliosos, superbos, elatos, inventores malorum, parentibus non obedientes, 31. Insipientes, incompositos, sine affectione, absque federe, sine misericordia. 32. Qui quum justitiam Dei cognovissent, non intellexe. runt quoniam qui talia agunt, digni sunt morte; et non solum qui ea faciunt, sed etiam qui consentiunt facientibas. Il. t. Propter quod inexcusabilis es, o liomo omnis qui judicas. In quo enim judicas alterum, te ipsum condempas: eadem enim agis qua judicas. 2. Scimus enim quoniam judicium Dei est secundum veritatem in eos qui talia agunt. 3. Existimas autem hoc, o homo qui judicas eos qui talia agunt, et facis ea, quia tu effugies judicium Dei? 4. An divitias bonilatis ejus et patientize et longanimitatis contemnis? ignoras quoniam benignitas Dei ad panitentiam te adducit? 5. Secundum autem duritiam tuam et impeenitens cor, thesaurizas tibi iram in die ire et revelationis justi judicii Dei, 6. Qui reddet unicuique secundum opera ejus:, 7. lis quidem qui secundum patientiam boni operis, gloriam el honorem et incorruplionem querunt, vitam eeternam.: 8. lis autem qui sunt ex contentione, et qui non acquiescunt veritati, credunt autem iniquitati, ira et indignatio. 9. Tribulatio et angustia in omnem animam hominis operantis malum, Judaei primum, et Graeci: 10. Gloria autem et honor et pax omni operanti bonum, Judzo primum, et Greco: 11. Non enim est acceptio personarum apud Deum. 12. Quicumque enim sine lege peccaverunt, sinc lege peribunt; et quicumque in lege peccaverunt, per legem judicabuntur. 13. Non enim auditores legis justi sunt apud Deum, sed factores legis justificabuntur.

EPISTOLA PAULI AD ROMANOS. III. t4. Ucav à Or, xà jo vópov Éyovta. gUnec v xoU vóp.ou mouogtv, ol rotoUrot vópov u3 Éyovitc Éaucois elalv vou, I6. olctveg éveixvuvras «0 Épyov vo9. vdjiou vpamtóv dv «aic xap8B(aw abtOv, ausq.aprupougre t7, auveiósGttx aórGv xal uecaltu. dQXojAov xv Aovtapunv xatyYopouvtov 7| xal d xoAoyoupévoyv 16. év fj£pa tt xpiwet 6 Oróc xà xpumTà tiv dvÜpeyrav xarà vo eüavyéAtóv jou 9x "Inooó Xptcos. 17. El 8€ eu "[ouSato, éxovouatn xal éravanaum vopto xal xauydcat £v Oei) I8. xai ytvo)axet, vo O£Ava xal Soxuaatew cà BurQfpovix xac(/oUj.Evo Ex vou vopsou, I9, TémotÜde v& ctauzbv ÓOnyov elvat TUÀGY, qOX vv év Gxóttt, 10. maióeut)|v &opóvav, 610daxaAov vriov, Cyovra Av iÓpguctv tT, Yvogto« xal c7 dÀnüciac Év TO vépuo 21. 5 obv Sibdaxov Éttpov. ceauxbv o0. Dibdaxen- 6 xnpóoguv u3) xMrcew xAMmteW33. 6 AE. 3) ovg eóetv otg euet * 6 Bós)uoaopevoc tà ela (epocvAEic: 23. Ó, iv vo. xavy aaa, Bu tT; mapabagtuc voU vop.ou tov Ocóv dxipaten. 34. Tó yàp óvoua vou coU 8v Ope BAaoprustcat dv oic Évecw, xaÜix véypxrtac. 25. IIeptcou3) uiv oxeAet, é&v vóov mpáaanc: ikv 61 rapa6dvne vópou 7c, d mtptcote] ooo dxpobuacia (Eovev. 26. "Ev oov f; dxpoGuct(a xà Quxawouata ToU vó(ou quÀ&coY, obyi 4 dxpgobGuatia abtoU elc mepucopadv Aoytafijaexat; 2;. Kal xgtvet 5$ &x. goto dxpobuct(a cov vóp.ov t£ÀoUga ci xov DUX voa. uaroo xal meprtopizi, mapaódtnV vO|AOU; 28. OO 4&p 6 iv 1p oavepio "Iouóatoc dattv, 0052 fj £v 16) qgavept) év aapxl mepizou* 29. dÀÀk Ó iv xp xpumtO '[oudatoc, xal reptrou3) xapBtac dv mveUuatt o0 yodpuact, ob 6 Érawoc oox i£ dvüptomtov &ÀÀ' Ex x00 OcoU. r. t. TC oov x0 meptocóv toU lou2a(ou; 9) vic op£Aeta Tf TtQiToJ T.; 2. [loÀb xavà n&vta vpómov. mpóxtov p£v Óxt. ériceu cav v& Jovia. x00 ccu. 3. Tí 1& cl 7niotnoav 1tvec; ui; $j ámtotia. aüxüv Av miottv t0) ÜtoU xatapyrioet; 1.3) Yívotro: 4. "Ecto 8€ 6 0cbc dÀrüYe, rüc 53 dvüpumoc veoGv", xaÉnc vévparecat: "Orc àv OuxatwÜTc ev volo Aot, cou xai vuxdians £v v6) xplveoÜat ot. 6. EL53 f$ dóuxla f$jusv Gxatocuvrv OsoU cuviatnatv, vl époUpev; p dOuxoc 5 0:666 érip£pow vv Ópyv; x4tk dvüptorov A£yoo. | | [ | i [| | l| 219 14. Quum enim gentes qui legem non habent, naturaliter ea qua legis sent faciunt, ejusmodi legem non habentes, ipsi sibi sunt lex: 15. Qui ostendunt opus legis scriptum in cordibus suis, testimonium reddente illia conscientia ipsorum, et inter se invicem cogitationibus accusanlibus, aut etian defendentibus, 16. In die, quum judicabit Deus occulta hominum, secundum evangelium meum per Jesum Christum. 17. Si autem tu Judeus cognominaris, el requiescis in lege, et gloriaris in Deo, 18. Et nosti voluntatem ejus, et probas utiliora, instructus per legem, 19. Confidis te ipsum esse ducem caorum, lumen eorum qui in tenebris sunt, 20. Eruditorem insipientium, magistrum infantium, habentem formam scientire et veritatis in lege. 21. Qui ergo alium doces, te ipsum non doces; qui praedicas non furandum, furaris; 22. Qui dicis non mechandum, mocharis; qui abominaris idola, sacrilegium facis; 23. Quiin lege gloriaris, per przevaricationem legis Deum inhonoras. 24. (Nomen enim Dei per vos blasphematur inter gentes, sicut scriplum est.) 25. Circumcisio quidem prodest, si legem observes: si autem prevaricator legis sis, circumcisio tua pra'putium facta est. 26. Si igltur praeputium justitias legis custodiat, nonne preputium illius in circumcisionem reputabitur? 27. Et judicabit id quod ex natura est preeputium, legem consummans, te, qui per litteram et circumcisionem przevaricator legis es? 28. Non enim qui in manifesto, Judaeus est; neque quse in manifesto, in carne, est circumcisio: 29. Sed qui in abscondito, Judaeus est; et circumcisio cordis in spiritu, non littera:cujus laus non ex homínibus, sed ex Deo est. LI. t. Quid ergo amplius Judao est? aut qua utilitas circumcisionis? 2. Multum per omnem modum. Primum quidem quía credita sunt illis eloquia Dei. 3. Quid enim si quidam illorum non crediderunt? Numquid incredulitas illorum fidem Dei evacuabit? Absit. 4. Est autem Deus verax: omnis autem homo mendax, sicul scriptum est: Ut justificeris in sermonibus tuis, et vincas quum judicaris. 5. Si autem fniquitas nostra justitiam Dei commendat, quid dicemus? Numquid iniquus est Deus, qui infert iram? (secundum hominem dico.)

250 EIIITOAH HAYAOY IIPOZ POMAIOYZ. 4. e. M3 4évorto- éxel r&i, xpiet 6 Otbc cóv xóguov; |, 6. Absit: alioquin. quomodo judicabit Deas iunc nian7. El yàp fj dieta. coU Oso 2v c. ipi yeoopam dum? Értplaceuatv elc 3v Sótav abvoU, x( Évi xdávà óc ápaptt9À5« xopivotuat 5 8. Kal p3) xa0ox BAaeoruodus0a xal xao qactv 8. Etnon (sicat blasphemamur, et sicut siunt quidam ecvec Apc J£yetv, movfjoeurv và xaxX (va. Zi0v, ck | nos dicere) faciamus mala ut veniant bona: quorum damna: dxa0d; v 15 xpip.a Évüuóv £avw. tio justa est. 9. 'T( o0v; rpoty ópsÜn; o0 mdvtox* mporriacdueQa 9. Quid ergo? precellinus eos? Nequaquam. Causati 15e "Jou2a(ou; «& xai " EJAnvac tdvrac óy' &u.apztav enim sumus Jud:zeos et Graecos omnes sul) peccalo esse, elvat, l: 10. xaücx Yéypamtuw Órt oóx Éortw Bixavoe ool | 10. Sicut scriptum est: Quia non est justus quisquam: e ". oüx Fontv 6 auviaiy, oUx Éavuy 6 Ex(ncoov cov Üsóv: | 13. Táveto. 2E vay, dia diy peto moav: oüx Éativ Ttov y onavótnca, o0x Éaxtv Étoc Évos. 13. Tágoc dvevr u£vox 6 AdpuyE aüviv, tatc uoc caw abvov dOo)toUcav, loc darin Gro xk yer aó7. Si enim veritas Dei in meo mendacio abundavit in gloriam ipsius, quid adbuc et ego tanquam peccator judicor? | 11. Nonest intelligens, non est requirens Deum. 12. Omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt: non | est qui faciat bonum, non est usque ad unum. | 13. Sepulcrum patens est guttur eorum, linguis suis dolose agebant: venenum aspidum sub labiis eorum: TOV. 14. Qv x cxój.a. dolio xal muxp(ac véj.en. 14. Quorum os maledictione et amaritudine plenum est: 15. "Ote ol xó3eq abro ixy £n ala, 15. Veloces pedes eorum ad effundendum sanguinem. 16. cUvcpuupea. xa vaAavnop(a év xai, óDot, aóv6v, | — 16. Contritio et infelicitas in viis eorum: 17. xal 660v elprivne oox Éyvncav. | 17. Et viam pacis non cognoverunt. i8. Oóx. loxtv. qóboc OcoU ár£vavet viv óg0nAqutóv 18. Non est timor Dei ante oculos eorum. QUO). | i9. OlBausv &&, Gv Goa. 6 vópoc Myet volo. dv vi | vépup Jost, iva. mv avóu.a. opa xat oróduxos Yévn- i vat fü 6 xóauo« c0 Oc. | 20. Aut PE. Épyov. vópou o0 Dixawwüjotrat xüca | c&oE dvoyrtov aUxoU* Oi qp vópou émiyvoci, &pap- | (as. 21... Nuvl &à gpl vópou. Bixatosivr) OtoU. meavéporrat pua ptupoujtévr, 6x coU vópou xal xv rpogntov, | 19. Scimus autem quoniam quecumque lex loquitur, iis qui in lege sunt loquituc; ut omne os obstruatur, et subditus fiat omnis mundus Deo: 20. Quia ex operibus legis non justificabitur omnis caro coram illo. Per legem enim cognitio peccati. 21. Nunc aulem sine lege justitia Dei manifestata est, teslificata a lege el prophetis. 23. Oxatocuyr 91 0coU Oik m(ocen Inoo0 Xpruroo, | X Justitia autem Dei per fidem Jesu Christi in omnes £l; tdvvac xal dri mávtaq tobc Tia tEUOvtaq. oU 14e etsuper omnes qui credunt in eum: non enitn est distinctio: dovty BraotoM,23. Tdvre; ykp Tiiaprov xal ósvspoüvrat «7j; 80bz | — 23. Omnes enim peccaverunt, et egent gloria Dei. coU ÜtoU, 24. SuxntoUp.tvot Dtpeky cj aüTo0 ydov Óik cT; ^ — 24. Justificati gratis per gratiam ipsius, per redemptiodrolurpo)sene vri iv Xowvo "Inooo,; Dem quze est in Christo Jesu, 25. Óv mpofüero 6 0coc Ü.aotrprov Oi& meteo dv tO | — 25. Quem proposuit Deus propitiationem per fidem in qOTOU atat, ele FvBetiv eic Duxatoguvze aíro0, Ou sanguine ipsius, ad ostensionem justitize suse propter remis. vv mápeatv tiv Ttpoyeyovósuv ápapenpdvov sionem przecedentiam delictorum 36. dv cj dvo, voU ÜtoU, mpóc v5v ÉvBrdbiw x7 Ót- —— 26. In sustentatione Dei, ad ostensionem justitize ejus in xatoguvzc a0c0U àv ti) vOv xatpü, Eie TO £lvat aóróv — hoc tempore; ut sit ipse justus, et justificans eum qui est O(xatov xal óuxatoovca tov 2x miotec '"Inso Xouwrou. ' ex fide Jesu Ohristi, 47. loU oóv $ xaUy"6ls dou; é&exAe(o0v. Oi molou | — 27. Ubi est ergo gloriatio tua? Exclusa est. Per quam vóuoo; v Épyuv; ou, à3à &i& voqkou mío teox. legem? Factorum? Non: sed per legem fidei. 28. Aopiópr8n yàp OuxaioUcOm. dvÜpeomov — uà 28. Arbitramur enim justificari hominem per fidem sine 30. Quoniam quidem unus est Deus, qui justificat circumcisionem ex fide, et preputium per fidem. ma ctux yople Épyov vosov.! operibus legis. 29. ^H "LouSa(uv 6 Osbe póvov; oUyÀ x«i £0vOv; val | — 29. An Judmorum Deus tantum? nonne et gentium? Imo xal d0vàv, | et gentium. | | 30. émtimtp eig 6 Grbc Óc Duxxiocet mepttopdy Ix xiettox xal áxpoGuaciav 51à cT Tlcteo.

EPISTOLA PAULI si. Nópov oy xarapyoüusv Dk cf, m(oTtux; UJ) q£évotro, à)À& vópiov lavávoputv. A. I. 'T( oov dpoüpiev. eópvxévat "A6pahjs cv mavépa fuv x11& aápxa; 2. El yàp "'A6oa&p. E Foyer EOxoo6, Eget xayr, 43 o0 mox Otóv. 3. T( yàp 4 yp?) Met; "Enlaceuoev 'A6paàp c 6c, xal Ovoyíc0v abvà el Ouxatosivey. 4. TG 50 ipyatopévo 6 j090« o0. Aoyezat xaxà ydptv, QÀ& xarà ópeimpa &. xi 03 p Epyatopévo, miartooytt Ob emt ry. àcxatoovcva. xóv dotÓT;, Aoyllevac 4j mlozw aóroU. elg ÓcXGi0cUYT. e. Ka0dnztp xal AavutÜ Aévsc àv. paxaptopov. coU dvÜporrtou t 6 9e0c Aoy(Cerac Buxatogívny qtopl; Éevov: 7. Maxdptot àv do £óncav al dvop(at xal àv dxaxaAugtnaav al ápapríacs. uaxdouos dp à o0 3 Xo (an cat xóptoc ájapríav. 9. 'O paxapusge ov obtoc Ex vv meptcopidv tuóvov 3 xal éri t». dxpobuaxiav; Aévopev v&o* rc Voy(a0n tip "A6pa&y. 5j xia elc 6xatoguvnv. 10. IHox; ouv dAov(a0s; dv tepvconT, 3] dv áxpoGuat(a; cox dv repicop;, dÀX dv dxpobuocia. t, Kod epciov. ÉAa6ev mepirouTe, apaqtóa. t7 Buxatoguvre 1T; mleveox 17i, v t7; dxpobuct(a, slo xà slvat aücóv xavépa Trdvtuy cov Tiottudvtuy Ok dxpo6vaclac, lc x56 AoqioÜzvat xal abcotc slc Otxatocuvnv, I3. xal xacéoa Teptrop T., 00 oic Ex Teptrou Tc iuóvov, dÀÀX xal oic Gxotyouctv toi Dj veatv 1j; m(oteox TZ év vj dxpoEuavia v00 ware fiov A 6padu. 13. O0 4àp 31k vóuou f$ éna rela v0 'A6pag. 3) tp amípp.arct abroU, 1o xXnpovópov aüxbv slvat xóapou, d)ÀÀ Oi Otxatocuvr Tiattox. M. Ei yàp olx vópou xXnpovopot, xexívorrat f mlanic, xaviorntat fj éxayyeMa. t6. 'O yàp vopioc óprhv xaxepydtevav: ob. vo oóx Écvww vd.oc, o0 rapabao«. t6. Atk. xovxo ix m(oxeox, Uva xarà ydpuw, elc 50 t(vas Be6Galav cv éxavqaMay Ravi v omíppatt, o) v ix «o3 vógou póvov, d)Àk xal x ix mice Afpadu., 6c dew marho xávrov fjv — 17. xaüó véypamtai: Orc marípa ToAÀO dvo vé0suxd. a&* — xavívavet oU dx(avtuaev OsoU, voU (uoTotoUvto, TOU, v£XQoUc xxl xaAoUvtoe và [u)) vta dX, óvta. 18. "Oc xap' dnx(óa dr EXn(B. Enlatsuatv cl, xo qtvéaUnt abxóv matépa mo)ÀGv dÜviv xaxà co slpnudvov * Olxux Éaxat «b amépua gov, J9. xal Qo doOrvcae vj maet oó xattvÓrncsv xb éauroU ciu vevaxpoopévov, Éxavovraétre mou Ürdpy v, x?l vv véxpoaty cfc phone Xadfac: ÀD ROMANOS. IV. 251 31. Legem ergo destruimus per fidem? Absit: sed legem statuimus. IV. 1. Quid ergo dicemus invenisse Abrahan patrem nostrum secundum carnem? 2. Si enim Abraham ex operibus justificatus est, habet gloriam, sed non apud Deum. 3. Quid enim dicit Scriptura? Credidit Abrabam Deo; et reputatum est illi ad justitiam. 4. Ei autem qui operatur, merces non imputatur secundum gratiam, sed secundum debitum. 5. Ei vero qui non operatur, credenti autem in eum qui justificat impium', reputatur fides ejus ad justitiam secundum propositum gratie Dei. 6. Sicut et David dicit beatiludinem hominis cui Deus accepto fert justitiam sine operibus: 7. Beati quorum remissz sunt iniquitates, et quoruin tecta sunt peccata. 8. Beatus vir cui non imputavit Dominus peccatum. 9. Beatitudo ergo haec in circumcisione tantum manet, an etiam in prreputio? Dicimus enim quia reputata est Abralue fides ad justitiam. 10. Quomodo ergo reputata est? In circumcisione, an in preputio? Non in circumcisione, sed in preeputio. 11. Et signum accepit circumcisionis, signaculum justi. tize fidei quae est in proeeputio; ut sit peter omnium credentium per preputium, ut reputetur et illis ad justitiam; 12. Et ail pater circumcisionis non iis tantum qui sunt ex circumcisione, sed et iis qui sectantur vestigia fidei quee est in praeputio patris nostri Abrahae. 13. Non enim per legem promissio Abrahee aut semini ejus ut haeres esset mundi, sed per justitiam fidei. 14. Si enim qui ex lege, haeredes sunt, exinanita est fides, abolita est promissio. 15. Lex enim iram operatur. Ubi enim non est lex, nec preevaricatio. 16. Ideo ex fide, ut secundum gratiam firma sit promissio omni semini, non ei qui ex lege est solum, sed et ei qui ex fide est Abrahze qui pater est omnium nostrum 17. (Sicut scriptum est: Quia patrem multarum gentium posui te), ante Deum, cui credidit, qui vivificat mortuos, et,vocal ea qua non sunt, tanquam ea qua sunt. 18. Qui contra spem in spem credidit, ut fierel pater multarum gentium secundum quod dictum est ei: Sic eril semen tuum. 19. Et non infirmatus est fide, nec consideravit corpus suum emortuum quum jam fere centum esset annorum, el emortuam vulvam Sarie.

452 90. tl; 5à 73v inavqeMav coU OtoU oó OuxplOm cy, &riot(a, à) dveBuvaqun0n vj miottt Bob, óotav và 9c, 21. TÀnpogoprüel; Gv 8 PrvoryeAxat Gova rác doxw xa Tocat. 22. Aib xal dAoylc0v adtio elc Óxatoguvnv. 93. Oóx éypdgr 5b uóvoy OV abxóv, Uc DAoyio0n abc&) ele Buxatoguve, 94. d)Àk xai &v fuc, ol, uet Aoy(leoüat coi migttóoucty dmi cv Pye(pavra "IncoUv Xpiorov cov xuptov fjb»v x vexQuv, 25. Éq mapeó00r Dik rà mapamtopata fuv xal Jiyé£oUr, &i& v Bixaluotv fov. E. I. Auato0£vreg olv dx m(oxtec slpfvnv yoxuv spbc xv Oebv Già toU xuplou fiov "Imsoó Xpwcoo, 9. OV ob xal c4v mgosayorphv dag Xxaquev «7, miae! el; cv ydptv raUtzv dv $j Éovíxausv, xal xavgopn dx PAX eT, BoEne v00 OcoU, 3. Oo póvov 5d, d2À& xat xavyopa. dv «aic 0Xyet, slBóveo Ort 5 OXcpu, omopov]v xavtpyaterat, 4. 5$ 6€ UnBiovi) Boxiov: f$ 53 Doxid) xrtba: 6. 4$ 03 De o0 xaxaisyiver, Orc 5) diy, toU Oso0 Exx£y vxai dy tatc xapBla fjv uk mveipi aro, áyiov «ou Oo0£vcoc fiiv. €. El; c«( y&p Xpwrvox Óvrow. fjv doOrvov Fi xac xatobv ónip dat6Gv dxfüavtv; 7. MóX« v&p oni Bixalou ct, ánofavelsat ómip vàp TOU dya800 vx/a cic xal voÀj.& &àxolavelv: 8. Guvlavnotv 82 «Xv ÉavcoU dtd mv 6 Orbe elc fiuc 6x £x áp apro Ov Óvvviv Sov xa xà xaipóv 9. Xotatüe Orip fv án£üavev: m0)AQ o0v Xov Buxauoüévtec vüv év ci) aljuatt adco aomoóus0a OU aUütoU dTÓ t7 ÓpyTc. 10, El yàp £40pot Óvrec xavr)aqrutv t0 065 Ox XOU Üavdrou ToU uioU aíToU, ToÀÀO pa)ov xaca)Aaqévxec owfodpueOa. 2v. 7; Gr, aocoU. uU. O9 póvoy B£, dX xat xauyous0a dv xo Oso) Ox ToU xuptou *juv "Ivraoo Xpuwroo, 9v o0 vUv tjv xaxaÀÀay?» Ada 6opev. I3. Ai& coUo óo ep Dv. Évóc dvlpoyrou fj ápapría elc 15v xóapov elaTA0ev xal 3i «T &aaptlac 6 0dvatoc, xal oUcux clc vrdvrac dvüparmou; 6 Odvatog Oev, ig! o m&yctc fiu aprov: 13. dy pi Yko. vójou. ápapx(a. 3v v xósuuo, &ápapcía tà oóx Doyle ju) óvvoc vopov: 14. dÀÀ' £óncÜauatv 6 Odvaxo; dnb "AÓky. u£yo Mwücéeq xal iri cTo06 3 ápaptjcavtac émil T6) 6pouogat cT, rapabaoruc "AÓdp., 6c laci cómtos 00 I. EX ovroc. t5. 'AXX oóy x 56. xapamto ua, obrux xal cb ydpopa el qp. x toU Évóc mapartouatt ol xoXÀol drfüxvov, ToÀÀG) [320v fj ydptc xou OsoU xol $ SoEHIZTOAH IIAYAOY IIPOZ POMAIOYZ. E'. 20. In repromissione etiam Dei non hiesitavit difüdentia, sed confortatus est fide, dans gloriam Deo: 21. Plenissime sciens quia quacumque promisit, potens est et facere. 22. Ideo et reputatum est illi ad justitiam. 23. Non est autem scriptum tantum propter ipsum quia reputatum est illi ad justitiam: 24. Sed et propter nos, quibus reputabitur credentibus in eum qui suscitavit Jesum Christum Dominum nostrum a mortuis, 25. Qui traditus est propter delicta nostra, et resurrexit propler justificationem nostram. V. 1. Justificati ergo ex fide, pacem lhiabeamus ad Deom per Dominum nostrum Jesum Christum: 2. Per quem et habemus accessum per fidem in gratiam istam in qua stamus, et gloriamur in spe glorie filiorum Dei. 3. Non solum autem; sed et gloriamur in tribulationibus: scientes quod tribulatio palientiam operatur, 4. Patientia autem probationem, probatio vero spem, 5. Spes autem non confundit: quia caritas Dei diffusa est in cordibus nostris per Spiritum sanctum qui datus est nobis. 6. Ut quid enim Christus, quum adhuc infirmi essemus, secundum tempus pro impiis mortuus est? 7. Vix enim pro justo quis moritur: nam pro bono for sitan quis audeat mori. 8. Commendat autem caritatem suam Deus in nobis: quoniam quum adhuc peccatores easemus, secundum tempus 9. Christus pro nobis mortuus est: multo igitur magis nunc justificati in sanguine ipeius, salvi erimus ab ira per ipsum. 10. Si enim quum inimici essemus, reconciliati sumus Deo per mortem Filii ejus, multo magis reconciliati, salvi erimus in vita ipsius. 11. Non solum autem: sed et gloriamur in Deo per Dominum nostrum Jesum Christum, per quem nunc reconciliationem accepimus. 12. Propterea sicut per unum hominem peccatum in hunc mundum intravit, et per peccatum mors; et ita in omnes homines mors pertransiit, in quo omnes peccaverunt: 13. Usque ad legem enim peccatum erat in mundo: peccatum autem non imputabatur, quum lex non esset. 14. Sed regnavit mors ab Adam usque ad Moysen etiam in eos qui non peccaverunt in similitudinem praevaricatio nis Ade, qui est forma futuri. 15. Sed non sicut delictum, ita et donum. Si enim unius delicto multi mortui sunt, multo magis gratia dei et donum

EPISTOLA PAULI ptk dy ydovrt vj x00 Évàc ávüporou "Insoó Xpiovoo tl, obo Tro) oue értpiaatuctv. 16. Kaloóy &x; 8v £vog ápaprápatoo vo Gopnpa cb uv yàp xptpa 3 Évoc el xavdxpuua, và 5€ ydpusga ix To))ov. xapametoyjuitov clc Ouxaloga. I. El y&p c6 toU Évàq mapamtOpatTt Ó Odvacroq &6ncÜ.euaev Bik. «oU Évóc, mo) pov ol cv mtpigoetav vic Xdptroc xal «7, Otptea xal c7) 0:xatoguvnc Aap.Ódvovceg v Cj Baotisucouctv Dk 00 Évoq "IncoU Xpwrov. 18. "Apa oUv Gg Or Évüc xapamtopuato, el; avra dvÜpt)mouc tl, xa1axotaa, obtu xal 80 £vóc Suxauoptos elc mávrac dvÜpor mous elc &uxa loot Gufc I9, óomto ykp Ok «74 mapaxoT. coU Évóc dv0pomou ÓpapruÀol xavsgtaOroav ol moXAo, obtex xal $Ux vs ómaxoTz TOU Évog O(xatot xaxascaGoovtat ol v0)ol. 20. Nópoc Ob mapeiozA0sv, (va mÀtovdom vo mapropa o0 0à &rsóvactv f$ ápapr(a, Ortpeneplacsucev 5$) y dote, 21. (va Goto. Z6ac(Acuoev 5$ ápapr(a iv cio 0avüvp, oUrex xal $ y&pw Bacueocr, 0t&. Dtxatocóvnc tl; Qe3v aloviov Gi "Ingo! XpiovoU «00 xoplou fpa»: G. t. Tl oív. époüpev; émpavoopev 7T, dpapr(a Tva. $ ydp vÀtováon; 3. M3, q£vovxo. ofcwec ykp dmeOavoyev x3; Gpapría, TG Éct Qoopev dv aot; 3. "H dyvocixe Órt 6ot 26GaretloOnpav cl. Xpircóv "Incoov, elc 15v 0dvavov adroU £Gxrclatvpev; 4. Xuverágngitv obv abxi). Dk x00 Bamrioparos el bv Bdvaxov, iva. Gomep JyyépUr, Xpurrix ix vexpiv &1à 4T Bine toU maroÓc, oÜrex xai fjiete dv xatvócrtt (wr; reperamioepev. 5. El qàp cópqurot Yeyóvauev ci Ópiouop.tt coU Oanvátoo abro0, dpa xal T?& dvagdrdcto écóope0a, 6. toUro ywooxovteg Urt 6 maatóg fuv dvOpm0G CuvtaTaupu, (va xavaorn07, 10 cix tf &p.ap«lac, «oU jnxéxt BouAsóctv fpa v5, ápapria 7. 5 4&p dxoO&vov Bebuxalocat ánb 57 Gpapzlac. sg. El 8à dme0dvoptv. oüv Xpw, miwtebopev Óv xai avtjcopate tip Xpwto, 9. elbótec ri Xpuróc éyepürl, dx vexpüv oUxéti &notv axe. Odvacoq xUtoU oüxétt xuputóctt. 10. *O vào dx£üavev. 5j &papxin, dmfünvev Egdxat: 802 (5, C7 v Oeo. 11. Obxtoo xat 6peic Aoq(Lec0s Éautour vEXQoUc [iiv t(vat 77; ápaptla, Govras iO) 06 iv Xpuotoo "Incoo «i9 xuplo sj. i. MÀ, ov. BacOsuéto fj &aapría iv xi. Ovni Üuiov cóx4axt elc TO Graxoucty vaio Ertiüuplats aóToU, AD ROMANOS. VI. 253 in gratia unius hominis Jesu Christi in plures abundavit. 10. Et non sicut per unum peccatum, ita et donum: nam judicium quidem ex uno in condemnationem: gratia autem ex multis delictis in justificationem. 17. Si enim unius delicto mors regnavit per unum, multo magis abundantiam gratie et donationis et justiti» accipientes, in vita regnabunt per unum Jesum Christum. 18. Igitur sicut per unius delictum in omnes homines in condemualionem, sic et per unius justitiam in omnes bomines in justificationem vitm. 19. Sicut enim per ihobedientiam unius hominis pecca tores constituti sunt multi, ita et per unius obeditionem justi constituentur multi. 20. Lex autem subintravit ut abundaret delictum. Ubi autem abundavit delictum, superabundavit gralia; 21. Ut sicut regnavit peccatum in mortem, ita et gratia regnet per justitiam in vitam w«ternam, per Jesum Christum Dominum nostrum. VI. f. Quid ergo dicemus? permanebimus in peccato ut gratia abundet? 2. Absit. Qui enim mortui sumus peccato, quomodo adhuc vivemus in illo? 3. An ignoratis quia quicumque baptizati sumus in Christo Jesu, in morte ipsius baptizati sumus? 4. Consepulti enim sumus cum illo per baptismum in mortem; ut quomodo Christus surrexit & mortuis per gloriam Patris, ita et nos in novitate vitzte ambulemus. 5. Si enim complantati facti sumus similitudini mortis ejus, simul et resurrectionis erimus. 6. Hoc scientes quia vetus homo noster simul crucifixus est, ut destruatur corpus peccati, et ultra non serviamus peccato. 7. Qui enim mortuus est, justificatus est a peccato. 8. Si autem mortui sumus cum Christo, credimus quia Simul etiam vivemus cum Christo: 9. Scientes quod Christus resurgens ex mortuis jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur. 10. Quod enim mortuus est peccato, mortuus est semel: quod autem vivit, vivit Deo. 11. Ita et vos existimate vos mortuos quidem) esse peccato, viventes autem Deo in Christo Jesu Domino nostro. 12. Non ergo regnet peccatum in vestro morfali corpore ut obediatis concupiscentiis ejus.

254 I3. tn96 mapurtavezs 1à j£), Opi)v Una düwlae 1 7j ápapria, à1À3à mapacvíjsatt íautoue v6 Og 6x, ix vexpiv Govrae xal cà [£X Gjiov Üria. Óuxatocuvre c 0e. ^t Apapría vàp Ópuov o0 xupuctv oó vao davt (r$ vop.ov dÀÀ& iro ydo. I5. T( oiv; ápapr'sousv, Gxv oüx écpiv 6xb vdpov d)À& 6n5 ydptw; 13) vévotto. 16. Oàx olBaxe, 6c à mapiotdvere Éauvobo GoUAouq el; Uraxof,v, 8oUAol dave db. UxaxoUeve, Tjvot ápapziac slc Odvaov 3| ómraxoTjc elc óuxatosovyv; 17. Xdpw à xi 0e, Gv sjce O00Aot c7 djapclac, órxoócatt Óà ix xapB(aq el; Óv mapsbóünvs vOTov àay 7e 18. J)auOspuOÉvero 5à do v7; áaapt(ac &Boo)ustme 77j Óuxatogóv. I9. AvOpumivoy Aévo Ox. vv dotíéveav x7 oapxóx ópuov. Gomsp vào mapsovácaTt và ufÀv Opuuv ÓovÀeuttv. tjj áxaÜaopo(q xal «7j, dvopig «lc c)v dvoplav, outeX vUv mapacc/catt và péAv bpjuuv Doulsütty 77 Quxatogovr elc &yiaouóv. $0. "Oc v&p Bolo Tu e ápaptiac, PsuOtpot jet «3; Duxatosuvn. 31. Tiva 00v xttpTtov e'yevt. xóxt iy ol, vv. éxaigXuvtcUs; o vio v&Aoc ixt(wov Üdvaroo lavi. 13. Nuvi Bà DevOepoü£vcto ámó v7 dpapzlac, SouAfívcec 8à cà Oei, Éyece «0v xapróv Opinv elc àytacp.óv, cà 52 «£oc Cow aleviov: 33. T& q4àp ópevia 17 Apaprlac 0dvatoc: 00 Di «pup ToU OtoU Qu) alovtoc év Xpioro "Inao0. ci xupit Juv. Z^. I. *H dqvosivt, dB£Aool, q1wooxouctv qàp vop.ov AaXo, Urt 6 vdpoc xuptóst vo. dvüperou iQ' Ócov xgóvov Ui; 2. 'H. ykp Ünavópoc yov) t6 Lover dvbpl. B£Bexat vópjuo* dày Bà dmo8dwn 6 dvo, xav/pynvat dmb coU vóp.ou toU dv6pé. 8. "Apa oov Lvroc toU dvBpoc ypnpaticet uotyaJie dv vévnrat dvÓpl Éxépoo: ékv 03 dxro0dvr 6 dvio aUT7c, ÉAtu0£oa dorlv dmb coU vóniou toU dvOpOc, TOU p3 eiva« abc potgaMOa. evojévny dvüpt Éx£po. 4. "Quat, doe) gol uou, xal óuciq 20avavoU nte c0 vóp.o Oià toU GojAaToc TOU XowtoU, clc vo vevéatat GpBc Écfpoo 1G ix. vexpüv éyepüévoi, lva. xaprogopíGugktv tà Oso. 6. "Oe ykp pav. dv 3j aapx(, ck maOuata. rv &paprudv và Ok toU vópiou évnpqttco dv vote ufAeatv bii lc 10 xapmogop7jgat «p Oavatoe. Nuvi 9i xacvnprfnpev dro toU vópou xU Üava tou dv ó xar&ty óp.0a, éote QouAsusty Hj&Bo àv xawóTnt tv&Uj.a 0G xal o0 TaÀatóTa tt Ypdpuuartoc. 7. TÓ( odv ipoupsv; 6 vóiox ápaxp(a; 3) yévovro* E—————————ÓÓÓÓÓ ÓÓ.G SoüéYA€»( A.6&€9»SCEíBDqRHIÍULLLULLULLLIUIIUUUIELLLLUZCULUIIUIUEELLULCCIHLISLIEZLICZIELELIEBLEIIEERZE€EEELI.IEIEEZIEIELEILLETELECEETEEELETEETETTIETETIEEZECEELELEEEICEELEEEEEEEECLEELILELELLLLEEELZZIST - — EIHIZTOAH IIAYAOY IIPOZ POMAIOYZ. Z. 13. Sed neque exhibeatis membra vestra arma iniquitas tis peccato: sed exhibete vos Deo, tanquam ex mortuis viventes, et membra vestra arma justitim Deo. 14. Peccatum enim vobis non dominabitur: non enim sub lege estis, sed sub gratia. 15. Quid ergo? peccabimus, quoniam non sumus sub lege, sed sub gratia? Absit. 16. Nescitis quoniam cui exhibetis vos servos ad obediendum, servi estis ejus cui obeditis, sive peccati ad mortem, sive obeditionis ad justitiam? 17. Gralias autem Deo quod fuistis servi peccati, obcdistis autem ex corde in eam formam doctrinse in quam traditi estis. 18. Liberati autem a peccato, servi facti estis justitis. 19. Humanum dieo, propter infirmitatem carnis vestrae: sicut enim exhibuistis membra vestra servire immunditiee et iniquitati ad iniquitatem, ita nunc exhibete membra vestra servire justitiae in sanctificationem. 20. Quum enim servi essetis peccati, liberi fuistis justiti. 21. Quem ergo fructum habuistis tunc in illis, in quibus nunc erubescitis? nam finis illorum mors est. 22. Nunc vero liberati a peccato, servi antem facti Deo, habetis fructum vestrum in sanctificationem, finem vero vitam aeternam. 23. Stipendia enim peccati, mors. Gratia aulem Dei, vita eterna, in Christo Jesu Domino nostro. VII. 1. An ignoratis, fratres ( scientibus enim legem loquor), quia lex in bomine dominatur quanto tempore vivit? 2. Nam que sob viro est mulier, vivente viro, alligata est legi: si autem mortuus fuerit vir ejus, soluta est a lege viri. 3. Igitur, vivente viro, vocabitur adultera si fuerit cum alio viro: si autem mortuus fuerit vir ejus, liberata est a lege viri: ut non sit adultera si fuerit cum alio viro. 4. Itaque, fratres mei, et vos mortificati estis legi per corpus Christi, ut sitis alterius qui ex mortuis resurrexit, ut fructificemus Deo. 5. Quum enim essemus in carne, passiones peccatorum quie per legem erant, operabantur in membris nostris, ut fructificarent morti. 6. Nunc autem soluti sumus a lege mortis in qua detinebamur, ita ut serviamus in novitate spiritus, et non in vetustate litteri. 7. Quid ergo dicemus? lex peccatum est? Absit. Sed pec.

EPISTOLA PAULI AD ROMANOS. VIII. àXXX cv ápapríav oox Evvov el jo 91k vópou, fjv «t q&o émiuptav 00x TÓw. cl u3 6 vópoc Deyev* Oíx &riOUj.v;ottc. 8. Agopuv 53 Aa6oUca $ Gpapr(a Y c évroXie xateipydgavo ev dpol xcov émÜup(av: yupls yàp vópov ápapría vexpk Tv. 9. "Ei 52 £tov ytoplc vójsou mot£* D 0oUav i v ivxoA?;, $ &uapr(a avétnatv, I0. évo a dnibayoy, xal eüpíón pot f$ ivro)3) f$ el; Gwjv, atr, ei; Oavaov. t. 'H yip ápapría deopudw ÀAa6oUca Bk «7& dvxoMc £Enmdrnaév je xal 8 adtz, dréxctwev. 12. "Doct 6 uiv vópoc Éywx, xai 5$ ivxoÀ3) &yla xol Orxa(a xal dva. 13. T6 oóv dya0bv dpoi P&yévsxo. Odvavoc; uj vevowo* dJAà f$ ápapría (va qavij &apría, Bu coU dxaÜoU 1.ot xavepyatogéva, Odvatov, (va -ríévrirat xa" 6xspboXJv &p.apvwAos $; &papvía Bu «X; dvco) T. 14. Offautv yàp vt 6 voy TVEUJAXttxÓG. EGttv* éyà 8 cdpxwó, clps, mempauévog Umo v)» ápap1(av. 16. *O ykp xacepydlopat o9 v1vaxxto * o0 yàp 8 0£Ju» d'yafóv, «oUro pdcaw, &ÀÀ' Ó piso Trovnpóv, touto TOU. 16. EL 51 6 o0 0€, 10010 xot, cup quist ti vópuo 6x xao: 17. Nuvi 83 obxért £y xavepqatopat abro d)À& f olxouca dv dpol ápapzta. 18. Ola yàp &x oóx olxai dv épot, voUv' Éanw. dv v$j caox( tov, dyaOov. vó yp Ole. mapaxetrat uot, v5 0k xacspyd(ec0at và xav oby, s0plaxc I9. oU ykp Ó 0£)«o roto áya0óv, àXÀ' 8 o0 0£o xaXÓv, ToUtO TpdGOO. 90. El 52 8 o0 0£)uo, xoUTo Trou, oUxévt Po xaep4&eop.at abro. &X f$ olxouaa £v &jol áuapria. 231. Eóp(sxw dpa vov vópov vip 0£Xovri £pgol xoisiv 40 xaÀbv Occ dp.ol có xaxov mapdxevcat12. cuvfbopuat o và vpuo ToU soU xavà vov Pato dvüpwmrov, 33. BA£mw Bb Évepov vópiov dv roi, uu £eav jou dvTt8tpartuó[.tvov ci) vóuuo toU voóc uou xal alyuaAocüLoved je dv. 5D vótuo Tc parla vip Óvri dy toic pXaolv jov. 94. 'TaAa(nwpo, éyc dvOpwroc: xl; pe focexac ix tOU GeyuaToc toU Üavdtou toUtOU; 25. *H dpt, r03 0co0 i "InsoU XotaroU toU xuplou $u&v: dpa odv arbe évà vip vot GouAtóc vóp.o OtoU, 13] 04 aapxl vó.co ágapz(ac. H'. I. O08lv dpa vov xaváxpusa voto dv Xpiavo) "InooU, t9, xatà adora mtpiratoUGty, 455 * catum non cognovi, nisi per legem: nam concupiscentiam nesciebam, nisi lex diceret: Non concupisces. 8. Occasione autem accepta, peccatum per mandatum operatum est in me omnem concupiscentiam. Sine lege cnim peccatum mortuum erat. 9. Ego autem vivebam sine lege aliquando. Sed quum venisset mandatum, peccatum revixit. (0. Ego autem mortuus sum; et inventum est mihi mandatum quod erat ad vitam, hoc esse ad mortem. 11. Nam peccatum occasione accepta per maudatum, seduxit me, et per illud occidit. 12. Itaque lex quidem sancta, et mandatum sanctum et juetum et bonum. 13. Quod ergo bonum est, mihi factum est mors? Ab-8it. Sed peccatum, ut appareat peccatum, per bonum operatum est mibi mortem; ut fiat supra modum peccans peccatum per mandatum. 14. Scimus enim quia lex spiritualis est: ego autem carnalis sum, venumdatus sub peccato. 15. Quod enim operor, non intelligo. Non enim quod volo bonum, hoc ago: sed quod odi malum, illud facio. 16. Si autem quod nolo, illud facio, consentio legi quoniam bona est. 17. Nunc autem jam non ego operor illud, sed quod habitat in me peccatum. 18. Scio enim quia non habitat in me, hoc est, in carne mea, bonum. Nam velle, adjacet mihi: perficere autem bonum, non ínvenio. 19. Non enim quod volo bonum, hoc facio: sed quod nolo malum, hoc ago. 20. Si autem quod nolo, illod facio, jam non ego operor illud, sed quod habitat in me, peccatum. 21. Invenio igitur legem volenti mihi facere bonum: quoniam mihi malum adjacet: 22. Condelector enim legi Dei secundum interiorem hominem: 23. Video autem aliam legem in membris meis, repu. gnantem legi mentis mese, et captivantem me in lege peccati qu:& est in membris meis. 24. Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mor tis hujus? 25. Gratia Dei per Jesum Christum Dominum nostrum. Igitur ego ipse mente servio legi Dei: carne autem, legi peccati. VIIH. t. Nihil ergo nunc damnationis est iis qui sunt in Cliríste Jesu, qui non secundum carnem ambulant.

256 9. 'O v&p vopoc Too Tvtua too 77 eT £v Xprtip "Insov?euü£owoév i.e dà x00 vópiou 1T, G.aprla xad 100 Üavdtou. 3. To yàp dóüvarov x09 vópov, iv foüÉver iX tT, Gapxoc, 6 0eoc xov vlov abroU mépuyac iv Ópowopatt capxoc &japriu, xal mepl ápapriac xavíxptvev. cv ápapz(av v tT, capxl, 4. "[va «6 8txalojua ToU vópou mÀvpo07 ev fiuiv, tolg 11), xav& adpxa mepvravoügtv d3ÀÀ xacà myeUua. 5. Ot yàp xar& aapxa Óvreq 1& 5T, capxóx qpovouatv, ol 62 xac rytUj.a. ck x00 TveUpatoc* e. Tó yko 2póvnpa v7, capxox Oavacoc, vo Ob gpovnpAx toO xv6Upaa Too ox xal elprvn. 7. Atótt t. 9póvnjaa t7, Gapxoq £yÜpà clc Osóv* xo yàg vói.«p 100 ÜcoU oUy Urrovaacevat * 0082 4o Bovarrat. 8&. Ot àà iv aapxl dveec Oeo) dp£aat o0 Dovavrat. 9. "Yyuci; 84 obx dotà iv capxl. dAX dv mveupamt, sUrep. mveUj.a OeoU olxet dv uiv. el Ó£ ci, mveüpa XpiqxoU oóx Éyst, obroc o0x Éaviv aüxoU. 10. Ei 8à Xpiotóc év ouv, 70 uiv otjad Bactv vexpoy $ià &paaprlav, «6 5 mveUp.a C7 6c Bixatocivry. ri, El 3 x6 mveüpa x00. éye(pavvoc xov "Inacüv ix v&xoiv olxet év Ouiv, 6 eye(oac "Insoóv Xouróv éx vcxpàv Lwomoujse: xal rk Ovnrà cojuata pov Ot. xo dvotxouv ao100 yep. év Opiy. I2. "Apa oov, dóeAgol, ópera: adv o0 c3; capi TOU xat& adoxa (5v. 13. El à xav oa9xa. Give, ud)Aeve dxotvriaxew: sl 5à mvtüpat: vào modlew cc sapxóc ÜavatoUrt, Cosas. 14. "Ocot qào mvedpuatt Oro. dyovrat,. obcoí elctv viol 0scU. 15. OÀ yàp &Ad6exe mveüpa BouAelac máy elc oo6ov, à))& éAd6ste mveU|.a. viofsc(ac, dv Ó xpdtopev: A663 6 ra vp. 16. ÀUro qàp Tó mveUp.a cupAaprupet cU) Tyeupart fiiov 6xt day xf£xva. 0cov. Iz El 5 véxva, xai xXnpovóuoi xAnpovóuot piv OsoU, auyxAXvpovójsot 5$ XoutoU, eirep cuju mag ouv, lya xal cuvóoLaco0oqaev. 18. Aoy(Cojat Y&p, Uv o0x diia và mraUrjuata coU VUv xatpoU wpóc vÀv uA oucav. OObav droxaAug0Tvat eic fj. i. 'H yàp &roxapadox(a xT xtloeoo cv droxaÀvjtv xov vv toU 0soU. drxexOÉy exa. 20. T7, y&p pataióvntt f xrlow; onetdyn, oby áxouca à)Àk Ox vov ÓroraSavra ix Emir, 21. "Owt xal a1) fj xxlow Zeu0spuÜaerai dno v7; OouAslac «Ti qUop&c slc cv £euüsolav v7, S0tyc TOv tÉxvtov toU Oro, 21. Otfayev q&p Ürc müoa 4 xx(au; octvatet xal &X(vet y pt x00 vOv23. OO uóvov 8£, 3) xal $pcic abtol vv drapEITIZTOAH HAYAOY IIPOX POMAIOYZ. H'. 2. Lex enim spiritus vitz» in Christo Jesu liberavit me 8 lege peccati et mortis. 3. Nam quod impossibile erat legi, in quo infirmabatur per carnem, Deus filium suum mittens in similitudinem carnis peccati, et de peccato damnavit peccatum in carne, 4. Ut justificatio legis impleretur in nobis qui non secundum carnem ambulamus, sed secundum spiritum. 5. Qui enim secundum carnem sunt, qui carnís sunt sapiunt: qui vero secundum spiritum sunt, quze sunt spiritus «sentiunt. 6. Nam prudentia carnis, mors est: prudenlia autem spiritus, vita et pax. 7. Quoniam sapientia carnis inimica est Deo: legi enim Dei non est subjecta: nec enim potest. 8. Qui autem in carne sunt, Deo placere non possunt. 9. Vos autem in carne non estis, scd in spiritu: si tamen Spiritus Dei habitat in vobis. Si quis autem Spiritum Christi non habet, hic non est ejus. 10. Si autem Christus in vobis est, corpus quidem mortuum est propter peccatum, spiritus vero vivit propter justi&icationem. 11. Quod si Spiritus ejus qui suscitavit Jesum a mortuis, habitat in vobis; qui suscitavit Jesum Christum a mortuis, vivificabit et mortalia corpora vestra, propter inhabitantem Spiritum ejus in vobis. 12. Ergo, fratres, debitores sumus non carni, ut secundum carnem vivamus. 13. Si enit secundum carnem vixeritis, moriemini: si autem spiritu facta carnis mortificaveritis, vivetis. 14. Quicumque enim Spiritu Dei aguntur, ii sunt filii Dei. 15. Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore, sed accepistis spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus: Abba ( Pater ). 16. Ipse enim Spiritus testimonium reddit spiritui nostro quod sumus filii Dei. 17. Si autem filii, et haeredes: heredes quidem Dei, cohzeredes autem Christi: si tamen compatimur, ut et conglorificemur. 18. Existimo enim quod non sunt condigne passiones hujus temporis ad futuram gloriam que revelabitur in nobis. 19. Nam exspectatio creaturz revelationem filiorum Dei exspectat. 20. Vanitati enim creatura subjecta est non volens, sed propter eum qui subjecit eam in spe: 21. Quia et ipsa creatura liberabitur a servitute corruptionis, in libertatem glorize filiorum Dei. 22. Scimus enim quod omnis creatura ingemiscit, et par. turit usque adhuc. 23. Non solum autem illa, sed et nos ipsi primitias spi

EPISTOLA PAULI AD ROMANOS. IX. yv x09 mvtop.a toe Éyovtec, xai abrol dv Éauvoi atev&Loutv vloÜ0rctav dmexóe(Ópsvot, c3v dmolotQuatv cU ctopua roc T uv. 24. T7 ykp &Xn(& Zaonpev* Zr 5à Blemou£va oUx Faxw Zi: 8 vào Benet cic, Í AAnttsi; 35. El 53 8 oó Blémopav PXmüopev, Ov ÜTopovTc drexóeyousÜüa. 26. oautux à xal x0 mvsUua. cuvavtagódvexat tjj &cÜeveta. fipuiov. vó vàp x mpoctubo ps0 xa0o Bei oüx oljaurv, d)À' abtó 40 mwcüpa Ümtprvvuv4 vet ónip fji)v axevavp.ot, dAaAdTot: 37. 6 BÀ dptuvüiv vg xapü(ac olóev t( v0 pdvnua TOU mvEUp.a 0€, Üvi xatà Orüv évruyg ave ónip diov. 28. OlBausv 5t Ótt voi; diamo xov Üsov mdvra cuvepryti el; dya00v, toic xatà mpo0sotv xArtoic oUGIv. 29. "Ox obc mpo£qvo, xal mpowpiotev gujsp.ópqouc TT sixovog toU uloU aUroU, sig và Elvat aütOv TptotoToxov dv moÀÀoi dÓtÀgotc: 30. obe à mpooptotv, toUtouc xal éxdAsatv: xat obe üxd)sotv, xoótouq xai dOxaloctv: obo 5à dOuxauctv, t00t0uq xat dSotaatv. 31. T( ojv époupsv mpóc TaUva; £l 6 Ob Ümtp Susa, ic xa0 fuv; 32. "Ocvt coo iOlou vioU obx égt(caro, dXAk Omip $ucw Tüvtov Txap$Óuxtv aür0v, TüX o0yl xal cuv aot c& mdvra fitv qaplavcai; 33. Tig ÉyxaÀ£gec xavà Dxextüv OsoU; Ocio 6 Oc Xa ty" 34. Tíc 6 xaxaxplvev; Xpurtós "EnsoUc 6 àxo8avovy, IGÀÀov Óà xai dqepüslo, &q Éovw év Osbixi coU OsoU, & xoi ivcuy duet nio fisv. 35. Ti; ouv fj4ac qeplee: dxo tf; yam ToU XowxoU; 0Avpu; 3j atevojmpla; 9| Auóc; 9) vo vom; 2) xlvB8uvoc; 3) Óurpóc 5 7) ug aga; 36. Ka6c0« yéjparvav Bv Évexev. c00. OavaxoUp.s0a 8knv vy fiípav, EXolatnpev é« mpd6ata agar. 37. "AAA dv toóxote tüoty. Ümepvoxopsv Ou cov daTcavta Jide. 38. IIémewpani ydo, Órc obce. Odvaxoc obtt (orf, oct dvyeXot oíxt dpyal oíxe. iLouc(at, oUtt dveaviyta ote u.£)Oovxa, oóce Oovauus, 39. oítt Üjwjaa bte Báüoc obve xxloi, Évépa. Ouvaetat Aulo quoloat dx c7, &yarerG ToU OtoU cT, Év Xpità 'IncoU c0 xuptoo fjv. e. 1. AXfoexv AE. dy Xpurto, ob. eodouat, evuuaxprupoUg7e Mot tT GuvribQGtux uou dv mveUpaarti &ylo, n &xc Aot, uol daciv. pego, xo &Ouie reco ó8ovr, *7j xap8la xov. 3. z0yOgmv yàp abvó ivo avaütu.a (vac dxó toU Xgioroü ünip vv dOtlgQv iov, TOv GuYYEvOY [hou xavà gápxa, NOY. TEST. 257 ritus habentes: et ipsi intra nos gemimus adoptionem filiorem Dei exspectantes, redemptionem corporis nostri. 24. Spe enim salvi facti sumus. Spes autem quz videtur, non est spes: nam quod videt quis, quid sperat? 25. Si autem quod non videmus speramus, per patienliam exspectamus. 26. Similiter autem ct Spiritus adjuvat infirmitatem nostram: nam quid oremus, sicut oportet, nescimus: sed ipse Spiritus postulat pro nobis gemitibus inenarrabilibus. 27. Quí autem scrutatur corda, scit quid desideret Spiritus: quia secundum Deum postulat pro sanctis. 28. Scimus autem quoniam diligentibus Deum omn'a cooperantur in bonum, iis qui secundum propositum vocati sunt sancti. 29. Nam quos priescivit, et priedestinavit conformes fieri imaginis Filii sui, utsit ipse primogenitus in multis fratribus. 30. Quos autem pradestinavit, hos et vocavit; et quos vocavit,hos et juatificavit; quos autem justificavit, illos et glorificavit. 31. Quid ergo dicemus ad hiec? Si Deus pro nobis, quis contra nos? 32. Qui eliam proprio Filio suo non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum; quomodo non etiam cum illo omnia nobis donavit? 33. Quis accusabit adversus electos Dei? Deus qui justificat. 34. Quis est qui condemnet? Christus Jesus, qui mor. tuus est, imo qui et resurrexit, qui est ad dexteram Dei, qui etiam interpellat pro nobis. 35. Quis ergo nos separabit a caritate Cliristi? tribulatio? an angustia? an fames? an nuditas? an periculum? an persecutio? an gladius? 36. (Sicut scriptum est: Quia propter te mortificamur tota die: wstimati sumus sicut oves occisionis.) 37. Sed iu his omnibus superamus propter eum qui di lexit nos. 38. Certus sum enim quia neque mors neque vita, neque angeli neque principatus neque virtutes, neque instantia neque futura, neque fortitudo, 39. Neque altitudo neque profundum, neque creatura alia poterit nos separare a caritate Dei, quce est in Christo Jesu Domino nostro. IX. (. Veritatem dico in Cliristo, non mentior, testimonium mili perhibente conscientia mea in Spiritu sancto: 2. Quoniam tristitia mihi magna est, et continuus dolor cordi meo. 3. Optabam enim ego ipse anathema esse a Christo pro fratribus meis, qui sunt cognati mei secundum carnem, hi

258 4. olrwéc elo. "Iopanicat, àv 5 uloüsc(a xal 4 Boa. xal 5$ Ota Tjxv xal fj vop.oüsc(a xal $, Aatpria xal ai éxayeMat, s. Qv ol. macépe; xol JL àv 6 Xpiosic 10 xatà cdoxa, Ó àv irl mavtov Obc ebAovn10« elg vouc aliyac* diy,v. e. Oi olov 53 6v PxnémtoxEV 6 ióyoq toU ÜsoU. o0 Y&p Tdvrec ol dz "Ioa, otxot "IopayAtrar 7. o98' &cox elolv oméppya "A6padq., mdvrec véxva à) "Ev "Iozkx xAníotxal co: orépua. 8. Tour £oct, ob x réxva tc aapxóc, vara t£xva 10D OsoU, d)Àà cà víxva «x ÉnavryeMac Aoyüezac elc eméopua. 9. "EnxayyeMac yàp & Aóyoc obvoc. Kat «5v xatpóv toUtrov ÉAeócojat xal Éoxat x3, Za3a vlx. 10. OU j.óvoy 8E, AX xai "Ps6ixxa dE £và« xolrnv Éyouca "Icaáx 100 ratpoc fiov. u. Mn v&p vtvvnévxov 7j mpatavewv. 1t dvatov 3$ qaUAov, tva $ xac! ixXoy)v mod0taw, T0U coU u£vn, 12. oüx dE Épyov d)X dx coU xaAoUvro, éjpéür, aU tT 13. 6s 65 tt(ov BovAsuast ti). ÉAdacovi, xa0cx, víyoxrcav Tov "Iaxo6 Jar 02, 10v 6à 'Haav iu(ensa. 14. 'T( oov. dpoUptv; uj dotx(a. mapk v6 0c; 13 q£vocco. ts. T Mose v&p Xéyec "EXefjaw v àv Quo, xal olxcetpyja Ov áv olxteloo. 16. "Apa oóv o toU Ü£lovroc o0Bà ToU tpÉyovtoc, dÀXà toU Peuvxoq soU. 97. Aévet yàp. fj Ypaq3; xà Oapau: Or. sl; abo xoUro db yetxod o&, Or ivOs(Gopuat dv ool vv Bovapuív uou xai Ürtoc OtxyyeAT, ^9 Óvopd uou v mac, «3, 17. 18. "Apa oov Óv. 0£ec Dei, 8v 50 00x mx mpóvet. 19. "Eptic oov uot: 'T( oov Ev ufperat; ti yàp BouA att adcoU. c(c ávOEocoxev; 2v. 'Q dvüperre, aó. (c e( 6. dvcamoxotwójutvos tà 0c; 43; dpet có mAdaj.a 10 mÀdcavtu TC pac àno(noas obtux; 21. *H obx Éyei dtouc(av 6 xepapstoc 00 ToU, Ex toU &ÜtoU qupdjaroc modia Ó uiv elc ctjchyv oxevoc, 6 53 sl; drilav; 22, El 0£)uov 6 0eic £vBciEaotas cv óprhv xoi yvtoplant và Ouvacóv aüvoU Tiveyxev iv moÀM, axpotupia extU7, Ópyz« xavnptiop£va el; Amos, 33. iva. vwop(ov, xov mÀoUtov v7; ÜOznc aüroU émi cxtur, EAéou,, & mporvolp.aoev clo 3oLav, 94. ob, xal éxdAecev fj&G, o0 uovov dE "louOaiov à) xal 2E d0vGv, $5. io, xai iv «ip. Qoné Xs. Kao xóv o0 Jaóv [uou Àaov [xou xol cv o0x 7yaTeRIAÉvv TyaeRue vv 26. xal Zfovai dv tij tómu ob éjjfón abroic O0 Anó« uou Ontic, Exet xXnfjoovtat viol OcoU COvvoc. 37. 'Healag 5b xpalet onip vo0 "Iopax: "Ey 76 EDIZTOAH IIAYAOY IIPOX POMAIOYZ. 69'. 4. Qui sunt Israelitee, quorum adoptio est filiorum, et gloria, et testamentum, et legislatio, et obsequium, et promissa; 5. Quorum patres, et ex quibus est Christus secundum carnem, qui est super omnia Deus benedictus in secula. Amen. 6. Non autem quod exciderit verbum Dei. Non enim omnes qui ex Israel sunt, ii sunt Israelitae: 7. Neque qui semen sunt Abrahae, omnes filii Isaac vocabitur tibi semen: 8. Id est, non qui filii carnis, hi filii Dei: sed qui filii sunt promissionis, cestimantur in semine.: sed in 9. Promissionis enim verbam lioc est: Secundum hoc tempus veniam; et erit Sarz filius. 10. Non solum autem illa: sed et Rebecca ex uno concubitu babens, Isaac patrís rostri. 11. Quum enim nondum nati fuissent, ant aliquid boni egissent, aut mali ( ut secundum electionem propositum Dei maneret ), 12. Non ex operibus, sed ex vocante dictum est ei: 13. Quia major serviet minori, sicut scriptunr est: Jacob dilexi, Esau autem odio habui. 14. Quid ergo dicemus? numquid iniquitas apud Deum? Absit. 15. Moysi enim dicit: Miserebor cujus misereor; et misericordiam prsestabo cujus miserebor. 16. Igitur non volentis neque currentis, sed miserentis est Dei. 17. Dicit enim Scriptura Pharaoni: Quia in hoc ipsum excitavi te, ut ostendam in te virtutem meam, et ut anpuntietur nomen meum iu universa terra. 18. Ergo cujus vult miseretur, et quem vult indurat. 19. Dicis itaque mihi: Quid adhuc queritur? voluntati enim ejus quis resistit? 20. O homo, tu quis es, qui respondeas Deo? Numquid dieit figmentum ei quí se finxit: Quid me fecisti sic? 21. Annon liabet postetatem figulus luti ex eadem massa facere aliud quidem vas in honorem, aliud vero in contu. meliam? 22. Quod si Deus volens ostendere iram, et notam faoere potentiam suam, sustinuit in mulla patientia vasa ire, apta in interitum, 23. Ut ostenderet divitias glorize suse in vasa misericordiae qua praeparavit in gloriam. 24. Quos et vocavit nos non solum ex Judsels, sed etiam ex gentibus, 25. Sicut in Osee dicit: Vocabo non plebem meam, plebem meam; et non dilectam, dilectam; et non misericordiam consecutam, misericordiam consecutam. 26. Eterit, in loco ubi dictum est eis: Non plebs mea v0s, ibi vocahuntur (ilii Dei vivi. 27. Isaias autem clamat pro Israel: Si fuerit numerus

EPISTOLA PAULI AD ROMANOS. X. doiüpóc vv viv "Iopa*A d fj dugjoc cr 0nAacovc, 40 ÜüróAeusax au Oioerat $8. AóOvov v&p cuvteAQv xal Guvtíuwwv dv Óuxatodóvn* cc Aóyov Guvrstuonpkévov movet xüptoc él c7 jeon Kal xa00x vpotipnxtv "Haatac El 13) xóptx EZa6aó8 évxatÉfMmty fiv cmépua, d; Zóboua àv éyeverpasv xol x l'ópsodpa &v. (ogoubUnuev. 30. 'I( ov ZpoUp.tv; Urt ZOvn c v3) Buoxovra Suxatocóvrv xaréAo6tv Ótatogóvav, Dixatogóvrv 53 cv. dx TiGTtoX, st. "Icpa*A 56 Owoxev vóuov Bucatogóvne elc vóuov Oixatoguvae ox ÉoOactv. 31i. At&. x(; ct oU0x ix. mlaretoc 22! oq dE Zpvov: mpocíxoyav vào cv& A(Bm xoU mpooxó[qaccos, 33. xafex vérpartac "[900, t(0rut dv. Ewsv X(0ov Xpocxópqka toc xal méxpav oxayBdAou, xal n8 6 TicteUtoy. éx' aUt6) o0 xaxauoyuvirascat, l'. t. ASeÀgol, $ uiv cüDox(a. «T £u xapb(ac xal 5$, &£nai, poc 10v Ücóv Urtàp abtüv éativ. elo Gc trolav. 3. Maprup& yàp aüvoi;, 8v LzÀov OcoU Pyouvaw, &ÀÀ' o) xaz' Ertyvomw: 3. dYvooUvte Y&p Jv ToU ÜcoU Dtxatogóvnv xal tv (Bav Uxroüvis atzjson, 3j Duxatocuvr toU OcoU oóy Ünevtynsav. 4. Té 1&p. vóuou Xpurtix el; Sucrtooóvny avri Ti) Ti7TEUOVTI, 6. Mec v&p vpígse Go cy Buunogüvov c)» ix t9U vó1.ou 6 rovricac dvüprroo Cjoesac dv a7. e. 'H 53 dx n(oceoe Bixatocova obvuc Mys- M), eUrne dv c, xagbia aov- Tí; àva6sjasvat elo 50v oüpavov; 1007. Éovwv Xpurróv xavayaqeiv: 7. d: TG xaxa 6 jaevat elc cv d6vacov; cout. Éatw X otavóv x. vexpay dvavavyetv. 8. 'AJA& c( Xe 4 ypaor; Eryóc aov daciv co pra é&v vi) a óp.att cou. xal év 7j xapóla cou: ToUT Éotw 10 fria. t7 latet Ó xw»puocopav. 9. "Ou ikv 6polopáozc dv. ci avótatl cou. xóptov "Ineoóv, xai wteceóon, dv c7 xapO(a cou 6:0 6 6cóq aUt0y 7, yetoev ix. vexp&v, au ow: 10, xap8(a vào mieteUevat al Buxatogwvay, aróuat && 6polovtixat sl; cwznpíav. H. Aéqec yào 5$ voaof,: Ilic 6 moveuov. én' aos o0 xata y uvOoecat. I2. O9 ydp dat Sixo033) "Iov9atou c& xal "EXisvoc* 6 ykp. abróc xüptoc dvvoy, mÀoutGv slo mdvtao touc EruxaAoupdvoug aótóv. 13. [Ià, yàp & &v éxuxaMantac c0. Óvopa xvpíov, aw ctrca. 14. TG oUv ÉmtxaAé£covtat elg Óv oüx. ém(ovtucav; $ mx vio&Ugou0t oU oox T|xoucay; à, 08 dxoücouatv qtiplc xnpuocovtoo; 259 filiorum Israel tanquam arena maris, reliquize salvze fient. 28. Verbum enim consummens et abbrevians in wquitate: quia verbum breviatum faciet Dominus super terram: 29. Et sicut. preedixit Isaias: Nisi Dominus sabaoth reliquisset nobis semen, sicut Sodoma facti essemus, et sicut Gomorrha similes fuissemus. 30. Quid ergo dicemus? Quod gentes quz non sectabantur justitiam, apprebenderunt jusliliam, justitiam autem qua ex fide est. 3t. Israel vero sectando legem justitie, in legem justitiz* non pervenit. 32. Quare? Quia non ex flde, sed quasi ex operibus: offenderunt enim in lapidem offensionis. 33. Sicut scriptum est: Ecce pono in Sion lapidem offensionis, et petram scandali; et omnis quí credit in eum non confundetur. X. 1. Fratres, voluntas quidem cordis mei, et obsecratio ad Deum, fit pro illis in salutem. 2. Testimonium enim perbibeo illis quod aemulationem Dei habent, sed non secundum scientiam. 3. Ignorantes enim justitiam Dei, et suam querentes stataere, justitiae Dei non sunt subjecti. 4. Finis enim legis, Christus, ad justitiam omni credenti. 5. Moyses enim scripsit, quoniam justitiam quze ex lege est, qui fecerit homo, vivet in ea. 6. Quz autem ex fide est justitia, sic dicit: Ne dixeris in corde tuo: Quis adscendet in ccelum? id est, Christum deducere: 7. Aut quis descendet in abyssum? hoc est, Christum a mortuis revocare. 8. Sed quid dicit Scriptura? Prope est verbum in ore tuo et in corde tuo: boc est verbum fidei, quod preedicamus. 9. Quia si confitearis in ore tuo Dominum Jesum, et in corde tuo credideris quod Deus illum suscitavit a mortuis, salvus eris. 10. Corde enim creditur ad justitiam: ore autem confes8io fit ad salutem. 11. Dicit enim Scriptura: Omnis qui credit in illum, non confundetur. 12. Non enim est distinctio Judzi et Greci: nam idem Dominus omnium, dives in omnes qui invocant illum. 13. Omnis enim quicumque invocaverit nomen Domini, salvus erit. 14. Quomodo ergo invocabunt in quem non crediderunt? Aut quomodo credent ei quem non audierunt? Quomodo autem audient sine praedicante? 17.

260 16.. Tox; 63 xnpótouctv dv jj àxoocaAcow; xa0í« véypxrcac: uc pato: ol móBec vov. ebay yeAtou£vavy elo vns, xiv eoa yyeAdopévov v& data. 16. 'AJX ob mdvceo Urxoucav tQ ebayeAlo. 'Hcatac yp Xévev: Kopie, vic E(ateuaev vj GxoT, ud; 17. "Apa f, lacte 2 dxoric, $ 9b dxo)) Gk Pxuato XpiaroU. 18. 'AÀAAk Aqu, p oUx Jxoucav; pevoUvye* Ei xÉcav v)v q7v £ErA0cv 6 oüoyyoc aótGv, xal slg ck mépata T7 olxouufvrg v& bXuaca aóto. 19. AXAX Aéro), i3 Io923)À 00x yv; pico Moxoc7; Aévev: "Eqo xapatrAoao 658 (n ox. Éüvei, dri Éüvet &auvévio mapopyu» opa. 20. 'Hoatag 5à dxovoÀu 3 xol Aévev* EópfOnv coi uà p3, nroooty, dpgavie Pqevópomv xoi; dà p3 Eneti0ctv. 21. IIpx 5t «5v 'Iopa)À Aye: *OXvw. 03v. fp£pav éEerévaoa vc qEipde jou mpóq Aaóv dmioUvra xal dvi £vovta. IA'. I. AT oov, UJ árocato 6 Otüc róv Aabv abroU; u3, vévovro* xal vp éyà "IopanAMorns epit, éx exéopuatoc 'A6oady, Ex quAT Beviaplv. 2. Oix drtocato 6 Osho tbv Aabv abcoU Óv poérvu. 3 obx oljare dv 'HA(a. «b Aévec 4j vpaq, 9x dvruqyávet «io si) xav coU "Iopafi; 3. Küpts, coUo rpopitas cou &réxctvvav, cà Oucta.evíotá cou xatéaxwjav, xiyo ÜmeieloUnv uóvoc xal Un xvoUcty T^v "yov. iov. 4. AX x Met abt. 6 yongamiopóc; Kavélexov ép. avo ÉrxaxiaquA(oue dv5pac, oltwve, oUx Éxapyav yovv 77; Baa3. 6. Olxwx oov xat dv cip vov xatpp Actupa xav! éxAo?» ydpttoc yéyovev e. £L 52 qdori, oxévi d Foyuv, xit $ y dou oóx£vt dexlv 4 dote. 7. TC oov; 8 ài cec "IopojÀ, t0010 oàx. Én£vuyev, 4 5 bor) Enéxuyev* ol 66 Xorrol éxtoponoav, 8. xaÜGx véyparxat: " ESwxev aüvoi, 6 Ococ mveUp.a xatavóleue, ÓyÜuAjoUe ToU Uu3 BAérew xal Gta ToU p3, áxodety, Éoc «7 acipuspov fiépac. 9. Kal Auto Avec: T'evnojco f; spreta novo elc maia xat elc 0/pav xal sis oxd&vOunov xal cl, ávravó8opua aütole, 10. oxocic0,ucav of ó90aAuol abrGv coU 3, BXmtv, xal tbv vióxov abtóyv Óik vtaveoc cóvxatuov. p. Aépoo o5v, i3, Érxavcav. 0a. ÉcuGtv; uw? y£votto* dÀAÀA c6) aUrOv mapamTopuatt )j co rnpa roic Kvcatv, elc c5 mrapatnAooat aoroUc. i». Eb 5b c6 mapartopat abcüv rÀoUtoG xóapou xal vb fíxvngt abri)v mAoUtoc Üvoiv, móc puXov 75 mrÀpopa abcQv. EIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ POMAIOYZ. IA'. 15. Quomodo vero pradicabunt nisi mittantur? Sicut scriptum est: Quam speciosi pedes evangelizantium pacem, evangelizantium bona! 16. Sed non omnes obediunt evangelio. Isaias enim dicit: Domine, quis credidit auditui nostro? 17. Ergo fides ex auditu, auditus autem per verbum Christi. 18. Sed dico: Numquid non audierunt? Et quidem in omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrse verba eorum. 19. Sed dico: Numquid Israel non cognovit? Primus Moyses dicit: Ego ad temulationem vos adducam in non gentem: in gentem insipienlem, in iram vos mittam. 20. Isaias autem audet, et dicit: Inventus sum & non quaerentibus me: palam apparui iis qui me non interrogabant. 21. Ad Israel autem dicit: Tota die expandi manus meas ad populum non credentem et contradicentem. XI. 1. Dico ergo: Numquid Deus repulit populum suum? Absit. Nam et ego Israelita sum ex semine Abraham, de tribu Benjamin. 2. Non repulit Deus plebem suam quam preescivit. An nescitis in Elia quid dicit Scriptura, quemadmodum interpellat Deum adversum Tsrael? 3. Domine, prophetas tuos occiderunt, altaria tua suffoderunt; et ego relictus sum solus, et quarunt animam meam. 4. Sed quid dicit illi divinum responsum? Reliqui mihi septem millia virorum, qui non curvaverunt genua ante Baal. 5. Sic ergoetin hoc tempore reliquis secundum electionem gratie salve facte sunt. 6. Si autem gratia, jam non ex operibus: alioquin gratia jam non est gratia. 7. Quid ergo? Quod quzxrebat Israel, hoc non est cone^cutus: electio autem consecuta est: caeteri vero exczecati gunt 8. Sicut scriptum est: Dedit illis Deus spiritum compunctionis, oculos ut non videant et aures ut. non audiant, usque in hodiernum diem. 9. Et David dicit: Fiat mensa eorum ín laqueum et in captionem et in scandalum et in retributionem illis. 10. Obscurentur oculi eorum ne videant; et dorsum eorum semper incurva. ft. Dico ergo: Numquid sic offenderunt ut caderent? Absit. Sed illorum delicto, salus est gentibus ut illos eemulentur. 12. Quod si delictum illorum divitie sunt mundi, et diminutio eorum divitiee gentium, quanto magis plenitudo eorum?

EPISTOLA PAULI AD ROMANOS. XT. 13. "Ypiv vàp Avo vois Üveow- ig' Gov. dv yo | *lyt 20viov áróavoAoc, t?jv 9taxoviav uou Sobdcoo, $4. &Umwx xapalnAog Tj» cdpxa uou xal Ott) cte dE aücov. i5. El yàp f$; &no6oX?, aór6v xava)Aay) xócuov, tlc $ mpóoAr pu el p) Cor) ix vexpv; 16. El 535, dxapyh áyía, xal v6 qUpapa* xal el 5$ Bia áy(a, xat oi xAaóot. 17. El 8& wet. tév. xAdéoy itexAdoOncav, ab. 6i dypi£)atoq àv dvexevtpiaUnc àv auxolo xal cvyxotwovóc Vic Bine xal vic miórntoc v7 Qaae éyévou, 18. 3 xavaxauyG tOv xÀAaówv- sl 0$ xavaxauyücat, o0 au cv b(Lav Bacevatex d2X" $ ba cé. t9. "Eptt; oov: "'Ebiao0ncav ol xad iva. 0o éyxsvtpit, 20. Kock: c5 &mtat(a DOdotnsav, cb 0 cj miaxet Écenxac. p 6dmAogpóvst, 33& qoboU* 31. sl Y&p 6 Otoc viv xac qUGly x)xówmwv o0x égelgato, ur jux; o083 qo0 gelastat. 23. "[B« ov 49*91ótnva xol d«otopíav OsoU* dri plv voüc mecóvrac dmorou(av, éri 2 cà ypnstóvnta ÜcoU, d&v émipie(vns tj ypnavótnte nel xal oU. ixxoven, 93. x&x£vot B£, dv po). Pntpaivocty. 5j, dmaía, byxsvipiotrioovrat: Suvasóc áp àv Ó Ocbc mde. éyxt£vcplaat aotouc. zx. El ykp oU x. T xax qUatv Pexónm dypuAalou xal mapk qat ivsxevtploOnc £c xaAXéAatov, Tógt u/Aov oUrot ol. xav. qUatv Éyxsvipustlsovsat 17j i9iq. Bala. 35. O0 ykp £u 6j dvvoriv, áOeÀgol, xb puaíptov ToUrO, (va. 3 Jie $avtoic opóviaot, Óvc mop dnb upouc 16 "apa yéyovev &yptc ob 1b mÀfpoga vOv dóvv slo£A0n; 36. xxl oUrw« müc 'Iopa4À cot/c:rai, xaÜux véqoaa "Hiec dx Xibv 6 puópsvos xal d-mocrpéyet &et6s(ac dxb 'Iaxo6: a7. xal aUcr aüvote 4, xag. i00 Oua01x7, Ócav do£Juop.at tke Gjuapttac aoro. 25. Kar gv xo eboyyéNoy £xÜpol V. (pc, xavà Bà c)v Boop)» daret à touc TarÉpae" 29. dptvap£erra yàp v& yaplopata xal f$ xX5nouw «oU soU. 30. "Doerp ydp xore xal Ojeio Jmehjoaxe vo On, viv 63 3er mts cj cod toy ámtdür(or 31. olco xat oUxoc vOv Jyms(Unsav vio Ousvfoo Ett (va. xat aótol Qun0oatv: 33. cuvéxuiaty vp 6 Ociq «X mdvra elo drelüeqav, (va. obo xávxaq Ludo. 33. QQ Báo mAoUroU coglac xal qvoctox, O00 ix dvelepeUvn sa và xplgara aóToU xai dve&ty v(aavot ai 6801 a otov. ] 34. Tc yàp Éyvoo vobv xop(ou; | ví aóp 6ouAos abro lyívtvo; 261 13. Vobis enim dico gentibus: quamdiu quidem ego sui: gentium apostolus, ministerium meum honotrificabo, 14. Si quo modo ad e&emulandum provocem carnem meam et salvos faciam aliquos ex illis. 13. Si enim amissio eorum reconcilialio est mundi, quie assumpltio, nisi vita ex mortuis? 16. Quod si delibatio sancta est, et massa; et si radix sancta, el rami. 17. Quod si aliqui ex ramis fracti sunt, tu autem quum oleaster esses, insertus es in illis, et socius radicis et pinguedinis olivze factus es: 18. Noli gloriari adversus ramos. Quod si gloriaris, non tu radicem portas, sed radix te. 19. Dices ergo: Fracti sunt rami ut ego inserar. 20. Bene: propter incredulitatem fracti sunt. Tu autem fide stas: noli altum sapere, sed time. 21. Si enim Deus naturalibus ramis non pepercit: ne forte nec tibi parcat. 22. Vide ergo bonitatem et severitatem Dei: in eos quidem qui ceciderunt, severitatem: in te autem bonitatem Dei, si permanseris in bonitate: alioquin et tu excideris. 23. Sed et illi, si non permanserint in incredulitate, inserentur: polens est enim Deus iterum inserere illos. 24. Nam si tu ex naturali excisus es oleastro, et contra naturam insertus es in bonam olivam, quanto magis ii qui secundum naturam, inserentur sue olive? 25. Nolo enim vos ignorare, fratres, mysterium hoc ( ut non sitis vobis ipsis sapientes): quia czecitas ex parte contigit in Israel, donec plenitudo gentium intraret: 26. Et sic omnis Israel salvus fieret, sicut scriptum est: Veniet ex Sion, qui eripiat et avertat impietatem a Jacob. 27. Et boc [llis a me testamentum, quum abstulero peccata eorum. 28. Secundum Evangelium quidem, inimici propter vos: secundum electionem autem, carissimi propter patres. 29. Sine poenitentia enim sunt dona et vocatio Dei. 30. Sicut enim aliquando et vos non credidistis Deo, nunc autem misericordiam consecuti estis propter incredulitatem illorum: 31. Ita et isti nunc non crediderunt in vestram misericordiam, ut et ipsi misericordiam consequantur. 82. Conclusit eni Deus omnia in incredulitate, ut omnium misereatur. 33. O altitudo divitiarum sapientise et scientiae Dei: quam incomprehensibilia sunt judicia ejus, et investigabiles vic ejus; 34. Quis enim cognovit sensum Domini? Aut quis consiliarius ejus fuit?

262 35. "H x, mpoíBuxav atip, xal dvvarodobroecat 010; Me "Oxt dt aütou xai óc aotoU xal tiq aütov tà mwdyra* xüTi) 7 00ta &l« voUc al&vac, div. IB'. t. IIapaxoo) oov 6p, S5 gol, Ói& t&v olxtippuiv TOU Osob, mapacvriaat và cca cat opdov Üvctav Cog, &y(av, x6) Oti) eüdpaacov, cJ» Joach Xavpslav Opdv* 3. xal ju cuc ys uattects tà) al&wvt 1oUto, d)À ierausoppougÓe v7 dvaxaiwoget TOU vobc Otuov, ele x0 doxi dletv m: xl xà Oé)mua coU OtoU vb dyafbv xal £04 psgtov xal xéAetov. 3. AÉqo ykp 9k «T, 4 dpuroc v7. Doüstane poc mavit tü) Óvvt £v Opiv, p3) Omtpypovety map 0 Oct gpovtiv, dÀ& opovetv £l; tó curppovelv, íxacto óx, 6 Os, du£picev p£vpov miateox. 4. Ka0drsp vào dv áévt osavi mo) uf, Dyopev, tà 5à mávra. pé o0 cv aoc) noil Dti 5. oUtux; ol zoJÀol Év copi. dapurv dv Xpvarip, 1o 5à xaO" el; d)0XAv jd, 6. fyovtt; 63 4aplejata. xac v)y yap v)» Boüeicav $uiv Oukqopa, &vt mpogntlav xavà v)» &vaAoy(av T7 nicttUx, 7. &lte àtaxovíav dv «T, Gurxov(a, (ve 6 uóaaxuov. dv 13, OtbacxaAta, 8. ó tapaxaAuv £v. 5T, xapaxmott, 6 pexaldióoue dv ánAóThtt, Ó wpototdqutvoc dv aou, 6 duty. dv Dapotett... 'H dvd dvoróxptvoc. doctuoüvtec t0 Tovnpov, xoAÀcysevot xà) dya0O, 10. 7j QtÀaósAgiq sl à32x]Aouc gudavopyot, cT TuiT, &AXrQAouc Tpor YoU[AEvot, Ir. 5j Gx0007, 13] Óxvpot, 56) veupuactt Céoveec, vi) xuplt BouJAeUovtec, 12. «7, £Xr(àt qalpoveec, «Tj 9AGpex Omropévoveec, 77 TQoGtUX?| TtpoGxaprtpoUvtte, I3. vai ypslaue vv áyluv xowwavoUvtec, àv 9uoEcv(av Üwxxovtso14. &UAoyeire coUc Ouoxovra Opdo- eüAoytire, xal p3j xataodae. 16. Xaípetw pusvà yatpóveo, xAalttw jerk. xAaióvttov. 16. To aj eie d)OxjAouc opovoüvtc, 13, 1X oda qpovoüvteq, dÀÀk voi TaTéivOl, GuvamaYÓusvot, p Y(vecÓs opóviiot map! éavcoic, 17. unSev xaxbv dvtrl xaxoU droSidóveec, roovooó[nevot xaÀ& o0 [ióvov dvuymtov cv0U OsoU G)À& xai éveTi0v Ttüvtov dvÜpomuv, 18. el óuvaóv, xà iE Opu)v, erk mdvtov dvÜpomoy elonveUovrec, 19. 43) Éau ToU ixDixoUvtec, dyammtol, d)Àk Sóc tómov 17 ópyT. véyparrat Yáo* "Eno dxólxnote, dy dvraroSo co, Àévet xüptoc. EDIZTOAH IIAYAOY IIPOZ POMAIOYZ. IB'. 35. Aut quis prior dedit illi, et retribuetur ei? 36. Quoniam ex ipeo, el per ipsum, et in ipso sunt omnia: ipei gloria in &ecula. Amen. XII. 1. Obsecro itaque vos, fratres, per misericordiam Dei, ut exhibeatis corpora vestra hostiam viventem, sanctam, Deo placentem, rationabile obsequium vestrum. 2. Et nolite conformari huic sseculo; sed reformamini in novitate sensus vestri, ut probetis quae sit voluntas Dei bona ef beneplacens et perfecta. 3. Dico enim per gratiam quse data est mihi, omoibus qui sunt inter vos, non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem, et unicuique sicut Deus divisit mensuram fidei. 4. Sicut enim in uno corpore multa membra habemus, omnia autem membra non eumdem actum habent: 5. Ita multi unumcorpus sumus in Christo, singuli antem alter alterius membra; 6. Habentes autem donationes, secundum gratiam qus» data est nobis, differentes: sive prophetiam secundum rationem fidei, 7. Sive ministerium in ministrando, sive qui docet in doctrina, 8. Qui exhortatur in exhortando, qui tribuit in simplicitate, qui prseest in sollicitudine, qui miseretur in hilaritate. 9. Dilectio sine simulatione. Odientes malum, adhserentes bono; (0. Caritate fraternitatis invicem diligentes; honore invicem prae venientes; 11. Sollicitudine non pigri; spiritu ferventes; Domino servientes; 12. Spe gaudentes; in tribulatione patientes; orationi instantes; 13. Necessitatibus sanctorum communicantes; hospitalitatem sectantes. 14. Benedicite persequentibus vos: benedicite, et nolite maledicere. 15. Gaudere cum gaudentibus, flere cum flentibus; 16. 1dipsum invicem sentientes; non alta sapientes, sed humilibus consentientes. Nolite esse prudentes apud vosmet Ipsos; 17. Nulli malum pro malo reddentes; providentes bona non tantum coram Deo, sed etiam coram omnibus hominibus. 18. Si fieri potest, qüod ex vobis est, cum omnibus hominibus pacem habentes; 19. Non vosmet ipsos defendentes, carissimi; sed dato locum ire. Scriptum est enim: Mihi vindicta; ego retribuam, dicit Dominus.

EPISTOLA PAULI AD ROMANOS. XIV. 30. "AX d&v navi 6 dy0póc cov, jopats abcóv: kv OnyR, mórde aoTÓv. ToUro yàp mouuv dvÜpaxas frupóc Guptüceio 2xl c) xepa)sv abtoU. 31. M3) vou 0r ToU xaxoU, GjÀ& v(xa iv vip àya0o «b xaxóv. IT. 1. IlHca duy) éowclau Grepeyosaaw OroracctG0c. ob ydo daxtv Pouc(a cl 3j db OsoU, al B& daa: ÜTo ToU OtoU vera vu.éva« elolv. *. "Dort 6 ávrttacaópurvoc Tl ikoucla tfj toU ÜtoU Óaca. y, dvü£avnxev * ol 0& dv0savnxóvec Éavcoie xpi Afyovrat. 3. Ot yàp dpyovrec o)x slatv qé6oc v4) dyaOo Foy dÀÀk và) xax. O£Aei 63 p oo6ric0at vv ifovciav; 10 dya0ov volet, xol Éteuc Érawov 25 abfic: 4. Oro0 yàp Buxxovó, éco. aol el; xà dya0Óv, dv 5à «6 xaxbwv mot, qo6oU* ob vào slx?, cv uáyaipav qoptt* 0coU xp Otéxovó, £eviw. ÉxBuxoc elc dpyhy vi cb xaxóv TodoGcovtt, 5. Aib dvdyxn Órotácototc, o) uóvovy uà «Xv. ópq^» &À& xal 515 cv cvvi(onat. 6. Ak toUvo yàp xal qópouc vtÀrive* Astroupyot 1&0 0609 elolv el; advo to)vo mpoaxaprspoüvrec. 7. Anó$ott oUv müciv Tic óptiÀde, t TÓv qópov tbv qóoov, T) tà téÀog «à tÉÀoc, Ti) tTàv qóbov xbv qo60v, vi) tÀhv ttv cv ttudv. 8. M»óevt ynBlv ógeO ee, al p) 56 20:006 &yat&v. 6 vào dyomüov «àv rnalov vój.ov mer poxev: 9. Tó yàp oÓ uotysUcet, o0. goveucei, o0. xAbpjetc, oo dytu&opapruplioeu, oüx ExiÜups inen, xal el vio Écfpa &cxvlv dvcoNj, dv rout) c Aóyt dvaxegaatoUrac: "AryaTo/ati, xov TÀnclov cou óx; aeautov. 10. "H. &&r voU. mÀnolov xaxóv oüx épydtetav: T)fjowpua obv vdixou f$ dày. It. Kal «6070 clBóreq tv xaipóv, 8x1 pa 7/9 fuic dt Ürvou évepÜTivai- vUv vào. Pvyocepov. ipw fj owrpia 9) &ve émvovticagav. i2. 'H vob mpo£xopev, fj 83 fi£pa Trryoxurv. &no0opO. ov x fpya coU axórouc xal divüucous0a cà ÓnAa TOU Qté. 1. Qcév fjipa. sómg muóvex; reovraTooptv, 3) xuxzotc xal guía, 43) xolvat; xal dee velat, 13) Foiàt xa to, 14. d)ÀX dvóócacOr xbv xóptov 'Inaoóv Xpuovóv, xal «Y; capxbe modvouxv 43) touiaOe dv emfuplau. IA. I1. Tàóv 5& &o0tvoUvra «7j riore mpos)apódvea0s, p? slc $axplaet; Bopp ov. 3. "Oc ply mioteóri oayrlv Tdvva, 6 02 doOtvay Aayava éctiézo. 3. 'O £a0loy xov 3 dc0lovta. 3, £ouOevel zo * xaló t3) &cüttov xv dc0lovca. ui xpwwí£vo 6 0sóc vXp abxbv T y»0tAabETO. 263 20. Sed si esurierit inimicus tuus, ciba illam; ai sitit, potum da illi: boc enim faciens, carbones ignis congeres super caput ejus. 21. Noli vinci a malo, sed vince in bono malum. XIII. 1. Omnis anima potestatibus sublimioribus subdita sit: Don esl enim potestas nisi a Deo: quae autem sunt, a Deo ordinatie sunt. 2. Itaque qui resistit potestati, Dei ordinationi resistit. Qui autem resistunt, ipsi sibi damnationem acquirunt: 3. Nam principes nop sunt timori boni operis, sed mali. Vis autem non timere potestatem? bonum fac; et habebis laudem ex illa: 4. Dei enim minister est tibi in bonum. Sí autem malum feceris, time: non enim sine causa gladium portat. Dei enim minister est; vindex in iram ei qui malum agit. 5. Ideo necessitate subditi estote, non solum propter iram, sed etiam propter conscientiam. 6. Ideo enim et tributa prestatis: sunt, in hoc ipsum servientes. 7. Reddite ergo omnibus debita: cui tributum, tributum; cui vectigal, vectigal; cui timorem, limorem; cui honorem, honorem. 8. Nemini quidquam debeatis, nisi ut invicem diligatis: qui enim diligit proximum, legem implevit. 9. Nam: Non adulterabis: Non occides: Non furaberis: Non falsum testimonium dices: Non concupisces; et si quod est aliud mandatum, in hoc verbo instauratur: Dillges proximum tuum sicut te ipsum. 10. Dilectio proximi malum non operatur. Plenitudo ergo legis est dilectio. 11. Et boc scientes tempus: quia hora est jam nos de somno surgere. Nunc enim proprior eset noetra salus, quam quum credidimus. (2. Nox prt&ecessit, dies autem appropinquavit. Abjiciamus ergo opera tenebrarum, el induamur arma lucis. ministri enim Dei 13. Sicut in die honeste ambulemus: non in comessatio: nibus et ebrietatibus, non in cubilibus et impudicitiis, non in contentione et semulatione, 14. Sed induimini Dominum Jesum Christum, et carnis curam ne feceritis in desideriis. XIV. 1. Infirmum autem in fide assumite, non in disceptationibus cogitationum. 2. Alius enim credit se manducare omnia: qui autem fnfirmus est, olus manducet. 3. Is qui manducat, non manducantem non spernat; et qui non manducat, manducantem non judicet: Deus enim illum assumpsit.

264 4. X0 t el 6 xplvov dAAótgiov olxívav; xi) iSi xuple ovfxec 7) mÜrtec orat ioevat OÉ, Guvaoc qàp £axtv 6 Osbc axT,cat aUTOv. 5. *Oc uiv Y&p xpivet. fpfoav map! fj£pav, óc 8à xpivec tücav fuépav. Éxaavoq dv xÀ) lBun vot mAÀvpogoptío0u. 6. 'O epovv cvhv fufoav xupio qpovei. xal Ó £c0ttv xuplu éaÜiei- coy apurtet vxo «à Oe xal 6 ud £a0(ov xuple ox da0iet xal cog apurvtl v6) OO. 7. Oj60c, yp ^puóv Éauvr) Q5, xal ovde; áavzo áo vox: 8. ddv ve yàp Qeipuev, t6) xuplo) Qousv* éav 1€ dmoOvíoxouev, ti) xupit doüvíaxonev. idv «& oov Lo[tv édv x& dmovijaxouev, ToU xuptou écpi£v. 9. Elc voUvo yàp Xpixóc &réDavev xa dvéat, tva xal vexotàv xal lovvov xupteucn. I0. Zó 5b «í xpvet; xov d2cÀgov Gov; 9) xal ov xl ü&EouOeveic rov d&&).óv aov; tavxec Y&p rapaaraóus0a 16 Bapatt vo0. Xpuocov. H.. l'éygacat v&p* Z& yo, Met xopux, 6i 2pol xdppet xav yóvu xat xüaa q)2ca. ÜouoXoyrioecat v 6có.. i2, "Apa oov Éxactoc fiiv rol éauroo Aóyov Duct Ti Oti. i3. Myxért oóv. di)YAouc xp(wopsv, d)ÀAÀ coUro xplvare p XXov, TO u3 tiÜÉvat npooxonjua 7G dOtÀSO 3) exdv6aAov. 14. Oléa xal zénetpao dv xuplo "IncoU, 8zt oó5lv xotwóv Si abroU, el 13, cio Aoydiopévo «t xotóv elvat, ixe(vto. xotvóv. 15. El y&p 2i& BpGux 6 dóe) go aou Jurttivat, oóxért xarà dydmyv mepurattig. Q3 v6 DBpopatl cov ixetvov dró)Àut Umio ob Xowtóc &ázíÜavev. 16. MÀ BAacnpstofo ouv fiiv 1o dya0v. 17. O3 ydp dexw f$; Bacüs(x coU OtoU Booot xal xoc, dÀÀk OxatocUv xal elprjyr xal yap& ev mveuptt á yt IS. 6 ykp dv roto OovAtuov Xp) eüdptatoc tO C26) xal Ooxtj.oc votq dvÜptomo. 19. "Apa oUy tk T7 elozvne Dwoxonusv. xal tà tT olxoBouZc «zc el; G)3xAouc quAaiegatv. 30. M3) Évexev Bpoouaroc xaváÀut v0 Éoyov coU OsoU. vávi iy xaÜapd, 4JÀà xaxóv v) dvÜpuymo và Óià mpooxópqiatoc EoÜtovrt21. Kov x 3, qayetv xpé£a. uml mutv olvov urói iy o 6 dücÀó aou mpocxortt 9) oxavOaAQtezac 7|. àaOevet. 22. EU miavw Égei; xavk asaurov Eye Pvorrtov coU Oro. paxdptoc 6 13, xplvov. Éavtóv iv à Boxuadtec: 33. 6 ài Dtaxpivójuevoc E&v. od: xavaxéxovrat, Órt QUx ix mícvetoq: müv Db Ó oóx ix mlovtex ápaptia igxlv. EIHIZTOAH IIAYAOY TIPOZ POMAIOTYZ. IA. 4. Tu quis es qui judicas alienum servum? Domino suo stat, aut cadit: stabit autem: potens est enim Deus statuere illum. 5. Nam alios judicat diem inter diem: alius autem jodicat omnem diem; unusquisque in suo sensu abundet. 6. Qui sapit diem, Domino sapit; et qui manducat, Domino manducat: gratias enim agit Deo. Et qui non mandu. cat, Domino non manducat, et gratias agit Deo. 7. Nemo enim nostrum sibi vivit, et nemo sibi moritur. 8. Sive enim vivimus, Domino vivimus; sive morimur, Domino morimur. Sive ergo vivimus, sive morimur, Domini sumus. 9. In hoc enim Christus mortuus est et resurrexit, ut et mortuorum et vivorum dominetur. (0. Tu autem quid judicas fratrem tuum? aut tu quare spernis fratrem tuum? Omnes enim sfabimus ante tribunal Christi. 11. Scriptum est enim: Vivo ego, dicit Dominus, quoniam mihi flectetur omne genu, et omnis lingua confilebi. tur Deo. 12. Itaque unusquisque nostrum pro se rationem reddet Deo. 13. Non ergo amplius invicem judicemus, sed hoc jodicate magis ne ponalis offendiculum fratri, vel scandalum. 14. Scio et confido in Domino Jesu, quia nihil commune per ipsum, nisi ei qui existimat quid commune esse, illi commune est. 15. Si enim propter cibum frater tuus contristatur, jam non secundum caritatem ambulas. Noli cibo tuo illum perdere pro quo Christus mortaus est. 16. Non ergo blaspliemetur bonum nostrum. 17. Non est enim regnum Dei esca et potus, sed justitia et pax ct gaudium in Spiritu sancto: 18. Qui enim in hoc servit Christo, placet Deo, et probatus est hominibus. 19. Itaque qua pacis sunt, sectemur; et quz? eedificationis sunt, in invicem custodiamus. 20. Noli propter escam destruere opus Dei. Omnia quidem sunt munda: sed malum est homini qui per offendiculum manducat. 21. Bonum est non manducare carnem, et non bibere vinum, neque in quo frater tuus offenditur, aut scandalizatur, aut infirmatur. 22. Tu fidem habes? penes temet ipsum habe coram Deo. Beatus qui non judicat semet ipsum irf eo quod probat. 23. Qui autem discernit, si manducaverit, damnatus est: quia non ex fide. Omne autem quod non e1 fide, peccatum est.

EPISTOLA PAUL! AD ROMANOS. XV. IE. I. "OqsÜiouev 83 fete ol Suvavol «& doürvzuata tiv dóuvd vuv Bactdtetv xal u3, Éauxoic dp£axew. 3. "Exacto, ópiv t mÀ«otov dpsoxétwo elo «o da0v mpoc olxo&ouiv: 3. xai yàp 6 Xotetoc oby, Énvxio?|peatv, d2ÀÀ xacc véyoamerai * Of óveibuopot civ Óverbuzóvtwv od én£102v er duf. 4. "Oca v&o bxodon, elc cv fijsexfoav DiBaoxaA(av ép, (va. Duk jc Orojovz xal «7j; mapaxXato tv Ypapov vv &móa Éyouev. 5. 'O 3& 0sóc v7. bTtojovig xal tT rapaxAcctue Bo» Üpiv v0 aütó qpoveiv £y d)(Aot; xaz& 'Ingouv Xptexóv, e. "Iva $poüupiadóv dv Évt crop.act Dobdiente cbv Ocóv xal ar£pa coU xup(ou fiv "Inco Xptirov. 7. Ai mxpocÀagódveg0e d))XAou;, xaÜDc x«l 6 Xpiavé, npoatAa6ero Ojo elc Bóbav voU OsoU. 8. A&yo ykp Xorvóv. "Incoov. Butxovov veyevziatat xtpurop7i; ónip dÀnOe(ac Oso, sl; v6 BrGauicat xq énavyeAMac cv ratépov, 9. tà 0à Éüvr, órip ZA£ouc GoEdaat xbv Ocóv, xaOn« yéyou tat. Auk coUo £opoXovácopat aot iv Üüvsaw, xupte, xai xi) óvóp.axi cou jaÀG. i. Kol,rdv XMéve*. EígpdvOntze É0vr, pevà. coo Àaou aOtOU. rn. Kal zd) Alveize távra tà Éüvr cv xüptov, xal éraiwegdtugay aotov Ttüvtte of Aaot. t2. Kal xdv 'Hoatac Aéyev- " Eocac $j $5. coo "[ecoal xal 6 dviovdpaevoc dpy ew 20voyv, ér! a0tà Eüvr £rtoUot. I3. 'O 83 Orbe Ti; ZAm(So, TÀmpocat Ójü, mdo7s y&p&c xa sloyvne dv & mtoteUetv, elc x0 mepiaaeoety uo dv cj Ücnllt dv Buvduet ved piarcoe ávtov. 14. Iléreupat 8£, dS) ol pov, xal aócóo &và mel piov, 8xt xa aol jueatol ovs d'yamenc, menÀmpoévot tonc Yvo)tuc, G)xAouc Suvdusvot voutiecetv * is. ToXpmnpóctgov 92 Évpaja opiv, 48s) gol, áo u£pouc, 6 £navaguquvroxov 6p&c 6k vv qaot vy GoOciadv j.ot 0xó 700 OsoU* 16. el x0 slval pe Aettoupyóv. XpiwtoU 'Inso! cl tà vr, lepoupyoSvra 10 cDacyYéaov x00 OcoU, lva vévnvat fj mpocgopk vGv éÜvüjv tUmpóaÓsxoc, f$jytaopévn dv xvEUp att dio. 7. "Ego oov ch xaóynow iv Xpuó 'InsoU. «& mpoq 10v Ütóv* 18. O3 v&p coAui iato mt AaAety dv o0 xacttpyaaaro Xpurtóc B0 dpoU elg Gmaxodv dvo, Aóvo xat £pyo, t9. dv Duvduet enpslov xal xepdzov, év. Buvauet mveup.atoc áy(ou, ove us db "Tepouaa p. xad xoxo péxot vo9 "DàupixoU tenAnpuxévat 75 tóayy£Atov 09 Xpuvov. 20. Obtux à qUiottpLoUp.evoy soa qyeAteoOat o0j 205 XV. 1. Debemus autem nos firmiores, imbecillitates infirmorum sustinere, et non nobis placere. 2. Unusquisque vestrum proximo suo placeat in bonum, ad eedificationem. 3. Etenim Christus non sibi placuit, sed sicut scriptum est: Improperia improperantium tibi ceciderunt super me. 4. Qusecumque enim scripta sunt, ad nostram doctrinam scripta sunt; ut per patientiam, et consolationem Scripturarum, spem habeamus. 5. Deus autem patientie et solatii det vobis idipsum sa. pere in alterutrum secundum Jesum Christum; 6. Ut unanimes uno ore honorificetis Deum, et patrem Domini nostri Jesu Christi. 7. Propter quod suscipite invicem, sicut et Christus suscepit vos in honorem Dei. 8. Dico enim Christum Jesum ministrum fuisse circumcisionis propter veritatem Dei, ad confirmandas promissiones patrum: 9. Gentes autem super misericordia honorare Deum, sicut scriptum est: Propterea confitebor tibi in gentibus, Domine, et nomini tuo cantabo. 10. Et iterum dicit: Lietamini, gentes, cum plebe ejus. 11. Et ilerum: Laudate, omnes gentes, Dominum; et magnificate eum, omnes populi. 12. Et rursus Isaias ait: Erit radix Jesse, et qui exsurget regere gentes, in eum gentes sperabunt. 13. Deus autem spei repleat vos omni gaudio et pace in credendo; ut abundetis in spe, et virtute Spiritus sancti. (4. Certus sum autem, fratres mei, et ego ipse de vobis, quoniam et ipsi pleni estis dilectione, repleti omni scientia, ita ut possitis alterutrum monere. 15. Audacius autem scripsi vobis, fratres, ex parte, tanquam in memoriam vos reducens: propter gratiam quae d&la est mihi à Deo, 16. Ut sim minister Christi Jesu in gentibus; sanctificans evangelium Dei, ut fiat oblatio gentiam accepta et sanctificata in Spiritu sancto. 17. Habeo igitur gloriam in Christo Jesu ad Deum. 18. Non enim audeo aliquid loqui eorum qu& per me non efücit Christus in obedientiam gentium, verbo et fa. ctis: 19. In virtute signorum et prodigiorum, in virtute Spiritus sancti: ita ut ab Jerusalem per circuitum usque ad Illyricum repleverim evangelium Christi. 20. Sic autem pradicavi evangelium hoc, non ubi no

366 &rou dwop.daOr, Xowrvóc, (va. a7 Ex dO OtQtov Otp.ÉAtov olxoSoj), dÀA& xaOnc véypara: 431. Olc oóx dvnyy£Àv) epi abtoU, Ópovrat, xal ot oUx dxnxóactv, cuvyicouctv. 22. Au xal évexortópmy tk mo)Àk coU Dttv pix Ou, 93. vov. 0b ponxéct Tónxov. Égov. dv. xoi xMpactiw voórotc, Értoü(av Bà yv coU PXOslv mpoc Op i dro To0)ÀOy ÉtOV, 94. (x, &y ToptUtouat. el; cv Eravíay, Zimt 5umogtuóp.tvo; ÜcacacÜar Gpac xal dg' Ójuxv mportuqvac xe, dkv Gpunv mpavcov. dro u£pouc lumÀnaOo. 35. Nuvi. à mopebopa elo "IEpousaAs. Staxovzoat 10i &yiotc. 26. Eo8dxncav q&p MaxeSovia xal 'Ayata xotvvtav Ttvà TotrjcacÓat si; rob, TwgoUc TOv dylov vOv év '[sgoucaA dg. $7. EóSx»cav vdp, xal óptU dca: clolv. abr el &p voi; mvsupatuxoi, abtüv dxotvovncav tà Évm, éps(Aouaty xal dv toic capxuxote Jatroupy oot aütots. 28. ToUco o0v émteA oa xat GopaytdiLevoc XUTOUG «ov xapmov toutov, dreAeUaojuat V Opiov el, Enavíav: 29. ola 88 Órt dpyOputvoc pix opio dv mmo &bAov(ac «oU £üavyeA(oU oU XptrroU £Asucopat. 30. IlapaxaA 9$ OpHc, dithgol, Óik «o9 xvpíou fub» "Inco? Xpwroo xai Óià c7 dYaTtaG 100 &yiou mveU[.ar06, GuvaytuvicacÜa( pot dv vai, mpocsuyats piov 6màp d.o0 poc vóv tov, 3t. Üva fuc0G dmó àv dneiüoUvtoyy év x7, IovOa(a xai 7j 9urxovia pou. év "Iepouca)dja. ebmpóoóexxos vévntat tote áytos, 33. (va £v 4apll £0w poc opi Bk Oe)vuaros coU xai Guvavaauctopat Ogiv. 33. 'O 6i Orb v7; elgrvue Tiro uscà máveuv pov. dyv. IG'. 1. Zuvíicnpt 93 Opiv. Dol6ny 3v. &ÓEA tv pv, oUgavy Otáxovov tT; Soxstas vr 2v Keyy pras, 4. (va. aóv3v mpodBtInc0e dv xuplo diu cüw áyiov xai x20a017t& aüc7j Év t &v mpáypatt Üpv Xp'tm xal ykp ac) mQoctévu, moXuov évevior xal &poU adroU. 3. 'AerdcacOc Ioloxav xai 'AxóAav touc cuvspyoUc poU v Xpiaxa) "Imooo, 4. ofcwvec Umép 7e uy Tis jou àv Éavtüv tpi gov ór£0n xav, ole oox év0) j.dvoo eby apio tO) d)Àk xat mücat af bod rclac cov vov, 6. xal cy xat olxov abtóv éxxAnciav. dandcac0e "Enaíverov «bv dyarertóv pov, &c dattv dxapy*) vic "Acta; iv Xptati. 6. Aendcacós Magíav, ftt T03ÀÀ dxon(actv iv Gui. P 'Acndcac0s "Avópóvuxov xal "Iouv(av tobo cvrytEIIITZTOAH IIAYAOY IIPOZ POMAIOYZ. IG'. minatus est Christus, ne super alienum fundamentum sedrficarem, sed sicut scriptum est: 21. Quibus non est annuntiatum de eo, videbunt: et qui non audierunt, intelligent. 22. Propter quod et impediebar plurimum venire ad vos, et prohibitus sum usque adhuc. 23. Nunc vero ulterius locum non habens in his regionibus, cupiditatem autem habens veniendi ad vos ex multis jam praecedentibus annis, 24. Quum in Hispaniam proficisci cepero, spero quod prateriens videam voe, et a vobis deducar illuc, si vobis primum ex parte fruitus fuero. 25. Nunc igitur proticiscar in Jerusalem ministrare sanclis. 26. Probaverunt enim Macedonia et Achaia collationem aliquam facere in pauperes sanctorum qui sunt in Jerusalem. 27. Placuit enim eis: el debitores sunt eorum. Nam si spiritualium eorum parüicipes facti sunt gentiles, debent et in carnalilus ministrare illis. 28. Hoc igitur quum consummavero, et assignavero eis fructum hunc, per vos proficiscar in Hispaniam. 29. Scio autem quoniam veniens ad vos, in abundantia benedictionis evangelii Christi veniam. 30. Obsecro ergo vos, fratres, per Dominum nostrum Jesum Christum et per caritatem sancti Spiritus, ut adjuvetis me in orationibus vestris pro me ad Deum, 31. UL liberer ab infidelibus qui sunt in Judia, et obsequii mei oblatio accepta fiat in Jerusalem sanctis, 32. Ut veniam ad vos in gaudio per voluntatem Dei, et refrigerer vobiscum. 33. Deus autem pacis sit cum omnibus vobis. Amen. XVI. 1. Commendo autem vobis Phoben sororem nostram, quas est in ministerio Ecclesise qute est In Cenchris; 2. Ut eam suscipiatis in Domino digne sanctis, et assistatis ei in quocumque negotio vestri indiguerit: etenim ipsa quoque adstitit multis, et mihi ipsi. 3. Salutate Priscam et Aquilam, adjutores meos in Christo Jesu; 4. (Qui pro anima mea suas cervices supposuerunt: quibus non solus ego gratias ago, sed et cunctze ecclesise gentium) 5. Et domesticam ecclesiam eorum. Salutate Epsenetum dilectum mihi, qui est primitivus Asisz in Christo. 6. Salutate Mariam, qux multum laboravit im vobis. 7. Salutate Andronicum el Juniam coguatos et concapti

EPISTOLA PAULI AD ROMANOS. XVI. vétc [4ou. xai Guvaty u.a otoue i00, otrtvé elo Pntanpot. £v col, &moctóAot,, ob xal mpó £00 vévovav dv Xptot9. 8. AcndcacÓt 'Ayumiurvóv T0v dyaT«TÓv uou dv xupü. 9. AcrdcacOe Obp6avoy vov auvepyóv fydiv dv XpiGrip xal X«dguv vóv dYamwÓv (iov. 10. AcrdcacÓs 'Ams)AZv tov ÜÓxiaov dv Xptvü. IL, 'Acrácac0s vouc ix x&v "Aptaxo6odAov. AcTucac0s *How3(ova xbv cur[tvT, pou. AerágacÓs voUc ix «iv Napx(ccou «ou Óvrac £v xuplo. 12. 'Acxdcac0t Tougawav xal Tpuqucav Tk xovwubcac £v xuplo. 'Acrácac0s IIcpaíón «v darnváv, fre x03A& ixoríactv dv xuplu. I3. "Aordcac0s "Poügov tóv bOexcóv dv xupto, xai T)v umntépa aüToU xal &poU, 14. "AcndcacÓs 'Acoyxovvov,. ODAévovta, 'Epu&v, IIaxpó6av, 'Eppv, xal «obc ov aóroic d5s)qouc. 15. AordácacÓs GuUóloyov xal 'louAav, Nwpéa xai vXv dOsÀgv aütoU, xal "'OXupeneióa, xal touc cov aUtotc rávrac áylouc. 16. 'Aandcacüe dJ)jAou, dv ova vio, "'AandCovzat Ops al boomolat aat coU. Xpiacov, I. llapaxaAG 98 ójüc, &3t) qol, axoneiv roue xà $uosracía, xal «à axávüala mapk c3v Simyv fiv Opi; dp.aüeze motoUvrac, xal exxAtvase am^ abtüv 18. of y&p toioUco: tQ xuplo Sv Xpurip o0 DouAtóouctv dÀÀX «T Éauxüv xouia, xal Si «Tc ypnacoAo(ac i&aaxótv tc xagótag «Gv dxdxov. 19. '"H 4&9 6pGv Oraxo)) elc vdvrac dgixezo: yatpo oUv àg' 6utv, 0o 83 opc cogobc &ivat tlc ro dyaóv, dxspxíouc 8à elc v0 xaxov. 20. 'O 8 Orb v7 elpávne cuvtplijat xüv caravy Orb vou; tó9ac Opu)v dv «dye. "H dots x00 xuplou &u&v 'Incoó XowvoU (s0* op. 91. 'Acndtezat Opa, Tuóüeoc 6 cuvepyóc uou, xal Aobxwoc xal "Iaaov xai Zwcínatooc ol cvyyeveks uou. 92. 'Aend(ogat ÓpHc vo "Téprioc 6. 4pdyao cv Erato) év xuplv. 23. Acndlexat 61e I'átoz 6 &évoc jou. xat 9Aat al Doomsíat,. 'Aonaterat Ono " Epacroc 6 olxovójos t7 vÓAcox, xal Kouapto, 6 d3sAoó. 24. 'H. x tgic c09 xuplou fjv "Insoó XotvoU pexá xávtov Üpiov: dubv. 125. Tà 5i Suvau£wp Ópn3o avnplSat xavà c0 eüavyéJióv jou xal t5 xrjpeypua "InsoU XpwroU, xat dmoxdAujtv oovnplou y odvotc aiovíote cecvrnpvou, 34, Qavspto0Evroc à vuv ik ypaqüw Tpopntud»v xav éTmwa[)v coU alovíou Oeo. elc 6rxaxo)v mloctux, el; ávra tà Dvn vveopiaOévroc, 17. uóvtp cogip si, &ik "Insoü Xotwrov, d fj 8óta el; ToU alü)vac xov alovov * ducv. 267 vos meos; qui sunt nobiles in apostolis, qui et ante me fuerunt in Christo. 8. Salutate Ampliatum dilectissimum mibi in Domino. 9. Salutate Urbanum adjutorem nostrum in Christo Jesu, et Stachyn dilectum meum. 10. Salutate Apellen probum ín Cliristo. 11. Salutate eos qui sunt ex Aristobuli domo. Salutate Herodionem cognatum meum. Salutate eos qui sunt ex Narciasi domo, qui sunt in Domino. 12. Salutate Trypheenam et Tryphosam, quse laborant in Domino. Salutate Persidem carissimam, que multum laboravit in Domino. 13. Salutate Rufum electum in Domino, et matrem ejus, et meam. 14. Salutate Asyncritum, Phlegontem, Hermam, Patrobam, Hermen, et qui cum eis sunt fratres. 15. Salutate Philologum, et Juliam, Nereum, et sororem ejus, et Olympiadem, et omnes qui cum eis sunt sanctos. 16. Salutate iuvicem in osculo sancto. Salutant vos omnes ecclesie Christi. 17. Rogo autem vos, fratres, ut observetis eos qui dissensiones et offendicula preeter doctrinam quam vos didicistis faciunt, et declinate ab illis. 18. Hujusmodi enim Christo Domino nostro non ser* viunt, sed suo ventri; et per dulces sermones el benedictiones seducunt corda innocentium. 19. Vestra enim obedientia in omnem locum divulgata est. Gaudeo igitur in vobis. Sed volo vos sapientes esse in bono, et simplices in malo. 20. Deus autem pacis conterat satanam sub pedibus vestris velociter. Gratia Domini nostri Jesu Christi vobiscum. 21. Salutat vos Timotheus adjutor meus, et Lucius, et Jason, et Sosipater, cognati mei. 22. Saluto vos ego Tertius, qui scripsi epistolam in Domino. 23. Salutat vos Caius hospes meus, et universa ecclesia. Salutat vos Erastus arcarius civitatis, et Quartus, frater. 245. Gratia Domimi nostri Jesu Christi cum omnibus vobis. Amen. 25. Ki autem qui potens est vos confirmare juxta evangelium meum et praedicationem Jesu Christi, secundum revelationem mysterii temporibus seternis taciti, 26. ((Quod nunc patefactum est per Scripturas prophetarum secundum praeceptum sterni Dei, ad obeditionem fidei) in cunctis gentibus cogniti, 27. Soli sapienti Deo, per Jesum Christum, cui honor et gloria in ssecula seculorum. Amen.

268 IIPOZ KOPINGIOYZ IIPQTH. A. 1. IlaUAe, xÀntó« dmóccolog 'Inco0 Xpwrou Bià Os) acoc O£oU, xal Zuocütvec 6 d0tÀ ete $3. 57 Go nla. x00 OtoU «7j o0, àv KoplvOo, fjytaayvot; iv Xowixó) "Iroo0 xAvroiq áviotc, cov müctv toic ÉmwxaAouufvot; T0 Óvoua «00 xuplou fyusv '[ncoU Xo £v mavit vóro abtiov xat fiov. 3. Xdpt; Ópiv xal elprvn dmo 0co0 mapóc fpiov xai xuplou '[ncoU Xpuwrou. 4. Ebyapur c Oti nou mávrove Ti Ópiv ril 7j yapvrt coU OcoU «7 Bo0s(aw óuiv &v Xowto 'IncoU, 6. 6r. dv mavil émour(sents dv abri, dv. mavil Àóvp xal ly mda vwoctt, 6. xa0G «b uapróptov vo XpiwroU dOsbaun0n, v tyi», 7. Govt Óudc uo) óexepris0ac dv jnoevl. yaplopatt, &nexOeyou£vouc ijv dxoxdAujiw x00 xvplou fipuov "IngoU XptatoU, 8. Ó& xal BeGauboet Gj.Bio Fox cÉXouc dvepiox roue dv 1$ tapouc(a coU xuplou S1v 'IncoU XptroS. 9. Tivi 6 Oed, 5v ob Bod nce. elc xorvov(av. x00 vloU ajvoU "Inaoó XowvoU 00 xuplou fiiov. 10. IapaxaAG 82 6u8c, dOtigol, Bk «oU óvópatos «oU xuplou fiiov "Incoü Xpiwtou, lva xo aóto A£ynte mávctg xol u3 Jj dv. Gyiv oyíauara, Jr 0) xavnpricu£vor dv xà) abxip vot xal £v «7j a0c7j Yvon. Hn. 'ESn1ó0-» ydp pov Tepl ópQv, GbsÀgol uou, 6nb «v XAónc, 8v FpiBecov Opiv elolv. 13. Aft 83 coUro, 6i Éxactoc Opiov X£qev "Eyo £v tlc TIaóAov: 'Eyo 52 "Aro)ox "Exo 308 Kod "Evo $$ Xowrov. 13. Meufpiavat 6 Xpiovóc; 1 TIabAos dovaupofs rip Oji)v, 3j elc xo Ovopa [Ia9Aou d6artloOns; 14. Eóyaptoti) 75) 0e, 6x ouBéva Ópv. iódmrtwa el |) Kolaxov xal I'&iov: i5. Üva pf cto eUnn, Urt elc cb pov Óvopa d6amio mte. 16. "EÓdmrwa Db xal xbv Xcegawü olxov: Aotróv oüx olüa. el «wa. d)Àov éGd retia. 9. OÀ ykp ámíctuv ue Xouzix Baretzew d22' euayyeA(eec0av oüx. dv aog(a Aóvou, (va ji xevos; 6 cvaupóc oU XotaroU. 18... 'O Aóvoc q&p 6 100 cvaupoU roi, iiv áo) ug£vot uuopia égiv, tol, ÓÀ awlonfvou fpiv Bovapu 0eo0 doxív. 19, l'éypamra: ydp: "AmoÀo) v)v coglav tuv cogQv, xai tv cUvscty tàv GuvEriv dÜec/ioo. 30. llo 6096; Tov MLITITE LITT TOU culntnth «oU alvo xoUrou; oóyt djuopavev 5 0cüq cJ coplav coU XÓG|A0U TOUTOU; 31. "Extió) yàp iv c5 copia voU Otoü oüUx Éyvw 6 EIHLZTOAH IIAYAOY IIPOZ KOPINGIOYZ IIPOTH. A'. AD CORINTHIOS PRIMA. I. 1. Paulus vocatus apostolus Jesu Christi per voluntatem Dei, et Sosthenes frater, 2. Ecclesie Dei qua est Corinthi, sanctificatis in Christo Jesu, vocalis sanctis, cum omnibos qui invocant nomen Domini nostri Jesu Christi, in omni loco ipsorum, et noetro. 3. Gratia vobis et pax a Deo patre nostro, et Domino Jesu Chrislo. 4. Gratias ago Deo meo semper pro vobis in gratia Dei quie data est vobis in Christo Jesu, 5. Quod in omnibus diviles facti estis in illo, in omni verbo et in omni scientia, 6. Sicut testimonium Christi confirmatum est in vobis: 7. Ita ut nihil vobis desit in ulla gratia, exspectantibus revelationem Domini nostri Jesu Christi, 8. Qui et confirmabit vos usque in finem sine crimine jn die adventus Domini nostri Jesu Christi. 9. Fidelis Deus, per quem vocati estis in societatem filii ejus Jesu Christi Domini nostri. 10. Obsecro autem vos, fratres, per nomen Domini nostri Jesu Christi, ut idipsum dicatis omnes, et non sint in vobis schismata: sitis autem perfecti in eodem sensu et in: eadem sententia. 1t. Significatum est enim mihi de vobis, fratres mei, ab iis qui sunt Cbhloes, quia contentiones sunt inter vos. 12. Hoc autem dico, quod unusquisque vestrum dicit: Ego quidem sum Pauli: ego autem Apollo: ego vero Ceplize: ego autem Christi. 13. Divisus est Christus? Numquid Paulus crucifixus tst pro vobis? aut in nomine Pauli baptizati estis? 14. Gratias ago Deo quod neminem vestrum baptizavi, nisi Crispum et Caium: 15. Ne quis dicat quod in nomine meo baptizati estis. 16. Baptizavi autem et Stephanz domum: czeterum ne&cio $i quem alium baptizaverim. 17. Non enim misit me Christus baptizare, sed evangelirare: non in sapientia verbi, ut non evacuelur crux Christi. 18. Verbum enim crucis pereuntibus quidem stultitia est; iis autem qui salvi fiunt, id est, nobis, Dei virtus est. 19. Scriptum est enim: Perdam sapientiam sapiertium, et prudentiam prudentium reprobabo. 20. Ubi sapiens? ubi scriba? ubi conquisitor hujus seculi? Nonne stultam fecit Deus sapientiam hujus mundi? 21. Nam quia in Dei sapientia non cognovit mundus per

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS PRIMA. II. xógpoc Óik tT; goglac «bv Otóv, eübdxncev 5 Ocho Bk 77i, puoplac coU xnpovypacoc aixaat touc Ta TEUOVTaG * 31. é£rei59) xal '[ouSatot ejuetx alcoucty xal " EJÀnvtc Gop(av C» toUctv, 33. Ápei Óà xnpucconrv Xottróv iovavupepévoy, 'TouSa(ot; àv axávOaAov, £vectv 5a tuoplav, 34. auto, 9b tote xÀvvote, louSalot; «c xai "EJÀnGtv, Xputóv OcoU Oovajutv xal 000 aog(av* 95. Ort xà Quopov toU ÜccU coporrepov éatiy t&v dvOpoov, xal xo da0svic ToU ÜsoU layupórspóv éotw tàv dyÓperrov. 95. BXémere yàp cv xXrotv ouv, dOtÀgol, 6x1 o0 T0)Àol cool xavà cdpxa, o0 TtoÀÀ0! Guvxcot, o0 To)Ào! EU EVE," 277. d))k vk juopk toU xÓcjiou deAéato 6 Orbq (va xatatgyUvo ToUc GopoUc, xal và doürvi toU xócjiou its) Taco 6 Ococ (va xavavay dv tk layupa, 38. xal Tk dytv?j toU xóGjou xal và dLouüevnuéva iteAftavo 6 Orbc xal vk p Óvxa, (va. à Óvxa xazapráen 19. Ürwx u3 xavy carat rüca cáo àvorrioy aotoU. 39. "EZ aóroU 0b ópei, dor) jv Xov) "InsoU, & évevl tr, tjutv coglx ámb OcoU Oixatocóvr, 5t xal áytaG|4oC xa ártoAUtpoc, S31. (va xaOóx, vévpa mat * *O xaujgouevoe dv xuplo xavy iaO. B'. i. Kàyo 00v pc ópüc, dosAgol, 100v oU xa6' Ortpoyv Aóvou 1| aogiac xavav[OXusv Ójiv 10 uaprópuv toU Ücou. 2. O6 yàp Éxpwa. elBévas «x dv Ópiv el 1. "Inaoov Xpiatvóv, xai «oUrov davaupopiívov. 3. Kdyó» (v ác0cvea. xal q06« xal vpópuo. Tr0)2un &yevóyry poo O18, 4. xal 6 )óyoc uou xal xo xfjpuyid ou oüx dv metOotq dvüporlvnc cgoglac Aoyotc, àÀÀ dv &roó£(et TvEUp.axoc xal Suvapeox, 6. (va 5 morie buy p) 9, iv cogla &vüpdrmeoy d" v Guvaquet OeoU. 6€. Xopíav 0à AaXoüuev dv «oio veAelow, aoplav 0i o0 c0U ali»voc xoUvou o08b «Gv doyóvtuv toU altovoq ToUTOU tv xacapyouuévoy * 7. 4)À )adoUp.tv 0so0 coplav iv uuo vapleo 77v droxexputquévnv, 7v mponpiatv 6 Üsüc mpó vüv alvov slo 9ótav fiiv, 8. fjv oü8rlc tv &pydvtuv coU alivoc voorou. ÉyvtoX£v* El yàp Prvosav, oóx y àv xiptov «7 OObre dGTGUQoay ' 9. dAÀà xa0U« qéypamrai* *À óg0nAubc oüx. elBty xaloó oUx Jixoucev xal émi xapó(av dvÜpuou oUx áv£6n, & fivoluactv 6 Otüc roi drama autóv: 10. Muiv 5à dmexdAuev 6 0sbc Dk coU mveUp.a toe a)toU. tÓ yàp mvtüg.a Táyva dptuvd, xal và BaOv, coU tov. 269 sapientiam Deum, placuit Deo per stultitiam praedicationis salvos facere credentes. 22. Quoniam et Judaei signa petunt, et Graci sapientiam quarunt: 23. Nos autem predicamus Christum crucifixum: Judieis quidem scandalum, gentibus autem stultitiam, 24. Ipsis autem vocatis Judeis atque Grzecis Christum Dei virtutem, et Dei sapientiam: 25. Quia quod stultum est Dei, sapientius est homini bus; et quod infirmum est Dei, fortius est hominibus. 26. Videte enim vocationem vestram, fratres, quia non multi sapientes secundum carnem, non multi potentes, non multi nobiles: 27. Sed quie stulta sunt mundi elegit Deus, ut confundat sapientes; et infirma mundi elegit Deus, ut confundat fortia; 28. Et ignobilia mundi et contemptibilia elegit Deus, et ea qua non sunt, ut ea qua sunt destrueret: 29. Ut non glorietur omnis caro in conspectu ejus. 30. Ex ipso autem vos estis in Christo Jesu, qui factus est nobis sapientia a Deo, et justitia el sanctificatio et redemptio; 31. Ut quemadmodum scriptum est: Qui gloriatur, in Domino glorietur. II. 1. Et ego, quum venissem ad vos, fratres, veni non in sublimitate sermonis aut sapientis, annuntians vobis testimonium Christi. 2. Non enim judicavi me scire aliquid inter vos, nisi Jesum Christum, et hunc crucifixum. 3. Et ego in infirmitale et timore et tremore multo fui apud vos; 4. Et sermo meus et prsedicatio mea non in persuasibilibus humanze sapientie verbis, sed in ostensione spiritus et virtutis; 5. Ut fides vestra non sit in sapientia hominum, sed in virtute Dei. 6. Sapientiam autem loquimur inter perfectos: sapientiam vero non hujus szculi neque principum hujus seculi, qui destruuntur: 7. Sed loquimur Dei sapientiam in mysterio, quis abscondita est, quam przedestinavit Deus ante ssecula in gloriam nostram, 8. Quam nemo principum hujus siculi cognovit: si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriz crucifixissent. 9. Sed sicut scriptum est: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis adscendit, que preeparavit Deus iis qui diligunt iltum: 10. Nobis autem revelavit Deus per Spiritum suum: Spiritus enim omnia scrutatur, etiam profunda Dei.

270 1. Tí; hp oidev dvOportov ck coU. &vOpdomou sl qo)! EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOZXZ KOPINGIOYZ IIPQTH. I". 11. Quis eaim bominum sat quae sunt bominis, niei spitb TvéUp.a TOU dyÜpu ou t6 dv aUtip; oux xat «à ritus hominis qui in ipso est? ita et quee Dei sunt, nemo *oU ÜscU oü£si; Ervexsv el [ch 10 mvsUp.a x00. Otoo. X2. "Ipeio 9$ 00 «6 mvtÜpa xoU xoopou coutou lAdÓopev, d3Àà «o mveüp.a cb ix voU OroU, (va. elDopev vk br coU ÜroU yapicOévra. fttv, 13. 8 xal Aa oUp.ev oUx dv Bibaxcoi, dvüporr(vec aolac Aoyot, aàÀX dv. Oibary T] mveUpuatoc, Tvev|.attxot fytuuatxà GuYyxplvovcec. 4. Wuyixóc 63 dvOperoc o0 Of;erac và roO. xvsU[ato 700 ÜsoU "ipla Y&p aüci) dacíiv, xal oó Oóvacat q»&vat, 8x rveupatixbx, dvaxolvexat. 15. "O à mveupatixbc dvaxpivec cà. mávtaz, abt $i On ou0tviX; ávaxplvecat. 1e. Tc yàp Frvo) voüv xuplou, &c cuu Ot6dott aócóv; fete 56 vo)v Xpiatoo 'ropev. r. 1. Kéàyo, dóc)ol, oüx 39uv//Onv Gpiv AaXsat óx Tytup.aceixot,, Gà" ie capx(votc, iq vrm(ow dv. Xprctt. 2. T'aÀa 018« éxóttoa, o0 Bpoua* obo vào. d5ovac0s. dÀÀ' o00i Écv vOv ÓovacO0e- ftv yàp capxixol éatt. 3. "Omou v&p dv ópiv Cox xal fou, obl eapxtxol axe xal xatvà dvüpwrrxov meQvra vette; 4.. "Oxav ydp ttc My: " Evo) uv ep: IaóAov, Éxepoc 54 * "Exi "AmoXAo, oUx dvüperrol doce; «i ov écxlv To); tt 9e [Ia9A0c; 6. Atáxovot i àv értareUcae, xal áxdavo éx 6 xópuoc ÉSoxev. 6. 'Eyo igUtcuca, 'ÀAroJÀo drócwsv, d)jàk 6. 0exx Tot avev7. ate oUte 6 qurtUov Cavi ct obce 6 rxoxiLev, d22' 6 asEtvov sq. 8. 'O quredev 53 xal 6 mrox(Cov Év slav, Éxaaroc 01 10v lOtov pta90y Joy pexat xoxà coy Ütov xónov. 9. OtoU ydp douev cuvepyol* BtoU yeopyióv dave, 0£oU olxoóou.y, dcte. 10. Katk cv ydptv toU ÜsoU vv Oo0ricav pot óx, cogoc doyttéxvov Oeuétoy Éonxa, G)Xoc 63. émotxoóop.et. Éxaavoc 8$ Bienéco mé; 2rrowxoSoutt. 1f. Ocu£)ioy. yàp d)Xov oó!rlc Bóvata Orivat map tov xs(pevov, & iavw Xptroc "Inox. 4 El $6 cic. érrotxoDouet rl cov Üsu£Atov. coUTOv J gucóv, dovupov, ABouc tutlouc, EuÀa, 40prov, xaAduv; 13. Éxdotou «b Épyov qavepüv vevíjoeva v $j yap $u£pa ÓnAdoti, Órc dv. mupt drxoxaómexat- xal Exd ctou tà Épyov 6motóv detv, xo Tp Doxtdoet. H.. Et ttv «o Épyov uevet 8 Erxobopmotv, Adjyexat * i5. &U ttvoq 1b Jfoyov xazaxavcerat, nutooesat abro 5 cwüfjoerat, oUxcoc 0b dx; 51à mop. utaoby | | cognovit nisi Spiritus Dei. 12. Nos autem non spiritum hujus mundi accepimus, sed, Spiritum qui ex Deo est, ut sciamus quss a Deo donata sunt nobis; (3. Qua et loquimur non ín doctis humane sapientise verbis, sed in doctrina Spiritus, spiritualibus spiritualta comparantes. 14. Animalis autem homo non percipit ea qute sunt Spiritus Dei: stultitia enim est illi, et non potest intelligere: quia spiritualiter examinatanr. 15. Spiritualis autem judicat omnia; et ipse a nemine judicatur. 16. Quis enim cognovit sensum Domihi, qui instruat eum? Nos autem sensum Christi habemus. Ill. 1. Et ego, fratres, non potui vobis loqui quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus. Tanquam parvulis in Christo, 2. Lac vobis potum dedi, non escam: nondum enim poteratis: sed nec nunc quidem potestis: adhoc enim carnales estis. 3. Quum enim sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis? 4. Quum enim quis dicat: Ego quidem sum Pauli: alius autem: Ego Apollo, nonne homines estis? Quid igitur est Apollo? quid vero Paulus? 5. Ministri ejus cui credidistis, et unicuique sicut Dominus dedit. 6. Ego plantavi,, Apollo rigavit; sed Deus incrementum dedit. 7. Itaque neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed, qui incrementum dat, Deus. 8. Qui autem plantat, et qui rigat, unum sunt. Unusquisque autem propriam mercedem accipiet secundum suum laborem. 9. Dei enim sumus adjutores: Dei agricultura estis, Dei eedificatio estis. 10. Secundum gratiam Dei qua data est mihi, ut sapiens architectus fundamentum posui: alius autem superzediácat. Unusquisque autem videat quomodo supertedificet. 11. Fundamentum enim aliud nemo potest ponere praeter id quod positum est, quod est Christus Jesus. 12. Siquis autem supersedificat super fundamentum hoc aurum, argentum, lapides pretiosos, ligna, foenum, stipulam, 13. Uniuscujusque opus manifestum erit: dies enim Domini declarabit: quia in igne revelabitur; et uniuscujusque opus quale sit ignis probabit. 14. Si cujus opus manserit quod sapereedificavit, mercedem accipiet. 15. Si cujus opus arserit, detrimentum patietur: ipse Á autem salvus erit: sic tamen quasi per ignem.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS PRIMA. IV. 16. OÀx olóars Üvt valo OtoU dacl xal «b mviüpa v0) ÜtoU oixet iv Opitv; 17. El xis «bv vaóv «oU Oso q0s(pet, qUrosi airov 6 sóc 6 yàp vabc o0 000. G-1óc dovtv, oUrtvés £ocs Optic. 18. M»Bek; Éauróv ifamatávo- al cw 0oxsi aopix elvat dv Ópiv dv và aiovt. vot, ptopbc vevíatm, tva 1évnxat 009. 19. 4 Ykp coxí(a coU xócjkov toóvou [uopía mapk ci 0s& daciv. véyparttat ydp: 'O 6pasaóuevoc voUc aopouc dy 7j ravoupría abt. 20. Kal rdAtv* Küptoc ytweboxat toóg. DiaAousdoe *ày cop6v Óvt elolv pdtvatot, $21. "Qocs. unbels xau dato iv dvOporrou: 32. mdvrm yàp 6pusiv davlv, eUre IIaUAoe sUzs 'AmoAÀà alce. Kypüic, elce xocpoc alc Co) sce 0dvaroc, slcs éveató)ca elce u.£Dovxa, tdv Outov dacv, 23. Opi 88. Xpirroo, Xowrrix 5$ 0soj. A. t. Obcux fipic Aoyuiéato dv0puroc ó« Orwnpftas XowvoU xal olxovópiouc juo vnpitov Orov. 2. "Qs Xotróv Qntsirat v coto olxovdiow, va. miavo, ct EUpcOT. s. "Ego 53 elc Ddtyioxóv dew (va 6'. bju)v dvaxpi0G) 3| üxb dvOpurrivne fp£pac d)À o08b dpaucbv dvaxplvw4. o08iy yàp ipaut) cuvoila, d)à' oóx iv voítu 8sBixa(op.av 6 98 dvaxplvov qu£ xpi, dactv. 5. "Kore u3, gà xatpoU. xplvexe, Éic &v D.07, 6 xuptoc, Óc xal qunícet ck xpumrà coU Gxótouc xal qavptatt tie BouAke vv xapSuov. xal róve. 6 Ératvox qevíiasvat Éxáatw dm toU OsoU. e. ToUca 5, dós) gol, uezenynpáviaa. slo Egavcóv xal 'AxoXAO OU bp, fva. dv fjpiv juamce b uo onte 8 véyparerat, (va. i elc rip c0U ávix quatoosÓt xac 100 Écípou. 7. Tic áp as Duxplvev; «(51 Dye, 8 oóx. Da6r; el 53 xai Da6ac, c( xavy aat x; i Aa Gov; 5. "Hv, xexoptogévos acá: 7/9» énAovrf satt yoplc fuv iGaciaócatt: xal dosAóv qs i6acUsósats, LT xal fitis bptv cuu Gactieuatpev. 9. Aoxio ykp Óct 6 Occ fije xoc drosvóAou, Eay dcouc dréAtitsv, óc ériünvaclouc, xt Odatpov iveviünpsv. Tip xócpup xai dvyélow, xat dvÜpormotc. 10. "Hyceic gcopot. 8i Xpiovóv, Ójeic 53 opóvusot dv Xp fusis do0rvtic, ópai, BÀ legupol- Gjei, dv3oEo, )uti, 86 Atto. 11. "Aypt vic dgrt Apac xol mewopurv xal Dvpoev xa Yopvecsboev. xal xoAagióua0a. xal davatoupev 12. xal xomtopev dpyalopevot cate lB(aw yspolv AoiBopoupuevot. £QAooUpuev, Buaxdp.evot dveg dj.e0a, 13. BAaxegnpiodpevot vrxpaxaAoUpev, c Tspuxatidpparra toU xócpow Pyevfónpav, mdveuv mpljmpa ox | dou. | 271 16. Nescilis quia templum Dei estis, et Spiritus Dei habitatin vobis? 17. Si quis autem teroplum Dei violaverit, disperdet illum Deus. Templum enim Dei sanctum est, quod estis VOS. 18. Nemo se seducat: si quis videtur inter vos sapiens esse in hoc seculo, stultus fiat ut sit sapiens. 19. Sapientia enim hujus mundi stultitia est apud Deum. Scriptum est enim: Comprehendam sapientes in astutia eorum. 20. Et iterum: Dominus novit cogitationes sapientium quoniam vans sunt. 21. Nemo itaque glorietur in hominibus. 22. Omnia enim vestra sunt, sive Paulus sive Apollo, sive Cephas, sive mundus,sive vita, sive mors, sive preesentia, sive futura: omnia enim vestra sunt: 23. Vos autem Christi, Christus autem Dei. IV. 1. Sic nos existimet homo ut ministros Christi, et dispensatores mysteriorum Dei. 2. Hic jam quseritur inter dispensatores ut fidelis quis inveniatur. 3. Mihi autem pro minimo est ut a vobis judicer, aut ab humano die: sed neque me ipsum judico. 4. Nihil enim mihi conscius sum: sed non in hoc justifi catus sum: qui aulem judical me, Dominus est. 5. Itaque nolite ante tempus judicare, quoadusque veniat Dominus: qui et illuminabit abscondita tenebrarum, et manifestabil consilia cordium; et tunc laus erit unicuique a Deo. 6. Hec autem, fratres, transfiguravi in me et Apollo, propter vos; ut in nobis discatis, ne supra quam scriptum esL, unus adversus alterum infletur pro alio. 7. Quis enim te discernit? Quid autem habes quod non accepisti? Sí autem accepisti, quid gloriaris quasi non acceperis? 8. Jam saturati estis, jam divites facti estis; sine nobis regnatis: et utinam regnetis, ut et nos vobiscum regnemus. 9. Puto enim quod Deua nos apostolos novissimos osten dit, tanquam morti destinatos: quia spectaculum facti sumus mundo et angelis et hominibus. 10. Nos stulti propter Christum, vos autem prudentes in Christo; nos infirmi, vos autem fortes; vos nobiles, nos autem ignobiles. 11. Usque in banc horam et esurimus, et sitimus, et nudi sumus, et colaphis czedimur, et instabiles sumus, 12. Et laboramus operantes manibus nostris; maledicimur, et benedicimus; persecutionem patimur, et sustinemus; 13. Blasphemamur, etobsecramus; tanquam purgamenta hujus mundi facti sumus, omnium peripsema usque adhuc.

272 14.. OUx dvrpérttov Ops vaUta Yodoo, di) dq éxva pou yat vouteci. 15. 'E&v v&g uupí(ouc matDayoryouc Proxe iy Xpurvo,, &AX' oo To)Àobe TarÉpac dv vào Xpwtü 'IncoU Su TOU &bTyeAtou éxo Op üo év£vvnca. te. TlapaxaAo oov Opüc, pipenta( uou v(vectr, xaÜox xdyo Xptrcoo. 17. Ai voUzo Érejsja. ópiv Tiuscüsov, 8c écvw £xvov uou. üyaeatov xai iov 2v xupto, 6c ouo dva.Evrjset tàc $OoUc ou. tàc dv. Xpiov "ImooU, xax mavtayoU dv xáacv ixxnoia 5i580xo. 18. "c 3) dpyop£vou 66 pou mpoc Oa &oucuotncdvy tivEG 19. £Aeóco|iat O6 mp0; Üpe cayéox, dXv 6 xopux 0sXxjo,, xal vvocop.at o0 tv AOYov tàv TtEyuOwo[ Évtov d)ÀAk cv Óóvagav:, 99. 00 yàp v Ao dj BaaQ.e(a coU Oro dXX Ev Bvvaut, 21. T( 0e)exe; v pa65o E200 mpi 61s, 9| dv d yam xv&iuat( 7$ TpabtetoC; E. p. "OXox; dxoóstat dv piv mopvt(a, xal cotaíty, vopve(a Ti o98d dv coto Üüveciv, dace vuvaixd tiva coU xa vol Epew3. xal óp.et megucuopévot éavà. xal obyl j80oy ixcvO cats, iva. do0T, ix uácou ópusv 6 «o lovov xoUvo Torfjoae; 3. "Eyó pulv dno vi copuami, ra pov 53 cip rvtüputtt, Tv, xf£xpuxa éxz mao tàv obvax xattpyacdp.evov, 4. dv xà) óvópxtt 00 xuplou Sjiov "IncoU Xotrou guvayÜÉvrtov Opdóv xal x00 £pkoU mveop.a too GUv ^j Ovvá.tt coU xuplou Suiv "Inaoo &. mapabo)vat tv. totoUcov «à cacavi slc GAeÜpov tfc gapxóc, Uva «b rveUja. co07, àv «T, Sp£pa voU. xvplou fuv "InooU Xowrov. 6. OÀÓ xa2ov 56 xaóqnpa Opd)v. oüx olSace 6v uaxoà QUptr, 8Xov «à qUpapax OoXot; 7. "Exxa0doatt vA» maÀaikv Qópmv Üva Je véov qUpapa, xac dove álopov xal yàp x0. xacya fjucy éxoÜr, Xpraxox. 8. "(2oxe Éoprátopurv p àv Cop mola uno dv Có xax(ac xat movnplac, à2A' dv átópot eÜuxpiwelac xal dÀnfe(ac. 9. "Eyoxya Óuiv iv cT émaroz; M3? cvvavapiyvoa0s Ópvots 10. oU xdvrux, toig TtÓpvotc toU xÓG|4oU toUtOU 7, tOl« mAsovíxxat, 7 Kona 3) clówAoAavoaw: Exe expeeze dpa ix voU xócp.oU voUrou éLeXOstv. it, Noy 3 Évpasja ópiv. i3, cuvavagrvuatat, éav tt, dÓsA qoe óvop.ató.tvoo 7 Tópvoc 7) rA eovéxtr. 3) elBuAoAdspn 1| AolSopoc 3| uí6uaoc 3j domat, ti votouto un93 cvveatst. EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ KOPINGeIOYZ IHPOQTH. E. 14. Nou ut confundam vos, htec scribo, sed ut filioa meos carissimos moneo. 15. Nam si decein millia peedagogorum habeatis in Christo, sed non multos patres: nam in Christo Jesu per evangelium ego vos genui. 16. Rogo ergo vos, imitatores mei estote, sicut et ego Christi. 17. Ideo misi ad vos Timotheum qui est filius meus caris. simus, et fidelis in Domino; qui vos commonefaciet vias meas, quie sunt in Christo Jesu, sicut ubique in omni ecdesia doceo. 18. Tanquam non venturus sim ad vos, sic inflati sunt quidam. 19. Veniam autem ad vos cito, si Dominus voluerit; et cognoscam non sermonem eorum qui inflati sunt, sed virtutem. 20. Non enim in sermone est regnum Dei, sed in virtute. 21. Quid vultis? in virga veniam ad vos, an in caritate et spiritu mansuetudinis? V. t. Omnino auditur inter vos fornicatio, et talis fornicatio qualis nec inter gentes, ita ut uxorem palris sui aliquis habeat. 2. Et vos inflatj estis; et non magis luctum habuistis ut tollatur de medio vestrum qui lioc opus fecit. 3. Ego quidem absens corpore, praiesens autem spirilu, jam judicavi ut praesens, eum qui s'c operatus est, 4. In nomine Domini nostri Jesu Christi, congregatis vobis et meo spiritu, cum virtute Domini nostri Jesu, 5. Tradere hujusmodi satans in interitum carnis, ut spiritas salvas sít in die Domini nostri Jesu Christi. 6. Non est bona gloriatio vestra. Nescitis quia modicum fermentum totam massam corrumpit? 7. Expurgate vetus fermentum, ut sitis nova conspersio, sicut estis azymi. Etenim pascha nostrum immolatus est Chiristua. 8. Itaque epulemur, non in fermento veteri neque in fer mento malitiz et nequitie, sed in azymis sinceritatis et veritatis. 9. Scripsi vobis In epistola: Ne commisceamini forpica riis: 10. Non utique fornicariis hujus mundi, aut avaris, aut rapacibus, aut idolis servientibus: alioquin debueratis de hoc mundo exiisse. 11. Nunc autem scripsi vobis non commisceri: si is qui frater nominatur, est fornicator, aut avarus, aut idolis serviens, aut maledicus, aut ebriosus, aut rapax, cum ejusmodi nec cibum sumere.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS PRIMA. VI. 13. T( 44 pot 1096 Ec xclvew; ob touc fow Opec xplvexe, I$. xoUc 86 Et) 6 Osho xpwei, é&dpure vov Trovnpbv E 6p v abzüv. G. |. ToluR ctc ópov npqua. Éyov mxpbc xbv Éctpov xpivegOat £r ci)v. dB(xcv xal obyl &rl vov &yluv; 3. "H oóx ol6acxe Ott ol &yvot xov. xóajov xptwoüatv; xal el dv Opiv xolvevat 6 xóopoc, ávabto( écart. xptraplov dAeytatuv; 3. Oóx ol&act Óct dvryéNouc xpwoüpev; ufetye BuoTd; 4. Buoruxd pv oov xgvofjota. àv. Dynre, cob dtovGevnpévouc £v «7j boxmola, vosrouc xali( rcs. 5. Iipào évrporhv pv Aéyqw. oUtoc oóx Ów év Ópiv cogoc oü!t(c, Oc Suvrjaezat Oiaxpivat dvà uícov ToU dór)goU aOToU; 6. AX dBe) poc tek dOtÀ oU xplvevat, xai voUco érà áxloxoov; 7. "H8» uiv Aoc free dv Ogiv &aclv, &xt xoluaxa Fyece qe0. ÉxuxOv. Duk c( o0yl ui020v dOuxia0c; 0i a( oxy V uAXov &xoccepetats; 8. AJAX Opel, dOuxeire xol dmooTeptive, xal voUro &5sA gouc. 9. "H ox olbacve óxt dOuxot Bacuelav 0coU o0. xÀnpovouicouctv; M3, mÀavdcUs. olte mópvot obe. elo AoAdtoat obr& potyot, I0. ojzt q4aÀaxol oóts dootvoxoitat oóte x)Éémtat oUre 'ÀAeovéxvat oUte u£Üucot oUve Ao(Sopot, o0. &praYt« Bacuelav Oso xXnpovou.sioouctv. 1t. Kal sabrá. ttveo Je d)ÀX dreAoícacte, d)Àà $ytkoUn ce, 42A&. EBtxaunU te dv v ÓvOj.a tt coU. xup(ou Suv "Inoo0 Xotecoü xal £v tà tveUpuartt x00 0e00 fv. 12. IHdvra. ioc Éieocv, G2)! o0. mávta. auppípec Távca uot Éteoxtv, d22' oóx àyà iLouctaaÜoopat 0ró TtyoC. 13. T Bpóp.aca «7j, xoa, xal fj xoa coic Bpop.actv: 6. 53 Osóc xal caícov xal vaUra xavapríet. cb 6à ca o0 «7j mopve(a. G)À& c6) xuptto, xal 6 xoptos T copa 14. 6 85 Ocbc xai xov xüptov Jjyetpev xal fac itevyegei Ji cc Oovdputox; aócoU. 18. Oóx olóaze &vt 5& copiato Op uÉAv XpurcoU écriv; dpa, ov vk pm vou Xpwroü mwovíc uÉlm TOpvnc 5 |3, yévotro. 16. "H oóx offBate Oc: 6 xoJAoutvos vj mopvn Év cüpd icu; "Ecovtat yap, ovoív, ol 5Uo clc cdoxa iav. 7. *O ài xoJj pvc tip xupio Év xveUp.d dax. 19. Qeóyexe cv. ropytlav. xüv &uaprrua 8 diy movígr, dvüpumoc ixvbe x00 auygkatóo éottv: 6 6E mopv&Uny slc 15 [otov eioa áp.apravet. t9. "H oox olBaxs Uv «X auata Gpó)v vabo coU dv NOY. TEST. 273 12. Quid enim mihi de iis qui foris sunt, judicare? Nonne de iis qui intus sunt, vos judicatis? 13. Nam eos qui foris sunt, Deus judicabit. Auferte malum ex vobis ipsis. VI. 1. Audet aliquis vestrum habens negotium adversus alterum, judicari apud iniquos, el non apud sanctos? 2. An nescitis quoniam sancti de hoc mundo judicabunt? Et si in vobis judicabitur mundus, indigni estis qui de minimis judicetis? 3. Nescitis quoniam angelos judicabimus? quanto magis szecularia? 4. Szcularia igitur judicia si habuerilis, contemptibiles qui sunt in ecclesia, illos constituite ad judicandum. 5. Ad verecundiam vestram dico. Sic non est inter vos sapiens quisquam, qui possit judicare inter fratrem suum? 6. Sed frater cum fratre judicio contendit; et hoc apud infideles? 7. Jam quidem omnino delictum est in vobis quod judicia habetis inter vos. Quare non magis injuriam accipitis? quare non magis frauderg patimini? 8. Sed vos injuriam facitis, et fraudatis; ct hoc fratribus. 9. An nescitis quia iniqui regnum Dei non possidebunt? Nolite errare: neque fornicarii, neque idolís servientes, neque adulteri, 10. Neque molles, neque masculorum concubitores, ncque fures, neque avari, neque ebriosi, neque maledici, neque rapaces, regnum Dei possidebunt. 11. Et hac quidam fuislis: sed abluti estis, sed sanctilicati estis, sed justificati estis in nomine Domini nostri Jesu Christi, et in Spiritu Dei nostri. 12. Omnia mihi licent, sed non omnia expediunt. Omnia mihi licent, sed ego sub nullius redigar potestate. 13. Esca ventri, et venter escis: Deus antem et hunc et has destruet; corpus autem non fornicationi, sed do. mino; et Dominus corpori. 14. Deus vero et Dominum suscitavit, el nos suscitabit per virtutem suam. 15. Nescitis quoníam corpora vestra membra sunt Christi? Tollens ergo membra Christi, faciam membra meretricis? Absit. (6. An nescitis quoniam qui adlierel. meretrici, unum corpus efficitur? Erunt enim (inquit) duo Ín carne una. 17. Qui autem adlieret Domino, unus spiritus est. 18. Fugite fornicationem. Omne peccatum quodcumque fecerit homo, extra corpus est; qui autem fornicatur, incor. pus snum peccat. 19. An nescitis quoniam membra vestra templun: sunt 1*

274 bytv áylou mveuartde dorty ob Éyece dm Oso, xal oóx dcxà íavtóv; 30. "Hiopaatnts yàp ciue. So5doacs 99) vov 0cbv £y bed l4 € e 70 gupnuatt unt, Z I. Ilepl 83 àv Ayodiyaxé pot, xeXbv dvüpómtoo Yovatxóc iU &rteotac 2. 9i& 6à «v mopyelav Éxaacoc v)v fautoU vuvaixa by éco, xal Éxxacr, xóv Ütov dvópa. y xw. 3. T7, yovacxi Ó dvnp cv óqtOjv dmobibót, ép.olux; 63 xoi f vov) và) dvópl. "H vov?) xoU i8Íou copxtoc oóx. £ovaidzec 22 6 dv/p- 6pottoc 86 xal ó dvo toU lBiou cutuatoc oOx i&ouautee dÀÀ 4, vuvfj. 5. M3, ánooteprie. d))vAouc, el uim àv. ex eup.quYou mpo« xatpóv, va. ay oÀAor:s tT, mpoatuyT xai x á)uy él 70 a0 auvépy maU, (va. ud) metpatr onde 6 aa tavi; Ok cv dxpacíav óuov. 6. Toüco 5& Afqw xatà cuvrwopmv, o0 xat! ixvrav. 7. G£.o v&p rávras dvüpuirtoue £lvat &oq xat éuxu- | tóv: dÀÀ' Éxactoc (ÜBvov q4dpwpa Éyec dx OsoU, 6 uiv obtwc, 6 5: oUtux. 8. Aév0 9i colo dyápots xai Tai, yYjpxtg, xaÀov aócoic écclv kv uslveotv. x xdvo9. EL 83 oUx éyxpavtuovrat, vauvoarucav- xpetvrov | ráp davw Tuuoa:? mupoüsQat. 10. "l'oi; ài Yeratenxóoty xapayy£)«, oóx éyto d)À ó ipia quvaixa dv dvbpix p» Jeopwürivat.. Hv 82 xal gqupi97, pévetv &yapov 3| 6. ávBpl saxa ySvan- xal &v8pa Yuvaixa a3) doiévat. 12. "Toi 9€ Aoumot, 4y&) Aéyw, oóy, 6 xópvc el 1 d3ti ooq Yuvatka Éyet dmiovov. xal abt cuveuOoxet olxeiv uev! abcoU, U3) dotée) abr v: 13. xal vuvi ed TW bu dv8pa dmiorov xol obtoq Guvtu&oxei olxetv [sev aótzi c, [3 dotévo 70v dvópa. 'Hy(accat yàg 6 dvàp 6 d'xisvoc dv. t3, yovauxl Tfj mu, xat fjy(aovat ^ ovi, f dmtcos £v và dvbptire dpa ck véxva Üusv ádxdÜ0apsd dax, vov B& &vid éac. 15. Ei 586 dario gtopleecat, yupitéc0u* o0 3sGoü)errat 6 dócAgó 3j fj dOtÀq? iv vols votoUtot, £v 5d slpávyn xéxXexev fiiis 6 0:&,. 16. T( y&o of£ac, Tóvat, el. xóv dvépa. aatis; 7, ví oldac, dvep, el Jv Tuvaixa cuGcEtc; t7. El 3; íéxáoto óx; dpéptotv 6 xópux, Exacrov óx, XéxÀnxtv 6 Oróc,.oUvtc meptravelrt. xal oUtwuc dv Tut Dodcslau xácat; 605d0xo. 15. IHepiezunpévos tw; 60305; 3 àniomrao0o- iv &xpobuar(a ct bx,; jr repre véotu. "H meptxop) oó0£v. £axtv, xal 4$ dxpobuatia oo- | 6íév iav, dà choros dvcoAGv OtoU. EIHZTOAH IIAYAOY IIPOZ KOPINGIOYEX IIPOTH. Z. Spiritus sancli, qui in vobis est, quem habetis a Deo, et non estís vestri? 20. Empü enim estis pretio magno. Glorificate et portate Deum in corpore vestro. VII. I. De quibus autem scripsistis mihi: Bonum est honini | mulierem non tangere: 2. Propter fornicationem autem unusquisque snam uxorem habeat, et unaquzeque suum virum habeat. 3. Uxori vir debitum reddat: similiter autem et Uxor viro. 4. Mulier sui corporis potestatem non habet, sed vir. Similiter autem et vir sui corporis potestatem non habet, sed mulier. 5. Nolile fraudare invicem, nisi forte ex consensu ad tempus, ut vacetis orationi; et iterum revertimini in idipsum, ne tentet vos satanas propter incontinentiam vestram. 6. Hoc autem dico secundum indulgentiam, non seoun! dum imperium. 7. Volo enim omnes vos esse sicut me ipsum: sed unusquisque proprium donum habet ex Deo: alius quidem sic, alius vero sic. 8. Dico autem non nuptis et viduis: bonum est illis si sic permaneant, sicut et ego. 9. Quod si non se continent, nubant. Melios est enim nubere quam uri. 10. lis.autem qui matrimonio juncti sunt, preecipio non ego, sed Dominus, uxorem a viro non discedere: 11. Quod si discesserit, manere innuptam, aut viro suo reconciliari. Et vir uxorem non dimittat. 12. Nam ceteris ego dico, non Dominus: Si quis fiater uxorem habet infidelem, et bac consentit habitare eum illo, non dimittat illam. 13. Et si qua mulier fidelis habet virum infidelem, et hic consentit habitare cum illa, non dimittat virum: 14. Sanctificatus est enim vir infidelis per mulierem fidelem, et sanctificata est mulier infidelis per virum fidelem: alioquin filii vestri immundi essent, nunc autem sancti sunt. 15. Quod si fnfidelis discedit, discedat: non enim servituti subjectus est frater aut soror in hujusmodi: in pace autem vocavit nos Deus. 16. Unde enim scis, mulier, si virum salvum facies? aut unde scis, vir, si mulierem salvam facies? 17. Nisi unicuique sicut divisit Dominns, unumquemque sicut vocavit Deus, ita ambulet, et sicut in omnibus ecclesiis doceo. 18. Circumcisus aliquis vocatus est? non adducat pre putium. In praeputio aliquis vocatus est? non circumcidatur. 19. Circumcisio nilil est, et preeputium nihil est; sed observatio mandatorum Dei.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS PRIMA. VII. 20. "Exacoc dv «7j xXMjett 7| b0dj0n, iv caótm utvt TU). 31. AoUAo DX nc; uri oot peAÉxo* dX" el xal 50vacat dAed0spoc '(evéaOot, jov yprisat. 22. 'O vào iv xuplto xXwüsi Go0AÀo d'xeAeUOtooq xuplou javív: ój.ottoq $ £Aeu0spo, xÀnücl, GoUAÓe dattv Xotavov. 13. Turc AyopdoO mes * io) y0vea0e So0Xot dvOporev. 234. "Exacvo, év o ix, dósAgol, iv roítp usvívo) xag Ocg. 35. IIepl 53 «Ov mapÜfvov émtvayhw xoplou oóx Éyo, Yvon 9i Bib pa óx, Tenaévoc órró xup(ou mtaoq givat. 126. Nou oiv roUro xav Ümtpyttv Duk cv dvecxiogav dvdxnv, Ütt xaÀbv dvOpoyto x0 obcus elvat. 1. AÁóecat vovaix[; uc) sec Auatv s. MAucat dr quvaixós; uo Citer Yovatxa. 38. 'EXv 53 xal AaÓwg vovaixa, oby faprec, xal Bv ren $ mapO£voc, o0 Tiuapeev * Api 52 «7j capxl Étouctv of xotoUxot, £vt) 06 Ouiv oelOouat. s9. 'l'Óoxo 5£ qp, dóeAgol, 6 xaipx cuveataAuévoc daxiv- x5 Aownóv daxtv Uva xal ot Éyoveec quvatxaq Ó 13, Égovesc eot, 30. xal o xAa(ovctc dx; i3) xAalovcec, xat o yatpovTtG 60e M3) yatpovctc, xal o dyopdlovtec óc ui, xaxéyovttc, 31. xal ol 4 pouevot tov xocj1ov coUTOV OX, [4:7] xacaypouevor* mapdyec yàp xo ayTuua toU xócuou ToUtoU. 32. Gu à psc Gpepli. vow elvat. 6 dapes peQuuv xà oU xuplou, mox dp£av ci 0si33. 6 Ob vapoíoac peouavil cà coU xócpou, tX dpfam 7j Yuvawx(, xal eu£puoeat. 3. Kal 54 vov] fr &yauoc xat f mapü£voc pepuuvi tà 100 xupíou, (va 3 &((a xi) aoatt xal vip mveüpate $ 5b vawcaoa pupuuvd vk voU xócjou, mx ápéom 185 avBpl. 35. "Toüro 9€ mp; tà Ó6uGv aütGv cuugopov Aévo, ob (va Bpdyov Gpiv. Urt6aAeo, dX poo v0 sÓmy mov xai eumd piópov 1() xupit) drepiaraatux. 36. El Sí ct; dogruoveiv. érxl vh mapOfvov. abtoU vop.lust, d&v 3j 6rípaxpoc, xat oUrwc óps(iet vívscOat, 6 0a mou(tw* o0y ápagrave, Yapueico. 37. "Oc 03 Éavnxev dv. 07, xapbía adto9 EOpatoc, uj) Éjpoyy dv-pxv, doualav 58. Eyet mepl voU (tou. Oe)xitua*0€, xal touto x£xpuxev. dv «T, xapó(a aoT00, vrpely và ÉavxoS vapÜévov, xaAoc vou. 88. "Dots xal 6 yag(Cov c)v mapütvov ÉautoU xaAGk motel, xal 6 u3 YapQtov xotiaaov Tote. 39. l'uv Sí9gvat vópup. ig! Caov yoóvov C5, 6 dvhp aót7* Xv 0b xoqnoT, 6 dvhp. a0vz c, ÜauÜtpa doxtv: $ 8. vaq07,, uóvov dv xuplio. 4. Maxapuotépa SÉ dovtv. v. ovo; uelvn, xacà vv 3p vvopony * oxi) B6 xd veUpa. OroU Eyew. 275 20. Unusquisque in qua vocatione vocatus est, in ea permaneat. 21. Servus vocatus es? non sit tibi curs: sed et si potes fieri liber, magis utere. 22. Qui enim in Domino vocatus est servus, libertus est Domini: similiter qui liber vocatus est, servus est Christi. 23. Pretio empti estis, nolite fieri servi hominum. 24. Unusquisque in quo vocatus est, fratres, in hoc permaneat apud Deum. 25. De virginibus autem praeptum Domini non habeo: consilium autem do, tanquam misericordiam consecutus a Domino, ut sim fidelis. 26. Exislimo ergo lioc bonum esse propter instantem necessitatem, quoniam bonum est homini sic esse. 27. Alligatus es uxori? noli qua&rere solutionem. Solutus es ab uxore? noli qu&rere uxorem. 28. Si autem acceperis uxorem, non peccasti. Et si nupseril virgo, non peccavit: tribulationem tamen carnis habebunt liujusmodi. Ego autem vobis parco. 29. Hoc itaque dico, fratres. Tempus breve est: reliquum est, ut et qui babent uxores, tanquam non habentes sint; 30. E! qui flent, tanquam non flentes; et qui gaudent, tanquain non gaudentes; et qui emunt, tanquam non possidentes; 31. Et qui utuntur hoc mundo, tanquam non utantur: praeterit enim figura hujus mundi. 32. Volo autem vos sine sollicitudine esse. Qui sine uxore est, sollicitus est quee Domini sunt, quomodo placeat Deo. 33. Qui autem cum uxore est, sollicitus est quae sunt mundi, quomodo placeat uxori, et divisus est. 34. Et mulier innupta, et virgo, cogitat quee Domíni sunt, ut sit sancta corpore et spiritu. Qua autem nupta est, cogitat quie sunt mundi, quomodo placeat viro. 35. Porro hoc ad utilitatem vestram dico: non ut laqueun vobis injiciam, sed ad id quod honestum est, et quod facul tatem praebeat sine impedimento Dominum obsecrandi. 36. Si quis autem turpem se videri existimat super virgine sua, quod sit superadulta, et ita oportet fieri; quod vult faciat; non peccat, si nubat. 37. Nam qui statuit in corde sug firmus, non habens necessitatem, potestatem autem habens sum voluntatis, et hoc judicavit in corde suo, servare virginem suam: bene facit. 38. Igitur et qui matrimonio jungit virginem suam, bene facit; et qui non jungit, melius facit. 39. Mulier alligata est legi quanto tempore vir ejus vivit: quod si dormierit vir ejus, liberata est: cui vult nubet: tantum in Domino. 40. Bealior autem erit si sic permanserit secundum meum consilium: puto autem quod et ego Spiritum Dei habeam.

276 H'. |. Tlept. 03 v. elo o0U rov olbausv Occ mavtec vvàctv. Éyojev. 4 visi; "quotot, 5$ 5& dyarm olxoSoet., 2. El S£ «16 8oxet elüévas ct, obo yv) xao Ori Yvovat* 3. sl. B£ ctc dyamüi toy Ocóv, obxoc Érveotot oz QUTOU. 4. ITepl 8£ «7 Beet vov slowAo0uvav olBausv 6a obB&v el5w)ov dv xócpup, xal ct ob8elc Ocóx el. 3» elc. 5. Kal v&p sfrep eloiv Aevóp.evot cot else v obpavi elce. £l ym, Gonep elaly Otot moXÀot xal xüptot «oÀAot, c. GA fitv elc 0b 6 majo, dE ob ck mdvra xal Busiq elc aov: xal ec xoptx, 'Incouq Xp, 9U oU rà r&vra. xal furto 9c aUtóU.. 7. AX! ox £v müctv. 4) vvotc: cic Ob T guvetBoti Fix dote xoU el9cÀou ó tlówAo0vtov Za0touctv, xat 5$, cuve(ónate axiv daÜsvi; obca uoXoverat, s. Bpópua 5b fpi o0 maplavnstw x& 0r* oóce yàp ikv g&yoypuev mepiaaedopcev, oüre. Jàv p gapev. óe1poUu.e0a. 9. BAdreve 8À uo e $ tovo(a Ojuv aÜtv npóoxop.ua qévnta« tot, datevéctv. 19. "Ev vd c4 Un «v Égovca vào dv cloelo xataxeiq.evov, o6yi 4j cuve(Onai, aüroU daOtvouc Üvroc volxoSoj.mojoecat elc v5 £a0ieiv cà slbuo0vca; 31. Kal dxoAetzat 6 dc0evayv dv «7 a7 yvctt 6 ddcqx 9v 6v Xptovix dméOavev. 12. Obtoc 53 ápaprdvovtso sl Touc dOe)poue xal TUTTOvttQ aO v tv Guvt(Oóvngtv daÜsvoucav tl Xpigxóv áp.apvüveve* 13. Atótep &l Boa oxavoaA st xbv dócÀgóv uou, o) UJ, gd xpéa sl; xov alive, (va. uj rv dOtÀgov iov axavoaAtco. 8. i. Ox. elyl daó0rpoc; oüx lui dmóctoloq; obyl X ptaxóv "Incoüv xbv xóptov fjv Épaxa; o0 10 Épvov 1.00 Ojueiq doxà. dv xupio; $. El dO ou obx clpl dxóavoAoc, dde Opiv elut 5 vkp aqpayíc [sou t7c &moccoATc Opes doxà £v xuplo. x. 'H 43 &moloy(a voi; dpà dvaxplvoustw abc icxlv. 4. M3) obx Éyopev Üova(av quertiv xal muiv; e. M3, oóx Éyouev dEovalav dOtAgnv vovaixa nepuqetv,. &x xà ol Aourol ds roÀot xai ol. dBe) eot «oU xvplou xal Knlic; e. ^H uve, éy& xat Bapvaóaq oóx £yopav éovolav 13, dpyatectat; 7. 'Tíc acoacedexat DSlou, &pvío mor£; «(c puveuet dgmeAOva xal ix ToU xapmoU aUvoU oUx Écüíti; «íc rowzaivec ro[p.vmv xal x voU yaÀaxcoe t molut oox é£a0(st; EIIICZTOAH IIAYAOY IIPOX KOPINGIOYZ IIPQTH. e. VIII. 1. De iis autem quse idolis sacrificantnr, scimus quia omnes scientiam habemus. Scientia inflat, caritas vero aedificat. 2. SÍ quis autem se exislimat scire aliquid, nondum cognovit quemadmodum oporteat eum scire. 3. Si quis autem diligit Deum, hic cognitus est ab eo. 4. De escis autem quie idolis immolantur, scimus quia nihil est idolum in mundo, et quod nullus est Deus, nisi unus. 5. Nam etsi sunt qui dicantor dii, sive in celo, sive ín terra (uquidem sunt dii multi, et domini multi): 6. Nobis tamen unus Deus, Pater, ex quo omnia, et nos in illum; et unus Dominus Jesus Christus, per quem omnia, et nos per ipsum. 7. Sed non in omnihus est scientia. Quidam autem cum conscientia usque nunc idoli, quasi idolothytum manducant; et conscientia ipsorum, quum sit infirma, polluitur. 8. Esca autem nos non commendat Deo. Neque enim si manducaverimus, abundabimus; neque si non manducaverimus, deficiemus. 9. Videte autem ne forte hzc licentia vestra offendiculum fiat infirmis. 10. Si enim quis viderit eum qui habet scientiam, in idolio recumbentem, nonne conscientia ejus, quum sit infirma, a dificabitur ad manducandum idolothyta? 11. Et peribit infirmus in tua scientia frater, propter quem Christus mortuus est? 12. Sic autem peccantes in fratres, el percutientes conscientiam eorum infirmam, in Christum peccatis. 13. Quapropter si esca scandalizat fratrem meum, non manducabo carnem in zeternum, ne fratÀrem meum scandalizem. IX. 1. Non sum liber? Non sum apostolus? Nonne Christum Jesum Dominum nostrum vidi? Nonne opus meum vos estis in Domino? 3. Et si aliis non snm apostolus, sed tamen vobis sum: nam signaculum apostolatus mei vos estia in Domino. 3. Mea defensio apud eos qui me interrogant, haec est: beta Numquid non habemus potestatem manducandi ét bii? 5. Numquid non habemus potestatem mulierem sororem circumducendi sicut et caeteri apostoli, et fratres Domini, et Cephas? 6. Aut ego solus, et Barnabas, non habemus potestatem hoc operandi? 7. Quis militat suis stipendiis unquam? Quis plantat vineam, ei de fructu ejus non edit? Quis pascit gregem, et de lacte gregis non manducat?

EPISTOLA PAUL! AD CORINTHIOS PRIMA. IX. s. M3 xaxà dv0purrov vaUxa Xa); 3) xal 6 vdpoc raUta oU AéYeU; 9. "Ev yp 1à voy» Mwücfox vérvpartav: O0. gipuoctig Boov dÀoGwra. p3j mtpl vv oov uéXe x 010; 10, 3| V fiic dvo, Aver; 58 fuic ykp Exon, 6c &oekex En Eit 6 áporpuav áporgiiiv, xal 6 dXorv kn! Ui x(ót coU pese y ev. tr, El fpeic ópiv và mvtupacix& daneípagav, TT el fpe, 6v & capxixà Osplowypuev; j2. El d)À.ot «T5 dEouctac 6pov [evé£youctv, o0 [4À.Aov fiic; dJX oüx £jpmosutün cj Houcía taírm, d)Ak mdvtz Grévouev, tva. jo, cv. éyxorodv Opuv 16 ebay yep toU X puoroo. 13. Oóx ol&ate xc ol «à (eph épyalopevor ck ix xU (epoU da0(ouctv; xal ol x Ouciac trol maprBoeuovtee Tip uciae npo cupuueplCovcat; 14. Olxox xal 6 xuptoc Otévalsv voi; v. eóayyéAuov xavovy(£)ounty &x «oU eüavyeAlou GXv16. 'Eyo 58 o06sv éy pnoaponv coUtwv. 00x Éjposya 6b xaUta (va obTux vévotat dv Ppol* xaÀóv ydo uo ud)Aov dolavetv, 3) vo xay vd pou Uva vto xevion. 16. "Ev yàp eóavyeMQopua, oüx davtv uot xaóynpa dvd qdp pot éco, obo ydp pol éotv. Ev u3, süayeAompat. 17. El vàp Éxàv voUro mpáccoc, pao00v. Éjpw* el 5l dxtov, olxovoplav venlactuj.a. 18. Tíc oóv jou daciv 6 1506c; (va ebore duevoc dódmavov Ou» vo són £nov, el; xo p3) xataypricaa9: x; itouc(a (hou dv vip süayyeMo. 19. "EXsó0epoc yàp Qv ix mdvtov TÉotw Üpavtóv i6oóAwca, (va. ouo mÀelovaq xepóriau. 20. Kol évevópnv voi; TouSa(ow & "Ioufatoc, va "[ouJalouc x£p5:,0o* 3I. Toig 0x0 vOp.ov (ic Urb vop.ov, u3, àv a0coc Oro vóp.ov, (va xoUc 0b vópov xipór(s- roi dvópot, óx, &vop.oc, i) &v dvopioc Oso. dX Évvopioc Xpravoo, (va x£pódvo) vou dvop.ouc. 23. "Eyevóyony 10i, Go0tvécw do0evc, (va «ouc dafsv&ig xepbfow* voi, müctw véyova mávta, Üya. máx cac. o3. Tidvra 58 mouD Óik «0. eon (£tov, (va. cvyxocwtovóc Uto TÉvpuat. 94. Ox olóaxe Óxt ol. v aval co£yovrto rüvrec plv sp£youaty, elc 53 Jap 6dvrt co Bpa6etov; oUrux vpéyt (va xata Ad6ntt. 25. IIa, 5à 6 dqwvilopusvoc mávta. Eyxpaceuetatixcivov pàv oov (va. QUapróv axégavoy AdGoct, fijate $à dgnprov. 28. "Es xolvuv obvox; 1p£yo &x oüx dO: Aoc, oU TuxttUu (X ox d£pa Ófotv: $7. àÀX ÜOrwmidlo pou 10 cGpa xal óovAavo vo, wai dÀAot xngbac aUvóe déóxtoc Yévoxuat. —— M —(' —— —— P — À— WM M — —— M Á——— a —— — —— — M M — —————À——— — — — [ -——— ————— — H—————— — —————————————————————n 217 8. Numquid secundum hominem hmc dico? An et lex haec non dicit? 9. Scriptum est enim in lege Moysi: Non alligabis os bovi trituranti. Numquid de bobus cura est Deo? 10. An propter nos utique hoc dicit? Nam propter nos scripta sunt: Quoniam debet in spe, qui arat, arare; et qui triturat, in spe fructus percipiendi. 11. Si nos vobis spiritualia seminavimus, magnum est si nos carnalia vestra metamus? 12. Si alii potestatis vestrae participes sunt, quare non potius nos? Sed non usi sumus hac potestate: sed omnia sustinemus, ne quod offendiculum demus evangelio Christi. 13. Nescitis quoniam qui in sacrario operantur, quz de sacrario sunt edunt; et qui altari deserviunt, cum allari participant? 14. Ita et Dorainus ordinavit iis qui evangelium annuntiant, de evangelio vivere. 15. Ego autem nullo horum usus sum. Non autem scripsi heec ut ita fiant in me: bonum est enim mihi magis mori quam ut gloriatn meam quis evacuet. 16. Nam si evangelizavero, non est mihi gloria: neces. sitas enim mihi incumbit: ve&e enim mihi est, si non evangelizavero. 17. Si enim volens hoc ago, mercedem habeo: si autem invitus, dispensatio mibi credita est. 18. Qui est ergo merces mca? Ul evangelium praedicans, sine sumptu ponam evangelium, ut non abutar potestate mea in evangelio. 19. Nam quum liber essem ex omnibus, omnium me servum feci, ut plures lucrifacerem. 20. Et factus sum Judizis tanquam Judieus, ut Judaeos lucrarer; 21. lis qui sub ege sunt, quasi sub efe essem (quum ipse non essem sub lege), ut eos qui sub lege erant lucriacerem; iis qui sine lege erant, tanquam sine lege essem (quum sine lege Dei non essem, sed in lege essem Christi) ut lucrifacerem eos qui sine lege erant. 22. Factus sum infirmis infirmus, ut infirmos lucrifacerem. Omnibus omnia factus sum, ut omnes facerem salvos. 23. Omnia autem facio propter evangellum, ut particeps ejus efficiar. 24. Nescitis quod ii qui in stadio currunt, oinnes quidem currunt, sed unus accipit bravium? Sic currite ut comprehendatis. 25. Omnis autem qui in agone contendit, ab omnibus se abstinet; et illi quidem ut corruptibilem coronam accipiant, nos aulem incorruptam. 28. Ego igitur sic curro, non quasi in incertum; sic pugno, non quasi aerem verberans: 27. Sed castigo corpus meum et. in servitutem redigo, ne forte quum aljis praedicaverim, ipse reprobus efficiar.

278 r. I. OÀ 60 ykp Gne dyvoriv, dBrAool, 6vx ol mratépec fj4Gv mdvtec Urb t3 vegéÀnv Xcaw xai rdvcsc && cT7,, 0aXdoorc 9urAOov, 9. xxl mdvteg el; cov. Moxóo iv. dGamxloavto 4v «7 vep£An xal iv «Tj 0xAdoc, 3. xal zdvttc 10 ab BpGjua mvtup.atixhv Éparyov. 4. Kol mdvveg t0 aüroó móua TvtuuaTixóv Ürtov: Émwov yàp ix mvtujatuxT. dxolou8oócne mérpa«, jj mérQa 8i Jv 6 Xpwtéc. 6. AAX oüx dv toig TÀs(ocww abtüv voboxnosv Ó Üeóc- xattatoUnoav Yàp dv «7j ipfi. e. TaU:a B vómot jpiv dyeváünsav, el c5 13 elvat. julie àmiüupence xaxov, xa0nc xáxstvot ixc00pmoav. 7. Mx elBuoAd pat v(vscüs, xa0ux vwtq aucov, &orep yéypamcai: "Exdüwev 6 Aaiq quyrtv. xai ntsiv, xal dvíavncav nalTet. s. Ml xopveóayuev, xaBux ttvec aócov imópveucav xal Érecav js fé pa. e(xoot 196tc y uae. 9. Mmi éxmetpdlopev xov Xptocov, xao TtvEQ eUtGy Ere(pacav xai 0ro vov Üotov dmoAovro. 10. MzBà ovróGexs, xaÜux ttveq aóvov éyovyocay xal dÀovto 6x6 toU óo0psucou. H. TaUra 5à mdvia cuTxOX GuvíÓatvov 2xslvot, éypán 5À mphc voutitc(xv fiui, elc obe và cÉA) vüw alevtov xacvtrxev. 12. "Quare 6 Boxów Éaxávat Bierzo p3) mon. 13. IIetpapeoc 0148 o0 xava a6 el u dvOpoymvoc* migxóc 0À 6 Oed, Bc oüx édoet 6pGc metpaatz vat onip & SóvacOür, d)ÀÀ mov/ctt civ t) metpacpO xai cv Éx6acw x09 B0vacÜat Ürtveyxetv. 14. Atónep, dyamrtol jov, geuyext dnb v7 elo o)arpt(ac. 15. Qc pov(jots Xét xolvae Opec 8 ena. 16. To xovíptv tf süloylag 8 süXoyoupev, obj xowwv(a coU alparog toU XpiovoU éct(v; 6 doroc Óv xXóev, oUy1 xotvv(a coU Gogsaroe ToU xuplou Zaxiv; 17. "Ot etc dovoc, v oua ol moXXol. dapev: ol yàp Távtec Ix 02 Évoc dorou uer£yopev. 1s. BAMnect cv "Icox3. xat& adpxa * oby ol £a0(ov«tc tüc Üuclac xotvtovol voU Üuctacnptou slelv; 19. T( oóv; onpl dc slooAo0urov Zevw «t, 3 xc et&oÀov Éccw «t; 20. AAÀX 6x & Odouctw 5k POv, Gmtuovíotz 05ouctv xal o 0cà. o0 0£Àuo 53 uq xotvtovoUc t&v Oatpsovünv y(veaÜat. o0 Buvacüe mováptov xuplou mivetv xai xorfouv Sauxoviuv * 21. o5 Ouva.c0s vpaméene xuptou pue£gttv xal vpa— Tín Oatuovuov, c1. *H zapalnAoUptv 10v xüpiov; u3 loyupórtpot aUzoU icuév; Tdvva uot Éieociv, d)! o) xdvta avi.oíptt. *EIHIZTOAH IIAYAOY IIPOZ KOPINGIOYZ IIPQTH. I'. X. 1. Nolo ením vos ignorare, fratres, quoniam patres nostri omnes sub nube fuerunt, et omnes mare transierunt, 2. Et omnes in Moyse baptizati sunt in nube et in mari; J. Et omnes eamdem escam spiritalem manducaverunt; 4. Et omnes eumdem potum spiritalem biberunt ( bibebant autem de spiritali, consequente eos petra: petra autem erat Christus ). 5. Sed non in pluribus eorum beneplacitum est Deo: nam prostrasti sunt in deserto. 6. Hirc autem in figura facta sunt nostri, ut non simus concupiscentes malorum, sicut et illi concupierunt. 7. Neque idololatrz efficiamini, sicut quidam ex ipsis, quemadmodum scriptum est: Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ladere. 8. Neque fornicemur, sicut quidam ex ipsis fornicati sunt, et ceciderunt una die viginti tria millia. 9. Neque tentemus Christum, sicut quidam eorum tentaverunt; et a serpentibus perierit. 10. Neque murmuraveritis, sicut quidam eorum murmuraverunt, et perierunt ab exterminatore. 11. Hiec autem omnia in figura contingebant illis: scripta sunt autem ad correptionem nostram, in quos fines saeculorum devenerunt. 12. Itaque qui se existimat stare, videat ne cadat. 13. Tentatio vos non apprehendat nisi humana: fidelis autem Deus est, qui non patietur vos tentari supra id quod potestis, sed faciet etiam cum tentatione proventum ut possitis sustinere. 14. Propter quod, carissimi mihi, fugite ab idolorum cultura. f5. Ut prudentibus loquor, vos ipsi judicate quod dico. 16. Calix benedictionis cui benedicimus, nonne commuDicatio sanguinis Christi est? et panis quem frangimos, nonne participatio corporis Domini est? 17. Quoniam unus panis, unum corpus multi sumus, omnes qui de uno pane participamus. 18. Videte Israel secundum carnem: nonne qui edant hostias, participes sunt altaris? 19. Quid ergo? dico quod idolis immolatum sit aliquid? &ut quod idolum sit aliquid? 20. Sed qua immolant gentes, diemoniis Immolant, et non Deo. Nolo autem vos socios fleri deemoniorum: non potestis calicem Domini bibere, et calicem daemoniorum; 21. Non potestis mensze Domini participes eese, et mensae damonioruin. 22. An demulamur Dominum? Numquid fortiores illo sumus? Omnia mihi licent, sed non omnia expediunt.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS PBIMA. XI. ss. IIdvra pot Égaciv, d2Y' o0 avc olxoSojet. 44. Mei; x5 ÉautoU Unre(to d)ÀÀ c6 vou Éx£pov. 95. IIa xo dv pax£)uo moAoópevov doü(ere, uwnoiv dvaxolvovttc 91& v) cuvelongtv 95. ToU xuplou Y&p $; 47, xai ro mÀrpota: abcr. 37. El ci; xaÀsi 6p&c cv draco xal ü£)sce. TropeóecÜai, müv cb mapaviüEuevov Üpitv é&cü(exe, ui mbtv dvaxplvovtec i& mv cuveióstv. *8. "E&kv BÉ cie eÜxn: ToUro tepó0vróv dovt, p3 àc0lgve Dv Exeivov tóv pmvocavta xal ik «hv. auvelno. 29. Xuvitünotw Ob XMéyw oUyl vÀv ÉautoU. d)ÀÀ cv voU Érípou. (va x( yàp 4 DAeuüepla uou xplvevat oro d) cuvtioioeux; so, El àyà ydptry jaetégo, «6 BAaoonuoüpat Onip ob Ey& tog apio; si. Else oóv doO(exe elve. mívexe e(xe. tt movie, advcva £g Oocav OsoU mouit. 33. 'Ampóoxonot v(veüe xai 'IouSalou xai " EJAnatv xat t7j bxXo(a coU OsoU 33. Kao xàyo mdvra müoty dpéaxio, ju) Urso x9 luavroU cuu.qgopov dJÀ& «b tiov moXAQv, tva. cwDüiotw. IA'. 1. Miunta( uou (veas, xao xdv Xpurvoo. 3. "Exawé) 5d 6p, deigol, Üvt mdvva. ou u£j.vnaOs, xol xa8be rapíóuxa piv cá vapaóoc&t 400 xac£qste. 3. Oh 5 plc siBévat, Üci maviio dvüpic $4 xeQ2 6 Xptovó Potty, x£QaÀ3) Ob quvatxoo 6 dvo, x£9u)3, 5$ oU XpiwroU Ó toc. «. Id dvàp mpossuyduavoc 3| mpogntióem xavk x£9u7« Éycw xavatyóvst 77v xtpaÀ^v aóroU. 5. Dlàca 5€ vuv) mpoctuyopvm 7, Tpo"rtuoUca dxavaxalómte tj xtguÀS| xataicgÜvet Tv xsgadv £aute- Ev ydo dovtv xal t9 abcó «T iEupnu£vi. e. El ykp ob xataxalómtevat yov, xitpdato- ei &à aley pov ovauxl vo xelpaotat 3) fupitoOat, xacaxaAurttéaÓQ. 7. "Avho uiv qàp ox ópsÜ.t xavaxalirertaünt ch x£paTv, slxàv xal óóza 0500 Grapguv * $ uv? 8à ota dv6px day. 8. O0 yáp &rvtv dvo ix quvauxéc, dX vuv? it dvBode P xxi kp oóx éxrícón dvàp Duk vv vuvaixa, à) vuv) 51& «bv av8pa. 10. Aik coUro ÓgsÜt dj yov) douciav Dyetv ir ^c x£QaATc 0tà touc dyyÉXouc. u.. ID3y oóce dvo yop qova xq obxt vuv?) ywplc dvÓpix iv xuplo: t2. Óorep yàp 5$ yov) dx coU dvBpóc, oUvux, xai 6 dvlp Bk cz vuvaixéc, 1k Ob avra ix o0 ÜtoU. 13. "Yusig aütot xpívare* mofmov icrlv quvatxa dxxTaxdAumtov mtpoctU;to]a: tio Os; 279 23. Omnia mihi licent, sed non omnía sedificant. 24. Nemo quod suum est quaerat, sed quod alterius. 25. Omne quod in macello venit manducate, nihil interrogantes propter conscientiam. 26. Domini est terra, et plenitudo ejus. 27. Si quis vocat vos infidelium, et vultia ire, omne quod vobis apponitur manducate, nihil interrogantes propter conscientiam. 38. Si quis autem dixerit: Hoc immolatum est idolis: nolite manducare propter illum qui indicavit, et propter conscientiam: 29. Conscientiam autem dico non tuam, sed alterius. Ut quid enim libertas mea judicatur ab aliena conscientia? 30. Si ego cum gratia participo, quid blasphemor pro eo quod gratias ago? 31. Sive ergo manducatis, sive bibitis, sive àliud quid facitis, omnia in gloriam Dei facite. 32. Sine offensione estote Judimis et gentibus et ecclesise Dei: 33. Sicut et ego per omuia omnibus placeo, non querens quod mihi utile est, sed quod multis, ut salvi fiant. XI. 1. Imitatores mei estote, sicut et ego Christi. 2. Laudo autem vos, fratres, quod per omnia mei memores estis; et sicut tradidi vobis, praecepta mea tenetis. 3. Volo autem vos scire quod omnis viri caput, Christus esl: caput autem mulieris, vir: caput vero Christi, Deus. 4. Omnis vir orans aut prophetans velato capite, deturpat caput suum. 5. Omnis autem mulier orans aut prophetans non velato capite, deturpat caput suum, unum enim est ac si decalvetur. 6. Nam si non velatur mulier, tondeatur. Si vero turpe est mulieri tonderi aut decalvarl, velet caput suum. 7. Vir quidem non debet velare caput suum: quoniam imago et gloria Dei est, mulier autem gloria viri est. 8. Non enim vir ex mullere est, sed mulier ex viro. 9. Etenim non est creatus vir propter mulierem, sed mulier propter virum. 10. Ideo debet mulier potestatem habere supra caput propter angelos. 11. Verumtamen neque vir sine muliere, neque mulier sine viro in Domino. 12. Nam sicut mulier de viro, ita et vir per mulierem: omnía autem ex Deo. 13. Vos ipsi judicate: decet mulierem non velalam orare Deum?

280 4.. 000€ abc) 5j goat; 8ibdoxe Opatc, Srt dvhp iiv &xv xou, dxtula adco dotiv, I5. Yuv3 9b Z&v xou&, Gota aoc £aclv; xc f xópm dvt xepiboAatou abt, 8£8otat, 10. El 6$ v1; 8oxet oiovetxoc tlvat, $ufic TotxUtnY cuv Oeuxv. oUx. ÜPyousv, o082 al ExxXnotat xoU OcoU. 17. oco 98 mapoyy£XI, ox éxatviov xt ox. elc to xo:iogov GÀJ' elo vo $ocov cuvípy cafe. is. IIpóxcov uv Y&p auvepyoptvov opiov dv boxmcix àxoUw dicpara Év Üpiv ündpyew, xal u£poc t TGEUO. 19. Act vào xal alpécet; etvat, lvo. xai of Bóxipot Qxvepot vévoyvvat dv Ouiv. 30. Xuvtpyoutvov oUv Üui)v Érl vo aüro oix Éacw XuptaxOv OEUvOV QAYEly " 31. Éxxctoq yàp TO lotov betrvov. mpolauavet éml «() Qayetv, xat óc 5v mew&, Bc 03 peDuer. 33. M3; q&p olxiac oóx Éjtce elc «o £c0lew xai mív£tv; 7 Vzc DoOotaq x00 ÜsoU xatagpoveize, xal xacrtdjUvETE TOUQ [i| Égovrag; ci elm Üpiv; émawo v4Xc 5 8v touto) oox Erat). 23. 'Eyo Y&p mapéAatov dró toU xuplou Ó xal rrap£2oxa ouiv, Ort 6 xüptoc "Insoüc dv 7j vuxcl mapsB(óovo É)aÓtv &orov 31. xal eg apu v'ou« ÉxAaoev xal eixev* Ad6ete, QYete* T0010 qiou dotiv xÓ cüaa. r0 Ónip Ojuv xÀo(.evov * xoUro Totsite elc cv £ujv dvduvroty. 25. Éleaórox xat v0 mot/ptov u.e£xà có. Oevrvroat, A£ycv* "ToUro t0 moTüptov jj xat Bu6rxr, éeviv. év tà) du&) aliai: voro motelte, 6odxic £v mívoe, elc «àv £us» Gvauvraty. 36. "Ocaxi 4&p ikv £o0tnes rov dpxov xoUrov xal xo ntfpouv Tvne, xov Üavacov «oU xuptou xavavyéAEce &/pt« o0 £A0n. 37. "(ore &, &v da, xóv dptov voUtov 7| m(vr, xà zor/jptov 100 xupiou dvatiux, Évoyoc lavat voU cogaatoe xal ro9 alua roe ToU xupiovu. 28. Aoxuuatétu Ob Éautóv dvÜpuymoc, xat oUtox, éx ToU doptou £cÓi£vw xai ix coU. roTnplou vwérw* 29. 'O x&ào £c0lov. xal rivo &valbie xpiga Éauto £oO(ec xal nlvet, u3) Guaxplvovv to aopia ToU xuplov. 30. AiX toUvo £v üutv Tro)Àol &cÜcveic xal ddpootot xaX xotuuvvat Ixavot. 31, Et 83 éaurouc Gtexpivonev, oUx áv. ixpivdis0a 32. xptwóusvot O$ mo voU xup(ou maiótuóue0a, fva u3j Güv x xocu ToUTU xataxoiÜutv. 33. "uoce, i56 gol uou, duvepyopkevot el xà oayetv GXfjAouc Ex8£; eats. 24. El cic mew, dv oto. o8, ya p) elo xptua auvípyraüs. «à 8B Aotrà ix; àv £.0o) Brera toga, ID'. t. TIept 82 zv. mveupattxoy o0 0) Ojo dvosiv, & 3e ^t. EIUIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ KOPINGIOYZ IIPOQTH. IB'. 14. Nec ipsa natura docet vos quod vir quidem si comam nutriat, ignominia est illi: 15. Mulier vero si comam nutriat, gloria est illi: quoniam capilli pro velamine ei dati sunt? 16. Si quis autem videtur contentiosus esse: nos talem consuetudinem non habemus, neque ecclesia Dei. 17. Hoc autem preecipio; non laudans quod non in melius, sed ín deterius convenitis. 18. Primum quidem convenientibus vobis in ecclesiam, audio scissuras esse inter vos, et ex parte credo. 19. Nam oportet et hiereses esse, ut et qui probati sunt, manifesti fiant in vobis. 20. Convenientibus ergo vobis in unum, jam non est dominicam cenam manducare. 21. Unusquisque enim suam conam przsumit ad manducandum. Et alius quidem esurit; alius autem ebrius est. 22. Numquid domos non habetis ad manducandum et bibendum? aut ecclesiam Dei contemnitis, et confunditis eos qui non habent? Quid dicam vobis? Laudo vos? in hoc non laudo. 23. Ego enim accepi a Domino quod et tradidi vobis, quoniam Dominus Jesus in qua nocte tradebatur, accepit panem, 24. Et gratias agens fregit, et dixit: Accipite et manducate: hoc est corpu& meum, quod pro vobis tradetur: hoc facite in meam commemorationem. 25. Similiter et calicem, postquam camnavit, dicens: Hic calix novum testamentum est in meo sanguine: hoc facite quotiescumque bibetis, in meam commemorationem. 26. Quotiescumque enim manducabitis panem hunc et calicem bibetis, mortem Domini annuptiabitis donec veniat. 27. Itaque quicumque manducaverit panem hunc, vel biberit calicem Domini indigne, reus erit corporis et sanguinis Domini. 28. Probet autem se ipsum homo; ef sic de pane illo edat, et de calice bibat. 29. Qui enim manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit: non dijudicans corpus Domini. 30. Ideo inter vos multi infirmi et imbecilles, et dormiunt multi. 31. Quod si nosmet ipsos dijudicaremus, non utique judicaremur. 32. Dum judicamur autem, a Domino corripimur, ut non cum hoc mundo damnemur. 33. Itaque, fratres rei, quum convenitis ad manducandum, invicem exspectate, 34. Si quis esurit, domi manducet, ut non in judicium conveniatie. Caetera autem, quum venero, disponani. XII. |. De spiritualibus autem, nolo vos ignorare, fralres.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS PRIMA. XII. 3. OlBare 6r 8re ÉOvm Tre, moie xà alDoa «à d'uva. d; àv Jjyeo0e dxavop. evo. 3. ÀÁó vp, Óutv, Ox obdelc dv. mveupart Oeo0 ÀaAb)v Aévet dvaOsu.a " [naoU, xat ooóelo OUvavat elmetv: Koptoc "IncoUc, el (3, dv tveópacr &ylo. 4. Atatpége ÓÀ. yapisgdtov. elo(v, xà Bà abro TyEUAA 5. xal Duipécen Dxxoviv. elolv, 6 53 abri xiptos 6. xal Outpéoti; ivspynudcwv ela(v, 6 5à abc Orb, 6 dvepyyv và xdvra dv müow. 7. '"Ex&cvw 5à S(jorat & qavépuci; voU rvsU[.a oo ooo to Guj.pépov. 8. "Qu uy qàp Dk co. mveUp.acroo BOotat Aóvoc co(ac, dJXu Bà Àoyoc vvogtox xatk v aüró mveüpa, 9. Écépo m(otic dv si. aotip mveópatmi, Guo. qaplcuaca lajgdcov dv t0 Évl mveUpactt, fo. d)À-o dvépyrpa Suvapenv, d) mpogntela, dX.» Bidxpiou, xveuuatov, Évípo évr, 3)«acó)v, d) Bupumveta. YÀG av: 11. tauca 0À mdvra. dvepyei 10 Év xai co abxb TtvaU(a, Gtaipoüv Éxdavto xaÜo BouAevat. 12. Kaüdrep q&p 10 cp Év. doxtv xal i£ Dy To)Àd, mdvva Bb xà pi£A toU acop.atoo xo). Óvrx Év laxtv cou, oboe xal 6 Xptecóc 13. xal yo. dv. Él. mveupatt fric mdvrec elc v aua EGamclotmuev, ele "Ioubatot ette " EJAnvec, efce GoUÀot slve ZAaU0pot, xal mtdvtec eic 8v mveup.x ZmoxicOnuev. 4. Kai yàp có cüpa oüx Zac Év ufo; 222& To)Àd. 15. "Ev e!zy, 6 xoóc "Oct oüx elpl ye(p, oóx elg ix toU GOpuatoc, oÀ ftapk voUto oUx Écrw ix toU Gu— paoc; 16. Kal d&v eim xo o0 "Oxt o)x elpl óc, oUX slg éx v0U ccyAa To,, o0 mapk voUro oOx Écttw ix 100 coUa t0; 17. El &Aoy «b cipia Ógfa qóe, 00 f) &xosj; el Gov áxo, x90 f$ ócypnou; 18. vüv ài 6 Ococ £ücxo «X ui, Év Éxaaxov abtov £v tà coat xaox; 106A mtv. 19. El 6à 3v cx ndvxa fv udo, oU x5 ca; 20. vuv 88 o)ÀÀ plv uf), £v 86 aia, 31, 00 Bóvacat 83 6 ógOa qe atmeiv 1T yeipl: Xosíav cou oóx Pyw, 3| xd). fj xepad, vol moc(v: Xplav ópv 00x Éyto. 32. 'AJÀk moXp p&)ov tk BoxoUvra quf)v coU capa. toc daüsvéattoa Ündpyew dvayxaia dott, 33, xal &. Goxoüpsv drtpóvepa. elvat. [£m vo aop.atoc, toUtotc ijv msptogotépav meprcüUeguev, xal cà doyfjuova fpi cócynpogovry repiaorfoav Lise s». tà Bb soc Xuova fuv o) ypt(av Dye. 0 6 Ocbc cuvexépaatv xb clp.a, TO ÜovepoUvtt mepiaaotépav Bouc tip, 281 2. Scitis quoniam quum gentes essetis, ad sünulacra muta prout ducebamini euntes. 3. Ideo notum vobis facio quod nemo in Spiritu Dei Ioquens, dicit anathema Jesu. Et nemo potest dicere, Dominus Jesus, nisi in Spiritu sancto. 4. Divisiones vero gratiarum sunt: idem autem Spiritus; 5. Et divisiones ministrationum sunt: idem autem Dominus; 6. Et divisiones operationum sunt: idem vero Deus qui operatur omnia in omnibus. 7. Unicuique autem datur manifestatio Spiritus ad utilitatem. 8. Alii quidem per Spiritum datur sermo sapientize; alii aulem sermo scientie secundum eumdem Spiritum; 9. Alteri fides in eodem Spiritu; alii gratia sanitatum in uno Spiritu; 10. Alii operatio virtutum, alii prophetia, alii discretio spirituum, alii genera linguarum, alii interpretatio sermonum. 11. Hac autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult. 12. Sicut enim corpus unum est, et membra habet multa, omnia autem membra corporis quum sint multa, unum tamen corpus sunt: ita et Christus. 13. Etenim in uno Spiritu omnes nos in unnm corpus baptizati sumus, sive Judei sive gentiles, sive servi sive liberi; et omnea in uno Spiritu polati sumus. 14. Nam et corpus non est unum membrum, sed multa. 15. Si dixerit pes: Quoniam non sum manus, non sum de corpore: num ideo non est de corpore? 16. Et si dixerit auris: Quoniam non sum oculus, non sum de corpore: num ideo non est de corpore? 17. Si totum corpus oculus, ubi auditus? Si totum auditus, ubi odoratus? 18. Nunc autem posuit Deus membra, unumquodque eorum ín corpore sicut voluit. 19. Quod si essent omnia unum membrum, ubi cor. pus? 20. Nunc autem multa quidem membra: unum autem corpus. 21. Non potest autem oculus dicere manui: Opera tua non indigeo; aut iterum pedibus caput: Non estis mihi necessarii. 22. Sed multo magis qui videntur membra corporis infirmiora esse, necessariora sunt, 23. Et quai putamus ignobiliora membra esse corporis, his honorem abundantiorem circumdamus; et qui inhonesta sunt nostra, abundantiorem honestatem habent. 24. Honesta autem nostra nullius egent: sed Deus temperavit corpus, ei cui deerat abundantiorem tribuendo honorem,

282 36. (va 13, 7] oy (ouo iv ci) abpami, d x5 abxo ónip di)Aev pepusvoyoty t& u£An. 25. Kal el ct dog ec Év dx, cu racqec xavra ck £X eite Botatevat Ev. u£Xoc, cuy4aioet mávia. c péAn. 17. "Yygui, 0f dove. opa. Xpuavoü xat uf) ix uéÀouc. 28, Kal obo [iiv £ütro 6 0coc £v tj boxmola mporcov &roctóAou;, Btütepow mpowritae, 1plvov Oi2aaxdAouc, Érevva. Buvd pee, ela 4aplaj.ato. lauazov, ivcpets, xuÓspvijaEts, Yévr, yAoocóv, Épumvtlas yÀwaaov. 49. M3, ndviec doc t0)ot; uj mavreo mota; uo) vivre OuaoxaAot; EIITIZTOAH IIAYAOY IIPOZ KOPINGIOYZ IIPQTH. II". 25. ut nonsit schisma in corpore, sed idipsum pro invicem sollicita sint membra. 26. Et si quid patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra; sive gloriatur unum memfbrum, congaudent omnia membra. 27. Vos autem estis corpus Christi, et membra de membro. 28. Et quosdam quidem posuit Deus in ecclesia primum ' apostolos, secundo prophefas, tertio doctores, deinde virtutes, exinde gratias curationum, opitulationes, gwbernationes, genera linguarum, interpretationes sermonum. 29. Numquid omnes apostoli? numquid omnes prophetze? numquid omnes doctores? 30. M3, xdvre o. Duvapic; p3) ndvte 7aplapara! 3o. Numquid omnes virtutes? numquid omnes gratiam Éyoucty laud Tov; u)) mavsec )ooaai AaÀoUnw; uj, Távtsc OteppArveUovctv; 31. ZwAÀoUre 5$ và qaploparra. v& xpt(vtovas xal ir xaO Grep6oX),v 690v piv Ogxvupat. IT". 1. "EXv «aq 4)«0aotc tiov Gvüpirmtov ÀAaÀG xal vOv dq£Av, &yárery 0À p Ep, vépova yaàxoc Vyov 1 xóp.6xAov dÀaAatov. 3. Káv. Éyo npogntt(íav xai ei0O tà puctáoux Tdvra xal m&cav cÀv qvooiv, x&v Égo n&cav cy m(cvw óioxe Op ustocavat, dye 06 i3) Éyo, o00év elit. " Kàv oou Távra và órdpyovia j.ou, xàv mapao «o cid pou lva xavOcswpat, dyxrwv 5b u3) Éyc, o082v pe) oüpaat. 4. 'H ddr uaxpoüujei, ypnaceuerav f, dy o0 Aot, o0 TtQTtepeUETat, o0 guctouUtat, 5. oUx day movet, oo Exret và ÉautT;, o0 rapoLove781, ob Aoyl,evat 10 xaxóv, e. o0 yaloev inl v7, dóuia, cuvyalpet 8b 7] dÀnOcta: 7. mdvta OtTÉy&t, mdvra mioteUEt, Tdvra. Emile, Tyco orou£vet, s. 'H dyámw oüBÉmovs &xnímtev lc npogntsini xatapyn0ccovvat, exe. yAGacat Traucoveat, eire vvàaw xarapynoecat. 9. 'Ex uépouc vko ytvocxoptv xal ix. ufpouc TpoQr teUogEV* L0. rav 5à É «5 xÉAstov, xavapymtüorvat c0 dx [k£pouc. rr. "Ove Juenv vimos, dAxouv Gi, vrtoc, Égpóvouv & vijmtoc, dAoyi,ojnv Gi viymtoc Urs B6 Yévova dvfjo, xavioynxa 1X 100 vorlou. 12. BAéroutv dort àv. oórpou. dv. alvypami, core | à) mpócwrov poc mpócermov: dpxt ywaoxo ex uépouc, adve 03 Ertyrvoconat xaBex, xol éxeyvoÜnv. 13. Nuv( 0À. uévet mlot, Aic, áyamm, t& vola vaUca: ustttov 5à todtov $j dyaTm. habent curationum? numquid omnes linguis loquuntur? numquid omnes interpretantur? 3l. JEmulamini autem charismata meliora. Et adhuc excellentiorem viam vobis demonstro. XIII. 1. Si linguis hominum loquar et angelorum, caritatem autem non habeam, factus sum velut aes sonans, aut cym' balum tinniens. | 2. Et si habuero prophetiam, et noverim mysteria omnía et omnem scientiam; et si habuero omnem fidem ita ut montes transferam, caritatem autem non habuero, nihil sum. 3. Et si distribuero in cibos pauperum omnes facultates meas, et si tradiderocorpus meum ita ut ardeam, caritatem autem non habuero, nihil mihi prodest. 4. Caritas patiens est, benigna est: caritas non smalatur, non agit perperam, non inflatur, 5. Non est ambitiosa, non quaerit quae sua sunt, non. Irritatur, non cogitat malum, 6. Non gaudet super iniquitate, congaudet autem veritati: 7. Omnia suffert, omnia credit, omnia sperat, omnia! gustinet. 8. Caritas numquam excidit: sive prophetiae evacuabuntur, sive lingua cessabunt, sive scientia destruetur. 9. Ex parte enim cognoscimus, et ex parte prophetamus. 10. Quum autem venerit quod perfectum est, evacuabi:. tur quod ex parte est. 11. Quum essem parvulus, loquebar ut parvulus, sapiebam ut parvulus, cogitabam ut parvulus. Quando autem factus sum vir, evacuavi quae erant parvuli. 12. Videmus nunc per speculum in atnigmate: tunc autem facie ad faciem. Nunc cognosco ex parte: tunc autem | Cognoscam sicut et cognitus sum. 13. Nunc autem manent fides, spes, caritas, tria haec: major autem borum est caritas.

EPISTOLA PAUL! AD COBINTHIOS PBIMA. XIV. IA'. Y. Awoxets cv d'ydrenv, (nAoUte à tk mvsupatixd, p8)Àov 8& lva. mpopzreunt. 3. 'O v&p Aa Qv 1X0, o0x dvüpurrot; AaÀet dJÀ T üt: oüÓsi, yàp dxoutt, mvtupuatt 5À aisi uucpta 3. 6 6E mpogrttunv dvOpomot AaArt olxoOoj],v xal mapáxinctv xai ra pap.o0íav. 4... 'O AaXàv X301, Énutxóv olxoSop.st 6 58 mpogn«£00 Éxxno(av OsoU olxoSout. 5. Ou 8s nd&vrac pic Aa)utv yAoocat;, i. Xov 6d mpognteUttv. uueilov Yào 6. mpogntóuv 1| 6 Xov q)«0acat, exxóc el u3) Bupumveon, iva. $) ExxAnola olxoóoj.?v Àa67. e. NUv 0£, dBt)gol, à&v £X0c mpóc opc yAoocat ÀAaÀow, ti Op cxpeYjao, é£xv. ud ópiv Aaa,?) dv &roxaA pet 7| £v voti 0 3v mpognteia 7| év 500a; 7. "Ouex, *& dijo ouv)v Bióvra, elre abo ele xiüoa, dàv BtacvoX3v voto gUOYYow; ui) 60, OX YvuoO ceca vb aüAoóusvoy 3| «0 xiQapióp.evov; 8. Kai y&p dàv d9nov gov) odYmtyt B, tl; mapaax£udcscat elc TrÓAsu.ov; 9. Obcox xal pei, 0k. «7i; yo oorc dv. v3 s0onpov Aóvov Boite, mé Yvoc0/otrat x0 AooUpevov; £asoÜe yàp elc dépa AaAoUvttc. 10. TosaUra, el «Uyot, yévm quvüw eloclv iv 1G xógyao, xal oU0Ày Goovóv écttw. HI. "Ev oSv. ji, eli c3,» 80vautv 175 quv?ic, Écopat c0 AaxAouvct Bap6apoc xai 6 AaÀow édol Bap6a12. Obrux xalópeic, ere GrAwtal deve mveuudtov, xpb« vv olxoBouv c7 ÉoxXmelac Cnxetcre Yva. mepioG£UT|tt. 13. Ato 6 ÀaXOv qoo mpoctuy£c0w lva SuppavEUT. H. "Ekv ykp mpostógopm yÀoo07, vb mvtüpd pou npoctigerat 6 86 voUc ou dxapmóc iatw. i5. Té o9v daxiv; mpocsoLouat TÓ) TVEUJAR Tt, Ttpogeüfouat xal 7G vot: aÀo tà mvtUj.att, ao x«l và vol. 18. "Enel dv. eb oy7.c mvcUuatt, $ dva mmpüv tbv cóTtov toU lOuócou TG ipei vo did,v érl 7, oj sug apiaxía; &mei33) cl Aévew oóx olóev: U. cU uiv (kp xaAG cügapioet,, d)Y 6 Éxepoc oux. olxoSou.etrat. i&. Eóyapiotà vi 0i [aou, Óxt xav Ojuv yXoa27, ÀaÀoy 19. dÀÀÀ dv éxxAnia 00 mévve Aóyouc TG) vot jkou AaXMQoat (va. xal dY)Àouc xatv,00, 7| juplouc Aovouc iv v)oxo0. 20. "'AósAgol, p taib(a v(vecOe. cti gpsotv, dÀÀÀ v5 xaxía vnrtdtece, vai; G£ opeciv véAetot vrivecOs. 21. "Ev. cà vóptp. Yéyparttat 85i Ev íctpoyXoacotc 288 XIV. 1. Sectamini caritatem, semulamini spiritalia: magis autem ut prophetetis. 2. Qui enim loquitur lingua, non bominibus loquitur, sed Deo. nemo enim audit, spiritu autem loquitur mysteria. 3. Nam qui prophetat, bominibus loquitur ad edíficationem et exhortationem et consolationem. 4. Qui loquitur lingua, semet ipsum seedificat: qui autem proplietat, ecclesiam Dei cedificat. 5. Volo autem omnes vos loqui linguis: magis autem prophetare. Nam major est qui prophetat quam qui loquitur linguis: nisi forte interpretetur, ut ecclesia &dificationem accipiat. 6. Nunc autem, fratres, si venero ad vos linguis loquens, quid vobis prodero, nisi vobis loquar aut in revela. tione, aut in scientia, aut in prophetia, aut in doctrina? 7. Tamen quee sine anima sunt vocem dantia, sive tibia, sive cithara, nisi distinctionem sonituum dederint, quo: modo scietur id quod canitur, aut quod citharizatur? 8. Etenim si incertam vocem det tuba, quis parabit se ad bellum? 9. Ita et vos per linguam nisi manifestum sermonem dederitis, quomodo scietur id quod dicitur? eritis enim in aera loquentes. 10. Tam multa, ut puta, genera linguarum sunt in hoc mundo; et nihil sine voce est. 11. Si ergo nesciero virtutem vocis, ero ei cui loquor barbarus; et qui loquitur, mihi barbarus: 12. Sic et vos, quoniam temulatores estis spirituum, ad eedificationem ecclesize quierite ut abundetis. 13. Et ideo qui loquitur lingua, oret ut interpretetur. 14. Nam sí orem lingua, spiritus meus orat, mens autem mea sine fructu est. 15. Quid ergo est? Orabo spiritu, orabo et mente; psallam spiritu, psallam et mente. 16. Ceterum si benedixeris spiritu, qui supplet locum idiotze, quomodo dicet: Amen; super tuam benedictionem, quoniam quid dicas nescit? 17. Nam tu quidem bene gratias agis: sed alter non sedificatur. (8. Gratias ago Deo meo quod omnium vestrum lingua loquor. 19. Sed in ecclesia volo quinque verba sensu meo loqui, ut et alios instruam, quam decem millia verborum in lingua. 20. Fratres, nolite pueri effici sensibus, sed malitia parvuli estote: sensibus aulem perfecti estote. 21. In lege scriptum est: Quoniam in alils linguis. ei l

284 xal év qsüsmw. Écépo; Aalen tQ Aa Toótp, xal o8 obrte elaaxoucovral uou, AÉvet xopuo.. *2. "Diaxe. al 3949000 elc anpsetov clotv o tolo tcvtóoucty d)À& coto dx(acou, $j 04 mpoyttia oU. tol dr(atot, dÀÀX cot, Tta tEUOUGIY. 23. "E&v ouv cuvéA60r $, ixXncla OX éxl «5 abro xal rdvcso 1Ao0aat AaAiow, slaéADwatw 0$ lBubra 3) dmiwot, oóx dpoUaw Ort palveaOr; 34. 'Eàv Oà mdvttQ mpogrttouctw, tlo£)0r OÉ cw dxioxoc 3| uoce, Oy trat 0x0 mdvtov, dvaxplveva bro rdvtuv, 35. tk xpumtk «4T xapó(a, aüto0 qQavtpk viveratxai oÜrux meaov érl mpocwrov mpoaxuv/ott v Oso, drayé)uv Boi Ovrwx 6 Otoq £v óyiv laxiv. 26. '( odv dcx(v, dótAgol; Gxav auvépg ate, Éxaacoc Upv daqov Fyri, Ding Éyev, droxdóvi Py, 1^&oaay Éyet,. Épenvelav Éget- cavea poc olxoSouav qiwícOo. $7. Ele y)ocr, c AaÀti, xavà 9uo. 3) v mAeiotov vp£tc, xal dvk j£poc, xal ei Ouppmveuéro28. iv Ó£ ui 3 Duppmvevt fc, acyato £y boomala, Éaux() € Aaisivo xal xà 06o. 29. IIpogzvac 5b 80o 3) tpeic Aa)asltuaav, xal ol dAÀot Btaxpuwéttocav: 30. ikv d2Oup dtoxaÀug07, xav, 6 picos sc1410. 31. AuvacÓs ykp ndvra xa0' Eva mpopnttuetv, (va müvtec uavOavoaty Xai T vtec Ta paxaAvrat. 33. Kal vvtóp.ata moogrrüv mpoprtat; ÓroracctTat* 33. o0 ydo iavw dxaraccaciac 6 Osoc dX elofvrs, (x, dy daa cai, boomslau vv áyvíev 56daxo. 34. Al vuvatxec dv vato boomalai auyatvecav: ob qXp imipémtra: aütai, Aa)eiv d))à Urordcotaün:, xaÜox xai 6 vopioc Aévet. 35. E( «x 8À priv 0D oum, iv olus tobc (B(ouc dvBpac érepurravugay* alaypàv váp écrwv vovatxi 2aAetv 2v boo sala. 36. ^H &e' ópiov 6 Aoc toU toU dbz Orv, 3 alc bpj.B u.ovouc xavávtnotv; 37. El xw 5oxei rpoyiietc elvat 7| xtveup.actixóc, éntqutogxézo & vodqu Guiv, 8xt xuplou eialv évroAat. 38. El £ ctc diyvost, &vositac. 39. "Dios, dBsAgo(, (nAoUte Tó mpogrteUstv, xal vo AaAelv q)uoscatg u3 xeAUEtE: 40. ávra. 05 eócy mpóvoxs xal xata v&bw vtvío0o. IÉ'. I. F'vopí(tto 6b 6uiv, d5eAgol, 16 ebavyéAtov Ó eonyyeuoápny ópiv, Ó xol mapeAdÓste, dv À xal ÉcvíXütE, 2. &' ob xal cu[ea0r, viv. Aóyto sin pieta dium piv el xavéysve, Excmo el po) elxTj émateucae. EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ KOPINeIOYEZ IIPQTH. IE'. biis aliis loquar populo huic; et nec sic exaudient me, dicit Dominus. 22. Itaque lingus in signum sunt non fidelibus, sed infi delibus: prophelize autem non infidelibus, sed fidelibus. 23. Si ergo conveniat universa ecclesia in unum, et omnes linguis loquantur, intrent autem idiotz, aut. infideles, nonne dicent quod insanitis? 24. Siautem omnes prophetent, intret autem quis infidelis vel idiota, convincitur ab omnibus, dijudicatur ab omnibus; 25. Occulta cordis ejus manifesta fiunt; et ita cadens in faciem adorabit Deum, pronuntians quod vere Deus in vobis sit. 26. Quid ergo est, fratres? qunm convenitis, unusquisque vestrum psalmum habet, doctrinam habet, apocalyp&im habet, linguam habet, interpretationem habet: omnia ad aedificationem fiant, 27. Sive lingua quis loquitur, secundum duos, aut ut multum tres, et per partes; et unus interpretetur. 28. Si autem non fuerit interpres, taceat in ecclesia: sibi autem loquatur et Deo. 29. Prophet? autem duo aut tres dicant, et caeteri dijudicent. 30. Quod si alii revelatum fuerit sedenti, prior taceat. 31. Potestis enim omnes per singulos prophetare; ut omnes discant, et omnes exhortentur; 32. Et spiritus prophetarum prophetis subjecti sunt. 33. Non enim est dissensionis Deus, sed pacis; sicut et in omnibus ecclesiis sanctorum doceo. 34. Mulieres in ecclesiis taceant: non enim permittitur eis loqui sed subditas esse, sicut et lex dicit. 35. Si quid autem volunt discere, domi viros suos interrogent. Turpe est enim mulieri loqui in ecclesia. 36. An a vobis verbum Dei processit? aut in vos solos pervenit? 37. Si quis videtur propheta esse, aut spiritualis, coguoscat quie scribo vobis quia Domini sunt mandata. 38. St quis autem ignorat, ignorabitur. 39. Itaque, fratres, &mulamini prophetare: et loqui linguis nolite prohibere. 40. Omnia autem honeste et secundum ordinem fiant. XV. 1. Notum autem vobis facio, fratres, evangelium quod predicavi vobis, quod et accepistis, in quo et statis, 2. Per quod et salvamini, qua ralione priedicaverim vobis, si tenetis, nisi frustra credidístis.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS PRIMA. XV. 3. IIap£&oxa yàp 6uiv £v nporvot; Ó xal mapéAa6ov, Ücx Xptavóc dríüavev oni vGv ápaptudv fiiv xac *àc Yp1Qds, 4. xol Órt 1v, xal 6v àv toca «7j 1pltr fi£pa xxtk và, Yypagds, &. xal Órt dor, Kv, sica «oic ÉvOexa. e. "Exevca. 905 étdvo) revvaxoaíot, dótgoi, dpdma£, d£ Ov ol rslovtc uévouatv Éux doct, vwicÓb éxoi- | ux ncav. 7. "Entita. $9, 'Iaxo6o, eta. toic drrootoAoQ. 8. "Ec,46x0v 06 rávruv óartepel và) éxvpipuactt g67 xduol. 9. 'Eyó yap elpa 6 £y vavoc r&v drxoatóAuv, É oox elut Íxavoc xaAeiotat d móaroAo;, Ótóvi dB(ota cv ixxÀnc(av cou 0toUI0. y&pttt à OcoU elpl elu, xal 4 dpt aócoU el ipÀ o0 xvi) éyeví m, à) mepiaaótepov aótü)v mávtty ixox(aca, oüx yo 5à d))à f$ ydow toU OcoU cv lpol. rt, Elze odv éyà. ale éxsivot, obrex; xnpóccopev xal obtu £TcttocatE. 13. El 5 Xpurtoc xnpóacstat 6v ix. vexoiov brátota, TtüX, Méyouclv ctvec dv ópiy Óxt. ávaavacts vaxpàv oüx Fac; 13. El 8$ dvacxaau vsxpav oóx fovw, o008 Xowtos Uráqeprat* 14. el ài X gto tàc oUx ir ytorai, xevov dpa «5 xYpuypa fpiv, xev?) xal f, (avt opiv: 1b. eüpiaxóp.eOa Oà xal qeuSot.dptupec x00 OcoU, Uc dp.aptupfiaapev xav coU 0s00 Ovi Tjyttoev róv. Xpiotióv, Óv oüx Jjyetpev. etrep doa vexpol oüx dys(povra:. le. El. yàp vexpol oóx éve(povzat, o003 X puri àyá,.-tera 17. el 83 Xowtoc oóx. &pfyeproi, paalo. fj nlove Ono, Ert axi dv vai &ápaprlau Op, 18. doa xal of xou O£vcec dv Xpiati) ámoovto. 19, Ei dv «Tj LoT; xaocv [vov iv Xpiavo) Jnixottq lcp£v, Éicewóxepol dapev avtov &vÜpermov. 30. Nuvi à Xoioxóc dríyepvac ix. vexpov, drapy tv xexo(.npévtov. fI CET) yào O0 áv0poymou Üdvave, xai 8v dvOpdyrou &vdctact, vexpiv. 33. "Quorep yàp. dv tio 'ABX. mdvrec drrotvijaxovctv, obvax, xal £v tQ Xorro) mávrec Loonovnifaovcat, 23. Éxactoc 5À iy tp o vaga: ánaoy) Xowtóc, Éretra ol coU XpurtoU ol dv «7j mapouc(a aou &Xrlaavteq* 34. &Íra t0 téAo c, Órav mapaóioi vÀv facus(av Tib Orio xal rap(, ócav xavapqáon nücav dpy3v xal vücav dLouciav xal Govaptv. $5. Asi yàp abróv BacUuiew. &ypto ob 07 mdvrag "obe É4Üpouc imo touc rrÓOa« aUtoU. 285 3. Tradidi enim vobis im primis quod et accepi: quoniam Christus mortuus est pro, peccatis nostris secundum Scripturas; 4. Et quia sepultus est, et quia resurrexit tertia die secundum Scripturas; 5. Et quia visus est Cephze, et post hoc undecim; 6. Deinde visus est plus quam quingentis fratribus simul; ex quibus multi manent usque adhuc, quidam autem dormierunt; 7. Deinde visus est Jacobo, deinde apostolis omnibus; 8. Novissime aulem omnium tanquam abortivo, visus est et mihi. 9. Ego enim sum minimus apostolorum, qui non sum dignus vocari apostolus, quoniam persecutus sum ecclesiam Dei. 10. Gratia autem Dei sum id quod sum, et gratia ejus in me vacua non fuit, sed abundantius illis omnibus laboravi: non ego aulem, sed gratia Dei mecum: 11. Sive enim ego, sive illi: sic preedicamus, et sic credidistis. 12. Si autem Christus praedicatur quod resurrexit a mortuis, quomodo quidam dicunt in vobis quoniam resurrectio mortuorum non est? 13. Si autem resurrectio mortuorum non est, neque Christus resurrexit. 14. Si autem Christus non resurrexit, inanis est ergo praedicatio nostra, inanis est et fides vestra; 15. Invenimur autem et falsi testes Dei: quoniam testimonium diximus adversus Deum quod auscitaverit Chri Btum, quem non suscitavit, si inortui non resurgunt. 16. Nam si mortui non resurgunt, neque Christus resurrexit. 17. Quod si Christus non resurrexit, vana est fides vestra: adhuc enim estis in peccatis vestris. 18. Ergo et qui dormierunt in Christo, perierunt. 19. Si in hac vita tantum in Christo sperantes sumus, miserabiliores sumus omnibus hominibus. 20. Nunc autem Christus resurrexit à mortuis primitise dormientium: 21. Quoniam quidem per hominem mors, et per hominem resurrectio mortuorum. 22. Et sicut in Adam omnes moriuntur, ita etin Christo omnes vivificabuntur. 23. Unusquisque autem in suo ordine: primitiee Christus; deinde ii qui sunt Christi, qui in adventu ejas credi derunt. 24. Deinde finis, quum tradiderit regnum Deo et patri, quum evacuaverit omnem principatum el potestatem et virtutem. 25. Oportet autem illum regnare donec ponat omnes ini! micos sub pedibus ejus.

286 EITIZTOAH ITAYAOY IIPOZ KOPINGIOYZ IIPOTH. IE'. 95. "Ecyaroc 5à dy0póc xXavapyrivat 6 Odvacoc. | — 26. Novissima autem inimica destruetur mors: omnia návta Yào ümívalev Ómà xoüc.moDac aüroU. fav 5B | enim subjecit sub pedibus ejus. Quum autem dicat: sU 37. IIávxa. ónorézaxcac aic), 570v &vt. ix tóc 00 27. Omnia subjecta sunt ei; sine dubio przeter eum qui Urocdbavtog aít0 1à mdvta* subjecit ei omnia. 98. Órav 6» Ürora T; aütio tà xdvca, tót£ xal aórüq 28. Quum autem subjecta fuerint illi omnia, tunc et 6 vibe Ororav/joetat 00 Ümoralavvt aüt(9 rà mdvra, ipse Filius subjectus erit ei qui subjecit sibi omnia, ut sit (a 16 0cbc xavxa 2v row. Deus omnia in omnibus. 29. "Exe xi moujcouctv ol. Barerióusvot Orio cüv 29. Alioquin quid facient qui baptizantur pro mortuis, vexo&v, el GÀox, vtxpol oüx. éyeipovtat; ^i xal Barrei- | si omnino mortui non resurgunt? ut quid et baptizantur pro Covtat Gr3p aoctor; illis? 39. Té xal fije; xiBuvedouev xücavy ópav; 30. Ut quid et nos periclitamur omni hora? 31. Ka0' fu£pav droüvraxo, v3; Xv Üusrépav xaó- | 31. Quotidie morior per vestram gloriam, fratres, quam yrncw, dócAgol, fjv £jo dv Xpwip 'InsoU 10 xvupíwo | habeo in Christo Jesu Domino nostro. Tov. 32. El xax. dvOporrov £Unpto.ay oa àv "Egéco, «t 32. Si (secundum hominem) ad bestias pugnavi Ephesi, pot. t0 dotAo« &l vexpot oüx éyelpovrat; gdyopev xal | quid mihi prodest, si mortui non resurgunt? Manducemus mipuev * aóptov Yap drroüvijoxouev. et bibamus: cras enim moriemur. 33. M3 mÀaxvücüs. qOsipouctv 7v ypnax& 6pm | — 33. Nolite seduci: corrumpunt mores bonos colloquia xaxat. mala. 34. "Exvfjjavt Suatex xal pj, ápaprdvere- dyweo- 34. Evigilate, justi, et nolite peccare: ignorantiam enim cíav yàp ÜtoU vtvlo Égoucty. mpóx éveporcv Opiv ÀAaÀo. | Dei quidam habent, ad reverentiam vobis loquor. 35. 'AAX dort ci IIox; éys(povcat ol vexpol; Toto | 35. Sed dicet aliquis: Quomodo resurgunt mortui? qua62 coat Épyovta; live corpore venient? 30. 'Agpov, cu Ó amteiptie o0. (ooroutrat, dv. t3) 36. Insipiens, tu quod seminas non vivificatur, nisi prius mpürrov dmoUavn moriatur. 37. Kal 8 axeípstc, o0 x0 cóc cb vevraópevov oret- | 37. Et quod seminas, non corpus quod futurum est sepets, 43 qup.vóv xóxxov, tl rUyot, (xou Jj vtvoc xov | minas, sed nudum granum, ut puta tritici, aut alicujus Aotrttv * caeterorum. 38. 6 5à Orbc B(Owetv abo apa. xa0oc 706Anctv, 38. Deus autem dat illi corpus sicut vult, et unicuique xol bxdatu TGv axtppatuv luv copa. seminum proprium corpus. 392. O0 dca c&pE $ abr) adapt, d) dO, piv &v- 39. Non omnis caro, eadem caro: sed alia quidem homi: Oporto, dX ób cip xtnvOv, QQUx óà mtnvGv, d))m | num, alia vero pecorum, alia volucrum, alia autem pis$2 ly 0oov. cium. 40. Kal coqsata. éxovpdvia, xai aoata. énlyeua: 40. Et corpora celestia, et corpora terrestria: sed alia dAAk ícépa piv fj vv Émoupav(iuv Bóta, Évípa Ob 5 | quidem celestium glorja, alia autem terrestrium. «iv émtyelov. 4t. d)À Sofa 4 Aou, xal dÀXn Sota. ctÀY, vr, xol 41. Alia claritas solis, alia claritas lunze, et alia claritas d))o Bóia dorípew: àcvAp yàp &c:époc Ouxpéoe: év | stellarum. Stella enim a stella differt in claritate: Sol. 42. Olcox; xal 4 dvdovaaw vv. vexptov. amsipscat iv qüop, évelpexat dv áp apota* 43. erlortat év dupla; évstpexat iv Soto: cnaslos- 43. Seminatur in ignobilitate, surget in gloria. Seminavat év. dc0tvs(a,, Pvelpecat Ev Guvdpat tur in infirmitate, surget in virtute. 44. ent(ottat co.a uy xv, évelpecat GO) TvEU- 44. Seminalur corpus animale, surget corpus spiritale. patuxóve el. £avty. aba juyixov, Éarty xal mveupati- | Si est corpus animale, est el spiritale, sicut scriptum est: xóv, xaÜm véypartat45. "Eyévezo 6 mpóytoc dyÜpurmoc "ABl. el; Quyiv | $5. Factus est primus homo Adam ip animam viventem, Cioaav, 6 lag acroc "AB. ele veo GoootoUv. novissimus Adam in spiritum vivificantem. 46. 'AXAX o0 mpüxov t zvtupa Tuy dÀÀÀ x0 duyi- 46. Sed non prius quod spiritale est, sed quod aninale: xóv, Érevxa. 50. mveupartixóv. deinde quod spiritale. 47. 'O xp&xoc dvOpuiroc ix 7 yoixoc, 5 OsUtEQo« | 47. Primus homo de terra, terrenus: secondus homo de! celo, ccelestis. 42. Sic et resurrectio mortuorum. Seminatur in corruptione, surget in incorruptione. v0 otoTtoX it obonvoU 6 obpavtex.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS PRIMA. XVI. 48. Oloc 6 y oixóc, cotoUcot xat ot. yoixol: xai oloc 6 &roupdvioc, votoUcot xal ol éroupdviot. 49. "Apa xaBuc igopé£cauev vv eixóva ToU. yoixoU, qopéawpzev xal cv elxóva. ToU énoupavíou. 80. Toro 86 qu, &SeAgo(, Óvt ckpt xol aja Bacu.elav 8co9 xXnpovouTiaat o0 Sóvavrat, 0052 5$) ooo vv &gUaoctav xXnpovopiott. 6r. "I8oó, goacjptov Opiv AÉqu. mavvec piv. dvacncóp.c0n, ou avec 56 düDa vr aópe0a 62. £v &rÓpuo, dv fir; ÓpOnApoU, iv c7 foy dtm cdAnwyt: canoe: qdo, xal ol vexpol éyeptfiaovtat &30aprot xa fei dA qroope0a. 83. Act ykp xo gUnpràv coUo ivucacO0ot dyÜapciav xai t6. Üvntov xouxo £vbuaacOa: &Oavacíav. 54. "Ocav 8à 10 Üvrvóv xoUro dvOUcv,za« aÜavaciav, vóre yevíjoexat 6 Aóvoc 6 veypappiévoc: Kavenóüv, 6 0xvacoe £l vixoc. 55. IloS cou, Odvats, tb vixoc; mOU Gou, Üdvart, x0 xévvpov; &e. "Tó 8à xévrpov ToU Oavdtou écriv fj ápap(a, f, $i Büvagto 17 &uapriac 6 vóp.oc 67. tà) Bb 0r) ydow vip Bóvtt fpitv x0 vixoc 8t& 100 xuptou Sov 'Insob Xouwroo. bs. "Diatr, dóe)got pou. dyameRtol, Éopatot vivecOe xat djevax(vncot, mepioatUovtto iv vO Épyo voU xuptou mávrovt, tlóóceq üxt 6 xómog Opuov oUx Íatiwv x£vóc £v Xupto. IG. 1. IIegi 58 5 Aoyiac tc elc vou &ylouc GmTEp &tévaEa. vari bodmotau vic L'aXatíac, obtu xal ópsic Tov/jcatt, 9. Kar uíav ca66avou Éxaavoz ópiv map Éuuri) éco Üncaupltov 0, vt v &)obo07, lva. p, Orav K)Ow, «óx& Xoyíat vivovrat. 3. "Ozav 8à mapayévouat, obc &v. Goxuidane ÀU iri oAGyv, voUtouc Tru drevevxelv. tv qaot Opiv elc "lepousadau. * 4. dky BÀ dEtov Jj coU xApl moptótsat, cüv épol TopsucovTat. 6. "EXeócouat 5b npóc 01e Órav Maxs6oviav 6uA00: Maxs8Bov(av &o Sog op.at, e. mpbc OpAe Bb ruyóv mapap.evio 7| xxl mapaytttoc, iva. Opcete pus mponépyne oU dày mopEUopAat. 7. Oà 0f qp Opi; dori dv mapó0o lortv: EXnio q&o póvov và éntjuivat robe Ope, div 6 xüpus Ent pé. j 8. "Emuuevo 53 dv Egdow Éx cic mevezxootik: 9. Oípu vdo uot dvéoyev. puri xol éveprác, xal dvtixs(jevot voXÀ of. 10. "E&v 5à Dn Ticüroc, BAénere iva. dgóGoxs y£vitat poc Ope" vb vào Éoyov xuplou épyatavat ix x&v LL. qo] tts oy aürby PiouOevjon. mpomepuyase ói 287 48. Qualis terrenus, tales et terreni; el qualis coelestis, tales et crelestes. 49. Igitur, sicut portavimus imaginem terreni, portemus et imaginem coelestis. 50. Hoc autem dico, fratres: quia caro et sanguis regnum Dei possidere non possunt, neque corruptio incorruptelam possidebit. 31. Ecce mysterium vobis dico: Omnes quidem resurgemus, sed non omnes immutabimur. 52. In momento, in ictu oculi, in novissima tuba, canet enim tuba, et mortui resurgent incorrupti, et nos immutabimur. 53. Oportet enim corruptibile hoc induere incorruptionem, et mortale lioc induere immortalitatem. 54. Quum autem mortale hoc induerit immortalitatem, tunc fiet sermo qui scriptus est: Absorpta est mors in victoria. 55. Ubi est, mors, victoria tua? ubi est, mors, stimulus tuus? 56. Stimulus autem mortis peccatum est: virtus vero peccati, lex. 57. Deo autem gratias qui dedit nobis victoriam per Dominum nostrum Jesum Christum. 58. Ilaque, fratres mei dilecti, stabiles estote et immobiles, abundantes in opere Domini semper, scientes quod labor vester non est inanis in Domino. XVI. 1. De collectis autem quee fiunt in sanctos, sicut ordinavi ecclesiis Galatize, ita et vos facite. 2. Per unam sabbati unusquisque vestrum apud se seponat, recondens quod ei bene placuerit; ut non, quum venero, tunc collecte fiant. 3. Quum autem prassens fuero, quoe probaveritis per epistolas, hos mittam perferre gratiam vestram in Jerusalem. 4. Quod si dignum fuerit ut et ego eam, mecum ibunt. 5. Veniam autem ad vos, quum Macedoniam pertransiero: nam Macedoniam pertransibo. 6. Apud vos autem forsitan manebo, vel etiam hiemabo: ut vos me deducatis quocumque iero. 7. Nolo enim vos modo in transitu videre: spero enim me aliquantulum temporis manere apud vos, si Dominus permiserit. 8. Permanelo autem Ephesi usque ad Pentecosten. 9. Ostium enim mihi apertum est magnum et evidens, et adversarii multi. 10. Si autem venerit Timotheus, videte ut sine timore sit apud vos: opus enim Domini operatur, sicut et ego. 11. Ne quis ergo illum spernat: deducite autem illum in

288 EIIIZTOAH HAYAOY IIPOZ KOPINeIOYZ AEYTEPA. A'. abtov lv. slpfvn (va. Dn, xpi; dpé: éxbéyouac yhp | pace, ut veniat ad me: exspecto enim illum com fralribos. a9tT0y jerk cvi)v dót) ov. 12. leot 8£ "AmoXXuo toU d$eigoU On) Ggiv, Or To)Àk mupexd)uca aürbv Üva D0n mpi Óudc uar «Gv disAgGv: xal máviwg oUx Jjv Opa (va viv D», Daoatzat 6€ Uxav süxatpra. 13. l'onyoprie, avfjxeve iv «3j miovti, dvópitac0s xai xoxvatoucQe. 14. HIdvza 6jiv dv dye, qwwéooo0. 15. IlapaxaX 5i 6pdc, dOeAgot- olóas 13v olx(av Xr:gavü xai (Doprouvdtou xal '"Ayaixou, Óvt slolv &xa0y 1T "Aj aac xal sl; Gaxoviav toic &ytotc ératav áautoU,16. (va. xai Op.ti, Urordagnoüt vot rotto, xal Tavtl tà) cuvepyoUvet xal xoru)vrt, E. Xaípuo Bà éml «7j mapoucía Zrtpavü xal Doprouvá cou xal "Ayaixoü, xt «0 Üp£vtpov bavtonpa a)tol dva jpacav * 18. dvíravcav Y&p xal tà ipov Tvtüjux xal to 61v. érvtwooxets oUv toUc totoUTOUc. 19. 'Aotd(ovrat Opec al éxxAmolat «T Actac. dandlovrat ópBc dv xopp To))& 'AxoAae x«i IIptGxUÀa civ vj xav! olxow aürGv xxArns(a, map' oie xat EeviLopas. 30. 'Aoratovtat 0c of. dO) pot avete. damacaot: dou, iv qx juatt &vio. 31. 'O doracuoe 77, E43) yep HHaó3ov. $2. Elc« 00 Ut xov xóptov fui 'Insoov Xptwróv, tw dvdüsua. Mapavatd. 33. 'H y dpi; x00 xuplou fjuiov "Inco0 Xpwrou js0' Uputov. 34. 'H áyám uou pec mávtem Ópunv dv Xptovip "Ineov, "Aus. EIIUIZTOAH IIPOZ KOPINGIOYZ AEYTEPA. A'. 1. Hato, dxóavolo, 'InaoU XptroU 5i& 0c)rjatoc 0soU, xai Tiu.ó0soc 6 dós)gbs c7] bo mala coo OroU 17j o00v, iv Koplv6« cov voi; dylow mücotv. rots oUgtv lv £)» «3j Agata. $. Xápu.-buiv xal slpf,vn dxó OcoU Ttapoc fjv xal xuplou *IncoU XoptcoU. 3. EüAoyntó« 6 0ebq xal macTp TOU xuplou fuv 'Inso9 XotroU, xavo tv obxrtppdiv xal 0cóc Táo7c map2X)0£oX, 4. 6 mapaxaXv fjdo ni maar c5, 0A Gpec fuv, elc «b Oóvacta: fijo mapaxaAciv voüc àv raa OA Gyec Ó1à tjs rapaxATiatux s rapaxaAoupLsQa xa aócol Gm voU 0sov, 6. Urt xaÜUx, mepioatUtt cà maÜ fata «00 Xpiwcoo tlc fis, ove Stk coU. XourvoU mepusatórc xal f mapax fipdov. 12. De Apollo autem fratre vobis notum facio quoniam multum rogavi eum ut veniret ad vos cum fratribus; et utique non fuit voluntas ut nunc veniret: veniet autem, quum ei vacuum (uerit. 13. Vigilate, state in fide, viriliter agite, et confortamini. 14. Omnia vestra in caritate fiant. 15. Obsecro autem vos, fratres, poetis domum Stephanae et Fortunati et Achaici: quoniam sunt primitie Acbaise, et in ministerium sanctorum ordinaverunt se ipsos, 16. Utet vos subditi sitis ejusmodi, et omni cooperanti et laboranti. 17. Gaudeo autem in praesentia Stephan: et Fortunati et Achaici: quoniam id quod vobis deerat, ipsi suppleverunt: 18. Refecerunt enim et meum spiritum, et vestrum. Cognoscite ergo qui hujusmodi sunt. 19. Salutant vos ecclesie Asim. Salutant vos in Domino multum Aquíla et Priscilla cum domestica sua ecclesia, apud quos et hospitor. 20. Salutant vos omnes fratres. Salutate invicem ir osculo sancto. 21. Salutatio, mea manu Pauli. 22. Siquis non amat Dominum nostrum Jesum Christum, sit anathema, Maran Atha. 23. Gratia Domini nostrí Jesu Christi vobiscum. 24. Caritas mea cum omnibus vobis in Christo Jesu. Amen. —Bü m —o EPISTOLA AD COBINTHIOS ALTERA. I. 1. Paulus apostolus Jesu Christi per voluntatem Dei, et Timotheus frater, ecclesie? Dei qus est Corintli, cum omnibos sanctis qui sunt in universa Achaia. 2. Gratia vobis et pax a Deo Patre nostro, et Domino Jesu Christo. 3. Benedictus Deus et pater Domini nostri Jesus Christi, pater misericordiarum, et Deus totius consolationis, 4. Qui consolatur nos in omni tribulatione nostra: ut possimus et ipsi consolari eos qui in omni pressura sunt, per exhortationem qua exhortamur et ipsi a Deo. 5. Quoniam sicut abundant passiones Christi in nobis, ita et per Christum abundat consolatio nostra.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS ALTERA. I. e. Etre 8$ 0)466p.i02, 6màp «7c bubyv rapax viae «a eutnplac: site. mapaxaAoUps0a, ümio vri piov mapaxA5stox xxi cwrnoiae vTc dvegyoupévre £v bmopov; tiv aótiv raUnudvov Gv xal fusi, mácgonev. 7. Kal 4 Dri, fv Be6ala Onip ÜOjuw- ciooteq 6rt d. xowtovol viov manu. dvov £axé, obtveog xal vs ma paxA,tox. a4 8. OÀ kp OcXopev Onde dyvoztv, dBeAgol, mepl vic Aye fiiov 1T, yevopévng Ev x3; 'Aala, Gxc xa0' omepGoXAv d6npfnuev ünip Dvajiv, Gore PaToprnÜTva: fj &c xal oU Lxjv9. dÀX' aüvol v Éaucoig vó dmOxpiua vo9 Üavdtou loy fxaquev, (va. Q3 meroiüóteq MTS iy Éavcoi; à2' iri ti) 0cQ vip Évelpovet coq vexpouc, 10. Óq ix vruxoótov Üavdreov Epuocaro fps xoi Bosvai, elc àv 3An(xagav 8x xal £x fócecat, 1. Guvumoupyouvrov xal ójv c7 Gexjsex Unio fiiv, (va ix mo)ÀQv mpocuTuov 10 tl $pHc qdpiapa 5k T0ÀÀGv EU apio tr 0T, ürep Tiov. I2. 'H và xaóynatc fiucv aUcr daciv, x5 uapróptov vc cuveto aet fiudiv, Óxt dv áxAÓtR1 xal elAuxoive(a TOU OtoU, xal oóx dv copa capxud] dX dv 4dpirt OsoU, dveavpdimiuev Ev à xóopup, repisaoxépux 53 robc opc. 13. O3 v&àp dÀa vpdoopsv Guiv 222/ 3) à dvawvoreaxete xal éxtywwoaxece* Anto. 03 8c Fux c£Aouq ériqwootote, 14. xac xat éntvorve fuic dro uépouc, Urt xaiynua Opiov écpév xaÜareo xal ój.eie fiuiv àv v7 fip£pa toU xupiou fuv 'IncoU Xptcoo. 15. Kat ra0cr 57, memotboet 26o0ÀÓ mv mtpóxepov J)ctv xpóc pic, (vx Oeuxépav ydptw my Tics, 16. xai Ót 6p.ov ótA0ctv ei; Maxe&ov(av xal rd ánb Moxebov(ac £X0ctv mpbc üpie xat 0y' ópuv mporepug0rvac elo c3v Iovóa(av. 17. Toüro ouv foulóu:voc jojrt doa tj DAagpla Py pradq.nv; 7) à BouAebouat xav odoxa BouMeUopat, (va 3 xap' &gol cb val xal «5 o5; 18. Tiocóq 82 6 66óc, 6x66 Aoyoc fipuv 6 npoc Opi oUx Éactv val xal oU. 19. 'O coU 6600 qXo viàc "InsoUc Xotcoo 6 év 6piv v fuv x»puyOstc, Ov £p.o0 xal XüouavoU xal Tuso0éou, oUx. éxéveco val xal o0, dJÀ& val £v abt) vévovev 90. Ócat q&p EraqyeMat OeoU, v. abiti) 1b val- ài xal Óv a0ToU 10 duc vip Ot oos Ootav fiiv. 31. 'O 5 fe6aunv fjndc cov Üpuiv el; Xoiavóv. xai X pios fiac Oróc, 32. óxal apa yiadp.svoc fuo xal Goo vv dófaGova TOU my&Up.a toc Év val xaptats fiiv. 33. "Ey $à iaprupa. vov Ocbv émxaA oua ixl cy dy uy", 6xx oeiBópavos ópiv oüxevi 140ov el; Kógiv0ov. oy Óct xupuopev «7j mioctox Ojov, a2 cuvepyo( dapsv «Tic yaplic Opuov: t7j Y&p mlotec éováxat. NOY, TEST. 289 6. Sive autem tribulamur, pro vestra exhortatione et salute; sive consolamur,pro vestra consolatione; sive exhortamur, pro vestra exhortatione et salute, Que operatur tolerantiam earumdem passionum quas et nos patimur; 7. Ut spes nostra firma sit pro vobis: scientes quod sicut socii passiobum estis, sic eritis et consolaLionis. 8. Non enim volumus ignorare vos, fratres, de tribulatione nostra quis& facta est in Asia, quoniam supra modum gravati sumus supra virtutem, ita ut taederet nos etiam vivere. 9. Sedipsi in nobismet ipsis responsum mortis habuimus, ut non símus fidentes in nobis, sed in Deo qui suscitat mortuos: 10. Qui de tantis periculis nos eripuit et eruit; in quem speramus quoniam et adhuc eripiet, 11. Adjuvantibus et vobis in oratione pro nobis; ut ex multoruin personis, ejus qui in nobis est donationis, per multos gratie agantur pro nobis. 12. Nam gloria nosira liac est, testimonium conscientize nostre, quod in simplicitate cordis et sinceritate Dei, et non in sapientia carnali, sed in gratia Dei conversati sumus in hoc mundo: abundantius autem ad vos. 13. Non enim alia scribimus vobis, quam quz legistis et cognoviatis. Spero autem quod usque in finem cognoscetis, 14. Sicut et cognovistis nos ex parte, quod gloria vestra sumus, sicut et vos nostra, in die Domini nostri Jesu Christi. 15. Et hac confidentia volui prius venire ad vos, ut secundam gratiam haberetis; 16. Et per vos transire in Macedoniam, et iterum a Macedonia venire ad vos, et a vobis deduci in Judaeam. 17. Quum ergo hoc voluissem, numquid levitate usus sum? Aut qua cogito, secundum carnem cogito, ut sit apud me EST el NON? 18. Fidelis autem Deus, quia sermo noster qui fuit apud vos, non est in illo EsT et Now. 19. Dei cnim filius Jesus Christus, qui in vobis per nos predicatus est, per me et Silranum et Timotheum, non fuit esr et NoN, sed Esr in illo fuit. 20. Quotquot enim promissiones Dei sunt, in illo EsT ideo et per ipsum Amen Deo ad gloriam nostram. 21. Qui autem confirmat nos vobiscum in Christo, et qui unxit nos Deus: 22. Qui et signavit nos, et dedit pignus Spiritus in cordibus nostris. 23. Ego autem testem Deum invoco in animam meam quod parcens vobis non veni ultra Corinthum: non quia dominamur fidei vestra, sed adjutores sumus gaudii vestri: nam fide statis. 19

290 B'. r. "Expwwa Óà djavtü) vo0vo T0 3p du dv Aum i6etv xpo Ops. 2, El yàp dvo) Juri ÓpJlc, xal (c daxtv 6 süppalvov pt al jj 6 Aomouptvos it dp.oU; 3, Kal coUo a0:6 Éypaja bópiv (va. uj 200v Aoxv él Aomnv Pyo do! àv (Bet pe yalptv, mtmot90x £r xávxac Opdc Uc $ dp), yapk mávruv Ojo dax(v. 4. "Ex yàp mo)* 0AUpece xal cuvoyT xap3(ac Éypaja. óptv Bt& mov Daxpinv, o0, va AumrüTtt, d)À& (va. varee v dvdreny $jv Ég mepiaootípux clc 6n. 5. El 8£ ci, AeAomeaxev, oóx. dpd JeXAurRxtv, G2À dn ufpouc, (va M3 émi6apoo, rdvcac opc. e. 'Ixavóv tip rotoomwp 5$ àxtcta(a arr, $ bro xv mÀetóvo, 7. Govt cobvavtlov qH)Àov bpdc yapleacÓat xal wapaxaA£cat, ujmux, t7 Teptagotípa. Aur, xata rof 6 totoUto«. 8. Aib xapaxaAi) 68e xupbicat elc abróv dva: 9. elg coro Y&p xal Éypaja, iva vo 3v oxi Duiov, el elc vta 6roixooíl dert. 10. "Qd BE cc qapleen0e, xávo- xat y&p (yo 0 xeyapurgat, e t xeydpisuant, Bv Opi dy mposormo Xpvc10U, 10... (va p) mÀAeovexvrOiutv Ur6 190 aatava* ob vào abr0U tà vofjuaza dYvooüpev. 12. "EX00v 53 slc cv Tow d5a 9i co eon p£ov coU X pta1oU, xa 0Upac ot dveoypévne £v xupto, 13. oUx Écymxa dveaty 56) mveduat( poo vip uo eopev. p& T(vov «v dBsAgóv pov, dÀÀ& dmoralduevoe aucxoie 2&5A0ov el; MaxeSovíav. nu. T 53 0c 4dot v mávrote Opixp.Óedovet fpi iv c Xowzi "InsoU xol cv ócp3jv tT Yvo0tox abxoU gavepouvtt Bv fv Uv mravil tóm: 15. G:t XpiacoU eboB(a dopdv vi) 0s) iv voie awtopvo, xal dv xoig dro) upévou, 1e. olg plv óo3) Oavátou elc Üdvacov, olc 3à às13) Core ele Gv. xal robo caUva v(c ixavác; 17. ob ydp £cpuev éx, ol moÀÀol xammrAeDovtec tov ÀÓqov 00 OcoU, à) E eDuxpivelac, à óxq Ex OcoU xaTívavri OsoU dv Xptovi) AaoUpasv. r'. 1. "Agyóue0a Td) Éautobc auviacdvttv; 7| 3 yofCousv 6X rtvtq Gugtazixi)y EmavoAdv moe Oudlc 7) dC bputov; 9. 'H émoxo)3) fov Opus Qocí, qeyoapuiévm dv ca xa o8latc fiiov, vtwooxopíva, xal dvaviweaxopdvn Uno táytoy dvÜpcrmuv, 3. gavepouj.tvot. Ovi dovrà. éiatoX X puso Otaxovnbeisa óo' fiv, xai veypapqiévn, o0. u£Aavt dX EDTZTOAH TIAYAOY IIPOZ KOPINGIOYZ AEYTEPA. B'. T". II. (. Statui autem hoc ipsum apud me, ne iterum in trístitia venirem ad vos. 2. Si enim ego contristo vos, et quis est qui me lztificet, nisi qui contristatur ex me? 3. Et hoc ipsum scripsi vobis, ot non quum venero, trislifiam super tristitiam habeam, de quibus oportuerat me gaudere: confidens in omnibus vobis, quia meum gaudium, omnium vestrum est. 4. Nam ex multa tribulatione et angustia cordis scripsi vobis per multas lacrymas, non ut contristemini, sed ut sciatis quam caritatem habeam abundantius in vobis. 5. Si quis autem contristavit, non me contristavit; sed ex parte, uf non onerem omnes Yos. 6. Sufficit ilH qui ejusmodi est, objurgatio hzec quz fit a pluribus: 7. Jta ut econtrario magis donetis, et consolemini, ne forte abundantiori tristitia absorbeatur qui ejusmodi est. 8. Propter quod obsecro vos ut confirmetis in illum caritatem. 9. Ideo enim et scripsi, ut cognoscam experimentum vestrum, an in omnibus obedientes sitis. 10. Cni autem aliquid donastis, et ego: nam et ego quod donavi, si quid donavi, propter vos in persona Christi, 11. Ut non circumveniamur a satana: non enim ignoramus cogitationes ejus. 12. Quum venissem autem Troadem propter evangelium Christi, et oetium mihí apertum esset in Domino, 13. Non habui requiem spiritui meo, eo quod non invenerim Titum fratrem meum: sed valefacieus eis, profectus sum ín Macedoniam. 14. Deo autem gratias qui semper triumphat nos in Christo Jesu, et odorem notiti:e sux manifestat per noe in omni loco: 15. Quia Christi bonus odor sumus Deo in iis qui salvi fiunt, et in iis qui pereunt: 16. Aliis quidem odor mortis in mortem, aliis autem odor viue in vitam. Et ad hzc quis tam idoneus? 17. Non enim sumus sicut plurimi, adulterantes verbam Dei: sed ex sinceritate, sed sicut ex Deo, coram Deo, in Christo loquimur. I!T. 1. Incipimusiterum nosmetipsos commendare? aut numquid egemus (sicut quidam) commendatitiis epistolis ad vos, aut ex vobis? 2. Epistola nostra vos estis, scripta in cordibus nostris, quise scitur et legitur ab omnibus hominibus: 3. Manifestati quod epistola estis Chris, minisirata a

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS ALTERA. IV. mvtUuatt OeoU Gvroc, oóx dv mÀally Juütvat; 422" dv rÀaElv xapótaq aaox(vitc. 4. IIexo(Onotv 93 touxucow. Étoucv Di v00. XourcoU Tpoc tov Üsov. &. Oy, &xi ixavot tausv Xoylaaatal «1 do! fauciv 6x, & atv, dX $ ixavóznc fuv ix coU OcoU, 6. Óc xat (xdvtocev tudic Oraxóvouc xatvrie OtxOrixz, o) Yodi.satt dÀÀ& TveU|Aa TU cO vp Yodju px dox cévv£t, to 5$ rveUjua Loorcotet. 7. Ei 0à $j Guaxovía. xoà Oavatou Jv *pdukaaty dvcevuv, £y AlOo, éyavrOv, £v BoEn, dace 13) 6óvac0o: &ctv(oac xouq uiobc "Icon? sl; r0 mpóswrov Moüuctox $i «v. Sóbav coU mpostr xou abtoU vv xavapyoup£viv, 8. TX oUg t Ju. ÀÀov $j Otaxovía 100 rveujsatoe £atat iv 605v; 9. El yàp 4 Buxxovla. «3 xavaxolotez 505a daclv, XoÀÀG q.RAXAov meptsasUst. f$ Draxov(a 1T. OtxatocUvae év Bon. 00. Kal àp oóbà 2e60Lactai c6 OtDolaguívov. iv toUTO t() uépet, slvexev vTic. ümepban onec BoErk. ti... El yàp 35 xavapyoupevoy Qi Oo, oXAQ j.83Aov tà. j£vov dv Goto. 18. "E4ovttc oov xouxóvry. d(óa. 0X1, rabncia X posa, 1s. xal oo xa0dreo Moa? éclüec xdYAupqka dri vo mpócumov abt1oU rtpoc 10 i3) dvev(aat coUe ulouc "Ioas £ig t0 ToÓcUYXOV TOU xaTupYoUp.Évou. 1i..."AXX repo 1& vozata. abtóv. d'or v&o vic e*juepov fippae 19 axo xdv Év t3] dvavvoti tT vaÀadie 9uxjxnc pevet, p), dvaxaAurtÓpsvov Ur dv Xptt& xacapyeicat: t. dXX Éoxc e(pepov, $v(xa. ávoyivonxevas Meoodic, x&Auujx xeizac £rl cv xapólav abtiv t6. $jv(xa. 9 àv émvoxpé|om obe xüptov, meptaipettat LLOETPATTITE A 17. 'O 8i xópue rb mveUpd devi ob 88 xo mvtUpa xup(cu, àxei &AeuOsopía. 18. "Hyceio 58 xdveecdvaxexa)upaévto rpoaorro tv ÉcEav xup(ou xaxortpi,óp.evot c» abt) clxóva uscatuoppoupks0a dro Bózne el; BoLav, xaOdrep dmo xuplou TVEUJ.G TOC. A'. I. AiX toUro Éyoycee thv Btaxoviav vaótuv, xaÜüx 3) Onuev, 00x (rxaxoüpav, 9. d)Àk dxttrdyusÓn TX xpurck c7 aloy ove, 3 mEptratoUveee Ev mavoupy(a pnOt. BoXoUvceq xàv XAóov TOU OsoU, dÀÀ& «7, pavepooet vr; dAnütac auvtotdvrec Éavucouc xoc tücav auvt(ónaw dvÜpioymiov. Éveottov. t00 soU. s. El 82 xal lactw. xtxolupuívov cb sbayy£Atov fiiv, £v otc dxo)jugévot; éaxlv xsxauj£vov, 291 nobis, et scripta non atramento, sed Spiritu Dei vivi, non in tabulis lapideis, sed in tabulis cordis carnalibus. 4. Fiduciam autem talem habemus per Christum ad Denm: 5. Non quod sufficientes simus cogitare aliquid a nobis, quasi ex nobis: sed sufficientia nostra ex Deo est; 6. Qui et idoneos nos fecit ministros novi testamenti, non littera, sed Spiritu: littera enim occidit, Spiritus autem vivificat. 7. Quod si ministratio mortis litteris deformata in lapidibus, fuit in gloria; íta ut non possent intendere filii Israel in faciem Moysi, propler gloriam vultus ejus quse evacuatur: 8. Quomodo non magis ministratio Spiritus erit in gloria? 9. Nam si ministratio damnationis gloria est, multo magis abundat ministerium Justitize in gloria. (0. Nam nec glorificatum est quod claruit in hac parte, propter excellentem gloriam. 11. Si enim quod evacuatur, per gloriam est: multo magis quod manet, in gloria est. 12. Habentes igitur talem spem, multa fiducia utimur: 13. Et non sicut Moyses ponebat velamen super faciem suam, ot non intenderent filii Israel in faciem ejus, quod evacuatur, 14. Sed oblusi sunt sensus eorum. Usque in hodiernum enim diem, idipsum velamen in lectione veteris testamenti manet non revelatam (quoniam in Chrísto evacuatur): (5. Sed usque in hodiernum diem, quum legitar Moyses, velamen positum est super cor eorum. [6. Quum autem oonversus fuerit ad Dominum, anferelur velamen. 17. Dominus autem spiritus est: ubi autem spiritus Domini, ibi libertas. 18. Nos vero omnes, revelata facie gloriam Domini speculantes, in eamdem imaginem transformamur a claritate in claritatem, tanquam a Domini spiritu. IV. 1. Ideo habentes administrationem juxta quod misericordiam consecuti sumus, non deficimus, 3. Sed abdicamus occulta dedecoris, non ambulantes in astutia, ueque adulterantes verbum Dei, sed in manifestatione veritatis commendantes nosmet ipsos ad omnem consclenüam hominum coram Deo. 3. Quod si etiam opertum est evangelium nostrum, in iis qui pereunt est opertum: 19.

EHIZTOAH HAYAOY IIPOX 4. iv ol 6 Ocüc coU aliwoc roUrou ÉrUgAwctv 1k vojuara cv &nlovuov elc «9 p). aoydoat atotc Tbv qercapv 109 euayysAlou cT; Oo&me toU XpiwroU, & iav sbuov toU. OtoU. 6. Ob&p Éxucolc xnpoacouev dÀA& 'InaoUv Xpurtov xóptov, ÉxutoUc Oi BouAouc Op.ov Ot "IncoU. 6. "Ox 6 Osbc 6 elrcóov dx axóxouc qi, Aauosyat fAagVjev dv vai, xapütatc Huav poc qu11j40v 1Tic Yvoogtux 47e O0bnc coU 0coU dv mpocc ro 'Insou Xptrov. 7. "Ejgopcv 5b «bv Oxnoaupóv voUtov (v. óotpaxivou, exeueatv, lvo 4j 6rep603) cz Ouvdp.tux 7j toU OtoU xal p3 dE fip, 8. év xavil Oli bopevor dX oà crtvoytpoujutvot, &ropoój.tvot dÀÀ' oUx Eta rropouutvot, 9. Ouoxóutvot 3)" oUx Eyxazadevxóu.evot, xava6ajóutvot dÀÀ' oux. &rtoAÀuj.tvot 10. závtott thv víxomatv t0U. InaoU dv «o cogat fiud)v mepupépovvtc, (va. xal f$ Qe v0. "InsoU qaveQeX97j dv tot, acp aoty fud. 1. "Ael yXo fiusic ol. Cavrtc elc Odvatov mapadioop. ea. Sk "Inooov, 0va. xal f$ Cor) toU. "[nco0 qavtpu07 dv x7, voc aapxl fiv. 13. "Qavs 6 0dvacoc dv fiv dvepyeixat, 5$ 58 Qo) iv 6piv. 13. "Exovteq 86 «5 aícb rytUua cT, mioteox, xat b yeypapqié£vov: "Exloxeuoa, 816. DAdAnax, xal fpei riOteUojLev, O10 xal AaAoUp.ev 14. elootec 8c 6 évelpae sov. "Inaouv xai fpBg cuv 'InsoU évepsi. xal vapaaváoe: cov Ogiv. 15, Tà ykp vdvxa 5 618, Uva fj dps m)ovioaca £i xv mÀstóvov )v. eb rptot(av mepiaoeuoy sio vv 6otav vou OsoU. pe. Atb o)x Éyxaxoüpuv, dXX el xal 6 Ebo fpv dvporro; Bixgüelpezat, dÀX' 6 £c dvaxawoütat fju£oa xal fi£pa.. 17. Tó qàp xapauc(xa. mpóaxatpov xal Papbv 17i OAyatoc fpiv xa0' Onep6oAs tlg UrepboXv aloviov Bpoc &oknc xatepyatevas iuto, -8. 403) oxomoUvetov fov ck BAemópeva dJ)à cÀ Uu» BAendpeva: vk ykp BAendysva mpdaxatpa dovwv, Hi 96 p Bierrópeva. alovia. E. 1. OlBauay yàp Ort lXv $j nbrevoc fjv olx(a coU oxfivouc xaraAu0,, &xt olxo3op3iv Ex 0600 Éjopuev, olxlav dy e1porrottov alo vtov dv totg oüpavoic. 3. Kal qp. iv xoót axevdlousv, 1b olxmtzptov áiiiv vo 8E oüpavoU érevoucaa0o. éruroOoUvtec, 3. alye xol ivBucdptvot ob. vup.vol eb pt nóp.eüa. 4. Kal yàp ol dvcec dv. c6) ax*jvtt Toute) Gxevatonev Bapoópsvot, àg' à o0 Oioptv ix5ócao0at à)! Emcvboqac8at, (va xao, v0 Óvnirov G5 «7 Lorie. b... 'O Bi xactpyaodptvos fiui elc aüxó vouto Oróc, 6 Souc fiv 10v ddpa6Ova toU TyEUJAA TOC. KOPINGIOYZX AEYTEPA. F'. 4. In quibas Deus hujus seculi excaecavit mentes infide lium, ut non fulgeat illisilluminatio evangelii glorise Christi, qui est imago Dei. 5. Non enim nosmet ipsos preedicamus, sed Jesum Christom Dominum nostrum; nos autem servos vestros per Je6. Quoniam Deus qui dixit de tenebris lucem splendescere, ipse illuxit in cordibus nostris ad illuminationem scientie claritatis Dei, in facie Christi Jesu. 7. Habemus autem thesaurum istum in vasis fictilibus; nt sublimitas sit virtutis Dei, et non ex nobis. 8. In omaibns tribulationem patimur, sed non angustiamur; aporiamur, sed non destituimur; 9. Persecutionem patimur, sed non derelinquimur; delícimur, sed non perimus: 10. Semper mortificationem Jesu in corpore noetro circumferentes, ut et vita Jesu manifestetur in corporibus nostris. 11. Semper enim nos qui vivimus, in mortem tradimur propter Jesum; ut et vita Jesu manifestetur in carne nostra mortali. 12. Ergo mors in nobis operatur, vita autem in vobis. 13. Habentes autem eumdem spiritum fidei, sicut scrip. tum est: Credidi, propter quod locutus sum: et nos credimus, propter quod et loquimur: 14. Scientes quonlam qui suscitavit Jesum, et nos cum Jesu suscitabit, et constituet vobiscum. 15. Omnia enim propter vos; ut gratia abundans, per multos in gratiarum actione abundet in gloríam Dei. 16. Propter quod non deficimus: sed licet is qui foris est, noster homo corrumpatur: tamen is qui inius est, renovatur de die in diem. 17. Id enim quod in prtesenti est momentaneum et leve tribulationis nostrze, supra modum in sublimitate seternum glorixz pondus operatur in nobis, 18. Non contemplantibus nobis quie videntur, sed quee non videntur. Quz enim videntur, temporalia sunt: quae autem non videntur, seterna sunt. V. f. Scimus enim quoniam si terrestris domus noetra hujus habitationis dissolvatur, quod sedificationem ex Deo habe mus, domum non manufactam, eternam in ccelis. 2. Nam et in hoc ingemiscimus, habitationem nostram qu:e de ccelo est superindui cupientes: 3. Si tamen vestiti, non nudi inveniamur. 4. Nam et qui sumus in hoc tabernaculo, ingemiscimus gravati: eo quod nolumus exspoliari, sed supervestiri, ut absorbeatur quod mortale est, a vita. 5. Qui autem efficit nos In hoc ipsum, Deus, qui dedit nobis pignus Spiritus.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS ALTERA. VI. e. Gaópouvtsc oUv Tdvrots xal clodcec, &vi dvonu.oUvrec dv vip auam ExOmuoUuev dro. toU xuplov: 7. Ok noce Y&p mepuma rouge xat o0 Oi eleouc: 8. QadpoUutv Bà xal eüboxoUp.ev. udÀXov ixónuisat ix xoU at)uatoo xal ivÓnuTsat Tro0q àv xuptov. 9. Atb xal guloriaoUpe0a, cive. ixPnuoUvceq ele ivór.o0vrec, eua peavot aoro) elvat. 10. Tous 1&p távca« fuse eavepeUTvat Bet LroocÓsv «o0 fyjkaToc x00. Xpicoo, Üva. xopiov, cat Exacvoc (Bux toU cpiacoo poc & Émpalev, else. dya00v slxe qaUÀov. i1. Elóóreg oUv cv qó6ov *»ü xuplou dvüpexrouc zeiDoj.ev, 0s) 6 mepavepopus0a* Cito 53 xal dv vai; cuveiojaeaty Op.Gv mepavepaatat. 12. Oó xaÀtv Éaurouüc cuviaravopev. 6piv, à)ÀX dqopuv Bi6oveee ópiv xavy f.atoo oni pov, (va Éymrt Tpóq ToU dv mpogut( xavytop£vouc xat oüx dv xapàta. 13. Eize yàp étéarnpev, Os tite cwopovoupev, bpiv. 14. 'H yàp ddr z00 XpuoU. cuv£g ev fj, xoi— vxvtag toUto, Ütt el ek, Onip rávrov dmíÓavev, doa ol xavts, d£Üavov: 15. xal ümép rávtvoov dríüavev Xpicóc, (va. ot Qovv£€ Unxdvt Éavroic Cost d)À& xà Orip adv dro0avovtt. xal évepü£vet, 16. "Diace fei; dx coU vov oó8£va. olbapev. xac cdoxa: xat e. éyvoxapsev xavk adpxa Xptavóv, dà VUv oUXÉétt TvOOXOUEY. 17. "Lioce eU si dv Xpurtio, xav) xziate và doyaia, rap70sv, lou, vévovev vk rrvra xawa. 18. Tà 63 m4vra ix coU ÜroU toU xatalAalavtoe $udc Éauto) OX XpwrroU xal Bovroc fiiv cv Otxxovíav TT& xa va)AarTi, 19. óxQ Ott Obc 7jv dv Xpioté) xogpov. xataAAdogov ÉautQ), p Aoy d opkevos aütois vk rapa togata atv xai Ofjusvoc dv fiiv vv AÓvov t7, xavaXayT. $0." "Ynxip XpiwvoU oUv motaÓeuoutv (e TOU ÜroU mapaxaAoUvro, OU fiov: Osóp.eOa Ordp XpiotoU, xataÀÀcvntt to Oto. 21. Tov p3. yvóvra. áuaprtav Grip fuv &paprtav £nolzotv, (va fjais vevoueUa Dixatogív OcoU dv abt. G. I. ZuvepyoUvtt, 0 mapaxaAoUpav i3) ele xevüv t3,v y piv ToU coU BétacO0at Ge. 3. Aéyec ydo: Kaipio Oexxi). érjxouad aou, xal iv $ufoa cwrnoix, d6ox0nsd cov ($00, vüv xatpüq sbmpocóexro i500, vov $pépa cwtnplac. 3. Mnótpav un3evt. DiSóvtec mpoaxonzv, (va uj) popn07, $ Gaxovia fov, 4. 022 dy mavit auviatávteo ÉautouG te ÜcoU Ouixovot* &v Oronov? oXA7,, iv OA Gyeatv, ev ávaqxa«, dv cttvoy pla, 293 6. Audentes igitur semper, scientes queniam aum sumus in corpore, peregrinamur a Domino 7. (Per fidem enim ambulamus, et non per speciem): 8. Audemus autem, et honain voluntatem habemus magis peregrinari a corpore, et praesentes esse ad Dominum. 9. Et ideo contendimus, sive absentes sive presentes, placere illi. 10. Omnes enim nos manifestari oportet ante tribunal Christi, ut referat unusquisque propria corporis, prout gessit, sive bonum sive malum. 11. Scientes ergo timorem Domini, hominibus suademus, Deo autem manifesti sumus. Spero autem et in conscientiis vestris manifestos nos esse. 12. Noniterum commendamus nos vobis, sed occasionem damus vobis gloriandi pro nobis; ut abeatis ad eos qui in fAcie gloriantur, et non in corde. 13. Sive enim mente excedimus, Deo: sive sobrii sumus, vobis. [4. Caritasenim Christi urget nos: eestimantes hoc, quoniam si unus pro omnibus mortuus est, ergo omnes mortui sunt; 15. Et pro omnibus mortuus est Cliristus; ut et qui vi vunt, jam non sibi vivant, sed ei qui pro ipsis mortuus est et resurrexit. 16. Itaque nos ex hoc neminem novimus secundum carnem. Et si cognovimus secundum carnem Christum, sel nunc jam non novimus. 17. Si qua ergo in Christo neva creatura, vetera transierunt: ecce facta sunt omnia nova. 18. Omnia autem ex Deo, qui nos reconciliavit sibi per Christum; et dedit nobis ministerium reconciliationis: 19. Quoniam quidem Deus erat in Christo mundum reconcilians sibi, non reputans illis delicta ipsorum, et posuit in nobis verbum reconciliationis.?0. Pro Christo ergo legatione fungimur, tanquam Deo exhortante per noe. Obsecramus pro Chrísto, reconciliamini Deo. 21. Eum qui non noverat peccatum, pro nobis peccatum fecit, ut nos eíficeremur justitia Dei in ipso. VT. 1. Adjuvantes autem exhortamur ne it vacuum gratiam Dei recipiatis. 2. AiL enim: Tempore accepto exaudivi te, et in die salutis adjuvi te. Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis. 3. Nemini dantes ullam offensionem, ut non vituperctui ministerium nostrum: $4. Sed in omnibus exhibeamus nosmet ipsos sicut Del ministros in multa patientia, in tribulationibus, in necessitatibus, in angustiis,

EIIITZFOAH IIAYAOY IIPOZ &. ly vÀnyaic, dv quAaxaiq, dv dxavacvaciat, àv xórotc, ev d1punvíaw, dv vratelan, e. iv &qvócrii, £v vvoxcit, e uaxpotluula, v y pnexórqe, iy mvsüpami &ylo, dv dydmr dvumoxpivo, 7. Ev Aóyo dmOtac, iv Buvdgat OtoU- Duk Ov Ér)uov 3c Dtxatogóvrc vov. Otku)v xal dpiortpov, 8. Bi OdEre xal dviptac, Bt& Buognplac xat sógnpiae" dc mÀdvot xal amt, Gx, dvooupusvot xal ériqi xop.evot, 9. Ó droüvyoxovteg xal lou QOp.ev, (og mraiótuop.evot xal p Üavavoupevot, 10. éx AumoUpevor del BÀ yalpovrec, óx mrexgol ToÀÀoU, 8 mAovuc(Lovtes, x; jemoàv Éyovteo xal mávra Xa T£ oYTEQ. tt. To oróua fpiov dvéovev vol opc, Kop(vOtot, $ xap8(a fjv menAdvuvrat 12. oU ctevogoopricüe dv fxiv, axevojoopeto0e Bà dv TOlC Gxd (y vot Opuov * 13. tjv 9b abc» dvowuc0lav, (e céxvow XMYo, mÀatovOnts xal Ójti«. 1€. MÀ. q(vea0e. éxepoloyoüvts, dnotow: víc vàp pecoyJ, Buxxiooóvr uev dvouíac; 3) «(c xowwv(a. gu Tpóc GxÓtoc; 15. Tc 51 auppcóvnat; XpwroU mol, BsAo2; 3 «i psple mtovO puer &x(ocov; 16. "Tí; 9à cuyxacáOsow vai) 0soU pex&. elbouov; Üpeig ykp vabc OroU éotà vtoc, xafiox eixev 6 Osóc: 8x dvouxf;aw dv abcoic xal dymtpuxtavfiao, xat Écoyat &Ot5)v Osb xal adtol Zaovral iot Àaox. 17. Aio PzEMaze. ix uícou aütQv xal dooplotnte, Aévtt xópux, xal dxaDdpcou i3) Greece: 18. xdv& sloóctop.at opio xul foot Optv el; mratíou, xal Üp.eie ÉcsoO0É pot el; ulou, xal Ovyacépac, Att xópios mravroxp&tup. Z. I. Taócac oov Éjovteo cà éxavyeMac, dvammtol, xaÜapícwpusv Éxurouc dnb mavit, uolucuoU capxóe xal mytUpatoc, ÉmireÀoUvte, Gyuocüvnv dv O6 toU. 3. Xwp/oate fudo: oü!fva JOucisapav, oüdfva igüs(papsev, obBÉva. nA eovexvfoauev. 3. O0 mpàc xavdxpitv. Ópiov Aéqo* mpos(onxa vào éxt dv «oic xapótat; fjv dotà elc v0. cuve moDaveiv xal gut75v. 4. IIo300,. iot abusu mpóc Óp8s, To) qot xaUy»st Omxip üpiov memAYpuuat 7j TupuxÀmost, Üneprtpiooedouat «7j 4apli érl mda c7 0X eyec piov 6. Kal qp dX06vrov fjv sl; Maxs?ov(av. oo8eu(av dvcaw Zoyev $ akpL fiuc, 43A Év. mavit 0A6op.evov. tov ug a, Eoo 0v. obo, 6. 'AJX' 6 mapaxaAóv touc taTttvoUc TrapexdAsotv $t 6 0cbc év «7j rapoucía Ttov: 7. ob uóvov 5i dv 1T; rapoucía abxo0, dà xal év 294 KOPINGIOYZ AEYTEPA. Z. 5. In plagis, in carceribus, in scditionibus, in laboribus, in vigiliis, in jejuniis, 6. In castitate, in scientia, in longanimitate, ín suavitate, in Spiritu sancto, in caritate non ficta, 7. [n verbo veritatis, in virtute Dei, per arma justitim a dextris et a sinistris, 8. Per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam; ut seductores, et veraces; sicut qui ignoti, et cogniti: 9. Quasi morientes, et ecoe vivimus; ut casfigati, et non mortificati; 10. Quasi tristes, semper autem gaudentes; sicut egentes, multos autem locupletantes; tanquam nibil habentes, et omnia poseidentes. 11. Os nostrum patet ad vos, o Corinthii, cor nostrum dilatatum est. 12. Non angustiamini in nobis: angustiamini autem in visceribus vestris: 13. Eamdem autem habentes remunerationem, tanquam filiis dico: Dilatamini et vos. 14. Nolite jugum ducere cum infidelibus. Quse enim participatio justitixtt cum iniquitate? aut quse societas luci ad tenebras? 15. Quee autem conventio Christi ad Belial? aut quae pars fideli cum infideli? 16. Qui autem consensus templo Dei cum idolis? Vos enim estis templum Dei vivi, sicut dicit Deus: Quoniam inhabitabo in illis, et inambulabo inter eos, et ero. Hlorum Deus, et ipsi erunt mihi populus. 17. Propter quod exite de medio eorum, et separamini, dicit Dominus, et immundum ne tetigeritis: 18. Et ego recipiam vos; et ero vobis jn patrem, et vos eritis mihi in filios et filias, dicit Dominus omnipotens. VIT. 1. Has ergo habentes promissiones, carissimi, mundemus Dos ab omni inquinamento carnis et spiritus, perficientes sanctificationem in timore Dei. 2. Capite nos. Neminem leesimus, neminem corrupimus, neniinem circumvenimus. 3. Non ad condemnationem vestram dico. Przdiximus enim quod in cordibus nostris estis, ad commoriendum et ad convivendum. 4. Multa mibi fiducia est apud vos, molta mihi gloriatio pro vobis, repletus sum consolatione, superabundo gaudio in omni tribulalione nostra. 5. Nam et quum venissemus in Macedoniam, nullam requiem liabuit caro nostra, sed omnem tribulationem passi sumus: foris pugne, intus timores. 6. Sed qui consolatur humiles, consolatus est nos Deus in adventu Titi. 7. Non solum autem in adventu ejus, sed etiam in con.

EPISTOLA PAULI AD GORINTHIOS ALTERA. VIII. T£ magnodjen 4| mapoOd 0n dy! Ópiw, dvav(£Ouov fui vv Opov ümwroürow, cóv Gpunv OOupuóv, *0v bpdnv CnAov ónip &poU, Ocrt pe. Xov. yaprivat. 8. "Oct el. xal dran. üpdc 6v cT, émiaxoATj, o0 uscapáAouat e. xal puecepusÀóumv, Bem Uc fj émv6103, Exs(vr, el xal mpóc ópav dAUTeQGEv Óp Bs, 9. vóv yatpeo, o0y Ot Dumnre, d). 6n Aomnte el; uetavotav: Dur ünte yàp xacà Osóv, (va. dv pnoev Cnuuo07re dE Suv. 10. 'H vào xack 0sbv Aírer erivouxv slo swrenolav diexau£Antov ipydtevat dá 86 «00 xóajou Aor Odva.tov xatepyalecat. 1. "Ióoy 440, a0z0 toUto t0 xat Ocóv JAurrÜzvat Üj Kc vóavv xattiprácaco dv üpiv amoudf,v: dÀA& dmroAoyiav, dX dvavdxvnat, dàÀÀAk qó6ov, dà EximóOno, à2À& QxAov, d) ix&(xnatv. £v mavtt auveccácatt ÉxutoUe dyvoUc £ivat cip mod yp.att. I3. "Apa sl xal Éypapa ópiv, o0 elvexev coU dóuci)gavtoc, &ÀÀ' ouBÀ evexev «o0 áOuxnücvcoc, XX elvexev voU qavepuDvat TÀv exouUny fuv vv bórip ópow vx Ops 13. évymtov ToU ÜtoU- Oik voUTo mapaxexicurOa. ix Db c4 mapaxXXóst. Sv meptocotípu MÀAov £yáonutv émi T xapi "l(rou, Ór. dvamémautat v0 mytüj.a a0to0 dm mqvttv Oprv: 14. 6c el 0 atto Orio bpv xexaby pat, oU xaexcyuv8nv, dAX Ox mdvrx Üutv Ev dvfsía &Dacap.ev, obcox, xal 5$ xaó4 note fuv fj mpoc Tíxov àjetx dev On. 15. Kad «à ond (jvx abtoU vepracovéQu elc Ope icxly dvauiuvroxopévou c) mdvzov Ojiv óraxov, (je iet q060u xal vpóp.ou. £d£tao0e adtóv. 16, Xa(pw 6x àv ravit Qappo iv bpiv. H'. 1. Tvopltopev. 98 ópiv, d8eAgol, cv dpi coU soU Jv Osbopévnv dv sai, Doostau 77, Maxsbovla, 2. 6ct dv m0 Gor OA eoe 5, mepiaosla vr qapic aUri)y xal fj xarà Bdüouc Ttwy£la aotuv ÉnspiactuGEv &lq to TÀOUTOQ t7j, XTÀÓTrtOQ dUTQV $. Üvt xaxà Oóvauav, p.xptupio, xal mapk Oüvapuv av alpecot, 4. u£Tk oJ X, mapaxAfjotox Otópevot fub cv y&ptw xal vv xewwv(av cz Owrxoviag vf tlc voUc &ylouc, 5. xal ou xaünc ^Àxisausv, dA Éautouc Éücxav mpüxcov v6) xuplto xal fiiv 9x GeXa roc OsoU, e. elc t0. xapaxalécat Ape Tízov, (va. xa0ux Xpotvíotavo oUtwx xal émtreéos elg bs xol Tv ydp taUtwv. 7. 'AXX Gcrp iv mavii mtpusoeóets, migtet xal Aot» xal qwoctt xal maaw amouóT; xal «5, £& Ojo dv fiv dyes, va. xai dv caóvg 57j yapurt mepuaoeUnt. 295 solatione qua consolatus est in vobis, referens nobis vestrum desiderium, vestrum (letum, vestram semulationem pro me, íta ut magis gauderem. 8. Quoniam etsi contristavi vos in epistola, non me po nitet: etsi poeniteret, videns quod epistola illa (etsi ad horam) vos contristavit, 9. Nunc gaudeo: non quia contristati estis, sed quia constristati estis ad poenitentiam. Contristati enim estis secundum Deum, ut in nullo detrimentum patiamini ex nobis. 10. Quae enim secundum Deum tristitia est, peenitentiam in salutem stabilem operatur: szculi autem tristitia mortem operatur. 1t. Ecce enim hoc ipsum secundum Deum contristari vo8, quantam in vobis operatur sollicitudinem, sed defensionem, sed indignalionem, sed timorem, sed desiderium, sed eemulalionem, sed vindictam. In omnibus exhibulstis vos incontamipatos esse negotio. 12. Igitur etsi scripsi vobis, non propter eum qui fecit injuriam, nec propter eum qui passus est, sed ad manifestandam sollicitudinem nostram quam habemus pro vobis 13. Coram Deo: ideo consolati sumus. In consolatione autem nostra, abundantius magis gavisi sumus super gaudio Titi, quia refectus est spiritus ejus ab omnibus vobis. (4. Etsi quid apud illum de vobis gloriatus sum, noa sum confusus: sed sicut omnia vobis in veritate locuti sumus, ita et gloriatio nostra qu&e fuit ad Titum, veritas facta est; 15. Et viscera ejus abundantius in vobis sunt, reminiscentis omnium vestrum obedientiam, quomodo cum timore et tremore excepistis illum. 16. Gaudeo quod in omnibus confido in vobis. VIIT. 1. Notam autem facimus vobis, fratres, gratiam Dei qu& data est in ecclesiis Macedonis: 2. Quod in mullo experimento tribulationis, abundantia gaudii ipsorum fuit, et altissima paupertas eorum abundavit in divitias simplicitatis eorum: 3. Quia secundum virtutem,testimonium illis reddo, et supra virtutem voluntarii fuerunt, 4. Cum multa exhortatione obeecrantes nos gratiam, et communicationem ministerii quod fit in sanctos. $. Et non sicut speravimus, sed semet ipsos dederunt primum Domino, deinde nobis per voluntatein Dei, 6. Ita ut rogaremus Titum ut quemadmodum eopit, ita et perficiat in vobis etiam gratiam istam; 7. Sed sicut in omnibus abundatis fide et sermone et scientia et omni sollicitudine, insuper et caritaie vestre in nos, ut et in hac gratia abundetis.

296 EIIIZTO AH IIAYAOY IIPOZ 8. Oo xav! imo hy Mey, d23&. Bx tT, Exfpoy aroubTic xal x0 v7, OuerÉpae d'rdmere vvrotov SoxiudGov 9. qtvOcxete Y*o cv qaot x00 xuplou fiuGv "Ino! XpieroU, óc 6r. óudo érvoysugtv mÀouctoc Ov, tva Opuels 77, Exs(vou mto s(a moutons. 10. Kal q4voux,v dv obo BSwpa. 100t0 Y&p. buiv Gu1.pÉptt, olttvec o0. ióvov 10 moUjcat dÀÀÀ xal tb ÜcAety mposviioLac0s db mé£puat 11. vuv 9d xal v0 vocat ériveAÉaae, Órox; xaüdmep 5$ mpoup(a coU ÜCkew, oUzox xal và émueMaat &x 100 Éyeiv, 12. El yàp $ mpotup(a mpóxevrat, xa00 2v Üyv, &UTpónOExtoc, o0 xao oüx fyc. 13. Oo vàptva dÀAotc dveatc, Ópiv O6 0Xtpu, 422" dE lootytoc 14. dv vi vOv xatpip T0 ÜpGv meploorupa ti, có ixelvow bocfpnpa, (va xxi v0 dxs(vav mtoloaeuua v£vnat el to óuov 6ovépnpa, Umtoo vévrtat loótre xa05 Yévpa rat I5. "O tà T0Àb ox énJsÓvactv, xal 6 «o OAvov oix JÀaztr0vnGty, 16. X ow, 81 ri) 0e) ci Bdvrt cv a0 chv axouS3y rip bpuy lv «T, xapóia Tirou, FU. 6r vv piv vapdxArnatv POEato, arovsatóccpoc 98 Omdoy ov aüOa(prvoc E ev mpoc bjs8. I$. Zuvenfpeyagtv Bb ues aoroU «àv doeAgóv, ob 6 Ératvox 8v. cip có vyeto Bi maoüv vOv PxxXnotov: I9. o0 povov Óé, d)Àà xal ytipotovrüsl; 6b cüv ixxXngtv GuvíxÓnuos fv dv T; yáprt radrm T Baxovoupévr Oy fiiv xpóc cÀv toU xuolou Gotav xal xpotug lav $udnv20. GYt)ÀOu.evot t00t0, uj tte fu8 uu ontac év tj &ópóvuri vaUry 17, Cuxxovovuévr, 0 fuv. 21. IIpovooupcev Y&o xa& o0 [óvov éveytov coU àÀÀX xat dvoyrtov dvÜpcy rv, 22. Luverfuijagev 53 aütot, rbv d8eAobv fiiov, Óv £joxu&doautv dv molloi, moAAdxig GmouBaiov Óvra, vuv 86 moo crouóaiótepov memo) XoÀÀS Tj tl bp A. 23. Eive ómio Trou, xotwovós igós xal tl; pe guvepyóc tive. debe) gol fiiov, &róctolot exa, $ox Xotovoo.?4. TÀv ov ÉvBeliy c5 dydmroc Üjiv xal fuv xavyjotux Ur£p Opuv slc aücobe évostLaa0e clo xpócoYKoV tiov. éxx) ma vov. e'. t. Hegt uiv. yáp «55 Otaxov(ac tZ elc touc &y(ouc TtpuaoÓv uot £axty x0 yodotv Üutv2. olóa ykp cv mooüupizv UpGw fjv ómip Guy xauyoxuxt Maxebóats, Ór "Agata maptaxeóaatat dco mépumi, xat 6 6 Onov (3Xoc 3p£Otcev coUe m)s(ovac. KOPINGIOYZ AEYTEPA. 9'. 8. Non quasi imperans dico: sed per aliorum sollicitudinem, etiam vestra caritatis ingeninm bonum comprobans. 9. Scitis enim gratiam Domii nostri Jesu Christi, quoniam propter vos egenus factus est, quum esaet dives, ut illius inopia vos divites essetis. 10. Et consilium in hoc do: hoc enim vobis utile est, qui non solum facere, sed et velle ccpistis ab anno priore: 11. Nunc vero et facto perficite; ut quemadmodum prompüis est animus voluntatis, ita sit et perficiendi ex eo quod babetis. 12. Si enim voluntas prompta est, secandum id quod habet, accepta est, non secundum id quod non babet. 13. Non enim ut aliis sit remissio, vobis autem tribulatio: sed ex aequalitate. 14. In presenti tempore vestra abundantia illorum inopiam suppleat, ut et illorum abundantia vestra inopiz sit supplementum, ul fiat requalitas, sicut scriptum est: 15. Qui multum, non abundavit; et qui modicum, non minoravit. 16. Gratias autem Deo, qui dedit eamdem sollicitadinem pro vobis in corde Titi, 17. Quoniam exhortationem quidem suscepit: sed quum sollicitior esset, sua voluntate profectus est ad vos. 18. Misimus etiam cum illo fratrem, cujus laus est in evangelio per omnes ecclesias: 19. Non solum autem, sed et ordinatus est ab ecclesiis comes peregrinationis nostrte in hanc gratiam que ministratur a nobis ad Domini gloriam, et destinatam voluntatem nostram: 20. Devitantes lioc, ne quis nos vituperet in hac plenitudine quie ministratur a nobis. 21. Providemus enim bona non solum coram Deo, sed eliam coram hominibus. 22. Misimus autem cum illis et fratrem nostrum, quem probavimus in multis saepe sollicitum esse: nunc autem multo sollicitiorem, confidentia multa in vos, 23. Sive pro Tito qui est socius meus et in vos adjutor, sive fratres nostri, apostoli ecclesiarum, gloria Christi. 24. Ostensionem ergo quz est caritatis vestrae, et nostrae gloria pro vobis, in illos ostendite in faciem ecclesiarum. IX. 1. Nam de ministerio quod fit in sanctos, ex abundanti est mihi scribere vobis. 2. Scio enim promptum animum vestrum; pro quo de vobis glorior apnd Macedones. Quoniam ct Achaia parata est ab anno preterito, et vestra aemulatio provocavit plurimos.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS ALTERA. X. 3. "Enspja 3 tobc doc) oUc, (va. 15 15 xao nua fuv cb ünip Ópuüv xevu, iv «Ó uépet rosxoo, tva xaBóx ÜAeyov rapsaxeuaauévo 7t, 4. uomo, PXv. Dow cov. duoi Maxeóóvec xal c6poxgtv Opdq áTtapaOXxeudGTOUC, xavatayuvOouev fiutic, (va. 3) Aéyontsev Optic, àv «7j ómonváaet vaurm. 6. "Avayxatov oov $jmedumv rapaxaA£aat voc d36Àou, iva xQo£A0toatv ti; Ope xai mpoxaapriauotv tv mpoe rcr reMaé vn eQAoviav vaucnv Évoliemv e(vat obTux, Ó)q EUAoy(av, H3 6x, mAsoveE(av. e. ToUro 82 Aqu, 6 axstpov qsidou£vo qtidop£vox, xal Oco(aex, xal 6 ortetpuw em eoAoytat Er eoAoy(aiws xat sptaet. 7. "Exacro, xaÜó vpofontat 5T xapóta, u* éx Aure 7^ 06 dva (xoc Üuapóv yàp Bóvry dyan& 6 Or. 8. Auvatoc 58 6 Ürbc mücuv ydotw mepicceUcat slo Üp c, iva. dv movil mávrove mücav abtapxetav Éyovtes mepuggeUvyte slc mv Épyov daOóv, 9. xa0Oc vérpaTtac "Eoxópmiaev, ÉBoxev xoi; m£vnatv, 5, Gxatogovy, xütoU J£vex elo tov altova 100 alivoc. t0, "O 53 émuopniGv amépua 1 Gmt(povtt xat dovov el, Bpogiw xopnyatt xal mÀvfuvet «0v. amópov ÜiGv xal abt5joet xà yevipata cT, Duatocuvye opo 1i. dv maytl mÀoutwM,Outvot elo mücav &mAóvnta, Kn; xateoy&levat ÓU fuv coy apuriav 76) Oto». 12. "Ox $ &xovía c5; Aevroupytaq ao 00 [hovov éaxiv tpogavammpouca cà bovepjuata tv áviov, dà xal vtepi0oEUouca Duk moXJÀOv eUyaptatuv c0 Oo 13. Oi «Tc Ooxiuz; c7. Otaxov(aq carr So5atovceq 10v Ocv dv «T, 6o v7 171; 6uoAov(ac Opuov elo vo s0avq£tov 509 XowrroU. xal árAótu tt t7, xowoviac elo aàTOU xal el; mrávrac, 14. xal aütó)v Ótvjoet Oi üpiov éntroBoUvtoov óp[uic &i& cv órep6a)Xoucav 4&ptw v00 OsoU do piv. t5. Xdou t9 0: Exi c7j &vexOtmráiso adroU Bopea. [. 1. Abos 6à ày6 IIaoloc vapaxaÀo Ou&c B c7c mpaUtrtoq xal érteixe(ag 100. XpiaroU, Óc xac Tp0ctovtov piv samewwoo dv óuiv, d rov 9 0a050 clc Gudic 2. Ofoyai 0? x5 ur, mapov Üaprioat c7 renoilce $ AovCop.at c0ÀuToat rt vivae voUc Aoyuopévouc fuia áx xaTÀ cdpxa mtptmatoUvtac. 3. "Ev eapxt yàp mtptmatoUvteQ o0 xack cadoxa G1pa teuóp.e0a4. tà dà Ória tZ crputelag fiov o9 capxt«d, d)À& Guvatà v) 0c) rpàc xaÜx(peatv Gy upey.di vov: Àoq131.00 xaÜaipobvteo 5. xal müv Ü'joja Énatpopsevov xaxk cT; voto toU OsoU, xal aly pau tgovtec mv vorjua elc cv oraxojv toU Xpuwroo, 297 3. Misi autem fratres, ut ne quod gloriamur de vobis, evacuetur in hac parte, ut (quemadmodum dixi) parati sitis: 4. Ne quum venerint Macedones mecum, et invenerint vos imparatos, erubescamus nos (ut non dicamus vos) in hac substantia. 9. Necessarium ergo existimavi rogare fratres ut przeveniant ad vos, et pre parent repromissam benedictionem hanc paratam esse sic, quasi benedictionem, non tanquam avaritiam. 6. Hoc autem dico: Qui parce seminat, parce et metet; et qui seminat in benedictionibus, de benedictionibus et metet. 7. Unusquisque prout destinavit in corde suo, non ex trislitia, aut ex necessitate: hilarem enim datorem diligit Deus. 8. Potens est autem Deus omnem gratiam abundare facere in vobis; ut in omnibus semper omnem sufficientiam habentes, abundetis in omne opus bonum, 9. Sicut scriptum est: Dispersit, dedit pauperibus: justitia ejus manet in seculum sseculi. 10. Qui autem administrat semen seminanti: et panem ad manducandum praestabit, et muitiplicabit sernen vestrum, et augebit incrementa frugum justilize vestrae; 11. Ut in omnibus locupletati abundetis in omnem simplicitatem, quae operatur per nos gratiarum actionem Deo. 12. Quoniam ministerium liujus officii non solum supplet ea que desunt sanctis, sed etiam abundat per multas gratiarym actiones in Domino, 13. Per probationem ministerii hujus, glorificantes Deum in obedientia confessionis vestra», in evangelium Christi, et simplicitate communicationis in illos, et in omnes, 14. Et in ipsorum obsecralione pro vobis, desiderantium vos propter eminentem gratiam Dei in vobis. 15. Gratias Deo soper inenarrabili dono ejus. X. t. Ipse autem ego Paulus obsecro vos per mansuetudinem et modestiam Cliristi, qui in facie quidem humilis sum inter vos, absens autem confido in vobis. 2. Rogo autem vos ne praesens audeam per eam coufidentiam qua existimor audere in quosdam qui arbitrantur nos tanquam secundum carnem ambulemus. 3. In carne enim ambulantes, non secundum carnem militamus. 4. Nam arma militie nostrae non carnalia sunt, sed potentia Deo ad destructionem munitionum, consilia destruentes » 5. Et omnem altitudinem extollentem se adversus scientiam Dei, et in captivitatem redigentes omnem intellectum in obsequium Christi,

298 0. xal y Éoljup Cy oveeo ixóuxiaat aav rapax, xav rgo, ópubv fj ómaxox. 7. T& xax& noócumov BAEnste. cl tt ménotüev Éavto) XpietoU elvat, voUt0 AoyutéaÓ div dy! £auvoU, Uc xaüwx abb, XowroU ote xal Apis. 8. "Edv tc vào mtpigoóvepóv tt xavy/jooy4at mpl vc dEoualac Suc Tic Éoxtv 6 xiptoc?|aiv iq olxodo[TV xal oàx elc xa0alpeotv Ou v, oox alayuvOT,copat. 9. "Iva 53 Q3) 8óbo cx; àv éxgo6etv Op3q Ok cv értoxooy. 10. "Ost af jdv ériotoAal, oxctv, Bapriat xal layvpal, *j 8& mapouc(a coU acpatoc daÜev), xal 6 Aovoc itouüevru.évoc. t1. Toro Aoyiéc0o 6 cotoucoc, Órt olot. dcpev 16 Àóvt) OV émixoÀGv ámóvvto, totoUTot xai mapovteo t0 fero. 12. O0 yàp «oXuGuev Eyxpivat 7| ouyxpivat Éautouq Twtv. t&v fautouc cu viaa vovtuv, dÀÀX aütol £v Éxuxole Éaucouc ierpoUvtec xat auvap(vovtec favuvobe Éaucoic. 13. "Hyceic 83 oUx elc 16 djsevpov xavynaóu.s0a, d) x&tà TO |hÉTpov ToU xavOvoc ob dps£piaev fjxtv 6 Occ uévpou, &pix£cOat dpt xat óu0v I4. o0 Y&p jo) dgixvoUtevot elc Opic órepsxe(vouev Énuzodc, dypi yp xal ópiv £90daapuev iv xà eoa yeÀup 100 XpiatoU15. oÓx el; tk duevpa xavyoxguevor dy d)orplot xómots, Éix(a 5à Fyoveec abtavou£vis cT xiarenc bjtov év Ópiv peva)uvOTvat xarà vóv xavova fjuGv sl; mepuatíav, 16. &l, 1X Ünepéxewa Gyiiv tónyyeAoaoüat, oox dv d)Xotplo xavdvt elc và Écoua xavyfioacün. 9. 'O 3$ xavyoguevoc dv xuplo xau datu: 18. 00 Xp 6 Éaucóv auvtacdvov, éxtivoc Ooxucée derw, d)à& Óv 6 xoptos avvia rat. IA'. I. "Ogelov dve(yscü£ ou puxpóv tt dgpocUvrc. &)À& xal &végto0E iuov. 3. Z5 vip 6j&q coU Aw fjouogaumnv Xp oue évV dvépl xa pü£vov &vvijv rapactricat t Xoutvor 3. qo6oUpat Ób 3, x; 5 Opi; Eóav iEnrndtrotv ev Tij ravoupy(a aótoU, obtu qÜapri và vorjata Opuov dnb zc ámAóTAaTOQ ve tlq 10v Xpitróv. 4... El pv vào 6 Zpyópevoo d02ov X pioxóv xnpuaat: Óv oUx ixnpuEauev, 3] Écepov mveüpa. Aap6dvexe B oox &Aa6eve, 7| eümqyé)vov. Évepov 8 o0x &EfEao0e, xaXax &vely ccOe 5. Aovütop.at yp qumiv Oarepnxévat cov. UepAiav d'TtocvOÀtv. 6€. El B6 xai Buorze x6) Xov, à1Y' o0 77, vocet, dA) dy xavil Qavepo£veo elc Opi. 7. "H p) áuapr(av éroínaa, éuavtóv carttvoy (va byte brpo0z;te, Óvv Bepekv có coU OtoU eoe qy£Acov £5"Yye)uodiony 6jiv; EIHIZTOAH IIAYAOY IIPOZ KOPINGIOYZ AEYTEPA. I[A'. 6. Et in prompta habentes ulcisci omnem inobedientiam, quum impleta fuerit vestra obedientia. 7. Qui secundum faciem sunt, videte. Si quis confidit sibi Christi se esse, hoc cogitet iterum apud se quia aicat ipse Christi est, ita et nos. 8. Nam, et si amplius aliquid gloriatus fuero de potestate nostra quam dedit nobis Dominus in zedificationem et non in destructionem vestram, non erubescam. 9. Ut autem non existimer tanquam terrere vos per epstolas: 10. Quoniam quidem epistolz, inquiunt, graves sunt et fortes: praesentia autem corporis infirma, et sermo contemp tibilis: 11. Hoc cogitet qui ejusmodi est, quia quales sumus verbo per epistolas absentes, tales et praesentes in facto. 12. Non enim audemus inserere aut comparare nos quibusdam qui se ipsos commendant: sed ipsi in nobis nosmet ipsos metientes, et comparantes nosmet ipsos nobis. 13. Nos autem non in immensum gloriabimur, sed secundum mensuram regulae qua mensus est nobis Deus, mensuram pertingendi usque ad vos. 14. Non enim quasi non pertingentes ad vos, supererten. dimus nos: usque ad vos enim pervenimus in evangelio Christi: 15. Non in immensum gloriantes in alienis laboribus: spem autem habentes crescentis fidei vestrae, in vobis magnificari secundum regulam nostram in abundantiam, 16. Etiam in' illa quie ultra vos sunt evangelizare, non in aliena regula in iis quae praeparata eunt gloriari. 17. Qui autem gloriatur, in Domino glorietur. 18. Non enim qui se ipsum commendat, ille probatus est, sed quem Deus commendat. XI. 1. Utinam sustineretis modicum quid insipientize mes, sed et supportate me: 2. Kmulor enim vos Dei emulatione. Despondi enim vos uni viro virginem castam exhibere Christo. 3. Timeo autem ne sicut serpens Hevam seduxit astutia 808, ita corrumpantur sensus vestri, et excidant a simplicitate quae est in Christo. 4. Nam si is qui venit, alium Christum praedicat quem non praiedicavimus, aut alium spiritum accipitis quem non accepistis, aut aliud evangelium quod non recepistis, recte pateremini. 5. Existimo enim nihil me minus fecisse a magnis apostolis. 0. Nam est imperitus sermone, sed non-scientia: in omnibus autem manifestati sumus vobis. 7. Aut numquid peccatui feci, me ipsum bumilians, ut vos exaltemini: quoniam gratis evangelium Dei evangelizavi vobis?

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS ALTERA. XI. s. "AXXac Dodxalac devra Aa6ov Ójoviov Trpoc cvv óudv Otxxoviav, 9. xal xapuv Toc bp xal 6atspnüels o0 xatevdox34 oüotvóc. to Xo bocépriA4 jou Trpocaven i ouaav of dOeXol 2X0óvcec ro MaxeSoviac xal év mavit a6a7, upiv dgavrov évfjonga xai vrprjow. t0. "Ecxtv dÀxj0evx. Xpiavoo dv dpol, 8xt 4 xavy nau aUtr, o0 gpar7jaecat el; dg dv. coi, xAtpactv tT 'Ayata«. LH. Aut ct; i oUx &yanó) 6ulic; 6 Osbc olótv, 12. "O 84 ot, xal rov;ow* (va eExxópo tv doopp3yv. t6»v. 0sXdvtoyv dgopusv, va. £v à xav4ivcat sbps0Gotv xa0o xal fusis. 1*3. Ot yàp xotoUtot ijsuBamónroAot Ppydtat DOXwot, p£raoy mpact,ouevot elc doo toAouc XptctoU. 14. Kal oó 0auj.aotóv: noto Y&o 6 oatavüs eynuatitevat elc d'ryeXov qutóc: 15. 00 u£ya odv &l xal oi Buíxovot abvoU uscacyn291 8. Alias ecclesias exspoliavi, accipiens stipendium ad ministerium vestrum. 9. Et quum essem apud vos, et egerem, nulli onerosu: fui: nam quod mihi deerat, suppleverunt fratres qui vene runt a Macedonia, et in omnibus síne onere me vobis ser vavi, et scrvabo. 10. Est veritas Christi in me, quoniam luxc gloriatio nor infringetur in me in regionibus Achaiae. 11. Quare? Quia non diligo vos? Deus scit. 12. Quod autem facio, et faciam; utamputem occasionen eorum qui volunt occasionem, ut in quo gloriantur, inve niantur sicut et nos. 13. Nam ejusmodi pseudoapostoli sunt, operarii subdoli transfigurantes se in apostolos Christi. 14. Et non mirum: ipse enim satanas transfigurat se ir Eca' | angelum lucis. 15. Non est ergo magnum si ministri ejus transflgurentui! * » o TT.. uaritoveat & Bifxovot Buxatogi vns, Qv 16 téAoc Foxat velut ministri justitie: quorum finis erit secundum opert xav tX loya aov. i6. IIduv Mo, us, cic ue 5oEn dgpova slvav el à If t, x&v ic dypova 8£gac0É pue, (va xdvà uixpóv ct xavy faut. 17. "O ÀAaAG, o0 ÀaAO xatk 0sóv, 31 óx; dv dgpoGv? Ev taut) v7) roo tdost tT. xav jatox. 18. "Erst rtoJÀot xaujGvrat xatà cv adoxa, x&yo xauy opt. I9. "Hóéex qp dvéyea0s v9v dgpóvev opovusot óvTEC 30. dvéyso0e xp cl cw, Op xavadouAo, el ci xaTto0ls c, et cic Aaubdvet, el cu éxaloecat, el ctc. els Tpócwrtoy Üj.Bo Bot. st. Kax& driktav Myo, óx; 0t fpes Jaüevfonuev iv coívw «( fpe dv O dv ctc coAuB, dv. dppoivm Ato, toÀp46) x&vto. 32. "Eópeio slatv, xàvo.. "IapanAizal claw, xdvo. an£oua "A6oaay. elot, xdvo. 23. Aidxovot XpiavoU elaiv, rapaopovi)v Aéto, órip br dv xórot reptoaoxépox, iv guAaxaic vtpuaocéux, £&v mn yate Orepbaóvtux, £v Üavd tot; roXAaxie: 34. Orb 'louón(ov m&vcáxts te00apdxovta rap uíiav Da6o, 25. plc £pa68(cOvyv, Kat Zu0daOnv, pic ivaud noa, vuy e uepov év v6) BuOG memoinxa: 96. ÓSovmopíaic To)Àdxi, xiwÜUvotg moTajADV, xtvSUvoic Ya vo, xivBUvota éx vévouc, xwóuvow, E 0v, xtvBUvote dv moÀet, x wBuvotc àv lpnulq, xwÜovote Év GaÀ&ca, xwBuvot év ieuBaBEA gos. 37. 'Ev xónw xal ióy 0c, &v dypurv(at; roa, iv | ipsorum. 16. Iterum dico (ne quis me putet insipientem esse, alio quin velut insipientem accipite me, utet ego modicum quic glorier): 17. Quod loquor, non loquor secundum Deum, s« quasi in insipientia, in hac substantia glorie. 18. Quoniam multi gloriantur secundum carnem, et egc gloriabor. 19. Libenter enim suffertis insipientes, quuin sHis ips sapientes. 20. Sustinetis enim si quis vos in servitutem redigit, s! quis devorat, si quis accipit, si quis extollitur, si quis ín faciem vos caedit. 21. Secundum ignobilitatem dico, quasi nos infirnti fuerimus in hac parte. In quo quis audet, (in insipientia dico) audeo et ego: 22. Hebrzi sunt, et ego; Israelit& sunt, et ego; semen Abrahe sunt, et ego; 23. Ministri Christi sunt, (ut minus sapiens dico) plus ego: in laboribus plurimis, in carceribus abundantius, in plagis supra modum, in mortibus frequenter. 24. A Judaris quinquies, quadragenas, una minus, accepi. 23. Ter virgis ceesus sum, semel lapidatus sum, ter naufragium feci, nocte et die in profundo maris fui, 26. In itineribus szxpe, periculis fluminum, periculis la tronum, periculis ex genere, periculis ex gentibus, pericu. lis in civitate, periculis in solitudine, periculis in marl, periculis in falsis fratribus; 27. In labore et &rumna, in vigiliis multis, in fame el uu xai Otyec, v vree(atc toic, dv póyec xal | siti, in jejuniis multis, in frigore et nuditate; TouvÓchTt. $8. Xopl; t&v mapextóc j| émlorací, uou fj xa0' fiu£pav, fj u£ouiva mactv TOv ExxXnatoyv. 28. Preeter illa quae extrinsecas sunt, instantia mca qnotidiana, sollicitudo omnium ecclesiarum.

800 EILZTOAH IIAYAOY IIPOZ 99. Tc dcOsvet, xal obx dcÓ0svio; ti, axavbnAttexat, xal oox àyo) mupoUpat; 30. El xauy8o9a: Oti, v& cT; doOsvelac uou xav aoj.at. 31. *O Oso xal xav o0 xuptou fjv '"InsoU XpicoU ol2ev, 6 v sDXovritix el vouc alivas, Ort o0 ievSopa, 32. "Év AauacxQ 6 iüvdoy c 'Apéra xoU BacU£ux lopodpet 1)v TÓ)uv Aapaaxmvüv muiaat ps, 3s. xai &ik. OuplSoc &v capydvn éyaAdc0nv Ók o0 t£(gouc xal éb£ouvov tà qtipac aótoU. IB'. 1. El xavy&aOat Ot* o0. mu pépov puév: Edueuaopat 81 sl; àrvacíao xal droxaAopew xuptov. 2. Otóa dvOpurrov iv Xp npó éry Oexateaadpov: ee dv opatc ox. olón, slve xróc voU. aeree ox ola, 6 Ote olüev: &prayévea vov rotoU cav Éux cp(TOU OUoGVOU. 3. Kal ola «àv cotoUcov dvüpwrov: &lct év couam sce xx toU oop.acoq oox ooa, 6 Oros olBev: &. Sc fior d-rm elc xov ma paótuov xal Tixouctv 30 5nta bara 8 obx cEbv dvüporm AaXTcat. 5. "Ymip r0U voto9Tou xavyjaou.at, nip 5b dgavto) o0 xavy|aop.at el ui dv caic datsvelat uou. 6. 'EXv yàp 0c)fac xag 4aacüa, oüx Écopat &qpov: dàüetav qp ipà* gr(Bopa: BÉ, po, tto elo pd Aoylavtac ónào 6 BAémet ue 7, dxooet vt 2E £pioU. 7. Kal «T, órep6oAT, iv d roxa) ójeov (va ui 6mepalpwpuav, dó50m quot cxóÀob cj aapxl pou, dyysoc catavi, (va. p.e xoAagtin. 8. "Ynip voórou pig tóv xüptov mapexdÀsga lva dxoctTj àm. éjioU. 9. Kal elprx£v jov. 'Apxet aot $ xáp« [ou $j Y&p Oóvaui; dv. daOsvela. veAeirat. Tora oUv xavg7,aouai dv cai, da0evelai; iov, (va. éxioxvwoor, ex! éd f$ Buvap.tG TOU. Xptacou. 10. Aib cà80x&) v doOtvelaw joo, àv D6peaw, év dvdyxau, dy Buoyjoic, v avevoyoplat, ómio Xowrou 6vav vào doUtvo), vote Duvavóe ely. tr. T'£éqova. &gpov* ópeto pe va yxáaave. àv vào dosuiov 6» üjuv auv(aracüat o003v Y&p 6orépnaa vOv órtpAlav dmoatóAnv, el xal o08£v cli. 12. Tà uévrox ovueia 100 &xootóAou xateipyaaUn é&v Gyiv dv dom oxopov, £v ovslow; xal cépaaty xai Ouvdpasoty. i3. T( yáp dcxiw 8 fooo0rtt Onip vàc Xowàc ixxAna(ac, el qo) 6v (qo abc o0 xavevaoxnoa 6pov; y2plaac0É uot cv dBix(av ravtry. 1. '5oó, vpltov voUro Érotuuq Éyo £A0ctv pix pic, xa o0 xavavapxtiao Opv: o0 vào Cro» và Opdov d)ÀX Ope. o ykp &peÜet c& c£xva cote voveUotv fncaupl(etv d)" ol Yoveic Toic véxvotc. KOPINGIOYZ AEYTEPA. IB. 29. Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis seandalizatur, et ego non uror? 30. Si gloriari oportet; quee infirmitatis mes sunt gloriabor. 31. Deus et Pater Domini nostri Jesu Christi, qui est he nedictus in s&ecula, scit quod non mentior. 32. Damasci, pra»positus gentis Areta» regis custodiebat civitatem Damascenorum ut me comprehenderet; 33. Et per fenestram in sporta dimissus sum per murum, et sic effugi manus ejus. XII. 1. Si gloriari oportet (non expedit quidem), veniam autem ad visiones et revelationes Domini. 2. Scio hominem in Christo ante annos quatuordecim, sive in corpore nescio, sive extra corpus nescio, Deus scit, raptum hujusmodi usque ad tertium coelum. 3. Et scio hujusmodi hominem sive in corpore sive extra corpus nescio, Deus scil, 4. Quoniam raptus est in paradisum; et audivit arcana verba qu:e non licet homini loqui. 5. Pro hujusmodi gloriahor: pro me autem nihil gloriabor nisi in infirmitatibus meis. 6. Nam, et si voluero gloriari, non ero insipiens: veritatem enim dicam: parco autem, ne quis me existimet sunpra id quod videt in me, aut aliquid audit ex me. 7. Et ne magnitudo revelationum extollat me, datus est mihi stimulus carnis mez angelus satanze qui me colaphizel. 8. Propter quod ter Dominum rogavi ot discederet a me; 9. Et dixit mihi: Sufficit tibi gratia mea: nam virtus in infirmitate perficitur. Libenter igitur gloriabor in infirmitatibus meis, ut inhabitet in me virtus Christi. 10. Propter quod placeo mihi in infirmitatibus mels, in contumeliis, in necessitatibus, in persecutionibus, in angustiis pro Christo: quum enim infirmor, tunc potens sum. 11. Factus sum insipiens, vos me coegistis. Ego enith a vobis debui commendari: nihil enim minus fui ab iis qui sunt supra modum apostoli, tametsi nihil sum: 12. Signa tamen apostolatus mei facta sunt super vos ln omni patientia, in signis et prodigiis el virtutibus. 13. Quid est enim quod minus liabuistis pre caeteris ec. clesiis, nisi quod ego ipse non gravavi vos? Donate mihi hanc injuriam. 14. Ecce tertio hoc paratus sum venire ad vos; et non ero gravis vobis. Non enim quaro quie vestra sunt, sed vos. Nec enim debent filii parentibus thesaurizare, sed parentes filiis.

EPISTOLA PAULI AD CORINTHIOS ALTERA. XIII. 15. "Eo o? fjveva Gaxavrao xal exóamavnaO copa: brio vv duy Gv Op, el xal nspiacotípu opc dyaT fjocov d'Yaroyiatt. 16. "Ectto Ó£, &yà o0 xacebdoroa ópc d) onapyov mavoopyoc $0)» 0e £Aa6ov. 17. Má xta àv dréctaxa mpbo üu8c, Ov abtoU ér)eovéx toa bu; rs. IIaoexdAeaa "Tíxov xai ouvaméccetla 1v dócÀqév: uiii Ereovéxtnsev pie Tíéroc; ob v0 abc) mvedpct mceputma rjaauuev; o0 tole aürote Dyvestv; 19. HdAat Soxeive. Óvt óuiv dmoXoyoóus0a; xacéyavtt ÜcoU év Xptovio AaAoUusv: và 83 mavta, dyaehvol, 6màp cc Oj.tv oixoSou Tis. a0. Go6oUuai vp, pojxox; EA00v obj; clou; Octo sÜpw Üpsle xdqi süpr0G) Opiv olov oà OfMete, uxj mc Éoec, GAot, Bupol, 2pt0ctat, xavzAaa(, piüuptauot, quatoae,, dxavagtacíat 21, u3, tuv PA óvxoc jou vameweoaet «e Ó Oto uoo Tobc Gic xal mevür iato TroAÀoUe Ov mporj.aprnxorov xal u3) i.ecavorngdvtoy irl x7, dxaDapc(a xal mopvela x&l dae) ve(a $ Inpatav. IT. 1. "[8o0, vp(vov 10Uro Foyouat robo óp&c: enl axóuro 050 i. apropov 7| cpu»v avatiaerat mv B5ua. 2. IIgoc(orxa xal xpoAévo, óc mapov 5 Oücspov xal dmóv vüv, voi; TponpxpvrxOGtw xat toig Aovmoi ctv, Ort d&v E00) elc xà ttv 00 oetaonat, 3. ^H Soxuchv Unteivs. x00. dv. Epgot AaAobvros Xpioov, Óc slc Gud oüx da0svet dX Duvaei dv buiv; &.. Kal yàp el xat dovaupoOn d, daÜsvelac, à22& Cs; ix Ouvduutox O00 xal yàp xal furi do0evoup.ey dv a0T0), à)À& Djcojev aov abvoo Ex Duvdustoq OsoU slc OjSic. 5. "Eautou, nttpálece el dové dv vj miatet, Éautouq Boxudeeces 7, oóx. Emtqtwwoaxere. éxuxvouc Urt Xpitüq 'Insouc dv Ouiv 2ac(v; el ojo á30xiuol &oxt. 6. "EXnltjo à Gc 4voaso06, 6x fjusiz obx dapiv áCPTTTT TR 7. Ejyópa0a 52 mpbo xóv Ücov u3) motae 68 xaxbv u7BÉv, oby iva duel, Oóxuuot qavolusev, d2' Uva Üu.ele t0 xav Torre, Bueio 88 s doUxiot pev. s. Oó yàp Suvdpaün ct xarà vf &Arüriac, d2O' nip 17i; dÀmt(ac. 9. Xaípopev yp &vav fusi doüevouev, pete 52 Buvaxol Tice: roUco xal Uy ÓueUa, cv 6v xaváprtatv, 10. Aik. xoGto vaUra doy (9&0, (va. p) mapov dmotóp.o, yproouat xarà vÀv dLouc(av $|v $ xüpix lóvxív 1.0t elc olxoOop.7v xal oux sic xa(üaíosctv. TL. Aotróv, dótA gol, 4 alpeve, xavapvileoOr, mapa. XxXÀtigÓr, 1 aot0 qpovette, elprvedece: xal ó Oso vj elgfvne xai dyirenc Éoxoc ue0* Opiv. 12. 'Aoracac0r d) Xouc dv oU vjuattt &y(. daxá(ovra Opis ol. &vvot mtvesc. 301 15. Ego autem libentissime impendam, et supernimpendar ipse pro animabus vestris: licet plus vos diligens, minus diligar. 16. Sed esto: ego vos non gravavi: sed quum essem &stutus, dolo vos cepi. 17. Numquid per aliquem eorum quos miei ad vos, circumveni vos? 18. Rogavi Titum, et misi cum illo fratrem. Numquid Titus vos circumvenit? nonne eodem spiritu ambnlavimus? nonne iisdem vestigiis? 19. Olim putatis quod excusemus nos apud vos? Coram Deo in Christo loquimur: omnia autem, carissimi, propter &xificationem vestram. 20. Timeo enim ne forte quum venero, non quales volo inveniam vos; et ego inveniar a vobis qualem non vultis: ne forte contentiones, eemulationes, animositates, dissensiones, detractiones, susurrationes, inflationes, seditiones sint inter vos: 2(. Neiterum quum venero, humiliet me Deus apud vos, et lugeam multos ex iis qui ante peccaverunt, et non egerunt penitentiam super immundilia et fornicatione et impudicitia quam gesserunt. XIII. 1. Ecce tertio hoc venio ad vos. [n ore duorum vel trium testium stabit omne verbum. 2. Predixi, et przdico, ut presens, et nunc absens, iis qui ante peccaverunt, et ceteris omnibus, quoniam si venero iter um, non parcam. 3. An experimentum querilis ejus qui in me loquitur Christus, qui in vobis non infirmatur, sed potens est 1n vo4. Nam etsi crucifixus est ex infirmitate, sed vivit ex virtute Dei. Nam et nos infirmi sumus in illo: sed vivemus cum eo ex vírtute Dei in vobis. 5. Vosmet ipsos tentate si estis in fide: ipsi vos probate. Àn non cognoscitis vosmet ipsos quia Christus Jesus in vobis est? nisi forte reprobi estis. 6. Spero autem quod cognoscetis quia nos non sumus reprobi. 7. Oramus autem Deum vut nilil mali faciatis, non ut nos probati appareamus, sed ut vos quod bonum est faciatis: nos autem ut reprobi simus. 8. Non enim possumus aliquid adversus veritatem, sed pro veritate. 9. Gaudemus enim quoniam nos infirmi sumus, vos autem potentes estis. Hoc et oramus vestram consummationem. "to. Ideo hac absens scribo, ut non przesens durius agam, secundum potestatem quam Dominus dedit mihi in edificationem et non in destructionem. 11. De czetero, fratres, gaudete, perfecti estote, exhortamini, idem sapite, pacem habete; et Deus pacis et dilectionis erit vobiscum. 12. Salutale invicem in osculo sancto. Salutant vos otnnes sancti.

302 i3. 'H ydptc toU xoplou *juv 'Inao Xowtou xat f dám voU OroU xal | xotwevía toU &ylou rwUpua roc p£c& mdvvtov Ojuv. Gv. — Uu» 09 0 «n»-—EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ l'AAATAX. A'. t. ITaUÀoc, dmócroÀo, oüx dm dvüpormwv o05b 5v AvÜpeyrou &)À& Bik "Imo XpigroU xal toU matpoc r0U éyelpavroq abzov ix vexpüiv, 3. xai ol. cov pol xávtte dórÀgol vat; éxxsslau cac l'aAacías. 3, Xdpts Ujitv xal slp£,vn do 0co0 xatpoc xai XUotQu 5e "IncoU Xowtoo, 4. oU Góvvoc Éautóv lp càv á.apruov fpuov, Ürex, dE rat Suae ix. coU iveatorroc aliovoc Tovnpoo xavk 16 0£Anua. 100 coU xal ratpóc fjuinv, 6. ó $ &óba sl; vooc alavac vOv alevev: du fv. 6. Gavp ato zt oÜvex; vay éux pexaciÓso0s dà xoU XxzÀ£cavros Djüe dv ydorci Xowtoo slc Écvepov eoayyéÀtov, 7. 8 oàx lavi do, el ufi vé elo ol c0docovTíC Op, xal 0£)ovrec utagtprjat «b eüny£Xitov. oU Xptov. 8. AX xal dkv fijceis 9) dye oc dE obpavo ebay— qe nat 6utv map! 8 son ryeiadpata ouv, dvdüsua low. 9. "£X mpoctoixauasv. xal dori md)wv. Avon, el 5 Ope eümyysA (erat map 8 mapeA6ect, dvdOepa Éavo. 10. "Aprt y&o dvOporrouc melo 3) «àv 0:óv; 7, (nx dvBporot dpéaxetv; b Éct dv0porow Totaxov, XpiocoU &oUAoc oóx àv Tim. ir. T'vopí(L yàp Opiv, dBt)qol, và ebayyf)tov cb s)avyaic0lv 6x dpoU vt oUx lov xatà dvüperov: r$. 028b yàp vo maok dvüpermou mapfAa6ov ajrb obxe dB On, d2A& EV drcoxo opesic "InooU Xotcov. 13. 'Hxoócate yàp c)» dp3v dvaactpooív Tott iv "ip "IouSaicuup, $c xa0' ómep60XJv £oxov cv ixÀnaíav toU ÜtoU xal énmópBouy aütáv: 4. xal rpoéxorvov dv vip "louJaicjun 6rip moJAob, guvrAuxuoras iv cQ yévet poo, mepizootépux Cr)uor)e Ondpycv viv xatpuddv uou xapabóctuv. I5. "Oct 8& eddóxnotv 6 dgoplaac ua ix xoa unvQóx ou xal xaX£aae Óik «Tc 4 dotcoc aócoU 16. droxa oat xàv viv adcoU dv 2pol, (va. e)avyeAMUopeat abcov év tots vea, aüOcox; o0 pocavtÜEumv caoxi xal alpatt, 17. 0086 àn7)A0ov tle 'IepoaóAupaa vo9x touc T 95 dp.o0 &roc:oÀou,, dAÀà dmTA0ov el; Apa6(av, xal xdi Uxíaiptya si; Angaoxóv. IS. "Enea. uexà Éxv, «pla dvrjA0ov elc "IspoaóAut.a ierogno«: ILérpov, xal imípgatva. mpóx aítóv. fpápa Ósxanívte. EITIZTOAH IIAYAOY fn POZ lTAAATAZX. A'. 13. Gratia Doniini nostri Jesu Chrisli et caritas Dei et communicatio sancli Spiritus sit cum omnibus vobis. Amen. EPISTOLA PAULI AD GALATAS. I. f. Paulus apostolus non ab hominibus neque per hominem, sed per Jesum Christum, et Deum Patrem qui suscitavit eum a mortuis, 2. Et qui mecum sunt omnes fratres, ecclesiis Galatise. 3. Gratia vobis et pax a Deo Patre, et Domino noetro Jesu Christo, 4. Qui dedit semet ipeum pro peccatis nostris, ut eriperet nos de priesenti sseculo nequam, secundum voluntatein Dei et Patris nostri, 5. Cui est gloria in szecula seculorum. Amen. 6. Miror quod sic tam cito transferimini ab eo qui vos vocavit in gratiam Christi, in aliud evangelium: 7. Quod non est aliud, nisi sunt aliqui qui vos conturbant, et volunt convertere evangelium Christ. 8. Bed licet Dos, aul angelus de colo cvangelizet vobis preeterquam quod evapgelizavimus vobis, anathema sit. 9. Sicut pridiximos, et punc iterum dito: Si quis vohis evangelizaverit przeter id quod accepistis, anatheraa sit. 10. Modo enim hominibus suadeo, an Deo? An quiero hominibus placere? Si adbuc hominibus placerem, Christi Ser vus non essem. 11. Notum enim vobis facio, fratres, evangelium qnod evangelizatum est à me, quia non est secundum hominem: 12. Neque enim ego ab homine accepi illud neque didici, sed per revelationem Jesu Christi. 13. Audistis enim conversationem meam aliquando ip judaismo: quoniam supra modum persequebar ecclesiam Dei, et expugnabam illam, 14. Et proficiebam in judaismo supra multos cosetaneo« meos in genere meo, abundantius semulator existens paternarum mearum traditionum. 15. Quum autem placuit ei qui me segregavit ex. utero matris mee, et vocavit per gratiam saam, 16. Ut revelaret Filium suum in me, ut evangelizarem illum in gentibus, continuo non acquievi carni et sanguini, 17. Neque veni Jerosolymam ad antecessores meos apostolos: sed abüi in Arabiam; et iterum reversus sum Damascum; 18. Deinde post annos tres veni Jeroeolymam videre Petrum, e& mansi apud eum diebus quindecim:

EPISTOLA PAULI t9. ^ F-xepov Óà «Gv drxootóAov oox e(3ov el uÀ "Iaxi)6ov xàv dótAgov 100 xuplov. 20. 'À 83 vodoo Üpitv, (Bo) Evoomtov ToU Oso, Ort oo VebBon.at. a1. "Emetca 300v sl; tk xAMpara v5; Zuplaq xal «s Kouxtac. 22. "Huy 5À dyvooóp.tvoc 16 mpoauwmo tato bodmclaw cc "Toubalac vai; iv Xp, 33. uóvov 5à dxobovtto 3oav 8r 6 Bubxeov fiutic xot) vüv eua yyeAevac cv mlavtv fjv move ànópüt:, 94. xal dv dol d5dCat,ov cov Oeóv. B. 1. "Emetra 8i& 0exacceaadoov dcó)v atv dv elc "ItposoÀup.a p.ex& Bapva6a, cuu mapaAa6ov xat Tí(cov: 2. dvé6nv D$ xax& dmoxaAvj, xal dveOÉumv aototq «6 E)ovyéAiov Ó xnpóaat £v coi; Üüveatv, xax! DD(av 8) vot Soxouatv, ux imt elc xevbv vp£yto 7| Zpapov. 3. 'AXX' o082 T(co; 6 abv épot, "EXAnv. ov, 3vayxda9r repvrpinrvav 4. &ik 8€ coU, mapetodxtou, deuOaoEA oue, ofttvec vapruTA00v xavacxomzoat vhv Peu0rplav fuv fjv Éyouev iy Xpirzio "InaoU, Üva. $1&c xovaBovAccovatv&. ol, 0083 mp, Gpav slbapev «7j OnovayT, tva. f$ d)f0ria coU ebnpyeAlou Biapelvm mpoc Guc. 6. "Amb 53 x&v Soxoóvroy etval ct, brotol roce Jjouv, o08Év uot Buxpfpec. 0cbc mpóawmov ávOpomou o) Aaj6avet, 8jol ykp of BoxoUveéc vt elvat o08iv mpooavétevro: 7. d)A& «obvavilov, lBovceo Uxvt memlactuat c eDayqQuov c7 axpobuaíac xa8oc IIévpoc «7€ teptrouy, 8. 6y&p dvepp cac ITévoo elc droovoAÀy «7. mtptroUic évijoymaev xdpol elc và Eve: 9. xal vvóvtec 73v qdptw cv Oolistadv uot, "Idxw6os xal Kno&c xat" Iodvvnc, ol BoxoUvrec avUAot elvat, ScCue ÉBuxav Zol xal Bapya6a xowovlac, Uva fiet ele 1X 0v,, aol 53 elc cÀv mepitouiv I0. ióvov tva. t&v Ttov uvnaoveuogptv, Ó xal daToU0x0a a0tO cOUtO Trocfjga.. 11. "Oxe 52 7208v K»28; elc 'Aveióg eiav, xac mpóctov aot dvcéatry, Uvt xatevvoop£vos 3v. 12. Iph. xo) yàp ZM0eiv ctvàc do "Iaxoou uec t&v B6viyv euvilaOuev: ce B3 300v, UrcéaveXAev xal doopueev Énurdv, oobodp.evoq touc Ex mtpitou ic I2. xai cuvuxexotünaav 010 xat ol Aorrol "TouBatot, Qoct xal Bapvd6ac cuvariy 87 a010v 77, ümoxolott. 14. ÀAXX Bce (50v 8xi ox Go8onoSoUstw wpbc cÀv diffeuxv coU sDoerveMou, e(rov. t K798 £jmpoo8tv vávvov: El ab "IouBatoc 6rápyoy dvixox, Ur xal oox "Ioufaixóx, rGx tk É0vr, dva yxdtew, "Toubattew; 15. "Huei, quos "IovSatot, xal oóx à£ 20vov áuap10À0l* 16. &lBórec 0à Bxt ob Duxaiorat dyOpumoc 2E Toyov vópou é&&y. 3 ix. mloctox "Ingo Xotwroo, xal fueis tl; Xpwrcàv "InaoUv (xiociócagy, (va BucatoOopev dx AD GALATAS. II. 803 19. Alium autem apostolorum vidi neminem, nisi Jacobum fratrem Domini. 20. Quee autem scribo vobis, ecce coram Deo, quia non mentior. 21. Deinde veni in partes Syrize et Cilicise. 22. Eram autem ignotus facie ecclesiis Jadzee quee erant in Christo: 23. Tantum autem auditum habebant: Quoniam qui persequebatur nos aliquando, nunc evangelizat fidem quam aliquando expugnabat; 24. Et in me clarificabant Deum. II. 1. Deinde post annos quatuordecim, iterum adscendi Jerosolymam cum Barnaba, assumpto et Tito. 2. Adscendi autem secundum revelationem: et contuli cum illis evangelium quod praedico in gentibus, seorsum autem iis qui videbantur aliquid esse: ne forte in vacuum currerem, aut cucurrissem. 3. Sed neque Titus qui mecum erat, quum esset gentilis, compulsus est circumcidi: 4. Sed propter subintroductos falsos fratres qui subin. froierunt explorare libertatem nostram quam habemus in Christo Jesu, ut nos in servitatem redigerent: 5. Quibus neque ad horam cessimus subjectione, ut verltas evangelii permaneat apud vos. 6. Ab iis autem qui videbantur esse aliquid (quales aliquando fuerint, nihil mea interest: Deus personam hominis non accipit), mihi enim qui videbantur esse aliquid, nibil contulerunt. 7. Sed e contra quum vidissent quod creditam est mihi evangelium preeputii, sicut et Petro circumcisionis 8. (Qui enim operatus est Petro in apostolatum circumcisionis, operatus est et mihi inter gentes): 9. Et quum cognovissent gratiam qua dafa est mihi, Jacobus,et Cephas,et Joannes, qui videbantur column: esse, dextras dederunt mihi et Barnab:e societatis, ut nos in gentes, ipsi autem in circumcisionem: 10. Tantum ut pauperum memores essemus, quod etiam sollicitus fui hoc ipsum facere. 11. Quum autem venisset Cephas Antiochiam, in faciem ei restiti: quia reprehensibilis erat. 12. Prius enim quam venirent quidam a Jacobo, cum gentibus edebat: quum autem venissent, subtrahebat et segregabat se, timens eos qui ex circumcisione erant. 13. Et simulationi ejus consenserunt ceteri Judei, ita ut et Barnabas duceretur ab eis in illam simulationem. 14. Sed quum vidissem quod non recte ambolarent ad veritatem evangelii, dixi Cephae coram omnibus: Si tu, quum Judzus sis, gentiliter vivis, et non judaice, quomodo gentes cogis judaizare? 15. Nos natura Judzi, et non ex gentibus peccatores. 16. Scientes autem quod non justificatur homo ex operibus legis, nisi per fidem Jesu Christi: et nos in Christo Jesu credimus, ut justificeraur ex fide Christi, et non ex

804 nleceux XpwroU xal oüx & £pyov viov: idc dE Épvov vópou o0 Buxaustjoerat n&oa. spl. 17. El 53 QnroUvtec 9uxaio0Tvat év X puri) ebpf0npev xal abtol ápaproAot, ápa Xptov, ápaprías Otxovoc; u3, yévovro r$, El 4p & xavé£Auca, vaUva dev olxoBopis, apaOdvnv diautóv cuvictdvos. I. "Eyó yàp Ok vópou vójup dmíOnvoy, (va. 0c Cow. Xpwii) cuvearaópoat 30. Q5 0E oux£xt &qo, (5 82 dv dpol Xotovóc 6 9$ vv C6 dv capxl, dv mover Co) vj v0U vioU xo ÜcoU xoU ávamooavvés it xal rapaóQvvo Éauxóv Grip £u00. a1. Oíx düeci) tv ydptw xoU OtoU- el yàp Out vóp.ov Buxatogovr, doa Xoivóc Bupsáàv dmÉavev. r. t. 7D. divos T'aAdcat, vlc 0j d6daxavev tf) dÀnOeíg. 13 melecOat, olc xat' ógOaAucoUc "Inaoó, Xpwtos moosypd.pr dv Ouiv deraupupévoc; 9. ToUto uóvov 0£ic j.a6eiv ày' 6uiiv, dE Épyov vópou 1o mveUpa. É6erE 3, &E áxonc vlateux; 3. OU dvonvol dave; ivapkapevor mveup.att vüv caoxi émvceAeto0s; 4. ''ocaUxa àxa0ece ex; eye xol elx. 5. 'O oSv Éctyopnyüv buiv t0 mveUua xal évepyGv Suvdu.eig dv opt PE Épyov vóp.ov $ d£ àxo7c míavsoc; e. Ka0íx y£ypartav. 'A6pakp. En(lovtuotv xà Oro, xal dAoy(c0v, abc el, Buxatoguvny. 7. Ywoextte dpa, 5: ol 2x. mloveox, obrol slatv vot "'A6padp. 8. I[poiouca à 4 ypaq3 Gr ix nlaveue Pixatot cà lüvr, 6 Occ, xpotunyyeA aaro à "'A6padp.* 8xt dveuoqnéiaovxat dv aol mdvra. và Éüvn. 9. "Dioxe ot dx m(oceux £bAoyoüvtat cov tip mov "A6pady.. 19. "Ocot yàg it Fpyov vónou clo(v, óxó. xavápav slalv. yéyonmcat áo: " Ertxavapatos müq & oUx éuu£vat dv ow vois yeypaguu£vous év c Bio coU vop.ou TOU Totzcat aütd. rl, "Ovi 82 dv vójuo o036l BuxatoUvat map cip Üsip, 5zAov: 8c1 6 Slxatoc dx m(ocenx Qfaezat, 12. 6 51 vouo« oóx Écxw ix mlavtuxc, d)" 6 movísac abxc& Cassa dv. abcot«. 13. Xpwrb, fpc Ewyópasrv ix vfi, xavdpue toj vópou yevóp.evoc Omip fuv xatdpa, Üvt qéypamrav "Exuatdpatog n&c Ó xpep.dpevos érl EoAov: I4, (va. elg Tk E0vm f e0Xoy(a coU "A6pakp. vévntas ly Xpwcip 'Incoo, (va «Av £xayeMav c09. xveópartoo Ad6wpav 51k «7 mloveux. 16. 'AÓOtÀgo(, xav& dvüpumov Ayo. Buc dvüpcrrou xexuptopévny But od!sl, decet 7| émiourrdaaerat, 16. Ti 'A6pxàu. éobénaav al ixovreMat xal và EHIIZTOAH IIAYAOY IIPOX TAAATAZ. Y. ' operibus legis: propter quod ex operibus legis non justifica-— — bitur omnis caro. 17. Quod si quserentes justificari in Christo, inventi sumus et ipsi peccatores, numquid Christus peccati minister esl? Absit. 18. Si enim qus destruxi, iterum hzc sdifico, przeva. ricatorem me constituo. 19. Ego enim per legem legi mortuus sum, ut Deo vivam: Christo confixus sum cruci. 20. Vivo autem, jam non ego; vivit vero in me Christus. Quod autem nunc vivo in carne, in fide vivo Filii Dei, qui dilexit me, et tradidit semet ipsum pro me. 21. Non abjicio gratiam Dei. Si enim per legem justitia, ergo gratis Christus mortuus est. I1l. f. O insensati Galatze, quis vos fascinavit non obedire veritati, ante quorum oculos Jesus Christus prascriptus est, in vobis crucifixus? 2. Hoc solum a vobis volo discere: Ex operibus lepis Spiritum accepistis, an ex auditu fidei? 3. Sic stulti estis, ut quum spiritu coperitis, nunc carne consummemiíni? 4. Tanta passi estis sine causa? si tamen sine causa. 5. Qui ergo tribuit vobis Spiritum, et operatur virtutes in vobis: ex operibus legis, an ex auditu fidei? 6. Sicut scriptum est: Abraliam credidit Deo; et reputatum est illi ad justitiam. 7. Cognoscite ergo quia qui ex fide sunt, ii sunt filii Abrahae. 8. Providens autem Scriptura quia ex fide justificat gentes Deus, prenuntiavit Abrahe: Quia benedicentur ín te omnes gentes. 9. Igitur qui ex fide sunt, benedicentur cum fideli Abraham. 10. Quicumque enim ex operibus legis sunt, suh maledicto sunt. Scriptum est enim: Maledictus omnis qui non permanserit in omnibus qus scripta sunt in libro legis ut faciat ea. 11. Quoniam autem in lege nemo justificatur apud Deum, manifestum est: quia justus ex fide vivit. 12. Lex autem non est ex fide, sed: Qui fecerit ea, vivet in illis. 13. Christus nos redemit de maledicto legis, factus pro nobis maledictum: quia scriptum est: Maledictus omnis qui pendet in ligno: 14. Ut in gentibus benedictio Abrahe fieret in Christo Jesu, ut pollicitationem Spiritus accipiamus per fidem. 15. Fratres (secundum hominem dico), tamen hominis confirmatum teslamentum nemo spernit, aut superordinat. 16. Abrahze dictze sunt promissiones el semini ejus. Non

FPISTOLA PAULI cxéouatt adtoU. o0 Aévet Kal voic exéppataty, óc dri mo)ÀGw, dA dx ig Évóc Kal cj omípuac( aou, & deuiv Xp. 17. ToUro 6à Aéyeo, Bt xmv mpoxexopiuévny 61b t0U ÜtoU 6 [uev verpaxócix xal cptáxovra £c veyováx, vói.oc 00x. dxupot, elo x0 xavapyTaat cv énavyydsMav. 19. El Y&p éx vópiou $ xÀnpovog(a, oüxéxi d éxayd vi 6 'A6pauàp. ÓV inavqeMa, xeyapiavat Ó 0t. t9. T( odv 6 vój.oc; tiv mapa6darov ydp. écíün dypic ob Dr xo onípua i máyyeAcnt, Btaayeic SU dyyé)uov, 0v yetpl toetzov. 90. *O 81 pra(ere Évic oüx Éavtv, 6 85 Ocio elc daciv, 31. 'O oív vópog xatk cGv dravytiu)v TOU O£oU; p3 évotco. el vào i800 vój.oc 6 Ouvdutvoc Ceoroir;gat, óvrux; ix vópou àv Jv 5$ Bucatosóvn: 3$. d)ÀX avv£xietaey 5$) voa) x& xdvta 6n áp.apvíav, Óva 5$, éroerye ia ix macte "Insoó XovvoU 5007, tol Ti0TEUQUOW. 33. Ifpó coU 5à Delv c) míovtw 0n vóuov igpovpoop.tüa. cuyxAstopurvot slc cv iu ovcav. (ov. droxaÀug07va:. 34. "Doce 6 vóuoc vaibareqoc fuv yéyovev. el Xptovóv, lya. ix. miortox; ÓxausÜQuev: 95. PA0o0av 0» trj; matte oUxért üxó mauDmquryóv lopav. 39e. IIáveec v&o viol soU. dotà Dt «Ti; (ots dv Xp "Insoo: 37. Ócov vào sl; Xpirróv d6wriloünte, Xpuvov dvebuaancr. 28. Oíx £v "TouSaioq o95à. " EJAwv, oüx fv«. 80U)oq o051 Z)aó0spoc, oóx Éw doasv xal 05Av* Éravie, vào Opi, Ev dove dv Xpwo "Incov. 99. El 6b poet Xowavoo, dpa 109 A6pa&p. exépua lax, xav. ina vpeiav xXnpovoyot. A. t. Aévwo O£, do! &cov ypóvov 6 xXnpovduoc vm da, oó!iy Bragfpet BoUXou, xóptoc távtmv Dv: 2. à)Àk 6x6 énvrpórouc éaxlv xal olxovópouc &ypt v7 mpoltcpia 00 macpóc. 3. Obrux xal sets, 6r pav vm, óno vk arot4tia T0U xóapkoU Jjuev. BsBouAcyu vot 4. 6re. 8E 30v cb mpg: coU. ypdvou, dtanéextOev 6 Osbc xóv víóv aütoU, vevdysvov ix vuvatxóc, evop.evov Gr vdixov, 5. Üva voUq 6rrb. vóp.ov itavopdon, (va. t9» vlotkatav éxoAX6outv. 6€. "Ox 8€ dace utot, iGaméoteUav 6 0cbc «b mvtüna 400 uloU aívoU el, àc xapblac Opiov, xpülov* "A668 6 rao. 7. "Lecce oóxéxi al Boo Aoq d23& vió sl 5l vix, xal xAnpovóp.oc ÓiX Ocoo. NOV. TEST. AD GALATAS. IV. $05 dicit: Et seminibus, quasi in multis, sed quasi in uno: Et semini tuo, qui est Chrislus. 17. Hoc autem dico, testamentum confirmatum a Deo, qua post quadringentos et triginta annos facta est lex, non irritum facit ad evacuandam promissionem. 18. Nam si ex lege hareditas, jam non ex promissione. Abrahe autem per repromissionem donavit Deus. 19. Quid igitur lex? Propter transgressiones posita eat donec veniret semen cui promiserat, ordinata per angelos in manu mediatoris. ^I Mediator autem unius non est: Deus autem unus 11. Lex ergo adversus promissa Dei? Absit. Si enim data esset lex qu:e posset. viviticare, vere ex lege esset justitia. 22. Sed conclusit Scriptura omnia sub peccato, ut promissio ex fide Jesu Christi daretur credentibus. 23. Prius autem quam veniret fides, sub lege custodiebamur conclusi, in eam fidem quse revelanda erat. 24. Itaque lex pzedagogus noster fuit in Christo, ut ex fide justificemur. 25. At ubi venit fides, jam non sumus suh peedagogo. 26. Omnes enim filii Dei estis per fidem qua est in Christo Jesu. 27. Quicumque enim in Christo baptizati estis, Christum induistis. 28. Non est Judzeus neque Graecus; non est servus neque liber; non est masculus neque femina. Omnes enim vos unum estis in Christo Jesu. 29. Si autem vos Christi, ergo semen Abrahs estis, secundum promissionem haeredes. IV. 1. Dico autem: Quanto tempore hzres parvulus est, nihil differt a servo, quum sit dominus omnium; 2. Sed sub tutoribus et actoribus est usque ad preefini tum tempus a patre: 3. ltà. et nos, quum essemus parvuli, sub elementis mundi eramus servientes. 4. At ubi venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum, factum ex muliere, factum sub lege, 5. Ut eos qui sub lege erant redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus. 6. Quoniam autem estis filii, misit Deus Spiritum Filii sui in corda vestra clamantem: Abba, Pater. 7. Itaque jam non est servus, sed filius. Quod si filius, et beeres per Deum. 20

306 8. AX xóve (idv obx slóraq 0sbv dDouAsÜGa vs tolo quot: 13) oUctw Ücotg: 9. vuv Ob yvóvteq Otóv, p.EÀov BÀ vvmaüfverc Uno Os00, vix értarpépere raÀuy £m xà dotev?i xal stvwy GTOly ElAt, ol; xtv dvo0ev GouAsuetv Ocexe; 10. 'Hi£opac mapatnpetoüs xal uvae xal xatpoU xal évixutoUe. M. Go6o)pat Ope, prec cix7 xexon(axa eie Un ac. 12, T'ívecs óx; yo, 6v xdv éx; Optic dosA.ool, &fou.at Ojusv. o05£v ae d0uoate: 13. olóate 8à Gri Ov daOEveixy «7i; eapxic emryeAaadymv Ópiv cb mpórspov, xal xov meipacuóy Oudsv lv tjj caoxí ov. 14. Ox éEou0cv/cats 00598. dervócate, d)ÀÀ x éyv&Xov OtoU d3ébacO0É ue, &x Xpwrov 'InaoUv. r5. IIoU o)v éeclv 6 paxapuwpc Opv; uaprupio &p Opiv, 8n, el Ovva tov, tobq ópOn)uoUc ópuov Poputavcec 8boxaé pot. 16. "Qaxs dy0poc 6jixv éyova dÀnBróev. uiv; T. ZwnÀooew óp8Bc o) xe, à)À& borsa Onde 0fAouatv (va. &brouc rAoUte. 1. KaÀby 5À UxAoUc0e dv xaÀo mdvtrott, xol j3 p.óvov dv «ij rapetval pi& mpoc Ope: I9. vexv(a jou, ofc duy óBiveo dote ob. ioppef7 Xpwrx. év ópiv. 90. "H0sAov 5 xapeivat mpóc Gui doct xal dA Eat T) quviv uou, 6t drropoujat. dv Ogiv. 21. A£yexé qot ol 6b vópov Ofkovttc etvat, «ov vópov o0x dva ytwogx£ts; 22. l'éyoamxac yo Gc 'A6pa&p. 850 vlouc Éoysv, É'va dx 5, TanBiaxn xal Éva ix c7. 2AeuOfpac. 313. 'AXX' 6x cric maibloxrc xat adoxa veyé£vyncat, 6 82 ix cri; Dsuütpac Gk xe Eno yeMa«. 234. "Axwd. dottww d))mpopoóp.eva, abvat ydp ela 8o Otx075xat, (a. £v dxó Opouc Xivd ti, SouAetav qevvGoa, fr £axlv 'Aqap: 35. t9 yàp Zuw&l poc Zoxiv dv 7j Apa6(a, cuatoty ci 6d c3, vov "legouaof s, SouAsóet 8$ quer cv. cÉxvov &0T7,. 5. "H 5i dvo '"Irpousa);u suffoa iectv, ftu iexlv wfvnp Spiv77. yé4pzxxav. váp: EógpávUnvt avtipa $ o0. «(xrouga, Pitov xal Bónaov $j o0x d3(vouca, Oct xo) cà víxva. c7 dpfiuou pov 1) 17. égotore 1v &vBpa. 28. "Hus 5£, dBeAgol, xar 'Icakx éravyeMae cÍxva. dou év. 59. 'AX)' Gareo roce 6 x&xk adoxa vevrnelo dS(oxev tbv xat myeUj[ua, oue xal vov. 30. "AX cl Xévet 5$ voa; "Ex6ae cv maibloxnv xal «by ulàv aüczic* o0 vào p; xÀnpovopirieet 6 viae «zc vatB(oxrc uevk coU uloU «7 £ieuO£pac. 31. Ató, dBrA gol, oüx lepdv maiblaxne cíxva. dà ^3ic OuOcoac: j Deuüspia Xowrvic fpc $euüÉpostv. EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ TAAATAZL. A. 8. Sed tunc quidem ignorantes Deum, iis qui natura non sunt dii, serviebatis. 9. Nunc autem quum cognoveritis Deum, imo cognili sitis a Deo, quomodo.convertimini iterum ad infirma et egena elementa, quibus denuo servire vultis? 10. Dies observatis et menses et tempora et annos. 1j. Timeo vos, ne forte sine causa laboraverim in vobis. 12. Estole sicut ego, quia et ego sicut vos; fratres, obsecro vos: nihii me lzsistis. 13. Scitis autem quia per infirmitatem carnis evangelizavi vobis jampridem, et tentationem vestram in carne mea. 14. Non sprevistis, neque respuistis: sed sicut angelum Dei excepislis me, sicut Christum Jesum. 15. Ubi est ergo beatitudo vestra? Testimonium enim perlibeo vobis quia, si fieri posset, oculos vestros eruissetis, et dedissetis mihi. 16. Ergo inimicus vobis factus sum, verum dicens vobis? 17. Amulantur vos non bene: sed excludere vos volunt, ut illos &mulemini. 18. Bonum autem semulamini in bono temper, et non tantum quum prasens sum apud vos. 19. Filioli mei, quos iterum parturio, donec formetur Christus in vobis. 20. Vellem autem esse apud vos modo, et mutare vocem meam: quoniam copfundor in vobis. 21. Dicite mihi qui sub lege vultis eese: legem non legistis? 22. Scriptum est enim quoniam Abraham duos filios babuit: unum de ancilla, et unum de libera. 23. Sed qui de ancilla, secundum carnem natus est: qui autem de libera, per repromissionem: 24. Qus sunt per allegoriam dicta. Heec enlm sont duo testamenta. Unum quidem in monte Sina, in servitutem generans: qua est Agar: 25. Sina enim mons est iu Arabia, qui conjunctus est ei quie nunc eet Jerusalem, et eervit cum filiis suis. 26. ]lla autem qua sursum est Jerusalem, libera est, qua est mater nostra. 27. Scriptum est enim: Laetare, sterilis quze non paris; erumpe et clama, quee non parturis: quia mulü (ilii dosertz, magis quam ejus quae habet virum. 28. Nos autem, fratres, secundum Isaac promissionis filii sümus. 29. Sed quomodo tunc is qui secundum carnem natus fuerat, persequebatur eum qui secundum spiritum: ita el nunc. 30. Sed quid dicit Scriptura? Ejice ancillam et filium ejus: non enim heres erit filius ancillee cum filio liberae. 31. Itaque, fratres, non sumus ancille filii, eed libera; qua libertate Christus nos liberavit.

EPISTOLA PAULI E. 1. Ecjxszs o) xal g3j náAw Cui Souis(ac iv£yecOs. 2. "Is, yo» IaUAoo Ago Ópiv, dvi dv reptcéuvn00, Xptovi, ópaic o00iv optio: 3. paprópojsat 88 máu rave dyÜpormo meeptrej.vouéves, Ut ógtriÉrne éoxlv GAov cov vdpzov vroirjcat. 4 Karnppínte dxà XowrroU o(vweq dv vópup &ixaioUcÓs, «Tic ydprcoc dienécact. 5. "Hikceic yàp. mvedpuatt dx mloveox; Emióa Suxatocóvrc drexBsyópe0a. e. "Ev áp Xpwto 'Insoo oóxe mspicojs, vt loyóet ors dxpobuax(a, à)Àà m(avu, 5 dvo dvepyovufvn. 7. 'Expéysts xalóx: T(, ópBic dvéxodav. «T, dinosla p, zs(0c00at; s. 'H veucpovr, oux dx vo0 xaXoUvroc Opdic éaciv. 9. Muo& (ipo 90v xo QUpajaa. Boot. 10. "Exyó méxod)a. sl; pc dv xupio, vt o0div d2Xo qpovíiatve, 6 à rapácauv Onde Bacrdcst t0 xpipa, 6o dy 3. 1t. "Exo 8£, dos gol, sl repivoyv Ert xnpuaav, xí Íc Buóxouat; doa. xavioyatat v axdv6aAov 100 atavo. " I2. "OseAov xat d'toxólovta: oí dvac ca vosvteo Ujudie. 1. "Ygew yàp ém' Peuüspla. dxXOnre, dOeigol: udvov i3, vv EieuÜsptay.elc dioopudv v7. capxóc Bore, d)À& Ak cT dvd rere xoo mvadpsa coc Bou)aUsvs dO. I4... "O và mü vduoc £v vl Ao) mÀmpoutai: 'À yavGtig tov TÀvalov cou ó); a&auÓv, ts, El 52 d2)xAouc Ódxvsvs xai xaxeoü(sce, BAéxeve u3 6r duy dva)upü rt. 16. A£to) 86, veniam mepiraceire xal émüuuav capxbe o0 i3, veXéotcs. v. 'H yàp aàpl émiüupat xaTà coU TvtUpa Toe, tO b mvtüp.a. xav «T; cagxóc: vata yàp d)ÀxXAow dvelxevcat, tva. u3 d dàv 0 m6, cauta novis. 15. El 5t xveujuast dy5o0s, oóx davà Gro. vópiov. 19. Davepk. Óé. daviv. à. Épya T aapxóc, &vwva dew Topvela, dxatapcia, dat veu, 390. &lówJoAatps(a, papp.axsta, Ey Opat, Épe, Cot, Oupsol, 2piüstat, Óvpogtaciat, aip£aen, $1. QUóvot, qovot, puíóat, xot, xal và Ópota *oótot,, & mpolévo Üuiv xaÜex mposimov, Gr oi cà votaUca Todcgovts; Bacuu(av OroU o0 xA"npovopasouaw. 32. 'O 8 xar c00 xveopatée dovtv dám, yapd, elpvn, uaxpoBup(a, xonavóvnc, dyatoxóvn, niat, $3. TpabrrC, Evxpáteur, ávveia, xatk vü)v TotoUTOY oux. [ovv vox. 34. Ot 5b «oU. Xptotoo cv odpxa. abva)v davaspoGay cuv toi xaO act xal vais émiuplaq. 35. Ei xveópact Caguev, mveupuam xal avo 2s. M3, yiwvoue0a. xevóSoEot, &JXvf/Aouc rrpoxadoUpuevot, dÀÀxD otc glovoüvtsc. AD GALATAS. V. 307 V. 1. State, et nolite iterum jugo servitutis contineri. 2. Ecce ego Paulus dico vobis quoniam si circamcidamini, Christus vobis nihil proderit. J. Testificor autem rursus omni homini circumcidenti se quoniam debitor est universse legis faciendo. 4. Evacuati eslis a Christo, qui in lege justificamini; a gratia excidistis. 5. Nos enim spiritu ex fide spem justitise exspectamus. 6. Nam in Christo Jesu neque circumcisio aliquid valet, neque praputium, sed fides quz per carRatem operatur. 7. Currebatis bene: quis vos impedivit veritati non obedire? 8. Persuasio hzc non est ex eo qui vocat vos. 9. Modicum fermentum totam massam corrumpit. 10. Ego confido in vobis in Domino quod nihil aliud £apietis: qui autem conturbat vos, portabit judicium, quioumque est ille. 11. Ego autem, fratres, si circumcisionem adhuc pradico, quid adhuc persecutionem patior? Ergo evacuatum est scandalum crucis. 12. Utinam et abscindantur qui vos conturbant. 13. Vos enim in libertatem vocati estis, fratres; tantam ne libertatem in occasionem detis carnis, sed per caritatem Spiritus servite invicem. 14. Omnis enim lex in uno sermone impletur: Diliges proximum tuum sicut te ipsum. 15. Quod si invicem mordetis et comeditis, videte ne ab invicem consumamini. 16. Dico autem: Spiritu ambulate, et desideria carnis non perficietis. 17. Caro enim concupiscit adversus spiritum: spiritus autem adversus carnem: hsec enim sibi invicem adversantur: ut non quecumque vultis, illa faciatis. 18. Quod si spiritu ducimini, non estis sub lege. 19. Manifesta sunt autem opera carnis; qua sunt fornicatio, immunditia, impudicitia, luxuria, 20. Idolorum servitus, veneficia, inimicitiae, contentiones,:emulationes, irz, rixee, dissentiones, sect», 21. Invidie, lomicidia, ebrietates, comessationes, et his similia, quee prseedico vobís, sicot priedixi, quoniam qui talia agunt, regnum Dei non consequentur. 22. Fructus autem Spiritus est caritas, gaudium, pax, patientia, benignitas, bonitas, longanimitas, 23. Mansuetudo, fides, modestia, continentia, castitas. Adversus hujusmodi non est lex. 14. Qui autem sunt Christi, carnem suam crucifixerunt cum vitiis et concupiscentiis. 25. Si spiritu vivimus, spiritu et ambulemus, 25. Non efficiamur inanis glorize cupidi, invicem provocantes, invicem invidentes. 20.

808 G. I. 'A5sAgol, d&v xal rpooXno07, dvüpurroc Év «tvcrapaTtopuaet, Üpeic ol mvrupaTixol xavapr(lere cÓv votoUrov dv veUpurtt mpaUTwKO GxOTUV GERUTÓV, 13) xal o» metpac07«. 3. AX ck Bin Baacátste, xal obvux dvannpuoett c0v voisov toU. X purvoo. 3. El 4&0 9oxei tw duet vt. xSév. Ov, Éautóv opevara. 4. Tà à foyov Éavxoi Goxukatévo Éxactoc, xal vóxe &l Éautov j.óvov 10 xai nia Étet xal oüx elc rov Érspov: 5. Éxacto yàp vo tov goptiov Bauraset. €. Kowovt(vo 53 6 xatTnfouptvog vóv Àóvov tO xavnyoUve £y nücty dya0oic. 7. M3, 1ÀavdcÓs * 0coc o0. pox tulerat. 8. *O yàp àv. ore(pn dvOpuytoc, voUxo xat Ospite 6xt 6 ans(peov slc v)» adoxa ÉautoU ix v7 capxoq Osp(oet oUopdv, 6 à cms(pov si, vo mveUpa dx ToU sveU|a toc Üsploet Gur» aüoviov. 0. To 0À xaAov motoüvtec po éyxaxaoguv. xatpo &p lBüo Oeplaop.ev jj xx uopevot. 10. "Apa o5v (x xatóv Éyousv, épyalogus0n cà &yafów mpbc mtdvrac, pd) gva Ob mpóc toUq olxeiow, t7); x(orEox. —» "|Bere. mmAlxow vpdpgacw Óópgiv fypaya «5 ép, jg etgf. 13. "Ocot 0fAooctv. sünpostimzoat dy. capxl, obcot dvayxatjousty O43 mepicéjvesDat, uóvoy lva. «i azavpip coU XpurtoU 5 Ouoxivat, 13. O05£ ykp ob mepvceuvónevot. abtol vojiov. quAdagouctw,, dÀÀk O£)ouctv Op, meputfp.vecOai, lvo. dv vf Operépa aapxi xav riauvcat. 14. "Euol 58 3j yévovro xaujgHoOat cl 13) dv xi cvaupí) xou xuplou $uav 'Insoó Xpwroi, 8 ob duol xóap.oc dacaóporcat xdqo) xóopup 15. iv qko Xpwv& 'InsoU. oUte mepicope, st loy oet ojre dxpobuat(a, dÀAk xau xxlow: 16. Kal aot c) xavovt cout axovpioouaty, elpriv ir? abcooc xal É)soz, xai &rl xv "Iopa voG OccU. I7. ToU AovtoU pmDs(; pot xómouc maptyftu* £v) q&p 7X ax(yuasa T00 xuplou "Insoü àv cip copsaxl tou Baca. 18. *H 4d 100. xuplou fov 'InsoU Xotovoo uecá voU mveUj.a coq Ojuv, deAgol. duxv. — Á—Dm M EIHIZTOAH IIAYAOY IIPOZ EOFEZIOYZ. A'. 1. IIajAo;, dróocoAoc '"InaoU Xpurou 3i 0e) ipatox ÜcoU, coi, lot mot voi, oodty. dv "Egéao xal Tito d Xowro 'Insoo. 2. Xdpt; ópiv xal slgrvn dro 0toU matTpóc fiiv x«i xuptou "Ineo0 Xiwcov. EITIIZTOAH IIAYAOY IIPOX EOÓEZIOYZ A'. VI. 1. Fratres, et si preeoccupatus fuerit homo in aliquo delicto, vos, qui spirituales estis, hujusmodi instruite in spiritu lenitatis, considerans te ipsum, ne et tu tenteris. 2. Alter alterius onera portate, et sic adimplebitis legem Christi. 3. Nam si quis existimat se aliquid esse, quum nihil sit, ipse se seducit. á. Opus autem suum probet unusquisque, et sic in semet ipso tantum gloriam habebit, et non in altero. 5. Unusquisque enim onus suum portabit. 6. Communicet autem is qui catechizatur verbo, ei qui se catecliizat, in omnibus bonis. 7. Nolite errare: Deus non irridetur. 8. Quz enim seminaverit homo, hz: et metet. Quontam qui seminat in carne sua, de carne et metet corruptionem: qui autem seminat in spiritu, de spiritu melet vitam seternam. 9. Bonum autem facientés, non deficiamus: tempore enim suo metemus non deficientes. 10. Ergo dum tempus habemus, operemur bonum ad omnes, maxime autcm ad domesticos fidei. 11. Videte qualibus literis scripsi vobis mea manu. 12. Quicumque enim volunt placere in carne, hi cogunt vos circumcidi, tantum ut crucis Christi persecutionem non patiantur. 13. Neque enim qui circumciduntur, legem custodiunt: sed volunt vos circumcidi, ut in carne vestra glorientur. 14. Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domini nostri Jesu Christi; per quem mihi mundus crucifixus est, et ego mundo. 15. In Christo enim Jesu neque circumcisio aliquid valet, neque praepulium, sed nova creatura. 16. Et quiciimque hanc regulam secuti fuerint, pax super illos et misericordia, et super Israel Dei. 17. De czetero nemo mihi molestus sit; ego enim stigmata Domini Jesu in corpore meo porto. 18. Gratia Domini nostri Jesu Christi cum spiritu vestro, fratres. Amen. — uu npulum— — EPISTOLA PAULI AD EPHESIOS. I. i1. Paulus apostolus Jesu Christi per voluntatem Dei, omnibus sanctis qui sunt Ephesi, et fidelibus In Christo Jesu. 1. Gratia vobis et pax a Deo Patre nostro, et Domino Jesu Christo.

EPISTOLA PAULI 3. Ebhoqn:à 6 0t0q xal macho voU xupíou fiio "Iuso0 Xpwroo, 6 eüAoyzoac fuac év mdon tóXoyía xvtupartixT, dv coc éroupaviot, iv Xpwro» 4. xa0Gg deAffaro füg dv abt wpó xataboA7e xócj.ou, slvat jud áy(ouc xal djsopiouc xatevormtoy aUo) év dvd, 6. xpoopícac fe slc víosc(av Bux "Insoó XpicT0U0 El; xcov, xavk c)v sóBoxiav ToU Otia cos aàTOU, 6, &lc Fraiwoy 8óenc tic y pico abcoU v5 £j aplvwctv 4p dv ci Jjyarra£vo vio aícoU7. iv d. Éyopev xdv dxoloxpunw. Óià. 00 aluatos aoótOU, thv dosctv cv mapamtOudTUV, xatà t0 TÀoUto, tT; ydottoc aüroU, 8. 7i; Enep(oasuatv clc fijo dv dor coyía xal povíast 9. yvploat fiv v6. uuovfotov toU. Oeic.aToc aàOU, xavà cv süOoxí(av aütoU fjv mpofürro iv abc) 10. &lg olxovoplav ToU TÀwxpuouaTo; TOv xatpóv, dvaxsoaAawogacÓa:. và mdvva dv v Xpiov, tà &v vol, obpavois xal cà rl cz y7i, £v aor I. dv 6 xat GXxpeUnuev. mpoopiaÜÉvcec xav& mpóOcctv oU. ck Tdvtra dvepyoUvtoc xavà tv BouMv coU cx Xia toc ao coU, I2. tlg x5 elvat juo slc Ératvoy. Oobzc abtoU, roue mponAmuxórag iv 16) Xptaror 13. dy xal ópcelc, dxoücavre o tov AÓyov tT dÀnÜc(ag có sbmyyÉ£Mov c7 GucTnplac ÜpGv, év à xal mioteugaytec ioypayisünve tO mvtüpatt TT PmayytXac «à &ylo, I4. 6 dot dopaGov 1T; xXnpovoutac fuv el; droÀvtgugiv cT Tepuroujgtoo, tie Ématvov c7 OOLz XUTOU. 15. Auk toUro x&y0, dxoucac T3v xa0' üpGc ravi dv có) xuplo "InsoU xac yao tiv sl; ávvac vouc &y(ou, 16. o) xadop.at eog apta cay Omip bjóv uvelav üv TotoUp.evoc Él 16v mpogEUJ Ov toU, y7. (va 6 Ocbc voU xuptou fuo» "InsoU Xpwroo, 6 acp tf 80onc, Oo Optv mveUpa aog(aq xat droxaAoyetx àv Envy voroet aocxoU, -8. TégtrigjkÉvouc Toc ópÜaiuoU, t7 xapótac ÓpGv sl; «à clDévat Ope, cc ovt 5$ EXC ne XXceux XUtoU xxl vl, 6 mÀoUtoq v7; OÓbne t7. xÀnpovoplac aocou àv voie & lou, 19. xal «( «5 (rep6d)Xov iévt0oc tT. Suvdp.tox, adtoU tlg fie robe Ticctoovra, xavà cv dvéoystav voU xpdtouc T7 loyuo« aUTOU, 20 4» ivjoynxtv iv v0 Xi, éyelpac abt Ex vexoGv xal xaü(caq iv OsPid abxoU dv xois éroupavtote 31. ónepdwo mdGzc dpyT xal dfouc(ac xe Suvap.£ux, xal xuptócrtoc xal rravróc óvóp.a too óvojsalopévou ob uóvov dv «ip alvi. voUvto dÀÀ xal dv tip OQ ovrt AD EPHESIOS. I. $09 3. Benedictus Deus et Pater Domini nostri Jesu Christi, qui benedixit nos in omni benedictione spirituali in ccelestibus in Christo, 4. Sicut elegit nos in ipso ante mundi constitutionem ut essemus sancti et immaculati in conspectu ejus in caritate. 5. Qui przedestinavit nos in adoptionem filiorum per Jesum Christum in ipsum, secundum propositum voluntatis suse, 6. In laudem glorie gratie sue, in qua gratificavit nos in dilecto Filio suo, 7. In quo habemus redemptionem per sanguinem ejus, remissionem peccatorum secundum divitias grati: ejus, 8. Quz superabundavit in nobis in omni sapientia et prudentia: 9. Ut notum faceret nobis sacramentum voluntatis suse secundum beneplacitum ejus, quod proposuit in eo, 10. In dispensatione plenitudinis temporum, instaurare omnia in Christo, qas in celis et qua in terra sunt. in ipso: 11. In quo eliam et nos sorte vocali sumus, predestlnali secundum propositum ejus qui operatur omnia secundum consilium voluntatis suae; 12. Ut simus in laudem gloria: ejus nos, qui ante speravimus in Christo; 13. In quo et vos, quum audissetis yerbum veritatis (evangelium salutis vestrae) in quo et credentes signati estis Spiritu proinissionis sancto, 14. Qui est pignus hioredifatis nostrae, in redemptionem acquisilionis, in laudem gloriae ipsius. 15. Propterea et ego audiens fidem vestram qus est in Domino Jesu, et dilectionem in omnes sanctos, 16. Non cesso gralias agens pro vobis, memoriam vestri faciens in orationibus meis; 17. Ut Deus Domini nostri Jesu Christi, paler glorim, det vobis spirilum sapientiae et revelationis, in agnitione ejus: 18. llluminatos oculos cordis vestri, ut sciatis qua sit spes vocationis ejus, el quae divitize glorize hoereditalis ejus in sanctis, 19. Et qua sit supereminens magoitudo virtutis ejus in nos qui credimus secundum operationem potentize virtutis ejus, 20. Quam operatus est in Christo, suscitans illum a mortuis, et constituens ad dexteram suam in coelestibus, 21. Supra omnem principatum et potestatem et virtutem et dominationem, et omne nomen quod nominatur non solum in hoc seculo, sed etiam in futuro.

310 $3. xol xdvta GnícaEev Oro vooc 089a a0coU, xal a 0v0y Üioxtv xtqaXiy ónip xdvca «3, boomata!, 23. fir davlv c0 aGjx noto, x5 Tvjpea c0 cà r&vva iv müotv r)mpoupévou, B. t; Kol óudic óvcac vexpoue vote XaparTojuxat xol cate &paaprlat Opiov, 3. dv al, morà mepumarr(guta xatk vóv aive ToU «ÓGp.OU TOUTOU; xatk tóv &oyovra tT édLouc(ac TOU dépoc voUtoU, TvtUpatoe TOU vOv üv&pyoUvto, Év col; voi, *zj« dnttüs(ac, 3. dy olg xal fjuti, mávesc dvegrpdona£v move. dv vai Éniüup(au t7, capxóc fiiov, wotüvtt và ÜrlY.paca ve capxóc xal vv Üurvounv, xai Juv qUctt tíxva doy G xat ol. Aotrol&. 6 66 0có o, mÀoucto, Ov dv cet, Ok cv. moÀÀÀY d'ydnv aoco0 3v?jyamrosv fa, 6. xal Óvcac "pi, vexpouc tol; TapamTUAagty GuvsLooro(noev iy cip Xpwzi, o0 douvc( £axe aeawap.évot, e. xal cuvíjyetpev xal cuvaxaDigey év voiq. ixoupav(ou dv Xpwrvà 'Insoo: 7. (vx. dvOs(Ercat £v xvolz, alios volo émtpyou£vot, tO Üxsp6d))ov mAoUtoc T yápvroq aUT00 iv. ypnavótum iy fpc &y Xpweip 'Insoo. 8. Tj yàp 4dpv( exe aeamapévot Bk mio teo, xal toUxo oUx i Ojuoyv, 0c0U c0 Óopov: 9. oUx dE £pqwv, va. of, tte xavy ranas. 10. AUxoU Y&p éapev motn, xvoÜÉvceo dv Xpvovi "[nso9 £r £pyou, d-(a0ois ol, mporrolpaaev 6 Orc, tva £v adtoto xeprraTooguey. H.. ÀAó qvagoveUete, Ort motà Üpsio và Üüva iy aaoxi, ot Aevop.evot dxpobuat(a Ümó «fic Aeyop£vne mepiros £v capxk qetporovfcou, 12. 6c Xe dy «io xatpà) exe(veo yplc X owrrou dmnÀAotpuop.évot tj, ToÀtce(ag «o0 "lapasA xai Eévot vOv Ovx Oxiv tT; Eran (eAac, Dion. p) Pyoveec xal düsot £y ci) xóopuay* 13. vuyl 8à dv X pui? 'Imooü ope of more óvreo paxpkv éyevOrce Proc àv. v) alatt coU. Xpurou. I4. Abróe yap davit fj clpfvr, fuv, 6 movíjaac vk dj&gótepa Év xal «0 puecórotyov v0U gpaypoU Aucac, vÀv £j0pav dv «Y, aagxi adtoU, I5. zÓy vópkov t&v ivvoAGv Dóvpagww. xazapyíioac, (va. obe 800 xttov) iv auct) elc Éva xawóv. dvÜpwrov, Toiv &lpcvnv, 16. xal dxoxa ra) En coUc d. gotéoous iv Él cosa tij 0s Ok coU GraupoU, dmoxtrelvac Jv £y 0pav dy fautQ. EIIIZTOAH IIAYAOY HPOZ EOEZIOYZE. B. 22. Et omnia sabjecit sub pedibus ejus; et ipsum dedit caput supra omnem ecclesiam, 23. Qua est corpus ipsius, et plenitudo ejus, qui esnnia in omnibus adimpletur. II. 1. Et vos quum essetis mortui delictis et peccatis vestris, 2. In quibus aliquando ambulastis secundum szculum mundi hujus, secundum principem potestatis aeris hujus, spiritus qui nunc operatur in filios diffidentize, 3. In quibus et nos omnes aliquando conversati sumus in desideriis carnis nostra, facientes voluntatem carnis et cogitationum, et eramus natura filii irze, sicut et caeteri: 4. Deus autem, qui dives est in misericordia, propter nimiam caritatem suam, qua dilexit nos, 5. Ef quum essemus mortui peccatis, convivificavil nos in Christo (cujus gratia estis salvati), 6. Et conresuscitavit, et consedere fecit [n celestibus in Christo Jesa; 7. Ut ostenderet in &eculis supervenientibus abundantes divitias graliee suc in bonitate super nos in Christo Jesa. 8. Gratia enim estis salvati per fidem, et hoc non & vobis: Dei enim donum est. 9. Non ex operibus, ut ne quis glorietur. 10. Ipsius enim sumus factura, creati in Christo Jesu in operibus bonis quee preeparavit Deus ut in illis ambulemus. fi. Propter quod memores estote quod aliquando vos gerttes in carne, qui dicimini preputium ab ea quz dicitur circumcisio in carne, manu facta, 12. Quia eratis illo in tempore sine Christo, alienati a conversaljone Israel, et hospites testamentorum, promissionis spem non liabentes, et sine Deo in hoc mundo. 13. Nunc autem in Christo Jesu vos, qui aliquando eratis longe, facti estis prope in sanguine Christi. 14. Ipse enim est pax nostra, qui fecil utraque unum, et medium parietem macerie solvens, inimicitias in carne 15. Legem mandatorum decretis evacuans, ut duos condat in semet ipso in unum novum hominem, faciens pacem, 16. Et reconciliet ambos in uno corpore Deo per crucem, interficiens inimicitias in semet ipso. 17. Et veniens evangelizavit pacem vobis qui longe fuis17. Kal 106v eónrysMaaco slorvny Opiv coc pa- | tis, et pacem iis qui prope: xp&v xal elp/,vnv coi; &yyoc, | I8. 6c 5c abco0. Fyogay vv mposaquyhy ol digó- ^— 18. Quoniam per ipsum habemus aocessum ambo ia uno! Spiritu ad Partem. «epot dv Ev xveipuarti moie 00v mavípa.

EPISTOLA PAULI AD EPHESIOS III. 19. "Apa olv ooxévt dcl. Eévot xal mápouxot, d)! &cxi cupioYicat «6v. &ylv xal olxetot coU OsoU, 30. ExotxoDop.nü£vrec Eri v6) Opusc lo vov dxoo tAv xal rpoo7 àv, Óvroc Gxporuvixiou X0ou advoU X otovoU "Ivo0v: 21. dy H vüca olxobouJ cuvapuoloyouuévr aüEet elc vabv &ytov £v xuple, 22. dv i xal Guetc ouvotxoBoj.eiaÓe «lc xavoummvfotov «09 OsoU iv xveUpatt. I" 1. Tootov xáptv. &y& ITaoXoq 6 Béapaoc «00 Xptoxoo "Iunsob $xip 6p6w vv vov: 3. siye Jixoócate vÀv olxovopiav tT, ydottog T0U 0£oU cT; Boston tot el; Opjdc, $. Ücuxack dmoxdAopiy £rvopla0n uot 10 oo vipiov; xa0óx rpo£ypada dv Qvo, 4. TQ0c 6 BuvacÜüs dvavtvoyaxovreo vorat tv oovec(v iov v xà) oo trple «oU XpioroU, 65. à Érépaie yeveato oox PrvoyploOr, otc vlotc àv dvyÜpoymuv x vv ánexa)Uo0n toic &ylot; d'xoctoAot, aütoU xai moop/ at, Év mveUpatt, e. £vat xk. Éüvr, cuyxXnpovója xal cUccupa xal cuupétoga v; PmayysA(ue «óro0 dv Xpicio "ImcoU &iX «oU £Dae)tou, 7. ob ÉeviUnv Otkxovoc xaxk v7» Oupsv v7; 4 dpi«06 100 ÜtoU «7; Soürox, uot xatk v?» ivéoytuav «T Suv& toc a0t00. 8. "Ejot cà Zayirorépo mdvtov. áylov 2500n 8$ y &ptc acr, £v xoic Éüveatv eDay[eMaacÜat cb. dvebiy (acxov mAoUto, xo XptavoU, 9. xai qtia maveac, tc 5$ olxovopia oU. jucTaptou *oU dxoxexpupsiívou dmó vüv alovov iv «(p Ori) 1à tà vdvta xrigavtt to. (va. vvvopigOT, vate dpyate xal vato Pouclaic Ev vei; 2xoupavlot; Q& tr bxxXnclac $ voXurolxüog coqía toU OsoU, I, xüzk mpóüeoty x&v alovov *v. Éxonatv. dv xà Xp "Iso 16 xvplo fpu»v, 12. iv É/oyutv cy radbnstav xal rposaquysy. iv r&nooost Ou «vc Tiotee auto. I3. Aib xlcoüpat 13) 2yxaxeiv £v cai 0Asyealv iov rip opo», ficto dotlv 605a 6p. 14. ToUxou qdptv xzjTt0 vk vovavcd uou mpàe tÓv macípa toU xuplou fiiv "Ingo Xpwroi, i. 2E ob mca ra pi& dy obpavot xal ini v7 Óvop.aterat, i6. (va 5i Optv xac T0 TÀoUtoG Tij; OOhvc «TOU Buvdp.et xpacat)U7jvat Ot vo mveUp.atoc aro elc Tov £aw dvüpuyrov, 17. xarouxzjgat tov Xpuv Duk eT, m(attux £v vato xapOloicOpuov, Ev drrer Ep op lvot xoi ctÜsu.EXU»ogaÉvov 18. lva. dio qóomte xatuia6éctn: cuv müoctv tOlG &y(ot,, v( x6 mÀd toc xal u7jxoc xal Üdoc xat Ba0oc, 311 19. Ergo jam non estis hospites et advenz, sed estis cives sanctorum, et domeslici Dei, 20. Superzedificati super fundamentum apostolorum et prophetarum, ipso summo angulari lapide Christo Jesu: 21. In quoomnis eedificatio constructa crescit in templum sanctum in Domino, 22. In quo el vos cozdificamini in habitaculum Dei in Spiritu. IIT. 1. Hujus rei gratia, ego Paulus vinctus Christi Jesu pro vobis gentibus, 2. Si tamen audistis dispensationem gratize Dei quee data est mihi in vobis: 3. Quoniam secundurn revelationem notum mihi factum est sacramentum, sicut supra scripsi in brevi, 4. Prout potestis legentes intelligere prudentiam meam in mysterio Chrisli, 5. Quod aliis generationibus non est agnitum filiis liominum, sicuti nunc revelatum est sanctis apostolis ejus et prophetis in Spiritu, 6. Gentes esse cohsredes, et concorporales, et comparlicipes promissionis ejus in Christo Jesu per evangelium, 7. Cujus factus sum minister secundum donum gratiz Dei quee data est mihi secundum operationem virtutis ejus. 8. Mihi omnium sanctorum minimo data est gratia haec in gentibus evangelizare investigabiles divitias Christi, 9. Et illuminare omnes quie sit dispensatio sacramenti absconditi a seculis in Deo, qui omnia creavit; 10. Ut innotescat principatibus et potestatibus in ccelestibus per ecclesiam, multiformis sapientia Dei, 11. Secundum prefinitionem seculorum quam fecit in Christo Jesu Domino nostro, 12. In quo liabemus fiduciam et accessum in confidentia per fidem cjus. 13. Propter quod peto ne deficiatis in tribulationibus meis pro vobis: quae est gloria vestra. 14. Hujus rei gratia flecto genua mea ad Patrem Domini nostri Jesu Christi, 15. Ex quo omnis paternitas in ccelis et in terra nominatur, 16. Ut det vobia secundum divitias glorie sus virtute corroborari per Spiritum ejus in interiorem hominem, 17. Christum habitare per fidem in cordibus vestris, in caritate radicati et fundati. 18. Ut possitis comprehendere cum omnibus sanctis quee sit latitudo et longitudo et sublimitas et profundum:

312 19. yvval ct Jv omepÓd))oucav vTk Yvogtux dvdTx toU XotoroU, iva. mou Tct elc xiv 10 rOxjpopa «00 Oso. 30. Tip 53 Buvauévo vdvxa moro órepexmepiogoU v alcvoóp.eüa Jj vooUpsv. xazk vv OUvapv. tv. Évepvoup£vny iv Suiv, 21. abcip fj Bóta dv cT, booa xal iv Xowro 'In€oU tl táca tà Yevekc toU. al&voc xiv alovav: dpdv. A'. 1. IlapaxaAi ov Ope dyà 6 Bfaptoc dv xvplo, &Eloc mepvtatrsat t7 xAvjatax $e Gf ntt, 3. età rráGy,; caetvogpocuvn xat rroatutr toc, uev uaxpoBup.tac dveyopievot dd uov &v d qam, 3. cGroubdlovces vrprtv tÀv Évótmta VoU TvtUp.RTOQ iv xà) auvOéoqup. 77 elocvn«. 4. Ev aua xatÉy mveUjsa, xaO; bv Once dv ju CA x(t cro xit Cjiv: U. &kq xptx, ula riacis, v Bármopac 6. tlc Orbc xai rap xavrov, 6 éxl rdvzwv xol Oi Tdvttoy xat £y tot fiuiv. 7. "EA 8e Exdavo fuu d6007 4j y apt, xax «5 u£vQov 7i; BwpsBe toU Xptatoo. 8. Aib Aéyqev 'Ava6ae el, Uoc Jy uaYoctuotv alypaAe(av, Éboxzv Dopata tol; dvOpurron. 9. 'Tó 84 dv£Óv, c«( &acw el 13 Gt xal xax£6v rpiixov sl; 1 xavotepa. ép 77s 175; 10. "O xaxa6ac, aücos daxtv xai 6 dva6ke Urtpdvo Távtuy 1üv o0pavo)v, tva. TmÀnpoo cà ravra. 1f. Kal aóxóc ÉOwxev robo iy drootóAouc, vouc 02 mpoyrvuc, touc Ó$ eüayyeAuo tds, coUe Di motu£vao xal 6iaox dou,, 12. tpó« 10v xacTzptug[A0v vOv yov tic Foyov Óaxov(ac, eic olxoSou3v «00. cuia toc coU Xptocoo: 13. £y pt xataverge ev. ok mavteo elc c3v lvocrta 7c Toce xal «Tic émrvostex c0) viou toU 0coU, elc dv$p« v£Astov, ti; écpov fuxíag coU TÀmpupuaToe ToU XptavovH. (va unxést opev. vámtot, xXuBovilop.evot. xal m£ptpspónevot xavtl dv£uto c7. Ot0naxaAtac £v 4T, xu6st vov dvÜpoymov, dv mavoupy(a Trpoc «nv [1009s(av tT rÀ&vr, 15. dÀX0cuxv ó8 motoUvteo àv dyám abf cmpev slc aUtóv tà Távxa, Uc éaxty fj xeoc,, Xaov: t6. iL ob rcv cb oux ouv poA oyoot.tvov xal qup biGatou.evov O1 maa, ds t7 Ett opnylac xat. év£pqeixv v. uétpto Évóc EÉx&atou. ufAouc cv atrctv coU G4 Too voteccat elc otxoóojdv aurou dv diydzta. U. "l'ojzo ouv Aéyeo xal uapvopouat £v xupfto, umx£ct Ou &c repuractiv xata xal «à. Éüvr, xspuxaxei dv p.acatocoTi TOU. vobc aUTOY, 18. éexozoys£vot c7, Qxvola óvttc, ánAXotowopévot 4T bw toU coU, Bk cv. diyvotav rdv obgay v aàtot, Ot xz,» xtopuGoty. 17; xapólaq aocow, EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOX EOEZIOYZ. A. 19. Scire etiam «supereminentem scientie caritatem Christi, ut impleamini in omnem plenitudinem Dei. 20. Ei autem qui potens est omnia facere superabundanter quam petimus aut intelligimus, secundum virtutem quae operatur in nobis: 21. Ipsi gloria in ecclesia et in Christo Jesn in omnes generationes szeculi seculorum. Amen. IV. 1. Obsecro itaque vos ego vinctus in Domino, ut digne ambuletis vocatione qua vocati estis, 2. Cum omni humilitate etl mansuetudine, cum-patientia, supportantes invicem in caritate, 3. Solliciti servare unitatem Spiritus in vínculo pacis. 4. Unum corpus, et unus Spiritus, sicut vocati estis in una spe vocationis vestrae. 5. Unus Dominus, una fides, unum baptisma. 6. Unus Deus et. pater omnium, qui est super omnes, et per omnia, et in omnibus nobis. 7. Unicuique autem nostrum data est gratia secundum mensuram donationis Cliristi. 8. Propter quod dicit: Adscendens in altum captivam duxit captivitatem: dedit dona bominibus. 9. Quod autem adscendit, quid est, nisi quia et descendit primum in inferiores partes terre? 10. Qui descendit, ipse est et qui adscendit super omnes celos, ut impleret omnia. 11. Et ipse dedit quosdam quidem apostolos, quosdam autem prophetas, alios vero evangelistas, alios autem pastores et doctores, 12. Ad consummationem sanctorum, in opus ministerii, in eedificationem corporis Christi: 13. Donee occurramus omnes in unitatem fidei, et agnitionis Filii Dei, in virum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi; 14. Ut jam non simus parvuli fluctuantes, el circumferamur omni vento doctrine in nequitia hominum, in astutia ad circumventionem erroris: 15. Veritatem autem facientes in caritate, crescamus in illo per omnia, qui est caput Christus: 16. Ex quo totum corpus compactum et connexum per omnem juncturam subministrationis, secundum operalionem in mensaram uniuscujusque membri, augmentum corporis (acit in aedificationem sui in caritale. 17. Hoc igitur dico el testificor in Domino, ut jam non ambuletis sicut et gentes ambulant in vanitate sensus sui, 18. Tenebris obscuratum habenles intellectum, alienati a vita Dei per ignorantiam quz est in illis, propter caccitatem cordis ipsorum.

EPISTOLA PAULI AD EPHESIOS. V. 19. ol civec der Amtxóxeq Éauxobo maptOwxav 4T, datÀnia sl; épyacíav dxaÜapaíac vov dv rÀsovel(a.. "Y uic 62 o0y oUtox; éka0eve xv Xotovóv, 21..oefye aüróv Jxoucart xal £v aüvip dibdyOnts xac écctv didj0cia. 2v x6 "InaoU, $2. droüícÓni bp. xavà vv npov£pav dvacvpopiv «by maÀaiv dyÜpumov cov qÜetpojcevoy xac cie émÜuplac tfi; dra Tac a3. dvaveouoÓs Ob ci) mvsU[sa ct x00 vobc Opuv, 94. xal dvóócacüs vov xawvóv dvÜptromov cv xatà Ocov xvtaO£vca dv Quxatocüvr, xal 6ouitr ti cT GÀ Etac. 25. Aib ámrofétuevot co iyeUBoc AaAeive d Otuav Éxacro; pick ToU mÀmoiov aüroU, Ott écpiv d)ÀWiow |n. 26. "Opy(tea0s xal 3j &gaprdvece: 6 foc 1 éxtBu£cw rl mapopyiouip Ojov. 37. M3, &(Gote «órov x6) 8x60. 98. 'O xA recov unx£ct xereréco, u Xov 6b xot too lpyatóusvoc rais lBíat yspctv 1o dya0ov, Iva Dy uecai9óvat «à yottav Éyovat. 29. I5, Aoc aa poe éx X0U evóyatos bpuv i ixropsuícüw, d)Àk cU «i dyatoc poc olxoSoudyy cT mloctux;, (va 0G y &ptv vot dxoDouctv. 30. Kat u3 Avrteivs xo rveUua có vtov xoU ÜtoU, év Q £agpay(cente elc fpé£pav dnolvtpóeeux. st, Ioa. mtxpa xol ópy3; xai Oupbc. xal xpavy xal BAacona(a dpbxivo dy 6jv cov máar, xax(a. 32. l'ívecüe 5» el; d)JOvAouc 4 pnaro(, eUorAnYy vot, yuouóuevot Éaucote xa0ox, xal 6 Qcc dv Xpwvo £yapleaco bpiv. E. p. T(vecÓe oív uigimrai coU OtoU, dc réxva. dyaTat, 3. xal msptraceccs dv dyárr, xao, xal 6 Xpuococ Aydmnorv je xol mapídoxev fauróv Ómip fuov xpoagopv xal Quaíav 1G) Oti) slc óaj3jv e0oXXac. 3. Llopvs(a &à xai rca áxaOapaa 3 vAeovtt(a p.n5à óvop.atéatio dv 6uiv, xaBx mpéret áylou, 4. aloypóvnc 7| pinpoAoy(a 3) süvpameA(a, & oüx dvTixsv, &ÀÀ& pov eo aptaía. 5. 'ToUro qo (ove ywoxaxovtec, Urt Bc mópvos 7| dxdÜaproc 3| rAsovéx tnc, 8. Zovt elOuAoXatps(a, ox Ét&& xXnpovouiay dv 77; BacU.ela vo0 XpiroU xal 0c09. €. Mx»éri opa &ratáto xevoig Aoyotz Ok caUca 1*0 Épysxac tj dp) vou ÜcoU. Exi colo viobc «Ti dmeiOzlac. 7. M3, oov q(vsaOs auuqiécoyot aüxv. s. "Hr y&Q vott Gxótoc, vüv Ob qx iv xuoiw x TÉxva qUitbc T&pitatELTE* "'O q&p xapró« toU qub; év ndo dyatocóvn xai Óixatooóvr xal dAnOs(a: 10. Goxt&atovteo 1l doxtv sbapearov 16) Ücip, 318 19. Quidesperantes semet ipsos tradiderunt impudicitie, in operationem immunditie omnis in avaritiam. 20. Vos autem non ita didicistis Christum, 21. Si tamen illum audistis, et in ipso edocti estis, sicut est veritas in Jesu, 22. Deponere vos secundum pristinam conversationem veterem hominem, qui corrumpitur secundum desideria erroris. 23. Renovamini autem spiritu mentis vestra, 24. Et induite novum hominem, qui secundum Deum creatus est in juslitia et sanctitate veritatis. 25. Propter quod deponentes mendacium, loquimini veritatem unusquisque cum proximo suo: quoniam sumus invicem membra, 26. ]rascimini, et nolite peccare: 80] non occidat super iracundiam vestram. 27. Nolite locum dare diabolo. 28. Qui furabatur, jam non furetur: magis autem laboret, operando manibus suis quod bonum est, ut habeat unde tribuat necessitatem patienti. 29. Omnis sermo malus ex ore vestro non procedat: sed 8i quis bonus ad eedificationem fidei, ut det graliam audientibus. 30. Et nolite contristare Spiritum sanctum Dei, in quo signali eslis in diem redemptionis. 31. Omnis amaritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia, tollatur a vobis cum omni malitia. 32. Estote autem invicem benigni, misericordes, donantes invicem sicat et Deus in Christo donavit vobis. V. f. Estote ergo imitalores Dei, sicut filii carissimi; 29. Et ambulate in dilectione, sicut et Christus dilexit nos, et tradidit semel ipsum pro nobig oblationem et hostiam Deo in odorem suavitatis. 3. Fornicatio autem, et omnis Immunditia, aut avarilia, nec nominetur in vobis, sicut decet sanctos: 4. Aut turpitudo, aut stultiloquium, aut scurrilitas, quae ad rem non pertinet; sed magis gratiarum actio. 5. Hoc enim scitote intelligentes, quod omnis fornicator, aut inmundus, aut avarus, quod est idolorum servitus, non habet havreditatem in regno Christi et Dei. 6. Nemo vos seducat inanibus verbis: propter heec enim venit ira Dei in filios diffidentiee. 7. Nolite ergo effici participes eorum. 8. Eratis enim aliquando tenebra: nunc autem lux in Domino. Ut filii lucis ambulate: 9. Fructus enim lucis est in omni bonitate et justitia ct veritate: 10. Probanies quid sit beneplacitum Deo;

814 1t. xal p cv (xciwwtive. xot; Épyow xoi; dxáproi TOU cx touc, [Xov O8 cvy scs. 12. T& yàp xpug?, vwóp.sva Gr aütüv alsj póv dax xal A£vstv: 13. và Ó& mdvca Deyyopeva Orb coU quic gavepoUvav mv vàp 1ó qavepoup.svoy qx daív. 14. At Avec "Eyetps 6 xa0sóBow xal dvdota ix VOV vexpOv, xal értpaucet aot Ó Xpuró. 15. BY£nece oov, dO gol, Trax dxpibios meprxatsire, 3j dx, dcogot, 16. &ÀX' óx; cool, iGayopatópevor àv. xatpóv, Ga al *1.£pat movnpal siat. 17. Át& coUro 13 y(vsats dopovec, dJÀ& auviévtec «( t0 ü£Anpka. toU Oso. 15. Kal o ue60oxso0s. olv, dv i dociv dawra, d)À& mXnpoUc0c dv rveitat vl 19. AxÀo)vteg Éautot; v jjaÀuot; xal Üpvots xal Gai Tvtupattxal, dBovreo xal djd)Xovte, dv «vaio xap3(aw Gpv và xuplu: 20. EUyaptatoUvcec tdvrott Urlp mávrov dvóvóuam coU xuplou fiov 'Inaoó Xowrvoo «à 059 xal vatoo 21. órocaccóusvot d)ovjAot; dv o6. XpwroU. 22. Al vuvaixec vot; lG(ou dvOpdatv Üroracc£cÓucav Óx tà xuplo, 23. 6v dvhp xegaXf, devi. Tic yovauc óx 6$ Xpi€t xegaÀ3 c7« Dodmslac, abt awrp 100 aopa0€. 14. "AX dc $j bodmola. 6rxordaortat co Xowrü, oUttoc xal at vuvaixso tots (Blot; dvOpdot dv xav. 25. Ol dvópsc, dyanüte cc Yuvatxao Op v, xax xai $6 Xpwróc Jydmnaev cv Dbomolav xal favrov raptOuxty onip ac, 36. (va aóvhv ápiíorn xaÜaplsac vi Aovrpi) toU Saco iv Pratt, 27, (va xapacvíon aüté« Éaurip £vBozov vv. bodaciav, u3, Üjoucav oxüov 1| porión 7, vt tv rotoótov, &AX' (va 5 &yla xal dips. 13. OUxox, xal ol dvópso ógsiAoucty d ya xay vào Éautüv Tvuvaixac &x tà Éautüv ceata, 6 dyamov Tv ÉaucoU vuvaixa íauroy dyand: 29. oó8el; ydo mort TÀv ÉauvoU cdpxa dpiczotv, dJÀ& ixxpéget xci 0dÀntt abváv xaÜe« xal 6 Xptcoc vv bo moíavy, 30. Órt £A £oudv x00. apto abco0, ix 5T aagxoq aUToU xal ix tó)y ÓOavíuv acoU. 31. "Avtl voUtou xacaAe(yst dvüporroc TavÉpa xat tmcépa adxoU xal rpooxoJAr0riaecat «7j Yuvatxl aücoo, xal Éaovtat of BUo sic adpxa. ulav. 32. T5 uuccfjptov xoUvo [£y davív, évo 9b Mero clc Xowxóv xal elc c3» éxnalav. 3s. IDa3yy xal Gjeic ol xa0* Éva. Éxa010c tv ÉavtoU quvaixa x Éaucóv dyamdto, f$ 5b ovi iva. go6sicat 10v dyópa. EHIZTOAH IIAYAOY IIPOZ EOEZIOYZX. E'. 1f. Et nolite communicare operibus infructuosis tenebrarum: magis autem redarguite. 12. Que enim in occulto fiunt ab ipsis, turpe est ei dicere. 13. Omnia autem quis arguuntur, a lumine manifestantur: omne enim quod manifestatur, lumen est: 14. Propter quod dicit: Surge qui dormis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus. 15. Videte itaque, fratres, quo modo caute ambuletis: non quasi insipientes, (6. Sed ut sapientes; redimentes tempus, quoniam dies! mali sunt. 17. Proptlerea nolite fieri imprudentes, sed intelligentes que sit voluntas Dei. 18. Et nolite inebriari vino, ip quo est luxuria: sed implemini Spiritu sancto. 19. Loquentes vobismet ipsis in psalmis et hymnis et canticis spiritualibus, cantantes et psallentes in cordibus vestris Domino, 20. Gratias agentes semper pro omnibus, in nomine D'omini nostri Jesu Christi, Deo et Patri. 21. Subjecti invicem in timore Christi. 22. Mulieres viris suis subditze sint, sicut Domino: 23. Quoniam vir caput est mulieris, aicut Christus caput est ecclesie: ipse, salvator corporis ejus. 24. Sed sicut ecclesia subjecta est Christo, ia et mulieres viris &uis in omnibus. 25. Viri, diligite uxores vestras, sicut et Christus dilexit ecclesiam, et se ipsum tradidit pro ea, 26. Ut illam sanclificaret, mundans lavacro aquae in verbo vit, 27. Ut exhiberet ipse sibi gloriosam ecclesfam, non habentem maculam aut rugam aut aliquid hujusmodi, sed ut 3it sancla et immaculata. 28. fta et viri debept diligere uxores suas ut corpora sua. Qui suam uxorem diligit, se ipsum diligit. 29. Nemo enim unquam carnem suam odio habuit: sed nutrit et fovet eam, sicut et Christus ecclesiam: 30. Quia membra sumus corporis ejus, de carne ejus et de ossibus ejus. 31. Propter hocrelinquet liomo patrem et matrem suam, et adlzerebit uxori suze; et erunt duo in carne una. 32. Sacramentum hoc magnum est, ego autem dico in Christo et in ecclesia. 33. Verumtamen et vos singuli, unusquisque uxorem suam sicut se ipsum diligat: uxor autem timeat virum suum.

EPISTOLA PAULI G. t, Tà céxva, Unaxoótes col; voveUctv 6juiov àv xupito: coUro. Y&p dat Dtxatov. 3. T(ua «5v nacíoa aou xal tv. unvépa aov, fe &£oxly dvo) mper, dv énxayyeMa, 3. (va. e9 cot fvorat xal Íor uaxpoypóvie, Uni tfc e. m Ka ol rat£psc, i3) mapopyltere xà v£xva ópüv, &)Xk éxcpíorve aüvk dv maie(a xal vouOsa(a xup(ov. 5. Ot BoUÀot, Üraxoustt roig xuplou xark cdoxa p.£xX. qo6ou xal tpójsou, dv &rxAoatt cic xapólac ouv, 6x T Xp: 6. i3 xax óglaAuoSouAelav d &vOpurrráosaxot, d? éóx; BoUÀot XpiroU, motUvrt, v0 ÜfAnua ro Oro) ix Joy, 7. utt" &üvolac DouAedovtt;, dx ^D xuple xal oóx dvOpuotc 8. slBóxec U«t Éxaavoc Ó édv «i movie dyafióv, voUxo xop(aecat cap xupíou, s'ce BoUXoc e(xe Eadüspoc. 9. Kalof xóptot, tà aürà route mob abvoUc, dviév76 Ày dnt v, £loóceq Órt xal aücàv xal ópuv 6 xópts écvtv. £v obüpavoic, xal mpogwmolnbpia oóx fcrt Xa&p' aot. I0. "lou Aotroó, d3sÀool, ivBuvajuoUa0s dv xuplo xal ly vi) xpdttt ^7 107 0c aóroU. 11. "Evóóocac0e cv vavonA(av 100 0soU Toc 15 O0vacat üpE aczivat mooc tàc peOonelac toU. Ota60Àov, I2, 6r olx Éaxty fitv f$ mae plc apa xal adpxa, à)AX pic các dpyke xal ifouciac, rpóc touc xoauoxpdcopaq toU GxOtoUc ToUTOU, wQóe tà TvEUAaTUXÀ. vj rovnpíac iv toic Eroupavíotc. 13. Ait xoUxo dvaAa6ete vv mavonÀ(av toU goo, (va SuvnOsive. dvriovrvat dv Tj Sufpa cT, movnpl xal Énxavta xattpyagapuevot oxzvat. M. Xv5te o0v x&pitosdusvot vÀv ócpUv Óp&v dv &Avfe(a, xal iv&uadju.tvot tóv Ünpaxa cric Ouxatocuvnc, f5, xal Gro9ncduevot voc móDac £v Écoquao(a. coU eua (yeAloo 77s elprivne 16. £y xüatw. dvaaóóvtec vóv Üupsóv cT, mloteux, év ó Suvíjotoüs mdvra và BEN toU movnpoU cà memvpenéva. a6£aat, 17. Kal «v vepixegada(av «oU awrnplou BétacOc xal tv p.d yatpav coU nveoparvoc, Ó dovtw Dni OcoU, 18. Ok mde mpoctuy7i; xal Berjaeox; mpostuy Opevot. dv avid xatgio iv mveUpami, xal elc abtó dypuvvoUvtes lv ray mpooxapttplioet xal Sesaet ónép mdvtoy tÀv vlov, 19. xal Grip iuoU, (va. iot 0007, Aóyoc dv dvolEec coU axóp.avóc pov, dy xapbnala vvoplcat vo uuac/otov coU toa vyeAov, 20. Onip ob mptoÓrón iv álócet, Uva. iv abt) maÉmotáaopat éx, Set [s Aaron. 2t. "Iva 50 xal 61i ei97)1s tà xav. éuá, v mpaaow, AD EPHESIOS. VI. 315 VI. 1. Fili, obedite parentibus vestris in Domino: hoc enim justum est. 2. Honora patrem tuum et matrem tuam: quod est mandatum primum in promissione: 3. Ut bene sit tibi, et sis longzevus super terram. 4. Et vos, patres, nolite ad iracundiam provocare filios vestros: sed educate illos in disciplina et correptione Domini. 5. Servi, obedite dominis carnalibus cum timore et tremore, in simplicitate cordis vestri, sicut Christo; 6. Non ad oculum servientes, quasi hominibus placentes, sed ut servi Christi, facientes voluntatem Dei ex animo; 7. Cum bona voluntate servientes, sicut Domino, et non hominibus: 8. Scientes quoniam unusquisque quodcumque fecerit bonum, hoc recipiet a Domino, sive servus sive liber. 9. Et vos, domini, eadem facite Illis, remittentes minas: scientes quia et illorum et vester Dominus est in coelis; et personarum acceptio non est apud eum. 10. De cetero, fratres, confortamini in Domino et in potentia virtutis ejus. 1t. Induite vos armaturam Dei, ut possitis stare adversus insidias diaboli: 12. Quoniam non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus principes et potestates, adversus mundi rectores tenebrarum harum, contra spiritualia nequitiz, in ccelestibus. 13. Propterea accipite armaturam Dei, ut possitis resi8tere in die malo, et in omnibus perfecti stare. 14. State ergo succincti lumbos vestros in veritate, et induti loricam justitiz, 15. Et calceati pedes in preeparatione evangelii pacis, 16. In omnibus sumentes scutum fidei, in quo possitis omnia tela nequissimi ignea extinguere; 17. Et galeam salutis assumite, et gladium spiritus (quod est verbum Dei): 18. Peromnem orationem et obsecrationem orantes omni tempore in spiritu; et in ipso vigilantes in omni instantia et obsecratione pro omnibus sanclis; 19. Et pro me, ut detur mihi sermo in apertione orís mei cum fiducia notum facere mysterium evangelii, 20. Pro quo legatione fungor in catena, ita ut in ipso audeam, prout oportet me, loqui. 21. Ut autem et vos sciatis quae circa me sunt, quid

816 ndvra. Ügiv vvaplcec Tuyixoq 6 &varer cóc dósÀqoe xal vtoxóc Biixovos dv xuplu, 22, Óv Érspoja. x pb« Ope slc dro. 100x0, (va. yvixe tà mept iv xal mapaxaAdov, vc xag8taq Opi. 23. Elpyvm toig dótÀgoig xai &qdrw uec mloctox, dx 0roU marpbc xal xuplou 'Incou Xpiwrou. 2. fH ydpic p.£xk mvrtov tv dYamovyTOv 1Ov XUpov Hiuv "Insoüv Xptavóv dv dgBapoia. duxjv. EUIZTOAH HIAYAOrY IIPOZ (IAITIIIHZIOYZ. A'. 1. IIaoXoq x«l Tió6coc, BooÀot 'Irooó. XptovoU, müctw vol; &ylot; dv Xpuaz& "IncoU tot; oUciw dv de Atrerotg cüv £riaxónot; xal Ouxxovote. 1. Xapu Üpiv xal slpávw àmà ÜeoU mavpix fiiv xai xuptou 'InsoU XowtoU. 3. Eójaptató) vip 0t& jou érl mde v3 uvela. Opi 4. mávcoze dv dom Otrjaec jou Ordo mdvvuv bjisv, p.£xà jy plc c3,» 8£ratv mrotoUtuevoc 5. énl 7j xotvovia. Opov elc co eoa v Doy, dx tT. motn, Aufpag X/pt ToU vov" 6. TtxotUU aot touto, Óv1 6 Zvapbapevoc dv Opitv Éprov d'yaov &rvceA£oet dpt fépac Xpurou "Ingoo, 7. xaÜnc axtv Épxot Otxatov 19010 opovciv Unàp mavttov Uu, Gt x0 Éyetv [us Ouclc Ev «T, xapBia, Ev cc oie Oecp.oic pou xa £v «T, ároAoy(a xat Be6auooet voO EuayqeMou auxotwovobe tT,, 4a. 9tro uou xávrac Up óvta. 8. Magruc vag tot &avtv 6 coc, óc émvmro00) mávsa Üuxc £v arAa[/ voc "Inoo0 Xpvoxov, 9. Kat toUxo postu opa, tva $j ddr Upuov p. Àov xai pX)Xov Teptogeug;, £v énxtyvóiati xal mon ailcO att, Do. tl; x0 Ooxuudtetv Ojo cX Ourpépovra, (va. ve £uxptv£tc xai drposxomot elc $u£pav Xptroi, M. mtzÀnpwu£vot xapmóv Duuxtocuvr, Ótà bImscU Xptovoo, elc Oósav xal Éxatvov oU. i2. T'ooxeiv 93 0g8c BouXouat, áBepol, Oct c& xav dui uv el; poxorc;v voU eue yeA (ou £r AuOtv, 13. ÓkgtE TOUQ ÓegpkoUc phou qavepouc YevíoUni iv Xotti) £v 8i TÜ) xpattoplo xal toig Aotmoig T&GtV, I4. xal rou; mÀe(ovaq viov dOgAgov dv xupio memotOórat Toi; Óegpiote [i00 TtpigGotépte ToÀpay doobo Oy ÀóTov toU ÜtoU Aaeiv. 15. Ttvéc piv xal Ói& 90óvov xal £pw, «vio oi xal àv süBox(av vóv Xptoxóv xnpóacovatv 16. ol uàv 2E dydrerc, elódceo Orc elc dmoAov(av coo £üa qYEAtoU x£&ip.at, 17. oí 61 iE lpüelac tóv Xptavóv xavavy£)ougty oby &yvex, olót.evot ÜAtpiv. Éyepetv xoic Beapotc uou. 18. Ti ydp; xv mavit cpómo, eite Ttpoaoet eixe | d)nOela, Xpuovóc xavaqvDXe cav xai £v voo10 qatpo, dk xal yapfjaoua:. EHIIZTOAH IIAYAOY | IIPOZ $IAIIIIIHZIOYX. A*. agam: omnia vobis nota faciet Tychicus, carissimus frater, et fidelis minister in Domino; 22. Quem misi ad vos in hoc ipsum, ut cognoscatis quie circa nos sunt, et consoletur corda vestra. 23. Pax fratribus et caritas cum fide a Deo Patre, et Domino Jesu Christo. 24. Gratia cum omnibus qui diligunt Dominum nostrum Jesum Christum in incorruplione. Amen. -—— 999«m— — EPISTOLA PAULI AD PHILIPPENSES. I. 1. Paulus et Timotheus servi Jesu Christi, omnibus sanctis in Christo Jesu qui sunt Philippis, cum episcopis et diaconibus. 2. Gratia vobis et pax a Deo Patre nostro, et Domino Jesu Christo. 3. Gratias ago Deo meo in omni memoria vestri, 4. Semper in cunctis oraionibus meis pro omnibus vobis cum gaudio deprecationem faciens, 5. Super communicatione vestra in evangelio Christi à prima die usque nunc; 6. Confidens lioc ipsum quia qui ccpit in vobis opus bonum, perficiet usque in diem Christi Jesu: 7. Sicut est mihi justum hoc sentire pro omnibus vobis, eo quod habeam vos in corde, et in vinculis meis, et in defensione et confirmatione evangelii, socios gaudii mei omnes vos esse. 8. Testis enim mihi est Deus quomodo cupiam omnes vos in visceribus Jesu Christi. 9. Et hoc oro ut caritas vestra magis ac megis abundet in scientia et in omni sensu, 10. Ut probetis potiora; ut sitis sinceri et sine offensa in diem Christi, 11. Repleti fructu justitize per Jesum Christum, in gloriam et laudem Dei. 12. Scire autem voe volo, fratres, quia quc circa me sunt, magis ad profectum venerunt evangelii; 13. Ita ut vincula mea manifesta fierent in Christo in omni pretorio, et in czeteris omnibus; 14. Et plures e fratribus in Domino confidentes vinculis meis, abundantius auderent sine timore verbum Dei loqui. 15. Quidam quidem et propter invidiam et contentionem: uidam autem et propter bonam voluntatem Christum praeicant: 16. Quidam ex caritate, scientes quoniam in defensionem evangelii positus sum: 17. Quidam autem ex contentione Cliristum annuntiant non sincere, existimantes pressuram se suscitare vinculis meis. 18. Quid enim? Dum omni modo, sive per occasionem sive per veritatem, Christus anpuntlietur; et in hoc gaudeo | sed el gaudebo.

EPISTOLA PAULI AD PHILIPPENSES. II. 19. Ofa ydp, &ct coUxÓ. uot dob serat el, ocnplv &i& «Xi bpuv óexjoeox, xal ériy opta 00 mveU— patoe "InooU Xptwcoi, 20. x&t& vv dxoxapaSox(av xai Zym(Ba jou, 8t dv oU0tvi alayuvO,oop.ai, d) 2v mov, radbroia ix rdvvoté xal vüv ueyaAuvügerat Xpivóc dv 1) adopai pou, Ue Pix Coe elee 91& Oavacov. 21. "Epod yàp x0 Cry Xpiatóc £octv xal 1 dxofavetv x£oox. s2, Ei 53 «5 U5v dv caoxl, toU1ó iot xapnix lpyou &axlv: xal 5( alpr/oonat o0 volto. 33. Xuvtyop.at 6b ix cà 80o, vv ériüug(av Prov 1o dvaÀUco: xal cüv. Xptci) sivav oJ. iov xoticGov 34. 10 6À Émaévetw v. cT, aa px| dva xatóttpov. ÓU bna. 15. Kal voUro memoiló olóx, Ótt purvio. xal xapaprwo xBciw Üpiv el; cv piv mpoxom?v xal yapáv vi nlortux, 26. (va. «à xaóynaa ÓpOv mspwotón iv Xpwto "Inooó v dol 0k c7 5 pie rapouclac rdAw mox jac. 37. Móvov dEiex; toU toa yyeÀlou coU XptatoU moÀtt£0£60e, lvo e[ce 2A0ív xal (60v ópio c'ce dr mrov dxooco cà Tepl Ojov, 6r aváxexe dv EV xveüpam, p oy cuvaf)oUvreo tj iater ToU eümyyeAlou, $8. xal [o Tropóutvot v. jonOevl 6r. cv &vruxeipévwov: fict; abzot; daxiy IvBrii; dxslac, óuiv 56 curcnplac, xal voUco dro OsoU, 19. Ux Gpiv dyapía0s xo Orio XpwrroU, oà uxóvov *b tl aücóv TicteUeww G)ÀX xal cb Óridp aóroU mdgy 30. «bv aUcóv diva. Éyovtec otov xal slosxe dv dpol xal vüv dxoóexe iv dpol. B. 1. El v o)v. mapdx)now, dv Xpiovio, eU m mapapo0tvov. ddr, el cic xotwevía. mveüpaoc, el cwa GnÀÁYy va olxcipp.oU2$. rÀnposgaré uou cTÀv yapdv, lva co abtó opovite, vv aócÀv &yámw Éyovts, cópuyugot, x0 abro gpovOUVTEG,. 3. Un8iv xat. £oi0sav uml xack xevoboL(av, d)3& Tf v&métvogpocóvn dAiXXAou, fjyodp.evot Ürepég ovra favo, 4. Uu 1& Éauciov Éxaccot axoro)vtt,, à)À c Éxév. 5. ToUro vp opoveive dv üpiv Ó xal iv Xpuotio "'Insos, 6. Oc dv [4op97, OcoU Ord py uv o0y ápra vuv 3j ríjoato To elvat loa Oso, 7. d)À& Éxuxbv ixévoctv.opg)v BoUAou AaÓdv, iv épouoparct dvüpormov revdusvoc xal cyYjuatt ebpstele x dvOporrox: 317 19. Scio enim quia hoc mihi proveniet ad salutem, per vestram orationem, et subministrationem Spiritus Jesu Christi. 20. Secundum exspectationem et spem meam quia in nullo confundar: sed in omni fiducia sicut semper, et nunc magnificabitur Christus in corpore meo, sive per vitam, sive per mortem. 21. Mihi enim vivere Christus est, et mori lucrum. 22. Quod si vivere in carne, lic mihi fructus operis est, et quid eligam ignoro. 23. Coarctor autem e duobus: desiderium habens dissolvi, et esse cum Christo, multo magis melius: 24. Permanere autem in carne, necessarium propter vos. 25. Et hoc confidens scio quia manebo et permanebo omnibus vobis ad profectum vestrum et gaudium fidci; 26. Ut gratulatio vestra abundet in Christo Jesu in me, per meum adventum iterum ad vos. 27. Tantum digne evangelio Christi conversamini; ut sive quum venero et videro vos, sive absens, audiam de vobis quia statis in uno spiritu unanimes, collaborantes fidei evangelii: 28. El in nullo terreamini ab adversariis: qus illis est causa perditionis, vobis autem salutis, et hoc a Deo: 29. Quia vobis donatum est pro Christo, non solum at in eum credatis, sed ut etiam pro illo patiamini; 30. Idem certamen babentes quale et vidistis in me, et nunc audistis de me. I. 1. Si qua ergo consolatio in Christo, si quod solatinin caritalis, si qua societas spiritus, si qua viscera miserationis: 2. Implete gaudium meum ut idem sapiatis, eamdem caritatem habentes, unanimes, idipsum sentientes: 3. Nihil per contentionem neque per inanem gloriam: sed in humilitate superiores sibi invicem arbitrantes; 4. Non quee sua sunt singuli considerantes, sed ea qne aliorum. 9. Hoc enim sentite in vobis, quod et in Christo Jesu: 6. Qui quum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo: 7. Sed semet ipsum exinanivit formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo.

318 8. Évame(wootv Éautóv vevóuevoc Orríixoo, ud pt Oavéxou, Üaváteu i ataupoÜ. 9. Aib xai 6 có adróv Ünspudoatv xal iyaplsaco abri) vo Óvop.a 50 Undo mày Ovoua 10. (ya. év «&) óvóp.at "ImooU x&v q0vu xdpepr éxoupavitov xal énvyslov xal xacayOovluv, 1. xai müca Yucca &bopoAoyícrtat Ütt xupux "Incoóc Xpwtó« si; 6otav coU xa10óc. 12. "(uaxs, dyanxol uou, xax xávcore Ünxoocatt, U3) óx Ev «Tj mapoucía pou póvov dX.& mroX) ga).ov vüv év «T, áxovcía uou, tet qo60u xal tpó[.ou TA Íxuxóv awerplav xacepvatecOcI3. Oróc 4p dctwv 6 dvepyów dv Ouiv xal x 0Cuaw xal có évepystv Omip «7i; eodoxlac. n. I&vca toutze yopic Yoryoopiov xal uxor pov, 15. tva Jes dpisorecou xac dxépattot, céxva 0600 Giuaoqux IÉcov Y&vtis axoXulio xal Ouavpapudrne, dv olo qaíveaUs d, poet Tiosc àv xoapun, 16. Aóyov Lr; Ex£y ovtto eic xaoymja dpot elc fu£pav XptaroU, Ort oUx slc xsvóv lópapov o05t sl, xsvov ixor(aca. 17. AJÀ& sl xal anévéopat ét «7j Ouc(q. xal Aevrouptla. cc micteux Ópiuv, yaloo xal cuyya(pe mxüow Óptv. 18. 19 À' aüvb xai Ópsi, yalpere. xal avyyaloexé t I9. "EXrttio 6à iv xupfto "Incos Tuscótov vay toc mius xpóc ópHc, (va xdyo soluqà vvouc ck ftoi UITTN 20. Oiblva ye Fyo loópuyov, acte volu cà vepl ópu)v uepia voc $1. ol ávxec vào cà Éavtüv ncouotv, oó tà" IneoU X prov. 23. T» 5b Poxiuv abvoU vtvoxere, Óci óx macpl tíxvov cuv duoi bou leuetv elc 7ó ebayyéAtov. 133. Tojrov uiv oóv DAL mépupat n phc 61üc, óc &v dr(ào v& tol ép, itavirc 24. Troia 03 dv xuplio, Ott xal abvio ray £x Z)edcogat Tpóc Opis. 25. Avayxaiov Ob j$yncáunv, 'Enmappóotov tbv dógÀ gy xal cuvepyóv xai cuctpatuoTav ou, opi 51 drócroÀov xai Atitoupyóv. t7. y petu uou, répspat poc EP 28. irei53) ErcvoDóv Jv mávrac Dpto xal áXnuovay, 8tért )xodcate abcov Jja0svrixéva:. 37. Kal qàp djo0£vncev rra pam íotov avito: d) 6 0sbc 3A£notv abcóv, oóx. abvóv BÀ póvoy d)àÀ xal éu£, Vva. i Aor dmi UA cya. 38. ErnouBatocfpox, od ouv Érepuja aocóv, 0va. 5óvteo ao0v Tdv. y apice xdeyo diurótepoc ci (9. 19. IIpociéysc0s odv abcbv iv xuplo psck move y 29s, xal robe xotoutouc Evrluouc Éysce, 30. Órt &t& xà Épyov XowtoU. u£ypi Qavátou. TiyyiEITZTOAH ITAYAOY IIPOZ eIAITIIIIHZIOYX. B'. 8. Humiliavit semet ipsum factus obediens usque ad mor. tem, mortem autem crucis. 9. Propter quod et Deus exaltavit illum, et donavit ill nomen quod est super omne nomen, 10. Ut in nomine Jesu omne genu flectatur coelestium, terrestrium, et inferporum, 11. Et omnis lingua confiteatur quía Dominus Jesu: Christus in gloria est Dei Patris. 12. Itaque, carissimi mei, (sicut semper obedistis) non ut in prseesentia mei tantum, sed multo magis nunc ít) absenlia mea, cum metu et tremore vestram salutem operamini. 13. Deus est enim qui operatur in vobis et velle et perficere pro bona voluntate. 14. Omnia autem facite sine murmurationibus et hzesitaUonibus; 15. Utsilis sine querela et simplices, filii Dei, sine reprebensione, in medio nationis pravze et perversm, inter quos lucetis sicut luminaria in mundo, 16. Verbum vitse continentes ad gloriam meam in die Christi, quia non in vacuum cncurri, neque in Yacuum laboravi. 17. Sed et si immolor supra sacrifidum et obsequium fidei vestrae, gaudeo, et congratulor omnibus vobis. 18. Idipsum autem et vos gaudete, et congratulamini nihi. 19. Spero autem in Domino Jesu Tímothenm me cile mittere ad voe; ut et ego bono animo sim, cognitis que circa vos sunt. 20. Neminem enim habeo tam unanimem, qui sincere affectione pto vobis sollicitus sit. 21. Omnes enim qus sua sunt querunt, non quee sunt Jesu Christi. 22. Experimentum autem ejus cognoscite, quia sicut patri filius, mecum servivit in evangelio. 23. Hunc igitur spero me mittere ad vo8, mox ut videro quee circa me sunt. 24. Confido autem in Domino quoniam et fpse veniam ad vos cilo. 25. Necessarium antem existimavi, Epaphroditum fratrem et cooperatorem et commilitonem meum, vestrum autem apostolum, et ministrum necessitatis mem, mittere ad vos: 26. Quoniam quidem omnes vos desiderabat; et meestus erat propterea quod auditratis illum infirmatum. 27. Nam et infirmatus est usque ad mortem: sed Deus misertas est ejus: non solum autem ejus, verum etiam et mei, ne tristitiam super tristitiam haberem. 28. Festirantius ergo misi illum, ut viso eoiterum gaudeatis, et ego sine tristitia sim. 29. Excipite itaque illum cum omni gaudio in Domino, et ejusmodi cum honore habelote: 30. Quoniam propter opus Christi usque ad mortem ac

EPISTOLA PAULI AD PHILIPPENSES. III. csy xapabolevoduavos c7 juyT; aütoU, (va ávanimpoen 15 piv 6oxfpnua: v7. moo pà Atoupylac. r. I. 'T5 Xotxóv, dóeÀgol nov, xaípeve &v xuplo. «à aóvà ypdottv Ópiv pot [iiv oóx. óxvnpov, ópiv 5à deai. 3. BXénets 7o0c xóvac, BAénevt voUc xaxoix dodtac, BAénere cv xacaopiv. 3. 'Hpeie yàp. douev dj mtptcous;, ol mveópact 0c Aaxptoovtee xat xavyajutvot dv Xpuwcip '[no00 xal ox iv capxl meTtotÜO ES, 4. xaíneo éyo) Éjyov merollnatv xal évoapxi, el «i; &)Xoc Goxet xeroiü£vat àv aaoxl, éy& ja Xov 6. Tepttop.T, Oxvavuspoc, ex. yévouc "IapajA, quATG Beviapíiv, 'E6pato; i£ 'E6paiov, xarà vóuov Gapicato, €. xavà Co; Ouoxwv cv £xxÀmoiav OtoU, xacà Oxavocóvny 1v Év vÓpuo vevo.evos duueportoc. 7. 'AXA& Éxtvd. ot Jv. xépón, cauta fjynpac Xii tóv Xpwrróv Cnplav. 8. 'AXAX piv oUv fyoupat mdvta Lnuíav elvac Gik Tb Gmepéyov vic Yywocsex "Ingo XpicoU vo) xupíov p.00, 8U Ov cà maya. dni uoUnv xal fiyoopat oxo6aa, iva. Xpiwàv xepB7ow 9. xai sboe0U) dv aU p. Eye. dpv Buxatosóvev vv ix vóp.ou, d)À& c) Qià. mlortox; Xoicou "Insov, x3jv ix OsoU Ouxatocuvr,v v Tt(otet, 10. toU vivat aotov xal vv Ouvapuv 77 dvxaTdg&toc GOCOU xal tjv xotwovíav Tüv Tan ttov aÜroU, Gu opo óp.evoc 16 Oavatu aoroU, I. stc xacavvfjoo tl c)v Havdorasw. c) dx vEX pO. 12. OÀy 6x 3|9v Da6ov 3) Tv, vevelelopunt, Buoxto 53 eb xal xavaldÓn, io' à xalxar)/p8nw Ómb coU XptacoU "Ino. I3. "A8eAgol, éyi duavtóv o0 Aoy(Couat xavtimpf£vav £y BE, cà piv ànlao éxüavOavóuavos voto 5) Éu.n pocÓev Pvexcetvópuevoc, I4. xarà oxomóy Duoxo elg vo Boa6siov «Xi dvo xXfjctux ToU 0roU iv Xpwrcwo 'InaoU. I5. "Ocot oUv tÉAttot, ToUto opovojutv. xal sl ci Éx£oux qpovtire, xal voUco 6 Occ Optv dmoxaAdQer. 16. ID3yv eic 8 dg0doap.ev, 70 adt5 opovtiv, ti) aóTU) Gcoty &iv xavóvt. 1. Zoppayonvat joo (vaste, d6sA gol, xai axoxtice touc oUcwc repvratoUvrac xaOàc Éyece cónov fpa. 18. IIoJàol v&p mtptracoumw, obc roXAdxi Dyov Ópiv, vüv Óà xal xAaltv Xévto, tooc dy 0poUc vo eraupoU ToU XpuwrroU, I9. dv T0 Él, dotÀeix, v Ó tóc 5$ xoa xat 4 8ota év «T, alay ovr, advo, ol cà émíyeta. opovoüvttc. 30. 'Hyav 8à có oM ttupa év odpavotc órdpy et, di ob xai cupa drtxbty dus0a. xópiov "Inooüv Xptovóv, 819 cessit, tradens animam suam ut impleret id quod ex vobis deerat erga meum obsequium. III. 1. De czetero, fratres mei, gaudete in Domino. Eadem vobis scribere, mihi quidem non pigrum, vobis autem necessarium. 2. Videte canes, videte malos operarios, videte concisionem. 3. Nos enim sumus circumcisio, qui spiritu servimus Deo, et gloriamur in Christo Jesu, et non in carne fiducam habentes, 4. Quanquam ego habeam confidentiam et in carne. Si quis alius videtur confidere in carne, ego magis, 5. Circumcisus octavo die, ex genere Israel, de triba Benjamin, Hebraeus ex Hebrzis, secundum legem pbariS2PUB, 6. Secundum aemulationem persequens ecclesiam Dei, secundum justitiam ques in lege est, conversatus sine querela: 7. Sed qua mihi fuerunt lacra, haec arbitratus eum prop: ter Christum detrimenta. 8. Verumtamen existimo omnia detrimentum esae propter eminentem scientiam Jesu Christi Domini mel; propter quem omnia detrimentum feci, et arbitror ut stercora, ut Christum lucrifaciam, 9. Et inveniar in illo non habens meam justitiam qua ex lege est, sed illam qua ex fide est Christi Jesu: qua ex Deo est justitia in fide; 10. Ad cognoscendum illum, et virtutem resurrectionis ejus, et societatem passionum illius; configuratus morti ejus, 11. Si quo modo occurram ad resurrectionem quae eet ex mortuis: 12. Non quod jam acceperim, aut jam perfectus sim: sequor autem, si quo modo comprehendam in quo et comprehensus sum a Christo Jesu. 13. Fratres, ego me non arbitror comprehendisase. Unum autem: qua quidem retro sunt obliviscens, ad ea Yero quae sunt priora extendens me ipsum, 14. Ad destinatum persequor, &d bravium supernz vocationis Dei in Christo Jesu. 15. Quicumque ergo perfecti suraus, hoc sentiamus: et $i quid aliter sapitis, et hoc vobis Deus revelabit. 16. Verumtamen ad quod pervenimus ut idem sapiamus, el in easdem permaneamus regula. 17. Imitatores mei estote, fratres, el observate eos qui ita ambulant, sicut habetis formam nostram. 18. Multienim ambulant, quos sape dicebam vobíe (nunc autem et flens dico) inimicos crucis Christi: 19. Quorum finis interitus: quorum deus venter est; et gloria in confusione ipsorum, qui terrena sapiunt. 20. Nostra autem conversatio in calis est; unde etiam salvatorem exspectamus Dominum nostrum Jesum Christum,

920 $31. &c uecaag muaios T6 copa TT, ramtivogtux $udw cónpoppov t& copgatt v7 BObne aücoU, xarà Thv dvépyewxv. 500 Ouvac0at abvóv xal Oxordlat aóxip tà rdvza. MN. LI. "Qioxe, dBeAgol (io. dyammtol xol PxvnóUntot, y20& xai cxépavós uou, oUrux acrixeve dv xuplio, dyaT1oí. 12. Ebob(av mapaxali xol Euvvüysw TapaxaA xà abtó qpovtiv dv xuplt. 3. Nai dpoyció xal c£, qvfjate adtuys, au) )ap6ávou abcaic, alttvec v xà) eoa yyeA o auv/üAmaav pot jurc KOxpievcoc xal t6v Aotrv auvtprv jou, àv cà óvópaca dv Bleu Corre. 4. Xalpeze dv. xuplu mdvtore * mdÀcv dpi, yalpest. 6. 'To érteuxdo Oju)v YvcoaOr;to nüsiw dvÜpurmouw. 6 xóptoc évyóc. e. Mrótv uspusvlte, dX dv mavil «5j mpostuy xol «7 bejott uetáà. cüyaputlag cà aloíjuara Ójv voi doOu obe Tàv Otóv. 7. Kal elpY,v *oU OcoU 4$ órep£youca dva vo*v poupyay té xapólac Opiuv xal v& vofuava jv dv Xptoxp 'Insov. 8. TóXowóv, dóeAgol, ca icxlv 07, Goa ospvd, Baa. 8(xaix, Goa &vva, ca. mpooqU s, 6oa. cópnua, et vt& doet)) xal e( xu; £xawoc énorme, rata. AoytCeoe 9. *À xat i dOrce xal mapsAd6ere xal Jxoócate xal e(Bexe dv dp.o(, caUva mpdaceve * xal 60ebc «Tc sloyivnc Écxat pe0* Oj.ov. 10. 'Eydpnv 9$ iv xvplp ueyd)c, 80i Jn mori dvsüdAece 4b ónip djoU opoveiv- dg i xal ippovetre, Jixaxpetate S£. 1I. Oy, 6v xa 6ocípnatw Xévo* épà vp Éuatov, dv. ole slit abcapxn eivas. 13. OfBa. xal xarewoUcüat, ola xal TEplGGEUEtv. éy navi xal dv müctv pruomuat, xal yoprdi.soQat xal vetv&v, xal meepiaosuety xal óocepeiatac. 13. Ilávra loy óc dv «i dvOvuvapotvil us. 14. IDo3yv. xaox émovjcate Guyxotwovácavte jj 9Abpet iov. 15. Oi&ace 8& xal Gpeic, Dum ott, 8 2v dpy; 00 sa eAlou, Uve d57.00v dro MaxeBov(ac, obBtp.la pot bodoaía Exowwavnstv elg Aóvov óntax; xal Ax peux, el u3, 6pieio puóvot, I6. vx xal év Osacaov(xr, &xaE xal Bl; elo cv Xpelav pot £xepspae. r. Oy 6u imn: 4$ BÓpa, 3)3À drin cv xagmóv róv mÀcovalovta el Aóyov Oj.iov. I8. 'AnÉyw 52 xdvra xal TepisoeUo, tenYdipopat Bckdpusvoo a0 " Emagpob(vou và nap' ouv rej gOévea, ócpv sómB(ac, fuciav oexvjv, tódpratov cip Ord. EIHIZTOAH IIAYAOY IIPOZ eMAITIITHEZIOYZ. A. 21. Qui reformabit corpus humilitatis nostrae, configaratum corpori claritatis sue, secundum operationem qua etiam possit subjicere sibi omnia. IV. 1. Itaque, fratres mei carissimi et desideratissimi, gaudium meum et corona mea; sic state in Domino, carissimi. 2. Evodiam rogo et Syntychen deprecor idipsum sapere in Domino. 3. Etiam rogo et te, germane compar, adjuva illas quae mecum laboraverunt in evangelio cum Clemente et ceteris adjutoribus meis, quorum nomina sunt in libro vitze. 4. Gaudete in Domino semper; iterum dico, gaudete. 5. Modestía, vestra nota sit omnibus hominibus: Dominus prope est. 6. Nihil solliciti sitis: sed in omni oratione et obsecratione cum gratiarum actione petitiones vestra? innotescant apad Deum. 7. Et pax Del, quee exsuperat omnem sensum, custodiat corda vestra et intelligentias vestras in Christo Jesu. 8. Dectelero, fratres, quecumque sunt vera, quseecumque pudica, quaecumque justa, quaecumque sancta, quiecumque amabilia, quzeecumque bons fame, si qua virtus, si qua laus disciplinze, hzec cogitate. 9. Quee et didicistis, et accepistis, et audistis in me, hiec agite; et Deus pacis erit vobiscum. 10. Gavisus sum autem in Domino vehementer quoniam tandem aliquando refloruistis pro me sentire, sicut et sentiebatis: occupati autem eratis. 11. Non quasi propter penuriam dico: ego enim didici, in quibus sum, sufficiens esse. 12. Scio et humiliari, scio et abundare, (ubique et in omnibus institutus sum) et satiari,ef esurire, et abundare, et penuriam pati. 13. Omnia possum ín eo qui me confortat. 14. Verumtamen bene fecistis, communicantes tribulationi mes. 15. Scitis antem et vos, Philippenses, quod in principio evangelii, quando profectus sum a Macedonia, nulla mihi ecclesia communicavit in ratione dati et accepti, nisi vos 8oli: 16. Quia et Thessalonicam semel et bis in usum mibi misistis. 17. Non quia quero datum, sed requiro fructum abundantem in ratione vestra. 18. Habeo autem omnia, etabundo: repletus sum, acoeptis ab Epaphrodito qua misistis, odorem suavitatis, hostiam acceptam, placentem Deo.

EPISTOLA PAULI AD COLOSSENSES. I. 19. 'O 8à Oróc pov TÀ»9ocat vücav yptlav Opv xatà tà TÀoUroc xüroU &v O05n 29 Xpwrvio "Ivso2. 30. Tip 53 09 xal vati fiov 9| Bota elo roo alovac vàv alovov* div. al. Acmácac0r xávta &qtov 2v Xpvavip "InaoU. $2. 'Aoxdtovrvut üpdq ol aüv P'jiol dórAool, daxaCovtat Ojo mdveso ol Éytot, ua)uota 5b ol imo v7 Kalcapos olxíac. 23. 'H jdquc coU xuptou fjv "Ingo XouwoU uerà xoU TytU[AatOG Opunv. dp. EHIZTOAH IIAYAOY IIPOXZ KOAOZZAEIX. A' 1. IlaUÀo, &nxoccoAo 'InsoU XQwroo Six 0ripatX Oco0 xat Tiuóütoc 6 &3eAoóoc 3. toi, dv KoAoccat, &ytou, xal miotolg dÓgA oi, àv XpuwtQ 'Incov. 3. Xdgi Üuiv xal slp5vr dmó soU matpóc fiv xa xuplou "InsoU XowtoU. sb4apwrroüpsv 70 0t& xal matpi coU xuplou fjv "InsoU XpwrtoU mdvcore Unio bp)v TepogtuyÓpuevot, 4. dxoócavtec tAv mio Üpuov dv Xputà "Inaoo xal Ty dv&rzv $v F(exs elc mdvraq vou &y(ouc 6. &k cv PAxÜa cv droxciaévnv uiv dv com obpavoig, "jw mporxougate jv vi) Àóyw tZ; dÀmnOtlac ToU £DayqeA loo e. toU *xpOvtos 6l; 0p.He, xaÓte xal iv ravi ip xóguup, xai Égvtv xaprogopoügrvov xal aübavoputvov xa0dx xai iv Opiv, dy! 3c fifpac Jxodcats xal in£quts v)v qdptv toU OroU. dv dmsa7. xa( iidücxt dro "Exagpi 100 dyaTx,100 auv8o0Xou fiiv, & écvw miavoc Uni Opaov Ütaxovoc coU XptocoU, 8. 6 xai órjuocac Auiv civ Opuov dide dv myeUgat. 9. Ai coUxo. xal fjueic, d Tic fpfpac "xoucagev, oo auóp.s0a oxip Opuv moogsugOn.evot xal alroup.evot, lva mÀzpoT, c6 vhv bmiywoatv ToU Ürhrpaato abtoU iv máy cogla xal cuvéatt xveupatuxT,, I0, veprmacTjoat deo; oU 0soU clc rrdaav dpfaxsuav, dv avri fpyo) d-a0ip xapmopopoüvtec xal aübavdnevot dv c3, éntqvoooet vou OtoU, H. dv mdor Duvdput DuvapioUpitvot xat cb xodcvoc tT Odtrc adcoU, elc macav Uropoviy xal paxpotut(av psx& y aplis, 13. tügaptaxoUvteq TU) Üeip vio ratpl vi ixavocavet $uBc el; cv usp(Sa co0 xXrjpou 16v &ylov dv 19 quilI3. 6 idpócatro fH, ix vzc dbouclac voU oxótouc xal uscéataoey sie cv Baaualav coU viou c7 dyárTC aOcOU, s4. £v 0 Éyopavy cy. dmolótpusty Duk «oU. aluatoc aU1oU, tjv dorew tv dj apruiv, NOY. TEST. 821 19. Deus autem meus impleat omne desiderium vestrum secundum divitias suas in gloria in Cliristo Jesu. 20. Deoautem et Patri nostro gloria in saecula seculorum. Amen. 21. Salutate omnem sanctum in Christo Jesu. 22. Salutant vos qui mecum sunt fratres. Salutant voe omnes sancti, maxime autem qui de Caesaris domo sunt. 23. Gratia Domini nostri Jesu Christi cum spiritu vestro, Amen. — "00 «m——— EPISTOLA PAULI AD COLOSSENSES. I. 1. Paulus apostolus Jesu Christi per voluntatem Dei, et Timotheus frater, 2. Eis qui sunt Colossis, sanctis, et fidelibus fratribus in Christo Jesu. 3. Gratia vobis et pax a Deo Patre nostro, et Domino Jesu Cliristo. Gratias agimus Deo, et Patri Domini nostri Jesu Christi, semper pro vobis orantes: 4. Audientes fidem vestram in Christo Jesu, ct dilectionem quain habetis in sanctos omnes, 5. Propter spem quae reposita est vobis in coelis, quam audistis in verbo veritatis evangelii, 6. Quod pervenit ad vos, sicut et in universo mundo est, et fructificat, et crescit sicut in vobis, ex ea die qua audistis et cognovislia gratiam Dei in veritate, 7. Sicut didicistis ab Epaplira carissimo conservo nostro, qui est fidelis pro vobis minister Christi Jesu, 8. Qui etiam manifestavit nobis dilectionem vestram in spiritu: 9. Ideo et nos ex qua die audivimus, non cessamus pro vobis orantes, et postulantes ut impleamini agnitione voluntatis ejus, in omni sapientia et intellectu spiritali: 10. Ut ambuletis digne Deo per omnia placentes; inombi opere bono fructificantes, et crescentes in scientia Dei; 11. In omni virtute confortati secundum potentiam claritatis ejus, in omni patientia et longanimitate cum gaudio: 12. Gratias agentes Deo Patri qui dignos nos fecit in par. tem sortis sanctorum in lumine: 13. Qui eripuit nos de potestate lenebrarum, et transtu., lit in regnum Filii dilectionis suse, 14. 1n quo habemus redemptionem per sanguinem ejus, remissionem peccatorum; 21

322 1$. & lox. elxov coU OsoU toU. doptou, tptytto Xoe TácT« xt1latux: 16. Gri dv abeo xt(otr, cà mrdvea Ev toic obpavote xal ird crc YT, t& 6pacx& xal cx dópaza, exe. 0póvox elce xuptóra tse elce dpyal slve éboualai- vk mdvca BV abroo xal el; xotóv Éxctotat. 17. Kal aüvó; iavtv. mph mávtorv xal và mavta. dv «U10) QuvéateXEV. 18. Kal aürdq écxwv $j xeqa3 «00. acgpaatoe, 176 GoOms(ac: & &ccv dog f, mpurótoxoc éx üv vexpüv, (va. yévnxat dv mat avtóc mputeóov: I9. Ur. iv abtio tüOUxncsv rv vo m)Ypwpa xavotxT70at 90. xal Ov autoU üToxacxÀÀaLat tà xdvta tq ajtóv, &lpnvonot(oac Out coU alutiroc voU axaupoU aücoU, £Ürs cà. Pr cT, YT elte. cà 2v xolg obpavoic. 31. Kat 6p&o mori Óvrac dmrAAotpuonévoug xal £4 0polbc «7j 9iavota. dv ol; Épyote roi, movnpois, 93. vuvl óÀ dxoxac)Aatev dv t acuti 1T oapxoc aür9U Ok toU Üavarou, Tapacizoa: Óp3e iylouc xal diujiouc xa dveyxX d irouc xactvorrtov a)t00, 353. slys émipéveve dv «Tj iare ceOsp.e) uopuvot xal áBpaiot xal 3j gueraxtvouutvot dm) v7 &Xmiboc ToU eomyyrAlou o0 jxoócatt, ToU x»puyOfvro, iv mcm xv(oet cj órb xbv oüpavóv- ob évsvóury Py Doo $tdxovoc. v4. *Oc vüv. algo dv cot; maf jua orip Op, xal dytavarAmpG tà Ócrep/uata vv Oljemv coU XotacoU àv *7j aapxi ou Grip o0 copiato, adco, 0 &ovty, bom: 25. Ti Pyevópemv. Eqi). Dtixovoc. xaxà cv olxovou.(av voU OroU c»v Boüstadv 1.0 elc Opi, mA pasat «0v Aóvov coU Otou, 28. tà uuevjptov t0 d'roxexoupé£vov dixb cv alovtov xal dro tiv vtvei)v, vüv Oà dpavepur xoic &vyí(ou aUtoU, 37. ol, J0fAntv 6 Otbc vvopisat «0 TÀAoUto« c7c BOEc 100 uuo cnplou codrou dv toic Éüveatw, 8 oviw Xotrbe dv Gpiv, $ EXre cc Bene: 28. Üv fjpei, xatayyéMAoptw voutüecoUvteq mdvtm dvOporrov xal Oióaoxovtt, mdvea dvüpeorov iv mdom eogía, (va xapaaviowpev ávea. dvüparxov cÉetov dv Xov 'Incos 19. elc Ó xal xorun dyovilonevoo xav cv ivéoyeuav e«UcoU vv évepyoutdvnv dv dol iv Buvdust. B. I. 85.0 vào pic sloévot, fX xov dyGva Dye Grip Opi xal vv dv. Aaoduxs(a xal Gaot o0y, Épaxav co xpócorróv uo) dv aapxt, 2. (va rapaxAz0Gctv af xapb(at abrGv, avuOt6aaO£vte, dv dydrer xal el lv cà. mÀoUtoc «Ti; TÀnpoqopixe tZ Guvígtox, cl; Émbyvooww ToU. poo troloo TOU Oto) marpóq xat TOU XptotoU, EIHXZTOAH IIAYAOY IIPOXZ KOAOZZAEIX. B. 15. Qui est imago Dei invisibilis, primogenitus omnis creature: 16. Quoniam in ipso condita sunt universa In calis et in terra, visibilia et invisibilia, sive throni, sive dotrínationes, sive principatus, sive potestates: omnia per ipsum et in ipso creata sunt; 17. Et ipse est ante omnes, el omnia in ipso comstant. 18. Et ipse est caput corporis ecclesi, qui est principium, primogenitus ex mortuis: ut sit in omnibus ipse primatum tenens: 19. Quia in ipso complacuit omnem plenitudinem inhabitare; 20. Et per eum reconciliare omnia in ipsum, pacificans per sanguinem crucis ejus, sive quie in terris, sive quz in coelis sunt. 21. Et vos quum essetis alíqnando alienati, et inimici sensu in operibus malis: 22. Nunc autem reconciliavit in corpore carnis ejus per mortem, exhibere vos sanctos et immaculatos et irreprehensibiles coram ipeo: 23. Si tamen permanetis in fide fundati, et stabiles, et immobiles a spe evangelii quod audistis, quod preedicatum est in universa creatura qua sub ccelo est, cujus factus sum ego Paulus minister; 24. Qui nunc gaudeo in passionibus pro vobis, et adimpleo ea qui desunt passionum Christi, in carne mea pro corpore ejus quod est ecclesia: 25. Cujus factus sum ego minister secundum dispensationem Dei quz data est mihi in vos, ut impleam verbum Dei: 26. Mysterium quod absconditum fuit a seculis et generationibus, nunc autem manifestatum est sanctis ejus, 27. Quibus voluit Deus notas facere divitias glorim sacramenti hujus in gentibus, quod est Christus, in vobis spes glori:z, 28. Quem nos annuptiamus corripientes omnem bominem, et docentes omnem hominem in omni sapientia, ut exhibeamus omnem hominem perfectum in Christo Jesu; 29. In quo et laboro, certando secundum operationem ejus, quam operatur in me in virtute. II. t. Volo enim vos scire qualem sollicitudinem habeam pro vobis, et pro iis qui sunt Laodicie, et quicumque von viderant faciem meam in carne; 2. Ut consolentur corda ipsornm, instructi in caritate et in omnes divitias plenitudinis intellectus, in agnitionem mysterii Dei Patris, et Christi Jesu,

EPISTOLA PAULI AD COLOSSENSES. II. 3. iy Óó elclv xavcec oí Üncaupol TX, cop(ac xal Yw990sox, áTOxpuoot. 4. Touto 9à Aéqwo, (va. unBelc Ouic rapaXoy( nca: £y. TaOavoAoria. 5. El y&p xal «7j capxi dne, d) TO mveUpacct civ 6yiv slg, yaípov xal BAénov Gpáov c3,» vd&iv xal 19 orepétopa. x7 elc Xpuavóv míoteos Opisv. 6. "Í)c oov mapeAd6ece xov 'Incouv Xptacóv «v xipiov, év aotQ meprraette, 7. ügfu,opévot xal ErouoSouoípsvot dv. a010) xal BeÓatoUp.evot c7j mioxet, xaDex; xal éd Or,re, mtpuaGEUOVtEQG iV aUc& dv eoyapicia. $. BAérere jo, vic éovat Op8c 6 avAavoyGv XX t7« QUiocoplac xai xevzic drratrc xevà cv mapdoogtw tO dvÜporyruw, xxvk vk crotyria coU xoguou xal oU xatà Xpttóv, 9. vt £v adco) xavotxet mv 70 mÀX,owpa cT OróT7104 Gto|4G T0XOXC, 10. xa( deve é&v aórG) menÀnpoyu£vot, & éartv f xeqxÀ3 rráavc dpy7« xai dfoucíac: i1. dy dp xal mepurtuuf mre. TtptcopiT] dy stporrov/ so iv vj EnexÓuoet x00 Go)&atoc T7 gapxoc, dÀÀ dv cT; TQtto[.7, v0U. Xptocou, 12. muvcagéveeo aotip. dv T. Bartiouat, éy Ó xal cuvnyépürvs OU cc Triax 17, ivepyelao 00 ÜsoU toU évelpavcoc aütóv ix. vexpav 13. xal ópB vexpouc Ovtac dv toig mapamopuacty xai 17; dxpobuatiq v7; capxóq Ópuov Guvtljoorotnotv Uv &01À, yaptadpuevoc bjiv mávra tà Tapareopuarca, 14, PEaAe(pac x0 xaO Stov yetpóypaoov toic Oóypxatv, B 7v orevaveriov fpi, xal abro foxtv Ex. voU técou, mporrAocac aütó 16) OvaUpO, 15. xal dexÓucdj.evoc tüc dipyàe xal vàc dfouaíac dósvyukciosy dv. maQbnsin, ÜOpuuu6sosac aUTouQ iv 1010). re. M3 oov ctc Oui; xpwvévo) Ev. Bot?) dv mócn 3j iv uéptt éopc? 3) veognvtao 7| oa66asuw, 01. & dctw ocxià vOv pue))óvtow, «5 ÓÀ aUa XpiaroU. Is. Mri ópudo xata6oaÓtuíto O£v dv canacvogposóvr, xai Opneaxe(a vov. dyyé£Aov, & uy Éopaxev ipn veumvy, elxT, quctoup.evoc Uo toU vobe 7j; Ga xoc aO coU, 19. xaloi xparüv cj» xegaXv, E oU r&v «o apa Sk vv ágQv xal cuvoícjuov éÉmtyopvyoDpavov xai cuu Éibatousvoy abet cv aübeciv toU OcoU. 299. El oov ávtÜdvexe ouv Xputà daxà vü)v Gtovy tiov t0U xóGjoU, vi (oc Govtec £v xóajup Ooyu.acttuats; 21,. M3, &yn un9à vedo unb Otymc: 22. "A dexww mdvra sl; g0opkv «T, &roy placet xacá t& vv) aca xat 00aoxaA(ao viov dvÜpermov: 23. Éxwv. laxi. Aóvov uv Üyovxa. coglac £v 20£30Opnsxela xal «aTetwogpocóvr xai dosidia cujuaTOG, oUx dv vip] ttv poc mÀnapovi,s t7ic Gapxóc. 823 3. In quo sunt omnes thesauri sapientie et scientias abs conditi. 4. Hoc autem dico, ut nemo vos decipiat in sublimitate sermonum. 5. Nam etsi corpore absens sum, sed. spiritu vobiscum sutn: gaudens, et videns ordinem vestrum, et firimamentum ejus qua in Christo est fidei vestre. 6. Sicul ergo accepistis Jesum Christum Dominum, in ipso ambulate, 7. Radicati et superavdificati in ipso, et confirmati fide, sicut e£ didicistis, abundantes in illo in gratiarum actione. 8. Videte ne quis vos decipiat per philosophiam, et inanem fallaciam,secundum traditionem hominum, secundum elementa mundi, et non secundum Christum: 9. Quia in ipso inhabitatomnis plenitudo divinitatis corporaliter; 10. Et estis in illo repleti, qui est caput omnis principatus et polestatis; 11. [n quo et cireumcisi estis circumcisione non. manu facta in exspoliatione corporis carmis, sed in circumci: sione Cliristi; 12. Consepulti ei in baptismo, in quo et resurrexistis per fidem operationis Dei qui suscitavit illam a mortuis. 13. Et vos, quum mortui esselis in delictis et praeputio carnis vestre, convivificavit cum illo, donans vobis omnia delicta; 14. Delens quod adversus nos erat chirographum decreli, quod erat contrarium nobis, et ipsum tulitde medio, affigens illud cruci; 15. Et exspolians priticipatus et poleslates traduxit confidenter, palam triumplians illos in semet ipso. 16. Nemo ergo vos judicet jn cibo, aut in potu, aut in parte diei festi, aut neemenis, aut sabbatorum: 17. Qui sunt umbra futurorum: corpus autem Christi. 18. Nemo vos seducat, volens in humilitate, et religione angelorum, qua non vidit ambulans, frustra inflatus eensu carnis sug, 19. Et non tenens caput, ex quo totum corpus per nexus et conjunctiones subministratum et constructum crescit in augmentum Dei. 20. Si ergo mortui estis cum Chiristo ab elementis hujus mundi, quid adliuc tanquam viventes in mundo decernitis??1. Ne tetigcritis, neque gustaverilis, neque contrectaveritis: 22. Quie sunt omnia in interitum ipso usu, secundum preecepta et doctrinas bominum: 23. Quse sunt ratignem quidem habentia sapientie in superstitione et humilitate, ct non ad parcendum corpori, non in honore aliquo ad saturitatem carnis. 2l.

224 r. t1. El oov cuv"'rípUnte cQ XpwtrOo, rà dvo Unctizt, ob 6 Xpité; doxty dv Bet uH coU soU xaÜYurvOc* 2. tà dvo gpoveiee, po) 7X nl ene Y. 3. 'ArtÜavete q&àp. xal 5$ Qo) buiov xéxoumta Gbv «B Xpurei àv sip Be 4. Gray 6. Xpwtóc gavapu0T, f$ Cw) TTE 173 xat Opj.ste gavepojoco0e aov advo) £v Gótwy 6. Nexgogate oov tà uéAr pv và £r cTjc 195, Topveiav, dxaÜapo(av, ra0oc, ériÜuplav xaxyjv, xal TÀv rÀeoveblav, Tit, dovtv elm oAa rpr(ae. 5V & Épyexac f$ Ópp) vou Otou Zril xoc vi&uc «T ámntiüelaq: 7. dv ole xai épeic xepienatfoaTé mort, Ore noce iv abcols. 8. Nuvi 5& ànóOtcür xal Üpri, tà ndvra, pp, Ouuóv, xaxlav, BAacprpxv, alczpoloy(av ix oU atop. tos Opv9. Q3 teuóec 0e el, dAÀAouc, drexÓucduevot civ ra Axtov dvüpuyrov aüv xai rrpdtectw aoroU 10. xal évOvodjusvot àv véov, cóv dvaxatvoUp.tvoy elc én(yvoatv xat! slixóva «00 xtíoavtoc autóv M. Grow oux Üvv "EXny xal "Iovybaiog, mtpttou3 xxl dxoobuct(ía, Bapbapoc xat XExüüwc, BouAo; xal éAeU8spoc, àÀÀ& mtávta xal év row Xpioré. i2. "EvBógac0s oUv &x UxXexvol voU 000 &ytot xal 7 yaremp£évot ax dva. olxvtopoU, y praxócrta, camttvoppoguvev, tpaUTnta, p.axpoluplav13. dvegópsevot dÜÀXAcov xat yapu;opuevot Éautois, idv vip moóc Twva EÉym nopgr(, xaÜnc xal ó xüpio &japiaato óptv obtax xat ójetc: 14, Zr m&otv. 2 coítoi; ch dvd Teov, Ó ít covco pkoq tT, teAetÓtT TOC. 15. Kal 5$ elpfv o0 XotvoU Bpa6suéco iv cuis xap8taw, Ouiv, slg fjv xal bore dv Évl copa xal coy dpiavot (veas, 16. *O Aóyoc oU XpistoU évouxs(ve év óutv mÀovGi; dv mor, Gopíg, Dudaxovtt, xal voufvoüvteq £avtoUc, djaAsoic, Üp.vote xal calc veu xctuxate, dv Tj (ttt. &Oovec £v tat xaoótatc ouv vi» Oeo, 17. mÉv B, «t dày morrxe v AÓvo 7] iv Éoyo, n&vta iv óvópati "Ingo. XptrvoU, eüyaptoroUvre cip rip xat rapi Oc aoToU. 18. AL vuvaixec, OmovácctoÜr col; ávópdew x dvrxev dv xuplo. i9. Ot dvBpec, dyar&e và vuvatxac óu6v xai 13 mixpaívtcUe moo abcác. 20. T& véxva, braxoüexe xoic YovsUctv xav ravra: toUro ykp sbdpsatóv éovtv dv xuplo, 21. Ol maxépec, p) mapopyltese cà véxva Üpiov, (va. 13 düupotv. 242. Ot &oUXot, braxoóste xark mdyta sot, xuplot EITIZTOAH HAYAOY UPOZ KOAOZZAEIZ. I". III. 1. Igitur, si consurrexistis cum Christo, que sursum sunt quierite, ubi Christus est in dextera Dei sedens; 2. Quie sursum sunt sapite, non qua super terram. 3. Mortui ením estis, et vila vestra est abscondita cum Christo in Deo. 4. Quum Christus apparuerit, vita vestra, tunc et vos apparebitis cum ipso in gloria. | 5. Mortificate ergo membra vestra quee sunt super terram; fornicationem,immunditiam, libidinem, concupiscemtiam malam, et avariliam, qua est simulacrorum servitus 6. Proper quas& venit ira Dei super filios incredulitatis: 7. In quibus et vos ambulastis aliquando, quum viveretis in illis. 8. Nunc autem deponite et vos omnia: iram, indignationem, malitiam, blasphemiam, turpem sermonem de ore vestro. 9. Nolite mentiri invicem, exspoliantes voe veterem hominem cum actibus suis, 10. Et induentes novum, eum qui renovatur in agnitionem secundum imaginem ejus qui creavit illum: 11. Ubi non est gentilis et Judzeus, circumcisio et praeputium, barbarus et Scytha, servus et liber: sed omnia et in omnibus Christus. 12. [nduite vos ergo sicut electi Dei, sancti, et dilecti, viscera misericordiz;, benignitatem, humilitatem, modestiam, patientiam: 13. Supportantes invicem, et donantes vobismet ipsis si quis adversus aliquem babet querelam;. sicut et Dominus donavit vobis, ita et vos. 14. Super omnia autem hac, caritatem habete, quod est vinculum perfectionis; 15. Et pax Christi exsultet in. cordibus vestris, in qua et vocati estis in uno corpore; et grali estote. 16. Verbum Christi habitet in vobis abundanter in omni sapienlia, docentes et commonentes vosmet ipsos psalmis, hymnis, et canticis spiritualibus, in gratia cantantes in cordibus vestris Deo. 17. Omne quodcumque facitis in verbo aut in opere, omnia in nomine Domini Jesu Christi, gratias agentes Deo et Patri per ipsum. 18. Mulieres, subditee estote viris, sicut oportet, in Domino. 19. Viri,-diligite uxores vestras, et nolite amari esse ad illas. 20. Filii, obedite parentibus per omnia: hoc enim placitum est in Domino. 21. Patres, nolite ad indignationem provocare filios vestros, ut non pusillo animo fiant. 22. Servi, obedite per omnia dominis carnalibus, non

EPISTOLA PAULI AD COLOSSENSES. IV. xxtk cdoxa, u3, dv ópOaiuoSouAr(at; ii, dvüpumdotxot, dÀX. dv &r)óvr;ct xapBtac qo6oüupevot xóv. Ocov. 23. *O £&v. mone, 3x. uy Ppráteate c i xvplo xal oUx dvOpurrou, 24. slbóte, Ott dmó xuplou dmolf;ecüe c)v dvta55001 17), xÀnpovoulac* 1&6 xuplo Xptvüp GovAeuecs: 25. 6 yàp dóuGv xopicrvat 8 38 xenaev, xal oüx Ícavtv mpoawrolr; fix mapá «0 Oti. A. 1. Ot xóptot, t0 Ó(xatov. xal cv. loótnra voiq SobAot, Tap£ysc0e, eibovec Ovt xal Üpetc Éyeve xóptov. dv oUpa vi». 2. "I7 *Qpectuy7 wpoeoxapttotite Yovyopoovre, dv aU17, àv ey apitía, 3. mpogruyOutvot Épa xal mpl fuv, fva. 6 Oei dvo(zn fjv OUpav toU Aóvou, AaXMzGu: ró pucvÁptov TOU XpiatoU, 5v Ó xai Oeospsat, 4. lva qavepogo) a015 x, Ott jue Aa Toa. 6. "Ev copía mepuracretze poc vouc ftu, xov xatpbv éta-vopatopavo:. 6. 'O Xóvoc ópiv mavrore iv. 7 dove, KAaxt Jjprvuévoc, siBévac mrüx; Oei Opsic Evi Éxdavoo drtoxotveotat. 7. TÀ xax' igi ndvra qvwplott óuiv Tógixoc 6 dyaTwtó« dóc)eóc xal mtcv0Q Ótdxovog xal auvOouAoc iv Kuplo, 8. Óv Érspeja poc Unio elo abxo roUro (va vv cà f£pt Oju)v xal mapaxaAÉay vk xapolaq opuv, 9. GUv "Ovnstiuo vio dae cào xal moto dOtA oO, óc doxes 25 Opiiv. mávra óptv Yvorptoüoty vk is rpattóa. I0. 'Aanaterat 6u8c 'Aplavapgoc 6 cuvaty.dXuotoq pou, xal Mapxoc 6 dvepióc Bapváóa,, repl ob ZAdÉexe lvxoldz dày E40», xpoc buc, Octacüs abcóv ri. xai 'Insou, 6 Aeyopevoc "looevoc, oi óvceo dx Teptto[ Te oUtot póvot auvtoYol uou tlolv elc cv Baaus(av oU OsoU, otctvec éyevrüraav pot maprpopía. I2, 'Aerdlerat Op " Exagolio 6 26 Ojiv, So0Aoq XpiscoU "Insou mdvrore. dyowvilopevoc 6nip Ojgiov dv vais Ttpogeug ate, iva axz;ce TÉAstot xal meTÀTpopopnp.évot àv avri Oe) aat voU Oro. 13; Magropió ykp ar vt É,sv roov móvov Unlp Opuov xa tv £v Aao8uxsla xol xov dy "Itpanólev 14. 'Aendtexdi ópdo Aoux&e 6 larpbc 6 dyamwtoq xal Ang. 15. "Acrdcacüs vou; iv. AaoDtaeía dósioobe xai Nup.oy xal vv xac olxov aü100 dxxAnciav. Ie. Kai &ca» dvaxvoc07 trao Opt 5j éxioroX abc, ov/sace (ya. xal 2v «3j AaoBudlov bod slg &vaxvoo07, xal chv ix Aaobuslac lva Gusto dvayvorte. 17. Kai exact 'Agg iro: Bine c)» àaxoví(av fjv tap£Aa6tc iv xuplo, Uva abc) mYmpots. is... 'O dexacubs v7, 207, 76 IHaóAou. uvruoveotxÉ uoo 18v Otauiv. f dpt pO bpv. dud. $25 ad oculum servientes, quasi liominibus placentes, sed in simplicitate cordis, timentes Deum. 23. Quodcumque facitis, ex animo operamini, sicut Domino, et non liominibus: 24. Scientes quod a Domino accipielis retributionem hareditatis. Domino Christo servite. 25. Qui enim injuriam facil, recipiet id quod inique gessit: e non est personarum acceptio apud Doum. IV. t. Domini, quod justum est et zequum servis praestate, scientes quod et vos Dominum habetis in clo. 2. Oralioni instate, vigilantes in ca in gratiarum actione: J. Orantes simui et pro nobis, ut Deus aperiat nobis ostium sermonis ad loquendum mysterium Christi (propter quod etiam vinctus sum), 4. Ut maníifestem illud ita ut oportet me loqui. 5. [n sapientia ambulate ad eos qui foris sunt, tempus redimentes. 6. Sermo vester. semper in 'gratia sale sit conditus, ut sciatis quomodo oporteat vos unicuique respondere. 7. Quae circa mesunt, omnia vobis nota faciet Tychicus carissimus frater et lidelis minister et conservus in Domino: 8. Quem misi ad vos ad hoc. ipsum ut. cognoscat. qui circa vos sunt, et consoletur corda vestra, 9. Cum Onesimo carissimo et fideli fratre qui es vobis est. Omnia qua hic aguntur nota facient vobis. 10. Salutat vos Aristarchus concaptivus meus, et Maicus consobrinus Barnabe, de quo accepistis mandata; si veneril ad vos, excipite illum; 11. El Jesus qui dicitur Justus: qui sunt ex circumcisione; hi soli sunt adjutores mei in regno Dei, qui mihi fuerunt solatio. 12. Salutat vos Epaphras qui ex vobisest, servus Christi Jesu, semper sollicitus pro vobis in orationibus, ut slelis perfecti et pleni in omni voluntate Dei. 13. Testimonium enim illi perhibeo quod habet multum laborem pro vobis, et pro lis qui sunt Laodicia, et qui Hie rapoli. 14. Salutat vos Lucas medicus carissimus, ct Demas. 15. Salutate fratres qui sunt Laodicim, et Nympliam, et qua in domo ejus est ecclesiam. 16. Et quum lecta fuerit apud vos epistola haec, facite ut in Laodicensium ecclesia legatur; et eam quae Laodicensium est vos legatis. 17. Et dicite Archippo: Vide ministerium quod accepisti in Domino, ut illud impleas. 18. Salutatio, mea manu Pauli. Memores estote vincularum meorum. Gratia vobiscum. Amen.

326 EIIHIZT. IIAYAOY IIPOX GEXZAAONIKEIZ IIPOTH. A'. 1. ITooÀoc xal Z0ouxvóc xal Tuó8coc 17, 3xxXnoía G«aaoovixéoy 2v Orio rapi xal xupl» "Irao0 Xotto. 2. Xapu Üpiv xal elojvn. tógaptrroUpev tà Ori) mvrot& Tepi Tüvttov Oj40/, quvelav Opin mrotoupuevot irl vv poceug Gv fjucv dota eUretux, 3. pvmjovebovteo toU Épyou cz míartux, Ojuv xal TOU xóxou t7 dydTnc xal t5; Ümouovis tf; ÜAmiBoe oU xuplou uiv 'IncoU XpwvoU fumpos0cv x00 OtoU xal rarpoc fiiov, 4. tlBóxsc, dBeA got Jj vae u£vot Ómo ÜgoU, 7j» àxAoY^v 656v, 5. Gc xà. ebay 4ov ápóv oóx. Éyev m poc Optic dv Xt j.óvov, 3à)à& xal iv Guvdpet xal dv. mveUpam &yluo xal iv m)mpogopla. moXXT,, xax, ofBaze olot dyevr Onusv év ópiv OU budc e. xal óuci, piena aov. Zvev/nce xal oU xvplou, 8&&apuevot «ov Xoyov dv OXoyex moXAT, uec y apis mvEUp.a coo üytou, 7. Gare ysvía0 at Gul, córcov müoiw voi, TicTEUOUat dv «7, MaxeSovla xai dv «7j 'Ayata. 8. AQ' üp.Ov Y&p Exymvat 6 Aóvoc t0 xuplou o6 i.óvoy iv «Y, Meou?ov(a. xai dv 5j Ayala, 4)À& xol dv avi xóm 4 lotis Opo)v $j mob xov Osov £EeArÀvOcv, dove 3, 4 pelav fiudlc Éyew XVaeiv ct 9. abtol ykp repli fuv drap (£X Xouatv bola elooBov Lc opt po Opi, xal mios énearpépare mpoc àv Ürby dnb «Ow tlÓov, SovAcóttw Ori) Lovvt xal dànfwo 10, xal dvapévetv 0v ulàv aüxoU. éx t&v opavOv, Óv fytipev Ex vov. vexpóiv, "InaoUv cov Dudptvov. fui drÀ X7 dove v7 épyopívnc. B. I. Abrol y&p ol&ace, düe)gol, cv elao8ov fpiv cv tà Op Oct o0 xev véovev: 2. dÀAk mporatovcec xal G6pioOEvrec, xatox olDae, £v dieron, éxadprotauoaus0a. dv x Ocio fiov AaA36at poc 0j48, v5 eb ry£Atov 00 0602 dv ro)ÀQ dyvi. 3. 'H yàp rapdxingic fov obx Ex xAdvnc o05à 2E áxafapoíac o95: &v 80Àw, 4. d)Óàà xxOtx Oeboxi.dopus0n Urb coo Oeo muateuO7jvat cO eGapréAov, obtux; AxAoUutv, o0, óx; &vÜptototc dpéaxovtec 4ÀÀ& eG) vo Goxiadtovti co xapó(ac fiov. 5. Obs. yáp mote Pyevóv uev dv Aóyo xoXaxs(ac, xa8ox; olóa t£, oUce £v mpopdaet rAsovsL(ac, 0tóc ud pruc: 6. obce oxicoüvtto dE dvüpumav Sótav, oír d' Ov ott dx dAÀov 7. 8uvdpevot dv Bdost elvat og Xpurou drógcoAot, dJÀ iyeviOnpasv vrimvot ev píoto Oudiv, c dkv vpopoc QaAXmr 1X fautzi xíxva, 8. oUtwx ljuetpopevot Óp.G)v moBoxoUpsev utcaooUvat EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOX GEZZAAONIKEIZ HPATH. A'. B. EPIST. PAULI AD THESSALONICENSES PRIOB. I. 1. Paulus et Silvanus et Timothens, ecclesize Thossalonicensium in Deo Patre, et Domino Jesa Christo. 2. Gratia vobis et pax. Gratias agimus Deo semper pro omnibus vobis, memoriam vestri facientes in orationibus nostris sine intermissione, 3. Memores operis fidei vestrae, et laboris, et caritatis, et sustinentise spei Domini nostri Jesu Christi, ante Deum et Patrem nostrum: 4. Scientes, fratres dilecti a Deo, electionetn vestram: 5. Quia evangelium nostrum non fuit ad vos i9. sermone tantam, sed etin virtute, et in Spiritu sancto, et in plenitudine multa, sicut scitis quales faerimus in vobis propter vos. 6. Et vos imitatores nostri facti estis et Domini, excipientes verbum in tribulatione multa, cum gaudio Spiritus sancti: 7. Ita ut facti sitis forma ompibus credentibus in Macedonia et in Achaia. 8. A vobis enim diffametus est sermo Domáini, non solum in Macedonia el in Achaia; sed et in omni loco fides vestra, quie est ad Deum, profecta est, ita ut non sit nobis necesse quidquam loqui. 9. Ipsi enim de nobis annuntiant qualem introitum habuerimus ad vos; et quomodo conversi estis ad Deum a simulacris, servire Deo vivoet vero, 10. Et exspectare Filium ejus de ccelis (quem suscitavit ex mortuis) Jesum, qui eripuit nos ab ira ventura. II. 1. Nam ipsi scitis, fratres, introitum nostrum ad vos, quia non inanis fuit: 2. Sed ante passi, et contumeliis affecti (sicut scitis) in Philippis, fiduciam habuimus in Deo nostro loqui ad vos evangelium Dei in multa sollicitudine. 3. Exhortatio enim nostra non de errore, neque de iinmunditia, neque in dolo, 4. Sedsicut probati sumus Deo ut crederetur nobis evangelium: ita loquimur, non quasi hominibus placentes, sed Deo qui probat corda nostra. 5. Neque enim aliquando fuimus in sermone adulationis, sicut scitis: neque in occasione avaritiee, Deus teslis est; 6. Nec quirentes ab hominibus gloriam, neque a vobis, neque ab aliis. 7. Quum possemus vobis oneri esse ut Christi apostoli; sed facti sumus parvuli in medio vestrum, tanquam si nutrix foveal filios suos. 8. Ita desiderantes vos, cupide volebamus tradere vobis

EPISTOLA PAULI AD THESSALONICENSES PRIOR. 111. 6uiv ob póvov xà eüavyÉov coU OtoU dQÀ xal tà, Éavtüv duy ac, Óivt dyaree tot fjpiv Éyevihnze. 9. Mvnpoveóeze. Yao, dóe)vot, xov xónov fuv xat tbv joy Üov* vuxtüc xai fj£pac dpyatój.svot mob x0 t7) émiGaprsat vva Optov. ExnpuQapev elo Ojo v0 eoayéAtov toO soU. 10. "Ypetc iprupfc iov xal 6 Ge0c, e bata xai Oixaítog xal dp£uirevox; ópiv «oie TiTEU0u01y Éyevitnxtv, uU. xaüdmep olDate, müx, Éva Éxaccov üpOv cx xa3p véxva. ÉautoU 12. xapauxaAoUvttc bpAG xal mapapiuÉoUp.evot xat uagropoup.evot el cà meprracelv Opi dto voU toU voU xaA£aavtoc Üj&c elc viv ÉautoU Bacuelav xal Ootav. t3. Át& xoUro xal fjueto eüy apio coUjev x) Oeo aóxaAe(rsoe, Ort agaAa6ovtec Aoyov dxori rap" fisv coU OcoU 23£5aa0s o0 Adyov dvüpcomwv, à)Àà xaüux £cvtv dAnü6)g Aoyov OcoU, Éc xal ivepyetrat iv. Üptv. toto miGXEUGAG!Y. 14. "Y pete q&ptautontot éyeviümse, dOc) got, 16v éxxÀnguov toU ÜtoU t&v o0cüv v v7, louOa(a &v Xetoco "IncoU,, éc« «X a9c& éxdsrce xal Ope, 0x0. t&v lBtov cup.QuÀEciov, xaBdx xol aütot rb xàiv "Iouóa (tov 15. tüv xal vov xóptov ümoxtrtvavroy "InsoUv xai xoUe pogjras, xal fijce ExOuobavrov xal 0cQ 13) dotaxóvcuv xal x&ot dvüporote dvavtitov, 16. xtoAuóvttov fiuc xoi; Éüvew AaATat lvo. ow0catv, el; xo dvamAmpi)cat abtüv vàc djkaprlac mavrore. loüaxev 83 in a0tobe fj ópy?) vou OcoU elc c£Aoc. v. 'Hycic Bí, d9sAqo(, dropgaviaüéveec do Gpunv pix xatgóv ipa, mQogt Tp oó xata, r£ptogotfouX, igxoubdcapuy vo mpógwmov Ojo ÜÀrtv £v mq), émiOupla. 18. Avr AM:ieXrjoagev Z)0eiv mpl« bnc, éyà uiv IlavAo;, xai (xat xal 9c à1X ivéxolev fud 6 oata vd. 19. Ti y&p pov D 3j 49k 9| axégavos xavjcsux, | ooyl xal Opeic, Épmpocürv voU xupíou fia '[nso0 Xgwou év «7j ao100 maooucía; a0. "Yucie (dp ive d Bot fiv xo f y apa. r. f. Aib genxévt. oxéqoviro eoboxrjsaqev. xataAetgOvat dv 'AOfvato povot, 2. xal Ax£poyaquev Tigdücov, vüv dBeAqóv fistiv xal Bidxovov t9 ÜroU 2v cip eüayyeMo 00 Xpusvoo, elc vo ctnpli&at Ope xal TapaxaÀégat Ómép TT TiGT£UG Ópuov 3. 19 pmSéva. aaívecüa. £v tais 0Xipecww auras. avro yxp olBate 8tc slc touto xelp.eDa:! 4. xal q&p. &xe mQU« UpsBe TUEV, mposAévogtv Üp.iv &xx ub opsv. 0X6sa0at, xaÜ« xai éyévero xat olbat. &. Atk coUto xdyO unxítt GTÉYUV Éxcpsja. elo xo $27 non solum evarígelium Dei, sed etiam animas nostras: quoniam carissimi nobis facti estis. 9. Memores enim estis, fratres, laboris nostri et fatigationis: nocte ac die operantes, ne quem vestrum gravaremus, priedicavimus in vobis evangelium Dei. 10. Vos testes estis, et Deus, quam sancte, et juste, et sine querela, vobis, qui credidistis, fuimus: 11. Sicut scitis, qualiter unumquemque vestrum (sicut pater filios suos), 12. Deprecantes vos et consolantes, testificati sumus ut ambularetis digne Deo qui vocavit vos in suum regnum et gloriam. 13. Ideo et nos gralias agimus Deo sine intermissione, quoniam quum accepissetis a nobis verbum auditus Dei, accepistis illud, non ut verbum bominum, sed (sicut est vere) verbum Dei, qui operatur in vobis qui credidistis. 14. Vos enim imitatores facti estis, fratres, ecclesiarum Dei qu& suntin Judea in Christo Jesu: quia eadem passi estis et vos a contribulibus vestris, sicut et ipsi a Judaeis: 15. Qui et Dominum occiderunt Jesum et prophetas, ei nos persecuti sunt, et Deo non placent, el omnibus hominibus adversantur, 16. Prohibentes nos gentibus loqui ut salve fiant, ut impleant peccata sua semper: pervenit enim ira Dei super illos usque in finem. 17. Nos autem, fratres, desolati a vobis ad tempus hore, adspectu, non corde, abundantius festinavimus faclem vestram videre cum mulo desiderio: 13. Quoniam voluimus venire ad vos: ego quidem Paulus, et semel et iterum: sed impedivit nos satanas. 19. Qui est enim nostra spes, aut gaudiure, aut corona glorie? Nonne vos ante Dominum nostrum Jesum Christum estis in adventu ejus? 20. Vos enim estis gloria nostra et gaudium. Ill. t. Propter quod non sustipentes amplius, placuit nobis remanere Athenis, solis; 4. Et misimus Timotheum fratrem nostrumet ministrum Dei in evangelio Christi, ad confirmandos vos, et exhortandos pro fide vestra; 3. UL nemo moveatur in tribulationibus istis: ipsi entm scitis quod in hoc positi sumus. 4. Nam et quum apud vos essemus, pre«dicebamus vobis passuros nos tribulationes, aicut et factum est, et scitis. 5. Propterea et ego amplius non sustinens, misi ad co

$28 yvvat cÀv mictty Ópiov, umwc Éxt(pactv Oulc 6 Tüpi,cov xal slc xevàv vévaxavó xóroc fiuóv. 6. "Apt: Bà X6óvvoo "Tipoüéou mpàc fi&Bc do! 6v xal süavye)uaapávou fiv cv niat. xal cv dde Ópinv, xal Oct avelav. Éyeve. piv dyaüdv mávrovt, éxvrolloUvieo fpc DOriv xalanep xat fetis Op dc 7. &i& coUro apex Onuav, dirApol, o Gpty dv Tác «T, dvdqxy xai 0Aset fiiv Di. c7, opiv mictE0X, 8. 6r vov Cioparv d&v Opus ac purte dv xuplu. 9. Tíva yàp tóyapiazlav Suvdus0a xà 0r) dvravoboUvat Tepl Ópiov él mdor c3, apti 7j ya(popev 5v Op Éumpos0ev oU 0e05 fiv, 10. vuxtóc xal judoac ÜmtprxmtpigooU Osón.evot elc *b loriv ópuGiv rà mpóawrrov xal xavaprica: và octo) paca cT mlavtox Opuov. 1f. Aótàc 5b 6 Osbc xal macho fuv xal 6 xóptx $uiv "Incooc Xowix xactuüUvat vnv 650v fiov mpóx Ope 12. Oc 5à 6 xópioe mÀeovdaat xal mepiaaeUcat 13; dá el, àv Aou xal elc mávtac, xaüdmeo xa ficte elc 6p, 13. el; v6 avnplbat càc xapbtac piv ddurerou dv &ywooóvr, Eu mpocUev coU toU xal ratphc fipiv iv «3 vupougíq toO xuplou fav "Insoü XpwroU jerk vavtov. 1àv &vlov abroU. duy,v. A'. X. Aotriy ov, dórApol, dperüpuev Ope xal rapaxaAoUp.tv £v xuploo "InaoU, (va. xa00x rage dÓece map fiuiov x5 Tax, 0st Ops TEQtta CEU xai do£axetw Oti, xaÜde xal repuracveize, (va. mregiaoeUvye jov. 9. OlBats qXp x(vae mapayeAMac ioxapav 6utv &ik o0. xvplou 'Insov. 3s. 'ToUro yáp icavtv Ü£)mpa coU 0ro0, 6 dioe Guiov, d£ £a0at bj. dro 17; 7opvelgc, 4. siSévat Éva. Éxaccov Op5v 10 ÉaucoU axsUoc xtüc62x dv áyiaapi xal urj, 5. p3, dv rie ériüuu(ac xa0dntp xxl và £0vr cà U3, elBóva. vbv Osóv, 6. 1 uj 6mepOalvetv xal mÀsovexrely 2v «&) mpdypact cbv dórAgóv abroU, Duóri dxBuxo xóptx, mpl mávtov coUvuy, xxUU« Tposirapuv Üpiv xal BupapTupdp.eOa. 7. Oà 4àp éxd)satv fuic 6 Orbe dri dxa6apola, à)! dv éqwacpap. 8. Totapouv 6 áüexüv ox dvüpumov düevec. dU xbv Osv, tàv xal Bóvta xb mvtUpua aÜroU và dqvov sl; $8. 9. Ilepl 8à «zc qiadsAp(ac ob. ypt(av Eyoptv ypaqt bpiv: aürol 15 9ut 0sobtOaxtol dore stlq tO d yarüv d)OxAouc 10. xal yo motite aürO rl mvtüq touc dócÀpouc EIIITZTOAH IIAYAOY IIPOZ GEZZAAONIKEIX IIPOTH. A. gnoscenda m fidem vestram: ne forte tentaverit vos is qui tentat, et inanis fiat labor noster. 6. Nunc autem veniente Timotheo ad nos & vobis, et annuntiante nobis fidem et caritatem vestram, et quia memoriam noslri babetis bonam semper, desiderantes nos videre, sicut et nos quoque vos: 7. Ideo consolati sumus, fratres, in vobis in omni necesaitate et tribulatione nostra per fidem vestram: 8. Quoniam nunc vivimus, si vos statis in Domino. 9. Quam enim gratiarum actionem possumus Deo retribuere pro vobis in omni gaudio qno gaudemus propter vos ante Deum nostrum, 10. Nocteac die abundantius orantes ut videamus faciem vestram, et compleamus ea quise desunt fidei vestrae? 11. Ipse autem Deos et Pater noster, et Dominus noster Jesus Christus, dirigat viam nostram ad vos. 12. Vos autem Dominus multiplicet, et abundare faciat caritatem vestram in invicem el in omnes, quemadmodum et nos in vobis; 13. Ad confirmanda corda vestra sine querela in sanctitate, ante Deum et Patrem nostrum, in adventu Domini nostri Jesu Christi cum omnibus sanctis ejus. Amen. IV. 1. De caetero ergo, fratres, rogamus vos et obsecramus in Domino Jesu, ut quemadmodum accepistis a nobis qaomodo oporteat vos ambulare ei placere Deo, sic et ambuletis ut abundetis magis. 2. Scitis enim qui praecepta dederim vobis per Dominum Jesum. 3. Heec est enim voluntas Dei, sanctificatio vestra: ut abstineatis vos a fornicatione, 4. Ut sciat unusquisque vestrum vas suum possidere in sanctificatione et honore: 5 Non in passione desiderii sicut et gentes qua ignorant Deum, 6. Et ne quis supergrediatur neque circumveniat in negolio fratrem suum: quoniam vindex est Dominus de bis omnibus, sicut praediximus vobis et testificati sumus: 7. Non enim vocavit nos Deus in immunditiam, sed in sanctificationem. 8. Haque qui hac spernit, non hominem spernit, sed Deum, qui etiam dedit Spiritum suum sanctum in nobis. 9. De caritate autem fraternitatis non necesse habemus scribere vobis: ipsi enim vos a Deo didicistis ul diligatis invicem. 10. Etenim illud facitis in omnes fratres in universa Ma

EPISTOLA PAULI AD THESSALONICENSES PRIOR. V. dv 8o c5, Maxsbov(q. xapaxaloUpev 8à 6pac, d5sVqol, xepisaeUe vv. aov Hr. xol guiotuuetoOat fjouy (ew xal mpdaariv cà Ux xal épyáteatat vaic 4spalv Ópuiv, xafóx Optv rapgnyqeauev, (va. mepixavzce eboymuóva mpi coUe Kt xol unSevos ypsiav Éynts. t2. O0 8£ousv. 53 udo drvoriv, dor gol, repl viv xouuop dvo, (va. 13) Aure xai xal ol Aotrol of 13 Érovieo Or mida.. t3. El yàp. miotedoptv. 8vi "InooUc dméQavev xal dvíavn, oUvuc xal 6 Osbc cobc xouinffvrac Duk coU "InaoU diet abv aitQ. 14. 'loóvo qXo ópiv Aéyopsy dv Aóyo) xuplou, 6c fusi, ol QOvrtc ol mepüermouevor. el; cXv ma poucíav *oU xupiou oó i3) güdcwjuev tobc xoumdveac: 15. ct abtoc 6 xüpuos dv xeYeiapartt, dv ouv 3py aYv£Àov xal dv adn 0coU xavaÓyjaexat ám obpavoU, xal ol vexpol ot dv Xpurv) dvaovjaovrat mpóorrot, I6. Érevca. fiueic ol Covtec ol mepOeimópgevot Bua div aüroig ápraymodusüa dv vegéAaic elc &ravtnatw vp Xpowvi) elo dépa- xal oütwx Tüvrots cüv xupito lcóp.c0a. 17. Ócre xapaxaAeite dA)YAouc dv oig Aóyot TOTO! E. 1. Ileol 62. cv ypóvoyv xal cv xatóiv, dBeiool, o0 yptlav Fyexe ópitv yodortv 2. a0roi Y&p dxpt6Gx, olóae, 8xt fiif oa xupíou dq xAéntye dv vuxtl oUvux; Foyeva«. 3. "Oxav ko Xéyoow:. Elpf,vr, xal dagaeta, t0ct alyviótoc auvote épisvatat GAeüpoc éiamep 7| e)9lv cT) év quo1pt dy odo, xal oó i3 éxguyocw. 4. "Yyucic ü£, d8eA gol, oóx daxà dv axócet, Uva Opa $ fip£pa ixelvr, ic xAén tre xataAa6n 6. Tdvytec Y&p peto viol grivéo dace xat viol fi£pac. obx écplv vuxtüc o083 axózouc. e. "Apa. oUv (3 xaÓeüOwp.ev 6x, xa of Aorrot, G3 onyopopurv xal viov. 7. Ol ykp xa0sóBovtec vuxtoq xaÜcuóouctv, xal ot p.EQUOXOJuEvot. vux tóc p.eUouctv: 8. fusi; 0b fufpec dvveq ví exatv, évBvdpevot oypaxa macto xal &vdroc xal repixegaAatay ZAn(0a curenplas, 9. Gct oox Éüero fing 6 Oebc elc Opyáv, 22 ele meproinaw awvnplac Stk coU xuplou fj&v 'Inso) XpivGTOU, 10, toU dmxoBavovroc Urip fjv, tva. eva vor. yop-.[£v eUce xai bopiev Kp cov ato Ciawpv. 11... Aib mapaxaActze dÀÀAouc, xa olxoóopetts ec zov Éva, xabox; xal motette. py "Eporópev 8b 6p8e, dOcYgol, clBévat «oic xominvcae Év piv. xol mpolacau£vouc óuiv dv xupluo xal vovevoUvcas ous, $29 cedonia. Rogamus autem vos fratres, ut abundelis magis, 11. Et operam detis ut quieti sitis, et ut vestrum negotium agalis, et operemini manibus vestris, sicut preecepimus vobis; et ut honeste ambuletis ad eos qui foris sunt; et nullius aliquid desideretis. 12. Nolumus autem vos ignorare, fratres, de dormientibus, ut non contristemini sicut et. ceeteri qui spem non habent. 13. Si enim credimus quod Jesus mortuus est et resurrexit, ita et Deus eos qui dormierunt per Jesum adducet cum eo. 14. Hoc enim vobis dicimus in verbo Domini, quia nos, qaí vivimus, qui residai sumus in adventum Domini, non preeveniemus eos qui dormierunt. 15. Quoniam ipse Dominus in jussu, et in voce archangeli, etin tuba Dei, descendet de ccelo; et. mortui qui in Christo sunt, resurgent primi. 16. Deinde nos, qui vivimus, qui relinquimur, simul rapiemur cum illis in nubibus obviam Christo in aera, et sic semper cum Domino erimus. 17. Itaque consolamini invicem [n verbis islis. V. 1. De temporibus autem et momentis, fratres, non indigetis ut scribamus vobis. 2. Ipsi enim diligenter scitis quia dies Domini, sicot fur in nocte, ita veniet. 3. Quum enim dixerint: Pax et securitas, tunc repentinus eis superveniet interitus, sicut dolor in utero habenti, et non effugient. 4. Vos autem, fratres, non estis in tenebris, ut vos dies illa tanquam fur comprehendat: 5. Omnes enim vos filii lucis estis, et filii diei; non sumus noctis neque tenebrarum. 6. Igitur non dormiamus sicut et caeteri, sed vigilemus et sobrii simus. 7. Qui enim dormiunt, nocte dormiunt; et quí ebrii sunt, nocte ebrii sunt. 8. Nos autem, qui diei sumus, sobrii simus, induti loricam fidei et caritatis, et galeam spem salulis: 9. Quoniam non posuit nos Deus in iram, sed in acquisitionem salutis per Dominum nostrum Jesum Christum, 10. Qui mortuus est pro nobis, ut,sive vigilemus, sive dormiamus, simul cum illo vivamus. 11. Propter quod consolamini invicem; et vedificate alter« utrum, sicut et facitis. 12. Rogamus autem vos, fratres, ut noveritis eos qui laborant inter voa, et preesunt vobis in Domino, et monent vOS,

330 I3. ()Gt6 f ytista. abcobs € Umeptx rt pia aüie iv &yar Bi cà Foyov adxGv. eipnvtUexe dv abtoic. 14. IlapaxaAoupev Bà (udo, àóthool, vou0ecsice TOU dax touc, ra paqiuOelo0e couc Oluvoog ou,, &vxéyea0e vàyv áaÜevav,.axpoluuetce mpoc mávtac. "Op&ce jf tt; xaxóv dvzl xaxoü ctt ámo50, dà à váwrott v dya 00v Duxece el; d)Xxd Aou xat elc mdvrac. 16. IIavrore yaipexe 17. dóta)e(rtox, mpoaeuy toO, I5. dv avri sügapusteict" coUo ydp éoriv Os) 0eoU év Xpio 'Inoos sic opa. 19. To rveUpa. u3j aó£vvuxt, 90. vponttlas uy dkouOtvacet. 21. Tavra 0à Goxiudlers: x0 xaÀov xav£yste, 33. &xb wuvtóc e(Bou, mxovrpoU &méytaOs." 23. AüUt0Q 0à 6 Ocüc vT« elprivnc áyixoai Opde 53o— T£Àri;, xal óAóxAmpov uiv c0 TvtUua xal f$ yuyn xai cb diua dufjmvc dv Tj mapoudía voU xuplou fuv 'Insoó XpwrtoU Tn970£t». 24. IIwacóe 6 xaAXàv óp&c, Sq xal tovjatt. 25. 'AÓsAQot, mpoatuy eae rept "pv. 25. Aa acacÓr toU dbi gouerdveas iv qu past &yi. "Evopxto 08s 0v xüptov, &vaTvocOnvat TV Ime dy xücw toic &ylow Gós) pote. 28. 'H 4&ptc voU xupíou ^iv 'IncoU XpwroU q.60' 66v: dp áv. —— MunO999 «m—— EHIZTOAH HAYAOY IIPOZ OGEZZAAONIKEIZ AEYTEPA. A', I. IIaAo; xal Zuouavoo xai Tuc0soc t7, éxxAnala G«ocalovixéov dv Oto) matpl Hpuov xal xuplo 'InaoU Xp. 9. Xdot Üptv xal siprjyn à coU zatpóc fj v xal xuplou '[naoU Xptacou. s. Eóyapiutsiv ÓqtÜopev và Op mávrore repli 6puov, dOe)pol, xaO &Eióv. dg vwv, Orc orepautavst 5, vati Opuov xai xÀsovdlet fj dm, Evi, Exaatou Dudiv €i, dà Aouc, 4. Gore fiu, aoroUc dv Opiv xauydcOa: év vais ixxAno(ats coU 0so0 Unip 77, Uropoviis bpeiv xal níactox àv mücww toig Üuoypoig Ópv xal cai OAyeatv ac dvé,to0t, 6. slg |vBecyp tj, Bixalac xplattc toU OsoU, slc vo xatatuo0svat 0j Ge vri; Baaüielao coU 0toU ori $3s xal Tácy txt * e. &lrep Dixatov rapà Or), dveamoóoUvat xoio 0X6oucty 6püo 0A up 7. xal ópiv xoig OAt6ou£vot; &veotv ps0" Suiv dv cT éTtoxaÀvle 100 xuplou dm' oópavoU uz dyy£)v Cuvdputux aUtoU, ETIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ GEZZAAONIKEIZX AEYTEPA. A'. 13. Ut habeatis illos abundantius in caritate propter opas. illorum: pacem habete cum eis. 14. Rogamus autem vos, fratres, corripite inquietos, consolamini pusillanimes, suscipite infirmos, patientes etote ad omnes. 15. Videle ne quis malum pro malo alicui reddat: sed semper quod bonum cst sectamini in invicem et in omnes. 16. Semper gaudete. 17. Sine intermissione orate. 18. In omnibus gratias agite: haec est enim voluntas Dei in Christo Jesu in omnibus vobis. 19. Spiritum nolite extinguere. 20. Prophetias nolite spernere. 21. Omnia autem probate; quod bonum est tenete. 22. Ab omni specie mala abstinete vos; 23. ]pse autem Deus pacis aanclificet vos per omnia: ut integer spiritus vester,et anima,et corpus, sine querela in adventu Domini nostri Jesu Christi servetur. 24. Fidelis est qui vocavit vos; qui etiam faciet. 25. Fratres, orate pro nobis. 26. Salutate fratres omnes in osculo sancto. 27. Adjuro vos per Dominum ut legaturepistola bsec omnibus sanctis fratribus. 28. Gratia Domini nostri Jesu Christi vobiscum. Amen. -— 009-2 ]—— — PAULI AD THESSALONICENSES ALTEBA. I. 1. Paulus et Silvanus et Timotheus, ecclesite Thessalonicensium in Deo Patre nostro, et Domino Jesu Christo. EPISTOLA 2. Gratia vobis et pax a Deo Patre nostro, et Domino Jesu Christo. 3. Gratias agere debemus semper Deo pro vobis, fratres, ita ul dignum est, quoniam supercrescit fides vestra, et abundat caritas uniuscujusque vestrum in invicem: 4. Ita ut et nos ipsi in vobis gloriemur in ecclesiis Dei, pro patientia vestra et fide, et in omnibus persecutionillus vestris et tribulationibus quas suslinetis. 5. In exemplum justi judicii Dei, ut digni babeamini in regno Dei, pro quo et patimini: 6. Si tamen justum est apud Deum retribuere tribulationem iis qui vos tribulant: 7. Et vobis qui tribulamini, requiem nobiscum in revelatione Domini Jesu de c«elo cum angelis virtutis ejus,

EPISTOLA PAULI AD THESSALONICENSES ALTEAA. II. 8. dv oÀoyt xuoóc OUóvroc ixólxnatv Tolo u3) sióoaw Ocbv xal voie 3) üraxoóoucty cà) tUa preAlo coU. xuplou fpóv 'Iuncoo Xpuwtob, 9. efrvec B(xnv v(aouct dAs0pov alviov. dto mpocwou 09 xuplou xal do t7; 0057 tj, lag oq aOToOU, 10. 6xav £A6v, dvBoLaaO7;vat dv tot, &ylot abxoU xai 0aopactnvar dv xat toic rtortucucty, Oct dmictU0r 10 uapruptov ^juv £o oj ev. c3; f£oq. ixs(vn. 11. El, 6 xal xpoctugope0a maveoxe epi Ojunv, tva bp àEuoor tfj, xXrjosuc 6 0cóc $us xat mÀnpocn nücav tóox(av dyaGcUvne xat Zoyov m(ocvtux iv OuvdiA£t, 12. Gxwx dvSoEac07, x5 Üvop.a oU xuplou fuv "InvoU Xpivot dv Opi xal Ojue dv abt xaxk hv aot «oU 0to0 fiio? xal xupíou 'Inao9 Xowrob. B'. I. 'Epwróguv 58 Opec, dótigol, Grip «Tic Xapoua(a« 109 xup(ou *jucv 'Inso Xptavou xal jov iricvv eorr; En a01óv, 2. sl; x0 u7j vay £ox; cadau0vac óc drà v09 vox ópuov qin6& Opotio0at, we Ok mveUp.atoo ue Ori Àoyou ufjce 0v émiotoAT, cio OU pav, ix Orc évéavnxev $ fip.£pa xoU xuplov. s. M5, t 0p 8 dfaravrjon xax& nBtva 1oorov, 6x iiv. ui) £10v, 4 droctaola mpórtov xal dmoxoAugÜT 6 &vÜpurros 17 ápaptíac, Ó vloc Tic dmuuatac, 4. 6 dvruxelpevoc xal Ortpatpotuevoc irl mdvta )aYópsvov 0ebv 3) aé6aapa, oct aütov slc vov vabv toU 0so9 xa0iaat, droSeixvuvxa Énutóv Ov1 daclv Ote. 5. Ob pvrpkovsótte óxc Éci Ov mpoc üpdic caca E)syov opiv; 6. xai vov to xatt&yov olóae, el, xo ároxajugO7 vat aC 1v iv tà) íauroU xatpij. 7. Tó q&p uuo vtov 792 dvepyairat v5. dvoglac, Ivov 6 xaz£yov dpi Éoc ix pácou vé£vntac: 8. xai vóvt &rxoxaj ug jaexat Ó dvop.oc, Óv 6 xópt 'IncoU; ávslet và mveup.att coU exdp.o toc aücoU xal xacvapy/ast 7j éntgavela t7; mapouctac aóxoU, 9. ob dcrlv 4 xapoucia xav Évépytixv toU cavavü £v xay Ouvdjet xal avp.elou xal v£paotw eóoouq L0. xalév vácv, dxácr, übix(a, coi; GxoÀup£votc, &v8' bv c)v dde 5i; dXnOt(a, ox dàÉtavro el; xo ewOTvat abvouc. Bk cvoUro míppet aüroi, 6 Oe. dvépyeuxv. Tiva elc vo Tt01t00at aotoUc vip yeobet, It. (va xpicatv Ércaveeo ol u3; mio ttUgavtio 7j dÀnÓc(a dX ebBoxijaavres c3, dOwxla. 12. 'Hyei 5 dps opev cóyapiuteiv và Ot) tdvvort mol Op.ov, dsA gol Jjyamnpévot Gro 0coU, Orc eÜaco Opufc 6 Orbe árapy)v el; cwrnplav dv áviaspp mveopato xal mloctc GAnelac, 13. tlc iv xal ixditoty Guo Dix coU. sba(yeAMov $uiov elo mtptxolnotv Bóbre 100 xuplou fiiv "Ino XptroU. 831 8. In (lamma ignis dantis vindictam iis qui non noverunt Deum, et qui non obediunt evangelio Domini noatri Jesu Christi: 9. Qui penas dabunt in interitu aeternas a facie Domini, et a gloria virtutis ejus: 10. Quum venerit glorificari in sanctis suis, et admirabilis fieri in omnibus qui crediderunt, quia creditum est testimonium noetrum super voe in die illo. 11. In quo etiam oramus semper pro vobis, ut dignetur vos vocatione sua Deus noster, et impleat omnem voluntatem bonitatis, et opus fidei in virtute, 12. Ut clarificetur nomen Domini nostri Jesu Christi in vobis, et vos in illo secundum gratiam Dei nostri, et Domini Jesu Christi. II. 1. Rogamus autem vos, fratres, per adventum Domini nostri Jesu Christi, et nostrae congregationis iu ipsum, 2. Ut non cito movearnini a vestro sensu, neque terres mini neque per spiritum, neque per sermonem, neque per epistolam tanquam per nos missam, quasi instet dies Domini. 3. Ne quis vos seducat ullo modo: quoniam nisi venerit discessio primum, et revelatus fuerit homo peccati, filius perditionis, 4. Qui adversatur, et extollitur supra omne quod dicitur Deus aut quod colitur, ita ut in templo Dei sedeat ostendens se tanquam sit Deus. 5. Non retinetis quod quum adhuc essem apud vos, hsec dicebam vobis? 6. Et nunc quid detineat scitis, ut reveletur in sao tempore. 7. Nam mysterium jam operatur iniquitatis: tantum ut qui tenet nunc, teneat, donec de medio fiat. 8. Et tunc revelabitur ille iniquus, quem Dominus Jesus interficiet spiritu oris sui, et destruet illustratjone adventus sui eum: 9. Cujus est adventus secundum operationem satan»se ín omni virtute et signis et prodigiis mendacibus, 10. Et in omni seductione iniquitatis iis qui pereunt: eo quod caritatem veritatis non receperunt ut salvi fierent. Ideo mittet illis Deus operationem erroris ut credant mendacio, 11. Ut judicentur omnes qui non crediderunt veritati, sed consenserunt iniquitati. 12. Nos autem debemus gratias agere Deo semper pro vobis, fratres dilecti a Deo, quod elegerit vos Deus primitias in salutem in sanctificatione spiritus et in fide veritatis; 13. In qua et vocavit vos per evangelium noatrum in ac quisitionem glorie Domini nostri Jesu Christ.

832 14. "Apa oiv, dBeAgol, ovíxevt, xal xpurtirs và «apaóócti«, dc dDioay One, eUxe. Y AÓyou alere BV ércore fiv: 15. aóvbc 5À 6 xóptos fpi 'Ineoóc Xpwi xal $ Orb xal macro fpuov, 6 damcac fiae xal 6o0c magdoXmsty. alov(av xal Dix(ón dya03v dv. ydovet, 16. TapaxaA£cat Tàe xapBlac 0o)v xal avnplLac dv ravtl Éoyo xal Aóro dya6ip. r. I. T6 Xovróv, dSe) qol, rpocsuy sce xepl fiiv, (va 6 Aóyoc vou O£oU o£ xal Gobdtn rat xa0ox xal mooq Ou, 3. xal (va BucüGpuev do T&v. &rórrv xal rovnpüv dvOparew * o0 yàp xávtuv daxiv 5) (etu. s. IIoc 5€ doctv 6 0co, &, ovnpitet 0186 xal ouAdEtt do 00 mtovnpoU. 4. IIenoíüagev 5à. v xvplo do' 658c, xt 8 mapayqOX.opev xal voutve xal xovjotte. 6. 'O à xópioc xattuOUvat cà xapólac 6jiv slc càv dydTcnv coU soU xal sl, ty ómopoviv vo0. Xpurroo. e. IIapevyéopav 9$ óytv, d86got, £v voti 100 xuplou fuv 'Insoó XptwroU, ovéQac0n: Op8q aró Tavti, dOsAoU drdxcTwq TtpiraroUvtog xal u3) xax «Jj» tapáSoatv fjv xapeAd6oaav map' fiv. 7. Abrol yàp olóate mx Oti pupeetoOat fc, Un oix Jraxvícauev dv Ópiv 8. o)8b Dc ptkv diprov épdyouev mapd cwoc, dà dv xóm xal i55 vóxva xal fpápav ipyatópsvot, mobc a5 p3 éntbaprioa( «tva. ópve. o0y Grt oUx Éyopsv &Eoua(av, à) (va £avcobe cuov Giusy Opiv slo c5 [uusetaDan filis. (0. Kad yàp 6re Jitv pix 0pdic coUro ragnrrOOouev 6piv, Gi ete o0 096t PpyáttoOat, uni 2tiévo. It. "AxoDop.tv ydo ttvaq év óytv teprxaroUvrac dvatxcToX, pnoiv épyatop.fvouc d)À& mepupyatopévouc: 12. voi, 8b votoívou, TapavyÉA)optv xal mapaxaAoQjsev iv xupio "InsoU XpwrG, (va pecà fiovy (ac dpaópsvot cv Éauci)v dptov écOlat. 13. "Y pe 56, dba) qol, 13) évxaofonre xaXonotoüvzt&. m El 56 «tw 00x, 6raxodet 00 Aóyo fiiv Ói cT éxito, xeUcov avjuetoUa0e xal u3) cvvavapiivvucte abcio, (va dvrpam. 15. Kal uj x; éy0pàv fjyeta0e, d) vouOsveive. dx d 5s góv. 16. Ajcog 53 6 xóptoc v7 elodvnc Bun Guiv. cy cighvnv $i xavróo dv avi vómu. 6 xuptos (srà. mdvTuv bpuov. 17. 'O deraculx c5 dp, yet IIaoAov, 8 doctw 07p.etov dy dor émiaroAT: oUvex 1p. ) 18. ^H xpi, toU xupíou fiv "IngoU. Xpurvou pev mávvoy Üp Gv. div. EIIIZTOAH TIAYAOY IIPOZ GEZZAAONIKEIZ AEYTEPA. I". 14. Itaque, fratres, state: et tenete traditiones quas didicistis,sive per sermonem, sive per epistolam nostram. 15. Ipse autem Dominus poster Jesus Christus, et Deus et Pater noster qui dilexit nos, et dedit consolationem seternam, el spem bonam in gratia, 16. Exhortetur corda vestra, et confirmet in omni opere et sermone bono. I1. 1. De c&tero, fratres, orate pro nobis,ut sermo Dei currat et clarificetur, sicut et apud vos; 2. Et ut liberemur ab importunis et malis bominibus: non enim omnium est fides. 3. Fidelis autem Deus est, qui confirmabit vos, et custodiet a malo. 4. Confidimus autem de vobis in Domino quoniam quse precipimus, et facitis, et facietis. 5. Dominus autem dirigat corda vestra in caritate Dei, et patientia Christi. 6. Denuntiamus autem vobis, fratres, th nomine Domini nostri Jesu Christi, ut subtrahalis vos ab omni fratre ambulante inordinate, et non secundum traditionem quam acceperunt a nobis. 7. Ipsi enim scitis quemadmodum oporteat imitari noe: quoniam non inquieli fuimus inter vos; 8. Neque gratis panem manducavimus ab aliquo, sed in labore et in fatigatione, nocte et die operantes, ne quem vestrum gravaremus. 9. Non quasi non habuerimus potestatem, sed ut nosmet ipsos formam daremus vobis ad imitandum nos. 10. Nam et quum essemus apud vos, hoc denunciabamus vobis quoniam sl quis non vult operari, nec manducet. 11. Audivimuseniminter vos quosdam ambulare inquiete, nihil operantes, sed curiose agentes. 12. Iis autem qui ejusmodi sunt denuntiamus, et obsecramus in Domino Jesu Christo, ut cum silentio operantes, suum panem manduceht. 13. Vos aulem, fratres, nolite deficere benefacientes. 14. Quod si quis non obedit verbo nostro per epistolam, hunc notate, et ne commisceamini cum illo, ut confundator; 15. Et nolite quasi inimicum existimare, sed corripite ut fratrem. 16. Ipse autem Dominus pacis det vobis pacem sempiternam ín omni loco. Dominus sit cum omnibus vobis. 17. Salutatio, mea manu Pauli: quod est sigpum in omni epistola; ita scribo. 18. Gratia Domini nostri Jesu Christi cum omnibus vobis. Amen.

EPISTOLA PAULI AD TIMOTHEUM PBIOR. I. EIIITZTOAH HAYAOY IIPOZ TIMOGEON IIPOTH. A*. 1. IIa9Xoc, àmóctoAoc "InooU Xotoco xac éxvraqv ÜroU cwTjpo, fiov xal XowroU "IusoU c5 AXn(8o, fip 3. Tusoféo. yvnolo céxvo dv m(ave. ydpis, Dao, elp,vn áo 0toU ma rpbc xal XpizoU "InsoU toU xup(ou tuov. s. Ka0* wuptxdiecd c& mpogjivat dv "Egfco, moptudiusvoc si; MaxsBov(av, iva. mapavieDone tuotv Te) Éxepobióaaxouty 4. Umó& mpoa£y ew p.o0ot; xal vevtaAoylas, Gmepdvvote, aUrtvec Croíaeu map£youatv u3X.ov 3) olxoSopadv 0coU cv dv mlote6. 15 BÀ cÉAoc c7, rapa íeAMac £octy dám ix xaOxpüc xapóiae xal cuvelbsgtu« dYaO7ic xal míottux dvuTroxpi toU, e. v vlc dacoysoavite itsxodmnoav elc p.acatoAoyov, 7. OfAovrec elvat vou.oBiódoxaAot, u3, vooüvtsg pct & Xévouctv uice mpl x(vov Bia6eGatooveaci. 8. Oloaytv 03 6c xaJoo 6 vóuoc édv Tw aótà vogljux 4 prona, 9. &lBog xouco, Oct Buxa(u vójoc o0 xeivac, dvopots 6€ xal dvurotdxcoi, daeóéatv xat &ápaptooi,, dvoclot; xal fisGjAot, matpolupat xat urnrpoloaic, dv$pogóvotc, 10. Tópvot;, doosvoxolvaw, dvÓpamoóuwrat, iyeocca, ériópxot, xat e ct Éxepov 7j oytxtvoucy, OuacxaAia &vrixevcat, DI. t5 xavà vo tbayy£)uov c7, O0ln, ToU paxaptou coU, & àrtovsdOnv evo. 12. Xdotv £go xi) dv6uvapocavil ue Xpwt "IncoU c xuplo ^pubv,-Ürt tovóv pe. fryrioa vo Ofpcevoc si, Suaxovtav, 13. tb mpótepov Óvra. BAdognpov xat Buoxvzy xai 6p - dO 3er ny, 6t dorvociv &ércolnaa. dv dmi exa, n. OrsperAsóvacsv Ol f$ ydpu ToU xuplou fuv p.evk mlaceox xal drm cfc £v Xpurvi 'Insoo. 15. [Iuocóc 6 Aóyoc xal Tao &xoSoy7 dtc, &u Xpiaró 'InooU 30e elc «ov xóauov á.aprtoAoUe ci qat, Ov xpüóxróc siga Pyvo* 16. dàÀ& B X ooo Jn, Uva. dv. dao piov dvOs(Enrat Xpwtóc "Insooc tv $raoav/ uaxpobupíav, Wpoc ÜmorüTwGiv TV pusÀÀÓvrtV müctUEty ir. abt £l; o9jv alo vtov. 17. Ti 58 Bac: cv aloveov, doüaprw &opdto Qóvtp Oeip, 147) xal óo&a slc vobc aliovac ov. alovov: &pjv. 18. Taórnv c)v frapaveA(av xapaviósual aot, xí 3338 EPISTOLA PAULI AD TIMOTHEUM PRIOR. I. f. Paulus apostolus Jesu Christi secandum imperium Dei Balvatoris nostri, et Christi Jesu &pei nostra, 2. Timotheo dilecto filio in fide. Gratia, misericordia, et pax a Deo Patre, et Christo Jesu Domino nostro. 3. Sicut rogavi te ut remaneres Ephesi quum irem in Macedoniam, ut denuntiares quibusdam ne aliter docerent, 5. Neque intenderent fabulis, et genealogiis interminatis: que quaestiones prwestant magis quam zedificationem Dei qua est in fide. 5. Finis autem preecepti est caritas de corde puro et conscientia bona et fide non ficta. 6. A quibus quidam aberrantes, conversi sunt in vaniloquium, 7. Volentes esse legis doctores, non intelligentes neque qu& loquuntur, neque de quibus affirmant. 8. Scimus autem quia bona est lex, si quis ea legitime utatur: 9. Sciens hoc quia lex justo non est posita, sed injustis et non subditis, impiis et peccatoribus, sceleratis et contamipatis, parricidis et matricidis, homicidis, 10. Fornicariis, masculorum concubitoribus, plagiariis, mendacibus et perjuris, et si quid aliud sanse doctrinze adversatur, 11. Quee est secundum evangelium glorie beati Dei, quod creditum est mihi. 12. Gratias àgo ei qui me confortavit, Christo Jesu Domino nostro, quia fidelern me existimavit, ponens in ministerio: 13. Qui prius blasphemus fui et persecutor et contumeliosus; sed misericordiam Dei consecutus sum, quia ignorans feci in incredulitate. 14. Superabundavit autem gratia Domini nostri cum fide et dileclione qua est in Christo Jesu. 15. Fidelis sermo, et omni acceptione dignus: quod Christus Jesus venit in hunc mundum peccatores salvos facere, quorum primus ego sum: 16. Sed ideo misericordiam consecutus sum, ut in me primo ostenderet Christus Jesus omnem patientiam ad informationem eorum qui credituri sunt illi, in vitam ster. nam. 17. Regi autem seculorum immortali, invisibili, soli Deo, honor et gloria in saecula szeculorum. Amen. 18. Hoc praeceptum commendo tibi, fili Timothee, se

334 xvov Tuadüss, xavk vàc mpoayouoac inl cà mpopntelas (va. axpa tcr 2v ajcaic cv xaÀ?v avpazelav, I9. Éyov m(actv xal dyaO)v auve(Onaw, v Twvtc drtocduevot mepl cv riori. dvauavmoav: 20. v doxlv "Yuévato; xaX 'AA£Eavópoc, oUc mapéBuxa 7$ aaxvav&, tva. ratóeuOQ niv ji) BAacgnustv. B'. t. IIapaxaAO) oóv mwQiptov Tdvtow motticÜu. OrjGEtc, Trpogevq c, PvceUben, eoyapuotias, nip mavttov dvÜporrov, 2. 6nào Bacüéov xai mávtov vOv. Pv. Ortpoy3 Óvvov, (va. Tpepov xal fioógtov (ov Outvokev dv. aov eUcebs(a xat Gejzvóta tt. 3. 'Touro yàp xaXóv xal dmóBexrov Évorrtov toU go «rjpoc fiuóyv OsoU, &.. c ndvxa dvüpeyrouc OÉXex aexOTvat xal elc énilqvo. AX vfelac Ori. 5. EÁc yp 0eóc, eic xol pueo(rnc 0coU xal dvüpoxTwv, dyOpw roc Xotrtóc 'Insou, e. 68obc Éxuxóv dvxvrpov ümip mávtuv, 15 pap10ptov xatpoie lStotc, 7. dy & ic£óny P6) xjpv5 xal dóovoloc, — dXdOecav Ato, o0 yedtop.at — BidoxaAoc vov dv n(ete xal &in0e(a. s. BoóAonat oov. coUo dvBpac mpostuyea0at év mavrl «oro £xatpovzag óolouc 4tipa« yuwplc dpi; xal uxAoyiauov. 9. ó9gaU toc xal quvaixac dv xavaccoA, xoajilo uevá «lSoUc xal ewopocuvne xocjcetv Éauvdc, ud àv mAÉvaaqt 3| ypuctt 7) uapyaotcats 1 (actopuo moÀU 1£Àei, 10. dÀX B rpéret vuvadzlv éraryeXAo u£vaw Orocé$euxtv BU Foerov dya0ov. Ir. Tuv? dv f$ovg(a uavOnvévo iv ráan GrovaYT: 12. Ótàdoxetv 5E vuvatxl oüx érvtpémoo, o90à. ad0svtiv dv5poc, d22à efvat dy $6v7ta. 13. "ABkp. 4&o mpirroc enA dot, iva. Eda. 1M. Kal 'Aókp. ox Jjxav0n, $08 quv3 é£anatr0ctca dv mapabaatt vévovev: I5. gw joszac 83 Bik cric rexvoyovlac, &kv ue(voaty £v mio tet xal dám, xal éyiaapd) puevà. Gwpposuvre. r. 1. Htavóo 6 Aótoc* el c EmioxonT óp£yavat, xaXov £ovou éxiOuu.st. 2. Ati oUv tov Éxioxorov üvex(O)mrroy elvat, tte quvatxé, dvÓpa, vnpdtov, aepova, xócptov, Quióttvoy, biBaxcixóv, 3. uj rápotvov, i3] mixer, X Émeux T, dig ov, gu dpropov, 4. toU lB(ou olxou xaJ&x, rrpoiavdpevov, téxva Éyovxa dv üroxa v7, uer mom oep.vótrtoc, — 5. tl 56 cic xou lS(ou ofxou mpoctzvat ox olitv, TO Go melae 0co0. émevioerat; — EIHZTOAH IIAYAOY IIPOZ TIMO8EON IPOTH. B'-I". cundum precedentes in te prophetias, ut milites in [llis bonam militiam, 19. Habens fidem et bonam conscientiam, quam qhidam repellentes, circa fidem naufragaverunt; 20. Ex quibus est Hymenzeus et Alexander, quos tradidi satanze, ut discant non blasphemare. 1. Obsecro igitur primum omnium fieri obsecrationes, orationes, postulationes, gratiarum actiones, pro omnibus hominibus, 2. Pro regibus, el omnibus qui in sublimitate sunt, ut quietam et tranquillam vitam agamus in ommi pietate et castitate: 3. Hoc enim bonum est et acceptum coram salvatore nostro Deo, 4. Qui omnes homines vult salvos fieri, et ad agnitionem veritalis venire. 5. Unus enim Deus, unus et mediator Dei et hominam bomo Christus Jesus: 6. Qui dedit redemptionem semet ipsum pro omnibus, testimonium temporibus suis: 7. In quo positus sum ego preedicator, et apostolus (veritatem dico, non mentior), doctor gentium in fide et veritate. 8. Volo ergo viros orare in omni loco, levantes puras manus sine ira el disceptatione. 9. Similiter et mulieres in habltu ornato, cum verecundia et sobrietate ornantes se, et non in tortis crinibus, agt auro, aul margaritis, vel veste pretiosa: 10. Sed quod decet mulieres, promittentes pietatem per opera bona. tt. Mulier in silentio discat cum omni subjectione. 12. Docere autem mulieri non permitto, neque dominari in virum, sed esse in silentio. 13. Adam enim primus formatus est; deinde Heva. 14. Et Adam non est seductus: mulier aulem seducta in preevaricatione fuit. 15. Salvabitur autem per filiorum generationem, si per manserit in fide et dilectione et sanctificatione cum sobrietate. 1I. 1. Fidelis sermo. Si quis episcopatum desiderat, bonum opus desiderat. 2. Oportet ergo episcopum irreprebensibilem esse, usius uxoris virum, sobrium, prudentem, ornatum, pudicum, hospilalem, doctorem, 3. Non vinolentum, non percussorem, sed modestum, non litigiosum, non cupidum, sed 4. Suse domui bene preepositum, filios babentem subdilos cum omni castitate. 5. Siquis autem domuí sux przeesse nescit, quomodo ecclesix Dei diligentiam habebit?

EPISTOLA PAUL! AD TIMOTHEUM PRIOR. IV. e. MÀ vtógurov, Iva y) cugurlc elc xpljux Ppcéam «oU Stx66Aou. 7. Asi 8b. aüxóv xal uapruplav Éyew xaX dno civ Étofev, Cva p) elc óvetótauóv £a méov) xal ray(ba toU àta66Àov. 8. Ataxdvoug ()cuótwc GtuivoUc, pu, Ouióyouc, u3 olv 033 mpoaéyoveac, ui alo poxepóets, 9. Éjovxaq 1o oot prov cz; rotto v xafapat auveco7att. 10. Kal obxor 52 oxi atésOe gay tporov, xal obtu Quxxove(rcav. dv&px tot Óvcec. t, l'uvaixac dioaíTo ctp.vdc, t3 Ovx 6oAo0uC, vr,gaMove, ttackc dv mao. 12. Atáxovot feto av palio Yovatxoóc dvBpsc, véxvov xa) tpoiatdjuevot xat cà lStov olxov. 13. Ol vào xaAox 9taxovziaavrec Bafpóv xaXov Éauvot, meptrotoüvcat xal ToÀÀv magpraiav £v moet 53, ày Xptoxóo 'Incov. 14. 'TaUrá cot qp&qo, BAn(lv mpuc cà ZMeiv iv TÁytU 15. dàv 8£ BpaSUvoo, Uva. elBTic mox Oti o& dv olxo 0soU dvactp£gcaÓat, ficte dorlv boxnaía OcoU Covroc, a1UAo, xai ÉBpatpua. v7, &ArOcla;. 16. Kal ópoAovoup.évox, aéya d&axlv xo 17, soctOt(aq p.oovjotov, 8 &pavepoOr, àv axpxt, ducato iv mvedpct, Og, dvy£Xot,, Exnpoy Om Eüveatw, &rxtortUUn Zv xócuto, dveig0r, iv 067. A'. r. T6 52 mveüpa. foco Myti, 8x dv 6oxépots xacpots d too /aovtal vive tfj, miaveme, moogéyovctc mveopact mÀdvre xa OidaoxaAlate Daikoviov, 2. dv Oroxpleet djeuBoAóvtv xal xexauatrptacuévov vv lSlav auvelonatv, 3. xmÀudvtov Yapeiv, duéysa0n. Bpoudcwv, & 6 cóc Éxcisev elc uevdAryiw uexk. eoyapiatiag voiq Ttexoic xal ére(voxóci vv dÀrüsuav, 4. 6v xlv xt(ou.a Oco0 xaXov xal o58iv d ro6Xr tov tuv £ojaptaviac Aap.6avoutvov: 6. &yuitecat áp ik Aóvou Oso xoi lvxeuteox. e. Toca Groriüéusvos toic dot) goi, xaAoc For 8tixovog; Xpterou '[msoo0, évrQeQoputvog tolg Aóyow tT macto x" «7 xaAf; 0acxaA(ac Tc Ta7xoAoU07.xac: 7. tobc Ob eO Aouc xal yoaoóst; uó8ouc rapatroU. You. vate 53 osavxbv oix süo£Otuav. 8. 'H yàp ewpazuc) vupivacla mpbc OAov. doct axpéAtioc: 5j 08 ebcf6rux obo Tavra orpfugóc bow, éxa v tav Drouca Gori, «T vüv xal c9; ue) oda. 9. [Iuxóc 6 Aótoc xal váanc d roboj 7 dttoc. 10. El; voUro y&p xomtGuev xal óvtiióne0a, 8x Ji rixapev ri Ote vtt, &c dari aoc))p mávruv ávptortev, iauota. mto. 11. Ilapdr[220e vaca xal o(6a0xs. 12. Mel; cou. cT veótuvoc xaragpovsito, dXX 885 6. Non neophytum: nein superbiam elatus, in judicium incidat diaboli. 7. Oportet autem illum et testimonium habere bonum ab iis qui foris sunt, ut &on in opprobrium incidat, et in laqueum diaboli. 8. Diaconos similiter pudicos, non bilingues, non multo vino deditos, non turpe lucrum sectantes; 9. Habentes mysterium fidei in conscientia pura. 10. Et hi autem probentur primum; et &ic ministrent, nullum crimen habentes. 11. Mulieres similiter padicas, non detrabentes, sobrias, fideles in omnibus. 12. Diaconi sipt unius uxoris viri; qui filiis suis bene prasint et suis domibus. 13. Qui enim bene ministraverint, gradum bonum sfhi acquirent, et multam fiduciam in fide qu: est in Christo Jesu. 14. Hc üibi scribo, sperans me ad te venire cito; 15. Si autem tardavero, ut scias quomodo oporteat te in domo Dei conversari, qua est ecclesia Dei vivi, columpa et firmamentum veritatis. (6. Et manifeste magnum est pietatis sacramentum, quod manifestatum est in carne, justificatum est in spiritu, apparuit angelis, praedicatum est gentibus, credilum est im mundo, assumptum est in gloria. IV. 1. Spiritus autem manifeste dicit quia ín novissimis temporibus discedent quidam a fide, attendentes spiritibus erroris, el doctrinis daemoniorum, 2. In hypocrisi loquentium mendacium, et cauteriatam liabentium suam conscientiam, 3. Prohibentium nubere, abstinere a cibis quos Deus creavit ad percipiendum cum gratiarum actione fidelibus et iis qui cognoverunt veritatem. 4. Quia omnis creatura Dei bona est, et nihil rejiciendum quod cum gratiarum actione percipitur; 5. Sanctificatur enim per verbum Dei et orationem. 6. Haec proponens fratribus, bonus eris minister Christi Jesu, enutritus verhis fidei et bon; doctrine quam assecutus es. 7. Ineptas autem et aniles fabulas devita: exerce autem te ipsum ad pietatem. 8. Nam corporalis exercitatio ad modicnm utilis est: pietas autem ad omnia utilis est, promissionem habens vilee qua nunc est, et futura. 9. Fidelis sermo, et omni acceptione dignus. 10. In hoc enim laboramus et maledicimur, quia speramos in Deum vivum, qui est salvator omnium hominum, maxime fidelium. 11. Pricipe heec, et doce. 12. Nemo auolescentiam tuam contemnat: sed exemplum

8386 TUxo, y(vou «viv TigtTUv, iv. Aóqt, dv. dvacvpopT, iv d'y&rn, dy mlaxet, £v &yqvelo, 13. " Eo; Épy opt, npóaeye ^7; dvavvocti, 1T] rapaxAyctt, 1T, 5acoxaMq. 14. M3 du£Ae coU dv. aol yaplopavoc, 8 i5007, co 8i& mpogntt(ac ueck émOfatux vv y tpiov voU mptabuvtplov. 16. Taura psa, ev todtow la0., fva. aou $j mpoxor, qavtok 7| n&atv. 16. "Errys ctautQ xal «7j baaxaMa, énigeve dv aóroic rowro Yào mow)v xal ctauTOV Ott, xal ToU &xoUoytde CoU, E. 1. Ilpec6ucépo 13) )xenA iere, d) mapaxaiet óx xa téoa, v&rrípouc àx GOEApoUc, 1. wptc6uTíopac óx pumrépac, vturrípa Ux dócA gie lv mde &qvila. 3. Xfoac xlua 1&c Uvrux ji ipac. 4.. El 5 c gipa cíxva 3) Éxyova. Dec, uavOavévo) mportov xàv Üótov cix £00s6tiv xal duoib ko dobióovat *oig mpoyóvow toUTo ydo dcttv dróOexrov dvormiov ToU OsoU. 5. 'H 5à Avcvox yox xal ueuovopévn TOnuev. éx tbv Osbv xal xpoauvet cat, Óerototy xal Taic mpoctuyate vuxtoe xal fu£pac €. $ 5b crata)noa (oca xtüvnxtv. 7. Kol raUsa. xapdyy6)3e, Iva. dvererot otv. 8. El 6E n cv lBlov xal uoDiara olxelwv oà rpovost, cÀv m(ottw Tiovaxac xal Éoviv &xiocou ytlpuv. 9. Xfoa xaraleyécOn 3 Üarrov &vv EErixovta qeyovuia, Évbc dv8poc vuvf, 10. àv Épyow, xaJot, uapropouuvr, el éxexvorpógnctv, el dEevobóy motu, sl áylov móbBaq Évupev, el 09:16opvo, émfoxsctv, £l xavet Épyo d1a0 érxoouOrctv. H1. Newrépao BÀ yípae mapattoU- Óvav yàp. xatacrpnviáaegtv toU XpivoU, vagutiv 0ouaty, 12. Fyoucat xpiua xc vv rporroy míavtv J0écnoav13, dpa B& xal dpyol j.avOdvoustv mepupyduevai tà olx(ac, ob póvov 6à dpyal d)À& xat QXAuapot xal Tplepyot, AaioUcat và 13) O£ovta. 14... BoóAopat oóv veurrépac Yaj.ttv, vexvoyovetv, olxoósarotetv, umbtu(av dgoppdv Bu8Óva mi dvruxecuévo Aotooplas 4 dpw: 15. Tj9v vao vtveo ÉLexod aav ón(oc coU caravit, 16. El ci mon ye yfoac, érapxelrw adtaüc, xal Uu BapsloOn $ Godmala, tva cat, Bvrox, yoipato Emapxían. 17, Ot xax; tpotovüyre; nptabUtpot Oir; xta dEtoócOocav, uukÀvota. of xoruxveto à Ayo xal 5ióaox&Ala. 18. Aévet yàp 5 yoaq OO uice Boov dAoGvta, xal: "AEwx 6 dpydvnc coU jto000 adtov. EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ TIMO9SEON IIPOQTH. E'. esto fidelium in verbo, in conversatione, in caritate, in &de, in castitate. 13. Dum venio, attende lectioni, exhortationi, et doctrinse. 14. Noli negligere gratiam quse in te est, quae data est tibi per prophetiam, cum impositione manuum presbyteri. 15. Hac meditare, in his esto; ut profectus tuus manifestus sit omnibns. 16. Attende tibi et doctrine: insta in illis. Hoc enim faciens, et te ipsum salvum facies, et eos qui te audiunt. V. 1. Seniorem ne increpaveris, sed obsecra ut patrem; juve. nes, ut fratres; 2. Anus, ut matres; juvenculas, ut sorores ia omni caatitate. 3. Viduas honora, qua vere vidur sunt. 4. Si qua autem vidua filios aut nepotes habet, discat primum domum suam regere, et mutuam vicem reddere parentibus: hoc enim acceptum est coram Deo. 5. Quee autem vere vidua est, et desolata, speret in Deum, et instet obsecrationibus et orationibus nocte ac die. 6. Nam que in deliciis est, vivens mortua est. 7. Et hoc przecipe ut irreprelensibiles eint. 8. Si quis aulem suorum, et maxime domesticorum, curam non habet, fidem negavit, et est infideli deterior. 9. Vidua eligatur non minus sexaginta annorum, quse (uerit unius viri uxor, 10. In operibus bonis testimonium habens, si filios educavit, si hospitio recepit, si sanctorum pedes lavit, si tribulationem patientibus subministravit, si omne opus bonum subsecuta est. 11. Adolescentiores autem viduas devita: quum enim luxuriaue fuerint in Christo, nubere volunt; 12. Habentes damnationem: quia primam fidem irritam fecerunt. 13. Simul autem et otio&e discunt circuire domos: non solum otiose, sed et verbos et curiosme, loquentes quie non oportet. 14. Volo ergo juniores nubere, filios procreare, matresfamilias eese, nullam occasionem dare adversario maledicti gratia. 15. Jam enim quadam converse sunt retro satanam. 16. Si quis fidelis babet viduas, subministrel illis, e£ non gravetur ecclesia; ut iis quee vere viduse sunt sufficiat. 17. Qui bene prsesunt presbyteri, duplici honore digni habeantur: maxime qui laborant in verbo et doctripa. 18. Dicit enim Scriptura: Non alligabis os bovi trituranti: et: Dignus est operarius mercede sua.

EPISTOLA PAULI AD TIMOTHEUM PRIOR. VI. i9. Kac& n9taburípou xaTnyoptav 13) mapaó£yov, exe el p) él 800 9 «piv. uaprüpov. 20. Too« ápapravovtac évormtov ávtov ÉAeyys, tva xal ol Aotrol qó6ov Éjow. 21. Atapapróponat dvoymtov ToU Üro0 xal XpioroU "IncoU xal «v àextov dvyéAav, tva. xabta quAaLvc /expi« mpoxplpaoc, nv mot xavà mpóoxAot. 22. Xeipac vayfwc Qmoevt émvrlOet, nob. xowovet ápaprlaw dAÀXotolat. ceautóv üvvov vrjpst. 33. Mnxéxt ó8ponócet, à olvio GAo) y pio 8k «by G1Op.ayÓv Gou xal ckc muxvdc cou doOeve(ac. 24. TTwov áv0protov al &papríat mpó2nAol elatv Ttpo&youcat el xpiatv, vial 9? xat éraxoXovÜoüatv: 25. OcaoTUQ xal vk foya và xaÀAà mpoOvAd elow, xal x& dA) Éyovca xpuÓ,vat o0 Óüvavrat. G. 1. "Ocot elelv üxà Quyóv GoUAot, xoc lAtouc Geaxóta do" tuu dblouc fiyciaüuaav, iva. 143, c óvoua toU xupíou xat 5j 8iSaoxaA(a BAaoonusitat. t. OL 93 mioxobc Égovcsc ócomóvac i3 xataooovtítucav, óc düeAool elaww, d)Àk 1a)Xov BovAeuétucav, xt mtovo(. elaty xal darn rol ol cT eütpyea(ag dvriAap6avdy.tvot. taUva. SiBaaxe xal mapaxdAt. 3. El ctc éxepoóudaoxaAet xal i3, npoctpy cat byiatvougty Aóyotc toi ToU xuplou fjv "InsoU Xottou xal tjj xat' £ba£6etay 6i0aoxaA(a, 4. tErUgtirat, jor5tv ériacápvoc, dÀXX vos eol Unmíaets xal Aoyouay (ac, 8E Qv vevvoywxat qovot, Épeic, BAaconuíat, Oróvotat xovnpat, 6. Oaxxapavpióat OugÜacuévoy dvÜpormov xüv vouv xal dreavepnjsévoy vc d)mÜetac, vouitóvtov moptapov elvat cv eüaéÓeiuxv. 6e. "Ecuv 83 Topic ufqac 5j s0of6tta. uexà. acrapxe(ac. 7. O06lv yào clowvévxauev cl; xóv xocjov, OTjAov O1t 0088. Eeveyxeiv vt OuvatuueÓa 8. Éjovtec 03 Ótatpopác xal oxemdopatx, voívot doxscOvoóus0a. 9. Ot 8$ BeuAóuevot mAovtetv dp mimrouat elc mecpacpsov xal may(2a xoU Bix60Aou xal émiüuutxe ToXAXG dvovftou; xai BAa6spdc, attwvec Buü(Louctv touc dvOpcrouc elc dA0pov xai dre. 10. "Pija. yàp mávvo»w t6)» xaxàw éoxiv 4 quapyupa, Jic vtwic Ópeyójevot dterAaviOrsav dro vx, miG1toX, xat Éavtouc meptéretpav óO0vats moAAaic. t, ZU M, o dvüpwrs coU, cxUra geUye* Bitoxe 52 Üwxatogovrv, tügéÓetav, müOttv, dydmRV, bmouovfv, mpaüTd0ctav. I2. Avov(,ou tóv xa)óv ayOva 7j, miattts, ErtÀaGU vri; alovtiou Loic, slc fjv AXx6nc xal ópoAOrnoac TÀy xaX BuoXoy(av dvormiov moXÀOv paptópov. 13. IIapa-s1£))uo aot. évoyrtov x09 0:00 toU QuovoNOY. TEST. 337 19. Adversus presbyterum accusationem noli recipere, nisi sub duobus aut tribus testibus. 20. Peccantes coram omnibus argue; ut el caeteri. timorem labeant. 21. Testor coram Deo, et Christo Jesu, et electis angplis, ut hzec custodias sine praejudicio, niliil faciens in alteram partem declinando. 22. Manus cito nemini imposueris, neque communicaveris peccatis alienis. Te ipsum castum custodi. 23. Noli adhuc aquam bibere, sed modico vino ulcre propter stomachum tuum et frequentes tuas infirmilates. 24. Quorumdam hominum peccata manifesta sunt, praccedentia ad judicium: quosdam autem ct subsequuntur. 25. Similiter et facta bona manifesta sunl; et quae aliter se habent, abscondi non possunt. VI. 1. Quicumque sunt sub jugo servi, dominos suos omni honore dignos arbitrentur, ne nomen Domini et doctrina blasphemetur. 2. Qui autem fideles habent dominos, non contemnant, quia fratres sunt: sed magis serviant, quia fideles sunt et dilecti, qui beneficii participes sunt. Hzec doce, et exhortare. 3. Si quis aliler docet, et non acquiescit sanis sermonibus Domini nostrí Jesa Christi, et ei quee secundum pictatem est doctrina: 4. Superbus est, nihil sciens, sed languens circa qui. sliones et pugras verborum; ex quibus oriuntur invidi, contentiones, blasphemiz, suspiciones mala, 5. Conflictationes hominum mente corruptorum el qui veritate privati sunt, existimantium questum esse pietatem. 6. Est autem quaestus magnus pietas cum sufficientia. 7. Nihil enim intulimus in hunc mundum; haud dubium quod nec auferre quid possumus, 8. Habentes autem alimenta, et quibus tegamur, his contenti simus. 9. Nam qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem et in laqueum diaboli, et desideria multa inutilia et nociva, qua mergunt homines in interitum el perditionem. 10. Radix enim omnium malorum est cupiditas; quam quidam appetentes erraverunt a fide, et inseruerunt se doloribus multis. 11. Tu autem, o homo Dei, hac fuge: seclare vero justitiam, pietatem, fidem, caritatem, patientiam, mansuetudinem. 12. Certa bonum certamen fidei; apprehende vitam aeternam, in qua vocatus es, et confessus bonam confessione coram multis testibus. 13. Przcipiotibi coram Deo qui vivificat omnuià, et Cliristo 22

338 woUvroc vk Tdvra xal XowtoU "Iso v00 paptupteavcoc exi Iovzíou IIüdxou v xay 6uoXoy(av, M. Tnp7zcal cs v)w évto)v damüov dvtni) rov uégpt v7 intpavelac toU. xuptou Sv 'InsoU XptgToOU, 15... f|v xaipoic loot, Oe(Eex 6 juaxdtptoc xal uóvoc Su«done, 6 Bacüebe cv Bacüuuóvrov xal xóptoc tülv Xuptsuóvttov, 16. 6 i.óvo Pyov dOavac(xv xal qox olxv dnpócitov, Év s(Bev obe; dvOpurmov. o002 lBeiv Büvarat- Ó 7143) xal xodcoc alovtov, div. 17. "lo Àouclot; to) vüv albvoo mrapayye)Oe u3) (yrAogpovetv, ivS6 JmuxÉvat ét mÀoUtou dórAóTQ 3A £v 10) 0e) COvtt t6) map£yovet fiv ravra mov alo &l dxoAnucty, I8. &yaOorpyetv, vÀovtetv dv Üpyow; xaAon, tüpevaóócoue elvat, xotvovixolg, 19. dToüvcaup(teww Éautoi; Üsuf)iov xaov tio và u£XXov, (va. m d6o vrai tc Ovrtoc Lu. 20. (à Tipó0se, cÀv xapaBxvv quAaEov, Excoexoptvoc às BrÓrAouc xawoquviae xal dvuiü£oti, 174 VjeuOtvonoU. Yvextox, 31. fjv mec dxavyeX)opevot regi viv míoxtv. Joróqnaav. 'H ydo uerk oo0. di. áv. EHIZTOAH TIIAYAOY IPOZ TIMOOGEON AEYTEPA. A'. r. [lav)o, áxóavoVe; "Insoo Xpwoo ài 0) paatoc (toU xac Ema yeA(av Go 1c £v Xpwto 'Insov, 3. Tioé darn: céxvo. yapi, Dux, clpfivr, dx ÓtoU matpóc xal Xpivou 'InsoU voU xupiou fiiv. 3. Xdptv Po T0 060, 6) Aaxptst dro mpoydvov £v xa8aol cuveid,oet, óx; dotaAaumrov yo cv rapi aoo i.vt(av 2v xac Berjaeolv [aou vuxtoc xal fjs£pac, 4. énvrotGv as Üetv, teg vympévoo aou x&v Gaxpuov, (va. yap&c nÀpo00, &. Grópvnotv Aa6ív tT dv col dvumoxpitou míicvE6X;, Tjric Évoyxryasv mpüitov dv «7j dp. ooo. Aot xai 75 uxtpl cou E)v(xn, mérsicua Bb Ovi xal dv aof. 6. Av fv alxíav dvapiavioxo os. dvaturruprtv c) Xpwpa TOU OcoU, Ó £ovw dv col. à ex, émiüÉntox, TU YEtpiov uou. 7. O0 q&p [Bwxsv fiiv 6 Oróc mveüpa Óciac, àÀ& Buvdp.eox xat dydrerc xat aoxppoviapuoU. 8. M3 oov émaiyuvOTi; và paprüptov ToU xuplou Tidov, i53 dp cov Ofoj.tov aívo0* d3À& cvyxaxonaOncov cip eüayyeA o xav& Bovajuty OcoU 9. To) co cavo fie xol xaMaavtoc xÀcotc avia, oU xat và fova fiiv, d)à& xax' iBlav modüsctw. xol | EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ TIMOGEON AEYTEPA. A'. Jesu qui testimonium reddidit sub Pontio Pilato bomam confessionem, 14. Ut serves mandatum sine macula, irreprebensibile usque in adventum Domini nostri Jesu Christi, 15. Quem suis temporibus ostendet beatus et sohes potens, Rex regum, et Dominus dominantium; 16. Qui solus habet immortalitatem, et lucem inhabitat tnaccessibilem; quem nullus hominum vidit, sed nec videre potest; cui lionor et imperium sempiternum. Amen. 17. Divitibus hujus sseculi praecipe non sublime sapere, neque sperare in incerto divitiarum, sed in Deo vivo (qsi praestat nobis omnia abunde ad fruendum), 18. Bene agere, divites fieri in bonis operibus, facile tribuere, communicare, 19. Thesaurirare sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam. 20. O Timothee, depositum custodi, devitans profanas vocum novitates, et oppositiones falsi nominis scientie, 21. Quam quidam promittentes, circa fidem exciderunt. Gratia tecum. Amen. EPISTOLA PAULI AD TIMOTHEUM ALTERA. I. 1. Paulus apostolus Jesu Christi per voluntatem Dei, secundum promissionem vilze quae est in Christo Jesu, 2. Timotheo carissimo (ilio, gratia, misericordia, pax a Deo Patre, et Christo Jesu Domino nostro, 3. Gratias ago Deo, cui servio a progenitoribus in conscientia pura, quod sine intermissione habeam tui memoriam in orationibus meis, nocte ac die. 4. Desiderans te videre, memor lacrymarum tuarum, ut gaudio implear, 5. Recordationem accipiens ejus (idei quae est in te non ficta, quz et habitavit primum in avia tua Loide, et matre tua Eunice, certus sum autem quod et in te. 6. Propter quam causam admoneo te ut resuscites gratiam Dei quie est in te per imposilionem manuum mearum. 7. Non enim dedit nobis Deus spiritum timoris, sed virtutis et dilectionis et sobrietatis. 8. Noli itaque erubescere testimonium Domini nostri, neque me vinctum ejus: sed collabora evangelio secundum virtutem Dei, 9. Qui nos liberavit, et vocavit vocatione sua sancta, non secundum opera nostra, sed secundum propositum

EPISTOLA PAULI AD TIMOTHEUM ALTERA. II. ydp hv Soüeisav fiatv dv Xowrip "Inso9 05 ypóvov altv(tov, I0. gavegx0sigay 53 vüv tk «Tic Entpavelac toU ewv5ooc Juv '"InsoU XotvoU, xavappaavctoc ulv xov 0dvacov, gttíaavtoc 92 Qujv xal dg8ape(av Duk coU soa vyeAtoU, t. £l; 8 £céonv Pvà xTjovE xal &nóatoloc xat &ódexa)oc £0voyv. 12. 9v $v alciav xal, vaUra nácy o, AX oóx Exaieyóvouat: olba. ykp à men(ottuxa, xal ténetouat 6a Buvavéc doxtv. t)» mapatxry uou quAdta: elc Exelvny T Aden. "Ynotonwotv Dyr (yuvévruy Av Óv Tap' " dixoucac, £y Trlovet xal ddr 73 & Xpiotoo "IncoU: 1. tÀv xaÀ?v mapaO/xnv qUAatov Bià mvtüp.atee lou «oU ivouxoüvvoc év $piv. 15. Olbac voUro, Ür dreotpágrddv pe mávrso ol. dv 17 Acía, y dexlv Qooveloc xal 'Epuoyfvnc. 16. Aem Doc 6 xópux cip "Ovnatópou olx, Óv To)Àdxi; € dvéjulev xai t3v Guclv uou oóx éxatcxovtm, r. dk qevópsvo, dv "Poyer, amouSalox, itirnotv ue xal ebpev. 18. Ar aUvio 6 xóptoc sbortv. Deos tup xuplou dv dxslva *ü fpehon. xal Óca iv "Eoéao Drrxóvnotv uot, Bé. twv aU ytvaxtis. B. jJ. Zb oív, véxvov yov, dvBuvapoo. dv «T, yápet c3 éy Xp 'Inoov, 2. xal 8 7xoucac rap dgoU Di mo)v p. aprópuv, tüUcu xapdOou rioTol, dvOpur mot, ofttec ixavol Écovtat xal Éxfpou, 6iódTat. 3. ZuyxaxomdOrncov Gc xaÀó« drpactuntne XotgtoU "Insov. 4. OàBel, axpacxsuópevoc ví) Ocip. iynixevat tao toU Blou xpaypatelaw, (va. 1&6 aroxroAorriaavtt dp£"Eàv 3 xal 4033 tw, o0 evtgavoUcat d&v i13, vopipe d0) on. €. Tóv xonu)vra vtwpyoóv Ott mpüxov vv xapmüv paca auae. 7. Nót 8 Méyo* Boat qáp oot 6 xüpt cíveov) dv TÜüaw. 8. Mvnuóvtus 'Insoov Xpwcóv. érnytpptvov. ix vexiv, ix erípuarmoc Aavt5, xac to eov ry£ov [LOU 9. év » xaxora0o péyp $sgpiov ÓX; xaxoUDpYoc: d)À& 6 Aóqoc xou 0coU o) B£Oecos, I0. Atk xoUro mdvra Orou£vu Otk robe éxXexcoie, (va. xal abvol awtnplac coy wctw t7 dv XpuzQ "Tnooü ptt& Botn aloviov. ri. IIwoxoz 6. )óvoc. el yàp avuvae0dvop.ev, xal avUfeopev: 339 suum, et gratiam qui data est nobis Jn Christo Jesu ante tempora szecularia. 10. Manifestata est autem nunc per illuminationem salvatoris nostri Jesu Christi, qui destruxit quidem mortem, illuminavit autem vitam et incorruptionem per evangelium; 11. In quo positus sum ego przedicator, et apostolus, et magister gentium. 12. Ob quam causam etiam hzec patior, sed non confundor. Scio enim cui credidi, et certus sum quia potens est depositum meum servare in illum diem. 13. Formam habe sanorum verborum qua a me audisti in fide et in dilectione in Christo Jesu. 14. Bonum depositum custodi per Spiritum sanctum qui habitat in nobis. 15. Scis hoc quod aversi sunt a me omnes qui in Asia sunt, ex quibus est Phigellus et Hermogenes. 16. Det misericordiam Dominus Onesiphori domui: quia siepe me refrigeravit, et catenam meam non erubuit: 17. Sed quum Romam venisset, sollicite me qusesivit, et invenit. 18. Det illi Dominus invenire. misericordiam & Domino in illa die. Et quanta Ephesi ministravit mihi, tu melius nosti. II. 1. Tu ergo, fili mi, confortare in gratia quie est in Christo Jesu; 2. Et qu& audisti a me per multos testes, hiec commenda fidelibus bominibus qui idonei erunt et alios docere. 3. Labora sicut bonus mile3 Christi Jesu. 4. Nemo militans Deo implicat se negotiis szcularibos: ut ei placeat cui se probavit. 5. Nam et qui certat in agone, non coronatur nisi legitime certaverit. 6. Laborantem agricolam oportet primum de fructibus percipere. 7. Intellige qua dico: dabit enim tibi Dominus in omnibus intellectum. 8. Memor esto Dominum Jesum Christum resurrexisse a mortuis ex semine David, secundum evangelium meum, 9. In quo laboro usque ad vincula, quasi male operans: sed verbum Dei non est alligatum. 10. Ideo omnia sustineo propter electos, at et ipsi salutem consequantur, quee est in Christo Jesu, cam gloria ccelesti. 11. Fidelis sermo vemus;: Nam si commortui sumus, et convi22.

310 12. el orop.évoev, xal cuj.6GacieUcopev: el. &pvnaoe0a, xdxetvoo dpvíiaerat Suae: 13. el drtovoüpev, Exeivoc rta tq u£vev: aovrioao0at Éaucov ob ÓUvarat, 14. Tavra. ónouluvnoxs Órap.aprupot.evoo Évoyrttov ToU xup(ou. 3j Aoyoudyet, Em oó0eWi yàp gpriausov, iri xavactpog| t&v dxouOvtOv. 16. Zrmoíbacov ctaurov ÜOxi&ov mapaciTzcat c0) Ocio, £pydznv dvexalay uvtov, ópüorou.oUvra vüv Aóyov 17; aÀmOeta«. |. Tà; àÀ fe6XAouc xevoguv(aq mepuorago: éml T.Àsiov Y&p mpoxójouatv dac6e(ac, 17. xal 6 Aoyoc aüxó)v (oe Ya (patva vov bet. Óv daxtv "Yuévatoc xal DOmroc, 18. otcwvec mpl 3v diyüeuxv Joy sav, Aévovtec vÀv dváavacty Tw veyovévat, xat dvaxpémouatw ty TtvQy Totty. 19. 'O uévrot crepeoq Üsp£)to ToU soU. Éarrxev, Éyov cv aopayióa xaítny: " Eye xóptoc touc Óvrac aUxoU, xa: 'A roov vo dvo dOtx(ac r&ü 6 óvopdtuov 1o óvoj.a. xuplou. 20. "Ev qieydÀm 8& olx(a oóx £c uóvov extr 4gua& xa ápyup&, à) & xal EüXvva xal óevpaxia, xai à piv clc xiv 8 52 el; ànilav: a1. dkv oov tt; ixxaÜdpr Éxurbv dnb voítov, Écrai Gx£Uoc elc vipov fiyvxouévov xal eUgpnatov xà Ótamo17, £lc rxüv Éovov dyaov fvouacpévov. 22. 'Tàe 8i vewtepixke ériOunlac qeUye, Oloxe 6d DBixatogivny, T(ovw, dydrny, elpáívny uer àv énixaAoup£voov tv xuptov éx xaÜapdc xapótac. 33. Tà« 8£ puop&c xal dxaiBeUtoue Great rapai100, lot Óxt yevvGiotv dac: 24. BojÀov BÀ xupiou oó Oct ut yea 0o, GÀ irctov elvat tpoc Távcac, Oibaxrixóv, ávelixaxov, 95. dy npabtqtt Ttat5eUovta xoUc dvriotatiÜep.évouc, pojrove Ow abroig Ó Orüq purvavotxy clo. Éntvoaty dAnctac, 26. xai dvavyctv éx tT o0 Ota 60Aou mato, £oyonpévot 6x* advo elo xà éxelvou 0£Àvua. r'. I. ToUxo 5 y(vacxe, 0v« dv dog dxaw fu£pato dvavíjcovtat xatpot qa enol. 2. "Ecovra: ol &vüpoymot gíÀavutot, quiapyupot, dialovec, Urepfoavot, BAaagnpsot, vovtUstw dxetüei, d dptovot, dvóctot, 3. dacopyot, &axovóot, Ó1i460Yot, xoa tec, dvijuepot, dqÀavaBo, 4. mpobjóvai, mpometti,, tetuQtjsÉvot, qiiXóovot pov 3 eo0zot, 6. Éyovxec uopquotv eboe6ce(ac, civ 94 Dóvapuv. ao1c Apvniévot: xal voorouc drotpémov. 6. "Ex voUtov vdo tlatw ol £v6ovovtec elc và olx(ac | EHI ZTOAH IIAYAOY IIPOZ TIMOBGEON AEYTEPA. T". 12. Si sustinebimus, et conregnabimus; si negavcrimus, et ille negabit nos; 13. Si non credimus, ille fidelis permanet, negare se ipsum non potest. 14. Hzc commone, testificans coram Domino. Noli contendere verbis: ad nihil enim utile est, nisi ad subversionem audientium. 15. Sollicite cura te ipsum probabilem exhibere Deo, operarium inconfusibilem, recte tractantem verbum verttatis: 16. Profana autem et vaniloquia devita: multum enim proficiunt ad impietatem; 17. Et sermo eorum ut cancer serpit: ex quibus est Hymenzeus et Philetus, 18. Qui a veritate exciderunt, dicentes resurrectionem esse jam factam, et subverterunt quorundam fidem. 19. Sed firmum fundamentum Dei stat, habens signaculum hoc: Cognovit Dominus qui sunt ejus; et: Discedat ab iniquitate omnis qui nominat nomen Domini. 20. In magna autem domo non solum sunt vasa aurea et argentea, sed et lignea et fictilia; et quedam quidem in honorem, quaedam autem iu contumeliam. 21. Si quis eryo emundaverit se ab istis, erit vas in honorem sanctificatum, et utile Domino ad omne opus bonum paratum. 22. Juvenilia autem desideria fuge; sectare vero justiUam, fidem, spem, caritatem, et pacem cum iis qui invocant Dominum de corde puro. 23. Slultas autem et sine disciplina quzestiones devita: sciens quia generant lites. 24. Servum autem Domini non oportet litigare, sed mansuetum esse ad omnes, docibilem, patientem, 25. Cum modeslia corripientem eos qui resistunt veritati: ne quando Deus det illis poenitentiam ad cognoscendam veritalem, 26. Et resipiscant a diaboli laqueis, a quo captivi tenentur ad ipsius voluntatem. Il. 1. Hoc autem scito quod in novissimis diebus inslabunt tempora periculosa: 2. Erunl homines 8e ipsos amantes, cupidi, elati, superbi, blasphemi, parentibus non obedientes, ingrati, scelesti, 3. Sine affeclione, sine pace, criminatores, incoptinentes, immites, sine benignitate, 4. Proditores, protervi, tumidi, et voluptatum amatores inagis quam Dei; 5. Habenles speciem quidem pietatis, virtutem autem ejus abnegantes. Et hos devita: 60. Ex his enim sunt qui penetranl domos, et captivas

EPISTOLA PAULI AD TIMOTHEUM ALTERA. IV. xai alyaAot(Covtt, vuvatxdpix ceotopsuuéva. ápaptatc, dópueva. Etoile mox Dat, 7. m&vtote uavÜdvovca xal unSértore elg Enivootv MP iA0civ Ouvdueva. *Ov «pórtov 52 "[nvv?;c xal Maggi dvcéarnoav Muied, oUxwc xal obrot dvOlavaveut v3, Av cia, dvpuo: xav&pÜapuévot «bv voUv, &Sóxuot mtpl vv nacty. 9. AAX o0 Tooxópouctv àml mÀriov: f$, ko. dvota aótüv ÉxóvAo, Écvav müow, éx; xal $j dxs(vov. iyév£to. 10, Eb Bà maQmnxoAoUOnade ou. 77 bi9aoxaMa, 7 dvo, t7, npoléctt, tT, movet, 17, uaxpotluuta, «T dy&mn, 5 óropovi,, IT. TOi Üuoyuiotc, toic r0 fuaiy, oid uot Pyévovco £v 'Avmvoy (a, 2v "Ixovío, év AUaxpote* olouc Ouovu.oUq Urrfveyxa, xut Ex mávtov iue ddbócato $ xóptoc. 12. Kal ráveec à ot 0£Xovrec c£bos6Oc Ur» dv Xpvvi» "IneoU Suy aovcat. 13. Ilovopot 5à dvüpe o: xal yómrtQ mpoxoboucw érÀ 0 yttpov, rÀavOvtec xal mAavotevot, 14. X0 08 aéve iv olc fuae xal éxiovo nc, eloox map& zivo £uate, I5. x«i &tt drà Bpsoouc và (cox ypdp.uaca ol8ac c Suvapueva. a£ coyícat el; awtnplay Gu (evene cc dv Xptevó 'Incov. 15. II8ca 4029) 0eónveuavoz pé)tpoc x09 0idacxaAtav, mpóc Éievpóv, npó, émavópÜtoctv, mpóc maióetay cv dv Ótxatogóv, 7. (va dpttoc 7| Ó coU soU &vOpwtoc, tpóc T&v Eoov &Ya0ov £tnotts.£voc. A. I. AÁtapapropopat évorrtov x00 Oco9 xat "Inoo0 XpuGt0U toU pu£AÀovtog xpivetw (vrac x«l vexpouc xac TÀjv Értgavetav a0t00 xat vv Bacüetav abtoU4. x5putov vüv Aóyov, in(ocrft £ixalpo; dxalpux, EXeqGov, mapaxdAscov, émit(umoov, iv mor, axpotiuila. xat 909237. "Eecat Y&p Xatpóc Óxe x7; Oytatvouomc SiaoxaAxe oóx dvéfovtat, G)Àk xavk vàc iDlag émifuulaq ériatpsugougty Éautoig OlbaoxdAouc, xvmÜOuevot cv áxo*v, 4. xal dmb uiv v7; dXrürlag v)» dxo)w &noatpíVouctv, éxt 5$ coU p.o0ou€ Extparreioovtat. 56. Zu 88 vigs, lv nüaw xaxordOncov, foyoy rolvGov £üayyeAcgTo0U, 1v Ótaxoviav gou TÀvpooópncov. "Evo Y&p fn anxévOopa, xal $ xatpoc c7, ávaÀjóctox uou ioéctaxtv. 7. Tóv xaJóv dyowa Jjqovicpiat, vov. Ópójsov xetéexa, thv lovi cevforxa: 8. Aovróv dzóxecca uot 6 cfc 6uxatocóvrn orégavoc, óv dro5oee uot ó xuptoc dv Zxs(vn tj fiu£pa, 5 30exvoc 341 ducunt mulierculas oneratas peccatis, quae ducuntur variis desideriis; 7. Semper discentes, et nunquam ad scientiam veritatis pervenientes. 8. Quemadmodum aulem Jannes et Mampres restiterunt Moysi: ita et hi resistunt veritati, homines corrupti mente, reprobi circa fidem, 9. Sed ultra non proficient: insipientia enim eorum manifesta erit omnibus, sicut et illorum fuit. 10. Tu autem assecutus es meam doctrinam, inslitutionem, propositum, fidem, longanimitatem, dilectionem, patientiam, 11. Persecutiones, passiones; qualia mihi facta sunt Antiochie, Iconii, et Lystris; quales persecutiones sustinui, et ex omnibus eripuit me Dominus. 12. Et omnes qui pie volunt vivere in Christo Jesu, persecutionem patientur. 13. Mali autem homines et seductores proficient in pejus, errantes, et in errorem mittentes. 14. Tu vero permane in iis qui didicisti, et credita sunt tibi: sciens a quo didiceris: 15. Et quia ab infantia sacras litteras nosti qua te possunt instruere ad salutem, per fidem quz est in Christo Jesu. 16. Omnis scriptura divinitus inspirata utilis est ad docendum, ad arguendum, ad cortipiendum, ad erudiendum in justitia: 17. Ut perfectus sit homo Dei, instructus. ad omne opus bonum IV. 1. Testificor coram Deo, et Jesu Christo qui judicaturus est vivos el mortuos, per adventum ipsius et regnum ejus: 2. Predica verbum, insta opportune, importune; argue, obsecra,, increpa in omni palientia et doctrina. 3. Erit enim tempus quum sanam doctrinam non sustinebunt, sed ad sua desideria coacervabunt sibi magistros, prurientes auribus; 4. Et a veritate quidem auditum avertent, ad fabulas autem convertentur. 5. Tu vero vigila, in omnibus labora, opus fac evangelisue, ministerium tuum imple. Sobrius esto. 6. Ego enim jam delibor, et tempus resolutionis mee instat. 7. Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi. 8. In reliquo reposita est mili corona Juslitiae quam reddet mihi Dominus in illa die justus judex: non solum autein

8342 xptíc, oü póvov à ipot d) xal colo JyamtExÓew vÀv émtpdyetxy aroU, Zmou0acov &A0tiv roc gà caok.: 9. ÁnpHc Yap pt iyxac()mtv dyomÁcac cv vüv alova, xai éroptó0n el; OraaaXovixny, 10. KeY;oxns elc l'aàaziav, T(vo; tl; AxAgax(av: 1t, Aoux&e dotiv aov dpot uóvoc. Mágxov dvaJaGüv days Qex& aeaocoU* Éovw vao pax e)y pravo elc O1axovíav. 12. Tujixov 9À dnecttOa slc " Epecov. 13. Tóv qcóvnv, v à) nov év Tbodbt tapà KpTw, épyoptvoe píps, xal xà BiOA(a, ud)wra. Bb cáq ue 6pávac. 14. AX£tavopoec 6 yaAxtüc ToÀÀ& xaxd pov dveds(Faro drxoónost av) 6 xópioe xavà xk Fova adtoU, 15. *Ov xal cU quÀaccou: Àav vào dvríotr, vou, fua vípot, Aovow. 16. "Ev «7, xpo, ou &xoXoy(a oó5s(c uot ava peyévexo, d))à mávreq us EyxavéAuxov* i3) aítots YoCUTE 1. 6 86 xópióc uot tapéatr xal ivsduvdjuscév us, fva Ov. dp.oU c6 xXpuya mÀnpoyopnÜT, xoi dxoucestw mira t& ÜOvr, xal ibeocmv ix Gvóp.aros À£ovtoc. "Egpósaó |&& 6 xopuoc &xó ravroc Épyou ovne" um ct60tt. el, Tv Bacsíav aUroU cÀY imoupávtoy* t $ &oza sic tobe ali) vac vov alovov, d dpiiv. "Acracau: IIp(oxav xai 'AxóAav xal vov "Ovqetqdpoo olxov. 20. " Epactoe Éuewev dv Koplv0o, Tpóousov 5 áníAcxov &c0svoUvra dy Mixx. 31. Zmxoójacov mpó qtwquvo, JAriv. demdlovral c& Eó60u)oc xal IIoó8nc xal Alvoc xat KAauó(a xal ot d5e) gol xavctc. 22. 'O xopi "Incoóc Xtavóq perk coU. mvebpaartóe coU. 5$ x dpt pue0' Opsiv* &pov. EITIZTOAH IIAYAOY IIPOZ TITON. A'. t. IIaUAoc 800A, 0c00, dmócroAo, àb "InsoU XpicxoU xav m(ovty bxc 0soU xal énÜvrvoctv. dÀns(aq Te xat &0céÓtuav 2. Ur xxt Qo? alovíoo, $y EmmrysQlaro 6 disu5 Ocüc mpo y póvov alwvimv, 3. ipuvéptgtv Ób xatpoic U(ot; «bv Aóyov abroU v xnpóvpatt Ó értoveutny Cy xav. Erica coU oocaoc fiov OsoU, 4. Tívo. yvralp céxvo xazà. xow]v motu. yp xal slgfm &xb OcoU marpóc xal XpigroU "[rcoU «o0 ceyrripoc Tiuiov. 5. "Toóxov yápw dréAtróv at àv Korn, Üva cà Da(EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ TITON. A'. mihi, sed et iis qui diligant adventum ejus. Festina ad aae venire cito. 9. Demas enim me reliquit, diligens hoc sasculum, et abiit Thessalonicam; 10. Crescens in Galatiam; Titus in Dalmatiam. 11. Lucas est mecum solus. Marcum assume, et edduc tecum: est enim mihi utilis in ministerium. 12. Tychicum autem misi Ephesum. 13. Penulam quam reliqui Troade apud Carpum, veniens afler tecom, et libros, maxime autem membranas. 14. Alexander aerarius multa mala mihi ostendit: reddet illi Dominus secundum opera ejus: 15. Quemeet tu devita: valde enim restitit verbis nostris. 16. ]n prima mea defensione nemo mihi affuit, sed omnes me dereliquerunt: pon illis imputetur. 17. Dominus aulem mihi adstitit, et confortavit me, ut per me praedicatio impleatur, et audiant omnes genles; et liberatus sum de ore feonis. 18. Liberavit me Dominus ab omni opere male, et salvum faciet in regnum suum exceleste, coi gloria in ssecula saeculorum. Amen. 19. Saluta Priscam et Aquilam, et Oneeiphori domum. 20. Erastus remansit Corinthi. Trophimum autem reliqui infirmum Mileti. 21. Festina ante hiemem veníre. Salutant te Eubulus, ei Pudens, et Linus, et Claudia, et fratres omnes. 22. Dominus Jesus Christus cum spiritu tno. Gralia vo biscum. Amen. — ÀDp- 9 m ——— EPISTOLA PAULI AD TITUM. [. 1. Paulus servus Dei, apostolus autem Jesu Christi secundum fidem electornm Dei, et agnitionem veritatis quae secundum pietatem est: 2. In spem vite teternse quam promisit qui non mentitur, Deus, ante tempora srecularia: 3. Manifestavit autem temporibus suis verbum suum in praedicatione quse credita est mibi secundum prieceptum salvatoris nostri Dei: 4. Tito dilecto fllio secundum communem fidem, gratia et pax a Deo Patre, et Christo Jesu salvatore nostro. 5. Hujus rei gratia reliqui te Crete, ut ea quse desont

EPISTOLA PAULI AD TITUM. 1I. ovra éniÓtopÓnio ze xal xavacvíone xavà mÓÀw mpeGÉuc£pouc, x Evo) cot Óuxataum, 6, sl cw Éoxly dvépxroe, palio vovauxix; dvo, víxva. Éjov. wv, uiv. xavmopía dawiac 9| dvuTOTXXT&. 7. Ati qàp xbv En(oxonov dvéraov. slvat óc OtoU olxovópiov, 3 aó007,, i3, doy(Aov, u3 mdpotvov, 3 rope, ud alo poxegóbr, 8. G)àà quUiEevov, qiAdyaO0v, coopova, Bíxatov, Óatov, érxpatT;, 9. dvttyOpktvov ToU. xatà cv 50a d]v mta x00 Xóvou, ova. Buva to, Y rapaxaAety dy 17, óióaoxa Aa 75 oua voóg» xal oue dvti£vovrac Ééry ti. 10. Elclv y&p rt0ÀÀol xal dvumotaxtot, a tatoAÓvot xal opevarazat, (duota ol ix meprcop Tic, 11. obc Oct dziocoplLetv, otcwec GAouc olxouc dvatpércouctv &ibdoxovies & y ci aley poi xépBouc yápw. 12. Etxéy xicdE abciv Ütog abtíiv npogrjrae Kore éci yeoczat, xaxà Onpla, vactépsc dpvat. is. 'H Magsupla aUcn &AnOA; dcttv. 9v fj». alttav Dey aUrob dnos ópuns; Iva Oyualvacw dy c7) locet, 14. 47] mpocézovtec "Ioudaixots jo0ot« xal dvvoAato dvOparrov droctpegou£vioy v?v dÀTjüetav. ts. TIévra xa0ap& toic xaÜapotc xot; 93 psptaopdvot xal dxlovot o002v xaüdpov, d). pej.lavcat aütiv xal 6 voUc xal f$ avvs(ónat. 16. ev ópoAovoUaty elb£vat, toic 68 lovotc &pvoovvüt,. BBeAuxcot Óvesc xal dxsiüei xal xpho müv Éoyov dya8ov áSóxiusot. B'. p. ZXb 6b Ade & mpérei c5 oyitvoson 5aoxaAa32. mpecÓUtaq vngaA(ouc slvat, aep.vobc, Guppovas, Oytxlvovcac t7j macer, 7j aam, x5; Orropovzy 3. moso6Ucióac &cadTox iv xatacviuatt lepompemi, 3). ua6oÀouc, p) olwo mo))G DtOovAega£vac, xaAoót9a xd ous, &. (va. aogpov(fousiv ck vac giAdvbpouc slvat, QtAoTÉxvouc, 5. GdXppovas, &vvdc, olxoupyoUe, dyaüdc, Ümovaagojévac coic Dolo dvBpdatv, (va. 3) 6 Xóvoc x00 Oco0 f Aacotusrat. $4. 'Tobe VEt)TÉQOUC &jcaóttoQ TapaXdAst gupovely, 7. mtpl Távrg GtwUTüy TupEyO[kEvoc TUXOV XXÀGV Éoyov, Év 13, bBaaxaAMa gtoplav, aep.vovata, 8. Aóyov bt, dxacdyvotov, tva 6 d dvavcias dvvga unBlv Eye Xegetv mepl fiov oxUXov. 9. AoUAouc Gea roca lOlot, Uxordaota0ac, 2v rüaty s0ap£atous evat, 3) dvv£qovxae, 10. uy. voagtopévouc, dAÀX& m&coav nloxiy dya0)v évbsurvopévouc, (va vv BiBaoxaM av vv 190 auto fiov OcoU xoaunat v nücw. 343 corrigas, et. constituas per civitates presbyteros, ego disposui tibi: 6. Si quis sine crimine est, unius uxoris vir, filios habens fideles, non Ín accusatione luxurize, aut non subditos. Sicut et 7. Oportet enim episcopum sÍne crimine esse, sicut Dci dispensatorem: non superbum, non iracundum, non vinoleutum, noa percussorem, non turpis lucri cupidum: 8. Sed hospitalem, benignum, sobrium, justum, san. ctum, continentem, 9. Amplectentem eum, qui secundum doctrinam est, fidelem sermonem, ut potens sit exhortari in doctrina gana, et eos qui contradicunt arguere. 10. Sunt enim multietiam inobedientes, vaniloqui, et seductores: maxime qui de circumcisione sunt; 11. Quos oportet redargui; qui universas domos subveri tunt, docentes quz non oportet, turpis lucri gratia. 12. Dixit quidam ex illis, proprius ipsorum propheta: Cretenses semper mendaces, mala beslic, ventres pigri. 13. Testimonium hoc verum est. Quam ob causam increpa illos dure, ut sani sint in fide, 14. Nonintendentes judaicis fabulis, et mandatis hominum aversantium se a veritate. 15. Omnia munda mundis: coinquinatis autem et in(idelibus nihil est mundum, sed inquinstze sunt eorum et mens et conscientia. 16. Confitentur se nosse Deum, factis autem negant, quum sint abominati,et incredibiles, et ad omne opus bonum reprobi. H. 1. Tu autem loquere quai decent sanam doctrinam: 2. Senes ut sobrii sint, pudici, prudentes, sani in fide, in dilectione, in patientia: 3. Anus similiter in habitu sancto, non criminatrices, non multo vino servientes, bene docentes, 4. Ut prudentiam doceant adolescentulas, ut viros suos ament, filios suos diligant, 5. Prudentes, castas, sobrias, domus curam habentes, benignas, subditas viris suis, ut non blasphemetar verbum Dei; 6. Juvenes similiter hortare ut sobrii sint. 7. In omnibus te ipsum praebe exemplum bonorur operum, in doctrina, in integritate, in gravitate, 8. Verbum sanum, irreprehensibile; ut is qui ex adverso est, vereatur, nihil habens malum dicere de nobis; 9. Servos dominis suis subditos esse, in omnibus placentes, non contradicentes, 10. Non fraudanies, sed in omnibus fidem bonam oetendentes, ut doctrinam salvatoris nostri Dei ornent in omnibus.

344 '"Extgdvw yàp 5j yapu oU ÜcoU coU cwtzpoc $uOv rücw dvüpumots, 13. vat6EU0uga 33e, (va dovrodpievot t7,» &aéOeqav ^X 1X xoapaxác Pupil Gogpovox xat Buxatoe xal £u 6O Cfiowpev Ev à vov alvi, I3. mpocóEy Ój.evot cv paxxaptav éAr(óa xatémtodvttxy TT. O07, TOU piEqaÀou ÜsoU xal Guczooc fuv "Incoo XptocoU, I4. Oc Éwxcv Éauróv rip fuv, iva. Autpooncat tu dro nac Avoylac xat xaÜapícr, auci) Àaóv mepioUctov, Cro xaAov Épyov. Taura Ade xal mapaxdÀet xal Pevys ex mac ÉmicaY Te. urnbels aou reptopovtlto. 1. "Ymopluvraxe abvodc, ipyuic xal 2Eoucíatq OTto— TttÜapyttv, npóc r&v £ovyov dYaOov Écolu.ouq eva, 2. unbéva BAacgnuttv, dp. go elvat, &rteuxete, TÀIcav ivbeixvouévoue mpatrta mpOóc Tvvae dvÜpurrouc. 3. "Husv qdp mote xal furi, dvóriot, dmetüric, xasutvo, SouAsoovtec ériDuntai xal f$5ovatc rotxíAate, 2v xaxía xal q0dvo Otxyoveec, svuvrivol, ucaoívt£G dÀAvAouc 4. 6:c Ó£ J| x pnotóvre xat f$, 9avüpun(a éxeodvr, TOU curcrpos fuv OcoU, 5. oUx db Éoyow «Ov iv Üixatocóvr à. Prxovicauev fuscis, dAÀX xatà xb aütoU £)soq Écwcty fipaie 8 Aov1QoU maAtvyevealac xal ávaxatwoceex tveUja toe Gy(ou 6. oU Ey eev Eg fue mAouclox, 9t "Insoo Xowrou toU au Tjooc fitv, 7. (va. Oxo £vreg «T, ixelvou. y dpvrt xXmpovóuot yevnÜoGuev xaz' EArlón. Quz alevtou. 8. IIlutüc 6 Aóvoc, xal mepi voóTwuv Boólopal ct $ta6s6atoUaOait, (va. opovillontw xaÀGv Éovwv mpoicxac0at ol memioceuxótec Oe. raUva étv. xaÀ xal O)2£Àqua. tolg dvÜpoy mote. puopéc 52 (ncfotets xal yevealoyíac xal Zoe xal uXyue vopixie m&pistaco: sloiv yàp dvoryelele xai TE EIIUTM 10. Alpstixóv dvÜptmov [sexk iav xal Sturépav vouÜestav rapattcU, H1. elóoe Óxt éE£aspamrat 6. roto9croc xal ápapravet &y aüroxatáxpttoc. "Oxav x£u:dpo 'Apre[stv poc ai 7| Tuy xov, at006acoy PA0siv poc j4&. el; Nixóro)uv: éxel. à. xéxpixa TapayEurdgat, I3. Znv&v xov vopixbv xal 'AmoAAO amoubae voórtpjov, (va. roiv. abtote AeUrm. 14. Mavüavéxocay Si xal ol $juévepot xaXov Épyow v potasu tat sl; tk; dvayxalac yptiac, tva u d t0ty 3xapmot. I5. 'Acrdtovral at ol uet! éuoo. mdvtec. doxacat 15) uioUvcac fdic dv niece. 'H y dpi ToU 000. uec zxvttoy Üjiov* &u v. EHIZTOAH HAYAOY IIPOX TITON. T. 11. Apparuit enim gratia Dei salvatoris nostri omnibus hominihus, 12. Erudiens nos, ut abnegantes impietatem et «:cularia desideria, sobrie et juste et pie vivamus in boc seculo, 13. Exspectantes beatam spem, et adventum glorize magni Dei, et salvatoris nostri Jesu Christi: (4. Qui dedit semet ipsum pro nobis, ul nos redimeret ab omni iniquitate, et mundaret sibi populum acceptabilem, sectatorem bonorum operum. 15. Hiec loquere, et exhortare, et argue cum omni imperio. Nemo te contemnat. III 1. Admorne illos principibus et potestatibus subdilos esse, dicto obedire, ad omne opus bonum paratos esse, 2. Neminem blasphemare, non litigiosos esse, sed mode. 8los, omnem ostendentes mansuetudinem ad omnes homines. J. Eramus enim aliquando et nos insipientes, increduli, erranfes, servientes desideriis et voluptatibus variis,in malitia et invidia agentes, odibiles, odientes invicem. 4. Quum autem benignitas et humanitas apparuit salvatoris nostri Dei, 5. Non ex operibus justitize quee fecimus nos, sed secundum suam misericordiam salvos nos fecit per lavacrum regenerationis, et renovationis Spiritus sancti, 6. Quem effudit in nos abunde per Jesum Christum salvatorem nostrum; 7. Ut justificati gratia ipsius, haeredes simus secundum spem vitze eeternz. 8. Fidelis sermo est; et de his volo te confirmare; ut curent bonis operibus praeesse qui credunt Deo. H:ec sunt bona, et utilia hominibus. 9. Stultas autem qurestiones, et genealogias, et contentiones, et pugrmas legis devita: sunt enim inutiles, et vapze. 10. Hereticum hominem post unam et secundam corre ptionem devita: (f. Sciens quia subversus est dui ejusmodi est, et delinquit, quum sit proprio judicio condemnatus. [2. Quum misero ad te Artemam aut Tychicum, festina ad me venire Nicopolim: ibienim statui hiemare. 13. Zenam legisperitum et. Apollo sollicite praemitte, ut nihil illis desit. 14. Discant aulem et nostri bonis operibus preesse ad usus necessarios, ut non sint infructuosi. 15. Salutant te qui mecum sunt omnes: saluta eos qui nos amant in fide. Gratia Dei cum omnibus vobis. Amen.

EPISTOLA PAULI AD PHILEMONEM. kKIHZTOAH IIAYAOY IIPOXZ 4€9IAHMONA. r. IIaUAoc; 8écuitoq Xpwoxoo 'InsoU xai Tig00so, 6 d5eA gos DO uovt 7 dorso xal cuvepyo fv 2. xal Amgia 17; d2:À o7, xat Apy(rmto tà gua tpaeuren f$juiv xal t7, xat olxóv aou exxXnola. 3. Xdpi Opiv xal elprjvn db 0coU rravoóc fuv xal xuptou "Inco XptecoU. 4. Ebyaptt T0 0&0 pou mdvtore juve(av Gov TotoUt.Evoc Er tiv poU QV [400 5. dxoUov cou tAv ddr xal vhv matt?|v Üyet mQOc tày xüptov "IcoGv xal elc mavrac vobc &yiouc, 6. Órwog dj xowvía cT; x(atsox cou. ivepydis Y£vntat £y émtyvoooe! raytà« dyaUoU coU dv Ouiv cl; Xpiavv 'Incouv. 7. Xap&kv 4àp oJ)Àyv Éoyov xal napdixomoty 2rd 75 &ydrmm Gov, Üvt x& amd v4 va xüv &yiov dvaménaucat Ó& coU, docioé. 8. Ai xov maóbnotav Éjov iv Xii) 'Inooo éritdaosty Got xó dv7xov, 9. &i& vÀv dydmnv ov mapaxaAG, totoUTOG (v && IlaoAo; mpecÓutn,, vuvt 8à xal Béoptos '[vooU XptocoU: 0, TapaxaAG) Gt vtpl toU £00 véxvou, Óv iyévvnca é&v toic 6eojot,, Ovriausov, H1. tóv coté got d pnoov, vuv 8$ xat cot xai dpol £O pnatov, I2. Óv dvéreup& cot. cu. Oà adtóv, xoUv' Éocty xà dy & ovd vy va, trpogAa6oU. 13. *Ov éyo £6osÀópv poc Éuautóv xat£yew, (va bio qoU uot Owxxov?; év toic OrG[sotc toU EU YYeAtovI4, 4t00lc 83 vic oT, Yvon o08Ev 30£Amex monica: (va. 3 s xavk dvdxnv xo dyaflóv aov 3, dJÀ& ÉxoUGtov. t5. T&áya yàp ÓiX xvoUro é£jcp(c0v, xpo óipav, tva aloviov aotóv &xEg T, -é. obxétt óx; OoUÀov 4A Üümép BoUÀov, dyamw tov décióv, udAtTa dol, nóoo 5i nov col xal év Gxpxl xal év xuptt». L7. El oóv us Éyetc xotwovóv, pocAaÓoU a)tbv óx dué 18. el ££ ct Bxnoév. 06 7| ÓpeQet, xoUxo dol ZAova. I9. "Evo IIaUAo; Iypada «3j ép; jetoí, 2y0) d'xoaícw* (va. uj Xét. aot zt xai aeautóv j4ot. mpocogisíAEtq. 20. Nai, dóe)gé, év& cou óva(gnv ev xupio* dvdTaucÓV 10U 1k ara yy va £v xopto. 31. Ilerotüox, «7, óraxo, cou Éypada cot, sloox 6c xal ónip Ó At xouíjctt. 23. "Aja O3 xal érofuaté ot Eevlav: Pit vào 6x 81k vv mpocsug Gv ojo yaputjoojat bui. 25. Acndittal oe 'Éagpütz 6 auvaty deo tóc uou £v Xpurtoo 'Inoo2, 345 EPISTOLA PAULI AD PHILEMONEM. 1. Paulus vinctus Christi Jesu, et Timotheus frater, Philemoni dilecto, et adjutori nostro, 2. Et Appiz sorori carissimae, et Archippo commilitoni nostro, et ecclesie quze in domo tua est. 3. Gratia vobis et pax a DeoPatre nostro, et Domitio Jesu Christo. 4. Gratias ago Deo meo, semper memoriam tui faciens in orationibus meis, 5. Audiens caritatem tuam et fidem quam liabes in Domino Jesu et in omnes sanctos; 6. Ut communicatio fidei tue evidens fiat in agnitione omnis operis boni quod est in vobis in Christo Jesu. 7. Gaudium enim magnum habui et consolationem in carilate tua: quia viscera sanctorum requieverunt per te, frater. 8. Propter quod multam fiduciam liabens in Christo Jesu imperandi tibi quod ad rem pertinet: 9. Propter caritatem magis obsecro, quum sis talis, ut Paulus senex, nunc autem et vinctus Jesu Christi: f0. Obsecro te pro meo filio, quem genui in vinculis, Onesimo, 11. Qui tibi aliquando inutilis fuit, nunc autem et mihi et tihi utilis, 12. Quem remisi tibi. Tu autem illum, ut mea viscera, suscipe: 13. Quem ego volueram mecum detinere, ut pro te mihi ministrarel in vinculis evangelii: 14. Sine consilio autem tuo nihil volui facere, uti ne velut ex necessitate bonum tuum esset, sed voluntarium. 15. Forsitan enim ideo discessit ad horam a te, ut eternum illum reciperes, 16. Jam non ut servum, sed pro servo carissimum fratrem, maxime milii: quanto autem magis tibi et in carne et in Domino? 17. Si ergo habes me socium, suscipe illum sicut me: 18. Si autem aliquid nocuit tibi aut debet, hoc mihi imputa. 19. Ego Paulus scripsi mea manu: ego reddam, ut non dicam tibi quod et te ipsum mihi debes: 20. Ita frater. Ego te fruar in Domino; refice viscera mea in Domino. 21. Confidens in obedientia na scripsi tibi, sciens quoniam ef super id quod dico facies. 22. Simul autem et para mihi hospitium): nam spero per orationes vestras donari me vobis. 23. Salutat te Epaphras concaptivus meus ín Christo Jesu,

$46 x... Mápxoc, Aplavagyoc, Anis, Aouxilc, ol auvepyol ov. x5. 'H gápic 00 xupou fü "Insoó XpuroU uevk XOU TytUp. t0G Üpv" duy. EIHEZTOAH IIAYAOY IIPOZ EBPAIOYZ. A'. r. IoXupepox, xat ToÀutpónux, mda: 6 0sbe AaÀnaq voi Ta tp&atw év totc Tpopitat ix ia, xou 2. vOv fpspüv ToUrmy £Adnctv fykiv iv vli, Óv lorxtv xXnpovópov mdvtov, à oó xal émolnctv touc alovac, 3. &; Yv dnadqacpa v O0bne xal yapaxvp TT (rootáatux aütoU oípuv tt xà mdvra c pipa t buvdusox aüTo0, xaüupicby tüiv &papriDy Totrciptvoc ixá0icty dv. BeEii re ueyadocuvre dv ojos, 4. TocoóTw xptirwwv vevóprvoc t&v. d yévov éoo Üuxgoportepov map abroUc xtxXnpovdumxev óvopa. 5. Tiv yàp £Ur£v Tros vOv d*py&).w* Yl piov "p. éq cfpspov yeyévvnxá. as; xal mdAw: "Eyo Écopas aótü el, marépa xat aUzo, Éarat (sot elc viov; 6. Üxav 6À may eloaydn 1v rporcóvoxov elo àv olxoug£vav, Aéyst: Kal rpoaxuvrctütugav aUTü vtt d-rys)ot 0s00. 7. Kai nic piv 100c d1£kou, Aéyev 'O mou) cou dyí)ouc abcoU vvtÜp.ava xal toU Attvoupyoue aUtoU up gAóra, 8. wpb à «àv vidv. 'O 6póvoc aov, 6 Osóc, slc vóv aliva coU alvoc Dd6Bo, sóUtrroe fj ba68os c7. Baas(ac cou. 9. 'Hydrcae Buatogóvny xal dplonauc dvoulav: Bi& xoUxo Éjpta£v ct, 6. Osóc, 6 Osóq cou ZAatov dyaAtictox, tap coUe H£TÓy oUG GOU. 16. Kat: Eo xac dgydc, xópte, cv vTiv £epueA ticae, xa Épya x&v yetpGx aou elotv ot oüpavoltt. aóTo| dxoÀoUvtat, cu 52 Duapurvete xol mdvrte x lp.dxtov a aus ioovtat, 1$. xal ócsi mepi6ÓAatov. d)A Ee, abcodc, xal dAavácoveur cb 0b 6 aücvb sl, xol vk ftn cou ox iéx)elyouct. 13. IIpàc «tva 83 «Qv dyy£Xov elonxév vove* Katou dx Bebuov pou Ét &v OG coUe Ey poc cou ÜroróDtoy «6v Tc0Ót0v G0U; I4, o5 rvceo elalv Aevcoupyux mveüp.aca. slo Óuaxov(av docct ójueva. Bk coUe u£)ovtac xÀmpovonetv cumpla; B'. L. At coUco Bet mtpioaovépux; rpoaty tiv "fade cot dxoucOrict, uf move mapadpuoputv. 9. El qkp 6 8 dxpyQuov Ane, Aoyoc Evévexo Bé621 xal riga xapá6aat, xal apaxo) PAa6ev Évüuxov proa o9oc(av, EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ EBPAIOYZ. A'. P. 24. Marcus, Aristarchus, Demas, et Lucas, adjutores mei. 25. Gratia Domini nostri Jesu Christi cum spirita vestro. Amen. EPISTOLA PAULI AD HEBILEOS. I. 1. Multifariam multisque modis olim Deus loquens patribus in prophetis, 2. Novissime diebus istis locutus est nobis in Filio, quem constituit heredem universorum, per quem fecit et saecula: 3. Qui quum sit splendor gloriz et figura substanthe ejus, portansque omnia verbo virtutis su:, purgationem peccatorum faciens, sedet ad dexteram majestatis in excelsis: 4. Tanto melior angelis effectus, quanto differentius prae illis nomen hzreditavit. 5. Cui enim dixit aliquando angelorum: Filius meus es tu, ego hodie genui te? Et rursum: Ego ero illi in patrem, et ipse erit mihi in filium? 6. Et quum iterum introducit primogenitam in orbean terre, dicit: EL adorent eum omnes angeli Dei. 7. Et ad angelos quidem dicit: Qui facit angelos suos spiritus, et ministros suos flammam ignis. 8. Ad Filium autem: Thronus tuus, Deus, in s:culum saeculi; virga cequitatis, virga regni tni. 9. Dilexisti justitiam, et odisti iniquitatem: propterea unxit te Deus, Deus tuus, oleo exsultationis prse participibus tuis. f0. Et: Tu in principio, Domine, terram fundasti; et opera manuum tuarum sunt coli. 11. Ipsi peribunt: tu. autem permanebis; et omnes ut vestimentum veterascent, 12. Et velut amictum mutabis eos, et mutabuntur: tu autem idem ipse es, et anni tui non deficient. 13. Ad quem autem angelorum dixit aliquando: Sede a dextris meis, quoadusque ponanr inimicos tuos scabellum pedum tuorum? 14. Nonne omnes sunt administratorii spiritus, in minis. terium missi propter eos qui heereditatem capient salutis? IT. 1. Propterea abundantius oportet observare nos ea quse audivimus, ne forte pereffluamus. 2. Si enim qui per angelos dictus est sermo, factus est firmus, et omnis praevaricatio et inobedienlia accepit justam mercedis retributionem,

EPISTOLA PAULI AD HEBR/EOS. III. &. TUX fitis Oxoeutópt0n couxasTne dpeAáoavtee cwrcnolac; fjme &py3v AaGoUca Aalstatat Oi coU xvp(ou 6xb vov dxoucavtoy sl; fidc Z6e6at0r, 4. Guv&TtARQTUpoUvtoG TOU 0toU enyutlot xal 1épa€ty xal routÀat; Ouvdisegty xal mveUp.a Too dytou iuepiciioie xarà cv aótoU 0£Anotv. 5. O0 yàp diy£Xoi ónéxatev 6 Otóc cv olxoupévuv vÀv u£Aoucav, repli 3i; AaAoUptv. e. Aup.aprcipato B£ ToU cic AEyov: T( doct dvOpovo 6v. papvrjoxr, aüroU; 3| vios dvüpu ou &x1 Ervoxéntm abcóv; 7. datae aózbv BpayU ct map! &yy£Xou,, 502m xal vu, dc1todvogag aótóv, xal xaríoctnca, aurov in| cà £oya vv y ttpov aov. 8. Ildvxa 6xéta£aq Gtoxátu tiv to9Qv adco. iv «i Y&p Urordlai aürip và mdvra o08lv dgzixrv abtip dvumóraxtov vUy Bà oümw ÓpOsv aut và Tüvta ümotttayu£va. 9. Tov à Bpay o vv rap! dr y£Xouo dM avtopíévov BXMzoutv 'InsoUv Oià «0 maÜnua vo Üavdrou Dol xal vui, dattpavoypévoy, ru qdpiti Oro ónlp xavtiX qeoontat Oavarov. 10. "Enpentv à aótà, Ó( Óv và ndvra xal 8C oU Tà Tdvtq, Tco)Aobc viouc clc Got av dyayóvsa cov dpym9v vic cotnpíac aócov Oix ratae ceca, H. "O xe ykp. &yutv. xal ol. &qtatópevot dE ivoo xávtec* 9c f|v alz(av oíx émawrg ovexat dBeA obo abtou xaJ&iv, A£uv* 12. 'ATuyy6AG 10 Óvop.á cou tot ditAgoi iov, dv p£ow Do vatac óuviiao ct. 13. Kal nav: "Ey Écoyacvriroiboxc à adtó. xal TdÀw: "IS09 v6 xal v& maióía. & uot Éooxsv 6 0e. 14. "Ext oóv. và maió(a. xixotvüvnxsv gapxóg xai alj.a vo, xal aítóc apamArcte pategytv TY a0tOv, (va &i& «oU Oavdrou xatapp/ar tbv xó xpdtoc Éyovza toU Üxvdrou, rout! laxtv xov Ouá6oAov, I5. xal dxa)Àd;r toótouc Ógot q06e Üxvdrou Óià vavtüc 100 Cv Évoyot Joav SouAs(ac. 16. OÀ yàp Ovxou dy[£)uov éxap6avevos, d)2À exéouato, A6pau. ix ódverat. 17. "O0sv doeiVev xaxà mdvta xotc doApois 6p0u)07 vat, (va. Purpuov. yévncat xal mioz0o dpyupebc c vobe tov Orov, si, «0 ÜAdoxecÜai vic ápaptriac ToU ÀAaoU. is. 'Ev Ó 5p Térovütv adroq meipaatel,, Süvava: xal toi Ttpalonévow, Bonü7cat. r*. I. "Ofsv, &óe)qol G1, xXjasoc éroupaviou uécoXo, xatvavoácatt tóv dmócioÀov xal doyupía T7 6p.oAor(ac fiiuv "Insoov, $3. Tcrby Óvta. t6) mov/cavtt. abcov, (x xa Moie7« dv Bo «9 obup aixo0. 3. IDa(ovoe; yàp. Sotve 0010 rapk Mo)c7v jiuw847 3. Quomodo nos effugiemus si tantam neglexerimus salutem? quee quum initium accepisset enarrari per Dominum ab eis qui audierunt, in nos confirmata est, 4. Contestante Deo signis et portentis, et variis virtuti» bus, et Spiritus sancti distributionibus secundum suam voluntatem. 5. Non enim angelis subjecit Deus orbem terrze futurum, de quo loquimur. 6. Testatus est autem in quodam loco quis, dicens: Quid est bomo quod memor es ejus, aut filius hominis quoniam visitas eum? 7. Minuisti eum paulo minus ab angelis, gloria et honore coronasti eum; et constituisti eum super opera manuum tuarum. 8. Omnia subjecisti sub pedibus ejus. In eo enim quod omnia ei subjecit, nihil dimisit non subjectum ei. Nunc autem necdum videmus omnia subjecta ei. 9. Eum autem qui modico quam angeli minoratus est, videmus Jesum propter passionem mortis, gloria et honore coronatum: ut gratia Dei pro omnibus gustaret mortem. 10. Decebat enim eum, propter quem omnia, et per quem omnia, qui multos filios in gloriam adduxerat, auctorem salutis eorum per passionem consummare. 11. Qui enim sanctificat, et qui sanctificantur, ex uno omnes. Propter quam causam non confunditur fratres eos vocare, dicens: 12. Nuntiabo nomen tuum fratribus meis: in medio ecclesia laudabo te. 13. Et iterum: Ego ero fidens in eum. Et iterum: Ecce ego, et pueri mei quos dedit mihi Deus. 14. Quia ergo pueri communicaverunt carni et sanguini, et ipse similiter participavit eisdem: ut per mortem destrueret eum qui habebat mortis imperium, id est, diabolum; 15. Et liberaret eos qui timore mortis per Lotam vitam obnoxii erant servituti. 16. Nusquam enim angelos apprehendit, sed semen Abrahze apprehendit. 17. Unde debuit per omnia fratribus similari, ut. misericors fieret et fidelis pontifex ad Deum, ut repropitiaret delicta populi. 18. In eo enim in quo passus est ipse et tentatus, polens est et eis qui tentantur auxiliari. III. 1. Unde, fratres sancti, vocationis celestis participes, considerate apostolum et pontificem confessionis noetro Jesum 2. Qui fidelis est ei qui fecit illum, sicut et Moyses In omni domo ejus. 3. Amplioris enim glorise iste pre Moyse dignus esl ha

348 tat, xa0' $cov mÀc(ova tuv Éyet 00 olxou 6 xataaxtudaaq aitov. 4. IIzq q&p ofxo; xacacxteudQecat xb vivo, 6 0À Távta xatuoxtudoaG toc. 5. Kai Moo piv mit, dv Ono «6 olx ao coD x; Ospdmtwov elc apróptov tiov Aa)nfzsouévo, 6. Xptoxóc 0€ Óx uix iml «ov olxov aütoU, Óc o(xóq dcpcev futs, Pv c)». mabmalay xal 10 xavynua TTC £X m(Boc £z pt t£Xouc Bc6alav xavaoy cuev. 7. Aió, xaOG Aéyet T mtveUpua T6 &yiov* Efucpov, dày vf quvi« a0r0U dxouomtE, 8. p oxAnpóvntt co xapB(axc Ojd)v óo, dy t maparuxpacu xavà T3v ufpuv ToU mttpacpoU v cj ép pup, 9. ob éms(pacdv [i ol mattpec Üpiov, üDox(puaadv p xat eldov «à Zoya. iov 10. tecgapdxovix Évr. Ou) mQosexÜuso 1j ytved var xal £trxov: "Ast mXavüvrat 27, xapóla* abcol ài o0x Éyvtocav 1X 68oóc uou, 11. óx dijxoca. év xT, ÓpyT; ioo * El elot)euaovcas elc TÀv xav&mavucíiv ixou. r2. BAémere, áBeAgol, uXjmore. Éfavac Ey. ctc Ov xapB(a movnpi dmiwiiac Év c dmoctzvat dmó ÜroU COvc06, 13. 'AÀJA& mapaxaAeice Éautou, xa8' Éxactryv fu£pav, dypic ob «b axquepov xaXeirat, va 13, axXmpuvÜT, ti, 8. Guy dmácr ce Rpaprlae* I4. pécoyot yXp toU. Xpurcou veyovapiev, éavmep 17v dgyv 5c Óümoctdctux« atoU uÉypt vÉAouc Bt6alav XaTdcyoAEV, 15. dy ci) AÉqtoOnu- XXutpov, dv cT, gov abtoU dxoUc"tt, U3| exXvpóvrte tà xap8tac Opinv óx dv «0 mapa Tuxpac pu. 10. Til; 4&p dxoócavteg mapemixpavav, GÀ" o0 rave ol dEeA0Oveec 2E Alyórvou OG Moücéox; 9. Tícw 8 mpocoy0itv 1e00apaxovra. Éc; oy toi; áp. aoc;gaaty; v v& x&a Énsaav £v «Tj ipii; 18. Tictv 8à poctv y, eloeeuoea0a: elo tv xat&ravuctv aUtoU El uj toto dreióoaot; i9. xal BXérouev 8v oüx. Jouvriüroav clasX0riv Ov &ricciav. A'. t. Qo6vGutev oov, uxore xavaAeuxouévrc Pnay£a elosX0cty elc cv xatánavucw abroU OoxT vc d pw Uc teprx£vas.?. Kat ydp Zcuev eov vyeAapévot xaüarto xdxtivot: d' oàx Gg£Anaev 6 Aóyoc v7j« dxozc £xelvouc, t3 avyx£xopattévoc 1T, latet tot, áxoucfietatv. 3. Eictpyóus0a yàp el, tjv xav&xaucty ol rioteUcavtec, xaÜo elorxev * "Qc opoca. ev tfj ópyT, iov: El elas)eócovrat elc Xv xavaravatv uou, xaítot tüv lÉoyovw dx xaxaboXTe xóouou vevnüÉvtov. EDIIZTOAH IIAYAOY IIPOX EBPAIOYZ. 4'. bitus, quanto ampliorem honorem liabet domus qui fabricavit illam. 4. Omnis namque domus fabricatur ab aliquo: qui antem omnia creavit, Deus est. 5. Et Moyses quidem fidelis eral in tola domo ejus tanquam famulus, in testimonium eorum qua dicenda erant: 6. Christos vero tanquam filius in domo sua: qua domus sumus nos, si fiduciam et gloriam spei usque ad finem firmam retineamus. 7. Quapropter sicut dicit Spiritus sanctus: Hodie si vocem ejus audieritis, 8. Nolite obdurare corda vestra, sicul in exacerbatione secundum diem tentationis in deserto, 9. Ubi tentaverunt me patres vestri: probaverunt, et viderunt opera mea 10. Quadraginta annis: propter quod infensus fui generationi huic, et dixi: Semper errant corde. Ipsi autem non cognoverunt vias meas, f1. Sicut juravi in ira mea: Si introibunt in requiem me3m. 12. Videte, fratres, ne forte sit in aliquo vestrum cor malum incredulitatis discedendi a Deo vivo; 13. Sed adhortamini vosmet ipsos persingulos dies, donec hodie cognominatur, ut non obduretur quis ex vobis fallacia peccati. 14. Participes enim Chrisli effecti sumus, 8i tamen initium eubstantis ejus usque ad finem firmum retineamus, 15. Dum dicitur: Hodie si vocem ejus audieritis, nolite obdurare corda vestra, quemadmodum in illa exacerbatione. 16. Quidam enim audientes exacerbaverunt: sed non universi qui profecti sunt ex /Egypto per Moysen. 17. Quibus autem infensus est quadraginta annis? nonne illis qui peccaverunt, quorum cadavera prostrata sunt in deserto? 18. Quibus autem juravit non introire in requiem ipsius, nisi illis qui increduli fuerunt? 19. Et videmus quia non potuerunt introire propter incredulitatem. IV. 1. Timeamus ergo ne forte relicta pollicitatione introeuudi in requiem ejus, existimetur aliquis ex vobis deesse. 2. Etenim et nobis nuntiatum est, quemadmodum et illis: sed non profuit illis &ermo auditus, non admistus fidei ex iis quae audierunt. 3. Ingrediemur enim in requiem, qui credidimus; quemadmodum dixit: Sicut juravi in ira mea: Si introibunt in requiem meam; et quidem operibus ab institutione muudi perfectis.

EPISTOLA PAULI 4. Efpnxev q&p mov Tepl «7, £G2Óum obvog Kal xarémaucev Ó Ücóc vj fju£pa Tj £Ó00uv dmó mdvtow tiv Épyov avtoU. 5. Kal dy roux may? Et etatAeócovtat. ei, àv &ataravuciv uou. 6. "Ems ov dxoAeirezat two elocAUetv el, aüvAv xal ol xpotepov euaryeAtaüEvcec oüx eto A0ov OU drsíOctav: 7. xdÀty ctvk 6otlet fj£oav, avjpsepov, v Aavtà. M(tv pe7& vogoUtov 7póvov, xaÜnc mootíorxai Xxuspov, kv VT quy, aütoU dxoócontt, p) axivpovwtt tq xa p8taq VITIA 8, Ei y&p aótrouc "Incooq xazémauctv, oóx àv rol dX ne det pet caUza,u£pac. 9. "Apa axoAs(rexat aa 66aztopcoo 10) Aat) xoU ÜsoU. 10... 'O vp elocX0ov elc vv xazdzauctv aocoU xai &ürüg xatémauGeEv dm vv Éovow abütoU OTt dmO x&v itv 6 Osoc. Li, Exoubdawges oov tlocüsiv elc Exeivryy xv xavdxauctv, lv 4:3) év c9) a0: cw, UroDetyuatt néom 77; dreistac. I2. QOv Y&p 6Xooz «oU 0coU xal évepde xai TopLt)"tpe, Ümip mücav udyatpav Otgto|.ov xal Ouxvouusvo, dypt usptopioU duyTie xal XvEU.G TO, doUiDv TE xai [su£ÀO»v, xat xpvtixoc évÜuporiaeov xat évvoiov xagóiaq* 13. xal oüx Éevtv ct; xriot; dgavic évoortov. aoxon, vdv:a Üà vouvk xal vevpaon)uguéva. xot, 0a qois aUtoU, tpoc 0v fjutv Ó Xóvoc. 14. "Eyovzes o0v dpyiepéa uévav, SuXnAu0óxa coUe obópavoUc, 'IvgoUv cov viov vo0 0coU, xpatüpuv t7 6o) oviac. I5. OO ykp Zyoyuev dpgupía ju, Guvdp.evov cuu ma.0ncar vai, doÜevelaw; fiov, mertipajsévov à xax rdvyta xa ójotóti ta xls áp aptas. 16. IIposepycogse0a. oov pex. madónalac vo 0povo VT, y&pttoc, lva Ad6cpsv ÉAeoc xat 4 dptv eÜpmuv elo zUxatpov. Borüsuxv E. r. IT&c y&p ápyupeoc d£ dv0poymov Aap6avonevos órip dvÜpormoy xa (evavat và mpoc xov Ocóv, iva mpocqp 96pa xai Üuc(ac ónip &puapzuv, 2. pEtptoraÜsty Óuvdyevog xol, dyvoougty xal TÀavay4évotc * Ere xal aoc mepixevcat doÜEveuav, 3. xal Qià caca óye(Aet xaÜdx, mept toU AaoU oUttc xal repl éauroU mpoagépstv óràp &uapriv. 4. Kat 09g, Éaut(O tt, Aag 6dvex vv cuv, 3).X 6 xaAoUutvoc 0o coU ÜcoU, xaÜucTep xat 'Aapov. 5. Obto« xaló Xptatxóc ooj. fauxóv iGobactv vevnOv,vat dpyuep£a, AX 6 Aaa mpbc aüxov* Yióc uou £l c9, éyà avjuepov veyévvmxd os. 6€. Ka0óx xal év &répoo Xe: Zo Et (epebo elc vov alijva xacxk cv xat MeXy voeéx. AD HEBR.EOS. V. 349 4. Dixit enim in quodam loco de die septima sic: Et requievit Deus die septima ab omnibus operibus suis. 5. Etin isto rursum: Si introibunt in requiem meam. 6. Quoniam ergo superest introire quosdam in illam, et ii quibus prioribus annuntiatum est, non introierunt propter incredulitatem; 7. Iterum terminat diem quemdam, Hodie, in David dicendo, post tantum temporis, sicut supra dictum est: Hodie si vocem ejus audieritis, nolite obdurare corda vestra. 8. Nam si eis Jesusrequiem praslitissct, nunquam de alia loqueretur, posthac, die. 9. Itaque relinquitur sabbatismus populo Dei. 10. Qui enim ingressus est in requiem ejus, etiam ipse requievit ab operibus suis, sicut a suis Deus. 11. Festinemus ergo ingredi in illam requiem; ut ne in idipsum quis incidat incredulitatis exemplum. 12. Vivus est enim sermo Dei, et efficax, et penetrabibilior omni gladio ancipiti; et pertingens usque ad divisionem anima ac spiritus, compagum quoque ac medullarum, el discretor cogitationum et intentionum cordis. 13. Et non est ulla creatura invisibilis in conspectu ejus: omnia autem nuda el aperta sunt oculis ejus ad quem nobis sermo. 14. Habentes ergo pontificem magnum qui penetravit caelos, Jesum filium Dei, teneamus confessionem. 15. Non enim habemus pontificem qui non possit compati infirmitatibus nostris: tentatum autem per omnia pro similitudine absque peccato. 16. Adeamus ergo cum fiducia ad thronum gratie; ut misericordiam consequamur, et gratiam inveniamus in auxilio opportuno. V. 1. Omnis namque pontifex ex hominibus assumptus, pro hominibus constituitur in iis quz sunt ad Deum, ut offerat dona et sacrificia pro peccatis; 2. Qui condolere possit iis qui ignorant et errant: quoniam et ipse circumdatus est infirmitate. 3. Et propterea debet, quemadmodum pro populo, ita etiam et pro semet ipso offerre pro peccatis. 4. Nec quisquam sumit sibi bonorem, sed qui vocatur a Deo, tanquam Aaron. 5. Sic e£ Christus non semet ipsum clarificavit ut pontifex fieret: sed qui locutus est ad eum: Filius meus es tu, ego liodie gehui te. 6. Quemadmodum et in alio loco dicit: Tu cs sacerdos ín eternum, secundum ordinem Melcliisedech.

850 7. *Oc iv voi; fydoate $7, capxio aíroo, Defjoeie t£ xal bxernolac mpóx tóv Suvdptvov. cute. abtov. ix Gxvdtou uerk xpauyT, loyupüc xal Oaxouumv mpoctvíyxa« elcaxouc 0st; drxó «T; eoAa6e(ac, 8. Kaírep àv vl, Zga0cv do Qv Éxafey tv. Üra"S 9. xal reÀeuoüsl; évévero mümw toi; ÓrtaxoUouctv aocip alti; aeenplac aluvou, 10. TpogaYoptuüri, bro toU Oso doytpruc xarà T)» *dbw. Mey atoíx. r1. Igi ob moAoc fiaiv 6 Aóyoc xol Suctpttfjvtutox Aéqtw, Ere voX0pot yeyovats vaio dxoai. 12. Kal q&àp àgsÜlovrts £vat OibdaxaAot Duk cov Xgovov, TdÀiw yps(av Éjsve coo. Gibaaxstv. Ope, xiva tk crotyela v7, doy Tic 16v Aoylov xoU OtoU, xal veyovats qptlav Éjovtto aaxtoe, o0 G1tpt8« vp097c. 13. lI&o yàp 6 uscégev. qdXaxtoc drttpos Aóyoo ÓtXGt0OUvT£, VijmtOG Yo Egvty * I4. veAe(tv BÉ dovtv. d$ atte xpo, cv Dk càv Kw «& aletvjoix vevopvaopéva Egovvov. mox, ÓuiXptGtv XaÀoU T£ xal xaxov. G'. I. Aib. dofvcec «ov tic dgyTic 100 XptavoU Aórov, dr yv cuoco gepopusta, i3, rdÀtv Orlcov xavaa) dpsvot pexavolac ámb vexpiv Épyov, xal miattc Érl Oeóv, 3. Bamuspuy Pila c, ériüÉotuc ct y ttpiov, dvaGvdgtUX v& vexpiv, xal xoluaroe alwvíov. 3. Kal roUxo Tovfcopev, dávrsp Enttpím 6 Oe. &. "AóUvatov ydp, roc Kal quitoÜ£vcas ytevcagudvouc t£ 1T, ÓmptB tT, àxoupavíou xal pustóyouc vtvnÜévrac tvtUparoo dxlou &. xal xaÀov vtucaquvouc OtoU Dra Suvdusu 7t uéXX.ovtoc al&vog 6. xai raparsgóveae Tau dvaxatvitiv elg. uecávouxv, dvagtaupoUvtaq íautoig cv ulóv coU ÓÜsoU xal vapaóecrpacitovrac. 7. VO yàp. 54 002 *óv. éx' aotT roJÀdxi épy &ptvov Üsxóv xal v(xvouca Bordvnv s00rvov éxslvot ÓU obe vepyaixat, turvaAa 6d vat küAoy(ac dno ToU OtoUs. 'Exgípouca ó0à dxdvOa« xal vpt6oAouq &50xt[.0q xol xavdpac érróc, $c 19 1£Ao« elc xaüotv. 9. Tlentícys0a 53 xspl ópiov, dyarnvol, x& xptlaaova. xal byduava. awrnplas, tl xal obrux AaXoupev. 10. OÀ yàp dótxoc 6 tóc, éria0íc0nt coU Épyou Opv xai 47, dya ere $c iveBelEaa0e clc. xo Óvop.a aotoU, Otaxov/jcavtec voto &ylot; xal Ótaxovouvcec. it, "Extóupougav 56, Éxaccov ópiiv mv aüvhy vBs(xvucÜat ood) mobs «v TX mpogoplxv tiic D. xtooq dypi xfAouc, t2. Vv: 3) voBpol révnaOa, pps 83 cv Bi mícxtox, xal axooluuiac xXmpovopouvttov. vc éraytAla. EIHZTOAH IIAYAOY IIPOZX EBPAIOYZ. G'. 7. Qui in diebus carnis sus, preces supplicationesque ad eum qui possit illam salvum facere à morte, cum clamore valido et lacrymis offerens, exauditus est pro sua reverenlia. 8. Et quidem quum esset Filius Dei, didicit ex iis quae passus est, obedientiam; 9. Et consummatus, factus est omnibus obtemperantibus sibi, causa salutis eeterne, 10. Appellatus a Deo pontifex juxta ordinem Melchisedech. 11. De quo nobis grandis sermo, et ininterpretabilis ad dicendum: quoniam imbecilles facti estis ad audiendum. 12. Etenim quum deberetis magistri esse propter tempus, rursum indigelis ut vos doceamini quie sint elementa exordii sermonum Dei; et facti estis quibus lacte opus sil, non solido cibo. 13. Omnis enim qui lactis est particeps, expers est sermonis justitie: parvulus enim est. 14. Perfectorum autem est solidus cibus, eorum qui pro consuetudine exercitatos habent sensus ad discretionem boni ac mali. VI. 1. Quapropter intermitteates incbeationis Ohristi sermonem, ad perfectiora feramur, non rursom jecientes fandamentum poenitentia ab operibus mortuis, et fidei ad Deum, 2. Baptismatur doctrins, inspositionis quoque manuun, ac resurrectionis mortuorum, et judicii seterni. 3. Et hoc faciemus, si quidem permiserit Deus. 4. Impossibile est enim eos qui semel sunt illuminati, gustaverunt etiam donum coeleste, el participes facti sunt Spirilus sancti, 5. Gustaverunt nihilominus bonum Del verbum, virtetesque szculi venturi, 6. Et prolapsi sont; rursus renovari ad penitentiam, rursum crucifigentes sibimet ipsis Filium Dei, et ostentoi habentes. 7. Terra enim sepe venientem super se bibens imbrem, et generans herbam opportunam illis 5 quibus colitur, accipit benedictionem a Deo: 8. Proferens autem spinas ac tribulos, reproba est et malediclo proxima; cujus consummatio in combastiobem. 9. Confidimus autem de vobis, dilectissimi, meliora, et viciniora saluti, tametsi ita loquimur. 10. Non enim injustus Deus, ut obliviscatur operis vestri et dilectionis quam ostendistis in nomine ipsius, qui mi nistrastis sanctis, et ministratis. 11. Cupimus autem unumquemque vestrum eamdem ostentare sollicitudinem ad expletionem spei usque in finem; 12. Ut non segnes efficiamini, verum imitatores eorum qui fide et palientia haereditabunt promissiones.

EPISTOLA PAULI AD HEBR/EOS. VII. 13, Tà q&p 'A6paàp. ixavte dpaevos 6 Orc, enel xa o0btvc DM p.sCovoc óuósat, ópocsv xa0' Éauco ". Aéro: El phy e0Xovüv eóAoqaw as xal xÀnODvtuv TÀnDuvG) ae' 15. xal oUrox paxpobupyjoac Émétuytv TT, Exayyea. 16. "Avüp rot Y&p xovàk ToU uatlovoc Ópvuougty, xai Tov x0toig dvtiÀoyiae mépaq el; fit6aiwaty 5 "— 17. év t mepuogóorepov BouAoutvoc 6 Otüq éribsetEat TOi, XÀxpovopot t7 ÉmaYyeAixe T0 djierdÜrcov «T. BouAz. aócoU dusotttuaev Óoxo ns. (va uk O00. monquTov dyetaüécov, dv olo dóUvatov dtocac Da: Üróv, layup&v mapaxÀnotw Éyepev. oí xavaguyóvie, xpatoat T7, Tpoxetu£vri d nt19. $v Gc dyxupav Éyopv ST, yu d09227j tt xal Be6atiav xal elcepyopévnv elc vo £cvxtepov ToU. xaraT£1dg0paToC, 90. Órou mpóbpouoe Orio fuv sloTOrv "IraoUx, xxtà cv val Melyioeósx doyugsüc vevóptvoo tq xbv altova. Z. 1. Olxoc v&p 6 MeXyiotBéx, BaoDeoc Eon, tepeUc toU Oro) coU Gpisrou, 6 cuvavrísac "A6paày. óxoctpégovtt dxO t7 xomZc tov Baciéwov xal e)Ào/,ca« aocdv, $3. 6 xal óexdvnv dub mávtoy ly£pusev 'A6padp., Ttpirtov uev Épumveuopuevoc Baau.ebe Buxatosuvre fxevca 8 xal BacU.ebc ZaXu., 8 dax Bac ete slprivnc, 3. dxdátup, dpi, dytveaAó toc, pote dpydv Suspów ut Quz, vfAo Éjov, doououopévoc Bà 76 vii) voU 0coU, pifver fepeUc elo v0. Otnvexéc. &. Oiuprics Bé, mwMxo, obroQ & xal Otxdrny "A6paày. ÉGoxev ix viv dxpoliwitov 6 maxpiipzn«. b. Kal ol uiv dx cov vi&v Atut cy fepae(av AagOdvovxec ZvxoXhv Éyouaw. &xobexatoUv «ov aov xatà 0v vopiov, toUt Üoviv toU; dOt)goUc aürOv, xalmtp &Ee) nA vOOxac ix cic 6apuoc 'A6paap: e. 663 po). veveaoyoíuevoc d abro Dtbexdvuxtv "A6padp., xal zóv. Égovra cq énxovrfeMaq eA oTqvxev. 7. Xoplo 93 áo dvtüioylac vo Üatrov ómó ToU xps(txovoc £üAovEUcac. 8. Koi óc. uiv Jexdrag dmobvijaxovteo dvOpurrrot Aap6dvouaty, exei 8$ uaprupoduevos Ovi C. 9. Kal x Éroc elxeiv, 5v 'A6pakp. xal Aet 6 Bexávac Aau6dvov SeÜexdcwrat 10. Éci q&p dv 55; óegUt coU maxpoc Jv, Óce auvijv778sy auvb MeXytctóéx. i. El piv oov t&)a(oat; 5k cT Aeviruxz lepoeovns Jv, 6 Aabo qp £m' aüczi, vtvouoDÉcnrat, vic 351 13. Abrahze namque promittens Deus, quoniam neminem habuit, per quem juraret, majorem, juravit per semel ipsum, 14. Dicens: Nisi benedicens benedicam te, et multiplicans multiplicabo te. 15. Et sic longanimiter ferens, adeptus est repromissionem. 16. Homines enim per majorem sui jurant; et omnis controversi: eorum finis, ad confirmationem, esl juramentum. 17. In quo abundantius volens Deus ostendere pollicitationis haeredibus immobilitatem consilii sui, interposuit jusjurandum; 18. Ut per duas res immobiles, quibus impossibile est mentiri Deum, fortissimum solatium habeamus, qui confugimüs ad tenendam propositam spem, 19. Quam sícut anchoram habemus anime tutam ac (irmam, et incedentem usque ad interiora velaminis, 20. Ubi przecursor pro nobis introivit Jesus, secundum ordinem Melchisedech pontifex factus in eeternum. VII. t. Hic enim Melchisedech, rex Salem, sacerdos Dei summi, qui obviavit Abrehe» regresso a czede regum, et benedixit ei, 2. Cui et decimas omnium divisit Abraham: primum quidem qui interpretatur rex justitize, deipde autem et rex Salem, quod est, rex pacis, 3. Sine patre, sine matre, sine genealogia, neque initium dierum neque finem vitze habens, assimilatus autem Filio Dei, manet sacerdos in perpetuum. 4. Inluemini autem quantus sit hic, cui et decimas dedit de prrecipuis Abraham patriarcha. 5. El quidem de filiis Levi sacerdotium accipientes, mandatum habent dectmas sumere a populo seeundum legem, id est, a fratribus suis, quanquam et ipsi exierint de lumbis Abrahz. 6. Cujus autem generatio non annumeratur in eis, decimas sumpsit ab Abraham, et bunc qui habebat repromissiones benedixit. 7. Sine ulla autem contradictione, quod minus est, a meliore benedicitur. 8. Et hic quidem decimas morientes homines accipiunt: ibi autem conteslatur quia vivit. 9. Et(ut ita dictumsit) per Abraham et Levi', qui decimas accepit decimatus est: 10. Adhuc enim in lumbis petris erat, quando obviavit ei Melchisedech. 11. Si ergo consummatio per sacerdotium leviticum erat ( populus enim sub ipso legem accepit), quid adhuc necee

852 EIIZTOAH HAYAOY Éct x pea xavk vv vit MeXy vasoix Éxvepov dv(otao0n: ieoéa xal o0 xatà vv vti "'Aapoy Aévea0at; 012. puxatiOsuévrc vào Tz iepemcouvemc O5 dvdyxoe xxl vóuou p.evd0eat v(verau. 13. "Eg! Óv qXo Mero rata, quAT érépac pec£a zxtv, dy tc oU0st mpogíoytv «Q Ouataozrplor 14. npó8nAov yàp óvi é£. "Iouóa dvaxévaAxev 6 xoptos Tpdv, ele fjv quXAY mspl itpéov o08iv Moo? £AaAmgEv. 15. Kai meptoaórepov Ext xavaónAov £actv, el xaxá tv $uotócqt:a MeAgvotBix. dv(ovavat iepeuc Érepoc, I6. Oc o) xav vojsov évtoMTz Ga pxivne véyovev, dX xac Bovagatv Cor dxavaAucou. 9. Maprupeitat q4p* 0xt aU et Íepeuc elc vov atoiva xavX vv cat MeXytaciex., 18. A0frnci, uiv viverat mpoayougre ivtolTk uà «b abx7« dofievi xal dvugcMe 19. oó!év vp ixeAetootv 6 vópoc Pntwsa wp) 5i XpstttOvoQ Jn(5oc, 9€ $c évylSopev xà Oeo. 90. Kai xa 8cov o0 jtplc 6pxeuoclac, — ot uiv Xo y«pl« $pxeioctac clotv fspetc Yeyovotsc, 31. 6 Ó& quc. Ópxmsuoclac ik vo Aéyovrog Tpoq abtóv: "Áluocev xüptoc, xal o9 uevaqueAvüv,oEvat, GU et Íepeuc sl; vv ali va: — 23. xarà tocoUto xps(rrovog Ota" Yfyovev Éy99€ "Inao. $3. Kal ol pv mÀs(ové; elow eovóttc (eps; Óià tó Üavato xmAutaÜ0at rapapévstv: 34. 6 53 Bux «0 u£vew alxov el; xov alojva. dxapaCaxov Éyex cv fepootvuv: 25. 80sv xal cot;etv. elg. t0 TavceAi Oovacat rou mpocepyopévouc Ot abvoU «Q Ot, mdvrore Qv elc c0 Évzuyy ave Ónip aüvüv. 26. TotUro; vào fpiv Émpemcv &pyuptus, Óctoc, dxaxoc dulavroc, xeyepuapévoc áo sv ájaproMov, xat (ynAótspoc t&v obpavüv £vOU.EvOG, 37. 6c oüx Éy&x xa0' fjé£pav dvarxvv, Donp ol àpyiQtic, mpórtpov Ómip TG ibtowv ápaptuov Üuctae dvapépsww, Émtvva Ómip TOv TOU AaoU: roUto váàp £rolnaev Pod rat Énuróv vevéyxac. 238. 'O vópoc ykp dv0permou, xaÜ(cvnaw dpyupti Éjovrac ác0éveav, 6. Aóyoc 3E cT; bpxouoclac 1T g&tk cüv vojiov vlov slc vóv al&)va cecEAeuouévov. H'. 1. KegaAatov 8& iml coig Jryouévow, cotoUcov Éyoutv. ápytspéía, Óc Exatiaey àv Bei. coU Üpóvou «7 peyaAcc ovn £v otc oópa vois, 2. t6)v &Ylov Aetvoupyoc xal «7c axnv7;c 17; dÀnfiV7, fjv Érmtev 6 xóptoc xal oüx dvÜporroc. 3. IIdc 4&o dpj ipee elq 0 mpoaoépetv 6p «& xal Quc(ae xaÜtavavat, 80cv dvaxatov Éygiw ct xal xoUrov mpoctvéyx. IIPOX EBPAIOYS. n. sarium fuit secundum ordinem Melchisedech alium surgere sacerdotem, et non secundum ordinem Aaron dici? 12. Translato enim sacerdotio, necesse est ul et legis translatio fiat. 13. In quo enim hec dicuntur, de alia tribu est, de qua nullus altari praesto fuit: 14. Manifestum est enim qnod ex Juda ortus sit Dominus noster, in qua tribu nihil de sacerdotibus Moyses locutus est. 15. Et amplius adhuc manifestum est: si secundum similitudinem Melchisedech exurgat alius sacerdos, 16. Qui non secundum legem mandati carnalis factus est, &ed secundum virtutem vitze insolubilis. 17. ConLestatar enim: Quoniam tu es sacerdos in selernum, secundum ordinem Melchisedech. 18. Reprobatio quidem fit praecedentis mandati, propter infirmitatem ejus et inutilitatem: 19. Nihil enim ad perfectum adduxit lex: introductio vero melioris spei, per quam proximamus ad Deum. 20. Et quantum est norf siue jurejurando, (alii quideto sine jurejurando sacerdotes facti sunt: 21. Hic autem cum jurejurando per eum quí dixit ad illum: Juravit Dominus, et non penitebit eum: tu es sacerdos in seternum; ) 22. In tantum melioris testamenti sponsor factus est JeSus. 23. Et alii quidem plures facti sunt sacerdotes, idcirco quod morte prohiberentur permanere: 24. Hic autem eo quod maneat in eternum, sempiternum habet sacerdotium. 25. Unde et salvare in perpetuum potesl accedentes per seniet ipsum ad Deum, semper vivens ad interpellandum pro nobis. 26. Talis enim decebat ut nobis esset pontifex, sanctus, innocens, impollutus, segregatus à peccatoribus, et excelsior coelis factus, 27. Qui non habet necessitatem quotidie, quemadmodum sacerdotes, prius pro suis delictis hostias offerre, deinde pro populi: hoc enim fecit semel, se ipsum offerendo. 28. Lex enim homines constituil sacerdotes infirmitatem habentes: sermo autem jurisjurandi, qui post legem ost, Filium in aeternum perfectum. VIII. 1. Capitulum autem super ea qua dicuntur: Talem ba. bemus pontificem, qui consedil in dextera sedis magnitudinis in coelis, 2. Sanctorum minister, et,tabernaculi veri, quod fixit Dominus, et non homo. 3. Omnis enim pontifex ad offerendum munera et hostias constituilur; unde necesse est et hunc habere aliquid quod offerat:

EPISTOLA PAULI AD HEBBRJEOS. IX. &,. El plv. 00v Jv ixl 7, 002" àv jv tpeóc, Ovctov viv mpocspóvvuv xav& vójov tX Gopz, &. otcivec Ümodsiypat xal axi. Aatpeüougw cv éxoupaviev, xa0cx xspynuáturat Moüszi uv ürveeAciy c) axnvi,v- "Opa 4o, qrclv, ovato vívra xaTk xov cUroy 10v Otty Oven. cox iv x9) Ópev e. vüy 5i Otagopurrépac vévuytv Aevcoupylac, Sao xal xpe(ctové, davtv Dix ixme puealene, reu énl xpsizcogty éxavypeAXlaic vevop.oliéerzat. 7. El qàp 5$ moon xsv Jv. dpspmroc, oUx àv Beuxépac &Cncttvo TOT. 8. Meugópevoc Y&p adtouc Aévev. "I900, $ppat £o4ovtut, Ayr: xÓptoc, xal guvteAÉGu dri vbv olxov Iopac. xo £x xv olxov 'Ioófa. Surf xv xawiv, 9. oó xat cv Ota xv fjv éro(nca voi; matpdotw aürQv dv fis£oa iria bonévou jou vfi, yttpoc aütOv, ibavayriwv aütoU ix v7 Al[Umrou, Órt abrol oUx évéuevvay. dy XT, Dax pov, xdyo dfmoa abxüv, Àévet xóptoc. 10. "Oct abcr, 4 Bux6xv, fjv Bi«6oopat x. olxo "Idpa* tet&k «à finf£pae éxelvac, Aéex xópuc, ài Dole vópsouc j.ou elc tv Óuivotav aütüv, xal énl xapblaq &oT6w Émtypdd|«o aüroUc, xal Écouat abroic el; Otov xai aUcol Écovral iot elc Axóv. H. Kai oó u3, BiódEeomw Éxacvoc vov. XÀnaloy aí90 xal Éxaacoc 1üv dBeAgóv auroU, Aévov: L'vi0t cov xóptov: Gri. mdvres slosjcouc(v ps dx. puxpoU Ex, ua q4Àou aci, 12. 6t soc Écouat «atc dótxlat aóriv, xal vv ápuapcuy arv o0 u3) uno Ec. 13. "Ev cà Aéqew xatvhv xenaAaluxzv c)v mporcov«6 ÓÀ maaiospuevov xai vnpdaxov &vyüc doaviauuon. e'. I. Etjsv uv xal 5$ xporr, 8ixatojata Aatpstac vó t€ Éqtov xocp.ixóv. 3. Exo) yào xartaxtudoOw fj noon, dv $$ «c Aug vla. xal $ «pret xal $ x9900cow «v dovwv, Jtt Aéyexat oia. 3. Mex& 5à «b Osütepov xaxanétacya ax) f) Aeyopévn &yta. &vlov, 4. yQucoUv fyouca Üupiav/otov xal vv xiÓtxiy V7 Ota jx ac mepuexaAuuqévny mávroüsv youalu, dv $ avíq.voc puo; Éyouca xb jdvva. xol $ ba68o, 'Aapav f, BAaorjoaca xol ul rAdxtc c7, Ota0Yoxmc 5. órepdvu Ob avri, XepouClu. 6óznc xavaoaxidtovca *ó Üxorfptov, vepl àv oóx fov vov Mtv xarà ud£poc. 6€. Toorwv 8» obtux; xavtoxtuacuévov cl; uiv. rv mpevpny oxnvAv Óuà mavci« ela(aciw ol (epe; cXo Aavptlac érveeYouves, 7. elc 9 cv Peurépav ÉmxaL «o0 ivixutoU uóvoe 6 dpt upró, o9 y cople alt.aroc 8 mooctépét ómip ÉavroU xat t&v TOU ÀxoU GYvor.d ttov: KOY. TEST. 4. Si ergo esset super terram, nec esset sacerdos: quum essent qui offerrent secundum legem munera, 5. Qui exemplari et umbra deserviunt celestium: eicut responsum est Moysi, quum consummaret tabernaculum: Vide (inquit) omnia facito secundum exemplar quod tibi ostensum est in monte. 6. Nunc autem melius sortitus est ministerium, quanto et melioris testamenti mediator est, quod in melioribus repromissionibus sancitum est. 7. Nam si illud prius culpa vacasset, non utique secundi locus inquireretur. 8. Vituperans enim eos dicit: Ecce dies venient, dicit Dominus: et consummabo super domum Israel et super domum Juda testamentum novum, 9. Non secundum testamentum quod feci patribus eorum, in die qua apprehendi manum eorum ut educerem illos de terra Egypti, quoniam ipsi non permanserunt in testamento meo; et ego neglexi eos, dicit Dominus: 10. Quia hoc est testamentum quod disponam domui Israel post dies illos, dicit Dominus: Dando leges meas in mentem eorum, et in corde eorum superscribam eas; et ero eis in Deum, et ipsi crunt mihi in populum; 11. Et non docebit unusquisque prorimum suum, et unusquisque fratrem suum, dicens: Cognosce Dominum: quoniam omnes scient me a minore uaque ad majorem eorum, 12. Quia propitius ero iniquitatibus eorum, et peccatorum eorum jam non memorabor. 13. Dicendo autem novum, veteravit prius. Quod autem antiquatur et aenescit, prope interitum est, IX. 1. Habuit quidem et prius justificationes culture, et Sanctum szculare. 2. Tabernaculum enim factum est primum, in quo erant candelabra, et mensa, et propositio panum, quz dicitur Sancta. 3. Post. velamentum autem secundum, tabernaculum quod dicitur Sancta sanctorum; 4. Aureum habens thuribulum, et arcam testamenti circumtectam ex omni parte auro, in qua urna aurea labens manna, et virga Aaron quia (íronduerat, et tabule testamenli; 5. Superque eam erantcherubin glorie obumbrantia pro. pitiatorium: de quibus non est modo dicendum per singula. 6. His vero ita compositis, in priori quidem tabernaculo semper introibant sacerdotes, sacrificiorum officia consummantes: 7. In secundo autem semel in anno solus pontifex non sine sanguine, quem offert pro aua et populi ignorantia: 23

354 8. toUto ÜnÀoUvtoq toU TvtUp.a toe TOU &ylou, wm mtpavepüno0nt vÀy Tv Aylov 606v, Éxcx «Tic porre exnvTc Eyouare axactv, 9. fj; rapa60)J, sl, 0v xatpov tov Pvtatrxóxa, xaü' $v 6Opd ct xai Ova(at mposofopovrat p Buvausyat xack guvstorgtv t&ÀEu0gat TÓv ÀatpsUovca,.0vOV (| Bpopuaoty xal nóuaatv I0, xal &taodpot, Bamttouote xal Bixawopaoty capxóc u£gpt xatpou. Otoptooeox, émuxc(puva. 1t. Xpurvoq 98 mapa vevóp.evoc doy tpeuq vüv eJ Óvttv dyaOGv, Qi zc usllovoc xal veAetoréoae oxnyve o0 yttporovítou, t0Ut. Ear o0 zaitr 174 x1lotux, 13. 0956 Ov alpacoc 1pdyovy xal uóog ov, 6i 53 coU l&(ou alavo; tlo7A0ev doamat elc «à &yix, alovíav ÀUtpuGtv ebpa pu voc. i3. El yàp «5 otpa vpd qv xai vx0otv xal emobix Saudeex Bavt(touca tobc x&xotypévouc &vidtec mpoo *3)v 1T capxóc xaÜapóvnta, 14. fÓGtp id2X.oy cO aua ToU XototoU, &c Oi mveopatoc &y(ou Éxuxóv mpoaveyxev diuopov x6) 06, xa0apisi c3v cuvelOneiw fiv dxÀ vexpow Épyov slo co Aavprustv Ori Cavi. 1. Kal ài «0010 xai, 91a6 xv eaten ictv, $rux Üavdrou ytvouévou clc doAóvpoctv vv. Prl «7j apo» Suffix» mapatdictov vÀv (na yeMav ve c xexXnpdvot 15,5 alovlou xXnpovouíac. t6. "Onou q&p Otz0xv», Oavarov dvax, pfpscta: toU OtÜEu.£vou: t7. Ouxixv, yàp Emi vexpoi; Beba(a, enel ufmote loust óce C, 6 OvaüEpurvoc: 18. 0sv o08à 4 xporer 40plo atuacoc éyxexalviacas, 19. AaXnfelanc v&p aan PvroXz xatk tov vdtov 0ró Mwücfux xavi xi ai, Aa6uv xb alga vOv uó€yov xal 1v vod yv («età ÜOavoc xat£plou xoxxivou xalÜíocoymou, aócó ve t0 Bi6Aov xai müvtva vov Àaov épavttatv, 20. Mv: 'ToUro *ó alga v5 Ota Tic évexetato px 68e 6 Ococ. 2t. Kol cv axo) 6 xol rdvra -k axeóm c3 Atitoupríac «à aliat 6uolc Zpvriotv. 22. Kai oy s&0v dv aliazi mdvra. xaaptzerat xac z5v vdisov, xal ywplc aipacexyvuclac o0 vlvexat d'osaq. 23. "Avd qx, qUv, cX pv orroBetyuaoa xov dv voto oopzvoig ToóTot xaÜaplLsgüat, aürk OB và Pmoupdvia xpelvvogtv. Üuclat; maoà raíra«. 94. O9 vÀp. elc 4 etponotn za &via clo ev Xp, dvc(xura «tov dXrÜwav, dXX el; abróv cv obpavóv, YUv ép.gavioÜTvat ci) mpoad rto ToU ÜcoU orip fuov 95. 009" (va molAdxw, mpocoípm faUróv, Gamto 6 doy epic elo£pg eva elc và Éyix xa! éviauróv dv aliat &AJAorplo 96. Pmel Ébex aüthv to) xt; xaÓctv. dro xava6oA Te xóatou, vuvt 58 xat xl cuvcele(a vv alovov slc d0£118tv ápagrlac 5i «7 Üoclac abtoU megavípurat. EIHZTOAH IIAYAOY IIPOZ EBPAIOYZ. 8'. 8. Hoc significante Spirita sancto, nondum propalstam esse sanclorum viam, adhuc priore tabernaculo labente statum: 9. Qux parabola est temporis instantis: juxta quam munera et hostis offeruntur, qua non possunt juxta conscientiam perfectum facere servientem, solummodo in cibis et in potibus, $0. Et variis baptismatibus, et justitiis carnis, usque ad tempus correctionis impositis. 11. Christus autem assistens pontifex futurorum bonorum, per amplius el perfectius tabernaculum non manafactum, id est, non hojus creationis, 12. Neque per sanguinem hircorum aot vitulorum, sed per proprium sanguinem introivit semel In Sancta, zterna redemptione inventa. 13. Si enim sanguis hircorumet taurorum, et cinis vitulze adspersus, inquinatos sanctificat ad emundationem carnis: 14. Quanto magis sanguis Christi, qui per Spiritum sanctum semet ipsum obtulit immaculatum Deo, emundabit conscientiam nostram ab operibus mortuis, ad serviendum Deo viventi! [5. El ideo novi testamenti mediator est, ut morte intercedente, in redemptionem earum przevaricationum quz erant sub priori testamento, repromissionem accipiant qui vocati sunt zeternee heereditaltis. 16. Ubi enim testamentum est, mors necesse est intercedat testatoris: 17. Testamentum enim in mortuis confirmatum est: alioquin nondum valet, dum vivit qui testatus est. 18. Unde nec primum quidem sine sanguine dedicatum est. 19. Lecto enim omni mandato legis a Moyse universo populo, accipiens sanguinem vitulorum et hircorum cum aqua et lana coccinea et hyssopo, ipsum quoquelibrum etomnem populum adspersit, 20. Dicens vos Deus. 21. Etiam labernaculum et omnia vasa ministerii sanguine similiter adspersit. 22. Et omnia pene in sanguine secundum legem mundantur; et sine sanguinis effusione non fit remissio. 23. Necesse est ergo exemplaria quidem c«elestium his mundari: ipsa autem calestia melioribus hostiis quam istis.: Hic sanguis testamenti quod mandavit ad 24. Non enim in manufacta Sancta Jesus introivit, exemplaria verorum, sedin ipsum celum,ut appareat nunc vultui Dei pro nobis; 25. Neque ut sepe offerat semetipsum, quemadmodum pontifex intrat in Sancta per singulos annos in sanguine alieno: 26. Alioquin oportebat eum frequenter pati ab origine mundi: nunc autem semel in consummatione sxculorum, ad destitationem peccati, per hostiam suam apparuit.

EPISTOLA PAULI AD HEBR/EOS. X. q;. Kal xa0' &cov dmóxeitat roi; dvOpuyo«, Érrat dxolaveiy, p.ex 53 coco xplau, 28. oUrex, xal 6 Xpirvoc, &rat mpoarvey Oei, elc «o ToXXov dvevevxeiv &p.apríac, ix Beuvépou yeplo &psapala église xat vot abtov dcexÓEy opdvote ele aw rplav. l. L. Exiky Tp Éyov 6 vójoc vüjv pe)Aóvetov d atv, o0x aütly v) tixóva cv mpaypdvuv, xav Éviautóy vai aUcaic Üvalat; alc mpoapépouatw sic «o Bwvexéc, ou rove Oüva vat ToU; mpoctpjo|k£vou TEAetogaU 3. imei àv éraugavro mpoaoepópevat, Ótà x0 pinóspav Éyswv Éxx GovelUnatv áp.apruv toU, Aavpebovtaq &ÉxatE xexafapuspévouc, 3. GÀ! dv aca; dvdp.vnaie &p.agriv xat dviau10v v(verat. 4. "'A&Uvarov ykp aliia caóptov xal t9 yay dgatoeiv áp apztac. s. Aib closoyópuevoc tlg xov xócpov. Aé[ev. Guaíay xat xpogqopky oUx 70éAna«, có.a 0$ xavapt(sow uot, 6. GAoxautojuara Tepl &peaprlao oüx quOoxz aac 7. 1vóc& &ixov: "IóoU fixi) — &v. xepaAlÓt Bi6Alou. vépaTcatmepl £koU — oU motjgat, 5 Oróc, «b Of) mp.d 60v. 8. Avtottpov AE: Uct Ouclac xal mpossopác xal 6Xoxautoj.ara vept &uapríac oóx 70£Av, ac o0ó€ và50x13a«, alvtvec xav voptov mpoagépovtat, 9. tore £imov: "I200, fpuo x00. mocsat, 6 GsOc, To O£Amud ou. dvatpel «0 mpürov (va có ÓOkortpov 73, 10. dy à GeXpet fy uxagáévot lapitv 6k ere mposgoplc oU coysavoc "Insoó. Xptroo éganat. It. Kal xà uiv ipsuc Éovnxtv xao fijépav AevroupqGv xai vàc abvkc oA dx rrpospéouv Oualac, atcivsc oU8Értote Bóvavrat mepuaty d uapcíac: 12. Obxo; 83 lav ónipdpapru»v xpoctvEvxac üuclav al; «6 Brnvoxi dxdOtev dv OeLui coU OsoU, I3. tà Xotróv dx3eg óputvoc Éuc xs0cotw ot £j 0001 autoU bxoxó2tov Gv ToD«oy aÜTOU. 14.. Mti q4àp m pocqopi csveAeloxev elc t0. Bvrvex& obe d'ytatop.évouc. 16. Magrvpet 5 fuiv xal to vvebpac vo dytov: ex q&p x5 eipnxévav 16. Ábtw 81 f Sua ixm jv Owxtroojat oos adobe per tác fjufpac éxeivác, Aéver xóptoc Aibouc vóp.ouc pou 2r xapülac awto)v, xal émi v6)v. Otxvouv. adtüv éntyodyo adcoUc, I7. xat 16v áuaprioy xal zóv dvopuv aütov o0 u3j uvno9"aouat Eri, 18. "Omou 5à dosau, toutov, oüxéxt mpoagopx mepl áuaptac. 19. "Eyovceq ov, dBeA gol, rradbnaíav clc 7v. elaoGov «Gv &yltov iv cà) aluact Xoiroo, 2355 27. Et quemadmodum statutum est bominibus semel mori, post hoc antem, judicium: 28. Sic et Christus semel oblatusest ad multorum exhaurienda peccata: secundo sine peccato apparebit exspectanlibus se, in salutem. X. 1. Umbram enim habens lex futurorum bonorum, non ipsam imaginem rerum; per singulos annos eisdem ipsis hostiisquas offerunt indesinenter, nunquam potest accedentes perfectos facere: 2. Alioquin cessassent offerri, ideo quod nullam haberent ultra conscientiam peccati, cultores semel mundati: 3. Sed in ipsis commemoratio peccatorum per singulos annos fit: 4. Impossibile enim est sanguine taurorum el hircorum auferri peccata. 5. Ideo ingrediens mundum dicit: Hostiam etoblationem nolaisti: corpus autem aptasti mihi; 6. Holocautomata pro peccato non tibi placuerunt. 7. Tunc dixi: Ecce venio: in capite libri scriptum est de me: Ut faciam, Deus, voluntatem tuam. 8. Superius dicens: Quia hostias et oblationes et holocautomata pro peccato noluisti, nec placita sunt tibi quze secundum legem offeruntur, 9. Tunc dixi: Ecce venio, ut faciam, Deus, voluntatem tuam: aufert primum, ut sequens statuat. 10. In qua voluntate sanctificati sumus per oblationem corporis Jesu Christi semel. 11. Et omnis quidem sacerdos praesto est quotidie ministrans, et easdem siepe offerens hostias, quse nunquam possunt auferre peccata: 12. Hic autem unam pro peccatis offerens hostiam, in sempiternum sedet in dextera Dei, 13. De czetero exspeclans donec ponantur ioimici ejus scabellum pedum ejus. [4. Una enim oblatione consummavit in sempiternum sanctificatos. 15. Contestatur autem nos el Spiritus sanctus. Postquam enim dixit: 16. Hoc autem testamentum quod testabor ad illos post dies illos, dicit Dominus: Dando leges meas in cordibus eorum, et in mentibus eorum superscribam eas; 17. Et peccatorum et iniquitatum eorum jam non recordabor amplius. 18. Ubi autem horum remissio, jam non est oblalio pro peccato. 19. Habentes itaque, fratres, fiduciam in introitu &anctorum in sanguine Christi, 23.

350 30. fiv lvsxalveaey fiv 690v voóaqatov xal Looav, &i& x00 xavaxecáaparoc, xoUc Éotwy 1T; aapxóc aUxoU, 31, xai lepfa. jéyav Eni vov olxov oU OtoU, 23. Tpoctpyugue0a. pex dàn Oie xapB(ac iv mrÀmpoqop(q m(aveox, Pepavttsuévot vk xapB(ac dm auvttDjetox, ovr oic, xal AeAoup£vot x6 aüjp.a ÓBarri xatapa, 35. xavíyeypuav t7. EAn(boc cv ópoXoylav diXwt; miti vào 6 éxovryeDauevoc: 94. xal xavavooyusv. dA jAoue elc rapotucpóv dyax» xal xaAàv Éovov, 25. u3 eyxacade(rovtec vv. £mavva vw Éavtav, xa0d&x; É9oc ctsiv. davw, d) mapaxaAoUvtec, xal cocoUctp tXX0v Gap. BAerece éyy(Lousav vv fi £pav. 46. 'Exouclux vào &p.apravóvtuv tuv jerk T0 AaOciv cy Enbrvooty «T6 dA Oslac, o0xévi repl dapruav dro)e(ntetat Üucía, 37. qo6rpk 06 cw, ixBoy 3) xplotux xal mopoc GnÀoc écOleww. u£)Ounv. too Orevavtlouc. $98. Afsv/cac ctc vouov Moafox; yople olxrtpjiiov dr Bvuclv 3 «giolv i ptuciw droBviomxse a9. Tógt Doxrite ys(povoc dEusflfnexat tur uplac 6 «oy uby «oU OtoU xataraT/Gag xal TO ala 77e 9ta01jx1 xotvàv "ynodp.evoc, dv d fyidaÓn, xal c5 mveUpa 7c ydprvoc dvubplaac. $0. Olünpev y&o xv simóvxa: "Epot àxbÓcnow,, &vo dvvaoboau., xal qd)w: Ürt xptet xóptoo xov Aaov aroTOU. 31. QDofepóv «5 ipiectiv elc yeipac Oso0 Qovroc. 32. "Avappvíjoxsote 6b cc modtepov fid pac, iv alc quriaüéveee To),y düXnatw Urspaslvact maUyi.avov, 33. toUco uv óvetDtapioto 1& xal 0X peatv Ota xpióptvot, ToUto Ó& xotwovol cü)v ovx dvagrotqopévav vevnüEvcec. 31. Kal yàp cot; Seaulow; auverat nace, xal cv ápray^v tüv órapyóvrov Ójuv exà aplic mpoceóéEaa0e, vvwaxovtec Éyetv ÉauroUG xpelvvova ÜxapEw xal pévoucav. 35. M3 dmo6dAntt o0v. cv madbnolav Oni, frtw Éyek unpdnv uioOaroSoctav. $6. "Ymouov?c yàp Pyeve ypsiav, Yva «b 0C mua co0 OsoU Tovgavrec xops(ovate cv EmasnmreMav$87. "Ext ykp yxpóv &oov &cov, 6 £pyóuevos Tieec xal 0U yoovtti" s&. 6 8 B(xaw pou ix morte CXoerac xol dày órocttÜkmrat, oüx süOoxst $) uy, ou dv abc. 39. "Huet; 82 00x écpiv ómoctolTe sl, &mw)suav, d)À)k r(ecveo elc reprrolzotw oy. IA'. t. "Ea 8£ lote, Dacopévo frmóataou npa yadttv, Deos o0 BAexou£vo. 2$. "Ev taóv5 ykp duaprupfónaav ol mprobrtpot. s. II(acet voouuev xatnpría0at co0c alivac Pct EIIZTOAH IIAYAOY IIPOZ EBPAIOYZ. IA'. 20. Quam iniliavit nobis viam novam et viventem per ' velamen, idest, carnem suam, 21. Et sacerdotem magnum super domum Dei: 22. Accedamus cum vero corde in plenitudine fidei, adspersi corda a conscientia mala, et abluti corpus aqua munda, 23. Teneamus spei nostre confeasionem indeclinabilem (fidelis enim est qui repromisit), 24. El consideremus invicem in provocationem caritatis et bonorum operum; 25. Non deserentes collectionem nostram, sicut consuetudinis est quibusdam, sed consolantes, et tanto magis quanto videritis appropinquantem diem. 26. Voluntarie enim peccantibus nobis post acceptam notitiam veritatis, jam non relinquitur pro peccatis hostia, 27. Terribilis autem quaedam exspectatio judicii, et ignis cemulatio quee consumptura est adversarioe. 28. Irritam quis faciens legem Moysi, sine ulla miseratione duobus vel tribus testibus moritur: 29. Quanto magis putatis deteriora mereri supplicia qui Filium Dei conculcaverit, et sanguinem testamenti pollutum duxerit, in quo sanctificatus est, el spiritui gratise contumeliam fecerit! 30. Scimus enim qui dixit: Mihi vindicta, et ego retribuam. Et iterum: Quia judicabit Dominus populum suum. 31. Horrendum est incidere in manus Dei viventis. 32. Rememoramini autern pristinos dies, in quibus illuminati, magnum certamen sustinuistis passionum; 33. Et in altero quidem, opprobriis et tribulationibus spectaculum facti: in altero autem socii taliter conversantium effecti. 34. Nam et vinctis compassi estis, et rapinam bonorum vestrorum cum gaudio suscepistis, cogboscentes vos babere meliorem et manentem substantiam. 35. Nolite itaque amittere confideniam vestram, quse magnam habet remunerationem. 36. Patientia enim vobis necessaria est, ut voluntatem Dei facientes, reportetis promissionem. 37. Adhuc enim modicum aliquantulum, qui venturus est veniet, et non tardabit. 38. Justus autem meus ex fide vivit: quod ai subtraxerit 8e, non placebil animee mere. 39. Nos aulem non sumus subtractionis filii in perditionem, sed fidei in acquisitionem animae. XI. 1. Est autem fides sperandarum substantia rerum, argumentum non apparentíum. 2. In hac enim testimonium consecuti sunt senes, 3. Fide intelligimus aptata esse secula verbo Dei; ut ex 0toX, elc 15 43) ix eatvop£voyv xk BAenóusva. veyovévat.!. invisibilibus visibilia fierent.

EPISTOLA PAULI AD HEBRLEOS. XI. 4. Tlioves mÀslova. Qua(av "A6€) vap& Kdlv vpooj857 4. Fide plurimam hostiam Abel, quam Cain, oblulit Deo, veyxev ti Oso, 86 i.aprup?/r elvat B(xatoc, pap-, per quam testimonium consecutus est esse justus, testimotupoUvros émrl roic So pot, abtoU ToU ÜtoU, xal àr abrf, | nium perhibente muneribus ejus Deo; et per illam defundrofavày Érx Aoct. 5. I(cve "Evéy uezevéón, coU. 3j lSciv. 0dvatov, xal oíy vbplaxtvo, Ótóvw uevéünxev. abtóv 6 Ocóc. moo yàg 1T prvaüéceo« ueuaprópnsat eDapeovaxévat tp ei e. yoplc 5 mlaveux, dóUvaov eQapsavr,sau TigtEUcat yàp Ort tov mpoctpyópevoy tà Oc, &ct Éacty. xal coi; Ex nroUetv aücóv. poioSaodocre v(veva:. 7. Ilíacec x onpaciooel; Noe vepl 16v jin2£mo BAevopj.évoyv, tóAa6mslc xactaxsuactv xiGuov sl; awtnpixv coU olxou abro, BU d xavéxpwev «àv xóapov xal t7 xavà mÜovty Buxatoaivrg 0yévexo xYvpovouex. 8. Iioxtt 6 xaAoóptvoz A6pap. ürxovacv dtc)eiv elc 1órov Óv luc))tev Aap6avew. elc xXmpovopglav, xal dEv)Otv 13, éxiovdpevos ToU. Foyerat. 9. I(axec rapoxnotv ec 47» v7.6 UnavyiMac éx; dXAo1p(av, àv axnvais xavoucjsac, ux "Icaáx xal 'Iaxe6 TGYv GuyxAnpovop.ov. tT érayr(eAac Tr aote I0. ébeO£y exo vào jv xoc OspieAlouc Ey oucav mOAt, Tc veyvirnc xal Onptovprüs 6 0róc. t. II(ocec xal aoc, Zagfa oveipa Sóvapav elc xata60)3yv anépp.avoc Dia ótv xal xap& xatpóy $2uxtac, enl m1015y dfirícaco tov éna vri dusvov. 12. Aib x«l dg! voc 2yevvürcav, xal raUca. vevexpwjt£vou, xaÜox, *& datpa «00 oüpavoU 1G Tx Ost xal é& 5$ di pios fj rap vo ysoq «rc 0aA4ao. fj dvap(Óum7o«. 13. Kazxk m(avw drí£0nvov obrot rávrtc, ui) Aabóvttc tÀ, ino yiMas dà má poev abc QDóvteo xal ácracdusvot, xal 6poAop(aaveec Uu Gévot xat mapentÓnjaol clow dr 7e YT. 1. Of qáp cotaUra Aéyovtto dgavitousty 6t ma— «pÜ9a. érienoUow. 15. Ko el plv. dxelvec dpvnuévauov do! 3c &E£6ncav, &Leov &y xatpov &vaxduujar I6. vov 0à xptr(vrovoc ópévovtat, couv. avt érovpavlou, &i$ ox dratcyüveras 6 Ocóc, Ocóc érraxadatatat aocGv: $oluactv ykp abcoic nó. 17. Ilíactc xpoaevívoytv A6paáp. xàv 'Icakx metpaCóp.tvoc, xal cov iovoytvT, npoaéosoev 6 cc Errare aq &vabsta parvos, 18. xpóq Óv Dar: 60 dv 'Icaàx xAn640t1al. co eripua, 19. Aoytsd[itvoc Urt xal ix. vexpoiv. dyeipas Buvatóe 6 Occ: 60ev adróv xal ev rapaboAT, ixou(cao. 20. I(axet xal mepl ueXMóvtov. nüXóTnctv "Icakx 10v "Taxe xal xov "Haa. 31. Ilíecec?Iaxo6 dnoüv/oxov Éxaatov «tov viov! ' 'Iwaso niXóvnotv xal xpoctxóvnotv érl «5 dxpov t7 ba65ou adtov. ctus adhuc loquitur. 5. Fide Henoch translatus est ne videret mortem, et non inveniebatur: quia transtulit illum Deus: ante translationem enim testimonium habuit placuisse Deo. 6. Sine fide autem impossibile est placere Deo. Credere enim oportet accedentem ad Deum quia est, et inquirentibus se remunerator sit. 7. Fide Noe responso accepto de iis quee adhuc non videbantur, metuens aptavit arcam in salutem domus su, per quam damnavit mundum; et justilie qua per fidem est bseres est institutus. 8. Fide qui vocatur Abraham obedivit in locum exire quem accepturus erat in hzreditatem; et exüt, nesciens quo tret. 9. Fide demoratus est in terra repromissionis, tanquam in aliena, in casulis habitando, cum Isaac et Jacob cohzeredibus repromissionis ejusdem. 10. Exspectabat enim fundamenta babeptem civitatem: cujus artifex et conditor Deus. 11. Fide et ipsa Sara sterilis virtutem in conceptionem seminis accepit, eliam praeter tempus aetatis: quoniam fide lem credidit esse eum qui repromiserat. 12. Propter quod et ab uno orti sunt (et hoc emortuo) tanquam sidera coli in multitudinem, et &icut arena quae est ad oram maris, innumerabilis. 13. Juxta fidem defuncti sunt omnes isti, non acceptia repromissionibus, sed à longe eas adspicientes, et salutantes, et confitentes qula peregrini et bospites sunt super terram. 14. Qui enim hec dicunt, significant se patriam inquirere. 15. Et si quidem ipsius meminissent de qua exierunt, habebant utique tempus reverteudi. 16. Nunc autem meliorem appetunt, id est, celestem. Ideo non confunditur Deus vocari Deus eorum: paravit enim illis civitatem. 17. Fide obtulit Abraham Isaac, quum tentaretur, et unigenitum offerebat, qui susceperat repromissiones; 18. Ad quem dictum est: Quia in Isaac vecabitur tibi semen: 19. Arbitrens quia et a mortuis suscitare potens est Deus: unde eurn et in parabolam accepit. 20. Fide et de futuris benedixit Isaac Jacob et Esau. 21. Fide Jacob, moriens, singulos filiorum Joseph bcncdixit; et adoravit fastigium virgze ejus.

338 23. II(oxec "Ioo?9 reAeurGw Tpl «Tj; dtó8ou viv viov "IapasA épvnpóveuctv xal rrtpl t&v Óatéov aüToU lvexe(Aaco. 23. Tl(eve« Mois; Yevvnüstc expo6m «ply, vov oro v&y vac£ouv aotoU, Oiórt elov áaxetov 10 vraiStov, xat oüx épobr/Orcav «à Ottvavia coU Bas fux. s«.. II(oxe: Moxoo? uéyac Yevoputvos Jovrjaavo A£vscÜat vfàc Ovyatpoc Dapao, 95. pa)Àov Élópnevoc cu [xaxouycio0at c Aa6 ToU 0soU 3| r.pdaxaigov Éyttv ápapriíac &móAavat, 96. ut(,ova mÀoUrov $yngapuvoc vov Alvorcüov 0ncaupüjy vov ÓveiPtapióv 100 Xputou: dréO)amtv vàp clc 3v utotaroSoaíav. 37. Tlíowe xat£)imev Alqorcov, uj qo6rnürk cov Oupbv toU. BacUE« 10v Y&p dóparov &x« ópiv Exapcépnatv. 28. IIíatec veToinxev t0 daga xal cv mpóaguow toU afpuavoc, (va qid; 6 Ae 0peUtv 1& Tporóroxa Olym auTO. *9. II(a-et 9£650av «hv épuüpkv 0dAaocav óx 5ià Enpifc ye, jc meipav Aa6óvteq ol. Alyümttot xat&móÓncav. so. IItocei «& ce(ym "Tepuyo Éreaav xvxeXeo0fvca dr Ert fin£pac. 3t. II(exec "Pa&6 f xópvr, o0 cuvancAsvo Tot irtt0,cactv, óckauévn touc xaracxomouc uet tlprivne. 33. Kal x( Fc 2éqo; érxetpec qao jue Órnyoopavov 6 x póvoc eot l'e8eov, Bapdx, Zapcjov, 'Ieoüat, Aautó t xai Zapov)A xal v poor, 35. ot Qi mr(octu xammpovicavro Baacalac, clovacavto Oixatogóvnyy, énécugov énav[eAudv, Éopatav axópaca. Jaóvtov, 34. fc6scav DUvapv mupóc, Éouvov atóua. oyaípa«, dveOuvapunÜnaav dnb dioOsvalac, EvevriUnav lay vpol dv roAéuu, mapzu. 60Ààe bo«vav. dÜXotplov 35. Üja6ov vuvalxt, iE dvacvicte touc vexpouc aótGv: dÀÀot 6b £vuperraviaO nav, o0 rpoaórEdu.evot cv droAUxQuGtv, va. xostvcovoc dvagvacso Toy 09v 36. Értpot O3 dra piv xal gaattquy teipav Éa6ov, Éxx BE Benji xal gulaxzc $7. &0dcÜ0rcav, inplsÓngav, émeipaaüncav, iv qv pu.ayalpac &r£Oavov, epirA0ov dv [mAeraic, dv aiyelow; Sépu.aotw, 6orepoopusvot, OliGOuevot, xaxou7 oops vot, 38. v oUx 7v ditoq Ó xóau.ox, dv égrulat z)avoutvot xal ópedtv xcl amzAatot, xal vato Óónatc «7c YT. 39. Kal otixot TvTÉG px prupÜcveso 61x c7; mlattox oóx 2xouiaavro vr,» éravyeAav, 40. TOU ÜsoU mepl fjuO)v xpsiczov tt mpobAeLau£vou, (va. 13) gtoplc uiv ceAetifloiotv. IB'. 1. TowapoUy xal fiic, voaoUtov Cyovtec mepixeip.&voy vépoc uapzupuv, Oyxov drxo£usvo: xávra xal vh EIIIZTOAH IIAYAOY IIPOX EBPAIOYX. ID'. 32. Fide Joseph, moriens, de profectione filiorum Israel memoratus est, et de ossibus suis mandavit. 23. Fide Moyses, natus, occultatus est mensibus tribas a parentibus suis, eo quod vidissent elegantem infantem; et non timuerunt regis edictum. 24. Fide Moyses grandis factus negavit &e esse filium filim Pharaonis, 25. Magis eligens affligi cum populo Dei, quam tempora. lis peccati habere jucunditatem, 26. Majores divitias eestimans thesauro Zgyptiorum, im. properium Christi: adspiciebat enim in remunerationem. 27. Fide reliquit /Egyptum, non veritus animositatem regis: invisibilem enim tanquam videns sustinuit. 28. Fide celebravit pascha, et sanguinis effusionem: ne qui vastabat primitiva, tangeret eos. 29. Fide transierunt mare Rubrum fanquam per aridam terram; quod experti /Egyptii, devorati sunt. 30. Fide muri Jericho corruerunt, circuitu dierum septem. 31. Fide Rahab meretrix non perlit cum incredulis, exci: piens exploratores cum pace. 32. Et quid adhuc dicam? Deficiet enim me tempus enarrantem de Gedeon, Barac, Samson, Jephte, David, Samuel, et prophetis: 33. Qui per fidem vicerunt regna, operati sunt justitiam, adepti sunt repromissiones, obturaverunt ora leonum, 34. Exstinxerunt impetum ignis, effugerunt aciem gladii, convaluerunt de infirmitate, fortes facti sunt in bello, castra verterunt exterorum; 35. Acceperunt mulieres de resurrectione mortuos suos. Alii autem distenti sunt non suscipientes redemptionem, ot meliorem invenirent resurrectionem. 36. Alii vero ludibria et verbera experti, insuper et vincula et carceres; 37. Lapidati sunt, secti sunt, tentati sunt, im occisione gladii mortui sunt, circuierunt in melotis, in pellibus caprinis, egentes, angustiati, afflicti: 38. Quibus dignus non crat mundus; in solitudinibus errantes, in montibus, et speluncis, et in cavernis terrae. 39. Et hi omnes testimonio fidei probati, non acceperunt repromissionem, 40. Deo pro nobis melius aliquid providente, ut non sine nobis consummarentur. XII. 1. Ideoque et nos tanfam habentes impositam nubem testium, deponentes omne pondus et circumstans nos peo

EPISTOLA PAULI AD HEBRJEOS. XII. ebmeplototov &japrlav, 5 Üropovz,s vp£gepiev. elc vàv wpoxelp.evov *piv d'oiva, 3. dgopüvtte £l vov tT Twicttux dpymyov xal vtAsuocy 'Incouv, Óc dvti t7 mpoxttgévng a0v0 yapdo Urcluewev avaupdv, alg vn xavagpoviiaas, év BeGud xs toU Üpdvou voU ÜroU xexdÜixev. 3. 'AvaAoylcacOs vp vóv votxuTr ÜTojLE[uevrxoTa Ünb x)v &ápapteAv els Éavrov dvriloytav, tva u^ xdpart Taie ug aic ópiov Ex vóp.evot. 4. Oóno yàp pégpi« aliaroc dvrixavéaente mpi vv ápapríav dvraquvilójevot, 5. xal d£AndOr cj; rapaxArnstux, irt, Opiv Ox uloig SuxAéyerat Ylé jov, ux GAcyopret moiie(aq xvplou, un9à 2xXÀou br abroU. Ee duevoc: 6. Oy ykp dya na xóptoc maddeutt, gaocvyot 0 ndvra vibv 6v rapaSé, erat. 7. Elg maibe(nv Oropévete. c uloic óptv mpooopéperas ó Qecc- clc vào vlóc Óv o) maideoet map; 8. el 53 qwpis iat raiie(ae, $e Uérog ot. Yeyova.atv xávtt,, dpa vóllot xal ob vot dae. 9. E(ra vobc ulv vc capxóc fjv mavípao styopev maidgutke xai évevpen pea o0 moÀU u&XXov orota-. 1961.02. c6) mca tpl vOv Trveuj.dvoy xal Criaouev; 10. oi piv q&p mrpbc OA vac fpépac xatvk v5 Ooxoüv abütoi, éma(Oeuov $c, 6 52 Pri vo cuu gípov slo 10 petuXAa6Ely tT Xqtu5rT/r0Q aotoU. i. [I&ca 5À maidt(n mQó€ piv t6 mapóv o0 Ooxei yap&« elvat d)àk Aon, Ünvepov O6 xapmóv slonvixóv toig Ov aUTz, yeyup.vagpévot; dmoo(ónctv. DtxatocoYT.: 12. Àib às rrapeus£vas yetpae xat và mapaAsAupéva qovata avopÜncatt, I3. xal vpoyt&e ópüàe rov/gas toio Troolv Oudv, tva U3, «6 qÀbv ixtpamT;, la07, 06 ov. 14. Elprjvnv Ówoxeze gexà mavrov xal t0v &ytagpóv, ob y ple o086le ójexat 0v xuUptoy' I5. émioxoroUvcsg uj rt; üovepOov dm tfi 4 agtroc toU ÜcoU, ux, ttq fita mtxplac dvo guouda dvoyAT, xat Bv aoc ravOGety ol xo)Xot, T6. uj xtc mópvos 7 Bé6nAoc &« "Hoa, 8 dvct Bpoc£ uic dméooxo 1k mporrovoxtx aotoU. 17. "Iexe áp, 6vt xai pcéretca. 0£uov. xinpovoucat tÀv ebAoy(av áreOoxuudo0v,* jecavolac vào córrov o)y Euptv, xalnsp j.ex& Paxpuuv Éxlrvriaas aocrv. 18. Oó vkp mpocsinAU0ate JrAaqouévo pex xat xexavj«£vto upl xal voto xat Logo xai Qu£)Àm 19. xal edAmtryog At xat uv? Druatow, fs ol dxoücavr&, wagvvcavvo (n) mpocctüTva: aütoig ÀOE ' 20. obx Éspov Y&p vo Qungze)Aóevov: Kàv Onptov Gir, oU. ópouc, AiüoGoAnfaecaiat. xal, obtex qo6sobv 7v. «à qavralóuevov, MtooeX eirev: "Exqo66s £p. xal Évrpopox 22. G)À& mpoctirAo0ate Ziv Opec xol móÀet ÜroU 859 catum, per patientiam curramus ad propositum nobis certamen: 2. Adspicientes in auctorem fidei et consummatorem Jesum, qui proposito sibi gaudio sustinuit crucem, confusione contempta, atque in dextera sedis Dei sedet. 3. Recogitate enim eum qui talem sustinuit a peccatoribus adversum semet ipsum contradictionem, ut ne faligemini, animis vestris deficientes. 4. Nondum eniru usque ad sanguinem restitistis, adver8U8 peccatum repugnantes; 5. Et obliti estis consolationis quee vobis tanquam filiis loquitur, dicens: Fili mi, noli negligere disciplinam Donini; neque fatigeris dum ab eo argueris. 6. Quem enim diligit Dominus, castigat: flagellat autein omnem filium quem recipit. 7. In disciplina perseverate. Tanquam filiis vobis offert se Deus: quis enim filius quem non corripit pater? 8. Quod si extra disciplinam estis, cujus participes facti sunt omnes, ergo adulteri, et non filii estis. 9. Deinde patres quidem carnis nostre, eruditores habuimus, et reverebamur eos: non multo magis obtemperabimus Patri spirituum, et vivemus? t0. Et illi quidem in tempore paucorum dierum, secundum voluntatem suam erudiebant nos: hic autem ad id quod utile est in recipiendo sanctificationem ejus. 11. Omnis autem disciplina in presenti quidem videtur non esse gaudii, sed moeroris, postea autem fructum pacatissimum exercilatis per eam reddet justitie. 12. Propter quod remissas manus et soluta genua erigite, 13. Et gressus rectos facite pedibus vestris; ut non claudicaus quis erret, magis autem sanetur. 14. Pacem sequimini cum omnibus, et sanctimoniam; sine qua nemo videbit Deum: 15. Contemplantes ne quis desit gratite Dei; ne qua radix amaritudinis sursum germinans impediat, et per illam inquinentur multi; 16. Ne quis fornicator, aut profanus, ut Esau, qui propter unam escam vendidit primitiva sua: 17. Scitote enim quoniam et postea cupiens heereditare benedictionem, reprobatus est: non enim invenit panitentie locum, quamquam cum lacrymis inquisisset eam. 18. Non enim accessistis ad tractabilem montem, et accensibilem igoem, et turbinem, et caliginem, et procellam, 19. Et tube sonum, el vocem verborum, quam qui audierunt, excusaverunt se, ne eia fieret verbum. 20. Non enim portabant quod dicebatur: Et si bestia tetigerit montem, lapidabitur. 21. Et ita terribile erat quod videbatur; Moyses divit: Exterritus sum, et tremebundus. 22. Sed accessistis ad Sion inontem, et civitatem Dei vi

860 (vroc, "ITepouaaXp. Éroupavieo, xal pupiíóvv. dyyéÀwv Tavryoptt 93. xal boda xpwrotóxev droyeypagqévov. dv oüpavots, xal xpttTj 0s avrov, xal xveou.aoty Ouxaícov vETEÀAEUOUÉV(V, 94. xal Sta6yixnc véac puscícn "Insoo, xal alpan: Davriaj.oU xorivrov AaAoUvet mapá vov "A68. ss. BAérece us rapacrono0e vov AaAoUvca: el yàp ixsivot oUx. dE éguyov rapatrnodpvot rov Éri vri, yonuaxíLovra, moAU tB)Xov fisete ol cóv ám oopavav d'xoCtpEgOL.EVOL, 26. ob f, qv) v] v7,» adAeucsv xócs, vov 6b EmiyqeXxat Aéqtoy- "Exi &ra& và) atiae ob. uóvov vv 17v dÀJÀX xai «v obpavóv. qy;. T5 5£- "Ext &xatb, 5nAot vOv gaAevoufvov uevdÜrgtv xc mexompévov, (va pelvr, X p) caievoya. e Ad BacUs(av &ad)sutovy rapaAauÓdvovtec Éropev. x piv, c $c Aarpsócpuev Ebapéacox tà Oti, tec euAa6etaq xal Ó£ouc: 299. xai vào 6 Oeoc fiiov mop xaravaAaxov. IT". t. 'H eOa3e) ola utvéro. 2. T7; oUiotevías TE à avOavscOe - Duk caovrc yàp D.a0óv viec Eevíaavtec dvryéAouc. s. MuivijoxscOs. «Gv Braulio &x; auvDsDsu£vot, vOv xaxouy uvtov áx; xal aótol Ovrec dv auget. 4. T(pios 6 ydjoc dv raw, xal 5$ xoltr, dulavcoc: TOpvouc Y&p xal jotyoUc xptvet 6 Otóc. 5. AqUaprupos 5 xpóTcoc, dpxoUt.evot toto mapoüctv aótbe &p elomxev- OO uf ae dvi) o08* o0 uf ot éyxaTaAUmU, e. (ctt Üadbouvrac fpi Ayr: Küptoc dol Bon0X,, o0 qo6rüjaopav: ( movíost tot dvOpurrroc; 7. Mvnpovtoeze c6v fjyouuévov Ouiv, olcwso EAdAnsav Ógiv xóv Aóyov toU ÜroU- àv dvaÜeepoUvtec tAv £x6actv 47; ávactpogTic ppiriote cy mlovtv. 8. "IngoUq Xpiovóc dy0ic xal ovjuepov 6 abróc xai tl; toUe altovaq. 9. Adag aie mouxÜAate xal Eva uy. mapagépso0sx«Ààv yàp yáptrt Be6atoUcÓat cv xapB(av, o) Bpa[aacty, év ol oUx expeAOnaav ol mepvratoUvttc. 10. "Exoutv Ouaiacvfjptov, HE ob qayeiv oux Lyouaty dtouclav ol «7j axnvTj Aatptvovrec. n. Qv Y&p slapépevat Goxov xà ala tpi ápapciac el; tk dia. Dux 00 dpg tepéoo c, voUtuv tà atp.ara. xavaxatecat Éto «7j; xaprp oA. 12. Aib xal "Incouc, (va. ávixov, Bux «00 lSlou atjatoc 10v Aaóv, fto cT; rong Éraüev. 13. Tolvuv Z&epyopus0a. pc a0róv Eo «7j; rapsuGo tov óvetütokóv a0100 gépovte: 14. o9. vio Éyousv 86 uévoucay ndi, dà tx t £XÀoucav ÉmintoUu.ev. EIHIZTOAH IIAYAOY IIPOZ EBPAIOYZ. IT". ventis, Jerusalem celestem, et multorum millium angelorum frequentiam, 23. Et ecclesiam primitivorum qui conscripti sunt in ccelis, et judicem omnium Deum, et spiritus justorum perfectorum, 24. Et testameonU novi mediatorem Jesum, el sanguinis adspersionem melius loquentem quam Abel. 25. Videte ne recusetis loquentem. Si enim illi non effugerunt, recusantes eum qui super terram loquebatur, multo magis nos, qui de ccelis loquentem nobis avertimus. 26. Cujus vex movit terram tunc: nunc autem repromittit, dicens: Adhuc semel, et ego movebo non solum terram, sed et ccelum. 27. Quod autem, Adhuc semel, dicit, declarat mobilium translationem tanquam factorum, ut maneant ea quie sunt immobilia. 28. Itaque regoum immobile suscipientes, habemus graliam: per quam serviamus placentes Deo, cum metu et reverentia. 29. Etenim Deus noster ígnis consumens est. XIII. 1. Caritas fraternitatis maneat in vobis. 2. Et hospitalitatem nohte oblivisci: per hanc enim latuerunt quidam, angelis hospitio receptis. 3. Mementote vinclorum, tanquam simul vincti; et laborantium, tanquam et ipsi in corpore morantes. 4. Honorabile connubium in omnibus, et thorus immeculatus. Fornicatores enim et adulteros judicabit Deus. 5. Sint mores sine avaritia, contenti przesentibus: ipse enim dixit: Non te deseram neque derelinquam. 6. Ita ut confidenter dicamus: Dominus mihi adjotor: non timebo quid faciat mihi homo. 7. Mementote praepositorum vestrorum, qui vobis locuti sunt verbum Dei: quorum intuentes exitum conversationis, imitamini fidem. 8. Jesus Christus heri et hodie, ipse et in ssecula. 9. Doctrinis variis et peregrinis nolite abduci. Optimum est enim gratia stabilire cor, non escis; quae non profuerunt ambulantibus in eis. 10. Habemus altare, de quo edere non habent potestatem qui tabernaculo deserviunt. 11. Quorum enim animalium infertur sanguis pro peccato in Sancta per pontificem, horum corpora cremantur extra castra. 12. Propter quod et Jesus, ut sanctificaret per suum sanguinem populum, extra portam passus est. 13. Exeamus igilur ad eum extra castra, improperium ejus portantes. 14. Non enim habemus hic manentem civitatem, sed futuram inquirimus.

EPISTOLA JACOBI. I. 1s. Àv' abcoU odv dvagépopev Ouclav alvíatox, à | | Deo, id est fructum labiorum, confitentium nomini ejus. ravtbc ci Üeip, roUt' Éavtv xapróv yeuov 6p.oAoyonvtuy Ti) óvóp.att advo0. 16. [7 9à eüroitac xal xotvovíac t3. éxavOdve-. | e0s* cotaótatc yp Üuclatz tüapeaceirat 6 Oed. 17. lle(0scüe coi; fjyoup£vot; ópdov xol Omtlxet: aürol Y&p dypurvoUctv dx Aóyov droBoovteo Ómip tov ox&v Ojov* lya qpevà yap voUro mTotctv xal Uu3 exevdloveec* dAuatteAEe yàp Üpiv voUo. 18. IIposeóyec0s vepi fjv: ret00p0a yàp Urt xaJ3v auvtionat Éyouev, dv müow xaXMe O£Xoveeo dvaG1p£ptoOar. 1:9. [Iepioaotépax; 8à tapaxa 1oUco movjaat, (va váy1ov dxoxavac ta Óptv. 20. 'O 03 Orc «zc slprivnc 5 dvaryaróry ix. vexptov tov mowéva. vv mpobdcov cov uéav. Ev alacri DuxOrxn« alov(ou, «àv xóptov $jiov "Ineoóv Xotrvóv, 31. xa:apr(cat 0p dv ravtl dya0Q el, 10 mocrjoat «b Of)nua abroU, vouby dv. Opiv xb sÜdpsarov évurrtov abvoU Ok "IncoU Xpiovou, Ó $ Sofa slg ToUc aliovac Tv Glovov: duy. 22. [IngaxaAG 9€ 6p, dótAgol, dv£y satiat v0 Xéqoo tj; xa paxXv otc" xal yàp 9i& Bpayéev érécteDa Ontv. "m T'vócxeve 10v dBeApóv fjsGv Tuó0sov droAeAop£vov, £0" o0, dkv xdytov Foymnxas, Gyonat Óp&kc. 24. "AaTtdcacÓr mavvag ToUc fiyouu£vouc OpuSv xal Távtac touc áylouc. daratovrat Opa ol do cT. "TzaAlas. 35. 'H jp, uevà mávev Opv. dp. —— 994 ——. EIIIZTOAAI KAOOAIKAI. EIHZTOAH IAKQBOY. A'. y. '"Idxw6oG 0609 xal xupíou *Inaoó XowcoU SoUAoq tui O09ex& quAaic vaio dv «3j Bixartopi yaípriv. 2. IIBeav 4ap&v f/joaa0e, dBeXol ov, &xav netpxopots mepexéants xouliotc, 3. ywwogxovte, Uc xb Dox(utov Üpu9v vic Ticttox xavtpyaterat Onouováv. 4. 'H 3à óropov)) foyov xtv dy£xo, (va. Je c£Àttot xal 6AóxOmpot, dv umSevl Aeuróp.tvot. & El 5E vt, 6p Du(nexvat copíac, alre(vo mapk t0U ÜtoU toU Ot&óvzoc xtv &xÀGX xal u3 óveiS(ovxoc: xai Gofjaexat abi. 6. Alts(ro 52 iv m(ovet, unblv Duaxpwdusvoc: $ Xp Suaxpwópevoc Foxy. xA6uvt 0nAaoev dvtpatoI£vtp xal Byrizopévo. 861 15. Per ipsum ergo offeramus hostiam laudis semper 16. Beneficentize autem et communionis nolite oblivisci: talibus enim hostiis promeretur Deus. 17. Obedite praepositis vestris, et subjacete eis. Ipsi onim pervigilant quasi rationem pro animabus vestris reddituri, ut cum gaudio hoc faciant, et non gementes: hoc enim non expedit vobis. 18. Orate pro nobis: confidimus enim quia bonam conscientiam habemus, in omnibus bene volentes conversari. 19. Amplius autem deprecor vos hoc facere, quo celerius restituar vobis. 20. Deus autem pacis, qui eduxit de mortuis pastorem magnum ovium, in sanguine testamenti &eterni, Dominum noetrum Jesum Christum, 21. Aptet vos in omni bono, ut faciatis ejus voluntatem: faciens in vobis quod placeat coram se per Jesum Christum, cui est gloria in szecula szeculorum. Amen. 22. Rogo autem vos, fratres, ut sufferatis verbum solatii. Etenim perpaucis scripsi vobis. 23. Cognoscite fratrem nostrum Timotheum dimissum: cum quo (si celerius venerit) videbo vos. 24. Salutate omnes preepositos vestros, el omnes sanctos. Salutant vos de Italia fratres. 25. Gratia cum omnibus vobis. Amen. — -990«m»—-— EPISTOLAE CATHOLICE. On——À EPISTOLA JACOBI. I. 1. Jacobus Dei, et Domini nostri Jesu Christi servus, duodecim tribubus qua sunt in dispersione, salutem. 2. Omne gandium existimate, fratres mei, quum in tentationes varias inciderilis: 3. Scientes quod probatio fidei vestrae palientiam operatur. 4. Patientia autem opus perfectum habet; ut sitis perfecti et integri, in nullo deficientes. 5. Si quis autem vestrum indiget sapientia, postulet a Deo, qui dat omnibus affluenter, et non improperat; et dabitur ei. 6. Postulet autem in fide nihil:bzesitans: qui enim hsesitat, similis est fluctui maris qui a vento movetur et circum. fertur.

862 7. M3 qp olístko 6 dvüpurroc dxeivoc Orc Mipexat 1t Tap ToU xupiou, 8. dvlp SUpvyoc, dxaxdocatos év aaa cats ÓPot «UT0U. 9. KovydaOn 8&6 dóc gt, 6 varios ev cip Oet «eTO), 10. 6 àà mÀoícux dv cTj vamt£twoott abvoU, Utt x dvOo 4óprou rapsAsógstat. L.. Avéctüey vào 6 fioc cov 10 xaücovt xal dbjpavev tbv yóprov, xal «à dvo, abroU dbémtoty xol $ eUrpértux TOU TpocoToU aÜtoU dmoÀsTo" oU rox, xal Ó TÀoUctos dv xac mops(at; adcoU u.apavimjaexat. 12. Maxáptoz dvo 6c ómouéver metpaopuóv, Ori 00Xtgoq Yevop.evoc Arperat vov crÉQavev cc Que, Óv éx vye(Aaco 6 0ebc coi, dyamiatv aoxóv. I3. Mróeie retpalópavos Aeyéru Ov àv OsoU meipalopat, 6 yàp cb dre(paotóq davtv xaxiv, metodi, 6à abo o0ó£va. 14. "Exacvo; 96 reigdQexat 6x9 «Tc lSlaq Emilualac dee) xóp.evos xal OeAeatop.evoc: 15. tira sj imiOupia ou)Aa6o0ca c(xxtt ápgapríav, 1$ 6i &papria dore)sc0sioa d'xoxvsc Oxvacov. r6. M3 oóv rÀAav&cot, &OsX.po( uou d'xarercol. U. [lica 300i dya67, xal xv Bopnua v£Aetov dvwo0fv davtv xacaÓaivov dr TOU fatpo« tv quiTOV, fa Q oix Éw mapa)A ary) 3) sporis dnooxíacya. 18. BouMtüsi; vào &nexonosv fpd&io ovo dYvfelac, £l; «5 &ivat $us dra pyáv TiV& ty GÜTOU XTLOIAG TO. 19. "Ice, dóeÀgol uou. damno, Éovo 51 maio dypuros 1xy 0c el; v0 dxoücat, BpaOUc slc To AaXrsat, Boa3oc slc óováv20. Ópy*, yàp dvópóc Guxatonuvzv OeoU oUx £pydteca. 21. Ato drxoütusvot mücav buraplav xal repuas(av xax(ae év npaUvott G£EacÓs xàv Épputov Aóyov xbv Suváusvoy cüjgat x&c duy Xe Opuov. 232. T'(veefe 83 rovaral Xoyoo, xal jj dxpoatal uóvov mapa)oviduevot Éautoóc. 33. "Ot el cic dxpoacnc Aóyou daxlv xal o9 TtomTí, oUroc Éouxsv dvOpl xavavooüvri «b TpócuToy tT; qtvíctux, a0voU. dv igóntQur 24. xattvOnaev yàp xutóv xaldmeAQAu0ev, xal eü0sux, ére)aOsto Ó6rotoc 3v. 25. 'O 8c rapaxóyas elc vópov vfAetov tbv t7; PAcuOsplac xal napa uetvac, oóx dxpoa vc émmauovzis yevóI.evoc à morzch Épyou, obcoc uaxdptos v cj rovfG£t aocoU Zacat. 26. Ei 5 cw Soxet 0pfoxoc elvat, ui gadvacquyyóy 1^906av ÉauxoU d)À& draviv xapSiav ÉauvoU, toUcou t. xatoc $ Opnaxe(a. 27. Opncxcía xaüapà xal dp(avros rap TO) Orc) xol rapi abcr, das(v, érvaxérteo0at óppavolo xai y1pac 2v cj 0A oyet advü)v, damtov Éauxóv tnpriv db vov xógy.ov. EIIITZTOAH IAKQBOY. A'. 7. Non ergo sestimet homo ille quod accipiat aliquid s Domino. 8. Vir duplex animo inconstans est in omnibus viis suis. 9. Glorietur autem frater humilis in exaltatione 8ua: 10. Dives autem in humilitate sua,quoniam sicut flos feni transibit: 11. Exortus est enim sol cum ardore, et arefecit fenum, et flos ejus decidit, et decor vultus ejus deperiit: ita et dives in ilineribus suis marcescet. 12. Beatus vir qui suffert tentationem: quoniam quum probatus fuerit, accipiet coronam vitzo quam repromisit Deus diligentibus se. 13. Nemo, quum tentatur, dicat quoniam a Deo tentatur; Deus enim intentator malorum est: ipse autem neminem tentat. 14. Unusquisque vero tentatur a concupiscentia sua abetractus et illectus. 15. Deinde concupiscentia quum conceperit, parit peccatum: peccatum vero quum consummatum fuerit, generat mortem. 16. Nolite itaque errare, fratres mei dilectissimi. 17. Omne datum optimum, et omne donum perfectum desursum est, descendens a Patre luminum, apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio. 18. Voluntarie enim genuit nos verbo veritatis, ut simus initium aliquod creature ejus. 19. Scitis, fratres mei dilectissimi. Sit autem omnis homo velox ad audiendum: tardus autem ad loquendum, et tardus ad iram. 20. Ira enim viri justitiam Dei non operatur. 21. Propter quod abjicientes omnem immunditiam et abundantiam malitise;, in mansuetudine suscipite insitum verbum, quod potest salvare animas vestras. 22. Estote autem factores verbi, et non auditores tantum, fallentes vosmet ipsos. 23. Quia si quis auditor est verbi et non factor, hlc comparabitur viro consideranti vultum nativitatis suze in speculo: 24. Consideravit enim $e, et abiit, et statim oblitus est qualis fuerit. 25. Qui autem perspexerit in legem perfectam libertatis, et permanserit in ea, non auditor obliviosus factus, sed factor operis, hic beatus in facto suo erit. 26. Si quis autem putat se religiosum esse, non refrenans linguam, sed seducens cor suum, hujus vana est religio. 27. Religio munda et immaculata apud Deum et patrem, hzec est: Visitare pupillos et viduas in tribulatione eorum, et immaculatum se custodire ab hoc szxeculo.

EPISTOLA JACOBI. II. B'. 1. 'ASeAgol uou, 3, £v nposwroYn yis Price. cv rlavtv t09 xuplou fiiov "Insou Xputou v7 90s7.. 2. "Ev Y&p clotA0 slc guva vtov 6v dvo y puaoSaxvóAte dv Ec07xc Aauompl, laéA0n 9À xal moy 5c lv boxapB £cOTvt, 8. xal éxibAépncs End xbv qopoüvra cv is0T; ra TÀY Aapmnov xal eUrnte aotor YXb xáüou às xaAG, xal «tQ Toy Q simne EU ovr0t xe 3) xdüou omo «6 bmoxobtoy tüv ToSOv kou, 4. o9 Ouxolümrs £v Éaucoic xal éy£veaOs xgrrat 9taAoT!0pv TovT, po; 6. "Axoócat, dOsA.ol ou d'yamer rol. o0, 6 Ococ dteAffaro toUc Ttg oUc dy vi) xócjuo ToUTO mÀougloue dv (attt xal xAnpovópsouc tic. Bacuita« 3« Erie aco Toi, dYaxóatv abróv; 6. "Yyuei, 58 mons cov vewwoyóv. obj, ol mAoustot xacaóuvaattUoucty Üjiov, xal xürot ÉAxouctv Opis ele xpir put; 7. OÀx abxol BAaaonpoUoty x0 xaAbv Óyopa vb irixAn0iv é' opas; 8g. El pévrot vópov veAsive Bacüuxóv xatà vào ypaqdc Aram «oy XÀnclov cou (x ctXutTOY, XGÀOX TOtETTE 9. eL O8 mpoawrtoAnmeeies, ápapxiav Qpyalecüe PAeyyóutvot 6o 1oU vopou (à rapabdcat. t0. "Occie yàp BAov xbv vópov. cnpfjom, mraíev ài dv. ví, "réyovev mv Évog ex. ir... O yàp elxov: M3; uot; eoa, eirev xa (- M3 qovere. £l 58 o0 potysoctt, qoveucete O6, yéqovac Trapa 6d one vopsou. 12. Obcuc AaArice xat oUvoc moule óc Out vópiou Devrplac u£Xoveec xplvebat. 13. 'H ykp xolaw dv£)soe v9 po) mouíoavmt Doc xavaxavycat 5 Doc xolasux. t4, T( &psAoc, dBtAgol jou, £v mlovty ct; My Eyv, Épya 9 p Don; uo) Sovacan $ mloctig agat aotÓv; 15. "EÀv 03 dósAgoc 3| d: 93) yupvol óed py ootv xal Aetropuevot (ctv tT ignu£pov 10097, t6. tUe, BÉ c, abo, EE Ou: "Y mdyece £v elpyvn, Ospp.aiveoO« xal popraleaOs, i9 borre 0b accolto cà EmiTfótta x00 coat, v( x0 060€; 17. ovo xal $ míoru, dv v3) Dyv, Épya, vexoa iati xa0' ÉavTáv. 18. "AXÀ' doei «t Eb miovw Éyes, xàvo Eoya Éjo. Seitóv pot 4v (aw aou qtopl; vv Épyev, xdyo Osieoo cot ix t&v Éovov cv miatty pov. 19. Xi mectótie 6v rio doxlv 6 0sóc; xaXoq mouig xal cà Oatpóvux mtateuouatv xal qolaaouatv. 20. Gc 58 vGvas, o dvOpome xev£, ct f moti yoplc vàv Éovov vexpa doct; II. 1. Fratres mei, nolite in personarum acceptione habere fidem Domini nostri Jesu Christi glorize. 2. Etenim si introlerit in conventum vestrum vir aureum annulum habens in veste candida, introierit autem et pauper in sordido habitu, 3. Et intendatis in eum qui indutus est veste praeclara, et dixeritis ei: Tu sede bic bene: pauperi autem dicatis: Tu 8ta illic, aut sede sub scabello pedum meorum: 4. Nonne judicatis apud vosmet ipsos, et facti estis judices cogitationum iniquarum? 5. Audite, fratres mei dilectissimi: nonne Deus elegit pauperes in hoc mundo, divites in fide, et heeredes regni quod repromisit Deus diligentibus se? 6. Vos autem exhonorastis pauperem. Nonne divites per potentiam opprimunt vos, et ipsi trahunt vos ad judicia? 7; Nenne ipsi blasphemant bonum nomen quod invocatum est super vos? 8. Sitamenlegem perficitis regalem secundum Scripturas: Diliges proximum tuum sicut te ipsum, bene facitis: 9. Si aulem personas accipitis, peccatum operamini, redarguti a lege quasi transgressores: 10. Quicumque autem totam legem servaverit, offendat autem in uno, factus est omnium reus. 11. Qui enim dixit: Non mochaberis, dixit et: Non occides. Quod si non machaberis, occides autem, factus es transgressor legis. 12. Sic loquimini et sic facite sicut per legem libertatis incipientes judicari. 13. Judicium enim sine misericordia illi qui non fecit misericordiam: superexaltat autem misericordia judicium. 14. Quid proderit, fratres mel, si fidem quis dicat se liabere, opera autem non habeat? Numquid poterit fides salvare eum? 15. Si autem frater et soror nudi aint, et indigeant victu quolidiano, 16. Dicat autem aliquis ex vobis illis: Ite in pace, calefacimini et satnramini: non dederitis autem eis quae necessaria sunt corpori, quid proderit? 17. Sic et fides, si non habeat opera, mortua est in semet ipsa. 18. Sed dicet quis: Tu fidem habes, et ego opera habeo: ostende mihi fidem tuam sine operibus; et ego ostendam tibi ex operibus fidem meam. 19. Tu credis quoniam unus est Deus; bene facis: et dzemones credunt, et cóntremiscunt. 20. Vis autem scire, o homo inanis, quoniam fides sine operibus mortua est?

8064 31. 'A6pap. 6 vac) fipiiv obx UE Éorov dBixaubtr, dvevéyxac "Ionkx «v viàv aütoU àxl 10 Ovctacríjotov; $33. BAémew Sri 4 míatie covipyet rote loyoic aüroU xal ix «àv Épqwov f, macie éxe)euotn, 43. xal ix pun fj Yoaq?) f, Aéyovaa: "Eniactuctv "A6paàp. ci 06i, xal &Aoylatn aócio sl; Gxatosuvav xal g(Aoq 0s0U dx) 0. 34. 'Op&ce &xc E Épyov BucxtoU ta dv parroc xal oox lx míoteex, uóvov. '*5. Opec xal "Paà6 f nópyn oóx. i5 Éprov d5ixauo0v, OroSctapívr toU dyyé£Aou, xal írépq. 650 ix6a)000a; 295. "Diortep yào vó copa y 9p TV£UAGTOG VEXQÓV £c, oUcu« xal fj motu ycplo vv Épyov vexod éottv. I'. 1. M3 xoJiot SiódoxaXot v(vec0s, dóriool pov, sibórs, Urt p.eiov xpipux Joyas. 2. IIo vào mxa(opev Gxaviec el mu dv Xóqo ob maet, obro, cÉAstq ávíp, Duvavóc galwavwrtTioa: xa ÜAovy 10 p.a. 3. El 8 «àv Ürrov cobc y aduvouc elc 1& avópata BaXopsv elc tà me(ÜccOnt fpi a0roUc, xai OXov «b cóypua GUTOV puETd yO(AEV" 4. Boo xal c xÀoia, tnÀuaUca Óvra xat óno dv£pov. ox piv dAxuvoueva, pevayevat bro. EAay (oou qmSaAlou Érou &v f, 6pj:J) coU. cóuvovtvo, BooAnrat 6. obtu xal f, yAGoca. uixpóv j£Ao dociv xal pev«Aauy t, lBod, xov mop AG ÜXny dvdreret. €. Kai 4 yA0ca müp, Ó xócgo« v5 dOuac $ qA&caa xaülevava: dv «oic uentv fjv fj am oUca 6Aov x5 aióp.a xa gAor(,ouaa vóv poybv «Tic Yevéatux $ui)v xal qAoyi,ou£vn 6mo «T ytévvnc. 7. II&ca Xo qóaw, 6nplov c£ xol xectwov Éprevóv vt xal évaAlov Bapdtecat xal 8eódp.xovat 7T, uos: 7j dvUpumivn 8. tAv 8b yAGccav obe, Bapdaat BUvatat dv0poTwy. dxardctacov xaxóv, ieo1]) lo0 OavaTrpópou. 9. "Ev aücTj süAoyoU.tv vóv Otóv xal muréípa, xal lv abt; xavapops0x coUe dvüpurrtouc z0U« xa0' 6isoloctv OoU vevovocac I0. ix toU aóvoU GrÓp.aToe dLéoysvas süDo(a xal xatdpa. o0 qp, dóeÀgol jou, vaUva obtox, yivscOn:. Uu. MáÉn 5$ xm) ix vn aücz óne Bpórt 1o yÀuxb xa 0 TxpÓv; I2. U3, Givacai, dBeAgol jov, eux; DAalac morsu * dymeAoc a*xa; obvtc oUrs áAuxbwv qÀuxb motfcat 05op. » Tíc cogx xal ériavápuov. dv. 6giv; 85Edro dx tic xaX, dvacpogi, vo Epyov a0roU év ttpab rmi colag. 14. El 52 C5Àov mixpóv Üyete xal dpiüe(av dv. aic xapSlate Opunv, 3) xavaxavyücOr xal deuóscüs xazà t7; dÀns(ac. EIIIZTOAH IAKOBOY. I" 21. Abraham pater noster nonne ex operibus justificatus est, offerens Isaac filium suum super altare? 22. Vides quoniam fides cooperabatur operibus illius; et ex operibus fides consummata est? 23. Et suppleta est Scriptura, dicens: Credidit Abraham Deo; et reputatum est illi ad justitiam, et amicus Dei appellatus est. 24. Videtis quoniam ex operibus justificatur homo, et non ex fide tantum? 25. Similiter et Rahab meretrix, nonne ex operibus ju. atificata est, suscipiens nuntios, et alia via ejiciens? 26. Sicut enim corpus sine spirita mortuum est, ita et fides sine operibus mortua est. III. 1. Nolite plures magistri fieri, fratres mei, scientes quoniam majus judicium sumitis. 2. In multis enim offendimus omnes. Si quis in verbo non offendit, hic perfectus est vir; potest etiam freno circamdoacere totum corpus. 3. Si autem equis frena in ora mittimus ad consepliendum nobis, et omne corpus illorum circumferimus. &. Ecce et naves, quum magne sint, et a ventis validis minentur, circumferuntur à modico gubernaculo ubi impetus dirigentis voluerit. 5. Ita et lingua modicum quidem membrum est, et ma gna exaltat. Ecce quantus ignis quam magnam sylvam in cendit! 6. Et lingua ignis est, universitas iniquitatis. Lingua constituitur in membris nostris, quae maculat totum cot: pus, et inflammat rotam nativitatis nostre, inflammafa a gelienna. 7. Omnis enim natura bestiarum et volucrum et serpentium, et ceterorum, domantur et domita sunt a natura hu mana: 8. Linguam autem nullus hominum domare polest; inquietum malum, plena veneno mortifero. 9. In ipsa benedicimus Deum et Patrem; et in ipsa male dicimus homines qui ad similitudinem Dei facti sunt. 10. Ex ipso ore procedit benedictio et maledictio. Non oportet, fratres mei, hiec ita fieri. 11. Numquid fons de eodem foramine emanat dulcem et amaram aquam? 12. Numquid potest, fratres mei, ficus uvas facere, aut vitis ficus? Sic neque salsa dulcem potest facere aquam. 13. Quis sapiens et disciplinatus inter vos? Ostendat ex bona conversatione operationem suam in mansuetudine sapientize. 14. Quod si zelum amarum habetis, et contentiones sint in cordibus vestris, nolite gloriari, et mendaoes esse adversus veritotem:

EPISTOLA JACOBI. IV. 15. Oix lov a0cr fj aopla. dvotv xatroyou£va, à énievoc, Jugo, BatuovuBne. 16. "Orou yàp GAo« xal épiüela, ixei dxavactacía kal x&v aUo npliyua. 17. 'H 5à. dvofev copa. mpGrtov piv &yvfj lavts, lxsvra: elonyoc], éxieocíc, ene, eor) Eve xal xagni)v dyaOGv, dOuixprroc, dvumóxpttoc. 18. Kapnoc 5à Buxatonóvre £v elpíjvn ont(perat coto motoUct slpfivnv. A". I. [Ió0ev xóAeuot xai py at dy Ópiv; oóx ivceUOsv, lx T&v $5ovGv Üpuov tiv Grpattuouévoyy dv coic pí)eoiw Óp»v; 2. "EntOupetze, xal ox Éyece* ooveUezt xal nAoUct, xal oà Bóvac0r driruytiv: ay eoe xol moAepeite xal oOx Fyext Óix vo 37] alretotat 6udic: 3. alveic&, xal o0 Aag6avete, itt xaxüx, alcticÓc, (va. dv xai á$Bovaic ópuv Ga avion. 4. MotyaA(Bec, ox. oldate 8c 5$ qa ToU xóapou Toórou PyOpk coU OsoU dcv(v; &q &v oov BouA20T, elec elvat 100 xoapiov, dy 0póc voU OsoU xaülocaca. 5. "H 83oxeixe Gct xevox; fj voa?) Avec: IIpàc 906vov Exvxotiet xo mea Ó xatoxiatv Ev djpiv; e. Me(tova. 5à S(S5mew dpi. 5b Ave. *O. Occ Oregnodvoi dvevedaatvac, vamtwotg 0à Boa ydpw. 7. "Ynotá- ntt oov tip Ot: dvclovors 53 cà 91x 6óo, xal oeubevat d Ojuuv: 8. iyy(cacs vi Oc, xol évywi Ópiv. xaOaplcace Xttpac, ápapruAol, xal &yv(cate xapólac, 6 yuyot. 9. TaAavmop/aats xal rev6faats xal xAaícate: 6 (Oc Ópv elc mív0oc uavactoaoico xal fj yapk slo xaT/|oetav. 10. Tanewofct dvorrtov xuplou, xai Gjoott 618i. 1t. M3) xataAadeire di)duov, dBe)gol. 6 xataAaAu dós)goU j| xplvov «bv d5EAgov aüvoU xacraaAtt vóp.ou xal xpívet vojsov: el 8E vójcov xolvetc, obx el mom*7j« vóptou &JÀX xprrfc. 1. E, éoxlv 6 voy.oüévne xal xoc, 6 Suvdpuavoc ctocd: xal droAéaac 12. Gb Bb (c el, 6 xplvoy cv mÀnclov; dye vov ol Aévoveee: Xíjuspav 3| aóptov opsuaóp.s0a. elc mjv8e 3v móÀtv xal rovjcouey Axe dviauxüv xal dpcropeuadu.e0a xal xepBY/aopev, 14. otro oUx éx(axacÓs «5 t7 aüptov I5. Tola vip 5$ Lu) 6v; dxpla davw 4j mol àXC(0v qatvopévo, Érecca xal doavdzoglvr! dvel xou. AéT5" Opüc "E&v 6 xópic 0sifon xal Dícouzv, xal fov/gop.tv coUco 3| éxetvo, 1e. NUv. Àà xavy8oOr dv cai dialovt(nt; Ópiov. Xüca xaóy»ete rotxóty) rovrod. dox. 17. ElBóri ov xaAbv mouiv xal jJ) roto)vzt, ápaoaía aóvà) doclv. 15. Non est ehim l1sta sapientia desursum descendens, sed terrena, animalis, diabolica. 16. Ubi enim zelus et contentio, ibi inconstantia et omne opus pravum. 17. Quae autem desursum est sapientia, primum quidem pudica est, deinde pacifica, modesta, suadibilis, bonis consentiens, plena misericordia et fructibus bonis, non judicans, sine simulatione. 18. Fructus autem justitie in pace seminatur facientibus pacem. IV. 1. Unde bella et lites in vobis? Nonne hinc? ex concupiscentiis vestris quee militant in membris vestris? 2. Concupiscitis, et non habetis, occiditis et zelatis, et non potestis adipisci; litigatis et belligeratis, et non habetis, propter quod non postulatis. 3. Petitis, et non accipitis, eo quod male petatis, ut in concupiscentiis vestris insumatis. 4. Adulteri, nescitis quia amicitia hujus mundi inimica est Dei? Quicumque ergo voluerit amicus esse seculi liujus, inimicus Dei constituitur. 5. An putatis quia inaniter Scriptura dicat: Ad invidiam con cupiscit spiritus qui habitat in vobis? 6. Majorem autem dat gratiam. Propter quod dicit: Deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. 7. Subditi ergo estote Deo: resistite autem diabolo, et fugiet à vobis. 8. Appropinquate Deo, et appropinquabit vobis. Emundate manus, peccatores; et purificate corda, duplices animo. 9. Miseri estote, ei lugete, et plorate; risus vester in luctum convertatar, et gaudium in merorem. 10. Humiliamini in conspectu Domini, et exaltabit vos. 11. Nolite detrahere alterutrum, fratres. Qui detrahit fratri, aut qui judicat fratrem suum, detrahit legi, et judicat legem. Si autem judicas legem, non es factor legis, sed judex. 12. Unus est legislator et judex, qui potest perdere et liberere. 13. Tu autem quis es qui judicas proximum? Ecce nunc qui dicitis: Hodie aut crastino ibimus in illam civitatem, et faciemus ibi quidem &ànnum, et mercabimur, et lucrum faciemus; 14. Qui ignoratis quid erif in crastino. 15. Qua est enim vila vestra? vapor est ad modicum parens, et deinceps exterminabitur: pro eo ut dicatis: Si Dominus voluerit, et: Si vixerimus, faciemus hoc, aut illud. 16. Nunc autem exsultatis in superbiis vestris. Omnis exsultatio talis maligna est. 17. Scienti igitur bonum facere, e£ non facienti, peccatum est illi.

866 E. t. "Áv6 vüy ol. mÀoíUatot, xAaócate OAoAUkovete enl cat vaÀaceplai óptv rote énepyopévaw opiv. 3. "O xÀoUto, Ópdnv cécvyrtv xal ck lp.dtux. Ópuov exxóbpra vévovtv, 3. 6 ypucóc Óuiv. xal 6 dovupoc xetlovrat, xal 6 làc aüciov tl; i.aproptov. Suiv Feat xal qaytzat các cdoxac üpuov Gg müp. £&naaup(oate dv &ay dvo fusate. j 4. "600, 6 pio00Q xv £pyatGv «Qv dpmoávrov tàc 40a ójv, 6 drtaveprugvoo à ópiov, xpdlet, xai ai Boal cüv Ocpiaavtuv el; tà ora xuplou ca6ao0 t&lo£A7jAu0av. 5. "Expuyfjcars iml VW YT xal domara)aats, d0péjate và xapdiae Ojv iv fiuíoa aoa. 6. KareBixaaate, égovtucats vüv. B(xatov: xal oox &vxirácoetat piv. 7. Maxgobupf/sae oov, doe) gol, Kux cric Kapovcíac *oU xup(ou. iSo0, 6 vsopyóc ixBéy erac rov ctpstov xapTy t7 Y7«, pxxpoOupuv. ér' aívip Éoc Adr, nputqov xai &pusov: 8. paxpolujvigace oUv xal Ousiq, avnp(tate cà xapó(ac Opuv, vt $j mrapouc(a coU xuplou Trryuxsv. 9. MÀ? axevalexe, dóeAgol, xav! àv, (va. 1 xpi)zivs. i$o0, 6 xptc/ mpó vàiv Oupàv Éotyxav. I0, "Yxóoswpa Ad6tts, dósigol, tT; xaxora0s(a xal vri; uaxpoBuu(ac vooc mpoprac, ot JAdimaav iv Ti) ÓvÓp.att xuplou. 1. "[906, i axapttop.ev coUe ómopsivavvac: 13v 6moiov "It6?xoósate, xal «0 vélos xuplou sloets, 6x TolugzAaYvyvós lavi Ó xópue xal olxcíppuaov. 12. IIph zdvrov O6, dósool ioo, Q3) Ópvostt, pre vov oópavov uxjct vov YTjv urs d)Àov twà &pxov* Tfjv 53 6 Aóvoz Ojuov 1b val val xai 15 09 o, (va [o 6m xplow míos: 13, KaxoraÜet cw dv Ópiv, mpoatug£atw. eóüuyat 1i, Jaco I4. "AcOevet cw dv ópiv, mpoaxaAtadcüu touc mpsa6utfoouc «7; boOxmslac, xal mpostutaa0ucav ix^ aoTov dAelpavrec abcóv BAalo év ti) Óvouavt xuplov. 15. Kal f c0) cic (aveo; aoott vóv. xápvovia, xai éyeosi aürov Ó xüptoc xáv &p.apriae 3 TERO!TXGX, doeOriaecat auti. 16. '"Etoj.oAovttc0e oUv dAXjAotg cà mapa ta Ópiov xal sÜyto0s Ümip diX/Juov, Gru, (x0Tjtt. ToÀU lox ost Sénat Buxatou dvepyoupvny: 17. "HAas dv0pwrtoc 3j» 6j.0tora83c fiiv, xat mpoa&uyT, xpocuiato vOU po) Bpélat, xal oUx. l'6psDev. énl «Tic v7 £viauroUe tpelc xal uivac Et I&. xal máAÀw mpocnótato, xal 6 oópavóc dÓwxsv 6sxóv. xai 5$, v7, d6AaotroEv vov xapróv aütfic. t9. "AóeA ool [xou, 8dv vt; év Ópciv tÀavnO7] diro trc dAnfs(ac xal Eriotocr, ctc abróv, EIIZTOAH IAKQBOY. E'. V. 1. Agite nune, divites, plorate ululantes in miseriis vestris quie advenient vobis. 2. Divitie vestrie putrefacte sunt; et. vestimenta vestra à tineis comesta sunt. 3. Aurum et argentum vestrum aruginavit; et eerugo eorum in testimonium vobis erit, e& mandacabit carnes vestras sicut ignis. Thesaurizastis vobis iram in novissimis diebus. 4. Ecce merces operariorum qui messuerunt regiones vestras, qua fraudata est a vobis, clamat; et clamor eorum in aures Domini sabaoth introivit. 5. Epulati estis super terram, et in luxuriis enutristis corda vestra in die occisionis. 6. Addixistis et occidistis justum, et non restitit vobis. 7. Patientes igitur estote, fratres, usque ad adyentum Domini. Ecce agricola exspectat pretiosum fructum terre, patienter ferens donec accipiat temporaneum et serotinum. 8. Patientes igitur estote et vos, et confirmate corda vestra, quoniam adventus Domini appropinquavit. 9. Nolite íngemiscere, fratres, in alterutrum, ut non judicemini. Ecce judex ante januam assistit. 10. Exemplum accipite, fratres, exitus mali, laboris, e patienti:, prophetas, qui locuti eupt in nomine Domini. 11. Ecce beatificamus eos qui sustinuerunt. Sufferentiam Job audistis, et finem Domini vidistis, quoniam misericors Dominus est et miserator. 12. Ante omnia autem, fratres mei, nolite jurare, neque per celum, neque per terram, neque aliud quodcumque juramentum. Sit autem sermo vester: Est, est; Non, non; ut non sub judicio decidatis. 13. Tristatur aliquis vestrum? oret; squo animo est? psallat. f4. Infirmatur quis in vobis? inducat presbyteros eccle sie, et orent super eum, ungentes eum oleo in nomine Domini; 15. EL oratio fidel salvabit infirmum, et alleviabit eum Dominus; et si in peccatis sit, remittentur ei. 16. Confitemini ergo alterutrum peccata vestra, et orale pro invicem ut salvemini: multum enim vale£ deprecatio justi assidua. 17. Elias homo erat similis nobia passibilis: et oratione oravit ut non plueret super terram, et non pluit annos tres el menses sex. 18. Et rursum oravit, et cum dedit pluviam, et terra dedit fructum suum. 19. Fratres mei, si quis ex vobis erraverit 8 veritate, et converterit quis eum,

EPISTOLA PETRI PRIMA. I. 3» qwuoxíto, Ür 6 émiotpéjac GpaproAby dx | mÀdvns $809 aU100 cuctt dugdjv abxoU ix Davdrou xai xaAoyet A700, dp apruov. — Aa» 060-0 «am—— EIIIZTOAH IIETPOY IIPQTH. A'. 1. Tléxpoc dnóaxoloc "InsoU XpwcoU EXAextotg T&periBiuot, Otaoropiic Ilóvrou, DIaAatía;, Karra&oxac, "Aaíac xat BiOuvíac, 3. xatk mpóqvoctv ÜcoU atpóc, £v &viaapi mvtopatoc, tlg braxodv xai fawnopov aluaroc 'IncoU XetoxoU. y áot; ópiv xal elprivn xÀv0uvOc(v. 3, EóAoynté, 6 cóc xal mario toU xuptou fuv "Insoó XpuovoU, 6 xavà v0 Asoc aüvoU «0 ToU àvaqevv/jaac fuso elc DcclBa Qaoav 5 dvactiacex 'IncoU XptacoU ix vexpüv, 4. tl; xXnpovou(av dioüxorov xal dulavcov xal du.ápavtov, vevnpnjk£vny £v oópavote elc Opi 6. touc dv Ouvdpiet Oo ppoupouu£vouc Suk mÜoreox, elc, owvtnp(av Éxoluxy &moxaAug0Tvat dv xat) scy dtt. e. "Ev à dyaXudosc0r, dAyov dovt el 8£ov axlv AuTt0Tva:i dv. fotxÜow; Tetpaapots, 7. (va «6 Box(p.tov 6 puov vic mloteox ToÀuttÓTe pov youcíou toU dmoAAuuévou, Bk mupó 8E Doxiatopévou, £üps07; elc Érratvov xal Ootav xal ziv év. dmroxaAoytt "Incoó Xetvob, 8. Óv oUx iBóvcec dyamüst, el Óv dort u9, 6ovreq TioT£UEts* TiOtEUOvtEG 08 Gya)OtGa0s yap &vexAa)d^ xal 8e8otacuévn, 9. xouilóutvot t5 TÉÀo cT mloteex; Ópiov, atovrglav oy &v. t0. ITept A, awcwp(ac eljenoav xal PEnpsóvnsav mpoyrrat ol mept vj elc ÓpBe y aptroc mpogrrtócavTÉ, I. dpeuvaivtec ele xiva. 7| otov xaipóy. EOvAou x dv ebrot; mveUp.a XpuotoU npouaprupóp.tvov cà el, Xpravv va uara xal vc ueck caua Doa I2. ok drexaÀu20v,, &vt o0, Éaucoic Üpiv 02 Buxóvouy aütd, & vov &viyp£Ar, ópiv. Duk cv cba yeXoapévov 6p rveópazt ilo áxoscaAévrt dm obpavoU, elc & émiBupoocty dvyeXot xapaxujat. 13. Ató dvatoadp.evor v óagía cT, Otavolac bp, vígovtsc, vsÀe(og dAm(cate émi cv gepop£vnv Opiv yápwv dv droxalodev"Ingoó Xpwvov. 14. Lc céxva Onaxofic, u3) cvcynpati,opvot caie Tpótepov Ev «7, dx vola Gpuov. ÉmiBuplas, 16. dàÀà xavà xbv xaAécavta bpRc Gviov xot aótol Éytoc!y má &vactxpogTi yeviüne, 16. 9iótt véypamtav "Aytot Éceo0c, 8x vo) dux slg. 8367 20. Scire debet quoniam qui converti fecerit peccatorem ab errore vig sus, salvabit animam ejus a morte, et operiet multitudinem peccatorum. *———9009 «4m — PETRI EPISTOLA PRIMA. I. |. Petrus apostolus Jesu Christi, electis advenis dispersionis Ponti, Galati:e, Cappadocia, Asia, et Bithynim, 2. Secundum praescientiam Dei Patris, in sanctificationem Spiritus, in obedientiam ct adspersionem sanguinis Jesu Christi. Gratia vobis et pax multiplicetur. 3. Benedictus Deus et Pater Domini nostri Jesu Cliristi, qui secundum misericordiam suam magnam regeneravit nos in spem vivam, per resurrectionem Jesu Christi ex moriuis, 4. In haereditatem incorruptibilem et incontaminatam et immarcescibilem, conservatam in coelis in vobis. 5. Qui in virtute Dei custodimini per fidem in salutem paratam revelari in tempore novissimo. 6. In quo exsultabitis, modicum nunc si oportet contristari in variis tentationibus; 7. Ut probatio vestra fidei multo pretiosior auro (quod per ignem probatur) inveniatur in laudem et gloriam et honorem in revelatione Jesu Christi; 8. Quem quum non videritis, diligitis; in quem nunc quoque non videntes creditis: credentes autem exsultabitis lzetitia inenarrabili et glorificata: 9. Reportantes finem fidei vestrae, salutem animarum. 10. De qua salute exquisierunt atque scrutati sunt prophetze qui de futura in vobis gratia prophetaverunt, 11. Scrutantes in quod vel quale tempus significaret in eis Spiritus Christi, praenuntiana eas qus in Christo sunt passiones, et posteriores glorias: 12. Quibus revelatum est quia non sibimet ipsis, vobis autem ministrabant ea quxe nunc nuntiata sunt vobis per eos qui evangelizaverunt vobis, Spiritu sancto misso de colo, in quem desiderant angeli prospicere. 13. Propter quod succincti lumbos mentis vestra, sobrii, perfecte sperate in eam que offertur vobis gratiam, in revelationem Jesu Christi: 14. Quasi filii obedienti:, non configurati prioribus igno: rantie vestre desideriis, 15. Sed secundum eum qui vocavit vos, Sanctum, et ipsi in omni conversatione sancti sitis: 16. Quoniam scriptum est, Sancti eritis, quoniam ego sanctus sum.

868 175. Kal sl. xacépa. drxauia0s «5v dnpocwrroArnvex; xplvovta xarà tà Éxdctou Épyov, dv qob«w «0v 1T mapoutac Opuov x póvov dvaatpdont, i8. £làóttc, Órt o0 gUaproic, dpyuplp 3) 7puclo, DurpüUnre ix VT uaraía, Ojióv dvactpog?k mavporapaóótov, i5, 42 ciao aperit ie dpjvoO diupkos xal ácnlÀou XptecoU, 90. wpotywocuévou ulv Tob xavaboXSe xócpou, qaveptoüévcoc O6 ér' £ay vuv. cv xgóvov 9v Ojo 21. ToU; Ov abroU TiotoUQ slg Ütov àv iys(pavra &Utov ix vexpiov xal Oóvxa aüvip Bótav dart vÀv nílottv Ópv. xal dla. glvat £lq sov. 32. Tàc yoyXc ópov $yvixóteo dv. 2T, UnaxoT) t? dXnüe(ac si; quUiaSsAolav dvumóxptrov, £x xaÜüapüe xap$lac diÀxjAou; dyamroate ixvtvox, 93. dvayevevvngévot oUx. ix amopd oUaprT dàAAX dzüdprou, &u& Aóyou OecU Qvroc xal pévovvos el; Tov alova. 34. Aióvt mca akpE óc yóproc, xal müca 8ota aüTT dx dvOoc yóprou: dbnpdvOr 6 yóproc, x«l cO dv0oq aUcoU ibtrtatev$5. 10 5b fa xuplou uévet el; tv aliva. t0UTo ÀÉ laxi x9. frua x eDayye)io0lv elc Gui. B. Y. "Amoü£uavot oov vüaav xaxíav xal vdvta. ÓdÀov xal bmoxplotu xal q0dvouc xai tdàcaq xacaAaAlac, 2. Gx dortyévvata fpíon 15 Aoyuxóv dSolov da ixvrobfjaacs, (va. dv a0xOo a0En0 ve ele cwrropav, 8. exeo éyeioacOs Óvc y provóx 6 xóptex. 4. IIpic óv mpootpyóp.tvot Müov vta, 6x0. dvOpovuv uy dxoósDoxiuacuévov, mapk Ob Org) DO«xcov leo, &. xal aütol d; A(0ot GO vtec ExotxoSopuetoOe, o(x oq my£Ugu a tuxéx, lepdeeupua dyiov, dvevéyxat veu atuxdo Qualac £ónpoaBéxtouc 0co 91& "InsoU Xpwocove. Oióct mepiéyet f voa: "I805, v(9np dv. Xuby X. (oy dxpovoviatov, ExXextóv, Évtukov: xal 6 mottiov ix a0ti) o0 u3 xa tato uv0T;. 7. ópiv odv fj cip) oic mtottUouotv* diooUaty 5) A6oc $v dmsSox(pacay ol olxoBop.oUvrec, oboe éyveviov, elc xepa)y vov(ac 8. xal A(0o, wpocxópuraTo, xal mérzQa cxavód)ou, ot mpooxórvouctw tà) Avo. GmitBoUvrec, slc Ó xai éc£0ncav. 9. "Yuri; à yévoc. DExXexxóv, BaoÜ.etov fepattupa, Éüvoc &vvov, Aabo cle mtptrolzatw, Ünwe vàc dprtàs iLayqe(Ante voU ix cxótou; Ópe xaécavtoq tig t0 Üavj.actóv abt00 QOX* I0. of rot& o0 Aaóc, vov Bà Aaóc toU * ol oóx Jen pvo, vüv Sà Davfivtec. 11. 'Ayammtol, rapaxaAO Gp Gc napoxouc xal EHIZTOAH IIETPOY IIPQTH. B'. 17. Et si Patrem invocatis eum qui sine acceptione per. sonarum judicat secundum uniuscujusque opus, in timore incolatus vestri tempore conversamini: 18. Scientes quod non corruptibilibus auro vel argento redempti estis de vana vestra conversatione paternse traditionis, 19. Sed pretioso sanguine quasi agni immaculati Cbristi, et incontaminati: 20. Przecogniti quidem ante mundi constitutionem, manifestati autem novissimis temporibus propter vo&, 21. Qui per ipsum fideles estis in Deo qui suscitavit eum & mortuis, et dedit ei gloriam, ut fides vestra et spes esset in Deo: 22. Animas vestras castificantes in obedientia caritatis, in fraternitatis amore, simplici ex corde invicem diligite attentius: 23. Renati non ex semine corruptibili, sed incorruptibili, per verbum Dei vivi et permanentis in seternum: 24. Quia omnis caro ut fenum, et omnis gloria ejas tanquam flos fni; exaruit fanum, et flos ejus decidit. 25. Verbum autem Domini manet in eternum: hoc est autem verbum quod evangelizatum est in voe. II. 1. Deponentes igitur omnem malitiam, et omnem dolum et simulationes, et invidias, et omnes detractiones, 2. Sicut modo geniti infantes, rationabile, sine dolo lac concupiscite; ut in eo crescatis in salutem: 3. Si tamen gustastis quoniam dulcis est Dominus. &. Ad quem accedentes lapidem vivum, ab hominibus quidem reprobatum, a Deo autem electum et honorificatum, 5. Et ipsi tanquam lapides vivi superzedificamini, domus spiritualis, sacerdotium sanctum, offerre spirituales hostias, acceptabiles Deo per Jesum Christum: 6. Propter quod continet Scriptura: Ecce pono in Sion lapidem summum angularem, electum, pretiosum: et qui crediderit in eum, non confundetur. 7. Vobis igitur honor credentibus, non credentibus autem, lapis quem reprobaverunt &dificantes, bic factus est in caput anguli, 8. Et lapis offensionis, et petra scandali his qui offendunt verbo, nec credunt in quo et positi sunt. 9. Vos autem genus electum, regale sacerdotium, gens sancta, populus acquisitionis; ut virtutes annuntielis ejus qui de tenebris vos vocavit in admirabile lumeu suum. 10. Qui aliquando non populus, nunc autem populus Dei; qui non consecuti misericordiam, nunc autem misericordiam consecuti. 11. Carissimi, obsecro vos tanquam advenas et peregri

EPISTOLA PETRI PRIMA. III. mupembjiouc, dméyec0ai Ope cv sapxuinv émiBupiv, alcwes axpattiovrat xatà sr oy, 1:2. Trjv dvactpos?)v Üpdv iv coi, EOveatw. 'yovtts xaX^v, (iva. v t xacuAaAoUcte ÜpuOv dk xaxoTOty, x x&v xav doyow émorttoovtto Oobdocoiw 15v Ocby 2v fi£oa. émioxon. I3. "Y roce ov xác, àvOporrivn xxictt Ok xov xóptov, tee Bactiet óc onepé£g ovrt, L4, elc Ayepóoty Gc 0. a0100 meqeropiévoi, elc xBÉxnatv xaxorouoy, Érawov 98 dxatonouov 15. 6t oUru doxvlv to Oc)rpa ToU ÜroU, &yaOonotoUvrac quLoUv vv tiv dopóvov dvÜpmmOv dYvacíav. 16. "c eUOepot, xal ui óx ixixavu px Éeovcee 47i xax(ag viv dxu0splav à32' éic GouAot OsoU, 17. tívrag tubjcatt, cTÀ)v dósigótnta dyamüct, xbv 0ebv qobeicUe, vov BacUéa vue. t8. Ot olxérat, Groraccóp.evot v mavtl qoGq toto $eomótai;, o0 uóvov xot dyaolq xai éruwxéaww dXX xal tote OxoAtoic. 19. ToUro ykp ydpi, el Oik auvelOnatv. OeoU bmogíptt ci; Aórac vao ov aóixox. 20. Iloiov ykp xA£oc, el &gaprávovtee xal xoAagiCóuevot ürropáveze; dÀX el. dyafomotoUvteq. xal maayovttc bxopuévese, xoUco yspis rap Üo. 21, Elg coUvo vào box eve, Ürt xal Xotovóc ÉxaGev Ómio fiunv, ópiv UmoAuumdvov Ümoypauqiv. tva &xaxolouf orte roi, Üyveaww. aov, 23. 6c ápapríav obx. érolnatv 006) £Up£0v, GóAoe iv Ti) Gtó[satt aoro, 33. Óe AotBopoup.evoe 00x. dvreAoibópet, RáGOyov oUX dJme(et, rapsB(Oou 83 xà) xplvovet aovóv dObxoc* 24. Óc tk, ápapr(ae fikv aüvüc dvíveyxev ev cO adp.act auro0 2l «b oov, (va. sai djiapriaie dxoyevótvot Tj Duxatoguvr Qjsepuv, ob vij puoi ddOnt. 25. "Hct yàp óc xpóÓata mÀavoguevot, dXX émeexpdgntis vv dmi àv mouséva: xai érrtoxortov vOv duyov Op. D. I. 'Opole« xal af vuvaixto, órotacaópevat colo iB(ow; dvópdetw, (va xal s vtwec dmeiBoUatv v Aóyo, &i& «Tic Tv Yuvatxi)v dvaavQog is dveu Aóyou xepón0,Goytat, 9. (rxorteUcavteg cy. dv. gó6o ávvv. dvaaxpoody Óp ov. 3. (Qv fcu obj, 6 ÉEo0rv ik mAoXT prov 9| meptOfoewc y pualmv 3) évBuasox lpeciov xóspox, 4. d)" 6 xpu mto 1T xapótac dvOpurroc àv xà) àpOdgrto voU joy (ou xal Tpa£oc xvtUj.a toc, 6 dottv £woTtov toU ÜsoU ToAUtEAÉC. 5. Olcox váp mote xal ai diat quvatxec. al Pn. Cougat tl; Ücüv Exócp.ouv Éauxdc, Ürtotacgaóuevat colo LOlot, dv8p&a: NOY. TEST. 369 nos abstinere vos a carnalibus desideriis quze militant adversus abimam, 12. Conversationem vestram inter gentes habentes bonam; ut in eo quod detrectant de vobis tanquam de malefactoribus, ex bonis operibus vos considerantes, glorificent Deum in die visitationis. 13. Subjecti igitur estote omni humanae creatura proptet Deum, sive regi quasi preecellenti. 14. Sive ducibus tanquam ab eo missis ad vindictam malefactorum, laudem vero bonoruin: 15. Quia sic est voluntas Dei, ut benefacientes obmutescere faciatis imprudentium hominum ignorantiam: 16. Quasi liberi, et non quasi velamen habentes malitiae libertatem, sed sicut servi Dei. 17. Omnes honorate; fraternitatem diligite; Deum timele; regem honorificale. 18. Servi, subditi estote in omni timore dominis, non tantum bonis et modestis; sed etiam dyscolis. 19. Hac est enim gratia, si propter Dei conscientiam sus. tinet quis tristitias, patiens injuste. 20. Qua enim est gloria, si peccantes, el colaphizati suffertis? Sed si bene facientes patienter sustinetis, haec est gratia apud Deum. 21. In hoc enim vocati eslis: quia et Christus passus est pro nobis, vobis relinquens exemplum ut sequamini vestigia ejus: 22. Qui peocatum non fecit, nec inventus est dolus in ore ejus; 23. Qui quum malediceretur, non maledicebat; quum teretur, non comminabatur: tradebat autem judicanti se injuste; 24. Qui peccata nostra ipse pertulit in corpore suo super lignum; ut peccatis mortui, justitiz:e vivamus; cujus livore sanati eslis. 25. Eratis enim sicut oves errantes, sed conversi estis nunc ad pastorem et episcopum animarum vestrarum. I. 1. Similiter et mulieres subditze sint viris suis; ut et si qui non credunt verbo, per mulierum conversationem sine verbo lucrifiant, 2. Considerantes in timore castam conversationem ve. stram. 3. Quarum non sit extrinsecus capillatura, aut circumdatio auri, aut indumenti vestimentorum cultus: 4. Sed qui absconditus est cordis homo, in incorruptibilitate quieli et modesti spiritus, qui est in conspectu Dei lo. cuples. 5. Sic enim aliquando et sanctze. mulieres, sperantes in Deo, ornabant se, subjectze propriis viris: 24

370 EIIZTOAH IIETPOY IIPQTH. A. 6€. &q Zdjfa ómfxourw và AÓ6padp, xóptov aUtov xzÀoUcz, c éysrvf nte xéxva diaÜonowUcat xoi 3 qoboóu.evat unbeplav mcÓnaw. 7. Ot dvópec 6oluxc, cuvoixoüvtec xacvk yvéatv óc daOeveotépo axsütt xij Yovauxsto, dxovéjovcec civ &e xal auyxAvpovduot, 4 &ptvoc Que, elc 10 13) Edvxov1£00a: cX mpoatuy de 6nd. 8. To 52 xéAoc rávtec ój.óppovec, aujumatei,, oUdBeA qot, £barAa vot, qUÀOppovtc, rxr&tvópovtc, 9. u3 dmobióvte, xaxóv vrl. xaxoU 3| AouSop(av dvxl AotBoplac, voüvavriov 6À süAovoUvrsc* Ut slc voUto GO ve (va. eüAovtav xAnpovousjons. 10. 'O «&o 0Quov. ov. dyanüv xal fiu£pac QBetv da8àc maucdtu) tAv yÀgOav mótoU dmà xaxoU xal ytÜ:r, aüxoU coU. 13) AaATjaat S0Aov, I1.. 2xx)tvdicto. dto xaxoU xai votodtto dya0ov, C5tod vo. slpfvnv xat GusEavo abf v: r2, &ct óg 8a quot xuplou éxl Sixalouc, xal dera aotoU slc Sénat abtüv, mpócwmov ÓÀ xupiou ri moiUvta XXX. 13. Kal x(c 6 xaxecov Op, dàv coU dya000 QrÀwtal vévoooe; 14. AX el xal edo ouvre 81 Bixatooóvry, uaxdptot. 1üv Bà oó6ov abtóv t3) qo6rT;ce ui m53 capa Oz iceI6, xóptov $à tóy Xpurróv üyticars dv vaig xapBlaig Opinv, Éxouxot dal poc àroAoy(av navi x&) ai— toUvtt Opi, Xoyov mrepl vr dv üpriv BXx(8oe16. dÀÀà peck mpabvnro, xai qó6ou, Guvt(Óvatv Époviec &yaffv, Uva dv Ó xavaAaA eise xavawyuvücisty oí exptáQovcsc Gpiov vy áya0*v dv Xpurcip dvactpoÓv. " 17. Kpeirrov. yàp &yatomowüvrac, el 0£.o. «à 0£Ana TOU O£o0, cag ew 3) xaxorotouvtac* 18. Gx1 xal Xpioti; &na$ mepl &papriov fjv dréOavev, B(xatoc ómàp dóbxcv, Üva. fiic mpocayaym vo 0tip, Qavaxeeic uiv aapxt GooromOsl; 86 mvsup.ami. 19. 'Ev Ó xal voic dv quAaxT mveup.agty opeu0elc ixi putev, 20. Greiüjcag(v move Ove. drebebÉy eco f coU OcoU uaxpotup.(a dv fj épat; Nó xavaoxsuatop£vre xi&utoU, elc $v àA0t, coUT foi óxto) dug at, Oan ncav óc 00a coc. 21. *O. xal 6pBc dvcixumov vüv acte Barctopa, ob ca oxóc dóücat, purou, &àÀA& avvetórjatux &yaOTje Ert porn elg 0c0v, BV dvaatactox "Insoo Xotavov, 23. (c dew dv. Be co coU, moptuÜti clc obpavóv bxotayéviuv abo diyÉuov xai £Eoucunv xal Svvd puto. A. I. XpiacoU odv. afóvtoc aapxi xal buelc cv aücdy lvvotuv br (oncür, Üc« 6 matov iv aapxl ménaura: ápapilac, 6. Sicut Sara obediebat Abralizs, dominum eum YOCADS; cujus estis filie benefacientes, el non pertimentes ullam perturbationem. 7. Viri similiter cobabitantes secundum scientiam, quasi infirmiori vasculo muliebri impartientes honorem, tanquam et cohieredibus gratiae -vilae, ut non impediantur orationes vestrae. 8. In fine autem, omnes unanimes, compatientes, fraternitatis amatores, misericordes, modesti, humiles; 9. Non reddentes malum pro malo, nec maledictum pro maledicto, sed e contrario benedicentes: quia in lioc vocati estis ut benedictionem hareditate possideatis. 10. Qui enim vult vitam diligere, et dies videre bonos, coerceat linguam suam a malo, et labia ejus ne loquantur dolum; 11. Declinet a malo, et faciat bonum, iaquirat pacem, el sequatur eam: 12. Qui ocull Domini super justos, et aures ejus in pe ces eorum: vullus autem Domini super facientes mala. 13. Et quis est qui vobis noceat, si boni cemulatores fueritis? 14. Sed etsi quid patimini propter justitiam, beali. Timorem autem eorum ne timueritis, et non conturbemini. 15. Dominum autem Christum sanctificale in cordibus vestris, parati semper ad satisfactionem omni poscenti vos rationem de ea quise in vobis est spe: 16. Sed cum modestia et timore, conscientiam habentes bonam; ut in eo quod detrahunt vobis, confundantur qui calumniantar vestram bonam in Christo copversationem. 17. Melius eet enim benefacientes (si voluntas Dei velit) pali, quam malefacientes: 18. Quia et Christus semel pro peceatis nostris mortuus est, justus pro injustis, ut nos offerret Deo, mortificalus quidem carne, vivificatus autem spiritu. t9. In quo et his qui in carcere erant spiritibus veniens preedicavit; 20. Qui increduli fuerant aliquando, quando exspectsbant Dei patientiam in diebus Noe, quum fabricaretur arca in qua pauci, id est, octo animse salve facte sunt per aquam. 21. Quod et vos nunc similis form: salvos facit bapUsma: non carnis depositio sordium, sed conscientiae boe interrogatio in Deum per resurrectionem Jesu Christi, 22. Qui est in dextera Dei, deglutiens mortem ul viue teternze haeredes efficeremur; profectus in ccelum, subjectis sibi angelis et potestatibus et virtutibus. IV. t. Christo igitur passo in carne, et vos eadem cogiitione armamini, quia qui passus est in carne, desiit a pec catis;

EPISTOLA PETRI PRIMA. V. 3. slc x0 jmxért dv0porroy. Ériüulat, d). 06335partt Oeo0. cov En otrov dy aapxt Buca y povov. 3. "Apxetóc yàp 6 mapeXnAu0ex, xpóve« 9 Boolnpa viov 20voyv xacetpyáaDat meropeopévouc v dati yelan, Eriüup (aic, olvomAuylate, xijow, mótot; xal düsu(vots selbe oAacoe(a, 4. dv & Eev(Covrat uy. ouvvpeyóvrov Opinv elc. cà abc3v tic &cwtiac dviyuctw BAaagnpoDvtes, &. ot dmoOmaougty Aóyov «ip. Éxoliaoc Éyovtt xpivat C»vcaq xal vexpouc. e. El; voUro yàp xal vexpoic sor vyeAlo0n, (va. xpictv uv xacà dvOpurrou; capx(, Len 53 xavà Osov TYyEU[Aa T. 7. IIdveovy 5b «0 c£oc fryouv.. owopovísate odv xal vjjase clc mpoatuy ac, 8. vpó Tdvtov Bà vv cle Éaurobo dám xiv Éyovxec, 6ct dyárer xaYimrett mos ágaprunv: 9. quAdEevot elc dÀÀ oue dveu voyroapoo, 10. Éxacvoc xa6nc Üa6tv yapwpa, tl; Éautouq aUo OuaxovoUvrtc Oc xaÀol olxovor.ot Ttotx Dine ydorvoc OsoU* n. 8n Aat, ic Aópa OroU- eU c Otaxovet, üx £5 loy jc qc yopnyet 6 0cóc: (va. dv mBaty Botanica: 6 6cbc 51 "ImooU XpirvoU, t daxlv f$ Bota xal 10 xpdtoc elc touc aliyvag «tov alewov: &pv. 12. "'Ayarencxol, i3, Gevizeode. c Ev bgtv TUpOGtt Ttpóq metpxaubv 6piv vtvoufvn, Gc Eévou bptv auGalvovte, I3. GÀ xao xotvtovelre volg x00. XptatoU maüsi.aatv qalpess, tva xal dv 5T &roxa Ao jet c7. 905m abroU yaprtt daÀ)uopevot. 1. El óvedb(teote iv óvópari X uavoo, uaxdgiov 8v 15 cc BdEne xal Suvdp.ttog xal T0 toU coU mrveUpa iy bp dva aeta. 16. M3, ydo cte buiov rac £x éx goveUc 3) xAér tm 4 xaxorodbe 7| x dA) otptoertoxoroc 16. el 93 óc Xpwrtiavéx, u3) alcyuvécf, Soatéxo 6à vov cov Év x&) Óvopatt toto. 17. "Or 6 xatgbo *0U. dpfacÜar xà. xpiua dm 00 olxou toU ÜsoU- el O8 mpovcov d fuv, v( x0 rÉAoc xv &ntiÜoUvztov tip ToU DcoU cüayeAto; 19. xal st 6 S(xatoc uoi, ootexat, 5 dec63e xal áuaproAbe ToU qavettat; "t. "ers xol al tac ovtec xac vb Oma vou OroU mw xot rapa til£cOu cay the duykc abvísv év dafonodatc. E. t. TIpsotvr£pouc oov obe lv 6uty rapaxaAio 6 qvumpeo6Utepoe xal uXprue Tüv TOU XpwtoU maUnparov, 6 xal xz ueJA oso drroxaAortecOat B6Enc xotwovóc: 3. Towuidvaze cb dv Ópiv moluviov toG OtoD, ér1oxovtoüvteq ui) dva xav 4A Exouclux xatà Ocóv, u.n5t aloypoxspBGX, dX mpoüOjuuc, 871 2. Ut jam non desideriis hominum, sed voluntati Dei quod reliquum est in carne vivat temporis. 3. Sufficit enim praeteritum tempus ad voluntatem gentium consummandam his qui ambulaverunt in luxuris, desideriis, vinolentiis, comessationibus, potationibus, et illicitis idolorum cultibus. 4. In quo admirantur non concurrentibus "vobis in eamdem luxurii confusionem, blasphemantes: 5. Qui reddent rationem ei qui paratus est judicare vivos el mortuos. 6. Propter hoc enim et mortuis evangelizatum est; ut judicentur quidem secundum homines in carne, vivant autem secundum Deum in Spiritu. 7. Omnium autem finis appropinquavit. Estote itaque prudentes, et vigilate in orationibus. 8. Ante omnia autem, mutuam in vobismet ipsis caritatem continuam habentes, quia caritas operit multitudinem torum; 9. Hospitales invicem sine murmuratione; 10. Unusquisque, sicut accepit gratiam, in alterutrum illam administrantes, sicut boni dispensatores multiformis gratiee Dei. 11. Si quis loquitur, quasi sermones Dei; si quis ministrat, tanquam ex virtute quam administrat Deus; ut in otnpibus honorificetur Deus per Jesum Christum, cui est gloria et imperium in secula saeculorum. Amen. 12. Carissimi, nolite peregrinari in fervore qui ad tentationem vobis fit, quasi novi aliquid vobis contingat: 13. Sed communicantes Christi passionibus, gaudete, ut et in revelatione glori: ejus gaudeatis exsultantes. 14. Si exprobramini in nomine Christi, beati eritis: quoniam quod est honoris, glorie, et virtutis Dei, et qui est ejus Spiritus, super voe requiescit. 15. Nemo autem vestrum patiatur ut bomicida, aut fur, aut maledicus, aut alienorum appetitor. 16. Si autem nt christianus, non erubescat: gloriflcet autem Deum in isto nomine. 17. Quoniam tempus est ut incipiat Judicium a domo Dei. Si autem primum a nobis, quis finis eorum qui non credunt Dei evangelio? 18. Et si justus vix salvabitur, impius et peccator ubi parebunt? 19. Itaque et hi qui patiuntur secundum voluntatem Dei, fideli Creatori commendent animas &0as in benefactis. V. 1. Seniores ergo qui in vobissunt obsecro, consenior, et testis Christi passionum, qui et ejus quae in futuro revelanda est glorise communicalor, 2. Pascite qui in vobis est gregem Dei, providentes non coacte, sed spontanee secundum Deum; neque turpis lucri gratia, sed voluntarie; 24.

371 3. un) éx xataxupttUovtto àv xXfouv dÀÀX vórot qtvon.evot toU Trot|tvíou, 4. Kai gavepu0Évtos coU doy vrotjevoo xopuuecaOe xov dpapdvttwov 7j, Bez axépatvov, 5. 'Opolux vtorcepot Ürovayvre ctptobucépotc, mdvvec. 02 dÓ)jAot; vv rametwoppocUvmv Evxoj.6ocac0s: Éxx 6 Osóq Onspnodvot ávrtraoaetat, camewoi 9: Ó(Bwaty yap. 6e. Tamrvonts ouv ónxb cv xpatatàv 4fipa ToU 5eo0, (va Ope ooo £v xaipi) £ntaxort?c, 7. mücav hv u£purvav Oyuv émidplyaveec im aótóv, &u abzip uec mepl pv. s, Njpase, Yonyoprioavt* 8c 6 dvelBtxoc Gpi»v 51dGoo éx; À£cv eypuóp.tvoe mepuratet eno viva xacaín: 9. à ávelovwe evepeol Tj mlatet, slóoreo và abrà TU ramp d coy ti dv xóapuo bpdv dbeigéegn ériceAetcOat. 10. $853 Oeóq maa y proc, 6 xaXcas fiusic elc vv altvtov aütoU Go5av dv Xotà "InsoU, óACyov ma00vvae avo xataptoet, avrolEev, aÜevoatt, LI. AUtQ 5j Bota xal 10 xpdroc sl coUe aliovac vüov alovtv* du v. 12. Auk ZüvovavoU Óyiv Ttot00 dono, ex, Aoyttonat, óc vov Ioa, mapaxa)üv xai iria ptpov TaUTaY t(vat dÀn03 y dpw coU OcoU, &v 9| aiite. 13. Acndtecat ojo f; àv Ba6uXGwvt euvtxXux c) xol M3oxo«c 6 vióc tov. 14. 'Aerdoaafie d))xAouc £v quart ávlo. eloyivn óuiv mücw voie iv Xpiavo "Insov: áp. — —O«m-— EIIIZTOAII IIETPOY AEYTEPA. A'. |. Ziuow Tlérpoc So0ÀoQ xal dmócroAog 'IncoU XptovoU oic laóztov Suiv AayoUoty mlovtv. dv Otxatoadóvn. toU OsoU fiuov xal acv7jpoc 'IncoU Xptcov. 2. Xdoi Ópiv xol tlpáivr, rrAvüuvOs(n £v. éxiyvoatt toU coU xal '[ncoU XptatoU coU xupiou fisv. "Qc ndvra fuv cric Otlac Suvdptec abroU cà vtpbc Lox)v xal sócíótiay Se6opnu£va. ix cT. éntqvoGto toU xaAtcavroo fije lB(a doy, xal doexz, 4. 8v Óv xk uéQiata. xat tÜpita Huiv. eno ré) pata B$ebopn vat, (va. Ótk oí v. vÉvraOs Ütlac xotwovol qatto;, &xoguóvcec tT. dv vt xóapup. dv imDuula. 90oe. iM Ka aócot oà sroubÀv Tücav maptigevéyxavete lxxyopnyfaase dv vj nlovtt Ópuov «hv üperfv, dv 53 5 dpet?| tv Tviietv, e, 0v 5À T, qvooti cv Hyxpáctiay, dy à «7j éyxpatt(q. Xv 6mopovriv, àv 8à «Tj Uropovr) cv tócf6tiav, 7. dv 0» 3j ebatÓs(a cJ,» o aBeAolav, ày 86 t7 giAa6£Àola vv day. EIIIZTOAH IIETPOY AEYTEPA. A 3. Neque ut dominantes in cleris, sed forma fact! gregis ex animo. 4. Et quum apparuerit princeps pastorum, percipietis immarccescibilem glorise coronam, 5. Similiter, adolescentes, subditi estote senioribus. Omnes autem invicem humilitatem insinuate: quia Deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. 6. Humiliamini igitar sub potenti manu Dei, ot vos exaltet in tempore visitationis, 7. Omnem sollicitadinem vestram projicientes in eum: quoniam ipsi cura est de vobis. 8. Sobrii estote, et vigilate: quia adversarius vester dia bolus tanquam leo rugiens circuit, querens quem devoret: 9. Cui resistite fortesin fide: scienteseamdem passiopem ei quee in mundo est veslirte fraternitati fieri. 10. Deus autem omnis gratise, qui vocavit nos in ster. nam suam gloriam in Christo Jesu, modicum passos ipse perficiet, confirmabit, solidabitque. 11. Ipsi gloria et imperium in szecula saeculorum. Amen. 12. Per Silvanum fidelem fratrem vobis, ut arbitror, breviter scripsi; obsecrans et contestans hanc esse veram gr& tiam Dei, in qua statis. 13. Salutat vos Ecclesfa qux est in Babylone coelecta el Marcus filius meus. 14. Salutate invicem in osculo sancto. Gratia vobis omnibus qui estis in Christo Jesu. Amen. — "Á""A» 0004 9—— — EPISTOLA PETRI SECUNDA. I. 1. Simon Petrus servus et apostolus Jesu Christi, iis qui co:equalem nobiscum sortiti sunt fidem in justitia Dci nostri, el salvatoris Jesu Christi. 2. Gratia vobis et pax adimpleatur in cognitione Dei, el Christi Jesu Domini nostri: 3. Quomodo omnia nobis divinse virtutis suce quze ad vitam et pielatem donata sunt, per cognitionem ejus qui Yocavit nos propria gloria et virtute, 4. Per quem maxima et pretiosa nobís promissa donavit; ut per haec efficiamini divinae consortes naturz, fugientes ejus quae in mundo est concupiscentie corruptionem. 5. Vos autem curam omnem subinferentes, ministrate in fide vestra virtutem, in virtute autem scientiam, 6. In scientia autem abstinentiam, in abstinentia autem patientiam, in patientia autem pietateni, 7. In piefate Autem amorem fraternitafis,in amore autero fraternitatis caritatem.

EPISTOLA PETRI SECUNDA. II. s. TaUca yàp Opiv mapóv:a xat mÀtovdlovra oUx dpyouc o03à dxdáprouc xaütctnaw slc tAv TOU xuplou fiiv "Inco9. Xouvoü. éniyvociv: 9. "Di y&p p) mápeaviv vaUta, vugAó« iottv, itu vuv, Any AxÓov 100 xaÜaptap.oU vo)v maÀat a0c00 áuaptnpd zov. 10. Ato uA3AÀXov, dósA gol, amouódcace (va Duk «Gv x aXXov busov Épyoyw Bebalav Gjunv vv xXjotv xal &xào[^v xosjads: vara vào roto vtec o0. 3) rratamté mote ti, oUrox; Yo mÀouclue Pntyopnqrfzotzat optv 5 t(ao3o clc Av aloviov Bacus(av voU xuplou fiiv xal sep, "IrooU XptoroU. 12. Ad ue)Ovjoto buc det óropiuvraxew mpl cootow, xairep elBóxae xal £avnptypsévouc £v 7j mapoóon dAn0t(a. 13. Alxatov 83 fugat, £g! Gov elyl dv oot 10 cxv vagari, Ouyelostv ops £v orop.vrioet, 14. elBóc Uc cavi dox. fj dro smt; toU oxnvouavóc uou, xaBde xal 6 xupto, ^u "Insoóg Xp df aÉv qot. 15. Xmouódct Bà xal Éxdoxore Éyew 6uüc uexà ctv dp)v. KÉtoSov cv voótov uvm routatas, ie. O0 qo ctcoptouévotc 1.0001; iLaxoAov0ricavttc évvoploapev Opi cv x00 xuptou fitv "Insoo Xptvoo 6uvapiy xal mapoucav, dÀÀ £rorvat vevnfüfvrec v7 ixsí(vou uva elo toc. 17. Aa6óv v&p ra0X OcoU xatpbc Ttjv. «al Bóbav quvic évtyOs(on; aórG Totdicót bmb T7 uryaAonprxoUc Sotnc Obvóc éavtv 6 vlóc uou 6 dyarentoc, elc Ov éq& s960x7aa. 18. Kat vaótav Tv quv)v fissis Txoocapev 2, oopavoU dvejOsiaav cuv auti) Oves dv cà) ptt c6) &ylo, 19. xai Éyouev fls6aiórepov. «bv mpogntuxóv Jovov, ó xa&ÀG mouics Tpogéyovttc 6x; Àuyvp. gaívovit dv avyunoQ vom, Éuc o0 fiu£oa Duavyaon xal guooópoc ávazeQ dy vato xagótat opo, 30. toUto TpO)tov YivgXovtt, Ótt müca mpopntela ye27c USlac éxUotue o0 Y(vexac 31. ob yàp OeXXjpatt dvOporou Jvéj Or moti mpotta, GJ) 6nó tveUpa voe (ou gepop.evot E.amsav &ytot 000. &vOpumot. B" 1. "Exy£vovro 83 xal VjeuSorpoyTivat dv. t Aat, óx xal dv 6uiv Écovrat deuSoBiódaxaXot, olvwiec maprudEouctv alpécet dme, xal rov &yopácavra aütoue 6caróvrv. GpvoUp.svot, érdyoveto Éauroig vary tiv dox Àttav. 24. Kat xo)30l. d&axoAovOz,aouatv. abxO)v tatio &otÀqtlaic, 5v oc f 65b; cT dirBtae BAaconun05cEtat, 3. xaliv mAcovel(a mAaacois Aóyotc bj. dpimopsuwovrav otc c0 xplia ÉxxaAat oóx dpyrt, xal fj dme a0tOYv o0 vuatdte:. 373 8. Hac enim si vobiscum adsint, et superent, non vacuos nec sine fructu vos constituent in Doriini nostri Jesu Christi cognitione. 9. Cui enim non praesto sunt hac, caecus est, et manu tentans, oblivionem accipiens purgationis veterum suorum delictorum. 10. Quapropter, fratres, magis satagite ut per bona opera certam vestram vocationem et electionem faciatis: haec eniin facientes, non peccabitis aliquando. 1t. Sicenim abundanler ministrabitur vobis introitus in &ternum regnum Domini nostri, et salvatoris Jesu Christi. 12. Propter quod incipiam vos semper commonere de bis, el quidem scientes et confirmatos vos in praesenti veritate. 13. Justum autem arbitror quamdiunm &um in hoc tabernaculo, suscitare vo8e in commonitione: 14. Certus quod velox est depositio tabernaculi mei secundum quod et Dominus noster Jesus Christus significavit mihi. 15. Dabo autem operam et frequenter habere vos post obitum meum, ut horum memoriam facialis. 16. Non eniin doctas fabulas secuti notain fecimus vobis Domini nostri Jesu Christi virtutem et praisentiam, sed speculatores facti illius magnitudinis. 17. Accipiens enim a Deo Patre honorem et gloriam, voce delapsa ad eum hujuscemodi a magnifica gloria: Hic est filius meus dilectus, in quo mili complacui; ipsum audite. 18. Et hanc vocem nos audivimus de c«lo allatam, quum essemus cum ipso in monte sancto. 19. Et habemus firmiorem propheticum sermonem; cul benefacitis attendentes quasi lucernze lucenti in caliginoso loco donec dies elucescat, et lucifer oriatar in cordibus vestris: 20. Hoc primum intelligentes quod omnis prophetia Scriptura propria interpretatione non fit. 21. Non enim voluntate humana allata est aliquando prophetia: sed Spiritu sancto inspirati, loculi sunt sancti Dei homines. II. 1. Fuerunt vero et pseudoprophetz in populo, sicut et in vobis erunt magistri mendaces, qui introducent seclas perditionis, et eum qui emit eos Dominum negant, superducentes sibi celerem perditionem. 2. Et multi sequentur eorum luxurias, per quos via veritatis blasphemabitur; 3. Et in avaritia fictis verbis de vobis negotiabuntur: quibus judicium jam olim non cessat, et perditio eorum non dormitat.

374 4. El vào 6 0e0c dyyéuv áp.aperoavtov oóx égsísaco, dàÀ& attpai, Lógou txprapega mapéduxev alc xp[atw xoXatop.évouc *nptiatat. 6. xal dpyalou xooiou oux égslcavo, dÀAk ÓvBoov Nae Suawgüvre xXpuxa iqUAalev, xataxiucuóv xócyao &cs6Gv 2mdtac €. xai móoÀe Zobópmv xai l'ouóopov cvtppoca xacvagtTQogT, xavéxpiwsv, Urdóstyua gu Óvevtoy áatóstv tA TIEIM A 7. xai 5xatov Áót xavaTmovoUjevov Om «Yi; tV dOécuuov dv dae) vila. dvaavpog?i lBpocato: 8. BA£ppatt yàp xal xor, 6 S(xatoc éyxacoxiv dv aüroic f£pav dE fpépac dug)v Dwalav ávóuow £potc £6acávitav: 9. oldev xÜptoc £octÓksto ix m£tpa.g 400 boecOai, áólxouc 5i elc fipé£pav xplatex xoAatopévouc «nptiv, 10, pdÀwxva. Óà vob Ómíco capxóc dv émupía pta Tcopsuojévouc xal xupióTo TOC xatappovoovtac. roÀpmral aóüá8ew, SOtac o0 vpf£uouctv BAaconoovtt, 11. Órou. dryeXoi ley oi xal Buvdpset uelTovtc Óvcec o0 épouatv xav' atv BAdagnikov xplatv 13. oto 53 x dAoya (ia qucauxG sie Aot xol qopdv, dv ole dYvooucty BAacnjkoUvcec, ev x7, gUop& aUt6v xacvaqÜaor/covcat I3. xoputoUpLtvot. uto05v. dBux(ac, fSoviv fi yodsvot "jv dv f$jfpa. cpugiv, amÜot xal juotot Evrpugiiwts, iv vai; dYdmat aótüv GuvEuty oUg.tvot Üpiv, 34. ógOaApoUc Éroveec peotouc potyaA(ac xal dxava Tauctou üpxprtas, SeAedlovtes quy kc davnplxcouc, xapóiav Yevup.vagdu£vny mÀsovellac Éyovrec, xavápao TÉXVOG., 15. KacaAcenóvcee eo0stav 690v énAav(Onaav, i&axoAov0,aavrte 77 68G vou BaAa&p. voU Boodo, &c uta0ov doa 7 ydmnatv, 16. EAevtww 03 Foyev lOlac mapavoulac: OroLoytov dowvov iv dvÜporxou oov, eOrytdusvov axouasv ctJjv *00 Ttpop/tou apaopovíav. 17. Obxof «law royal dvubpos xai 6p yat 6r Aaa xo« Dauvóusvat, ol, 6 (O90 toU GXxÓTouc TtT/o7 tat. 18. "Y xéporxa 4&p uaavertoc qüerrouevor 8eAedCouats y érÜup.(aue aapxoc Gas velxo ooo QA bye dmogeuyovrac, voUc dv TÀdvr dvacvptpou£vouc, 19. &AeuOsp(av aócoi; dra re) óuevot, aürol OobÀot ÜUmdpyovttc «X, güopliic vdp ric fíernrat, voírt xal BeOoUAuotat, 20. El v&p. dxoguyóvteo rà pidopara v00 xocp.ou £v émtyvoatt vo xuplou $uGv xal awt7oo; 'IncoU XQtatoU, coUvoi; 86 atv. QperAaxéveeo fictvrat, véyovev aüroi, & Éa jaa yelpova xbv mpotuv $1. xpeivxov yàp 7v abcole 13 Exeyvoxévat và 620v 17e Ouxatosóvnc, 7| érmtyvoUaty elc xà. óniao Ünoctoéyat dro t7, mapaóo0s(av aótoi, áy(ac dvxoATc. EIIIZTOAH IIETPOY AEYTEPA. b. 4. St enim Deus angelis peccanlibus non pepercit, sed rudentibus inferni detractos in. tartarum tradidit cruciandos, in judicium reservari; 6. Et originali mundo non pepercit, sed octarum Noe justitiee preeconem custodivit, diluvium mundo impiorum inducens; 6. Et civitates Sodomorum et Gomorrha-orum in cinerem redigens, eversione damnavit: exemplum eorum qui impie acturi sunt ponens; 7. Et justum Lot oppressum a nefandorum injuria ac luxuriosa conversatione eripuit; 8. Adspectu enim et auditu justus erat: babitans apud eos qui de die in diem animam justam iniquis operibus cruciabant. 9. Novit Dominus pios de tentatione eripere: iniquos vero in diem judicii reservare cruciandoe: 10. Magis autem eos qui post carnem in concupisceutia immunditiee ambulant, dominationemque contemnunt, audaces sibi placentes, &ectas non metuunt introducere blasphemantes: 11. Ubi angeli fortitudine et virtute quum sint majores, Don portant adversum 8e exsecrabile judicium. 12. Hi vero velut irrationabilia pecora, naturaliter in captionem et in perniciem in hís quse ignorant blasphemantes in corruptione sua peribunt, 13. Percipientes mercedem injustitise, voluptatem erxistimantes diei delicias: coinquinationes, et macula delídiis affluentes, in conviviis suis luxuríantes vobiscum, 14. Oculos habentes plenos adulterii, et incessabilis delicti, pellicientes animas instabiles, cor exercitatum avaritia habentes, maledictionis filii; 15. Derelinquentes rectam viam erraverunt, secuti viam Balaam ex Bosor, qui mercedem iniquitatis amavit: 16. Correptionem vero habuit suc vesanis: subjugale mutum animal, hominis vorze loquens, prohibuit proplietze insipientiam. 17. Hi sunt fontes síne aqua, et nebulie turbinibus exagitatee, quibus caligo tenebrarum reservatur. 18. Superba enim vanitatis loquentes, pelliciunt in desideriis carnis luxuriae eos qui paululum effugiunt, qui in errore conversantur: 19. Libertatem illis promittentes, quum ipsi servi sint corruplionis: a quo enim quis superatus est, hujus et servus est. 20. Si enim refugientes coinquinationes mundi in cognitione Domini nostri, et salvatoris Jesu Christi, his rursus implicati superantur, facta sunt eis posteriora deteriora prioribus. 21. Melius enim erat illis non cognoscere viam juetitie, quam post agnitionem, retrorsum converti ab eo quod illis (traditum est sancto mandato:

EPISTOLA PETRI SECUNDA. IIT. m1 Xuu6íónxew aToig T0 VP dÀvOoUq Ta ICT Kov éxitpéjac éxl «0 boy. H£pxpa, xat Ye Xovcuu £vr el; xuAtspv Bop6opou. I. t. Taóvy 79n, dyamnto(, Otuvé£pav uiv qpígo ixvwxov, v alc Bueyse(po ópiov iv Ürropviloet vv elJAuxptv, ótivotav,. 3. uvmoOgvat civ mpottonpévov Prjidvov Orb civ &yiov mpognry xal Vg tiw dmooróhny Üpom évroAg toU xuplou xal awtfipoc, 3. toUro TpGrov Yivogxovrec, Urt ZAebaoveat. dz' dc(dtrev cv fjssgGv v ésmatyuov?] ipmatxzat xack vio lS(ac £riSup(ac aótO)v Topruóp.evot 4. xai A£qovcec Io9 2otlv f$; éxavqyeMa $7 apovcíag a0toU; d 7c vio ol racxépsc axoucf/moav, xavxa oUtux Otaps£vec dx dpy i, xviatox. 5. AavOdvet yàp aüxolc toUco Ü£Aovcac, Urt oüpavol 4cav ÉxraXat xal 47, 25 O5atoc xal 8v Üoatoc cuvscTüga ti) ToU coU Ao, 6. 6C v5 xóts xóajkoq 0Batt xavaxiuo0rlc dor ero 7. ol 5à viv oópavol xai fj YT, «ip aot Aoyo ce0v.cauptpévot elotv Trupl. tnpoup.evot elc fisépav xplacux xal dmwAe(ac xü)v dac6v dvyÜpm rov. 8. *Ev ài roUco i3) Aavüavéro bpic, d'yamercot, Gri | (a fp pa map xoplo à xÜa Éer, xal qaa Ec óc tu£pa ula. 9. O6 Bpa8Uvet xóptoc «Tic émar yea, óc vwec Bpa$ur5ra djyoUveai, d)Àk paxpoüuurt BU GnHc, 3 BouAóp.evóc tva droAéaOnt G2) mdvrac elc uevávotav y, g7aat. 10. "Hte 5à f$u£oa xuplou &xx xMrrenc, dv d of oopavol foun8ov rrapeAeUgovtat, avotysia Óà xaucoóp.eva Aut joetat, 7j 93 xal c& iv aüt7j £pya xavaxarjesrac. 1L. Toózov oUv mdvtov Xwoucvev motamoU; Óri óndpystv Ojo dv &yíate dvaavpogate xat eüatÓs(au, I2. wpooOoxüvtac xal cmtUóovtac vv Tapoucíay T7 toU xuplou $u£oxc, 8 J|v oüpavol rupouuevot ÀuO,aovrat xal avotysia xaucobpeva Tax/jcExat, 13. Katoüg 8& odpavouüg xal xatvaw v7 xatà cà éxay(£)ava aÓcoU mpocPoxlouev, iv ol; Buxatosóvn Xa tOUCEL, M. Aid, dantol, aca mooaboxüvrss arouódaate dco xat duoporvot aóvi) ebpeOzvat 2v. eloy,vn, 15. xai tAv voU xuplou ájuov iaxpoQuu(av aerenplav $BYetoOe, xat; xal 6 dyamn tóc fov à gos ITauAo, xat& c1,» 0oetaav aüxà) aoglav Fypayev Guiv, 16. (x xal év taaau; émiotoAat;, ÀxÀOv dy auctae mpl voUtuv, dv alt; ioxiv Busvónrd «wa, B of du. atris xal davrjpuxxot acpebAoUatv Ox xal «kc Aotrdc voa T2bc TÀv lBlav aóvi)v dmoAetav. t7. "Yyetc ov, dyateWtol, tpoytvoxovt&s quAdaata9e (ya po 57; 0v düfauov nÀAdvr eva, Oévree txréGYtE coU lo(ou a vnptyu.o0375 22. Contigit enim eis illud veri proverbii: Canis reversus ad suum vomitum, et:'Sus lota in volutabro luti. IU. 1. Hanc ecce vobis, carissimi, secundam scribo epistolam, in quibus vestram excito in commonitione sinceram mentem: 2. Ut. memores sitis eorum qua predixi verborum a sanctis prophetis, et apostolorum vestrorum, praeceptorum Domini et salvatoris: 3. Hoc primum scientes quod venient in novissimis diebus in deceptione illusores, juxta proprias concupiscentias ambulantes, 4. Dicentes: Ubi est promissio, aut adventus ejus? ex quo enim patres dormierunt, omnia sic perseverant ab initio creature. 5. Latet enim eos hoc volentes, quod coeli erant prius, et terra, de aqua et per aquam consistens Dei verbo: 6. Per que ille tunc mundus aqua inundatus periit. 7. Coli autem qui nunc sunt, et terra, eodem verbo repositi sunt, igni reservati in diem judicii et perditionis impiorum hominum. 8. Unum vero hoc non lateat vos, carissimi, quia unus dies apud Dominum sicut mille anni, et mille anni sicut dies unus. 9. Non tardat Dominus promissionem suam, sicut quidam existimant, sed patienter agit propter vos, nolens aliquos perire, sed omnes ad poenitentiam reverti. 10. Adveniet autem dies Domini ut fur: in quo cceli magno impetu transient, elementa vero calore solventur, terra autem et qua in ipsa sunt opera exurentur. 11. Quum igitur hac omnia dissolvenda sint, quales oportet vos esse in sanctis conversalionibus et pietatibus, 12. Exspectantes, et properantes in adventum diei Domini, per quem coli ardentes solventur, et elementa ignis ardure tabescent? 13. Novos vero celos et novam terram secundum promissa ipsius exspectamus, in quibus justitia habitat. 14. Propter quod, carissimi, heec exspectantes, satagite immaculati et inviolati ei inveniri in pace. 15. Et Domini nostri longanimitatem, salutem arbitre. mini: sicut et caríssimus frater noster Paulus secundum datam sibi sapientiam scripsit vobis, 16. Sicut et in omnibus epistolis, loquens in eis de his, in quibus sunt qutedam difficilia intellectu, quce indocti et Instabiles depravant, aicut et ceteras Scripturas, ad suam ipsorum perditionem. (7. Vos igitur, fratres, prwescientes custodite, ne insipientium errore traducti excidatis a propria firmitate.

876 18. aübdvece 5Àà dv ydpvrt xai yvoctt ToU. xuplou fuv xal cwtzpo; "Ingoü Xoitoo. aóvü) fj 905a xal YOy xai elc ^pj£pav albivoc. 3uvv. EIIIZTOAH IQANNOY IIPLQTH. A'.' 1. *O 3v ám. dpy5c, 8 dxoxóapav, 0 Éupdxapev toic ógOn) quote fipiiv, 8 dücnadpusfia. xal al y eipec fipanv dynanoav, epi toU Aóyou tT Luc 2. xal $ Qu) égavepoOn, xat Éopaxaguev xol pxprupoüpev xal dmayé)outv Üpiv vv Uv cv alovtov, fite jv xpog 10v marépa xat dgavepuótv, fiv: 3. 8 Éopdxap.ev xat dxnxóapv, drorrPXopuev Ogtv, (va. xai bueie xotvav(av Dynte ps0 fpinv, xal fj xoivov(a f, fuevépa 7, uevk x00 ravpóc xal puer coU vlou aUvoU IncoU Xptoroo. «. Kol caUca 49dgopev. Opiv iva f yap& Opuov 3 rex Ànpepk£va. 5. Kal abcr dcclv 5$, dq fjv dxvxóaparv ám actoU xal dvaqyé)Xop.ev. ópiv, vt 6 Ocóc gix; &ctiv xal axoz(a iv abc) oox Éavtv odósula. e. "E&v. elxojaev &rt xowovíav Égoyev ues abvoD, xal iy xi) axóxet meprzavüpuev, euo. 0a. xai oO rrotouuev. cv dA Octav 3. dày Bj dv cO) quil mepuracüuev óc aros Eocty àv cQ qot, xotvovíav. Éyoptv pev! d)rev. xal có lua "InsoU XoiwvoU v00 vio abroU xaüapilet fac áxb don áuapr(ac. 8. "Ev clxopev 8vt ápapr(av oóx Égopev, ÉautoUc mAaviouev xat $; áXeta év fiuiv oox Écvtv. 9. "Eàv 5poXoyGtv tX &patplac pov, mtr dew xa Bixatoc, (va dq? fiv vàc ápaprtae fuv xal xaÜaolon fidc &n5 done dotxiac. 10. "EAv eÜrogpev Oct ob, huaprixapsv, djeuatav motoUp.ev aüxóv xal 6 Aóyoc aücoU oux Éaxtv Zv fiptv. B. I. Texvía goo, a2 pio bpty Üva i3, ápdprmre. xal ddv tt; pd ovi, mapdxAmzov Égoptv xpi Tov ma1épa "Inaoüv Xpurróv Sixatov, 4. xal aU1óq doi Ü.aopobc mepl v6)v Gp.apeuov fpdiv, o9 spl vy fjiereQuov 6à uóvov d)À& xal mepl Aou TOU XÓGILOU. 3. Kal v coóo qtwooxop.ey Ov. Évvoxaqurv aoo, iXy vq ivxoAA, advo cptop.tv. 4... 'O Xéqov. 8 Épvooxa aüxóv, xal và dvroAác aü100 jc crow euo vne Borív, xal dv voóct 7j divcta oUX EGTlYV 6. &, 8 iv cnp abro0 xov Aóyov, dXnOox, &v TOUTUD $ deme 00 OtoU vereAe(orat, Ev. toUTp qUiQoxop.ev 5x 2v aüx6) dapv. EIIIZTOAH IQANNOY IIPLTH. A', B'. 18. Crescite vero in gratia, et in cognitione Domini nostri, et salvatoris Jesu Christi. Ipsi gloria et nunc et in diem erternitatis. Amen. — upaup-—— EPISTOLA JOANNIS PRIMA. I. 1. Quod fuit ab initio, quod audivimus, quod vidinus oculis nostris, quod perspeximus, et manus nostr: contrectaverunt de verbo vite: 2. Et vita manifestata est, et vidimus, et testamur et annuntiamus vobis vitam eeternam, que erat apud Patrem, et apparuit nobis: 3. Quod vidimus et audivimus, annuntiamus vobis, ut et vos societatem habeatis nobiscum, et socielas nostra sit cum Patre, et cum Filio ejus Jesu Christo. 4. Et haec scribimus vobis ut gaudeatis, et gaudium vestrum sit plenum. 5. Et hiec est annuntiatio quam audivimus ab ec, et annuntiamus vobis: Quoniam Deus lux est, et tenebre in eo non sunt ullz. 6. Si dixerimus quoniam societatem babemus cum eo, et in tenebris ambulamus, mentimur, et veritatem non facimus. 7. Si autem in luce ambulamus sicut et ipse est in luce, societatem habemus ad invicem, et sanguis Jesu Chrisli filii ejus emundat nos ab omni peccato. 8. Si dixerimus quoniam peccatum non habemus, ipsi nos seducimus, et veritas in nobis non est. 9. Si coufiteamur peccata nostra, fidelis est el justus, ut remittat nobis peccata» nostra, et emundet nos ab omni iniquitate. 10. Si dixerimus quoniam non peccavimus, mendacem facimus eum, et verbum ejus non est in nobis. 1. t. Filioli mei, hzec scribo vobis, ut non peccetis. Sed el si quis peccavcrit, advocatum habemus apud Patrem, Jesum Christum justum; 2. Et ipse est propitialio pro peccatis nostris: non pro nostris autem tantum, sed etiam pro lotius mundi. 3. Et in hoc scimus quoniam cognovimus eum, si mam data ejus observemus. 4. Quidicit se nosse eum, et mandata ejus non custodit, mendax est, el in hoc veritas non est. 5. Qui autem servat verbum ejus, vere in hoc caritas Dei perfecta est; et in hoc scimus quoniam in ipso sumas.

EPISTOLA JOANNIS PRIMA. Il. 6, 'O Xéqov dv abt. pívew ÓoeDet xatóx axetvoc mepuTtrcev xal aüvóc meprracetv. 7. AvaT510l, oóx. ÉvxoYv xawv3jv 49d bjiv, à)' idvxol)y xaAaiky fjv eUyexe dx! dpyzi. fj Evco)3) $ xaÀatd. dax 6 Aó*foc Óv?ixobcat. s. IIdAtv £vcodov. xatvv qp&too Ópiv, 8 davw dàz0l; àv at) xa dv ópiv, Orc 5j axotia. mapavesat xal «6 qx 10 dinfiov Tv gatvet. 9. 'O Aéqov dv tà quil efvat xal sv d5eAgbv aicOU [.toG)v dv Tj axocta daviv Éc dori. 10. 'O dqamGv «0v dótÀgóv aütoU iv TO qul uu6v&t, xal axavOaAov 2v ajo oóx £attv: L1, 6 86 pov xóv dos) gov aou &v v1 axovía &civ xal dv «3, axotia. meptratet xal oüx o(óev ToU Undyet, x f axoxía àxuqXwotv touc óg a q.oUc aotoU. 12. l'oqw. piv, tsxvia, Órt doéovrat Opiv. al &j.aprtat ótk c0 Óvop.a. aotOU. I3. l'oágo. üpiv, mavépss, Óvt évvoxase vóv àv dpyTc. ypáqo Opiiv, veavíaxot, Ott vevuczxate TOv Trovnpóv. 14. " Eypaija ópiv, maudta,, vt évvooxa ve xov macépa. Poma byiv, mat£pro, Ürt iyvooxava vov. dx' ápyic. Éypeja. Opiv, veav(axot, &vt la, upol das xat 6 Aoyoc TOU ÜsoU dv üuiv pévet xal vevixs(xace 10v movrpov. 16. M? dyamüze vov xoauov pnób xà £v 1j xóoju». éKv ci; dyan&ü xov xócuov, oóx Éatw fj üyarr) coU Tatpóc Év GUT, 16. Oct my to Ev x xócpuo, $j éxiüvpla «7 aapxox xai f$ éxiuua vov ó90aA Ov xat fj diaGoveix xoU Biou, oux Écxwy 2x 100 matpóc, 32" x coU xócpsou axtv. 17. Kal 6 xóeuoc rapaecat xal $ émifiupta. abtoU: 6 9 mowov x0 OfAnka ToU ÜcoU pévet elo xàv alüva. 15. IIaid(a, doy dv» opa dac(v, xai xat 7xoóaavt 6x dvilypiovoc £pyevat, xal vüv dvrtgptavot oXÀo! tyóvaaw: Güzv cvoaxopev 9c Eng dcr, opa éactv. 19. "EE uv Aa, 4XX oóx cav iE fiov: el yo "cav dE fiv, peueváxeaav &v ue0' Spov: d) fva gavspu0 oat dtt o)x elotv mrdvrto E fudov. 29. Kat Oueic yplopa Égexe. dmó voU &y(ou xat ol6att mdyra. 21, Oox Iypuja Suiv Óxt o*x olBaxe cv dAfüruav, 4X 81x olGacs adco, xat Ott x&v euDoe Ux v7 aà0s(aq oox Éactv. 22. Tí; &cvw 6 dedotre cl 93 6 ápvoouevec Ón "Insoóe oüx £ovtw 6 Xpurzóc; ouvóq éattv 6 dvr(gptoxoc, 6 dpvoupevoc Tóv maépa xal xóv vov. 33. [I8 6 dpvoup.tvec xv vlov o003 xov mavípa Éyev $ 6p.oAovGv vov vlov xal vov mat£pa Fic. 24. "Yyueis 8 7xoUcatt dx dpyTc, iv óptv pevévo. ikv i» Ópiv uelvn 6 dw! apy?T& 7xoucatt, xal uti dy «Q vlio xol OQ vatpl uevelts. 25. Kal avv, doviv 4 érer( 16a. fjv advo émmyetAaco uiv, vhy Gv cv alovtov. 26. Taura £vpaja Ópiv mepl x&v mÀavovtov Ups. 877 6. Qui dicit se in ipso manere, debet, sicut ille ambulavit, et ipse ambulare. 7. Carissimi, non mandatum novum scribo vobis, sed mandatum vetus, quod habuistis ab initio: mandatum veLus est verbum quod audistis. 8. Iterum mandatum novum scribo vobis, quod verum est el in ipso et in vobis: quia tenebra transierunt, et verum lumen jam lucet. 9. Qui dicit se in luce esse, et fratrem suum odit, in tenebris est usque adhuc. 10. Qui diligit fratrem suum, in lumine manet, et scandajum in eo non est. 11. Qui autem odit fratrem suum, in tenebris est, et in tenebris ambulat, et nescit quo eat: quia tenebre obczecaverunt oculos ejus. 12. Scribo vobis, filioli, quoniam remittuntur vobis peccata propter nomen ejus. 13. Scribo vobis, palres, quoniam cognovistis eum qui ab initio est. Scribo vobis, adolescentes, quoniam vicistis malignum. 14. Scribo vobis, infantes, quoniam cognovistis Patrem. Scribo vobis, juvenes, quoniam fortes estis, et verbum Dei manet in vobis, et vicistis malignum. 15. Nolite diligere mundum neque ea qu& in mundo sunt. Si quis diligit mundum, non est caritas Patris in eo: 16. Quoniam omne quod est in mundo, concupiscentia carnis est, et concupiscentia oculorum, et superbia vitze; qua non est ex Patre, sed ex mundo est. 17. Et mundus transit, et concupiscentia ejus: qui autem facit voluntatem Dei, manet in aeternum. 18. Filioli, novissima hora est: et sicut audistis quia antichristus venit: et nunc antichristi multi facti sunt; unde scimus quia novissima hora est. 19. Ex nobis prodierunt, sed non erant ex nobis: nam si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum: sed ut manifesti sint quoniam non sunt omnes ex nobis. 20. Sed vos unctionem habetis a Sancto, el noslis omnia. 21. Non scripsi vobis quasi ignorantibus veritatem, sed quasi scientibus eam: et quoniani omne mendacium cx veritate non est. 22. Quis est mendax, nisi is qui negat quoniam Jesus est Christus? Hic est antichristus, qui negat Patrem et Filium. 23. Omnis qui negat Filium, nec Patrem habet. Qui confitetur Filium, et Patrem habet. 24. Vos quod audistis ab initio, in vobis permaneat. Si in vobis permanserit quod audistis ab initio, et vos in Filio et Patre manebitis. 25. Et haec est repromissio quam ipse pollicitus est nobis, vitam eeternpam. 26. Haec scripsi vobis de his qui seducunt vos.

878 37. Kal Opeto «5 ypiaya 8 EA a6rce dm abcoU, usvéxo dv Opiv, xal o0 ypelav Éysvs (va cw ó:bdoxv Opis, d)X' &q x5 abroU pta. 5i doxet Ouc mpl mávrov, xol dAnüé; dax xal oóx Éoxw dpeUOoc, xal xafux d5(DaEev OpBc, pívexe dv abt. 38. Kal vOv, vexv(a, ué£vece dv atti, iva dàv qavepo 07, ey opuev xaQbnctav xat v3, aloy vvOGpev &r' abtoU dv v7j rapoucía abtoU. 29. "E&àv eloice. 8xt Bixatóe dcvwv, vwvoaxexe Occ xal Tl, 6 otv v)jv Suxatosüvny & adcoU Yeyévvnxat. I*. r. "8ece moram» dq&rnv Oéboxev fjutv. 6 rato, (va. cíxva Oto xAvüGpuev, xal dauév. ik voUto 6 xóauos ob vtvocxet "pic, Uvt oóx Irvo) abvóv. 2. "Ayorencol, vóv Téxva 0soU. dapév, xal odmo igavtgoyUr xi Zaóp.e0a.. olOaquev, Ücc dkv. yavepm, Guotoi avi austin, Bvt épóusOa. abxbv xac Pci. s. Kal x8 6 Fycov c5y Omlbn raucnv in* abc á| vlCet Éaucóv, xaOd ixeivoc d 1vóc £amw. 4. II 6 rouov cv ápapriav xal vv dvoplav moie, xal $ &papría dcclv f dvop.ta. 5. Kat olJaxe, vt Axelvoc ipavepo9n lva o épapvía fjuiov dpn, xal ágapr(a dv abotip oóx Fett. e. [I3c 6 iv abvi) u£vov oby, ágaprávet, xal müc 6 ápxprávoy oU Éopaxtv abróv o083 Evvoxev aUróv. 7. Yadid(a, unBel; mÀavdto Op. 6 ouv tà» Ócxatogóvnv OGxaióo Bavty, xao Exelvoo Sxatóc datu: 8. Ó rrotv 1v &uapr(av ix coU Ota60Àou &axlv, &x dr doy, 6 9a6oAoq &papravev elc voro égavepo 6 và xou OcoU (va Aócr, 1& Épya vo9 Éux6ó) ov. 9. lI8c 6 veyevvnjévoc àx x00 0s00 Áuapríav có Totet, Óvt omríppux a0xo0 £v avi pévtt, xal oo SUvazat áuaprávtty, Óvt Ex. toU Oso veyéventas. 10. "Ev «oí qavepá Eaoctv 7k cíxya 00 OcoU. xai tk vÉxva 00 Ota OAou: mU 6 ur àv BOxxtoc oox Fax éx x00 ÜcoU, xat 6 v3) diyamó)v càv dt) Sov abcoU, I. "Oct abcr dol 5$ &vyeMa div dxoocaxe dx' dpUic, (va. dyamópuev dOxXAouc 12. ob xa0o Kaiv ix «o0 movnpoU 3v» xal la atcv tbv dSc) bv adc0U. xal 4 dot Tivoc Éagalev abtóv; x vk Épya abtoU movnpk Jv, vk Bb r0 dOrÀgoU aücoU 6ixata. 13. M3) OnuudQexe, dBeAgol, el utact üu&ie 6 xóc06. J t4. "Hpceic olBquev 8vt eva 6c xauev ix xoU OavdtoU £lg 7v Gorjv, Ort dyamGpuev roue dos) poóc 6 uj) d'yamióv uévet év vip Üxvdto». 15. II 6 poGv tv d5eA gov abcoU ávOptoroxTóvoc doxiv, xal olbate Ort ml; dvüpermoxtóvoq o0x Dy et ovv alóvtov dv ÉautG) pévoucav. Ie. "Ev xoóvto éyvoxapty 7j» daret c00 0690, dri Exetvos Omüp fiiov cv joy) a0100. Fenxev- xr Spit ógeD.opey omip tüv dBeAg Gv so uy Oriva:. EIHZTOAH IQANNOY IIPOTH. I". 27. Et vos unctionem quam accepistis ab eo, maneat in vobis. Et non necesse habetis ut aliquis doceat vos; sed sicut unctio ejus docet vos de omnibus, et verum est, et non est mendacium. Et sicut docuit vos, manete in eo. 28. Et nunc, filioli, manete in eo; ut quum apparuerit, habeamus fiduciam, et non confundamur ab eo in adventu ejus. 29. Si scitis quoniam justus est, scitote quoniam el omnis qui facit justitiam, ex ipso natus est. IlI. 1. Vídele qualem caritatem dedit nobis Pater, ut tilii Dei nominemur et simus. Propter boc mundus non novit pos, quia non novit eum. 2. Carissimi, nunc filii Dei sumus; et nondum apparuit quid erimus. Scimus quoniam quum apparuerit, similes ei erimus: quoniam videbimus eum sicuti est. 3. Et omnis qui habet hanc spem in eo, sanctificat se, 8icut et ille sanctus est. 4. Omnis qui facit peccatum, et iniquitatem facit; et peccatum est iniquitas. 6. Et scitis quia ille apparuit ut peccata nostra tolleret; et peccatum in eo non est. 6. Omnis qui in eo manet, non peccat; et omnis qui peccat, non vidit eum; nec cognovit eum. 7. Filioli, nemo vos seducat. Qui facit justitiam, justas est; sicut et ille justus est. 8. Qui facil peccatum, ex diabolo est: quoniam ab initio diabolus peccat. In hoc apparuit Filius Dei, ut dissolvat opera diaboli. 9. Omnis quí natus est ex Deo, peccatum non facit: quo niam serhen ipsius in eo manet; et non potest peccare, quoniam ex Dev natus est. 10. In hioc manifesti sunt filii Dei, et filii diaboli. Omnis qui non est justus, non est ex Deo, et qui non diligit fratrem suum: 11. Quoniam h:ec est annuntiatio quam audistis ab initio, ut diligatis alrerutrum. 12. Non sicut Cain, qui ex maligno erat, et occidit fratrem suum Et propter quid occidit eum? quoniam oper ejus maligna erant: fratris autem ejus, justa. 13 Nolite mirari, fratres, si odit vos mundus. 14. Nos scimus quoniam translati sumus de morte &d vitam, quoniam diligimus fratres. Qui non diligit, mapet in morte: 15. Omnis qui odit fratrem suum, homicida est. Et scitis quoniam omnis homicida non habet vitam cterpam i semet ipso manentem. 16. In hoc cognovimus caritatem Dei, quoniam ille anriam suam pro nobis posuit; et nos debemus pro fratribes animas ponere.

EPISTOLA JOANNIS PRIMA. IV. 1. *0« 5' &v Py xóv lov oU. xócpov voícou xal 6emp7, vov dOeAgv aüroU ypslav Éyovra xal xIelo3) cà orAdYjva abvoU dm" aüToU, müX fj ddr 100 ÜsoU u£vtt v aUt6; 18. Texvía jou, p dva mopuev Aóqto und 7j yÀe)007, dXX Foro xol d)nsta. 19. "Ev coó:w dwocxopsy Oct dx v7 dinüelac iauév, xai Éy.rpoa0ev aou relcopurv vac xapotac fjuov, 30. Gc dxv xatavtvooxm fuv fj xapbla, usltov é&oxlv 6 06s cic xapBlac fiiv xal ywaaxsi mívra. 21. "Aqaenol, dv f xxpola fpi p, xavavtvooxn tuv, radprc(av Épousv vpbc vov Otóv, 22. xal Ó ikv aitutv AauGdvouev &x' abroU, óc The Évvolàg aívoU vmnpoUpav xal và doravà évormwvov a0tOU TOLOU[LEV. 93. Kai acr doclv f$) dvco1)) abvoU, (va. TiateUao«£v ti óvói.actt oU vloU adroU "InsoU XpwtoU xal dvanipuev. dOxfAouc xafdx; É&uxev veo ftv. 34. Kal 6 cnpióv tà. évroAk aüroU dv abt) uve xol aütoc dv abcQ. xal év voótu vwooxopav Urt gávtt Uy fuv, ix 90 mveiparoe 00. Éooxsv fjv. A'. 1. "Aqarntol, ui) xavrl zveüpaxvt miveóeve, dà GoxuAdleve và mveüj.axa. el ix x00 coU éaxtv* Óxt moÀAot dysudorpoy7;vat. EEsÀnAU0actv elc rbv xósuov. 3. 'Ev voóto vtvoxeTat TO TveU[ua TOU ÜtoU- Tv xveUua Ó Ópoloyet "Insoüv Xpiwtóv iv cupxl dÀnvOva, 1x voU Oto écciv3. xal vüv mvfUüpa Ó Àocv xov. "nooív, éx coU OsoU oux latu, xal toUtó dcvtv x0 100 dvrugplavou, Ü dx»xóatt Gi Épysxac, xol vov £v xà) xóapup Bvlv Tn. 4. "Yat éx coU Oso daté, vexv(a, xal vevuxyixae ajxóv, 6c ue(uov daily 6 dy opav 9 6 v cip xócpap. 5. Aücol ix voU xócjkou eloív: 0t coUto ix toU xóc[uou AaAoUcty xal 6 xócpoc aóvov áxout. e. "Hucic ix «voi 0soU dapév: 6 qtvo)oxev. Tv. tbv dxoótt fikv: c oóx Éotw ix x00 ÜroU, oüx dxoóti Suv. iv touttp qtooxoprv T0 mvfU[ua tT dÀnc(aq xal 3b rv£üp.X 17; rÀavinc. 7. Aqorrol, d'yamóyuev dXXoAouc, 6x f dyáimer ix coU coU dgclv xal x&q 6 d-taiov ix voU Oso veyévvtat xal ytvoaxet tóv Otóv. 8. 'O uy dyociv oUx. Éyvoo xbv Osóv, Oct 6 Orbe yd, égxtv. 9. "Ev roóco dgaveuOs fj dvd toU OeoU dv ftv, £x «5v vibv abtoU tÓv uovoyev, &xéovaAxev 6 sóc sl tbv xóapov, Uva. Gjovuev OU abroU. I0. "Ev voótw doslv 5$ ddr, oby 6v. fuso Jyamcagev cy Ücóv, dÀÀ. xx abrbc iyérnotv huic xal dníaxeUuv xbv vióv abxoU (Aacpóv epi 6v &jsaptiv Tiprov. I. "Aqaoenxol, et oUvux 8 0cbe Jp enoev fiic, xal futi; ópeQopev dAXAoUs d vatv, 879 17. Qui habuerit substantiam hujus mundi, et viderit fratrem suum necessitatetn habere, et clauserit viscera sua ab eo, quomodo caritas Dei manet in eo? 18. Filioli mei, non diligamus verbo neque lingua, sed opere et veritate. 19. In hoc cognoscimus quoniam ex veritate sumns; et in conspecta ejus suadebimus corda nostra. 20. Quoniam si reprehenderit nos cor nostrum: major est Deus corde nostro, et novit omnia. 21. Carissimi, si cor nostrum non reprehenderit nos, fiduciam habemus ad Deum; 22.tEt quidquid petierimus, accipiemus ab eo: quoniam mandata ejus custodimus, et ea qua sunt placita coram eo facimus. 23. Et hoc est mandatum ejus: Ut credamus in nomine Filii ejus Jesu Christi: et diligamus alterutrum, sicut dedit mandatum nobís. 24. Et qui servat mandata ejus, in illo manet, et ipse in eo; et in hoc scifnus quoniam manet in nobis de Spiritu quem dedit nobis. IV. 1. Carissimi, nolite omni spiritui credere, sed probate spiritus &i ex Deo sint: quoniam multi pseudoprophetze exierunt in mundum. 2. In hoc cognoscitur spiritus Dei: omnis spiritus qui confitetur Jesum Christum in carne venisse, ex Deo esl: 3. Et omnis spiritus qui solvit Jesum, ex Deo non est, et hic est antichristus, de quo audistis quoniam venit, et nunc jam in mundo est. 4. Vos ex Deo estis, filioli, et vicistis eum: quoniam major est qui in vobis est, quam qui in mundo. 5. Ipsi de mundo sunt: ideo de mundo loquuntur, et mundus eos audit. 6. Nos ex Deo 8umus, Qui novit Deum, audit nos; qui non est ex Deo, non audit nos: in lioc cognoscimus Spiritum veritatis, et spiritum erroris. 7. Carissimi, diligamus nos invicem: quia caritas ex Deo est. Etomnis qui diligit, ex Deo natus est, el cognoscit Deum. 8. Qui non diligit, non novit Deum: quoniam Deus caritas est. 9. In hoc apparuit caritas Del in nobls, quoniam Filium suum unigenitum misit Deus in mundum, ut vivamus per eum. 10. In hoc est caritas: non quasi nos dilexerimus Deutn, sed quoniam ipse prior dilexit nos, et misit Filium suum propitiationem pro peccatis nostris. 11. Carifsimi, sí sic Deus dilexit nos, et nos debemus j alterutrum diligere.

$80 12. Bebv oü!rl, moore ví0sarav PÀv dyanOuev iXXAouc, 6 Ocbo dv Suiv pévet xal fj d[&rer) aovoU dv Bhuiv xvexeAeuou.évr, daxtv. I3. 'Ev oóvo vtwoxov Ótt iv a01Q ufvopav xal aU10e dv fiuiv, Üxt ix coU rveüpa toc xütoU OEXtoxsv $ptv. 1. Kol fpi; ct0tdpue0n xal paprupoupev, óvx 6 zachp énéctoQaay càv viov cwrjpa coU xóapuov. 15. *Oc àv 6poAoyíav 6x "ImcoUc éaxlv 6 voc coU QeoU, 6 Osüc dv abtO) [Évec xat ajtoq dv x Oro. 1. Kal $ueig &vvxapuv xal mer veUxauusy. tÀv ddr fv Eget 6 Ocbc dv fjuiv. 6 Ocho dydrer éaív, xai 6 uévoy dv. c3 d qr dv. i Oei. uíévex xal 6 Otho év abt. 17. "Ev coót cexeAeloxcac f dydmr x00 soU pe0' $ yov, (va tad pma(av Éjouuev dv tT, f épa cie xplatux, 8x xa6&xc éxeivóc datty xol fiusio dogdv iv 19 xósjup TOUTU), is. Qbó6oc oóx Foxw iy «3, ávdmr, dÀX d$ veAcla áqx, Éo Bat cv. go6ov: &xt 6 9ó6oq xóÀaaw Éyet, 6 83 gooduevoc o) c&xe)a (errat Ev cT, áydn. i9. "Huet; "n dYamipuev vov Oov, xt 6 Ocóc mparoq Jiy&rmatv uc. 20. "Edv cw eUriy 6vt diari) vov Oeóv, xal vov dBeAgàv abtoU uia, jedovne éociv: 6 vp 3 dari TOv á&BeAobv aüvoU Óv íGpaxsv, rbv Otov v oU Écpaxtv TÓX, O0vara: dyanüv; 31. xal cauta cv évroXdyv Üyopev dm adtoU, tva 6 dyamóv xov Ücbv dyar a xal vov dOtAgbv auTov. E. 1, II8c 6 mtoctUov, 6ct "InsoU doclv 6 Xpwrvóc, ex coU OeoU veéventat, xol nc Ó dYamüv vv vevviaavca dyam8 xal tov veevvnjs£vov dE aocou. 1. "E» 100v Ytwocxoptv Órt dyomüpuev cà céxva «oU ÜOroU, Órav tov Ütóv &yamüptv xol tke ivtoAd aOtOU TOUDAEV. 3. AUr» 4do dat fj dá, toU OtoU va cà évroAke aüroo «np&p.ev: xal ol dvroÀal aüvoU Baprtat obx elcív, 4. Gri mv. xb veyevvnu£voy ix t00. OcoU. vix. àv xócyov. xal abcr, doviv. 4$ vixv, fj voccasa cv xóciov, fj xtate fov. 6. T(c écxtv 6 vuxov xov. xóopov. e Uu 6 mtoveuov 6 "InaoU écxlv 5 ufóq coU 0t00; 6. Obxóe lax 6 £v BU ÜOacoc xat atuacoc, "IGoUc 6 Xptocóc. oüx dv v ÜBaxt [óvoy à dv v 0Bat xaicip alat xal t0 7rvtüpat dgvtv 30 y xpropouv, óc Xpux& éacty 5$ df era. 7. "O«t spes elolv ol rprupoUvteq iv 16) obpayo, EHIZTOAH IOQANNOY IIPOQTH. E. 12. Deum nemo vidit unquam. Si diligamus Invicem, Deus in nobis manet, et caritas ejus in nobis perfecta est. 13. In hoc cognoecimus quoniam in eo manemus, et ipse in nobis: quoniam de Spiritu suo dedit nobis. 14. Et nos vidimus et Llestificamur quoniam Pater misit Filium suum salvatorem mundi. 15. Quisquis confessus fuerit quoniam Jesus est Filius Dei, Deus in eo manet, et ipse in Deo. 16. Et nos cognovimus, et credidimus caritati quam habet Deus in nobis. Deus caritas est; et qui manet in caritate, in Deo manet, et Deus in eo. 17. In hoc perfecta est caritas Dei nobiscum, ut fiduciam habeamus in die judicii: quia sicut ille est, et nos sumus in hoc mundo. 18. Timor non est in caritate: sed perfecta caritas foras mittit timorem: quoniam timor peenam habet: qui autem timet, non est perfectus in caritate. 19. Nos ergo diligamus Deum: quoniam Deus prior dilexit nos. 20. Si quis dixerit quoniam diligo Deum, et fratrem suum oderit, mendax est. Qui enim non diligit fratrem suum quem videt, Deum quem non videt quomodo potest diligere? 21. Et hoc mandatum habemus a Deo: Ut qui diligit Deum, diligat et fratrem suum. V. 1. Omnis qui credit quoniam Jesus est Christus, ex Deo natus est. EL omnis qui diligit eum qui genuit, diligit et eum qui natus est ex eo. 2. In. hoc cognoscimus quoniam diligimus natos Dei, quum Deum diligamus, et mandata ejus faciamus. 3. Hiec est enim caritas Dei, ut mandata ejus custodiamus: et mandata ejus gravía non sunt. 4. Quoniam omne quod natum est ex Deo, vincit n,undum: et hec esl victoria que vincit mundum, fides nostra. 5. Quis est qui vincit mundum, nisi qui credit quoniam Jesus est Filius Dei? 6. Hic est qui venit per aquam et sanguinem, Jesus Christus: non in aqua solum, sed in aqua et sanguine. Et spiritus est qui testificatur quoniam Christue est veritas. 7. Quoniam tres sunt qui testimonium dant in coelo: vaTÁo, Aóyoc xal mvtUpa &vtov: xal oUrot ol Tp£W | Pater, Verbum, et Spiritus sanctus; et hi tres unum sunt. Ev clatv.

EPISTOLA JOANNIS SECUNDA. 8. Kal «vpric slolv oí paprupoüveeg Uv 8Tj y7, vo TysUp.a xa x6 OStp xal vo alja, xal ol tp£iq £l, và Ev elei. 9. Ei vv papruplav tv dvOporrav Jap 6avopuy, fj p.aprup(a voU coU uellov daclv: Órt abt &azlv 4 uaptupía toU 0coU, xt u.epuapvüpnxev Trepi ToU vloU aurou. 10. 'O mtoctóov tl; «v viov oU soU £z& cv gaptuplay toU ÜeoU iv auri 6 p, miovteoov zQ vli deo G1 v Tt tolnxev atóv, Üxvt o0 menlateuxev el, cv paptuplav $|v usu aprupnxev 6 8cbc meol vou vioU abrou, 1. Kal acr éczlv fj uapxupía, 6v ovv alovitov É5uxtv fjgiv 6 Ocó,, xal aÜtn 4j Qu v cQ vla astoU éaxiv. 12. 'O Éjov xov viov Éyec cy Gori 6 13) £gov vov viov coU OsoU cv Gv oux Éycr. 13. 'Taóra Évpaqa. óuiv, (va. cloTive Ovi Cory Éyece aloviov, oi TicttuovteQ el; to Óvopa coU vio ToU OeoU. 14. Kal att», £oxv fj raópnola $|v Éjyousv mpoc aó&Óv, Oct édv c altousÜa xatà «c0 OfÀmua aóoU, dxout "ijv. 15. Kal i&volBauev 6xt dxoutc fuv 6 àv alvo ua, otóauev Orc Éeousv tX alvasa & Jrvxapev dm abt0U. 10, "Edv tt; Üó5 vóv dóc)ghv aüt00 &papravovta áuapt(av Q3, npóx. Üdvacov, alvjon, xal Se6et aor) Cevv, Toig &pxpravouctv po) poc Üdvarov. Éactiv &puaptla mpbc Üdvacov* oà mepl ixetvng. Aéyo va. «i; Épwrcrisn. 17. II&ca á8ixía ápapzla éavív, xal Éaxtv &papcía vpàc 0dva.rov. 18. Olfausv Ort müc 6 veyevvnufvoc ix. toU Oro ooy &puaprávev, GÀ 6 QqevvrOsl, éx coU ÜtoU crptt Éavtóv, xal 6 ovnpbc o0y, Émtetat ab coU. 19. OlBapsv Ovi ix. v00. 0co0 éap£v, xal 6 xóauoq &)oc àv tà Trovnpoo xetzat. 90. Kal olBauev 6v 6. vfbc coU OsoU. fjxet, xal SéSoxev. fjuiv Ot&votav lvo. yivo)axoeypuev xov d)mftvov Osóv, xal ay.ev dv x6) dAnfütwo) vli) aóxoU- obvós £a rtv 6 dÀnOtvóc 0cbc xal Qu alovtosc. 91. Texví(a, quÀd£ave Éautoo, dmà «Ov elDoov. &pv. — Kg EIHZTOAH IQANNOY AEYTEPA. I. 'O mpso6órepoc xix xupia. xal vot, Téxvoto atc, obc /yà. dyamG) £v dÀmOe(n, xal oóx àyo» [vo dAAÀ& xal vávcec ol. évoxóce; vv áXf stay, 3. Dià cv dria vv. uévoucav iy áuiv, xal us0" fápasv Focax elc xbv al&va. s. "Ecrat ui0' Opiv ydp, Qeoc, elpívn, map soU Ta*9b« xal rap "IncoU Xoivow toU vioU x00 racg, £v dXnela. xal áyáren. 38t 8. Et tres sunt qui testimonium dant in terra: Spiritus, et aqua, et sanguis; et hi tres unum sunt. 9. Si Lestimonium hominum accipimus, testimonium Del majus est: quoniam hoc est testimonium Dei, quod majus est, quoniam testificatus est de Filio suo. 10. Qui credit in Filium Dei, habet testimonium Dei in se. Qui non credit Filio, mendacem facit eum: quia non credit in testimonium quod testificatus est Deus de filio Suo. 11. Et hoc est testimonium, quoniam vitam zsternam dedit nobis Deus. Et hiec vita in Filio ejus est. 12. Qui habet Filium, habet vitam: qui non habet Filium, vitam non habet. 13. Hac scribo vobis, ut sciatis quoniam vitam babetis teternam, qui creditis in nomine Filii Dei. 14. Et hec est fiducia quam habemus ad eum: Quiá quodcumque petierimus secundum voluntatem ejus, audit n0$. 15. Et scimus quia audit nos quidquid petierimus: scimus quoniam habemus petitiones quas postulamus ab eo. 16. Qui scit fratrem suum peccare peccatum non ad mortem, petat, et dabitur ei vita peccanti non ad morters. Est peccatum ad mortem: non pro illo dico ut roget quis. 17. Omnis iniquitas peccatum est; et est peccatum ad mortem. 18. Scimus quia omnis qui natus est ex Deo, non peccat: sed generatio Dei conservat eum, et malignus non tangit eum. 19. Scimus quoniam ex Deo sumus; et mundus totus in maligno positus est. 20. Et scimus quoniam Filius Dei venit, et dedit nobis sensnm ut cognoscamus verum Deum, et simus in vero Filio ejus. Hic est verus Deus, et vita eterna. 21. Filioli, custodite vos a simulacris. Amen. — —n. ——— EPISTOLA JOANNIS SECUNDA. 1. Senior Elect doming et natis ejus, quos ego diligo in veritate, et non ego solus, sed et omnes qui cognoverunt veritatem, 2. Propter veritatem quie permanet in nobis, et nobiscum erit in eternum. 3. Sit vobiscum gratia, misericordia, pax, a Deo Patre, el a Christo Jesu Filio Patris in veritate et caritate.

382 EITILZTOAH IDANNOY TPITH. 4. "Exápnv lav, 8t eura éx cà)v téxvov Gov Ttpertsoüvea iv àX4s(a xaO évcoX3v Di6ojsv mapk TOU Tta 1póc. 6. Kal vov dporti) at, xopla, o0y à ivco)Àv xatvÀv vpdqov cot, d3À& 3v eÜropsv di ápy?c, (va dvaqiuev. GÀ) YA oUc. 6. Kol abc, daclv 5$ ddr, (va. repeampuev xavà tà ivvoAAg abroU. avv écilv fj dvvol f, (va. xaüox A4xoócatt dm" ápyTc iv alti, reprae: 7. "Ox moAÀol mÀdvot dEA00v slg «bv xóopuov, ol Uu) 6poAoyouvrec "Imaoüv Xpurvov ipyópevov év aapxioUtóq doxty 6 mÀavoc xal 6 ávxlypiacoc. 8. BXM rece. ÉauroUc, (va. u3) dxoMons À elpyácacüs, d)Àk pio95v mor, dto) aÓne. 9. II&c 6 mpodvov xal 43) uéveov 2v. XY, $a, x00 XpisroU 0sbv ox Éys Gs p£vov dv Tj. S10ory i, oUtox xai 10v a7£pa xal «ov viov Éyst. 10. El «tc £pyexai pix GpAlc xal saítnv tv Óiay3v o0 eépet; 3 Asp divers aócov slc oixíav xal yaíe xS u3 *O Xévov e aUtQ yalpew xotvevit vote foyotc q)tT00 toi, XovTpoic. 12. IIo) Zyov 6piv ypíoetv oüx. d6ooXf8ny &i& Xáorou xal péAavoc dm, qp yevíatat mpi Ope xal avóua vpb, avópa AaMaat, (va f$ yap& Opiiv reTÀnpepévn 1. I3. 'Aanáteva( ot «X Téxva vT, dOe)gTi, Gou T7 bosxt?.. EIIIZTOAH IQANNOY TPITH. T. 'O npscóUttpoe Yalo c6 dyarm, v éyà) dyaxà) iv dànOsía. 2. 'AYaTwRtÉ, mepl mdvrov eOgopal cx ebo3o0cOni xal &yuxlvew, xa6u £0oSoUval cou 54 duy*.. 3. 'Eyápnv Mav épgopé£vov &51)pG)v xal uaptupoivTwv cou 17j dÀwüs(q, xa0o« cu év dYwnOt(a xipuraTele. 4. Meszoxépav 1oUttoy 00x yo y ápw, (va dxoów «à lik cíxva àv x7; dXnfela mspvxacoUvra. 5. 'AYaTwhTÉ, TicTbv Touic Ó ikv doyáa sl coq dot goUc xal voUto Etvouc, e. ol dpaprópnadv cou «7j dyárr, £worvov. ixxÀncac, oÓc xaXae movjcac xponé£pdlr dile coU OroU. 7. "Ymio 4àp «00 óvóparoc a0xoU db5A00v wxBiv Aap6dvovctc dnb 1v ÉOvixOv. 8. Hye OUv ópe(Aouev GnoAag Édvew TOUQ TO!0Utouc, (va. auvepyol vwogus0a. cic dAnOsla«. 9. "Eypadja àv *3j bodmola: dO 6 evorperttóov abx&v Atotpéqne oüx EmbEy eva fiic. 10. Ak coUxo, dàv Do, óroj.vilaw aótoU xk Épya 8 qtot£i Aóvotc Trovnpote oAvagàv elc fijBc, xal qj) dpxou4. Gavisus sum valde, quoniam inveni de filiis tnis ambulantes in veritate, sicut mandatum accepimus a Patre. 5. Et nunc rogo te, domina, non tanquam mandatsem novum scribens tibi, sed quod habuimus ad initio, ut diligamus alterutrum. 6. Et heec est caritas, ut ambulemus secondum mandata ejus. Hoc est enim mandatum, ut quemadmodum audistis ab initio, in eo ambuletis: 7. Quoniam multi seduclores exierunt Ín mundum, qui non confitentur Jesum Christum venisse in carnem: hic est seductor et antichristas. 8. Videte vosmet ipsos, ne perdatis qua operati estis, sed ut mercedem plenam accipiatis. 9. Omnis quí recedit, et non permanet im doctrina Christi, Deum non babet: qui permanet in doctrina, hic et Patrem et Filium habet. 10. Si quis venit ad vos, et hanc doctrinam non affert, nolite recipere eum in domum, nec Ave ei dixeritis. 11. Qui enim dicit illi Ave, communicat operibus ejus malignis. 12. Plura habens vobis scribere, nolni per chartam et atramentum: spero enim me futurum apud voe, et o& ad os loqui, ul gaudium vestrum plenum sit. 13. Salutant te filii sororis tucee Electae. EPISTOLA JOANNIS TERTIA. 1. Senior Gaio carissimo, quem ego diligo in veritate. 2. Carissime, de omnibus orationem facio prospere te ingredi, et valere sicut prospere agit anima tue. 3. Gavisus sum valde venientibus fratribus, et testimonium perhibenlibus veritati tuze, sicut tu in veritate anabulas. 4. Majorem horum non habeo gratiam, quam ut audiam filios meos in veritate ambulare. 5. Carissime, fideliter facis quidquid operaris in fratres, el hoc in peregrinos, 6. Qui testimonium reddiderumt caritati tuz& in con&pectu ecclesise: quos, benefaciens, deduces digne Deo. 7. Pro nomine enim ejus profecti sunt, nihH accipientes & gentibus. 8. Nos ergo debemus suscipere hujusmodi, ut cooperstores simus veritatis. 9. Scripsissem forsitan Ecclesise: sed is qui amat primatum gerere in eis, Diotrephes, non recipit nos. 10. Propter hoc si venero, commonebo ejus opera quae facit: verbis malignis garriens in nos; et quasi non ei ists

EPISTOLA JUDA. t.evoc xl vroUtoto oUtt aUt0G imBEg evo vouc dotÀgoUq xal coUe émiegopévou, xooet xat é&x. t7, Doomslas ix62)3et. Lr. AvaeoStE, Uu) uuuo0 10 xaxov dÀX& cb dyaóv. 6 do onov éx toU OcoU. £ovív: 6. xaxomouov o0y, Éopaxev tov Ocóv. 12. Anpantplo uep.apropntat nó mdvvov xal Gr' aüv5, vc dÀnOc(ag: xal fjiet; 5$ paprupoüpev, xai ol&ac &rt f uaprupia fpiv dXnOr, éovw. r3. IIo) tov Yesyat coty à)À' o0 0£) Óir& uéAavos xal xaÀdj.ou yodoetv got 14, Otto. 5à eOÉux, ce iOstv, xal atop.a moo acóx AaTrjgop.tv. ts. Eipávm cot. dawáfovral at oi oor. damatou touc q(Aouc xas' Óvopa. — À—— EIIIZTOAH IOYAA. "Ioó9ac, "IneoU XoucoU SoUAoc, dóeAgoc 51 "Iaxw6ou, toi; év Üip marpl djyxrmpuévow, xol 'InsoU Xpwtü Tecnpnu£vots XAÀncoic. 3. " EXeoc ópiv xad elp/,vr, xal éyámm Tn üuvüt(n. 3. AYammrol, mücav omouS)v motoUutvos Ypdottv Opiv mepl vi, xotvzc Óp)v awTnplac, dvayxnv Éoyov yodpat ópiv rapaxaXav éxavov(Gsa0at c3 írat naga$o0slav xot, &y(ot; mia. 4. IIapstcéducav «áp cvtvsc — divOpurtot, ol aat Tpoyeypapuaévot ele roUto tà xolja dosÓsic, tjv ToU OcoU fiiv ydpiva. uexaviüiévrec «lc GoéXveiay xal sov pévov Oeo RóTnv xal xóptov fuv "Inaoóv Xptróv dovoip "Y'opvioa: 52 Ópd BosAopat, slaóras Érat Tavra, 6v 6 'IncoUc Aabv ix vic. Alvomtou ac0ac T0 Ógóvtpov coU ui], mioceugavvac &mu)aotv e. dyy£.ouc 53 xooc ju) enpfaavcas cv éaurv doX3» &3À& dmoleóvrac có ÜBtov olxwrfptov. tlg xplatw it[&Xn fip£pas Beapots &iS(ou, Gro Lov verrenxev 7. &« Xó6opa xol Fóp.ofpa xai al. epi abvào móAt, àv Opotov voórov ixropvsócacat xal dmeAOoUcat éraw cupxix Évípac, mpóxswiat Oriyua. mupb« alovÍou Bbxnv oxéyovcat. 8. 'Opuoíluc xol obrov évurviatópvon adoxa lv p.ta(voucty, xupiórnva ó& dürcoüctv, Bótav 5à BAacgnM.OU0ty. 9. "O:s Mu 6 dpydpyeloc óxe x). O60 &iaxpwwópevos BuAévevo mepl oU. Moücéux COAG.T0€, oóx éixOhumnotv xplotw. Éneveyxelv. BAaagnuíac, dIAk elrcev: "Exivruefoat aot xóptoc: I0. obrot 53 &ca. uv obx oloncty. BAasenucuatw, &ca 6Àà quauxe 6x 7X dioya (oa idx(cravrvat, dv voítoi, qOelpovra:. I1. Oàal aóxoi, Gri «Tj 650 100 Kaiv Proptütinsav xa t7 vÀdvr toU BaAaày Nnm itsy o6ncav xal «7j ávvtÀoyia toU Kopà. &roov:o. 388 sufficiant, neque ipse suscipit fratres, et eos qui suscipiunt prohibet, et de ecclesia ejicit. 11. Carrissime, noli imitari malum, sed quod bonum est. Qui benefacit, ex Deo est: qui malefacit, non vidit Deum. 12. Demetrio testimonium redditur ab omnibus, et ab ipsa veritate: sed et nos testimonium perbibemus; et nosti quoniam testimonium nostrum verum est. 13. Multa habui tibi scribere: sed nolui per atramentum et calamum scribere tibi. 14. Spero autem protinus te videre, et os ad os loque mur. 15. Pax tibi. Salutant (e amici. Saluta amicos nominatim. EPISTOLA JUDA. 1. Judas Jesu Christi servus, frater autem Jacobi, his qui eunt in Deo Patre dilectis, et Christo Jesu conservatis et vocatis. 2. Misericordia vobis, et pax, et caritas adimpleatur. 3. Carissimi, omnem sollicitudinem faciens scribendi vobis de communi vestra salute, necesse habui scribere vobis: deprecans supercertari semel tradite sanctis fidel. 4. Subintroierunt enim quidam homines ( qui olim przescripti sunt in hoc judicium) impii, Dei nostri gratiam transferentes in luxuriam, et solum dominatorem et Dominum nostrum Jesum Christum negantes. 5. Commonere autem vos volo, scientes semel ombia, quoniam Jesus populum de terra /Egypti salvans, secundo eos quo non crediderunt perdidit: 6. Angelos vero qui non servaverunt suum principatum, sed dereliquerunt suum domicilium, in judicium magni diei vinculis aeternis sub caligine reservavit. 7. Sicut Sodoma et Gomorrha, et finitimi» civitates simili modo exfornicatze, e abeuntes post carnem alteram, factze sunt exemplum, ignis eterni poenam sustinentes: 8. Similiter et hi carnem quidem maculant, dominatio. nem autem spernunt, majestatem autem blaspherpant. 9. Quum Michael archangelus cum diabolo disputans altercaretur de Moysi corpore, non est ausus judicium inferre blasphemias, sed dixit: Imperet tibi Dominus. 10. Hi autem quecumque quidem ignorant, blasphemant: quacumque autem naturaliter, tanquam muta animalia, norunt, in his corrumpuntur. t1. Va illis, quia in via Cain abierunt, et errore Balaam mercede effusi sunt, et in contradictione Core perte. runt.

884 12. Obcol slow ol dv «ai; dyamat, abxOv oxaótc, cuvtuorgoUp.evot &oó6toc, ÉauvoUe Totuatvovrec, vegéAat dvu8pot ómo dvégv mepipepópeevat, Oévópa. oütvomtoptvi dxa pma. Bi, dmolavóvra ixpioüévea,, -3. xópgata dyoux aacove ine gpiovra Tke Éav1Gv alcyüvuc, dotípec mAaviitat olq 6 Lópoc ToU cxó10ue £l; aliva 1eváov tat. [4. "Enpoyíctucev 5b xal touto; É6Bouo; dmó 'A8àg "Evoy, Mquv: 'I8o0, 3A0:v xóptoc dv áy(nu, p.opiigty aUtoU, 15. ToUfjgat xp(aty xexà mdvrov xol Aéytat avisa tob, dorÓrig Tepl távttov àv loyov. dacÓsiac abcüv Ov 3o£Oncav xal repl rávruv. xv. ox)mpow &y &dAncav xat' abxo0 áp.apreol &ctócic. t6. OUrol. claw 4ovyvovol uspip(uorpot, xat& tà iri0up(ac aütüv moptuóptvot, xal tb cropx aüxOv AaAei ümépoyx, ÜmupdLovteg mpóowma OrAslac y dv. j 17. "Yuri; Bé, dyomqtol, viste vv. Ónpdrov Tüv mpottpnuévov Onà cüv dmostOkuv TOU xuplou áuiov "Incoó XpwroU, 16. 6r Üueyov Gpiv- 8r £r! doy áxou. xgóvou EAevcovtat dp.raixta xavà cie értüua (ac Éaurüv Toptuóp.evot tv dasÓetov. 19. Obxoí clot ol drobtop(Lovvec Éavrouc, uy xol, myeUp.x i3 Pyovt&. 20. "Yyic S£, dyarRxol, éxoixobopoUvtio Éauxouc vj &vuovácn Opiv m(ovet, £v mveüpatt áyo mpoctuXóusvot, 21. ÉautoUc 2v dva 0soU vrp/jcact noocDsy óp.tvot và Éeoc voU xuplou fw 'InsoU XpwwoU cl (uv alevtov. 22. Kal obc uiv Dfvyg exa. Braxpwou£vouc, 93. obe 53 aoleve ix mupi« üpmdlovrec, obo i icücs dv qOÓw, pagoUvtr, xal Tv dmó vfi; capxiq da rup£vov qvrva. 94. Tio 5$ Bovapéwo quAatat Ojo árralovouc xoi avjcat xateworttoy vTj, Oóonc aurou djut.ouc dv dyaÀ)tdatt, 25. uóv« Oeo. c1 7,0t Jo Duk "IncoU. X giavoU coU xuplou fiov Octa xal peqaAoívr, xpdroc xal é&ovc(a xp) vavràe vou alvoc xal vov xal el, va vtaq toU alovac tov alovov: dudv.! EIIIZTOAH 1OYAA. 12. Hi sunt in epulis suis maculae, convivantes sipe Ll, more, semet ipsos pascentes, nubes sine aqua, qua a ventis circumferuntur; arbores autumnales, infructuoe», bis mortuz, eradicat»; 13. Fluctus feri maris, despumantes suas confusiones; sidera errantia: quibus procella tenebrarum servata est in eternum. 14. Prophetavit autem et de his septimus ab Adam Enoch, dicens: Ecce venit Dominus ín sanctis millibus Sui8, 15. Facere judicium contra omnes, et arguere omnes impios de omnibus operibus impietatis eorum, quibus im pie egerunt, et de omnibus duris que locuti sunt coptra Deum peccatores impii. 16. Hi sunt murmuratores querulosi, secundum desideria sua ambulantes, et os eorum loquitur superba, mirantes personas quaestus causa. 17. Vos autem, carissimi, memores estote verborum quie przedicta sunt ab apostolis Domini nostri Jesu Christi, 18. Qui dicebant vobis quoniam in novissimo tempore venient illusores, secundum desideria sua ambulantes in impietatibus. 19. Hi sunt qui segregant semel ipsos, animales, Spiritam non habentes. 20. Vos autem, carissimi, superzdificantes vosmet ipsos sanctissimae vestrse fidei, in Spiritu sancto orantes, 21. Vosmet ipsos in dilectione Dei servate, exspectantes misericordiam Domini nostri Jesu Christi in vitam &eternam. 22. Et bos quidem arguite judicatos: 23. Illos vero salvate, de igne rapientes. Aliis autem miseremini in timore: odientes et eam quae carnalis est maculatam tunicam. 24. Ei autem qui potens est vos conservare sine peccato, et constituere ante conspectum glorie suc immaculatos in exsultatione in adventu Domini nostri Jesu Christi, 25. Soli Deo salvatori nostro, per Jesum Christum Dominum nostrum, gloria et magnificentia, imperium et potestas ante omne seculum, et nunc, et in omnia saecula eeculorum. Amen.

AIIOKAAYVIX IOANNOY. | APOCALYPSIS JOANNIS. A*. t. 'AroxdAvjt; "Incoó XowcoU, v fóuxev aci 6 Üsóc, Geizat coto OoUAotc aUvoU B Oct qevécOnt &v vag et, xai oyjuavev dmocte(Àag Óik toU dyq£Àou autoU cO 8o9À« aj109 ozvvi, 2. Óc épnptóprsev tov Aóyov toU ÜtoU xal c" uaprup(av "InaoU Xptotoo, $ca clócv. 3. Maxdpto; 6 dvaytvoaxov xai oi dxojovtEQ tOUqG Aóouc ti; Ttpopnte(ac raUtze xat rzpoüvteq T& £v ao73j YeYoxu va * 6 Y&p xaipóc éyroq eov. 4. "[odvvne vaic Éxc& Doootau vato dv 57, 'Acía. yípie bptv xal elpjvn drà 6 Qv xal 6 yv xot 6 épyóysvoc, xal db xv Émvà mvtup.dtuv tOv ÉwomtOv TOU póvou aitov, &. xxl dno 'IgcoU Xpwvoo, 6 udpruc 6 mwtóc, 6 TQ Ót0Xo TOv vexptiv xat Ó &pyov tv Baousov cj Y. 39 dyarjoavtt fpc xal Aoóaavtt spo diro tOv áp.apcióv fjv év c6 aljkamt abtoU, 6. xal érolnsev fpc Bacue(av xal ieprig tà Oc xai atl aüto0, aütü) J| ola xal o xpdroo ele. toUq alivac tov alovov: du Xv. 7. '|8oó, £pyecat uexà Gv veqeMv, xal Ójera: aUcbv Tüc ea quoc xal olctvec abvóv exévtraav, xal xówovrai Pw aüróv mücar al quÀal tic YT. vat, dp. 8. "Evo elpt cà. À xal «0 (2, ápyJ xal t£, Myr xuptoc 6 Ocóc, 6 Qv xal 6 *|v xal 6. épydptvoc, 6 mavTox ttp. 9. "Ey 'Iodvvrc, 6 6c) goc 6uGv xal avyxotvovós éy ^5, OAsjec xal Bacie(a xal Omogovz év Xpiwt "Insoo, £yevópenv. dv. t7, vow. T, xaXoopév, Hatjo Bv xóv Aóvov toU ÜtoU xal vv p.aprupiav "Insoo. I0. 'Eyevogmv dv. mveipamit dv. 7j xupiax T, $u£pa, xal 7xouca ómícw pou quv)v peydÀw» x; odAmUf(oc Ww. Aeyooonc" ^O Blénti, ypdsyov eic BY6Aov. xal TtÉ[. yov xao Érxà Doo maíatg vate dv Acía, tl; "Esoccov xal el; Xuópvav. xai clc II£pyapov. xal si; OudcEtp& xai tij Xao8ew xai el; doiaBé petu xal cl; Aaobíxetav. 12, Katénéetpeja BAénew vv. gov fiic 6 pet. EuoU- xal érioxpébac rloov Écxà Àuyvlaq ypoG X; I3. xal £v éco c6 Érxà Àugvt&v Óp.otov. vii dvOporrou, Evoe&upévov moO7,0v xal mepttuoq.é£vov Trpoc Toi uatote Sovnv y puc&v: 14. fj 6b xípa)) aütoU xal ai xp(yeg Aeuxal (o NOY. TEST. - ———DRR—— I. 1. Apocalypsis Jesu Christi, quam dedit illi Deus palam facere servis suis, qua oportet fieri cito; et significavit, mitlens per angelum suum servo suo Joanni, 2. Qui testimonium perhibuit verbo Dei, et testimoniutn Jesu Christi, quaecumque vidit. 3. Beatus qui legit et audit verba prophetiz hujus et servat ea qua in ea scripta sunt: tempus enim prope est. 4. Joannes septem ecclesiis qua sunt in Asia. Gratia vobis et pax ab eo qui est, et qui erat, et qui venturus est; et a septem spiritibus qui in conspectu throni ejus sunt; 5. Et a Jesu Christo, qui est testis fidelis, primogenitus mortuorum, et princeps regum terra, qui dilexit nos, et lavit nos a peccatis nostris in sanguine suo, 6. Et fecit nos regnum et sacerdotes Deo et Patri suo: ipsi gloria et imperium in szecula saeculorum. Amen. 7. Ecce venit cum nubibus, et videbit eum omnis oculus, et qui eum pupugerunt. Et plangent &e super eum omnes tribus terree. Etiam. Amen. 8. Ego sum a et o, principium et finis, dicil Dominus Deus: qui est, et quierat, et qui venturus est, omnipotens. 9. Ego Joannes frater vester, et particeps in tribulatione et regno et patientia in Christo Jesu, fui in insula que appellatur Patmos, propter verbum Dei el testimonium Jesu. 10. Fui in spiritu in dominica die, et audivi post me vocem magnam tanquam tube, 11. Dicentis: Quod vides, scribe in libro; et mitte septem ecclesiis quae. sunt in Asia, Epheso, et Smyrna, et Pergamo, el Thyatirae, etSardis, et Philadelphi:e, et Laodicic. «12. Et conversus sum ut viderem vocem quai loquebatur mecum: et conversus vidi septem candelabra aurea; 13. Et in medio septem candelabrorum aureorum similem Filio hominis, vestitum podere, el praccinctum ad mamillas zona aurea; 14. Caput autem ejus et capilli erant candidi tanquam 25

886 £ptov Aeuxby xal óx, yuov, xai ol óy0nAuol abroU Óx, qXoE mupé, 16. xal ol móGeq aórouU Ouowt yaÀxoAtódvo &c dv xau lvo xeopoguévo, xal fj gov); aütoU ó qu) 00dtty Tt0ÀÀOV, 16. xal ety ev dy 4T, 9e. adcoU dorépac érxa, xatéx vU Gróp.a toc ato pou.yata óíaroj.oo Otsia Exmopsuop£vn, xat ^ &ji abvoU éx 6 SXuoq gatvet &v. c7) Ouvdt4&t XOTOU. 17. Kal &xe r(Bov adtóv, fran mpi coUo móBac aót0U (oc vexpÓ * xa Omxev vv Oeztàv «UvoU. ex Epid Me qv * M3, qo6oU - evo) ey 6 mpótoq xal 6 Éoyatoc, 15. xaló QOv* xal éyevopmv. vexpoc, xal (ob Lov elui £i c touc al&vac vov alovuv, xat Éjo tÀXc xAÀtio toU Oavdrou xal toU &óov. 19. l'o&vov oUv & elóec xal & elolv xal à p.Eet vtvea0at uer caca, 20. 15 uuo t/jptov x&v Érctà davépuv oc gloeq dv T Or. uou, xal vc Érrvà Xoyviac vào xpuatic. ci inc dovépec GYyeÀot vOv Érrvà ExxXmatóv slo(v, xat al Auqv [xt al Eck, Ere booimoías slatv, B. 1. TG dy c dv. 'Eotauo Goms(as yoalov: Tá8e Aévtt 6 xparüv vou Érvà áavépac àv v7, Oct aoTOU, 6 tepiraiv év u£ao vv Érxà Auy viv vOv ypucíov: 2. Oiàa ck Épya cou xal xbv xómrov xal cv bmoyuoviv dou xal &xt o0 Gov, Bactácat xaxouc, xal ére(pacaq toUc A£yovcae ÉautoU drootóAoue elvat xal oüx elGiv, xal tUpsc aütoUc Jsuóstc: 3, xat ürop.oviy Eye, xat £ódaagae Óà x0 Ovou.d [400, xai oOx Exortagac. 4. AXX £40 xarà coU, Órt cv dydmmv cou cÀv Tpo5V doTiXac. 6. Mvnuóvtus oov rtó0ev Exrértoxxac, xal uexavoncov xai tà x pica pa mot naov: el 5e ui, épyopal aot xal xwxauo t/jv Auyviav aou. ix toU xOmOu abt, tdv 3| uezavor|oTs. 6. 'AXÀ& xoUco Eyetc, Ut ptoei; 1 Épya vv NixoAatcóv, & xdvà pt96. 7. 'O £yovv oUc dxoucdtw t( xb mvEUpa. AÉvec cae Oxxsslauc: T vaxovot 8000 gaéiv ex x00 EUAov v Qo,, 8 ovt 2v c) rapaDs(aw xoU soU tov. 8. Kal xà dyy£u «9. £v. Zgopvn bona(ac vodvov: Táée Xévev 6. mpovoo xal 6 Éayatoc, Óq ééveco vexpoc xal Étnosv: 9. Old cou cv OXtpw xal cv mroyslav, dA TmÀoUgtoe tl, xol cÀv Baogmuíav dx có Aeyóvcow "[ovSaouc elvat. autobe xal oóx selolv dA Guva Ytoyd TOU Gata v8, 10. Mn3lv oboU àv uet; doy. 0506, uéAAet BaAetv 6 &ut6oXoc E& Qus. elc quXax*v tva. mtiAIIOKAAYVIZ IQANNOY. B'. lana alba et tanquam Dix; et oculus ejus tanquam flamina ignis. 15. Et pedes ejus similes aurichalco, sicut in camino ardenti; et vox illius tanquam vox aquarum multarum; 16. Et habebat in dextera sua stellas septem; et de ore ejus gladius utraque parte acutus exibat; et facies ejue, sicut 80] lucet in virtute sua. 17. Et quum vidissem eum, cecidi ad pedes ejus tanquam mortuus. Et posuit dexteram suam super me, dicens: Noli timere: ego sum primus et novissimus, 18. Et vivus, et fui niortuus, et ecce sum vivens in &xcula szculoruim, et labeo claves mortis et inferni. 19. Scribe ergo quie vidisti, et quae sunt, et que opottet fieri post haec. 20. Sacramentum septem stellarum quas vidisti in. dextera mea, et septem candelabra aurea: septem stell;, angeli sunt septem ecclesiarum; et candelabra septem, septem ecclesi: sunt. II. 1. Angelo Ephesi ecclesie scribe: Hzc dicit qui tenet septem stellas in dextera sua, qui ambulat in medio septem candelabrorum aureorum; 2. Scio opera tua, et laborem, et patientiam tuam, et quia non potes sustinere malos; et tentasti eos qni se dicunt apostolos esse, et non sunt: et invenisti eos mendaces; 3. Et patientiam habes, et sustinuisti propter nomen meum, et non defecisti. 4. Sed habeo adversum te, quod caritatem (inam primam reliquisti. 5. Memor esto itaque unde excideris; et age poenitemtiam, et prima opera fac: sin autem, venio tibi, et movebo candelabrum tuum de loco 8uo, nisi poeuitentiam egeris. 6. Sed hoc habes, quia odisti facta Nicolaitarum, quae et ego odi. 7. Qui habet aurem, audiat quid Spirilus dicat ecclesiis: Vincenti dabo edere dc ligno vitze, quod est in paradiso Dei mei. 8. Et angelo Smyrna ecclesue scribe: Haec dicit primus et novissimus, qui fuit mortuus, et vivit: 9. Scio tribulationem tuam, et paupertatem tuam, sed dives es; et blasphemaris ab his qui se dicunt Judzeos esse, et non sunt, sed sunt aynagoga satanas. 10. Nihil hórum timeas quz passurus es. Ecce missurus est diabolus aliquos ex vobis in carcerent, ut tentemini; et

APOCALYPSIS JOANNIS. 1l. pasüce, xal eve OXupw fiépac Bfxa. vivou. miotoc &£je Bavao0, xat Boot got tüv OxÉpavov tc Loc. it... 'O Fyov oUc dxouctitu tí t0 mvtUja Avec cato ixxAnclaw: 'O vudov o0 po). dSuc07, £x. c0 Oavdtou «oU àtutéoou. 1. Kei x dyqéMo c dv Dlepyápep bxxAnsla« yoov: "'áe Myec 6 Éjyov thv Bog.alav cv Siacouoy TÀv ófetav: 13. Olóa ToU xavouxetc- Grou 6 Opóvoc toU aaavd., xal xoucsic v6 Óvoud jou, xat ox Jipvfjau viv misi pou * xal dy cac fuéoat, 'Avrirxag 6 juaprue pou 6 miGvó,, Bc dexvávOm map. Ojiv Ürou 6 aaravüc xatotx£i. 14. 'AXX. £go. xax& coU OMya, Gre Epi ixet xpavoUvrac c)v Sing v Baadgy, $c 28i8aoxev v BaAx BaAeiv axdvóaAov dveyrtov vOv vlov 'IogasjA, ayttv eiBaAd0uta xal mopveUcat. IS. OGcox; Éyeu xal oU. xpavobvzac vv 06ay 3v NixoAattov. 16. 'Ouolte ueravorgov: si 98 uj, foyoual cov vago xal ToÀsu-/ow uer! abtov iv «7j popgata 100 cTO.aTÓG [10U. 17. 'O Éyov oóc dxoucdto x( xà xvtUpa Megec a ÉxxXnstaug TO. vixüvtt, 5o abt toU pávva oU xexpupuuévou, xal Sect a0rQ dTjpov Aevi? xal dmi vÀv Vipov dvo xatwbv veypapquévov, $ oürl ol3ev &l ji 6 Xa 6avoov. 18. Kal o dyy£Xo t9 dy Gvacslpou Godmotas vodvov: 'Ta8s Xéyet 6 vióc toU 0coU, 6 Éywv touc ó90a3[so0c dc gÀóva Trupóc xal ol mó8sc aitoU Ouotot y aAxoAid vur 19. Ol8& cou tX foya xal cÀv d dry xat cv nlocw xal «v Otxxovíav xal cv órouovriv aov, xal xà Éoya 60u 1& Éayaxa xelova. tv mporrtv. 20. "AXX' Éjo xax& ao ota, 8x 03c c3 vovatxa vv '[sta66Y, $ XÉyouca. Éautdv mpoyzittv, Óiódaxetw xai mÀav&v touc dp.oU« OoUAouc, mopveUaat xal gayeiv elo nura.?1. Kal fBoxa abcr, 4 póvov (va. exavorjan, xal oó 0£et uecavorjoat ex vj; mopvtlac aotT.. 22. "8o, BaXG ab^ el; xXvnv xai touc uotyeoovtac pev aütz, elc OAtpiv ueydAnv, 2àv 3) uetavorjcouctv Ex 1v Épyov abt Te. 93. Kal «à tfxva avri; droxtevo iv Oavdto, xal qwecovrat müoat al boosías Bcc (qoo. cli 6 Ppeuviv veopouc xat xap8tac, xal Óocw óuiv Éxactt xax& ck Épya abcoo, óptv B6 My 24. xal voig Aotmoig toi dv Ouacs(pot;, &cot oóx lrovoty 1ljv 89a yv caótrv, xal ofnwec oóx Érvoay x afa «oU catavü, &« Avouctv. o0 Ba do' Op 3o Bápoc | 25. 73v 8 Éysts xoavígats dypt ob àv ffo. 276. Kal 6 youiv xai 6 vrpüiv. &ypt v£Xouc vk Épya p.ou, $u0 aio d&ouc(av iri vv Evo», 887 habebitis tribulationem diebus decem. Esto fidelis usque ad mortem, et dabo tibi coronam vitz. 11. Qui habet aurem, audiat quid Spiritus dicat ecclesiis: Qui vicerit, non lz&detur a morte secunda. 12. Et angelo Pergami ecclesi scribe: Hsec dicit qui habet rhomphaeam utraque parte acutam: 13. Scio ubi habitas, ubi sedes est satanze, et tenes nomen meum, et non negasti fidem meam. Et in diebus illis Antipas testis meus fidelis, qui occisus est apud vos, übi salanas habitat. 14. Sed habeo adversus te pauca: quia habes illic tenentes doctrinam Balaam, qui docebat Balac mittere scandalum coram filiis Israel, edere, et fornicari: 15. Ita habes et tu tenentes doctrinam Nicolaitarum. 16. Similiter penitentiam age: si quo minus, veniam tibi cito, et pugnabo cum illis ín gladio oris mei. 17. Qui habetaurem, audiat quid Spiritus dicat ecclesiis: Vincenti dabo manna absconditum; et dabo illi calcalum candidum, et in calculo nomen novum a&criptum, quod nemo scit, nisi qui accipit. 18. Et angelo Thyatirze ecclesize scribe: Heec dicit Filius Dei, qui habet oculos tanquam flammam ignis, et pedes ejus similes aurichalco: 19. Novi opera tua, et fidem, et caritatem tuam, et ministerium, et patientiam tuam, et opera tuà novissima plura prioribus. 20. Sed habeo adversus te pauca: quia permíttís mulierem Jezabel, qute se dicit propbeten, docere, et seducero servos meos, fornicari, e£ manducare de idolothytis. 21. Et dedi illi tempus ut penitentiam ageret; et non vult peenitere a fornicatione &ua. 22. Ecce mittam eam in lectum; et qui mechantur cum ea, in tribulatione maxima erunt, nisi penitentiam ab operibus suis egerint. 23. Et filios ejus interficiam in morte, et scient omnes ecclesie quia ego sum scrutans renes et corda: et dabo unicuique vestrum secundum opera sua. Vobis autem dico, 24. Et caeteris qui Thyatire estis: Quicumque non liabent doctrinam hanc, et qui hon cogroverunt altitudines &alanase, quemadmodum dicunt, non mittam super vos aliud pondus: 25. Tamen id quod habetis tenete donec veniam. 26. Et qui vicerit, et custodierit usque in finem opera mea, dabo illi potestatem super gentes, 25.

888 137. xal motuavet aóroU £v pa60w cibmpR, x cà cX£U7, x& xepap.ux& auvepiorioecat, 28, Oc xd clÀnpa rap x00 rapo quo" xal 69a aUttp tov davépa tov TototvOv. 29. 'O £go oUq dxoucd tt cl x5 mTveUp.a Aver cariq exx)nctat. r. I. Kal «à &yy£up t7 év Xápisow booolac votyov: 'a3e Aéet 6 Eyev xà Érrà mveup.ata. x00 0600 xal Toe Érrk davípac Olbd. aou xà Zpya, Ui vou Éjew 6x1 Unc, xal vexpix et. 2. Tivou «9r; fopo»v, xal oav5piov và Aot & ZueYAov dmoüaveiv. oU yàp tbpnxdà cou Epya merinpupéva £voytov ToU ÜtoU (xov. 3. Mvnpóvtus 00V TtUQ empate xat 7xouca, xal v1jptt xal pevavóngov. dv oUv Q3, Yonyopronc, Tio érl à oe xXérrre, xal o0 u3, Yves, xolav Gpav Tto él cf. 4. AXA Fyci, dAcya. óvdprta. dv Edpisaw, ol oox daóÀuvav tà laria. aüzü v, xal mepuxacigoUctv uet dp.oU àv Jeuxots, &vc divo claw. 65. OO vix&v obctoo mspi6aAetzat dv lugíotz Aeuxoic, xaloà 3, £aAelpw co Óvoj.x aótoU €x t7, B(6Aou Tic Coi,, xal 6j.oXory5,00 to Óvo|a aótoU dvoyrtov toU Ttapoc pou. xal évorrtov «Ov dry£Auov aóxoU. 6. 'O Zqwv 00e dxoucdtu) v b mveüpa. Aéqet xai; éxx)nclate. 7. Kal «i. &vy£Ào «fc dv. Dan gria. Doomstae pdiov: 'T&Se Aéyev 6. &yioc, 6. dXnwoc, & Prov vv xÀsiv toU Aavt5, 6 dvolycv xal ob8elc xDettt, xat xX(et xal oüótl dvolysv 8. O84 cou xà Épya- l5oo, B£Goxa varrióv cov Üopav dveoyypfvnv, fjv oó86t Sovatat xÀeloat aóviv: Uv uuxoàv Éyttq Bovap.iv, xal Pvjpnodo pou xóv Xoyov xal oóx Tjpv/oto 1o Ovop.d ov. 9.?[8o0, 8150 ix t5, au va very, x00 ca tavB. àv Àeqóvvov | Éauvoue "IovSa(ouq t(vat xal oüx sicly d)Àà Vyeódovzat 1800, movgt aütouc tva Tí cougtv xal mpoOxuvíjaoucty Évorttov tO)v 09v Gov, xal vvootv Orc yo Ay&r04 ct. 10. "Ox ivfonsac cóv )óov «T OTmopov?c uou, x&yo ce tngíjot éx t7, pac ToU Tttpacp.oU vri; MueÀAoóen, £oysc0a: éml xz, olxoupgfvms, Gn, metpaca touc xatotxoUvvag Pm v7 YT. 11, "]8oó, £pyo1sat tag xpavzt 8 £yew, 0va une AdÓn tov GTÉQavÓv cou. 12. 'O vixóyv, moujao aUxóv a10Àov Év tà) vat) toU Oto) uou, xai Éiw oó u3) E5ENOv, Fc, xol vodipon x aütbv tb Óvoua voU ÜtoU pou xal v5 Óvon.a t7); TtOÀEUX, «oU Oso iov, c7, xa IepoucaAnijs, $ xatabalvouca ix «oU oüpavoU dmà rou ÜcoU (kou, xal xb dvou ioo «Ó xatvóv. AIIOKAAYWIZ IQANNOY. T". 27. Et reget eas in virga ferrea, et tanquam vas figni confringentur, 28. Sicut et ego accepi a Patre meo: et dabo illi stellam matutinam. 29. Qui liabet aurem, audiat quid Spiritus dicat ecclesiis. III. 1. Et angelo ecclesi Sardis scribe: Haec dicit qui habet septem Spiritus Dei, et septem stellas: Scio opera tua, quia nomen habes quod vivas, et mortuus es. 2. Esto vigilans, et confirma caetera qu:e moritura erant. Non enim invenio opera tua plena coram Deo meo. 3. In mente ergo habe qualiter acceperis, et audieris, et serva, et paenitentiam age. Si ergo non vigilaveris, veniam ad te tanquam fur, et nescies qua liora veniam ad te. 4. Sed habes pauca nomina in Sardis qui non inquinaverunt vestimenta 8ua; et ambulabunt mecum in albis: quia digni sunt. 5. Qui vicerit, sic vestietur vestimentis albis, et noa delebo nomen ejus de libro vite, et confitebor nomen ejus coram Patre meo, el coram angelis ejus. 6. Qui habet aurem, audiat quid Spiritus dicat ecclesiis. 7. Et angelo Philadelphia ecclesie scribe: Haec dicit Sanctus et Verus, qui habet clavem David: qui aperit, et nemo claudit: claudit, et nemo aperit: 8. Scio opera tua. Ecce dedi coram te ostium apertum, quod nemo potest claudere: quia modicam habes virtutem, et servasti verbum meum et non negasti nomen meum. 9. Ecce dabo de synagoga satans, qui dicunt se Judseos esse, et non sunt, sed mentiuntur; ecce faciam illos ut veniant, et adorent ante pedes tuos; et scient quia ego dilexi te. 10. Quoniam servasti verbum patienti mex, et ego servabo te ab hora tentationis que ventura est in orbem universum tentare habitantes in terra. 11. Ecce venio cito: tene quod habes, ut nemo accipiat coronam luam. 12. Qui vicerit, faciam illum columnam in templo Dei mei, et foras non egredietur amplius: et scribam super eum nomen Dei mei, el nomen civitatis Dei mei novae Jorusalem qua» descendit de celo a Deo meo, el nomen meum novum.

APOCALYPSIS JOANNIS. IV. t3. O Éyovy oU dxoucátto s( 5b. mveUpa Xéyet ai éxxAnotatc. 14. Kal to d*ry£Xo t3 Ev Aaobixsta AxxXnolas Ypavov: "Tá3t Mex 6 dpofv, 6 pru ó T 16G xal dÀvcvos, 5j dpy* t, xvloeox, v00 OsoU. 15. Olàd aou ck. Épya, &v« obe yoypoc et obxe GeG1ó«. OgsAov uy pix Tc 9, Ceoxóc. 16. Olxox n x)uapox el xat oUce duy poc ovt eatóc, t£ c6 Qpfcat x. 100 axópatós sov. 17. "On XMyec 8r mAoóetóc elit xal menAoUcaxa xal ob8evoc y pslav Éyw, xat oox olüag 6xv cU &t 6 caAa(mwpo; x«i Ó &Aestvbg xal mwyóc xal vu2A3q xal Tous, -8. GuuÓouAeUw cov dyopácat map! dou ypuoíov memupopvoy Ex. mopóc, lva mAouvjone, xal ipta Asuxd, va epibdÀm xai uj. gaveQu07, $j ala uvr trj up.vócmtóc aou, xal xoAXooptov évyptaat touc à90aAtoU gov, tva. BAémae. 19. "Exyó» &aouc dv QUA, Ergo xal xaitbeon QrAeue o0y xal u£vavo,oov. 20. "905, Éaxvxa. £r c3)» 00pav xal xpoou' dav. tt dxojo" vic eov, pou. xoi dvot5 cv Oupav, eta eA O€0U.at Ttpóc aUTOv xalóEurv/co pet! aóroU xal atoq psv Eno. 21. 'O vix&v, 8000 ax) xaÜtoat uet! £goo ev. cà Opóveo i00, &ic xdyà évÜxraa xal éxaÜuex pex coU ma.rpóc pou éy xi Üpóvi aoo. 22. 'O Éqov oUc dxouaato) 7l vb mvEU[Aa. Àfvet cato éxx)matate A t. Mex «aca el£ov, xal (50b 05pa veo quor, £v c oópavQ, xal fj ouv) $ oorr fjv 7xouca óc caÀntr(0c AaXoóeng uet. E100, Atv: "'Avdóa de, xal ós(Eo cot & 86i yevéctai pexà tata. 2. Kal eb0fox évevópors dv mvsouatv xal (oU, Opóvoc Éxtvro dv ti). oboxvo, xat mi xàv Opovov xaTp46vOG, 3. Kal 6 xafYievoc Xv Giotog 6pdcet Aib. iitoriót xal capS(vo, xal Tote xuxAó0ev vou 0póvou j.otoc 6pd— cet appa yólvo. 4... Kal xoxAóücv coU 0póvou 0póvox &ixoct véaoapsc: xa éxl voUc Opóvouc elxoct v£caapac mprabut£ooue xa0zufvouc, vtpt6sGXnpévouc fjaz(otg Aeuxotg, xal dni tke xeyaÀdc abtov Gttgávouc y puco»c. 5. Kol x coU Opóvou é&Lemopruovro daroumal xal qovat xal Bpovral: xai Érc& Jajurdóec xatóusvat £voTtoy toU Üpóvou, & értty xà Ércv& mveUpata toU Ücoue. xal ivorrtov «oU Opóvou óx; 04Àacca ba vr, 61.ota xpuatdÀAw: xal v puéat 700 0póvou xal xuxÀo tou 0póvou tEGgaQx LG véuovca óyÜnAutov Cu mpocÓsv xal éniofiev. 7. Kat «50 Lov x5 npo rov 9uotoy Àfowtt, xxl «5 889 13. Qui habet aurem, audiat quid Spiritus dicat ccclesiis. 14. Et angelo Laodicie ecclesie scribe: Heec dicit Amen, teslis fidelis et verus, qui es! principium creaturae Dei: 15. Scio opera tua quia neque frigidus es, neque calidus: utinam frigidus esses, aut calidus! 16. Sed quia tepidus es, et nec frigidus nec calidus, incipiam te evomere ex ore meo. 17. Quia dicis: Quod dives sum,et locupletatus, et nullius egeo; et nescis quia tu es miser, et miserabilis, et pauper, et cecus, et nudus. 18. Suadeo tibiemere a me aurum ignitum probatum ut locuples fias et vestimentis albis induari&, et non appareat confusio nudilatis tuze, et collyrio inange oculos tuos ut videas. 19. Ego quos amo, arguo et castigo. /Emulare ergo, et poenitentiam age. 20. Ecce sto ad ostium, et pulso: si quis audierit vocem meam, et aperuerit mihi januam, intrabo ad illum, et czenabo cum illo, et ipse mecum. 21. Qui vicerit, dabo ei sedere mecum in throno meo: sicut et ego vici, et sedi cum Patre meo in throno ejus. 22. Qui habet aurem, audiat quid Spiritus dicat ecclesiis. IV. t. Post hac vidi: el ecce ostium apertum in ccelo, et vox prima, quam audivi tanquam tubz loquentis mecum, dicens: Adscende huc, et ostendam tibi qua oportet fieri post hac. 2. Et statim fui in spirito; et ecce sedes posita erat in colo, et supra sedem sedens. 3. Et qui sedebat, similis erat adspectui lapidis jaspidis et sardinis; et iris erat in circuitu sedis, similis visioni smaragdinz. 4. Et in circuitu sedis sedilia viginti quatuor; et super thronos viginti quatuor seniores sedentes, circumamicti vestimentis albis, et in capitibus eorum corone aurez. 5. Et de throno procedebant fulgura et voces et tonitrua; el septem lampades ardentes ante thronum, qui sunt eeptem spiritus Dei. 6. Et in conspectu sedis tanquam mare vitreum simile crystallo: et in medio sedis, et in circuitu sedis, quatuor animalia plena oculis ante et retro. 7. Et animal primum simile leoni, et sccundum animal

$90 Beuepov Gov Botov uos c, xol vo 1plrov Lov Éyov 15 roóawov dq dvÜpurrou, xal 1$ v£vaptov Qaiov Ój.otov dsvq) mexopévep. s. Kal xà «éccapa Qoa, iv xa0' iv abr &lyov dv& mxépuyac EC, xuxAóüev xal Zov0ev v£uouaty óp0aApiov, xai dvdraugtv oóx Éjouatv fi£pac xal vuxcóc A£qovtec* "Avtog Éytoc &y1oc xópioc 6 Occ 6 ravtoxpdtwp 6 jv xal 6 Qv xai 6 2pyouevox. 9. Kai &tav Bow cà Lia O0tav xoi ttu xal süyapurviav vU) xaÜnuéveo (nl xà 0pówp, ti ovrt el Toug alva vv alovuv, 10. TtGoUvtat of e(xoox cÉagaprc mpsaóuttpot àveTtov 500 xaÜnp£vou ri toU Opóvou, xal rpocoxuvraouatv t) Qvtt slc coUe aliivac vv alovov, xal. &aAooGtv tobc Gtegdvou, aUrüv Üvumiov T0) Üpovou, A£yovD t1. "Aoc eT, xópiu 6 0tbc fuv, Aa6riv 3v. 8ótav xai vÀv ttu)v xal cv Sóvaguv, 6vt 09. Éxrwcac xà táyra, xai &t& x5 OfAna.d aou 3icav xal ixxictnoav. E'. 1. Kal e(2ov £r c3)» 8eEiàv 00 xaOn£vou éxl ToU Goóvou B16Aov Yeyeateévov Éaw ev xai É&o0sv. xatecopa ytojévov aypaytotw ércd. 3. Kai e(&ov d yeAov layupbv xnpócaovta qvi, ie(dX Ti iov &&to« dvottai có fii6Atov x2l XUgat te aopaytóac aótoU; 3. xal oó5tis 390vato dv «à oópavi) o00à érl t7 Yi 0094 $rroxd vo Tc Y7 dvoitai vo Bi6Alov o00£ BXcmtv aOtÓ. 4. Kal /y&. Datov 925, 6xt obBrl dioc £Gpe0n dvotEat 16. BX6Mov oUve BA£rew aoxó. &. Kal elcix xv vpsaGutéonv Xévet uot M?) xÀatt: i8o5, dvxnatv 6 Aíov 6. ix. *Tc quATC TouJa, 4 Ba Aavi8, dvoitat co Bi6A(ov xal Xocat t&o. Érrvk apaytaq aàco9. e. Kal «lov, xal t5o5, dv fct toU póvou xal tiv ttGGdpov Loxov xal iv faq vàv mpeabutépov dpvíov Écvnxi óc bagayufvov, £yov xépzva Érxà xal óg0aXpole Érvá,, ol slow vk Érck mveópata vo0 ÜroU dmeca) fÉvot el; xücav c)» y7v. 7. Kal 7A0cv xal Dinge ix cc Sets roU xaÜnpvou éri toU Üpóvou 1o Pi6Atov. 8. Kal &xe DAafev xo fi6Aov, xk cécaaoa Cx xai ol &ixoct v£ocapse mosaÓucepot Éreaav Évuyrtov coU dovlou, Éxovcto Éxactoc xiüapac xal oidÀac ypucüc ve[soUcac Üuptapteov, at slow al mpocevyal «àv áyiov, 9. Kol dóouctv O33 xaJ Aévovrec: "AEtoc et, xàet, Aa6tiv v6 fi6A(ov xat dvotzat tc epa riae aUtoU, Oc isgáyns, xal Ayépusas fido c6 6:0 dy cà aljiax( cou àx dame quA xai yAocan xal AaoU xai lvouc, I0. xal £rolncac fiic «9 Oro fuv Bactietav xal (epetc, xal Baoueóaopev énl tT Y7. AIIOKAAYVIZ IOQANNOT, E. simile vitulo, et tertium animal habens faciem quasi hominis, et quartum animal simile aquilze volanti. 8. Et quatuor animalia: singula eorum babebant alas senas; et in circoitu et intus plena sunt oculis; et requiem non habebant die ac nocte, dicentia: Sanctus, Sanctus, Sanctus Dominus Deus omnipotens, qui erat, et qui est, et qui venturus est. 9. Et quum darent illa animalia gloriam et honorem et benedictionem sedenti super thronum, viventi in smcula geculorum, 10. Procidebant viginti quatuor seniores anie sedentem in throno, et adorabant viventem in szecula saeculorum, et mittebant coronas suas ante thronum, dicentes: 11. Dignus es, Domine Deus noster, accipere gloriam et honorem et virtutem: quia tu creasti omnia, el propter voluntatem tuam erant, et creata sunt. V. 1. Et vidi in dextera sedentis supra thronum, librum scriptum intus et foris, signatum sigillis septem. 2. Et vidi angelum fortem, przdicaBtem voce magna: Quis est dignus aperire librum, et solvere signacula ejus? 3. Et nemo poterat, neqae in calo, neque in terra, neque subtus terram, aperire librum, neque respicere illum. 4. Et ego flebam multum, quoniam nemo dignus inventus est aperire librum, nec videre eum. 5. Et unus de senioribus dixit mihi: Ne fleveris; ecce vicit leo de tribu Judee, radix David, aperire librum, et solvere septem signacula ejos. 6. Et vidi: ecce in medio throni et quatuor animalium, et in medio seniorum, agnum stantem tanquam occisum, habentem cornua septem, et oculos septem, qui suat septem spiritus Dei, missi in omnem terram. 7. Et venit; et accepit de dextera sedentis in throno librum. 8. Et quum aperuisset librum, quatuor animalia et viginti quatuor seniores ceciderunt coram Agno, babentes singuli citharas, et phialas aureas plenas odoramentorum, qua sunt orationes sanctorum: 9. Et cantabant canticum novum, dicentes: Dignus es, Domine, accipere librum, et aperire signacula ejus: quoniam occisus es, et redemisti nos Deo in sanguine tuo ex omni tribu, et lingua, et populo, et natione: 10. Et fecisti nos Deo nostro regnum et sacerdoíes; et regnabimus super terram.

APOCALYPSIS JOANNIS. VI. ri... Kol el3ov, xai jxousa. uv d*rp£tov T0)v xóxA toU 0póvou xai vGv (oov xal vov mpto6usípv. xal 7v 6 ápiluix aürGv qupidóte uupikBv xal y uds y Dua, 12. Aévovct; quvT, ueydÀw "Alv. davtv. «5 dov(ov to dagavpávov Aa6tiv vÀv Ouvapiv xal mÀoUrov xal aogíav xal lmyov xai vuxjv xal SoEav xal eüXoríav. 13. Kai r&v xr(ap.a 8 dovty v 06) o0pavoo. xal éril TX qTic xai ómoxdvo) vc yTic xal iml «T 0anAdocT égxly xai cà dv abvotq, távrac Tixouca Aévovsac: "Tó xaÜnuéwp ri ü) 0pdvos xal x) ápv(o *$ £üXoyla xot 1 Tub) xat f 0a xal T0 xpdtoc tlg voug ala Tiv alc vov. 14.. Kal «& «£ooapa toa. Devov: "Ay, xal ot ctxoci tícgapse mpscÓUtepot Érscav. xai mpogtxüvngav CO vtt ele toue alvag xv alovov. G. I. Kal sov &ri fjvolev «6 dpvlov iav dx t&v Érrà copay(&uv, xal Yxouca Évoc ix vv veaadomv Lov Ad0vtoc x ev?) Bpovec "Epyou xat BAéne. $. Kal ei5ov, xal i600 Ürmoc Aeuxóc, xal 6 xatcusvog éx' aov Fg xótov, xal d800y atto avéguvoc, xal ESAOev. vixiiv lya. vxo. 3. Kal 6ve Tvodtv v^» oopaytón «hv Dtutfpav, fxouca «00 Otux£pou Lou Aéyovcoc: " Epyou x«i BAéms. 4. Kal 2E720ev d)Àoc Ureroc mudbóc, xal và xa8np.éveo £x aixbv d600r, abri) AaÓriv cv tlovnv dm) t7 Y7c xat fva. dÓjAouc axyatouctv, xal i500v adt) p.d atpa. jueyaÀm. 6. Kal &cs TvoiEev 7] a9payiba tv vplrnv, 7Ixouca voU rplvou Loou A£yovroc "Epyou xai BXére. xal (50b Ux p£Aac, xal 6 xa0Xusvoc x" aüxóv. Pe Quvóv é&v 7T, geipt aotoU. 6. Kai 7ixouca (x; qv)v. dv. u£ao t&v veoadpov Gexov Aévoucav: Xoivi aívou Snvapíiou, xat vptic yotvix£c xpiÜTic Onvaplou: xal «àv olvov xai cà ÉAaiow uj) áOufenc. 7. Kal 6r fjvoiev. cv ogpayióa vv cttaptwy, Jxouada quviv toU ver ptou oou Aévovtoc: " Epzou xai BXíns. 8. Kal idol ÜUrmoc y Aopóc, xat 6 xat ipevoo éxdvo a0voU, Üvo[.a a0) 6 Odvatoc, xal 6 Górc )ixoAou0ri aot), xal 4600» abvi) £&oucla àxl xà vévaprov tic 7, d'roxceivat iv fou.gaía xat dv Jp xal dv Oaváto xai Uo vv Ornplv 77. Y7.. 9. Kal &ve fjivotlev cv oopayióa vhv nÉu mtr, ei80v Urtoxátw «oU Üvciactroplou tà Vuy& x&v doyauvtov. Bi xbv Aóyov coU coU xai Ói& cv. apruplav $v «lov. 10. xat Éxgalov uv? tvi Aéyovttc* " Eoo moxt, 6 Beo róvre 6 &y1oo xol dXr Otvés, o0 xpivet; xai ixóuxsic 1b alu fpbv dnb «Ov xacoxoóvtuv rl cT Yi; 1j, xal d0fgoav abxot; Éxdavo atoAal Aeuxal, xai 891 11. Et vidi, et audivi vocem angelorum multorum in circuitu throni, et animalium, et seniorum; et erat nume rus eorum millia millium. 12. Dicentium voce magna: Dignus est Aguus qui occisus est accipere virtutem, et divinitatem, et sapientiam, et fortitudinem, et honorem, et gloriam, et benedictionem. 13. Et omnem creaturam quz in ccelo est, et super terram, et sub terra, et quie sunt in mari, et que in eo, omnes audivi dicentes: Sedenti in throno, et Agno, benediclio, et honor, et gloria, et potestas in secula seculorum. 14. Et quatuor animalia dicebant: Amen. Et viginti quatuor seniores ceciderunt in facies suas; et adoraverunt viventem in szecula seecalorum. VI. 1. Et vidi quod aperuisset Agnus unum de septetn sigillis, et audivi unum de quatuor animalibus dicens, tanquam vocem tonitrui: Veni, et vide. 2. Et vidi: et ecce equus albus; et qui sedebat super illum habebat arcum, et data est ei corona, et exivil vincens ut vinceret. 3. Et quum aperuisset sigillum secundum, audivi secundum animal dicens: Veni et vide. 4. Et exivit alius equus rufus; et qui sedebat super il. lum, datum est ei ut sumeret pacem de terra, et ut invicem se interficiant, et datus est ei gladius magnus. 5. Et quum aperuiseet sigillum tertium, audivi tertium animal dicens: Veni, et vide. Et ecce equus niger; et qui sedebat super illum habebat stateram in manu sua. 6. Et audivi tanquam vocem in medio quatuor animalium dicentíum: Bilibris tritici denario, et tres bilibres hordei denario, et vinum et oleum ne lzeseris. 7. Et quum aperuisset sigillum quartum, audivi vocem quarti animalis dicentis: Veni, et vide. 8. Et ecce equus pallidus; et qui sedebat super eum, no. men illi Mors, et infernus sequebatur eum, et data est illi potestas super quatuor partes terre, interficere gladio, fame, et morte, et bestiis terra. 9. Et quum aperuisset sigillum quintum, vidi subtus altare animas interfectorum propter verbum Dei et propter testimonium quod habebant, 10. Et clamabant voce magna, dicerites: Usquequo, Domine (sanctus et verus), non judicas, et non vindicas sanguinem nostrum de iis qui habitant itr terra? (1. Et dato» sunt illis singula stole albe; et dictum est

892 ATIOKAAYWVIZ làpé0 aocotc (va Gvamaicovrat Ect q(póvov puxpóv, Éux mÀnpo itv xat ol aüvBouAot a0cü)v xal oi. á3eXgol aóaG)v ol pd) ovceq dxoxzévveoOat óx; xal aüxot. i12. Kal e(&ov &ce Yivovzev. t3» ogpa Ua. cv Extav, xat l&oU, cevapóc u£Yac Pyévero, xal 6 T«oc éyévexo u£Aae dq Gdxxoc xolg voc, xat fj acArivy, OA évévexo x, ala, 13. xal oí doxépso v0 obpxvoU Érecav slc vv. Yr, ó»; GuxT, BdÀAet xobc GÀovÜou; auti, bro dvÉu.oU j.evaÀou cetopévm, I4. xal 6 o0pavóc dej cpic0n ic BiGAtov £acopcevov, xal xüv ópoc xat v7jg0c Éx tu tOTQv GÜTEV Éxtvr cav. 15. Kat ol Bacüiet v7 17,5 xal ol ieyiotü veo xal ol J.Aapyot xat of mAoóstot xat of tay upol xxi mc 000À0q xai &Aeu0epoc Éxpuijav Éaucoue el và arerAata. xal cic tke métoac tv Óp£ov, I6. xai Aéyouctv toi, Ópsotv xal vate méroau* TIécatt 3o! fue xal xpujace fpc dmó mtpocoymou TOU xaÜ0nu£vou 2xl coU Üpóvou xal dmó v7 Óp[Tig v00 &pvtov, 07. 8c 5A0cv 5$ fu£pa 4$ ueydÀn crc óp[Ti, auto, xa tiq 9uvatat cva0Tvat; ey? Z. t. Merk caca el5oy tícca pac d'ry£Aouc Éccortaq £n tà xéccapac ola t7, Y, xpatoUvrac voUc tÉocapx« dvíuouc tT vr, iva p mvén dvepoe Er tT Y7« p te érd c7,; 0aAdoone uice Eni xc BévOpov. 2. Kal elóov diXov deryeXov dvaGalvovra. dr. àvatoAGv flou, Éyovra agpayióa OcoU LOwroc, xat Expatev q«vT, jeydÀy, rote tÉgcapotv d 1£Xow olg £600 aU coe àSuoat c)v YT,» xal c» 0a2aacav, 3. Aéyov: M3) dGuxjomte cy YT,» xai cv 0dAa00av tice cà Ofvbpa, dyot aopaylatpiev vobc DoUAouc ToU coU )pj.ov Er TOv [sevoomv. xOtOY. 4. Kal Zxouca tov dpióov xw écppaquu£voy, Éxacóv viocapáxovtx 1ígcaose y uxót, Eopaiau£vot £x tonc qu^. vlov 'IopasA5. Ex qQuATG 'oó2« 8o8exa ytdócc éeopavtopévot, ex QuAT *"Pou63» 8S03rxa yUud0s, £aopaqtapévot, &x QuAT l'&à 508exa y Oudóse dogpaqtapfvor, 6. ix QuAT A c)p &«Bexa y dose dapoaytauévot, ex quAS NegÜmAeur Bo0exa 4 Ouaóec Eoypatapévot, ex qur Mavaaor, Bcoexa 4 «3to £oopaytauévot, $9. ix qQuAT, Éupcóy Onexa. 4 DadBec éeppauapévot, ix qQuATG Aeut óo3exa y Onde éappaytop£vot, Ex quAT "Iauy ko 803exa y Od3ec iagparqtapévot, 8. Ex quATG ZaGovAny BeOtxa qitabts Eopparytopévot, ix quAT 'Ioc79 30!cxa y udosg éoppavtap£vot, Ix QUA Bevixgiv 808&xa. y aóec £aypaytapévos. 9. Mex xaxa. elóov Oy Àov oA Àv, Óv &ápiÜu scat aovy oüBel; dOUvato, ix mavvóc ÉÜvouc xal quAQv xai IDANNOY. Z. illis ut requiescerent adliuc tempus modicum donec compleantur conservi eorum, et fratres eorum, qui interficiendi sunt sicut et illi. 12. Et vidi quum aperuisset sigillum sextum: el ecce terrae motus magnus factus est, et sol factus est niger tanquam saccus cilicinus; et luna tota facta est sicul sanguis; 13. Et stellae de coelo ceciderunt super terram, sicut ficus emittit grossos suos quum a vento magno movetur; 14. Et celum recessit sicut liber involutus; et omnis mons, et insulae de locis suis motae sunt; 15. Et reges terra, et principes, et tribuni, et divites, et fortes, et omnis servus, et liber, absconderunt se in speluncis et in petris montium; 16. Et dicunt montibus et petris: Cadite super nos, e abscondite nos a facie sedentis super thronum, et ab ira Agni: 17. Quoniam venit dics magnus irze ipsorum; el quis poterit stare? VII. f. Post hec vidi quatuor angelos stantes super quatuor angulos terrz, tenentes quatuor ventos terra, ne flaren super terram, neque super mare, neque in ullam arborem. 2. Et vidi alterum angelum adscendentem ab ortu solis, habentem signum Dei vivi; et clamavit voce magna quituor angelis quibus datum est nocere terrae el mari, 3. Dicens: Nolite nocere terr& et mari neque arboribos, quoadusque signemus servos Dei nostri in frontibus eorum. 4. Et audivi numerum signatorum, centum quadraginta quatuor millia signati, ex omni tribu filiorum Iarael. 5. Ex tribu Juda duodecim millia signati; ex tribu Ruben duodecim millia signati; ex tribu Gad duodecim millia signati. 0. Ex tribu Aser duodecim millia signati; ex tribu Nepthali duodecim millia signati; ex tribu Manasse duodecim millia signati; 7. Ex tribu Simeon duodecim millia signati; ex tribu Levi duodecim millia signati; ex tribu Issachar duodecim millia signati; 8. Ex tribu Zabulon duodecim millia signati; ex tribe Joseph duodecim millia signati; ex tribu Benjamin duode cim millia signati. 9. Post hac vidi turbam magnam quam dinumerare nemo poterat, ex omnibus gentibus, et (tribubus, et populis,

APOCALYPSIS JOANNIS. VIII. Aaiov xxl yÀcgcov, farbe éveymtov. toU 0póvou xal éÉvoymtov coU dpvlou, tept6eOAmuuévot axoA Xe Aeuxd, xat qotvuxec v vaic ycpotv abtüyv 10. xal xpatouctv qUuV7, t£y&Àm Afyoveto: 'H ourapia T6 Orio fipunv v) xaÜruévo. énl ci) pov xal ci) &pvto. t. Kal maveeo ol. d*ryeXot elavYxewav XUxÀo oU Üpovou xai t&v mpea6ucépov xai vOv xeaadpov Coov, xai Éregav évoymiov toU Üpóvou eri tX mpósema xotOv xat tpogexuvngav xo Oeo, I2. Aéyovzec" Agnrv, *$, so)o[ta xal $ SoZa xal 4 aogía xai fj sóqapiovia. xai 5$ x17) xal $j Góvagug xal 5$ loue (o ety fpubv ele coUe aliivac zv alvo div. 13. Kal dxexp(0n cl; ex cov mpegÓucéptv Aévowy iot? Olxot ol mepi6sGAnuévot vk, oxoÀX tig Atuxke ziveq &lotv xai xó0cv 580v; 1. xai epnxa aov: Kópié pou, cob ol?ac. xat clmév iot* Obxo( eletv ol. &pyópevot ex. cric OMeme cT pt(AÀm, xat EmÀuvav co atoÀd aóti)v xal deüxavav aóTà, £v «0 alj.a tt vou doviou. 15. At& v00x0 £iotv £vortov ToU Üpóvou toU Ü£oU, xat Aatptbouctv aUtQ) fis£pac xai vuxtoc 2v v() vaio aütoU, xai 6 xa(Xtevoc érl x00 Opóvou axnvosst ét. aütoUc. 16. Oà metwdcoustv. 0092 Bupraoucty Fri, 0058 3) nov éx' abcvouc 6 Avo, 0000 müv xabua, 17. 6x xo dpv(ov 35 dvk jécov «oU Opóvou mowavet aütou xat 6Onvrjost aícouc Ert Q7, mv y 00d tov, xai £CaAciper 6 Orbe rdv Qaxpuov dnà vOv ÓyOxAubv ao1v, H. I. Kat éxav Tivossev c)v aopaytàa cv É6501mv, ivéveto Gy? v t6) obpavi d fisttopov. 3. Kat e(8ov tolg ércá d (£A ouctot àvo)rtov toU OcoU ác rxact, xal d600ncav abtoi, émtà adXmtyrqec. 3. Kal dQÀoc &yyeXoc 7A0&v xat £asá0 exl xou 0uciwxavrplou £yev. Ju&avertóv. gy oucoUv, xal £000v, aoi Ovp.tdpata, moAÀa, 0v Ocooet raria Tpogeuy at v6 &ylov tá vov £r có Üugtagtrotov 16 y pucoüv xo Zvoyrtov ToU póvov. 4. Kal dv£Óm 6 xamvoc t&v Üupixuiditoov. cadi Tpoc£uyaic tOv dyUov Ex jetpüg 100. dyéAou Évuyrtov 00 Oto. 56. Kal eDoroev 6 dxryeXoc xov JuiGavorróv, xoi &yéuactv &0t0v ix toU mupóc ToU ÜuctacTrpiou xai ÉGa)ev &lo vv 47v * xal éyévovxo Bpovzal xal govat xai dacpava xal atispóc. 6. Kal ol £xxà dqeXox ol. Fyovceo vk éxt& od)my«« fioluaoav Éauxouc iva caXniouatv. 7. Kal 6 mp&vroq &yyeXoc dadmioev, xai éyévexo qdÀala xat müp ueityuéva &v algart xat £6 0r, sl rnv d7iv* xax 6 «(rov t7, 7, xatexdv, xal «6 Tplzov tv B£vópuv xavexán, xal müc 4Óproc yAopoc xattxaT. $. Kal 6 Beítepoc Avqe)os éaamtatv, xal éco Apoc ' 898 et linguis: stantes ante tironum, et in conspectu Agni, amicti stolis albis, et palmie in manibus eorum; 10. Et clamabant voce magna dicentes: Salus Deo no8lro qui sedet super thronum, et Agno. 11. El omnes angeli stabant in circuitu throni, et seniorum, et quatuor animalium; el ceciderunt in conspectu throni in facies suas, et adoraverunt Deum, 12. Dicentes: Amen. Benedictio, et claritas, et sapientia, el gratiarum actio, honor, et virtus, et fortitudo Deo nostro in secula saeculorum. Amen. 13. Et respondit unus de senioribus, et dixit mihi: qui amicti sunt stolis albis, qui sunt? et unde venerunt? Hi 14. Et dixi illi: Domine mi, tu scis. Et dixit mihi: Hi sunt qui venerunt de tribulatione magna, et laverunt stolas $uas, et dealbaverunt eas in sanguine Agui: 15. Ideo sunt ante tlironum Dei, et serviunt ei die ac nocte in templo ejus: et qui sedet in throno, habitabit super illos: 16. Non esurient neque sitient amplius, nec cadet super illos $ol neque ullus eestus: 17. Quoniam Agnus qui in medio throni est, reget illos, et deducet eos ad vitae fontes aquarum, et abstergel Deus omnem lacrymam ab oculis eorum. VIII. 1. Et quum aperuisset sigillum septimum, factum est silentium in celo, quasi media hora. 2. Et vidi septem angelos stantes in conspectu Dei; et datze sunt illis septem tubae. 3. Et alius angelus venit, et stetit ante altare habens thuribulum aureum; et data sunt illi incensa multa, ut daret de orationibus sanctorum omnium super altare aureum quod est ante thronum Dei. 4. Et adscendit fumus incensorum de orationibus sanctorum de manu angeli coram Deo. 5. Et accepit angclus thuribulum, et implevit illud de igne altaris, et misit in terrom, et facta sunt tonitrua, et voces, et fulgura, et terrx motus magnus. 6. Et septem angeli qui habebant septem tubas, prayparaverunt se ut tuba canerent. 7. Et primus angelus tuba cecinit; et facta est. grando et ignis mista in sanguine, el missum est in terram, et tertia pars terrae combusta est, et tertia pars arborum concremata est, et omne fenum viride combustum est. 8. Et secundus angelus tuba cecinit; et tanquam nons

894 pla Trupl xaiópevoy £6X8, slc ev 0dAaacav: xal éy£vtto 19 to(voy cic 6n don alia, €, xal dméüavtv c0 vplrov TOv xvicjidtov càv iv 4f 9a«Àdcon, và fÉyovva jugde, xal cb cplrov vOw fÀolov Sugdpnsav. 10. Kal 6 «plxo; d'ryeXoc éodXmitv, xal Encotv ex TOU obpavoU doo uéyac xaiptvog &x Aaprée xal Éreotv érl 10. sp(xov tv motaquy xal érl c&c Tw(& TÀv 65dttov. i, Kol «5 fvoga «00.dorípos Xéysva 6. ddiwOox. xal iyévevo cà. vplrov xav. óBdcov el; djwvOov,. xal ToÀÀo| tàjv dvOpomuav drmOnvoy ix x&v OBatov, 8r éxixpávOzcav. I2. Kal 6 cÉxapzoc dyyeXoc éodYmwev, xal énijym 10 cpírov voU fjAlou xal vb «plrov c7 atÀYivne xal có 1Qlxov voy datíépav, (va. oxotto07; v5 tg(vov abcüv xal 5$ fiípu ud qdvn 15 *p(cov abcz, xal 5$ vot Gpolux. 13. Kal e(8ov, xal fxouca évóg dexoU mtxop£vou dv uegoupav/jkatt, Aéyovroc uv? purydÀm Obal ood oual voi, xatouxoUctv Exi TTC Yr, Ex TOv Aotrüv ouovv Tzc odATtyYoc TOv tpuov dYy£Àcv Tv eA ÀÓvvOY caAnitev. 9'. I. Kal 6 méumtro, dyyshog éodArictv. xal eUoy &ctípa ix voU obpuvoU mtmTUxÓTa tl; cÀv YTv, xal é600r, aov 7j xAclc voU gpéaoc 17i; dGuccou. 93. Kal fvodv x0 Qoéap tT dÓuccow xal áví6: x«Tvb; Ex c0 Qoéatoc dq xaTvóc xapgívou ueyvdAnc, xal écxoto0r 6 $i x«l 6 d3o ix v0 xamvoU coU gpéaoc. 3. Kaléx voU xamvoU toU gpéaroc i70ov dxp(Ose elc vÀv YT,», xal £600 abvaiq £&oua(a &, Éyoustw PEouc(av ot axopnlot tic Y7c. 4. Ka H9béOv, a0xao lv. p á&ocioouciw xv 46pvov T5; yT, 0008 m&v qAupbv o00E müv BÉvOpov, sl u3) coUe ávüporrouc uóvouc olvtvec oüx Éyoustv tÀv agpaqi3a x09 coU éni vOv pexormov abc. 5. Kal 500r, aüxaic (va. p) droxte(vootv. aóroUe, dÀÀ' (va. Bacavícectv jXvag mévte* xal 6 Bacavioue abtàv ix Bacavispbe oxopniou Oxav malen dvOpmrov: 6. Kal év «aic fjufpai; Exeivaie Gntroouctw ol dvÜptrot «àv Odvatov, xai oU i47, £ópy,coucty aítóv, xal émiuu.rj0ouctv. &xoDavelv, xat qeotevat 6 Üdvaroc dr' ato. 7. Kal t& 6pow)kata xüv dxplBmv Ónotx Üreroire fivot.aoqpé vot, eq. mÓMesov, xal Eni to xegaAks abci)v &e Gtépavot Ópjotot y puaip, xal và mpóowra aütov 6x; rpócuma &vÜporrov, 8. xal elyov toga &x cplyac qovaixiv, xal ol àBóvcsq a0xOv dq Acóvzuv Tav, 9. xal ety ov Om paxaq éx Onpax«q ci9npouc, xal fj quy) tiv TrEpuytv aUtGv o quy?) dopatov Urrtwv T0ÀÀOv vpsyÓvtuv sio mÓAeqov. AIIOKAAYWVIZ 1QANNOY. e. magnus igne ardens missus est Ín mare, et facta est tertie pars maris sanguis. 9. Et mortua est tertia pars creaturze eorum qus habebant animas in mari, et tertia pars navium interiit. 10. Et tertius angelus tuba cecinit; et cecidit de colo Stella magna ardens tanquam facula, et cecidit in tertiam partem fluminum, et ín fontes aquarum; 11. Et nomen stell? dicitar Absinthium: et facta est tertia pars aquarum in absinthium; et multi hominum mortui sunt de aquis: quia amare facte sont. 12. Et quartus angelus tuba cecinit; et percussa est tertía pars solls, et tertia pars lune, et tertia pars stellarum, ita ut obscuraretur tertia pars eorum, et diei non luceret pars tertia, et noctis sfmiliter. 13. Et vidi, et andivi vocem unus aquilz volaptis per medium cceli, dicentis voce magna: Ve, vs, vxe habitantibus in terra de ceteris vocibus trium angelorum, qui erant tuba canitur. IX. f. Et quintus angelus tuba cecinit; et vidi stellam de colo cecidisse in terram, el data est ei clavis putei abyssi. 2. Et aperuit puteum abyssi; et adscendit fumas putei, sicut fumus fornacis magne: et obscuratus est sol et aer de fumo putei. 3. Et de fumo putei exierunt locustze in terram, et data est illis potestas, sicut habent potestatem scorpiones terree; 4. Et praeceptum est illis ne lzederent feenum terre, neque omne viride, neque omnem arborem: nisi tantum homines qui non habent signum Dei in frontibus suis; 5. Et datum est íllis ne occiderent eos, sed ut crociarent mensibus quinque; et cruciatus eorum, ut cruciatas scorpii quum percutit hominem. 6. Et in diebus illis querent homines mortem, et non invenient eam; et desiderabunt iori, et fugiet mors ab eis. 7. Et similitudines locustarum similes equis paratis in prelium; et super capita earum tanquam corone símiles auro; et facies earum tanquam facies hominum. 8. Et habebant capillos sicut capillos malierum; et dentes earum sicut dentes leonum erant; 9. Et habebant loricas sicut loricas ferreas; et vox alarum earum sicut vox curruum equorum multorum currentium in bellum;

APOCALYPSIS 10. Kal £youctv obplic 6jolac oxopilow xal x£vrpa Jv dv aic obpat, abciv* xai $j doucla abvisv. dàuicat toà« dvÜpaxouc uvas TÉYtE. r1. xal Éyoucty éx! abvov BaciMéa «bv dqtiov «c d6íscou, à Óvoua "EÓpaic:i 'A6aBOnv, DUmwerl 0 dvou.a Pec A moo. 1. 'H obai 5 pía. dx AOev- 1900, Foyovcat Éxct 500 obal pex vaca. t3. Kat 6 £xxoc d'ryeAVog dadmtctv. xai Jjxouca qu vÀv ulav Ex vÀv ctaodpuv xcpitav ToU OvctacTnolou t0U ypugoU «oU dvurriov voU coU, M. Aéyovca cip Éxxtp ávyéo, 6 Eyev ctv adXrergac Aücov coUe víacapac dYyéAouc ToUc Dtbtufévouc iv xi motu xi) [ey Eógpdirn. 15. Kal ZAu(qaav ol. céacapec &yyeXot of. fjtotaactévot elc cv Opav xal fip£pav xal uzjva. xal dviautóv, (va. dox ve(vesaty. £0 1p(cov tiv &vOpurmv. t6. Kai 6 dpi 6v atpattutu dicto coU. ireruxod Ovpuptéaec optio v, xod 7jxouca. «0v diptfpóv abcüv. 17. Kal oUcux, £l&ov touc Urertouc év $T, 6pdiaetxal roUq xa0nuévou; éx' abxQv, Éjyovrac Ocpaxac vuplvouc xai 6axwülvouc xal ücuBet; xal af xtgaal cvy Urruv óx; x£gaÀat Aeóvetov, xal ix x&v arop.drov aütüv éxmoptóecat Tp xal xa mvoc xat Üciov. I5. Kal &nb «iv «piv xAnyGv tvoUtuv Graxcdvüngay tÓ tp(rov xiv dvÜprmuv, ex ToU Tropic xal ix «oU xaTtvoU xat ToU Üelou toU ixmopsuop£vou £x ttv arop. Tt0y GUTÜV. 19. ^H y&p i£oucía. viv Uemoy dv. ci avóuarmt. acv doxlv xul dv cag oüpai, aürGv: al vào oópal aàt&v ÓOuotu Opec, Égoucat xspaAdo, xal iv abtato aOuxoüctv, 20. Kai ol Aotrol c&ov dvOpurrov, ol oóx. dà'xexxavOncav dv tatc TÀw(aic vaótaic, oUte petevóngay. ix T&v Éoyov civ yetpv aütGv, Tva. 13) mposxuviaouaty ck Bawukóvia xal ck elówÀa t& 4puc& xal Tk dpyupül xa cà yoXx8i xal cX Aa xal và Eo)va, 8 oUre BAévetv ÜUvavtat oüxe üxouetv obtE Tteprratetv 21. xal oí pucevóngav ix vOv póvov aüTGv oUTE ix «Ov Qapp.axeuov aotOv oUte Ex tz, mopvelag aUtüv oUce x tv xAep pua vov aóto»v. r. r. Kal cov d))ov. drycXov log upov xaca&atvovta ix «oU oüpavoU, meptÓtGAvgk£vov. vtg£Anv, xai $ otc £r cy xe9aXXjv a0100, xal v0 mpócw mov abtoU &x 6 Ytoc, xat of mó8&q aót00 iq otUAOt Ttupéc, 9. xal etyev dv «5; (etg aco. Bi6Aap(5tov TjvsoUÉvov. xal Éürxcv xbv móÓa aütoU xbv Otbiw £mi t7 GaAdoqre, vov 8€ ebovupov dri t7 Y76, 3. xal Éxpatev quovi, peyaÀr Gore Aéov puxacat. xai &ve. ZxpaEev, dAd)maav ai Exvà Bpovsal và; éav- | | voces suas. TÜOV qoa. JOANNIS. X. 895 10. Et habebant caudas similes scorpionum, et aculei erant in caudis carum; et potestas earom nocere hominibus mensibus quinque. 11. Et habebant super se regem angelum abyssi, cui nomen hebraice Abaddon, grece autem Apollyon, latine habens nomen Exterminans. 12. Vi unum abiit, et ecce veniunt adhuc duo ve post hiec. 13. Et sextus angelus tuba cecinit; et audivi vocem unam ex quatuor cornibus allaris aurei quod est ante ocnlos Dei, 14. Dicentem sexto angelo qui habebat tubam: Solve quatuor angelos qui alligati sunt in flumine magno Euplirate. 15. Et soluti sunt quatuor angeli qui parati erant in horam, et diem, et mensem, et annum, ut occiderent tertiam partem hominum. [6. Et numerus equestris exercitus vicies millies dena millia. Et audivi numerum eorum. 17. Et ita vidi equos in visione: et qui sedebant super eos, habebant loricas igneas, et hyacinthinas, et. sulphureas; et capita equorum erant tanquam capita leonum; et de ore eorum procedit ignis et fumus et sulphur. 18. Et ab his tribus plagis occisa est teria pars hominum, de igne et de fumo et sulphure quee procedebant de ore ipsorum. 19. Potestas enim equorum in ore eorum est, et in caudis eorum: nam caudz eorum similes serpentibus, habentes capita; et in his nocent. 20. Et czeteri homines qui non sunt occisi in his plagis, neque poenitentiam egerunt de operibus manuum suarum, ul non adorarent diemonia, et simulacra aurea, et argentca, et &rea,, el lapidea, et lignea, quce neque videre possunt, neque audire, neque ambulare, 21. Et non egerunt penitentiam ab homicidiis suis, neque a veneficiis suis, neque a fornicalione sua, neque a furtis suis. X. 1. Et vidi alium angelum fortem descendentem de colo &amic£um nube, ct iris in capite ejus, et facies ejus eral ut 80l, et pedes ejus tanquam columnz ignis; 2. Et habebat in manu sua libellum apertum; et posuit pedem suum dextrum super mare, sinistrum autem super terram; 3. Ét clamavit voce magna, quemadmodum quum leo rugit. Et quum clamasset, locuta sunt septem tonitrua

898 4. Kai &te ZAdAmoav al Érck fjpovral vàc oevàc É£autGv, Js)Àov vpáottv: xat Yixouca ouviv ix toU ojoavoU Aéqoucdv gov. Egpiywovy & £Aavaav al Ercà Bpovrat, xal 17, aocà eiyne s. Kat 6 deryeXoq, Óv e(óov £cvoixa. enl «Ti; 0aAdcc" xal éri 77,6 y7i6, Tipev tÀv q£ipa aücoU el «bv oípavóv, 6. xai Gpcogev 2y cb) Govt elc toU atbvac vOv alwovv, Bc Dxciosv. tbv obpavóv xal x& iv. ati) xal cv qv xal «& ev adcvT, xal cv 0dAaccav xal cà év aoc, 85x 4 póvox oUx Éata: Ex. 7. 'AXAk dv xai, fipépatg vri, quvri, toU É6OÓ.ou dy£Xou, &xav. E) aa milew, ceXeoüviaevos vo uucvjptov ToU OtoU, óc som yéAtoev coUe ÉautoU DoUAoUc tob; Tpogta«. 8. Kal Jxouca qoviv ix coU oüpavoU atv AaÀoUcav utr. épo xal A£voucav: "Ymxaye xol Aa6s x9 fc6Alov c6 Jjveeypévov ex yetpoc xoU áyyf£Aou toO. £a Toc érl trj, 0aA aao xal érl «7i Y7c 9. Kat dr0a mpàG xov dyyeAov, Ayo abeo 5o0va iot zb Br6Aap(Btov. xal Aéyet ov. Aa6e xal xaxáquyt aüró" xal mixpavst cou. tjv xotÀ(av, dÀÀ' £v «iy cxóuací cou Égxat yÀuxÜ x, £A. t0. Kal ZA«6ov xo fiGAapÜtov dix TT yetphc 00 dqqXov, xal xaxéoayov aóxó- xal Jv dv cip oxópas( uou óc Uu vÀuxó* xai Ó1e Éoavyov. auto, éxixpavOm, $ xoita (iov. 11.. Kal Xéyet gov Att ae zd). mpognttUgat eri Aaoig x«i Éüvemtv. xal yAacaw xal BaavkeUoty 70)Àotc. IA'. r. Kai £600» iot xaÀapuoq Ojotoz $a68Bo, Aéqov"Evetpe xal uécgnaov züv vaóv xoU soU xal c Üucta.avíjotov xal touc rpoaxuvoüvrac £v a)10. 3. Kai vv a0) cv Éio0tv xou vaou £x6as Eu Oev xal u3, abc)v tecpr ane, Ot E0007, voto Éüveat, xat vv xóÀw cv &yviaw matycouctv p Tjvac vtagapaxovca 6Uo. 3. Kat 8i)6t coi, Ouclv j4apruciv iov, xal tpognveogouctv 7£pac y iAac Siaxoctac Eb ixovra mepi6s 62 m[.£vot GaXxouc. 4. OUxol elatv al. 00 PAariat xal al 600 Aog v(at al &vorttov 100 xuplou 1j; v7; éavoxtec. 6. Kai et cic abvouc 06, dOucioat, Up Exrtopeucett ix toU axópuacoc aüvo)v xal xaveatist vous y Opobc aUtOv* Xat et tic 0£Àm abtouc áOuxioat, obrux Ott aóTóv d'roxcavOT vat. e. Obror Éyouaiww c7, dfouc(av xAeiaa «bv. obpavóv, (va 3, 6exo Bp£yy, và fiépae 1Ti« mpogntt(ag advo, xal dEouc(av £youcty Exi t&v. 0Odtuv, acpíosty acá el; alua, xal maxtdQat vÀv Yq3jy ndov, mÀm[5 6odxt dX» 0:2 c ooa vv. ATlIOKAAYWIX IOQANNOY IA', 4. Et quum locuta fuissent septem tonitrua voces suas, ego scripturus eram: et audivi vocem de calo dicentem mihi: Signa quae locuta sunt seplem tonitrua; et noli ea scribere. 5». Et angelus quem vidi stantem super mare et super terram, levavit manum suam ad corum; 6. Et juravit per viventem in ssecula saculorum, qui creavit coelum et ea qui in eo eunt, et terram et ea quz in ea sunt, et mare et ea qua in eo sunt: Quia tempus non erit amplius: 7. Sed in diebus vocis septimi angeli, quum ceperit taba canete, consummabitur mysterium Dei, sicut evangelizavit per servos suos prophetas. 8. Et audivi vocem de colo iterum loquentem mecum, et dicentem: Vade, et accipe librum apertum de manu angeli stantis super mare et super terram. 9. Et abii ad angelum, dicens ei ut daret mihi librum. Et dixit mihi: Accipe librum, et devora illum; et faciet amaricari ventrem tuum, sed in ore tuo erit dulce tanquam mel. (0. Et accepi librum de manu angeli, et devoravi illum: et eral in ore meo tanquam mel dulce; et quum devorassem eum, amaricatus est venter meus; 11. Et dixit mihi: Oportet te iterum prophetare gentibus, et populis, et linguis, et regibus multis. XI. 1. Et datus est mihi calamus similis virg, et dictum est mihi: Surge et metire templum Dei, et altare, et adorantes in eo: 2. Atrium autem quod est foris templum ejice foras, et ne metiaris illud: quoniam datum est gentibus, et civitatem sanctam calcabunt mensibus quadraginta duobus; 3. Et dabo duobus testibus meis, et prophetabunt die bus mille ducentis sexaginta, amicti saccis. 4. Hi sunt duz olivae et duo candelabra in conspectu Domini terrz stantes. 5. Et si quis voluerit eos nocere, ignis exiet de ore eorum, et devorabit inimicos eorum; et si quis voluerit eos laedere, sic oportet eum occidi. 6. Hi habent potestatem claudendi ccelum, ne pluat die bus prophetiae ipsorum; eL potestatem habent super aquas convertendi eas in sanguinem, et perculere terram omni plaga quotiescumque voluerint.

APOCALYPSIS 7. Kaléxav ctAÉgtgtw vv papruptav aürüv, TO Onpíov «à dvaGaivov ix vj; à6óccou movjstt uet ab«Gv móÀeuov xal vuxrjoet aütooc xal dmoxcevet aotoUc. 8. Kal c& mrouaca abtov Érl Tzq mÀattlag tT nó)sso ve pedÀnc, Tivi xaAetrat mveupatixo XoSopa xal Alyumtoc, Órou xaló xüpto; aurüv éccavupo. 9. Kal BAépouatv ix cv Aaiov xal quA xal yAocGv xai &0vov vk Tropara aürOY juépag tpttq xal futcu, xal và mop.ata aütüv oUx doY,g0ugtv. ce Tat el; uvriuata. 10. Kal oi xacvouxoüvte; Er vc y7 gopoUctw Pm. aotoic xal £ógpavO|covcat, xal 8opa méudouctv d2nAotg, Ott oUxot ol Go rpog7,cat E6aodvigav. toUq xatoixouvtae Éml tT 7i. zr. Kai ueck «Xo vpeic 4ufpag xal fuco mveUua Üuyz ix toU 0soU elo7,A0ev dv aüvotc, xat £atvrcav ért toc rróBac aütüv, xal od6oc puc Érsaev Ert voUc OaopoUvrac QUTOUG. 12. Kal 7/xoucav quvv peqiÀxv £x 100 cópavoU Xéq0ucav abroi;* 'Àva6are 96s, xal dv£6ncav clo xov obpavóy £v 1Tj vegéNr, xal dcc pnsav aürobc ol 2y0pol GUTOV. 13. Kal £v. xev, 57, pa éyévexo. oevouo u£yac, xai 10 O£xaxov v Tic móÀetG Éreotv, xal dámextdvOrngav dv và cepi) óvóuata dv8poomov yide Entá, xal of Aotrot Ép.pobot. éévovxo xal ÉBwxav Gotav 1& Ost) xU o9pavoU, 14. 'H ojal $ 8euxé£pa &n,A0ev* (805, f; oat f spit, Éoy sta 12g 9. 16. Kal 6 £68ouo« dy yeXoc éadAXmtaev, xal évévovvo Quval ueydÀat Év v obpavà, Aévoveeo: "Exyéveco $, Bactet(a coU xócp.ou x09 xuptou fjv xal toU XptotoU aüco0, xal Bacucócet el; cob; alüvag «v alovov: ápáv. 16. Kal o e(xoct «£ccapec mpeoGutepot of dvormtov t0U Oto) xaOvjievot él cou, 0póvouc aUxov Éreaav éri Tà rpócwma aU xal rpoctxovngay «0 Oc, AévovTEQ" 17. Eóy agwrvoüuév. cot, xópte 6 0cóc 6 mavroxodtep 6 Qv xal 6 7v xal 6 dpyóuevoc, Oct eÜingac cv Bóvaglv dou vv pev dn xal d6ac(eucac, I8. xal ck 0v opylsnoav, xai 0e f py cou xal 6 xaipóc viov vexpiv xot fivat xat Goovat xüv (ataÜoy toic SouÀote Gou vol, Trpo jcate xai toto &xtotc xal cote qo6oupévots xà Üvo.d aou, roi, pixooic xal roic teyáÀot,, xal Gta sipat vou Otag0stpavrac tAv v7». 19. Kal Jivoiq» 6 vabe coU 0co0 &v «i obpavi, xal 0907 5$ xióurcóc v7, 9a ix abro Ev ci vai aótoU, xat éyévovco davparral xal oval xai Bpovtat xal ceiSpb xal ydAata usqdÀn. JOANNIS. XI. 397 7. Et quum finierint testimonium suum, bestia qua» ascendit de abysso faciel adversum eos bellum, et vincet illos, et occidet eos. 8. Et corpora eorum jacebunt in plateis civitatis magne quie vocatur spiritualiter Sodoma et /Egyptus, ubi et Dominus eorum crucifixus est, 9. Et videbunt de tribubus, et populis, et linguis, et gentibus, corpora eorum per tres dies et dimidium; et corpora eorum non sinent poni in monumentis. 10. Et inhabitantes terram gaudebunt super illos, et jucundabuntur, et munera miltent invicem: quoniam hi duo propheta cruciaverunt eos qui habitabant super terram. 11. Et post dies tres et dimidium, spiritus vitae a Deo intravit in eos. Et steterunt super pedes suos, el timor magnus cecidit super eos qui viderunt eos. 12. Et audierunt vocem magnam de ccelo dicentem eis: Adscendite huc. Et adscenderunt in coelum in nube; et viderunt illos inimici eorum. 13. Etinilla hora factus est terre motus magnus, et decima pars civitatis cecidit; et occisa sunt in terra» motu nomina hominum septem millia: et reliqui in timorem sunt missi, et dederunt gloriam Deo coli. f4. Va secundum abiit; et ecce vx tertium veniet cito. 15. Etseptimus angelus tuba cecinit; et factae sunt voces magna in calo dicentes: Factum est regnum hujus mundi, Domini nostri et Christi ejus, et regnabit in swecula &eculorum. Amen. 16. Et viginti quatuor seniores qui in conspectu Dei sedent in sedibus suis, ceciderunt in facies suas, et adoraverunt Deum, dicentes: 17. Gratias agimus tibi, Domine Deus omnipotens, qui es, et qui eras, et qui venturus es: quia accepisti virtutem tuam magnam, et regnasli. 18. Et iratze sunt gentes, et advenit ira tua, et tempus mortuorum judicari, et reddere mercedem servis tuis prophetis, et sanctis, et timentibus nomen tuum pusillis et magnis, et exterminandi eos qui corruperunt terram. 19. Et apertum est templum Dei in ccelo; et visa est arca testamenti ejus in templo ejus, et facta sunt fulgura, el veces, et terrae motus, et grando magna.

398 IB'. I. Kal exyuciov uéva ofr, v v6 obpavOo, quv3 ceprot GAnEvn 1àv fiov, xal $ aX jvn ómoxdvo cv To8v abr, xal Ex tT; xeqa a0tz. avégavos dctépov Sob5exa, 3. xal lv acxpl Fyouaa Éxpatev, Gb(vouca. xal Bacavilop£vr, cexeiv. 3. Kat àg0», d)o avpetov 2v ci obpavio, xat ÜSoU bpdxov y évac xudpóc, Prov xegaAc Érvà. xal x£pata B£xa xal dr xà xeoaic aüxoo Owxoaza érxd 4. xal $j oüpk aüroU cüptt t0 prov vv davfpuv v0U oópavoU, xal £6aAcv aürouc elc thv v7jv. xal 6 Sodxtov Éarxev lvartiov cT yuvatxb vf; u.eXAoUaT tEx£lv, (va &vav véxr, 1 cé£xvov abc xa1aodY7. 6. Kal Évexev. vióv doceva, Óc iE mowalvew ndvra tà Éüvn iv bá6Oo sing * xal fipmáetn 4b TÉXvov aüt?;c rtpàe vov Ücóv xal mpoc xov Üpóvov aurov. e. Kat $ vvv) Égutv els 1v Épnuov, Órou ctyev éxei vóTtov |votuacufvov. dro c0 ÜtoU, tva. éxet vp£qwoatv abc3v fiu£oac 71M ac Btaxoclac Éxovea. 7. Kol éyévevo móAe àv t. o0pavip, 6. Muyad)) xal oi dvyelot aücroU émoAléumaav querk coU Opdxov-. voc. xal 6 Bpdxuv éroAÉuraev xal ol &vysXot aücoU, 8. xaloóx (cyucav, o09À xóro« tüp£Un, aótav Evi dv tip oópavip. 9. Kal 4625/0 6 Spdxow 6 u£tac,6 Uo 6 dpyatoz, 6 xaXoóu£voc 9td6oAoc xal ó aaTavae, 6 mÀavov t)» olxoufiévny GÀny, xal 46) 6v clc cv y7», xal ol &yyeXot abtoU £T aOvoU £O) 0ncav. t0. Kal 7jxouca. qQuv3jv peqaÀny dv ti oüpavio Xéqoucav- "Apr: évévezo $j awrrpto xal $ Suvapuc xal f$ Bacü(a coU OsoU fiov xal fj Eouc(a coU XptroU aUToU, Gv 46): 0v, 6 xaváyep. vov dócAqOv fjv, 6 xavryoptov aücouc évimtov toU OcoU $ jv Si£pac xal vuX1Ó«. II. Kal abcol. dva abcov Óià «b alu ToU. dov(ou. xal Bu «àv Aóvov «7,; p.aptuplac abrov, xal ox fipárensav 73v vuy3v abvyv &y pr Oavacov. 12. À« v0UTO sógpalvecoe, ol oópavol xal oi dv aiToig GxnvoUveic obo 7T; Y7j xal 13; 0aAacon, Üct xatí6v, 6$ &ux6oXoc mpóc Op Prov Oupv péav, ciBux 8x GA rov xaxpóv Eye. 13. Kal ócs si8ev 6 Bodo dct £630, ele cv. yv, iOlntev vv vuvalxa ficte Éxexsv xov dpatva. 14. Kal é0002oav. «Tj vovatxi ab. 200 mtépuyec 00 &eroU coU p.tqdÀ oU, (va. mévrvat elc. 3v. Épnpsov. slo tbv cómov alt, Ürou cpígerat Exsi. xatpov xal xaivpouc xal flpuau. xatpoü dm mpogurrou 100 óptux, 16. Kat Z6o)ev 6 Boi, ix toU avdpuxtoq ato Orla 17s vuvauxbc UB dx xorapóv, (va. abv)v moxapjopógntov Tovjmn. AITOKAAYVIZ IGQANNOY. IP'. XII. 1. Et signum magnum apparuit in colo: Mulier amicta sole, et luna sub pedibus ejus, et in capite ejus corona stellarum duodecim; 2. Et in utero habens, clamabat parturiens, et cruciabatnr ut pariat. J. Et visum est aliud signum in ccelo: et ecce draco magnus rufus habens capita septem, et. cornua decem; et in capitibus ejus diademata septem; 4. Et cauda ejus trahebat tertiam partem stellarum cceli, et misit eas in terram; et draco stetit. ante mulierem quz erat paritura, ut quum peperisset, filium ejus devoraret. 5. Et peperit filium masculum, qui recturus erat omnes gentes in virga ferrea; et raptus est filius ejus ad Deum, et ad thronum ejus, 6. Et mulier fugit in solitudinem ubi habebat locum paratum a Deo, ut ibi pascant eam diebus mille ducentis sexaginta. 7. Etfactum est praelium magnum in carlo: Michael et angeli ejus przelisbantur cum dracone, et draco pugnabat, et angeli ejus: 8. Et non valuerunt, neque locus inventus est eorum amplius in ccelo. 9. Et projectus est draco illc magnus, serpens antiquas, qui vocatur diabolus et satanas, qui seducit universum orbem; et projectas est. in terram, et angeli ejas cum illo missi sunt. 10. Et audivi vocem magnam in ccelo dicentem: Nune facta est salus, et virtus et regnum Dei nostri, et potestas Christi ejus: quia projectus est accusator fratrum nostrorum, qui accusabat illos ante conspectum Dei nostri die ac nocte, 11. Et ipsi vicerunt eum propter sanguinem Agmi, et propter verbum testimonii sui, e& non dilexerunt animas suas usque ad mortem. 12. Propterea letamini, cceli, et qul babitatis in eis. Vae terrte et mari: quia descendit diabolus ad vos, habens iram magnam, sciens quod modicum tempus habet. 13. Et postquam vidit draco quod projecios esset in terram, persecutus est mulierem qua peperit masculum: 14. Et date sunt mulieri alae duee aquilae magie ut velaret in desertum in locum suum, ubi alitor per tempus et tempora et dimidium temporis a facie serpentis. 15. Et misit serpens ex ore suo post mulierem, aqnam tanquam flumen, ut eam faceret trahi a ffumine.

APOCALYPSIS JOANNIS XIII. 16. Kal d6or9noev f YT, 57, Yovatxl, xal Jvottev 5$ yj 5 evóua. abcr xal xavéruv 10v motapóv Óv. (6aAtv 6 Opdxuov ix 400 avOj a roc aUroU. Y. Kai ópy(ców 6. Bpdxiw Em eX) vuvatx(, xol dx30tv motzcat vóAep.ov jerk cv Aovrüyv voU aríoparo, abc, tv trpoUvtev Tüe ÉvtoÀke coU OtoU xal &yóvrov vv iaproplav toU "Iyoo9 Xpucoo. 19. Kai £axdv) érl cv dpqkoy tT 0aAdaa«. IT'. 1. Kal e(8ov éx «7, 0nXdoene Orplov dva6atvov, Étov x£gaÀàc Érxk xal x£pava Séxa, xai &rÀ vOv x&pde abroU O£xa BtaOf uva xal irl và xegad, a5voU óvóp.acva. BAaooniclac. 2. Kal xà Onpíov à elBov &notov jv rag3dAet, xal of móUeq abcoU (x dpxou, xat 19 arOJ.a. xüToU (c otópa Aovtoc. xal ÉOuxsv. abvip 6 8paxov Jv Duvaptv a0voU xal vóv Opóvov aócoU xal é&ouc(av ueydÀmv: 3. xal &i5ov uiav ix cv xsoaAOv aüroU ox; écgaquÉvny £l; Üdvarov, xal 5j Ax? x00 Oavdcou adcoU £OepomeU0v xal düaup.doOn, Oa 4 v7, n(ot coU Onpiov, 4. xai mposexóvrgav tip Spdáxovm, óc Éboxtv cv iEouc(av cà Onpla, xal mpoctxóvnoxv ti Onplo AÉqovxec Tí; &potoc x6 Onplo, xal c(c Buvatat moAeusgat uet. a0to0;. 5. xal i500, aóxip axój.a AaXouv uieqaÀa xal BAaoqnilac, xal 8860v, a0ci) £bouc(a mroicat uvas xecaapáxovca. 8uo. e. Kal fvodsv «b crópga abcvo0 tl; BAacpnu(ae vpbc tüv Oróv, BAacpnguzjcat Tó vox atoU xal T) axqvijv aócoU xal touc dv vip. oüpavé) axwvoüvtac. 7. Kal £690, a0vip mÓAep.ov rocraat pack àv diy xal vuxT,2at aü1oUc, xat £000v, auxip £toucta £i r&cav quA3|v xat Aaov xai Aoocav xai Eüvoc. 8. Kal npocxuvacoucty aütóv Távcec ol xavotxoUvvt, Él VA qTie, Ov oU yéypamtat ck óvonaa dv ci 6A. cx Reis toU dovlou x00 dapayuávou m5 xata 6o) xóau.ou. 9. El eic £y 0UG, &X0UGd tU. 10. El xw ti; aly peoclav dmdeyet, slc aty uaAoolay Ure ens dv pay alor dxoxcévesc, Oct aürov dv uaty algo &moxtcavOT va. 6€ éevty 5| Órropovi) xal $j (ov TOv álov. 1t. Kal s(óov d)Ào Onplov dva6aivov ix tT& Y7i, xal elyev xépaca O00 Goux. dpvi« xai Quer óx; pdX0. 13. Kal cv éEouc(av voU motos Omnplou m&ücav qtottt évoyrttoy adcoU. xal rout cv Y7v xal coc xatotxoovvac dv aT, iva mpooxuv//couatv 10 Ünplov «6 mpüvov, oU dücpared0r, ^, nÀny)) voU Üxvdrou abtoU. 13. Kal xout cvsia uavaÀa, (va xal XUp ToU x «00 oópavou xava6alvstw elc v)v 7» dvormtov civ dvOporto, 14. Kal rAavü coUe xaTotxoUvvag nl ST YT à 309 16. Et adjuvit terra mulierem, et aperuit terra os suam, et absorbuit flumen quod misit draco de ore suo. 17. Et íratus est draco in mulierem; et abiit facere prtelium cnm reliquis de semine ejus, qui custodiunt mandata Dei, et habent testimonium Jesu Christi. 18. Et stetit supra arenam maris. XIII. 1. Et vidi de mari bestiam adscendentem, habentem capita septem, et cornua decem, et super cornua ejus decem diademata, et super capita ejus nomina blasphemise. 2. Et bestia quam vidi similis erat pardo, et pedes ejus sicut pedes ursi, et oe ejus sicut os leonis. Et dedit illi draco virtulem suam,et potestatem magnam. 3. Et vidi unum de capitibus suis quasi occisum in mortem, et plaga mortis ejus curata est. Et admirata est univer&a terra post bestiam. 4. Et adoraverunt draconem qui dedit potestatem be8tise; et adoraverunt bestiam dicentes: Quis similis beatiz? et quis poterit pugnare cum ea? 5. Et datum est ei os loquens magna et blasphemias; et data est ei potestas facere menses quadraginta duos. 6. Et aperuit os suum in blasphemias ad Deum, blasphemare nomen ejus, et tabernaculum ejus, et eos qui in celo habitant. 7. Et datum est illi bellum facere cum sanctis, et vincere eos. Et data est illi potestas in omnem tribum, et populum, et linguam, et gentem, 8. Et adoraverunt eam omnes qui inhabitant terram: quorum non sunt scripta nomina in libro vitze Agni, quí occisus est ab origine mundi. 9. Si quis habet aurem, audiat. 10. Qui in captivitatem duxerit, in captivitatem vadet; qui in gladio occiderit, oportet eum gladio occidi. Hic est patientia et fides sanctorum. 11. Et vidi aliam bestiam adscendentem de terra, et habebat cornua duo similia Agni, et loquebatur sicut draco. 12. Et potestatem prioris bes(i; omnem faciebat in conspeclu ejus; et fecit terram et habitantes in ea adorare bestiam primam, cujus curata est plaga mortis. (3. Et fecit signa magna, ut etiam ignem faceret de celo descendere in terram in conspectu bominum. 14. Et seduxit habitantes in terra propter signa quue

AIIOKAAYVTZ và owpieta & 250v aüxip mroriat vorrrtov toU Orplov, Aéro. tois xacouxgocty £r v YT mousar ixova T0 Or pl & Éyec hv xÀnyhv 1T payatpne xal Etnaev. 15. Kal 800r abrG) Oo)vat mveUpa T7j slxowt ToU Onplou, (va. xai AaAx,ov 5 £bubv ou Ünptou, xai movfjon (va. &aot £Xv ui, xpooxuvijaeatv vÀv tixova oU Ünplou aroxcavOdooetv. 16. Kal xotet mdvrac, tobo pixpoüc xal touc ueyaAoug,x&t touc TÀouciouc xal toUQ TTt400c, xal touc &AeuOÉpouc xat toUc CoUAouc, (va 86otv aótoic y apavu.a Pn vAo yetpóc aücOv TZ Dttio 7) En vOv petere GÜTOV, T. Kal (va ux, ttc 9óvnvat dopaoat 9) mVrjaat ci 3, 6 Éyov 56. y dpaypa *) 10 Óvoua 00 Ürnglou 1| xàv doiüóv toU Óvot.a voc xüToU. | 18. "(20e 4 cgoyta dcxiv. 'O Eycv voUv Juotoato) 15v &piÜi.ov xoU Ürplou: dpiüj.àc Y&p dvÜpomou iei: xal 6 dpiüp.óc aoxoU £taxóctot E;xovxa Et. IA'. 400 t. Kal elóov, xal (30b x0 dovlov Éavoq &rl xo Opo« Xuow, xol uev! aóroU Íxatüv vs00apaxovta TéOGaQtG y Dud8e Éyoucat «5 Óvop.a a0100 xal vo Óvopa coU mratpós müTOU Yeypajut£voy él cv [uevoyrov abr. 2. Kal 7xouca qtv4v éx toU obpavoU óx quvhv 65d vtov Tr0)ÀGv xal c quviv BpovtzZc evum, xai $ qvi;?|v Jxousa óc xia pu5ov xiDapióvvwv év cat xtpac airov. 3. Kaoldóouswy óx; 93,» xatwhy évorttov toU. Üpóvou xal dvoyrtov tv xeoaaQov Loxov xal tàv mptaburépov: xal owOrl; £0óvato px0siv 3v cOJv cl p3, al. íxaxóv TE0GG pdXOVTO víccape yUa8e ol Jyyopacpkévot do tüe YUe. 4. Obcol eiatv. ot. pex vuvaixüv obx &ioAovOrsav: magüévot ydp law. oUrot ol dxoAouOoUvte, cip dpvlo Érou àv Und n. obxot "jyoptaUnsav dro vi)v dvÜüpirmuv áxapy*? tà Oc) xat 19 dpvlo, 6. xal iv «à aropatt aüvO v oU, £Üüpfürn deüSoc: dyant.ot dp claw évorrtov toU Üpóvou oU ÜcoU. 6. Kal el2ov 23v d-ryeXov mexópievov dv jeaoupa.vijatt, Üyovca cóaqréXiov. alovtov. cbayysAlcat. éri toU xaÜnuÉvouc nl cT; 7c xal ri müv Eüvoc xat qujd xal Àt0cav xai Àaóv, 7. Aéqov quivi, peyaÀw dDo676ntTe vov xupiov xal 8&óxe abc) Gotav, 6v 3A0cv $ opa. cric xptaewx aóroU, xal npoOxuv/jGatt T) TotfoqVTt TOv oUpavov Xal TÀv qv, vv 0dAaacav xal toy& G0dvov. 8. Kal dÓÀog d-ryeXoc 7ixoAoutnosv Aétov: " Ercatv Entatv Ba6vXAow fj ueq&Xn, fj £x x00 olvou 102 OvjsoU 47 Topvelaq qUT7je TETTOTUXEV Tàvta tà £Üvn. 9. Kal «píxoc d-yyeoc 7ixoAou0natv autotc Aévtov. dv quv7, ueydÀy El c; npooxuvet xà 0npfov xat cv eixóva 40100, xat Aap.Ódvet y apap. Eri t0 [uevoymoU aUtOU $| éri cv yeipa ac09, EN::72::: AA c —— M —— M M —— P —— ———————————— IOQANNOY. IA'. data sunt illi facere in conspectu bestise; dicens habitartibus in terra ut faciant imaginem bestiz quae habet plagam gladii, et vixit. 15. Et datum est illi ut daret spiritum imagini bestie, et ut loquatur imago bestiz; et faciat ut quicomqne non adoraverint imaginem bestiz, occidantur. 16. Et facieL omnes, pusillos et magnos, et diviteset pauperes, et liberos et servos habere characterem in dexteja manu sua aut in frontibus suis; 17. Et ne quis possit emere aut vendere, nisi qui habet characterem, aut nomen bestie, aul numerum nominis ejus. 18. Hic sapientia est. Qui habet intellectum, computet numerum bestie. Numerus enim hominis est: et numerus ejus sexcenti sexaginta sex. XIV. 1. Et vidi: eL ecce Agnus stabat supra montem Sion, et cum eo centum quadraginta quatuor millia habentes nomen ejus et nomen Patris ejus scriptum in frontibus suis. 2. Et audivi vocem de ccelo, tanquam vocem aquarum multarum, et tanquam vocem tonitrui magni; et vocem quam audivi, sicat citharedorum citharizantium in citbaris suis. 3. Et cantabant quasi canticum novum ante sedem, et anle quatuor animalia, e! seniores; et nemo poterat dicere canticum, nisi illa centum quadraginta quatuor millia,qui empti sunt de terra. 4. Hi sunt qui cum mulieribus non sunt coinquinat: virgines enim sunt. Hi sequuntur Agnum quocumque ierit. Hi empti sunt ex hominibus primitize Deo, et Agno. 5. Et in ore eorum non est inventum mendacium: sine macula enim sunt ante thronum Dci. 6. Et vidi alterum angelum volantem per medium cceli, habentem evangelium:zternum, ut evangelizaret sedentibus super terram, el super omnem gentem et tribum et linguam el populum: 7. Dicens magna voce: Timete Dominum, et date illi honorem: quia venit hora judicii ejus, et adorate eum qui fecit coelum et terram, mare et fontes aquarum. 8. Et alius angelus secutus est, dicens: Cecidit, cecidit Babylon illa magna, qua a vino irz fornicationis suze potavit omnes gentes. 9. Et tertius angelus secutus est illos, dicens voce magna: Si quis adoraverit bestiam et imaginem ejus, et acceperit characterem in fronte sua aut in manu sua:

APOCALYPSIS JOANNIS. XV. 10. xal adve vi&cat Ex. «oU olvou toU Üun.oU toU ÜtoU TOU x£xspadpívou dxparou dv vip mocnplo T7 ópyTk aótoU, xal Bacavictiosvat iv mopl xal Oel. dvorrtov x&v derpÜuov. &yloy xai évorrttov 100 dipvlou. i1... Kal 6 xaxvóq voU. BacaviojioU atv dva6alvr el; atijvag alovtov, xal oóx Égouctv dvd tavaw fiu£pac «al vuxtbe ol mpoaxuvoüvrte to Onplov xal vv tixóva &üroU xai &t tt; Aapbavet 10 ydoaypua ToU Óvo[ia toe €QtOU. 12. "Qs 54 Grogov) tv &vlov. dactv, ol tnpoüvtec t&c dyvoÀ Ae toU roO xai vv viactv "[ncou. 13. Kal 7ixouca qv &x toU oupavoU AeyoUGw [iot lo&pyov | Maxdptot ol vexpot ol év. xupluy dàxtovjaxov«tc. dr doi val Myec t0 mweüpa, (va dvama;covrat ix cTüv xÓmtmv aUTiv: tà q&p £pya abTuv GxoAouüti [set aóTOY. t, Kal e(&ov, xai l9oU. vem Jeux, xal éxi cv v£g£Avv xaÜvuevov Gj.otov uia dv0porrou, Éjov énl 3v xs9aÀ3v aütoU atíoavov ypuacuv xal dv 77; yttol aütoC Gpéravov oU. 16. Kat d0Xvoc dryeXoc E65 0ev éx 100 vaoU, xpatov év quovT, p.eyado ci xanevo ri c7; vegtme Iéuyov vo Opéxavóv cou xal O£owov, xt 1A0ev fj Ópa. Ospioat, 8vt £EnpavOr, 6 Ocpiopóx 17 y7. 16. Kal Z620ev 5 xa0 utvoc eni 1T, vtpfAs 1$ Ooávavoy aüroU éri cv yv, xat &epiaOn $ v5. 17. Kal d))o; dvyshoe d55A0ev ix ToU vaoU toU fv 1& oüpavà, Éyow xai abxóc Bpfrravov ótU: I8. xat d)Àoc &yytÀoc iEnA0cv éx x00 Ouctaathplou, 6 Éyov dlouclav (xi x00 rupéc, xal épovnatv qv? ja14 16 Égovct v0 Gpéravov xà fo JAérov: ITépuspov cov 15 Bpéravov «o dEo xal «póynov Tooc Borpuac t7 d.RéAou 7C YT, 9v1 7xuacav al exa uAmt aor. 19. Kal Z6aXev 6 d-ryeXoc vo óp£rravov abtoU. elc t) Y7iv, xal ixpóynatv cv durtioy ifc y7 xal d6oQav El; cv Anvóv toU OupioU toU OsoU rv u.évav. 40. Kal énav0n ) Anvóc Étwfsy «7c mÓAsox, xol AERAOev aja dx cT, AmvoU dy pt viov y aÀtvoyv to)v Urrrov, db avabluv 4 Oto Étaxoalov. IE'. t. Kal el5ov d) ejcetov iv T(à) oópavio £a. xal Üaup.aotóv, dyyíAouc Értà Éyovvac mÀnvàe Értà vie dg dvac, Ovi dv abtaic ére)éoOv 6 Üuuic «oU Oso. 2. Ko elov &X 6d3nocav baXivnv jepeypivov vuol, xal touc vixóvtac Ex ToU Ünplou xal £x tr. eixóvoc aovoU xal ix toU dpiOp.o0 coU óvójaa roo abtoU Écxü) vac £r vv 0dAaccav vÀv bóaAMvnv, Dyovcac xiüapac vou OsoU. 3. Kal déouatv c)» 093) Moüc£ex 100. SoUAou toU coU xal t*v qó3yv voU dpvlou, Aéyovrec Meqaàa. xol Üxup.aotà «à fpya cou, xüpie 6 Otüc 6 ravtoxoa vp: Bxavac xal dÀn0twal at 68o(. cov, 6 BacUauo xov aleVV. 4. Tí o0 43) o6 as, xópu, xal Sot dat: 15 Óvop.d NOV. TEST. 401 10. Et hic bibet de vino ire Dei, quod mistum est mero in calice irte ipsius; et cruciabitur igne et sulphure in conspectu angelorum sanctorum et ante conspectum Aghi; 11. Et fumus tormentorum eorum adscendet in seecula sseculorum; nec habent requiem die ac nocte qui adoravcrunt bestiam et imaginem ejus, etsi quis acceperit characterem nominis ejus. 12. Hic patientia sanctorum est, qui custodiunt mandata Dei et fidem Jesu. 13. Et audivi vocem de crelo dicentem mihi: Scribe: Beati mortui qui in Domino moriuntur. Amodo jam dicit Spiritus ut requiescant a laboribus suis: opera enim illorum sequuntur illos. 14. Et vidi, et ecce nubem candidam; et super nubem sedentem similem Filio hominis, habentem in capite suo coronam auream, et in manu sua falcem acutam. 15. Elaliusangelus exivit de templo, clamans voce magna ad sedentem super nubem: Mitte falcem tuam, et mete: quia venit hora ut metatur, quoniam aruit messis terre. 16. Et misit qui sedebat super nubem falcem suam in terram, et demessa est terra. 17. Et alius angelus exivit de templo quod est in calo, habens et ipse falcem acutam. 18. Et alius angelus exivit de altari, qui babebat potestatem supra ignem; et clamavit voce magna ad eum qui babebat falcem acutam, dicens: Mitte falcem tuam acutam, et vindemia botros vines terre: quoniam matura: sunt uve ejus. 19. Et misit angelus falcem suam acutam in terram, et vindemiavit vineam terre, et misit in lacum ire Dei magnum; 20. Et calcatus est lacus extra civitatem, et exivit sanguis de lacu usque ad frenos equorum per stadia mille sexcenta. XV. I. Et vidi aliud signum in coelo magnum et mirabile, angelos septem, habentes plagas septem novissimas: quoniam in illis consummata est ira Dei. 2. Et vidi tanquam mare vitreum mistum igne, et eos qui vicerunt bestiam et imaginem ejus et numerum nomiDis ejus, stantes super mare vitreum, habentes citharas Dei; 3. El cantantes canticum Moysi servi Dei, et canticum Agni, dicentes: Magna et mirabilia sunt opera tua, Domine Deus omnipotens: justee et vere sunt viz tute, Rex seculorum. 4. Quis non timebit te, Domine, et magnificabit nomen 26

402 dou; Órt udvoc Botoc t1, Oct tdvca. cà Pv, fEouatv xal mtposxuvijaougty dvirmóv aou, Órt cà Üuatopatá cov dlgavtpo cav. 6. Koi uec vaca el5ov, xat (300, Jjvolrn 6 vac tc axqv?ic ToU uapruplou dv to» obpavip, 0. xal 2EzA0ov ol Érerà dryeXot ol Éyovero c Ert mRÀvnykc dx coU vaoo, dvüsÜugévor A(vov xaÜapóv xai Aapepóv xal rtpueloguévot mpl cà ovo ovas ypuCU. 7. Kal dv ix «Ov taa Qtov oov. É&xev coto Enc &yy£Xot, Érx& pida ypucd vejioUcaq 100 Üuj.oU coU 0eoU coU (vtoo elo touc alovac vov alovov. 8. Kal àyeuíc0m 6 vabc xamvoU éx xr. G0o7C x00 OcoU xai ix «3i; Guvduscx aUtoU, xal oo0tl; ovato elosiOriv tic tbv vaàv dypr ceAecOoatv al Érrvà mv val vüv Érvà &yqéuov. IG. 1. Kal 71xouca qv uev ix 100 vao Aevodone voig Érvk dyy£Xoiz "Ymayete xol /xyéeve càc Ércck qidAac coU Ouj.oU coU OcoU elc tv 7v. 2. Kal dw) üev 6 mpbyroc xal dt£ysev Jv oido a0toU tlc Cv Tv xal éyévexo É)xoc xaxàv xal rxovnpbv el; ToUc dvÜpoyrouc tooc Eyovtae 15 y dpayu.a ToU (nplou xal robe TpocxuvoUvtac vTj £ixóvt aUcoU. 3. Kal 6 6eóvepoc d-ryeYox E get i27) guiAnv QUTOU elc thv 0dÀaccav: xal Pyévero alia óx; vexpoU, xal xüca Voy, Coca. drféüavtv dv c7; 0aAdocn. 4. Kal 6 «plxoc iEErctv d QtdÀ»v aütoU £l; roue motajioUc xai sl; vào mwy&c tGv bOdvuv: xal iyéveco alua, 6. Kal 7xouea coU. dry£Aou cv 68dtuv Aéyovroc: Aixatoc, xoptt, et, 6 Qv xat 6 Jv Batoc, Gxt vara Expivac. 6. "Oct alpa vlov xal xpogrcov ££jeav, xal alia abtotc 0£Oo xac rteiv: dito yap slatv. 7. Kai ]ixouca dou éx x03 0uctaavnptou AÉvovvoc: Naí, xópu 6 0e5c 6 mavroxpatup, dÀv État xal G(xaiwi a xpiaet cou. 8. Kal 6 céxaproc d-ryeAoc dt£g sv v)» guaÀnv aüvoo érÀ cv sAtov, xal £000 aóxip xavjsatioat roue dvÜporoue v nup. 9. Kal éxaupatlotmoav oí dvOporrot xaüpa u£va, xal é6Aacqfunoav 1o Üvo.a «oU OtoU coU Éyovroc tv üCouc(av àxl vàc mÀnqa vaítac, xal oü uettvóngav Bo)vat abc&) Dósav. 10, Kal 6 mé£uirtos d-ryeXoc £i£yssv v3» euin ao*oU lr xbv Opóvov coU Onplou: xai évévexo 5j Bacüata aUvoU doxoto£vn, x«l QacGvro vàc YAoocac abvüv ix «oU vtóvou, I1. xal éÓAacQmoav vov Ücóv toU oüpavoU ix tv Tóvav aüxiv xal x viv. Exi auti, xal oo [uerevomcav dx 1àv Éovov adxov. 12, Kat 6 Éxzoc drryeXoc i&£yeev c)». qii abcoU ATIOKAAYWVIZ IDQANNOY. IG*. tuum? quia solus pius es: quoniam omnes gentes venient, et adorabunt in conspecta tuo, quoniam judicia (ua manifesta sunt. 5. Et post hzc vidi, et ecce apertam cst templum taber naculi testimonii ín celo; 6. Et exierunt septem angeli habentes septem plagas de templo, vestiti lino mundo et candido, et praecincli ira pectora zonis aureis. 7. Et unum de quatuor animalibus dedit septem angelis septem phialas aureas, plenas iracundiz Dei viventis in szcula seculorum. 8. Et impletum est templum fumo a majestate Dei, et de virtute ejus; et nemo poterat introire io templum, donec consummarentur septem plagze septem angelorum. XVI. 1. El audivi vocem magnam de templo dicentem seplem angelis: Ite, et effundite septem phialas ire Dei in terram. 2. Et abiit primus, et effudit phialam suam in terram; e factum est vulnus szevum et pessimum in homines qui habebant characterem bestiz, et in eos qui adoraverunt imaginem ejus. 3. Et secundus angelus effudit phialam suam in mare; et factus est sanguis tanquam mortui, et omnis anima vivens mortua est in mari. 4. Et tertius effudit phialam suam super flumina et saper fontes aquarum; et factus est sanguis. 5. Et audivi angelum aquarum dicentem: Justus es, Domine, qui es, et qui eras; sanctus, qui hzec judicasti: 6. Quiasanguinem sanctorum et prophetarum effuderunt, et sanguinem eis dedisti bibere: digni enim sunt. 7. Et audivi alterum ab altari dicentem: Etiam, Domine Deus omnipotens, vera et justa judicia tua. 8. Et quartus angelus effudit phialam suam ín solem: et datum est illi estu affligere homines et igni; 9. Et sstuaverunt homines testu. magno, et blasphemaverunt nomen Dei habentis potestatem super bas plagas, neque egerunt poenitentiam ut darent illi gloriam. [0. Et quintus angelus effudit phialam suam super sedem bestie; et factum est regnum ejus tenebrosum, et commanducaverunt linguas suas prse dolore; 11. Et blasphemaverunt Deum cali pre doloribus et vulneribus suis, et non egerunt penitentiam ex operibus guis. 12. Et sextus angelus effudit phialam suam in flumen

APOCALYLSIS JOANNIS. XVII. ix xv mocapióv xv £vav vóv Eógpávnv: xal inpávOs 16 üBwp adcoU, (va Évotiao07 5) 680c viv BacUdcov xv áxó dvaxoÀo flou. i3. Kal ei3ov éx coU. Gtója toc toU. Bpdxovroc xal ix t0U ctóp.a toc x00 Ünplou xal éx toU axójAaTOQ TOU QtuBonpogr|vou xvtUp.ata tola dxdÜapra óx; Bavpayor 14. &lclv ykp xveup.axa Oatpzov(tov motoüvra. amueta, & éxropeóevat £r cooc Baotete 7 olxoupévrc GAnc, cuvaYaYelv aütoUe el, vóv mÓAeg.ov c7, fi£oae 7c Iu613*« toU foU coU Ta vtoxpatopoc. 15. "]àoó, épyopat doo xXÉér re paxaptos 6 Yonvopiv xal vnpàv và ludi abo, tva p) Yup.véc mpi xa xal BAérwaty vv doy mpogovny aitoU. 16. Kalouvyaytv aücouc slc vov vÓTtov TÓv xaÀoup.evov E6paioct 'ApgarqeBov. 197. Kat 6 É68ouoc d-ryeoc EZyeev. tv quain aotoU sl; rov dépa: xal £E7A0cv qui ed £x x00 vaoU dr XoU 0póvou Aéyouca: l'eqovev. 18. Kal dyévovzo darpamal xal goal xat Bpovra(, xal atiapbc éyévexo éqac, oloc oüx éyévexo. dy' ob ol dvOporrot éy£vovzo Énl tT. YT, vnAtxoUros aeuq.oo oUtux Ju éac. 19. Kal evévexo 4j moXic fj evan elc vola. uson, xal at róAet, xó)v £0vOv Érecav, xal Ba6uAov 5$ utdA, &uv aU, dvoyrtov oU coU, GoUvat adc7j 10 moti piov voU otvou oU Üupuo0 t7, ÓpyTis xocoU. 20. Kal x8&ca vTjooq Éouev, xal 0p» ooj, £bp£Uncav. 31, Kal yaAata pta é, saAavriaa xava6atvet éx. toU obpavoU 2rl xouc dvÜpurrouc xal $6)aoormoav ol dyOpurot xóv Ütüv ix tX mÀn Yr te 4aÀdUrc, 6n p.eqdÀv, &acly 4 m1 aüt, agóepa. IZ'. t. Kal 36ev. elo dx «Gv Erevt dyqéAy vv Éyóvtuv tXc Érx& gidAac, xal ZAtAvotv pec! Qao Aévov: AcU(0, Otto aot «0 xpipa vic mópvrs 17e pega 17 xaOnu£vrc £xi 66a ruv T0XÀG, 3. p.50" Jc Enópveucav ol. facic cnc YT, xal dpe00a0av oí xavotxoüvteo vv 7v Ex. x0U olvou t7,; Tropv:tac aOtTC. $. xal &rfve[xév ue. elc. fonuov dv. mvtópati, xal ela. Yuvatxa xn vny Erl Onplov xóxxtov, qÉuov à óvop.ata BAaconpac, Égov xepaAkc Éxxà xal xépava Séxa. 4. Kal 5 yov 7v. repibcOXnu£vr, moppupoov xal xóxxtvov xal xey puatopévn ypuaio xal Ao culo xal p.apyap(cat, Prouca motriptov y pucoív dv cT; yetol aoT7 YÉuov BOthuypdxov xal dxaÜüdproToc rropvt(ac aó776, 5. xai éml c9 uécoov aot7jc Óvopa veypapuuzvov 403 illud magnum Euphraten; et siccavit aquam ejus, ut praepararetur via regibus ab ortu solis. 13. Et vidi de ore draconis, et de ore bestize, et de ore pseudoprophete, spiritus tres immundos in modum ranarum. 14. Sunt enim spiritus dzemoniorum facientes signa: et procedunt ad reges totius terree conyregare illos in praelium ad diem magnum omnipotenlis Dei. 15. Ecce venio sicut fur. Beatus qui vigilat, et custodit vestimenta sua, ne nudus ambulet, et videant turpitudinem ejus. 16. Et congregabit illos in locum qui vocatur hebreice Armagedon. 17. Et septimus angelus effudit phialam suam ín aerem; et exivit vox magna de templo a throno dicens: Factum est. 18. Et facta sunt fulgura, et voces, et tonitrua; et terree motus factus est magnus, qualis nunquam fuit ex quo homines fuerunt super terram, talis terree motus, sic magnus. 19. Et facta est civitas magna in tres partes; et civitates gentium ceciderunt: et Babylon magna venit in memoriam ante Deum, dare illi calicem vini indignationis ire ejus. 20. Et omnis insula fugit, et montes non sunt inventi. 21. Et grando magna sicut talentum descendit de colo in homines; et blasphemaverunt Deum homines propter plagam grandinis, quoniam magna facta est vehementer. XVII. 1. Et venit unus de septem angelis qui habebant septem, pbialas, et locutus est mecum, dicens: Veni, ostendam tibi damnationem meretricis magnee quie sedet super aquas multas, 2. cum qua fornicati sunt reges terre, et ioebriati eunt qui inhabitant terram de vino prostitutionis ejus. 3. Et abstulit me in spiritu in desertum. Et vidi mulierem sedentem super bestiam coccineam, plenam nominibus blasphemis, habentem capita septem et cornua decem. 4. Et muliereratcircumdata purpura et coccino, et inaurata auro et lapide pretioso ct margaritis, habens poculum aureum in manu sua, plenum abominatione et immunditia fornicationis ejus; 5. Et in fronte ejus nomen scriptum: Mysterium: BaMuccáptov, Ba6uXcv $ ueqdXrn, 8 weno vv vopvov: bylon magna, mater fornicationum et abominationum terree. xxt 16v B6shuvudtov vf 17. e. Kal ela v vuvatxa. ue0Uoucav &x xou aluatoe 6. Et vidi mulierem ebriam de sanguine sanctorum et 26.

404 vv áylov xcl ix x09 ala vo, c6) i aprópoy "Ineov. xal éaup.aca. (Sov aóvhy 0a0pa uéqa. 7. Kal elInév uox 6 éryeXoc Aik & BBadpiacac; év0 ép) cot 1o uuaváptov t7, Yuvatxbc xal toU Ürnptou coU Bacrdtovro, av, toU Pyovtoc xà Érrcà X£oaÀdc xal tà Óéxa xépata, 8. 'T5 6nolov à slBeq 3v xai oóx £otw, xal uA dvabalvety ix cT, dÓUocou xal si drosuav óndvec xal 0aup.acOroovcat ol xatouxoUvtt tAv yq7jv, Qv o0 yéyoarac cà óvóuava Éml v0. BiGMov. «Y, ozc dno xacta60XTc xócpou, BAemóvttov x0 Ünptov Ort v xol oox £actv xal máptocas. 9. "3e 6 voUe 6 F4 cov aop(av. al Éxx& xegaal Írx 6o, elo(v, Gxou 4 vov, xdürxax Ex aciov, xai BacUei ánxd slow: I0. ol mévte Érccav, 6 clc Fact, 6 d)Xoc obxto 7ÀOrv, xal Üvav É0w, Gov adàv Oct ueivac. 1t. Kal « 6xplov 8 7v xal oux factv, xal aótiq $vBoo, dativ, xal éx. x&v Értd. davtv, xal elc. droeuxv óndvtt. 12. Kat «& Séxa xfpaxa à £lbec B£xa Bacuet elotv, olttvec Baci elav olm Px6ov, à)A& £Eovciav ix Baar eic lav é)pav AauGdvouci uev coU Üvptou. 13. Otbcot u(av. vvopery Éyoustv, xal cv Sóvapuw xai éfouciav aüxOv «à Onplc OuaBibosovatv. 14, Obrot pec coU dpv(ou moAepi ouctv xal xà dpviov vuxxjaet aUxoUc, Ott xuptoc «uptuv écciv xal BaatAug Bacuéuv, xat of pez! adxoU xXxrot xai éxAexcol xat Tt col. t5, Kot efnév gov T&à Ó9axa à. eioec, oU $j mópvm x&Ü,cat, Aaot xat OqAot &lolv. xai £v, xal yAoocat. I0. Kol «& O£xx xéoura & siórq éri v0 Onolov, obtot tojoougtv cv vOpvnv, xal Tipiutop£vnv mrotrigouctv atv xal Yupváv, xal TX, capxac aut? puYovt&t, xal aócv)v xavaxaügougty dv mupt U. 6 vào Oc; ÉGuxsv cel; tà« xapólac aüvo)v motgai t^v YvOjunv a)roU xal Boovat tv. Bactietay ao1Gv TQ noío, dpt ceAeaticovcat oí Aovot coU Oro, 18. Kal 5 uv; fjv c(óeg Eovw fj mue 5$ evan 5 P'rousa. BxaDe(av £r cv Bacüéov vf Yn. IH. t. Kal uezx. caUxa elóov dXov dyyeXov. xaxaóa(vovta éx TOU oüpavoU, Éyovra &Loucixv pieydÀmv, xai 5 y7, Eptto0, ix 7, Sobre aotoU. 2, Kat Expatev iy iegyupü ov, A£yow "Emntotv Énecév Ba6vAcv 5$ peydÀn, xat iyévexo xavouxntiptov DBntkoviv xal quA mavtóg mvcUp.xtog dxaÜaprou xai quÀax maviüg Óovíou dxaÜdprou xai peto a£ vQU, 8. Óvt £x. toU olvou x02 ÜuuoU T7; mopvilag atc mímoxtv mavit tà ZÜvn, xai ol Baie cT, Ye pue aute £r dpveucav, xal ol fumopot 1T, Y7.5 éx TT Ouvd1.eox, voU atpyjvouc aUtTiC émÀoutrcav. ATIOK AAYWIZ IQANNOY. IH. de sanguine martyrum Jesu. Et miratus sum, quum vidsem illam, admiratione magna. 7. Et dixit mihi angelus: Quare miraris? Ego dicam tibi sacramentum mulieris, et bestie quce portat eam, qug habet capita septem et cornua decem. 8. Bestia quam vidisti, fuit, et non est, et adscentors est de abysso, et in interitum ibit; et mirabuntur inbabi tantes terram (quorum non sunt scripta nomina in libro vitz a constitutione mundi) videntes bestiam quee erat, et non est. 9. Et hic est sensus qui habet sapientiam. Septem capità, septem montes sunt super quos mulier sedet, et ivges &eptem sunt. 10. Quinque ceciderunt, unus est, et alius nondum venit; et quum venerit, oportet illum breve tempus maneret. 1I. Et bestia qux erat, et non est, et ipsa ocíava esl; el de septem est; et in interitum vadit. 12. Et decem cornua que vidisti, decem reges sunt, qui regnum nondum acceperunt, sed potestatem tanquam reges una hora accipient post bestiam. 13. Hi unum consiliom habent, et virtutem et potest tem suam bestiz tradent. 14. Hi cum Agno pugnabunt, et Agnus vincet illos: que niam Dominus dominorum est, et Rex regum, et qui cum illo sunt, vocati, electi, et fideles. 15. Et dixit milii: Aqua quas vidisti ubi meretrix sedet, populi sunt et gentes et lingue. 16. Et decem cornua quie vidisti ín bestia, hi odient fornicariam, et desolatam facient illam et nudam, et cacnes ejus manducabunt, et ipsam igni concremabunt. 17. Deus enim dedit in corda eorum ut faciant quod placitum est illi, ut dent regnum suum bestie donec cousutnmentur verba Dei. 18. Et mulier quam vidisti, est civitas magna quze liabet regnum super reges terri». XVIII. t. Et post hec vidi alium angelum descendentem de cxlo, habentem potestatem magnam; et terra illumipala est a gloria ejus. 2. Et exclamavit in fortitudine, dicens: Cecidit, cecidit Babylon magna; et facta est habitatio deemoniorum, et custodia omnis spiritus immundi, et custodia omnis volucris imniundae et odibilis: 3. Quia de vino irz fornicationis ejus biberunt omnes gentes, el reges terre cum illa fornicati «unt, et mercalores terrae de virtute deliciarum ejus divites facti sunt.

APOCALYPSIS JOANNIS. XVIII. 4. Kat Jixousa dÜXÀmv quviy éx x00 oópavoU AMou- ' cav: "EL£A0acs -d& aóvzc, 6 Aaóc uou, (va. y avyxotvovíents tai, ópaptlaw abtz xal ix vOv vÀwyGv a)T5o (va ui) Aa One, 6. 6c dxoYÀ cav abvz a ápapriat dy pt toO oopavoU xal éuvnpsóveucsy Ó ex cà d3ucjuara: adt. 6. "Aróbore aücTj tx xal aàv) déDwxev. Óuiv, xal 8vr)uocace BvrÀ8. xack cà Foya ab vie dv 10 Ttovnplo Ó ixépactv xspacact aUc3) OvtÀoUv: 7. aa iBoLacty avv xat dgcpnv(íactv, xocoUrov Bóts aU; Bacavicubv xal mív8oc. Ox dv. 5j xapóta abTzc Aéyev. KdOnuat BacOucca, xoi 77a oóx ipi xal révOoc oó 13) Bo. 8. Ak coUco dv p.i fiu£oa flfouctv al Xwyyal abtfic, Odvatog xal mívUog xai Aukóc, xal £x. rupi xavaxauOjaexav vt loy upóc 6 Ocbc Ó xpiwoiv aUtí. 9. KalxAaUcouctv xal xojovoa: éx' aüv)y ol faciAri, te q7i ob ue! aütT TopvtUcavtt, xal cprvidcavcto, cav BA£rociv cbv xamvóv t7, TupuGtuX xoTY; 10, dró gaxpótrv ÉcvnxótiQ Ok vóv / qo6ov 00 Éacavicpo0. aot, Aévovrec Oa odal, 5$ mw $ peydÀn, Ba6uAov fj nO $ logupá, 6x quB Opa 3À0rv f$ xolatc cov. 1t. Kal ol fjxopot «7 17 xAaóoouaty xal rev0eoucty Ux* abváv, Üct xbv á.ov abt od8tt, GYopalt oUxéxt, 12. Yóp.0v ypucoU xal dpvógou xal A(6ou ci(ou. xoi p.apyaplrou xol Bócou xel vopgupac xal avptxo xal 405 4. Et audivi aliam vocem de colo dicentem: Exite de illa, populus meus, ut ne participes sitis delictorum ejus,, et de plagis ejus non accipiatis: 5. Quoniam pervenerunt peccata ejus usque ad celum, et recordatus est Dominus iniquitatum ejus. 6. Reddite illi sicut et ipsa reddidit vobis; et duplicate duplicia secundum opera ejus: in poculo quo miscuit, migcete illi duplum. 7. Quantum glorificavit &e et in deliciis fuit, tantum date illi tormentum et luctum; quia in corde suo dicit: Se. deo regina; et vidua non sum; et luctum non videbo. 8. Ideo in upa die venient plagre ejus, mors et luctus et fames, et igne comburetur: quia fortis est Deus qui judi. cabit illam. 9. Et flebunt, et plangent se super illam reges terra qui cum illa fornicati sunt, et in deliciis vixerunt, quum viderint fumum incendii ejus: 10. Longe slantes propter timorem tormentorum ejus, dicentes: Vae, vte civitas illa magna Bab;7lon, civitas illa fortis: quoniam una hora venit judicium tuum. 11. Et negotiatores terree flebunt et lugebunt super illam: quoniam merces eorum nenio emet amplius: 12. Merces auri, et argenti, et lapidis pretiosi, et margarits:e, et byssi,, et purpuree, et serici, el cocci, (et omne xoxxivou, xxl xdv L0Aov ÜUivov xal müv oxíuo, Da- ' lignum thyinum, et omnia vasa eboris, et omnia vasa de qdvvwov xal r&v axeUoc x Allou ctiuord rou xal yaÀxoU xal ci/jpou xal [iapp.atpou, 13. xal xwvdpuouov xal Ougidparra xal qopov xai Al6avov xal olvov. xal ÉAatov xal cep(óaAtv xal tcov lapide pretioso, et teramento, et ferro, et matmore, 13. Et cinnamomum ) et odoramentorum, et unguenti, et thuris, et vini, e£ olei, et simili, et tritici, et jumentoxal xvvn xai voó6ara, xal Ürmov xai $rÓnv xoi " rum, et ovium, et equorum, et rhedarum, et mancipiocup. divo, xal duy dvfüpurmtov. 14. Kol 5$ émopa cz Émuuíae tT duyT cov &r Try dà coU, xal mdyra và )irapk xal tà Oag.ok &mü)sto dmi coU, xal oüxért adv o0 o3 eópfáGoUGty, 16. Ot fumopot coUttov ol. mÀouv/aavrt, dm abt? áxb uaxpoóüev ovíaovvat Duk. «bv qó6ov coU. BacawicI.u0 notre, xAaloveto xal mev8oUvetc. 16. Kal Mqovcec Oba oóaf, 5j róXu $ uvam, 5$ mepi6sbAv £v, Bócctwov xal moppupoüv xol xóxxivov xat xeypuato£vn ypualo xal A6 calo xal. guapyapiae, 17. 6r qut oa. J)pnpuot, 6 «ocoUroc mÀoUtoc xal müc xuÉsovrene xal vB 6 él cómov. Ao xal vatcat xal 6coi cÀv 6dÀAaccav dpydtovcai, Gmb paxoóotv latncav 18. xal Éxpatav BXérovtse vóv cÓTtov c7 Tupuctus abT5., Aévovtee Tí, 6pola c nó saíTo 75 utT; rum, et animarum hominum. 14. Et poma desiderii anime tue discesserunta te,et omnía pinguia et pra&eclara perierunt a te, et amplius illa jam non invenient. 15. Mercatores horum, qui divites facti eunt, ab ea longe stabunt propter timorem tormentorum ejus, flentes ac lugentes, 16. Et dicentes: Vs, ve civitas illa magna que ami. cta erat bysso, et purpura, et cocco, et deaurata erat auro, et lapide pretioso, et margaritis: 17. Quoniam una hora destitutse sunt tantse divitim; et omnis gubernator, et omnis qui in lacum navigat, et naatt, et qui in mari operantur, lónge steterunt. 18. Et clamaverunt videntes locum incendii ejes, di centes: Que similis civitati hofe magne?

406 |9. xal É6aXov yoUv iml vàc xtpaÀk, abvüv xal lxoatav xAalovrsq xal mrvÜoUvrtc, Aévovrac OQol oja(, $ nóX« 4 paydXn, dv $ ixXoícncav náveto ol Éyovito xà mÀoia dv «5 0nÀdags éx ^7 TuuióTé TX atc?, 6n ud dpa JipnpasOn. 30. Ejgpaívou ix' abc, oüpavi xatol Éyiotdrtónrolo: xal of mpog jai, vv Éxpwev € Otb« c9. xpi Ojuov dE aoc. 21. Kal Tiotv "f d-ryeXoc lay opàc A(ov óc poMtvov péyav, xal É6a3sv el; àv 6d3aaaay Aévov: Obtux 5pwp BAnoaecac Ba6oXov f, ueyváXn nó, xal ob Q3 cópr07, En. 22. Kal gov] xi&apuSGv xal jougtxióv xal abÀnvy xal caAmitüv ob uj dxouctT| dv col. Éct, xal rli vEyv(tne áo vÉyvnc o0. 3 cóps0T, dv aol. Évi, xai qvi) uóÀou oà u3 dxouctT; iv col Ex, $3 xalgéx Auyvou o0 13; edvn dv aol Éct, xal ouv?) vupselou xal vopsgcoo 13) áxouctiT, dv aot Évv- $c ot Épcrcopoí aou J,cav ol ueyiotve cT, yr, Unt dv «7j gaopaxtla cou énÀavíOncav rtávra ck l0v», s. Rai dv aücfj mln mpogntv xal &ylov sbpíOn xal rdvtwv tov doqauévoy. érl c7 YT. Ie'. i. Mexk «aUra. Jjxouaa óx qoyvdv dy Aou TtoÀÀQU dv v oópavip, Asyóvrov- 'AXXwAosia, f cwrnpla xal $ dta xal fj 6óvagae vio 0s Sudov 3. 6r dinOwal xal 8(xawait al xplati, aóvo0, 6 lxpivev. cv mópvnv thy. ueqdàny fie 8doütipev àv (7v dv 53, mopvt(a. abvric, xai dEabxnaev «o ala cv Goto aUTOU Ex y &tpoe aUcTis. $. Kal 5eicvspoy elonxav: 'AJywAosia, xal 6 xavvic avt; dva6aívet elc cobc aliovaq xov alovov. 4. Kul. Éreaav. ol mpso6óxtpot ol elxomv céccapee xal vk cÉccapa La, xal mpogsxuvasav vip ÜtQ cO xaO £v é£rl cip 0póv AMvovtec 'Audyy d)ànAovia, 5. Kal quv)) dro 1oU 0póvou iL70tv Aévouca- Alveit& TÀ (sc) fiv, mávrec ol GoUAot aítoU xal ol qoGoóp.evot aóxóv, of pixpol xal ot juevdA ot. 6. Kal Zxouca é&x; qv) d4Xou v0XÀ00 xal óx quviv ó8dvuv To)M)v xal dx quvhv povtv loyupov, Aeyóveav: "AXAnAo0ia, 6ct dGacÜ.tuctv xóptoe 6 Otoq Á$iGv 6 ravtoxpátup. 7. Xalpopty xal dya))upav, xal Ópusv. c3» 5ótav nüvi" Ór 310cv 6 Y&qko€ coU dov(ou xal $ vuv) ajdroU fjvo(uacev Éauváv, 8. xal d5d0v, abt? (va. mepibdmras Boactwov Aag.Xpóv xal xaÜapóv. 19 yàp Bücowov sk Üuawbpatd iciy 6v &vlov, 9. Kal Mvyei gov. 'odiyov: Maxdotot of sl; cà Setxvoy 100 Yáj.ou ToU &pvlou xexAvpafvot, xal Aéyet poc Obcor ot Aóvot o. &Xn0wol coU 0£oU elolv. t0. Kal Éreaa lepoa0ev c)v moBiov aütoU mpooxuvijgat abtQ. xal Aévat iov "Opa 10) movjaze oovoouAIIOKAAYVIZ IOQANNOTY. 1G'. 19. Et miserunt pulverem super capita sua; et cams verunt flentes et logentes, dicentes: Ve, vie civitas i magna, in qua divites facti sunt omnes qui habebant naves in mari de pretiis ejus: quoniam una hora desolata est. 20. Exsulta super eam, ccelum, et sancti apostoli, et prophetze: quoniam judicavit Deus judicium vestrum de illa. 21. Et sustulit unus angelus fortís lapidem quasi mola rem magnum, et misit in mare, dicegs: Hoc impetu mit. tetur Babylon civitas Hla magna, et ultra jam non invenietur. 22. Et vox cithareedorum, et musicorum, et tibia ca nentium et tuba, non audietur in te amplius; et omnis artifex omnis arfis non invenietur in te amplíus; et vox mole non audictur in le amplius: 23. Et lux lucerne non lucebit in te amplías; et vóx sponsí et sponsss non audietur adhuc in te: quia mercato res tui erant príncipes terre, quia in veneficiis tuis erraverunt omnes gentes. 24. Et in ea sanguis prophetarum et sanctorum inventas est, et omnium qui interfecti sunt in terra. XIX. 1. Post hsec audivi quasi vocem turbarum multarum in ccelo dicentium: Alleluia: salus, et gloria, et virtus Deo nostro est: 2. Quia vera et justa judicia sunt ejus, qui judicavit de mere(rice magna quie corrupit terram in prostitntione sua, et vindicavit sanguInem servorum suorum de manibus ejot. 3. Et ilerum dixerunt: Alleluia. Et fumus ejas adscendit in secula szeculorum, 4. Et ceciderunt seniores viginti quatuor, et quatuer animalia, et adoraverunt Deum sedentem super thronum, dicentes: Amen: Alleluia. 5. Et vox de throno exivit, dicens: Laudem dicite Deo nostro, omnes servi ejus; et qui timetis eum, pusilli el magni. 6. Et audivi quasi vocem turbee magne, et sicut vocem aquarum multarum, et sicut vocem tonitruorum magnorum dicentium: Alleluia: quopiam regnavit Dominus Deus noster omnipotens. 7. Gaudeamus, et exsultemus, et demus gloriam ei: quia venerunt nuptiz Agni, et uxor ejus praeparavit se. 8. Et datum est illi ut cooperiat se byssino splendenti el candido. Byssinum enim justificationes subt sanctorum. 9. Etdixit mihi: Scribe: Beati qui ad coenam nuptiarum Agni vocati sunt; et dikit mihi: Hsec verba Dei vera sunt. 10. Et cecidi ante pedes ejus, ut adorarem eum. Et dicit mihi: Vide ne feceris: conservus (uus sum, et fratrum

APOCALYPSIS JOANNIS. XX. lé; cou tlg xol tiv dósoüv cou vüw byóvvuv vÀY paproplav "Inacü- i 0r mpooxuvngov. 4 yàp paprupl "InaoU dxlv «9 mveüp.a «7j, mpopnelac. it, Kal elBoy «bv oüpavby Jivecoyis£vov. xal i3oU fxXo; ÀAsuxóc, xal 6 xa&(utvog ém aítov Xa XoUpL£ voe miotoe xal dÀAnOwóc, xal dv. Guxatosóv xplvet xal xoeget. "m Ot 8& àg6nipol abroU éx, QAoE mupóc, xal iri tÀv xtgaÀ^v abvoU Bubuasa: moXAd, Peov Óvopa vtyoauu£évov 8 oà8elc olBsv el i3) aoc. 13. Kol mepiósGAndvoc fdttov. Bt6apufvov atuat, xal xaAetcat vb Óvop.a abroU 6 Aóvoc ToU OroU, 14. Kal «X ccpaeópaava cà dv cO oUpavé? dixoVooOct atio dg' remo Aeuxote, iv8sbuufvot Bóaawov Jevxüv xai xaDapóv. t5. Kal ix coU ctópato, abroU éxTmoptóetas Don.qx(a Biacouos obra, (va. dv adv, rataly cà POve, xol aütóe motaavet aürou, dv $d6Ào aiónpl, xal aóriq xat cv Anvov xou olvou «00 Oup.oU «Tic OpYTi, toU OtoU toU Tra vtoxpdcopoc. 16. Kol £jec 2r c. lpidxtoy xal érl xv umphv aóxoU óvopa yevpapuívov: BaaUeuc Baa ov xal xópioo xupitov. 17. Kal eov £va. d yeXov £ovoxa. dv. «à fA - xal Éxopatev quj ueqdÀn, AMyv mümty xot ópvéotc «oi mtropévot iv guegoupavüuatv Acre xal cuvdytoOe el; to Beimvoy xà u£va v0U soU, i8. ya. od-21t adoxaq BxaUov xal adpxac y udoyov xal cdoxac loyupow xal adpxae Urmwv xal cOw xa0nuévov Én aütoUc, xal adpxac távvuv Dauüfouv xal OoUÀcvw xal gixpGv xal peyaÀuv. 19. Kal eléov c5 Onp(ov xol cobc facic eX YT xal «à cvpactUp.a ta aotOv guvníufva motzoat rov móAeuuov uec coU. xaÜn£vou érl «oU. Urmrou xal uexk roo GTpacEop.attoc xOTOU, 30. Kal émtdo0m «5 Onplov, xal pev! abtoU 6 qyeuGorpoo/ rnc 6 rovíjaac xà ewueta. dvorrtov abtoU, dv ole 407 tuorum habentium testimonium Jesu. Deum adora. Testimonium enim Jesu est spiritue prophetis. 11. Et vidi ccelum apertum: et ecce equus albus; et qui sedebat super eum vocabatur Fidelis et Verax, et cum justitia judicat et pugnat. 12. Oculi autem ejus sicut flamma ignis, et in capite ejus diademata multa, habens nomen scriptum quod nemo novit nisi ipse. 13. Et vestitus erat veste adspersa sanguine; et vocatur nomen ejus, VERBUM DEI. 14. Et exercitus qui sunt in ccelo sequebantur eum in equis albis, vestiti byssino albo et mundo. 15. Et de ore ejus procedit gladius ex utraque parte acutus, ut ín ipso percutiat gentes. Et ipse reget eas in virga ferrea; et ipse calcat torcular vini furoris irze Dei omnipotentis. 16. Et babet in vestimento et in femore suo scriptum: Rex regum et Dominus dominantium. 17. Et vidi unum angelum stantem in sole; et clamavit voce magna, dicens omnibus avibus quie volabant per medium coli: Venite, et congregamini ad ccenam magnam Dei; 18. Ut manducetis carnes regum, et carnes tribunorum, et carnes fortium, el carnes equorum et sedentium in ipsis, et carnes omnium liberorum et servorum, et pusillorum et magnorum. 19. Et vidi bestiam, et reges terree, et exercitus eorum congregatoq ad faciendum prelium cum illo qui sedebat in equo, et cum exercitu ejus. 20. Et apprehensa est bestia, et cum ea pseudopropheta: qui fecit signa coram ipso, quibus seduxit eos qni accepeinAdvncev tob, AaÓóvrac «b gdpavyua «00 Onplou xal | runt characterem bestire, et qui adoraverunt imaginem ejus. coUe mpogxuvoUvzaq t7, sixóvt a9roU, ovre E6Xemaav ot 3o elc v Aqevnv. T0 Trupóc «jv xatopévey dv Oslo. 21. Kal ol Xovrol. drextdvOnaav £v «3 fotipa(a coU xaÜnévou. £i «oU Urtrou, 1j dLeA0000, ix. 100 axópatoc aUTOU, xal mdvva tà Ópvsa PyoprácUngav ix vOv capxiv ati. K" 1. Kal eov d-ryeXov xaxaGalvovca Ex «00. oüpavoU, É0vca. c) xAeiv cT; 60060 xal &uiw pear Axl v)v tipa aUtoU. 2. Kal éxpdtrotv xv $pdxovra, Tbv Óqiy. xàv. dpyatov, & davw Ouí60Xoq xal 6 cacavilc, xat ÉOnatv aívov y ua Écr, 3. xal f6a)sv adxóv. tl, tv. dóvacov, xai DxXeioty Vivi missi sunt hi duo in stagnum ignis ardentis sulphure. 21. Et caeteri occisi eunt in gladio sedentis super equam, qui procedit de ore ipelus; el omnes aves saturate sunt carnibus eorum. XX. 1. Et vidi angelum descendentem de ccelo, habentem clavem abyssi, et catenam magnam in manu sua. 2. Et apprehendit draconem, serpentem antiquum, qui est diabolus et satanas, et ligavit eum per annos mille, 3. Et misit eum inabyesum, et clausit, et signavit super

408 x«i degpdyuty éndvo abcoD, tva. 13) mÀavian En xà l0vn, dypt s£)e007, 5& y Qux Pen? xal pax ca0ra. 56i AvOTjvat adtóv u.uxpóv jq póvov. 4. Ka £l5oy 0povouc, xal éxdftaav àv abtoUc, xal xpt&a £óó0v abroic, xal tc uy c «v nentAexiauévov tà cv paptupíav "Insoü. xal ik vov. Aóyov v0U coU, xal o(rtvec o0 mpocexüvr,sav t0 Ünpiov o052 c3jv &ixdvx axo) xal oóx ÉAa6ov 0 4 doa vua iml vOv. ue tov xal £r cv q6tpa aüzüv: xal £tnaav xal d6aclAeucay |s£zk x00. Xpiwtou yOua £c. 5. Ot Aourol tv. vexptv oUx Ü,raav &ypi vt)uc0 tk qua. Évn.. aÜvn $ dvdaxaats *j mportn. e. Maxaptoc xal &ytoc. 6 Fycv u£pos £v 17, vac vaatt 47] cpocw ér toícov 6 Oeócepoc Üavaroc oüx Eyei étouaiav, àÀ)' Éaovzat (epric voU ÜsoU. xal coU. XpucoU, xal BaateUcouctv jet aT00 y(Xta Écn. 7. Kai &cav c63ec97, tà y Dua Ee, A0 atta 5 aatavdc dx 17,5 puAaxT auco2, xal &EeAeocecxat mAaviaat tX Éüvr) x& dy cao téaaa pat ov(ate t7 76, vov l'ooy xal Mayo, cuvayayetv abcoue slc tov rÓAssov, àv 6 dpiOp.oe ab r»v & f duquoc 17; 9aÀdao.. 8. Kal dv£6vaav £r có mÀatoc t7. YT, xal éxixÀeucav v)v naptu60X)y viv &ylov xal cjy Toluv cy Jyammp£vnv. 9. Kal xar£óv, nüp dmó toU OtoU £x ToU oüpavoU xai xacéoayev aótouc xa 6 Gix60Aoc 6 x)awv adtoUc £6) 0n, slc hv Avv 00 Topóc xal Oglou, 8rou xal «o Onplov. 10. xal 6 dzudonpoyr | enc, xal Bacaviathinovtat fu épa« xal vuxtóc elc «ouc alivac vov aitov. r1. Kal eldov 0póvov p£vav Jeuxbv xal xbv xa0fnsvoy Ex' adtóv, o0 db xoU mpoadrou Éouytv $j v5, xoi 6 oüpavóc, xal vómo oux. tóp£Gr, aütoic. 12. Kal si3ov. tole vEXpOUc touc [i£ydÀoUc xal ToUc pixpob éavóyvac dvoyrtov 100 0póvou, xa Bt6Aa 7yvolX9naav- xal d)Ào Bi6AEov 3jvo(y Ov, 0 &axty t7), eoe xal éxplüonaav ol vexpot Ex àv. Yeypapqkévov dv «oto fi6Aow xav& «X Épya. abcó»v. 13. Kal ÉGwxev fj 0dXacca coUe vexpoUe vouc £v aocT,, xal 6 0dvaoc xat 6 &Onc Züuxav couc vexpouc touc év aUos, xal 2xol0naav Éxacroc xat& và Foya abtóv. 14. Kal 6 0avatoo xal 6 &Onc d63:/0naav el; cv XC Inv. 700 upóc. Olcóc éacviv 6 üdvaxoc 6 BeUttpox. 16. Kal el 16 ob, ebp£0v, 2v «Y, B6) x5 Co veYeat.pévos, 26Xx/00 elc hy Auvnv 00 upcc. KA'. 1. Kal elov obpavby xaty xal qv xowáv: 6 vko mpüxto« obpavóc xal mpurr t7 àm7)A 06v, xat f 0dAaoca oux £axtw Étu, 2. Kal éyo "Iodvvrs eiBov yv nA tv 03v áv(avy "IcpousaAj. xawlv xavaÓalvoucav ix coU oüpavou &mb toU Oso, $totuaapdvny óx vópgamy xexooumpévnv vp &vópl aoc. | AIIOKAAYVIZ IQANNOY. KA'. illum ut pon seducat amplias gentes, donec consummentur mille anni; et post hsec oportet illum solvi modico temport. 4. Et vidi sedes, et sederunt super eas, et judicium datum est illis; et animas decollatorum propter testimoniom Jesu et propter vesbum Dei, et qui non adoraverunt besiam neque imaginem ejus, nec acceperunt characterem ejus in frontibus aut in manibus suis, et vixerunt et regnaverunt cum Christo mille annis. 5. Ciaeteri mortuorum non vixerunt, donec consummentur mille anni. Hsc est resurrectio prima. 6. Beatus et sanctus qui habet partem in resurrectione prima: in his secunda mors non habet potestatem: sed, erunt sacerdotes Dei et Christi, et regnabunt cum illo mille annis. 7. Et quum consummati fuerint mille anni, solvetur sa tanas de carcere $uo, eL exibit, et seducet gentes quz sunt super quatuor angulos terrae, Gog et Magog, el congregabit eos in prelium, quorum numerus est sicut arena maris. 8. Et adscenderunt super latitudinem terre, et circoierunt castra sanctorum, et civitatem dilectam. 9. Et descendit ignis a Deo de collo et devoravit eos; el diabolus, qui seducebat eos, missus est in stagnum igis el sulphuris, ubi et bestia 10. Et pseudoproplieta cruciabuntur die ac nocte in s£cula seculorum. 11. Et vidi thronum magnum candidum, et sedentem super eum, à cujus conspectu fugit terra et cuelum, et le cus non est inventus eis. 12. Et vidi mortuos magnos et pusillos sfantes in conspectu throni, et libri aperti sunt; et alius liber apertus est, qui est vite: et judicati sunt mortui ex his quae scripta erant in libris secundum opera ipsorum. 13. Et dedit mare mortuos suos qui in eo erant; e£ mors et inferuus dederunt mortuos sups qui in ipsis erani: et judicatum est de singulis secundum opera ipsorum. 14. Et infernus et mors missi suntin stagnum ignis. Hzc est mors secunda. 15. Et qui non inventus est in libro vitse scriptus, mis8us est in stagnum ignis. XXI. 1. Et vidi celum povumet terram novam. Primumenitm ccelum et prima terra abiit, et mare jam non est. 2. Et ego Joannes vidi sanctam civitatem Jerusalem novam descendentem de celo a Deo, paratam sicut sponsam ornatam viro suo.

APOCALYPSIS JOANNIS. XXI. 3. Kai *xovuca quic paydXme ix coU 0póvou Js yo [500, 4j xnvi) toU. 0coU uevà «àv dvÜpoymuv, xal Gx"woctt u£t' a0tov, xat aütol Aaóc aUToU Ecovtat, xal x0vóo 6 Otoc uet! aoro v Facat abtcelv six, 4. xai éEadelipet 6 0cüc itv Baxpuov dió tüv Óo0apov aucov, xal 6 0dvatoc oóx Faxat Éxc, oóve mévOos oüte xpauy]) oUxe móvoc oàx Üovai Ix. Óvt «à mpora áTv0av. 5. Kod eUrev 6 xo&fiievoc &ri xij 0póvio* 'I900, xaw& mox dva. xal Ayet uov* l'odiyov, &ct oUcot ol Ayo vi0tol xal dÀnftol celat. e. Kal eixév nov. F'éyovev. 240. elyc t5 A. xol cà (2, f py) x«l 15 rf£Aoc. Eyio xà Ovpovri Boo abtà éx t3, Toys x00 U8atoc 176 Qe7i« Ówpsav. 7. *O. vixóv xXnpovopsfjatt vata, xal éaopat abtO fsóc xal adcbc laxat jiot víóc. 8. Toi; 5à Sto; xal drlocot; xal 2696)upfévote xal qovrüciv xal mópvotc xal qapp.axoi, xal elBmAoAérpatc xai mai tot deuó£atv 10 a£poc aoríov dv cT Atv, 1T, xatopévr, fupl xal Oslo, 4 ianw 6 0dvaToG Ó eU tepoc. 9. Kal Y0ev elc 3x vv Ércck dery£Aov xov Ódvtov tÀc Érvà qudAac vc Ytpoócac tv Érxk mÀvqOv cv dg doy, xal dAnstv uv doo Aéyov* Atüpo, Belo cot tjv vU. tv. Yuvatxa «oU dov(ou. 19. Kal drjveqxév je dv. xveóuaxt éxl Dpoc uéya xai bxymAóv, xai É&ezév ox vy muy. cv. áyíny "Iepouca)Ju. xava6aivoucav ix coU oüpavou dmb «oU 0coU, 11, Éyougav cJjv Oobav xoU OsoU* xal 6 quiotÀp. aü«7c Gpotoc Aw vipordzo, x Ao. laamiót xpustaAtffovtt * j2. Éyousdv «t téiyoc ufa xai OjnAóv, Égovcav TUÀGvag GmExa, xal érl cot; moAGatv. déXouc Oo Écxa, xal óvój.ara. énxtyevoxuueva, & dom xà Óvóp.a va t&v Getxo. QuAGy vitv "Iapa*. 13. "Amb ávato)T, TuÀD veg tptic, xal dmó Bodoa TUAE tQtlc, xal dr vóvou mvAOvtG tptic, xal dmó Ovucp.)v TUA vEG tEIS. 14. Kal c9 ceiyoc vic moÀtex Éyov OteA ou, 3o Bcxa, xal év abcoic &o8exa Óvojsa ta. viv Oo8exa. drroctoÀOv 100 dov(ov. 15. Kal 6 Aaóv uet! ÉuoU. elysv. uéxpov. xáAauov XpucoUv, tva uevpr,on vv TÓww xal voUc TvAÀGvaq aut xal to t£ly oq aot. t6. Kat fj móAtg vexpdtqovoc xetrat, xat 10 u7ixoc a0t7 rocoUtov égriv Ócov xal v0 mÀdTOC. xai ÉpéxonG£v cÀv x0Àtv tà xaÀdjup Érl ovabiov BoSexa y O«aBac. vb ujxoc xal t mÀato; xai c6 Üjoc aU ica laxíiv. T. Kal?pérpnosv 10. veiyoc aocz; Éxaxóv veocapíxovra vtcGdouy TwyGv, uévpov dvÜporxou, 8 &cvt dvy£Xov. 409 3. Et audivi vocem magnam de throno dicentem: Ecco tabernaculum Dei cum hominibas, et habitabit cum eig. Et ipsi populus ejus erunt, et ipse Deus cum eis erit eorum Deus; 4. Et absterget Deus omnem lacrymam ab oculis eoram: et mors ultra non erit, neque luctus, neque clamor, neque dolor erit ultra: quia prima abierunt. 5. Et dixit qui sedebat in throno: Ecce nova facio omnia. Et dixit mihi: Scribe, quia hzec verba fidelissima sunt, et vera. 6. Et dixit mihi: Factum est. Ego sum a et c, initium et finis. Ego sitienti dabo defonte aqua viti gratis. 7. Qui vicerit, possidebit hsec, et ero illi Deus, et ille erit mihi filius. 8. Timidis autem, et incredulis, et exsecratis, et homicidis, et fornicatoribus, et veneficis, et idololatris, et omnibus mendacibus, pars illorum erit in stagno ardenti igne et sulphure: quod est mors secunda. 9. Et venit unus de septem angelis habentibus phialas plenas septem plagis novissimis, et locutus est mecum, di. cens: Veni, et ostendam tibi sponsam, uxorem Agni. 10. Et sustulit me in spiritu in montem magnum et altum, et ostendit mihi civitatem sanctam Jerusalem descendentem de cxlo a Deo, 11. Habentem claritatem Dei, et lumen ejus siinile lapidi pretioso tanquam lapidi jaspidis, sicut cerystallum. 12. Et habebat murum magnum et altum, habentem portas duodecim; et in portis angelos duodecim, et nomina inscripta, quae sunt nomina duodecim tribuum filiorum Israel. 13. Ab Oriente porte tres, et ab Aquilone porte tres, et ab Austro portae tres, et ab Occasu portae tres, 14. Et murus civitatis habens fundamenta duodecim; el in ipsis duodecim, nomina duodecim apostolorum Agni. 15. Et qui loquebatur mecum, habebat mensuram arun: dineam auream, ut metiretur civitatem, et portas ejus, et murum. 16. Et civitas in quadro posita est, el longitudo ejus tanla est quanta et latitudo, et. mensus est civitatem de arundine aurea per stadia duodecim millia: et longitudo, ct altitudo, et latitudo ejus eequalia sunt. 17. Et mensus est murum ejos centam quadraginta quatuor cubitorum mensura hominis, quae est angeli.

410 18$. Kol 3v f, dv&ópnet, o0 calyowc adr Üaor«, xal f, diu; ypualov xata pày Sovov odes xabapop. 19. Kal ol OspDuot. c00. ra(40uc. ti; Oso xav Al6o ciío xexog i naévot: 6 Osp.éAtoc 6 mroorroc lao, 6 Baocapoz aamottpoc, Ó vplroc y aXxn5uv, 6 éraproc ep.ápayóox, 20. 5 ríumroc capbóvut, 6 Exvoq ad pótoc, 6 Tonus ypucóA9e,,*6 PvSooc B'ipuXAoc, 6 Évavo. romátiov, 6 Bíxavo, (ouaónpaco,, 6 évbíxavo Uaxiüoc, 6 BuDexatoc duáÜucte. 31. Kal ol. &oSexa. TroAQvag Óuxtxx. p apyapieat dv elc (xac coq v&v. truJuowery jv dE Evà«. i apyaplcov. xal f, rÀatzin tZ mOÀ&ew; youclov xaÜmpov dx Udo Buc. e$. Kal vabv ox ai9ov dv ab1r 6 vip xóptoq 60eo« 6 mavtoxoditip 6 vabc abxz. doxtv, xal xà dpv(ov. 233. Kal ^ ToXtc o0 xptiav Do ToU fjA(ou o05i t7 aUxvv, Ux. oaívocty dv. abtr;" 5$ ykp Ola toU ÜtoU dotiotv aüvív, xal 6 joyvoc abt? étlv vo dgvlov. 94. Kad ripura cigoucty xà (0v dv 18 qul ait, xal ol. Bacui tc 1T; g£pouctv Tv May xal t&v tpv abt. elc o) ov. $4, Kal ol tuve ab1T o0 3, x)utatootw fiudpac* vb v&p oox laxac iu. 36. Kat ofcouaty Xv Sota xal chv vu) tv i0vov elc aocTv. g7. O0 qu) eloéAm el; abl müv. xowov xal Trousv B5O.vypia xal daoBoc, el 13 ol qeypapaquivot dv zip Bc6p «3j, Quz toU dpvlou. KPB'. 1. Kal. Üulév pov morapóv. ÜBeroc Qui; Aaumpbv óx xpógta)Àov éxropsudusvov ix coU Üpóvou coU ÜtoU xai coU dpvíou. 2$. 'Ev puo. 1T mÀattlac adt xal ToU motauo0 dvrsbOtv xal éxeitev EóA ov Cw; cotoUv xagreouc Oo0sxa, xavk uva Éxactov droSibouv tbv xapmóv aüroU, xal 1& qU)Xa toU EUXou sic Orparelav xv iOvOv. 3. Kal x&v xatdOsja oóx. fovac Isi. xal 6 0póvex TOU ÓsoU xol coU dov(ou dv abi lavat, xal ol Bo02ot aUo Aavpsugouctv x0tQ 4. xal Ójovcat co mpógwrov aítoU, xal 15 Óvopa aUtoU érl «v pueceoxtov. a0cev. 5. Kat vo oóx Éoxvac dri, xal oby Étovaw. y pslav qurbc Ay vou xal quoc ioo, Oct xóptoc 6 0sbc owciett adcooc, xal Baguadcouctv slc robe alivaq viov alowOY, e. Kal elxév uoi Obcox ol Aóvot tool xal dà vol. xal 6 xüptoc 6 Üebc tujv TvsUpL Tv. vOv TtpoQriTiv drícvtOav cóv d'rysXov aütoU Stizat voi, SoUAot abcoU & Bec vevíácOnt dv cay tc 7. Kal i500, (pyopai cayo. uaxx&ptos 6 vnpiv tole Aévouc «5j; tpog"ttlac toU Bi6Alou voUtov. APOKAAYWIZ IQANNOY ATIOZTOAOY. KP. 18. Et erat structura muri ejus ex lapide jaepide; ipsa vero civitas aurum mundum simile vitro mundo. 19. E14 fapdamenta muri civitatis omui lapide pretioso oraata. Fundamentum primum, jaspis; secupdum, sapphirus; tertium, chalcedooius; quartam, smaragdous; 20. Quintum, sardonyx; sexium, sardius; septimam, cbrysolithus; octavum, beryllus; nonum, topazius; dedmum, chrysoprasus; undecinum, hyacnthus; duodedmum, ametlystus. 21. Et duodecim porte, duodecim maargaritse sunt per singulas: et eingulee port» erant ex singulis margaritis; et platea civitatis aurum mundum, tanquam vitrem periucidum. 22. Et templum non vidi in ea: Dominus enim Deus omnipotens templum illius est, et Agnus. 23. Et civitas pon eget sole neque lupa uat luceant in ea: nam claritas Dei illuminavit eain, et lucerna ejus est Agnus. 24. Et ambulabunt gentes in lumine ejus; et reges lerre afferent gloriam suam et lionorem in illam. 23. Et port:e. ejus non claudentur per diem: nox enim non erit illic. 26. Et afferent gloriam ct honorem gentium in illam.?7. Non intrabit in eam aliquod coinquinatum, aut abominalionem faciens et mendacium, nisi qui scripti sunl in libro vitee Agni. XXII. 1. Et ostendit mihi fluvium aquse vitse, splendidum tan. quam crystallum, procedentem de sede Dei et Agni. 2. In medio plates ejus, et ex utraque parte fluminis, lignum vite, afferens fructus duodecim, per menses singulos reddens fructum suum, et folia ligni ad sanitatem gentium. 3. Et omne maledictum non erit amplius: sed sedes Dei ct Agni in illa erunt, et servi ejus servient illi. 4. Et videbunt faciem ejus, et nomen ejus in frontibus eorum. 5. Et nox ultra non erit; et non egebunt lumine lucernz neque lumine solis; quoniam Dominus Deus illumiuabil illos; et regnabunt in szxcula sseculorum. 6. El dixit mihi: Hsec verba fidelissima sunt et vera. El Dominus Deus apirituuni prophetarum misit angelum suum ostendere servis &uis quee oportet fieri cito. 7. Et ecce venio velociter. Beatus qui custodit verba ptophetise libri bujus.

APOCALYPSIS JOANNIS. XXII. s. Kdyo "Iodvvnc 6 dxoutv xai Aéro aUca * xal 6:s 7jxouca xal Z6)«a, Freaa npooxuvriaat Ly mpoatitv vOv ToÓ5v toU d*y£Aou toU Ütuxvuovtós pot rauca. 9. Kal A£yet piot- "Opa. 3 movfonc: oóvoouAx, do gou tipi xal cv 40EÀqGv Gou tv Tpopntüv xal vOv vnpodvttoy touc Aóvouc t7 npopntelac coU. Bi6Alou ct0Utou * 1i) Oei) Trposxuvrgov. 10, Kal Aéyet uoi M3 ogpayíazc xouc XAóyouc cT mpopnts(u, ToU Bi6A(ou coUtov* 6 xatpo« YXo éryoc iat. it, 'O dBuxàv. dóucadvo Fri, xal 6 funapix Buraproie fti, xal & Gxate; BuatoUf ro Er, xal ó &xy10c yino co. Éxc. 12. "I8oó, Épyop.at say, xal 6 io0Óc poo pev! époU dtoboUvat Éxdatu (x r6 Épyov a0toU. 13. "Ey elut có A xoi xo 9, mpioroc xat fog acoc, $ dpy?) xal vó t£u«. 14. Maxdptot ol zÀóvovrec tke Gvo)de abt, lva aca 5$, dEoua(a adtv éri r0 EoÀov v, Qoi; xal totq muAGow sla£AOoot £l; vv xÓÀU. v6, " EEto ol xüvec xal ot gappaxol xat oí vópvot xai ol qovetc xal ol £iàXoAdvpat xal mq UV xal otv VyeuSox. ro. "Eyó "Insoüc frepsja. cov d-ryeXóv iov. uaprupraat Upiv caca dv «ato boo masia. 0o elu $ ia xal 16 yévoc Aautó, 6. dacvíjp 6 Aaumpix xat 6. puivóc. 12. Kai co mveUpuas xal $ vótugn Aéyouaty * " Egyov. xal 6 dxoóuv eln&to* "Epyov. xal 6 Bujav igy£cto xai 60£)ov Aa6évo ÜSwp GT Swpedv. 18. XuuqaprupoUgat ykp mavil rip dxouovet vOUq Aévouc tfj« Tmpoynttiae TOU Bi6Mou xoUrou. édv tt Pri07, xpbc vaUra, Emjoet 6 Oroc dm a0Tóv tic TÀmy&« tà Yepauuuévao £v c0 BiU rout. t9. Kal ddv cw, dp£Àn db vv Aóyow coU Bi6Aou vc mpogntelac cxítnc, dorÀei Ó Oebc cà típoc aotoU &rà B(6Xou tc LoT xai àx cT; móÀecq t7; &qlac xal tO yeypatspévoov £v 00. Bi6Ato TOUTO.. 20. Aéqtt 6 pxpropüw vaüva* Nat, Épyoguat tas. "Auv, fpyou, xópte "Insov. er. "Hg dpi voU xuplou $ tuv "Inso9 XetevoU uer vávtuy Opv * dicv. TEAOZ. 411 8. Et ego Joannes, qui audivi et vidi haec. Et postquam audissem et vidissem, cecidi ut adorarem ante pedes angeli qui mihi hzc ostendebat, 9. Et dixit mihi: Vide ne feceris: conservus enim tuus sum, et fratrum tuorum prophetarum, et eorum qui servant verba prophetiz libri hujus: Deum adora. 10. Et dicit mihi: Ne signaveris verba prophetize libri bujus: tempus enim prope est. 11. Qui nocet, noccat adhuc; et qui in sordibus est, sordescat adhuc; el qui justus est, justificetur adhuc; et sanctus sanctificetur adhuc. 12. Ecce venio cito, et merces mea mecum est, reddere unicuique secundum opera sua. 13. Ego sum a et o, primus et novissimus, principium et (inis. 14. Beati quí lavant stolas suas in sanguine Agni; ut sit potestas eorum in ligno vitse, et per portas intrent in civilatem. 15. Foris canes, et venefici, et impudici, et homicida, el idolis servientes, et omnis qui amat et facil mendacium. t6. Ego Jesus misi angelum meum testificari vobis haec in ecclesiis. Ego sum radix et genus David, stella splendida et matutina. 17. Et spiritus et sponsa dicunt: Veni. Et qui audit, dicat: Veni. Et quisitit, veniat: et qui vult, accipiat aquam vit: gratis. 18. Contestor enim omni audienti verba prophetis libri bujus: Si quis apposuerit ad haec, apponet Deus super illum plagas scriptas in libro isto. 19. Et si quis diminuerit de verbis libri prophetiae hujus, auferet Deus partem ejus de libro vitae, et de civitatesancia, et de his quae scripta sunt in libro isto. 20. Dicit qui testimonium perhibet istorum: Etiam venio cito. Amen. Veni, Domine Jesu. 21. Gratia Domini nostri Jesu Christi cum omnibus vo» bis. Amen. FINIS.

SEOePPPUEPOOPOOOU I OECOGOD0OO OP OO990€ LECTIONES VARIANTES Quibus editio Roberti Stephani tertia (Lutetie, 1550. in fol.) et editio Griesbachii secunda (Hake Saxon. et Londini tom. I. 1796. tom. II. 1806. in octavo) a textu hujus editionis discrepant. EV. MATTH. CAP. I. V. f. St. Gb. Aa6(5. Ita connl. stanter. 6. St. Eolo. v ca. Sic semper. 18. St. Gb.:o0 9? "Ina 00 Xptiocov. —Gb. *, q£vtow.—8St. Gb. vno. Y&p ck. 19. St. Gb. apa? typactoat. 20. St. Gb. Mapgiá u. 22. St. Gb. rà toU xvupíov. 8. St. Gb. &xox6. iteváaats. 9. St. Gb. Eo t» invo. 11. Gb. ei9ov 1$ rad)íov. 13. St. Gb. caívetat x. óv. | rec. Ev. 32.] 15. St. Gb. 0x9 109 xvgiov. 18. St. Gb. 6903 voc xai xuavOu. x. ó5upyu.. m. 19. St. Gb. xax' 5v. gaívexas. 23. St. Gb. Nata pé«. 3. St. Gb. 0x à 'Hoatov. 8. St. xapgrou« &ttov. 10. St. Gb. $5» 5 xai. 15. St. Gb. exe 1 0o9qc a0tóv. 16. St. Gb. xai lara. ó. 17. St. Gb. «$60xnoa. 2. St. Gb. x. vixt. te00apáx. [rec. D Ct.] 3. St. Gb. aÀ16 post xpoce30. pon. 4. St. om. ó ante &v0peon. — SL. Gb. &J' éni ravit. 5. St. Gb. xal ta tno:v. 6. St. Gb. x. £y ev adco [rec.157.]. 9. St. Gb. x. YéÉye« avt. 10. Gb. oxxyc óníag 9 piov. 13. St. Gb. Nozapé« el Kamepvaoug. (sic &emper). 16. St. Gb. iv e«óte:. 18. Gb. om. ó 'Incojc. 19. St. Gb. om. vevéatas. 23. St. &. *. Tan. ó "Inoue. 1. St. Gb. om. 6 'Ing. (rec. 28.30. Syr. It. 3.) Chrs. al.] 4. 5. St. Gb. hos versus transponunt. 9. St. Gb. 6r ao x01 vot. 1t. St. Gb. slx. x&v xov. $7.0 xa' Oy. [x. 0j. ante xav D Ct. Syr. Ambr. Chrom.) 13. St. Gb. i.e pav0j [rec. 47. 56. 58. It. 6.)]. 21. St.Gb.ijó £6». Ita etiam vv. 8qq. 22. St. Gb. *. á5&g. abt. «lx, EvOXOC. 27. Gb. om. «oi, &oxalotc. LECT. VARIANT. — ÁIED-Q «mm 28. St. Gb. érxi&uuJjo. aot fic. 30. St. Gb. 8263 pro &r£16s. 31. St. Gb. óxc & &v. 32. St. Gb. & 8c ày &ánolo07Y t?» et ajt?y uoi ào0 a. 36. St. Gb. 3»; udawav movjoa. 39. St. Gb. &e£. cou e1ayóva. 41. St. Gb. om. Ex à)3a [rec. D It. cdd. 1r.]. 42. St. Gb. 5(5ov pro 6ó;, tum &rà do9 Gaveicaa. [rec. 116. 274. 1t. (exc. 1.)] 44. St. Gb. 4/90. ov, co X oy ette ToU, xatapopuévouc Op&c, xao. 40. St. Gb. u«o9àv Ey ccc [rec. D al. Ct. 1t. (exc. 1.) Aug.] et «0 a 019 motos. [rec. 1. Ev. 15. Ct. It.] 47. St. oóyl x. ol 1£1 va. v. — St. Gb. odtw pro to)to [rec. 22.]. 48. St. Gb. Ga rep ó xax. Op. ó àv toic oopa vote. [add. xal ante ó nat. Ev. 135.]. 1. St. cv dAenyuooóvnv Ouóv. 4. St. Gb. aóxóq &noóoo. oo àv TÓ Qavepo. 5b. St.Gb. xpoaeoy, o?x Éav) on £p, tum 6n a v et ti án£youo. 6. St. Gb. «apuctov, tum «d 2v «9 xpurt.el &xob. aot év tip ga vepop. 10. St. Gb. ézi t7jc yz. 12. St. Gb. &gíc uev. 13. St. rovnpoo: 6t« c090 6o 11v 5 BaciAeia xal 4 6ovapte xal 5$ 90tasictobcalo vac. áp. — Gb. om. &y fv. (Id de testibus et graecis et reliquis qui antecedentia omittunt retinent nonnulli. 14. St. Gb. om. 1à «azpartoy. Oj.v (add. L al. vv. m]. 15. St. Gb. ávüpomo, «à rapa"vtoOuacta a0t0v, o05é, tum om. Oytv [ add. D 21. Syr. utr.]. 16. St. Gb. óe rcp ot. 18. St. Gb. bis xovxo pro xpugaíq. —8St. &no3. co. àv 1 qavepá. 21. St. Gb. bis óp.v pro co? 22. St. Gb. om. coo ante àv [rec. B.] et pergunt iav o$v [om. 61. al.], tum pon. áràoX 3 [rec. B.]. 24. Gb. u.a p o vq. 25. St. Gb. xí err. xal «ci m(mee [om. 1.al. vv. m. pp. m.]. 32. St. Gb. xávr. yàp xav. (rec. 27. 57. 157. Ev. 60.] el érum tet, tum Üpiv ó oopávtoc [om. 28. 237. Cpt. It. (exc. 2.) Clem. Bier. al]. 34. St. Gb. usptv. cà éav x 7c (rec. 17. al.]. VII. 2. Gb. uetpmn85oerat ouiv. 3. St. Gb. «v 5 iv x. od $0. 6oxóv [rec. 235.]. 9. St. Gb. &oxóv àx [rec. 17. It.]et xáppoc Ex [rec. 124. 157. It.]. hi Gb. xai pro 5 [rec. 235. 1t. 11. St. Gb. óópat. &yaód [ rec. 1. It 12. St. Gb. occ [om. L al. It. 2.)] xai op.eic. 13. St. Gb. eic ce. 14. St. 5x pro «t. 15. St. Gb. npocéyere 6. 16. St. Gb. axa9u2 5 v. 18. St. Gb. xapgrouc xaJ, [rec. 6.]. 20. St. Gb. &xó pro éx [rec. C.]. 21. St. Gb. om. *ot;, tum in fine om. ovre; usque ojpavóvy [add. 33. It. (exc. 2.) Sax. Cypr. al.]. 22. St. Gb. 1 eotqnreUaayuev. 24. St. Gb. óuowó 0 0 a 910 v &vbot. 25. St. Gb. xpocértcaov. 29. St. Gb. om. in fine avt x. ol wgatot. VIII. 4. St. Gb. Mwc?«. Ita semper. 5. St. & «p "Inaou sic B. St. elxà 2óyov. 9. St. Gb. om. caccóysvo [add. B al. It. 6.) Chrs.]. 13. St. «. ixaxovtáo y w.— St. Gb. 6 mat, autoU. 18. St. Gb. «oJ. 5x3. [rec. 108.] 21. St. Gb. eir &v avrcip [rec. B al.]. 22. St. Gb. el xev aocà [rec. C al.]. 23. St. Gb. el; «à m3otov 25. Gb. om. avtov. 27. St. Gb. &x xai [om. C al. Syr. al.] ot. 28. St. Gb. xóv vepsovyvóv [rec. cdd. ap. Orig. It. al. Ath. al. 29. Gb. om. 'Insov. 31. St. Gb. éníszordov *ipgtv &àm£10 ctv elc t3v &y. 32. St. &n700. elc cv ày £i qv cv Xxotíptov et «dc. 3| &y. cv y olpo v. 28. St. Gb. adt& ve^ o0 xorig ook | IX... 1. St. Gb. elc «à molov. vj €t. &. St. Gh. 6ua ic dvbvpartoo, 27

2 LECTIONES VARIANTES. 5. St. Gb. «( yáp |om. K M aj. YV. [ XI. 5. St. Gb. xai [om. 28.) xco3ot et m.]. — St. om. co? [add. 41. al. vv. m.] et Gb. hab. a o9 ai &yaotíos, 5. 6. St. Gb. iEouc. Ey. 6 vic c. àvp. [rec. D.] et £y sp9 eic &pov. 8. St. Gb. é&a)p.acav pro épo670. 9. St. Gb. 6 'Irco. ixeitev. 10. St. Gb. aXtoU &vaxeg... [rec. C Eus.] et xa! [om. D.] loo. 11. St. Gb. el xov cof,. 12. St. Gb. elrev a otot«. 13. St. Gb. Dsov. — St. &yapru. elc uetavota v. 15. St. Gb. uf, pro uf: [rec. D It. cdd.], tum vo9 vuoto voc [rec. D et alius, 1t. al.]. 17. St. Gb. &xoXoUvtat. — St. &peótt pa. 18. St. &pyovv 1300 v et Gb. doy. el; 4100 v [rec. B]. — St. Gb. X€vov * 6x1 [rec. M al. It. 4.) Bil.]. 19. St. Gb. ^xoXo00 c s v. 22. St. Gb. éxtatpagtic. 23. St. Gb. 9ogu6oóg. AÉysi a9tot. 27. St. Gb. v tà Aa6. 28. St. Gb. 65vay.. toUto [rec. B.]. 30. St. Gb. aX«. ol ópBeaXq.. [rec. D.) et ivefou f oa 10. 33. St. 6:1 obbénott. 35. St. uaà)ax(av àv x 3a. 36. St. bàvyy£vox pro daexoApév. 3. 8t. Gb. xal Act66atoc Ó dm: xÀn0tcl c GaPS5aioc. 4. 8t. Gb. ó xavav(cq«e. — Gb. "Io65. 6 'Ioxap. 8. St. Xen. xafao(t., vexo. eyelp. 10. St. Gb. icxív pon. post ajtoo [rec. D al.]. 12. St. Gb. om. Xéyovc. usque cocttp. 13. St. Gb. om. éxsívr [add. M 91. 299.]. 14. St. Gb. om. Eo, tum hab. «osux Éxe(vnc [0om. D. al. It. (exc 1.)]et om. dx [add. C al. Syr. It.]. 18. St. Gb. post *vepuóvac add. 84. 19. St. Gb. rapa i6 G mw. 23. Gb. geuy. elc x. £écépav^ x&v éx tTa9tnc Óvoxeciv oópac, etóvete clc. 13v Gm. — St Gb. &y3v v áp el 109 "Iopaf. 25. Sl. Gb. xai ó boo X oc ex [rec. L al. Syr. It. 5.) Aug.], tum «àv olxoBeasó tv v et t&ooc olxiaxo c. — St. àx &2scav. 28. St. xal i9 eof 09e et. &roxt tt vóvt, — Gb. &roxtevóvtov. — St. Gb. i v yeév v [rec. D Syr. It.]. 31. St. Gb. 3j oov oof 0715. 32. St. Gb. om. «ot. 83. St. Gb. axtóv wkyo et om. coi. 36. 8t. Gb. ol olxtaxot. 42. St. Gb. «àv iixpiv cob. [rec. D It. Cypr. al.] et om. 96aro; [add. D vv. m. Clem. or ]. xai [om. 300.] x«t. 7. St. Gb. it/20exs. Ita etiam vv. 8. et 9. 8. St. Gb. tu a c(otc Zugieauévov. 13. St. Gb. 1 potgfittvoav. 16. St. na«6aplo«.—St. Gb. ày &yopate xa&nufvor: xal mvpocpuvoUct t. ét. a0 T v. 17. St. Gb. xai XMyovuc. et iÓpnvfo. óutv. 21. St. Gb. Xopa [( v [rec. D It.] et Bno5cai 5á v. 23. St. Gb. * E» 109 obpzv. GyoOcto a, E. G5. xaxa£ 6a o0 fia x, tum évévovro et Eustv a v. 25. St. Gb. àr éxpua. 29. St. Gb. x o4 6c eli. 30. St. Gb. éax(v in Gne pon. (rec. 157. It.] XII. 2. St. Gb. rouiv dv ca66áso |rec. 5. 49. 157.]. 3. St. a 016€ xal ot. 7. St. Gb. Daov. B. St. xai to0 aa 66. 6 vl. x. &v6p. atque sic etiam Gb. omisso xaf. [rec. 1. al. m. It. 1.)]. 10. St. Gb. &v6pwm. 7 v 19) v x tip. 11. St. Gb. épméov [rec. 235. 435. Ev. 9. 15.]. 13. St. Gb. &x o xettotátn. 14. S. Gb. o && apis. cvufo).. EXa60ov [rec. L. al. It. Copt.] xac ast. üEe)0óovr. 13. St. Gb. 6x oi [om. B.] xoXof. 17. St. Gb. óc c rivo. 21. Gb. om. iv. 22. St. Gb. xal Xosiv. 27. St. Gb. ógów Ecovr. xpi. (rec. 1. 124. Cyr. Chrs. al.]. 28. Gb. éyo ante àx&32).. pon. 31. St. Gb. in fine add. voi; &v0poftotc. 35. St. &ya0. 6naxvp. t ic x a p (Lac. — St. Gb. «à &ya0d. 38. St. Gb. om. a2tà. 39. St. Gb. à xcEnte (rec. L.]. 42. St. Gb. àx «àv mto. [rec. 13.] 46. St. Gb. E 6i avtov et aiti QaA9noat. 47. St. Gb. tnroovv. coc 3a 3oa« [rec. 7 al. et omisso lZetv It. 1.) Cpt. &th. Arr. 2.)]. 48. St. Gb. «o el xóvtt abtà. 49. St. Gb. x. yc(p. a6 109 [om. D. al. It. 5.) Arm. Aug.]. XIII. 1. 8t. Gb. dv 5t cj fup. 2. St. Gb. elc xà v2otov. 4. St. Gb. om. xo9 ojpavob. 13. St. Gb. ajrot, 3a36 [rec. t. al. m. It. cdd.]. 14. St. éàx' aótot; et Gb. ajroi; omisso £v [rec. 3 It. cdd.]. )5. St. Gb. ia ya. 16. St. Gb. àxoje:. 18. St. Gb. «. ersípovte. 21. St. Gb. 016p. 7) Suo. [rec. 6.] 24. St. Gb. ameípovn. 25. St. Gb. xai Iontipt. 27. St. «a QU &via. 29. St. Gb. 6 && Eg», tum post cj. tot om. xaí [add. 28. 61. Syr.]. 30. St. Gb. uéx ot voU ép. el xaxzxaJc. a tá. 32. St. Gb. post ueizov om. wvro» [add. K. al. pm. vv. pm. Enth. al 36. St. Gb. olxíav 6 'Inaov. 39. St. Gb. «o9 alo. 40. St. xacaxaíezac. — St. Gb.too alóv. too tov. 44. St. Gb. x&X(v 6yota et ivto &ypdp, tum x. mívt. 6. Ey. miri. 46. St. 0c ceboov Eva. 48. St. Gb. &va&i6ác. tri x. al. xni xaf(cavr. 51. St. Gb. Aí£vec abtolc à TIngcoUc'* Euvfx. et in (ine add. xÜÓpu. 52. Si. Gb. 6 6t eU v abro [rec. D.] — St. elc «v Bacsiav el Gb. «3j BacUs(a omisso Ev. 54. St. Gb. év «3 avveyeorü) [re 64. 435. vv. m.] 55. 8t. Gb. Mapáy,, tum lorc pro 'Ioo7;z. 56. 8t. Gb. cauta vvca. XIV. 3. St. Gb. om. «jj et hab. Püie Tov too &5eo. a. 6. St. Gb. vevecio v Gb & vou t£vev. 10. St. Gb. tà v 'Iekvvny. 12. St. Gb. om. avxov post avipa. 13. St. Gb. xal &xovcas 6 Ine. el v. 14. St. Gb. éEg0. 6 "'Incoocel zo )uv by). (rec. D. al. 1t.)]. — 8. ir" avt oq. 17. St. Gb. ol && Xéyovatv av (rec. Z.) 18. St. Gb. om. ojro«,.. [sdd. 106. Syr. utr.). 19. St. Gb. zi voc xóptovc 8 £9 Aóro. — St. xal Yao. 21. St. Gb. ó cel neveaxicy. [on. 241. 247. It. (exc. 1.) al. Ot.]. 22. Gb. om. 6 'Inc. — St. x. uzfirr. a6t09. — Sl. Gb. elc xà siot. 24. St. Gb. 56» yécov [om. D. al. It. cdd.]. 25. 8t. Gb. ànr 96e. — St. vp. 0v tok ó "Ingo. — St. Gb. ini t "2c 0oác a nq. 26. St. Gb. ajtàv ol pa8ntal [om. 1. It. (exc. 1.) Arp. Aug] É. «3v 6d2ac aa v. 27. St. Gb. aixoig 6 "Ino. |rec. B 131.] 28. St. Gb. & aoc p à Iléxg. [om. 18 al. m. It. 4) Euth.]. 32. St. Gb. iy 6&viow. 33. St. Gb. 60e09 vió [rec. D.]. 34. St. Gb. Tevenoapéx [rec. D. Syr. al. Hil. Hier.]. XV. 1. $t Gb. xpooépx. 1 "Incaov [ret D. &th. Ar.]. 3. St. Gb. 6c, dvece(Aaco Xéqov

4. St. xutíoa cov. 5. St. Gb. n £o. 7. St. Gb. root fitevct. 8. St. ày vitet uot ó Aa3q oor. có ctóuati a6tóv xal tolo xsO. — St. Gb. móffw &néxc: [rec. D. It. Clem. Hier. al.]. 9. 8t. Gb. om. xaí [add. 48. 1t. 8.) Cypr. Hier. 10. St. Gb. «àv 5yAov [rec. Chrs. It. 7.) Aug]. 4. St. Gb. ó5ny. eic. tuqÀol tup. 16. St. Gb. 6 6 'Incob,. 17. St. Gb. oco votict. 22. St. Gb. vià Aa6. 25. St. Gb. rpoczxóve:. 30. St. Gb. qw. 1oQÀ. xw. [rec. 1 al. Or.] et 1ó8ac 109 'Incov. 31. St. Gb. 3a230Uvr. x y3300q Oye eic, yo). om. 1. vv. m. Aug.], tum xai vwpAoi; [om. 115. al. It. (exc. 1.) Arm.] et é3tacav (rec. L al. m. It. Or. al.]. 32. St. iuépa«. 33. St. Gb. uafmr. a 5100, fumom. oov 35. St. Gb. 1 oic byXoi. 36. St. Gb. om. xa( ante eoyaou. 38. St. Gb. yuvatx.. x. ma. [rec. D. al. It. (exc. 1.) al. Aug.). 39. St. évé6r. St. Gb. Mayb6aXá (rec. BDCt. al. (et Magedan It. Hier. Aug.)]. XVI. 4. St. Gb. óxoxpixaf, «v9 uév, tum vtvóox. Guxxo(v. [rec. 4. 290 ] et om. vvóvac (add. 51 al. m. Syr. It. cdd.]. deinde hab. àn:Oei [rec. D.]. 8. St. sinsv ad vote. — St. Gb. oox PCLTITS 11. St. Gb. elx. óp. m pocéy t«v &nó (rec. D* al. 1t. al. Lucif. Ambr.). 12. St. Gb. 109 &ptov. 13. St. Gb. «(va i.e X£y. 15. St. Gb. om. ó 'Inc. [add. C al.]. 17. St. Gb. xal &roxgx0. 6 "Inc. 18. St. Gb. x&yo 8€ [om. L al. It. (exc. 1.) al. Euseb. Cypr.]. LECTIONES VARIANTES. 14. St. Gb. D8óvcov ato v [rec. 253. 1t. al. (86v D.)]. — St. vovuntt. a 091 4. — St. Gb. xai t o)ÀA&xtc el; (rec. D al. Arm. It. Or. Aug.]. 15. St. Gb. ajxóv Otpaeocat. [rec. D.]. 18. St. Gb. ix&À. a6 [rec. 76.]. 19. St. Gb. yuccáó6 0c ávceoOev ixet. 23. St. Gb. à86vx. 6à aj1. [rec. D al.], tum om. ajrà (add. 56. al. Syr.]. 25.St. Gb. proelz. 5 [ita cod. Colb. unus et Cyr.] hab. X£ye: acti atque add. à Ilép«. 26. St. Gb. elc «3v 0d2acs. XVIII. 4. St. Gb. corvo 0. 5. St. Gb. xai5. voxoUr.. Ev. 6. St. Gb. àx1 càv cp&yv?. 8. St. Gb. Exxojj. a ó cá, tum eloe20. elc t. Cof,» [rec. K.] et xo3v 3 xvJàóv [rec. B al. It. Prs.]. 12. St. Gh. «wi &áv6poro [om. cod. Bodl. unus], tum obyi &geic [rec. D.] «& àvvevíxovr. &vv. et om. xa( ante ropes. 15. Gb. om. xaí post Grave. 10. St. Gb. uaptóo. $ tpxàv crab. [rec. 1. al. Syr. Or. al ]. 18. St. Gb. àv x à oxpav. bis. 19. Gb. xdv &u. cv. — St. Gb. om. à 24. St. Gb. poo n v£x8n. 26. St. Gb. om. éxeivoc, tum. hab. K pte, uaxoo8. et aol &roBoco. 28. St. Gb. &rnóà. oc et Gb. «la ópeíA. 29. St. el, toS cx ó6acab toU mapexdA. — St. Gb. àn' épcot. 31. St. Gb. x. xup. a 0 t&v. 33. St. Gb. om. a$v (add. D Arm. It. (exc 1.) Aug.]. 34. St. Gb. ógeóp.. a 0t i. 35. St. Gb. ó inovupávwx. — St. Oópóv tà rapauTtiOQuata ajtÓÀ y. 19. St. Gb. Sóc co: (rec. DL. Syr.], | XIX. 3. St. Gb. ol Papia. et Xéyovr. tum «àc xAetc et post. ócfeuévoy om. xat [add. 61. 153. Cypr. al.]. 20. Gb. om. 'Incoo;. 23. St. Gb. ax&v$32. x ov cl. 27. St. Gb. xaxa «7v t p&tiv [rec. 1. al. Syr. utr. Sab. Cyr). 28. St. éetnxotov. XVII. 2. St. Gb. 3euxà óx; 1*0 9 ó( [rec. D It. €th. Dion. alex. Hil. al.]. 4. St. Gb. xal u(av 'HAq. 5. St. Gb. co 56xnoa. 6. St. Gb. Enecov. 7. St. Gb. x. npooe100v 6 "Inc. fija co aisóv x al eim. 9. Gb. àx toU bpouw. — St. Gb. ix vtxp. &vact?). 10. St. Gb. uam. a 0109. 11. St. Gb. ó & 'Inco9c, tum loyexou mpi tov. ajtó. 4. St. Gb. om. &v9pe. [add. 28. Harl*. Op. imp.]. 5. St. Gb. Evexsv et poo xoJUn£c. 6. St. Gb. capt uía [rec. D.]. 7. St. Gb. &roXoc. atv. 9. Gb. oin. el. 13. St. Gb. xpoctvéy 07. 14. St. Gb. om. a$toi. 16. St. Gb. (vx Ey o». 17. St. XC ue éy exc &qa96v; oo6cicávafBócel pu elo 6 0cóc.— Gb. elc dott Ó &ya86c omisso ó có [id. add. Antioch. Cpt. Sax. 1t. 6) Novatian.]. — St. Gb. elae20. elc t. Cof,» et tona o v. 19. Gb. om. co) post ratépa. — St. Gb. post urtéo. om. coo [add. 62. al. vv. pm. Aug.]. 3 21. St. Gb. Eg pro )Éet |rec. B. 69.], tum om. «oi. 23. St. Gb. &vaxóA. xAoócto,. 24. St. Gb. mv 6é [rec. B 30. 32.] — Gb. $agi3. cla e30eiv. — St. Gb. Bacuciav «09 0609. 25. St. ua&tai ab toU. 26. Gb. om. éaxív in fine. 29. St. rà; 8c &p?ix. — St. Gb. oixía c. XX. 1. St. Gb. éuoía yàp [om. 122 *. 127. Sah.] 3. St. vepl x) v xps. 4. St. Gb. om. ye? (add. 13. al. m. vv. m. Chrs. al.]. 5. St. Gb. om. &£ post x&v, tum hab. évvátzy, ut semper. 6. St. Gb. é&véexáz. ópav. — St loxór. &p Yo. 7. St. Gb. om. uo et add. in (ino xal à iàv 3 S(xatov, 15jeo0e. 9. St. Gb. xal &X0óvr. [rec. D. al. It.]. (0. St. Gb. post & om. xaí [add. 6?.], tum. hab. zàic(ova et xal Da. rec. D.] 12. St. Gb. 6c ooxot et uiv adtoc. 13. St. Gb. ez. &vi ax. |rec. D al. It. cdd.] 14. " Gb. post 5£ om. xa( [add. 51.]. 15. St. Gb. «ouo. à 604», tum 7 pro el. 19. St. Gb. Au£oq &vac tfj oetox 20. St. Gb. ra ' abtog. 21 Gb. ebovópuv cov. 22. St. nívev, xal «à Bámri 9ya,8 ivo Bantsitogua:, Ba xt11:008vat; 23. St. Gb. xal X£ye et xat [rec. L al. Sah. Or. Bas. sel. al.] it £u. uo. — St. míso0e * xal tà Bántioua, 8 éy0 Bamc(Qogat, Bantitic0fiocc Oe 26. St. oox oO1. 6f. 30. St. Gb. no. *yàc, xópu. 31. St. Gb. D£nc. fip., xópi. 32. St. Gb. om. (va. 33. St. Gb. &vovx8íot — fuv ol o9. 34. St. Gb. *. 6 99aXAp ov astu et &vé6)sy. a 91v ol óg0aXyuot, xat. XXI. 2. St. Gb. ropsó 0 te etá v &yece. 3. St. Gb. ej0£ox 5£ [rec. D al.]. Gb. &rxoax£A1À & 5. St. Gb. xai àni6t6x. 6. 7. St. Gb. xal notjca v tec omis80 xa( ante?vayov [rec. D al. It ]. tum xooaíétattv et ixé£Uvx. ànó. yt) a9t., deinde àénxexáOw ev et énáv. x0c v [om. Or. (1.)1t. 2) Op. imp. ]. 8. St. Gb. éxvt. 1á (yix. (rec. Dal.] 11. St. vatapés. 12. St. Gb. 6 'Incox. 13. St. Gb. adt. éxovfioat. [rec. L al.]. 27.

15. St. Gh. om. xovc ante xpázov:. 16. St. Gb. Aíéyec avtoi, [rec. K. 60.] 19. St. Gb. om. ov. 20. St. Gb. in fine add. 5 avx?j (om. 248. It. 7.) Hier.]. 24. St. Gb. &àroxp(0.. 5€. 25.8t. Gb. om. «6 ante [u&vy., tum hab. rap' tavtot. 46. St. Gb. Eyouc: pro ely. [rec. 1. al. It. 8.) al. Cyr.]. 28. St. Gb. on,. vic, tum bab. réxva $00. 30. St. Gb. xal vpost238. — St. tip 6tuép. — SL. Gb. àyo pro jráq«» [rec. 13. al. Arm. l1t.]. 32. St. Gb. o$ pro oos. 33. St. &v0pum. 114. 38. St. Gb. xal xatáoaywoytv. 41. St. ixbóoeta:. 46. St. Gb. ix 65. XXII. 1. St. Gb. ajtoi, £y 1apa£. [rec. D al. Or.]. 4. St. Gb. *xo(ua ca. 5. St. Gb. 6 u£v et ó &í, tum elc «. áp mop. 7. St. Gb. &xoóc. 5t 6 Bac. eL Gb. addit ixetv«. 10. St. Gb. éxsivot pro avrov [rec. D 49. It. (exc. 1.) Ir.]. 13. St. Gb. xeipaz, dpats aotóv xat ix64. 16. St. Gb. Xéyovt tc. 17. St. Gb. six& oov. 20. St. Gb. om. 6 'Incox. 24. St. Gb. om. tva [add. D It.]. 25. St. Gb. vau ficac ixeeUtro. 28. St. Gb. iv «ij ojv &vac. 30. St. Gb. ix yagitovtac et om. «qp. 32. St. Gb. ó 6e5« 0tóc vexp. 35. St. Gb. aXxóv x al Xéq tv. 37. 8t. 6 6à 'Ino. «lnuev avt et Gb. 6 6& "Inc. Eg» avt. [rec. D. It.] — St. Gb. àv 6 1j xagliq [rec. Ev. 26.]. 38. St. Gb. dax. rputv, xal. ueydm. 39. St. Gb. av13j pro xac1y | rec. D al. It. Cpt. Cypr. al.]. 40. St. Gb. vóuoc xal ol vpog. xpéuavtat. 43. St. Gb. xup. aut. xaXei. 44. St. Gb. ó xópux.. XXIII. 2. St. Gb. tuoc. xa0é5oa,. 3. St. Gb. óüytv tn psiv, tvprite. 5 St. Gb. m)atov. 6E et xoáanx. tv lp aciov aot v. 6. St. Gb. pào9s. te et 3) v xporroxXuoctav[rec. L. al. It. al. Bas. Hil.]. 7. St. Gb. (a£6i, 6a66i. 8. 8t. Gb. óuàs 6 xaünyntfic. — St. in fine add. 6 Xpxato,. 9. St. Gb. ójov pro byiv. LECTIONES VARIANTES 17. St. Gb. x(c yàp ysitov et ó &yiát o v. 19. St. Gb...opoi xal tugX., tum om. da:ív [add. 13. 33. 69.]. 21. St. xaxotx oU vtt. 23. St. Gb. 1óv Dsov et &àpcévai. — Gb. tavta 5í. 25. Gb. à/ixíaz pro &xpaocíac.. 26. St. Gb. xó ixtóq aot v. 27. St. Gb. om. toi; &v6perr. [add. F.]. 30. St. bis Tysv pro fua. 36. Gb. 6«« fe. 37. St. Gb.?j &noxxe(vouca et érvcvviy. bovtc. XXIV. 1. St. Gb. éropeóet. &n) t. iso. 2. St. Gb. "Ince pro &roxoi6e(c, tum o9 BXénexe xávx. 1avt. — St. Bc o9 ju f. 3. St. Gb. xal «c avvtà. 6. St. Gb. x&vra pro «av:a [rec. Ev. 47. It. al. Cypr.) 7. St. Gb. Xiupol x. Jot. [rec. L al. It. cdd.] 8. St. Gb. rávr. & «av. [rec. 1. al. m. 1t. 7) al. Or. al. 15. Gb. icto. 16. St. Gb. ixl tà 6p. 17. St. Gb. om. xaí ab initio [add. 59. al. m. Syr.], tum hab. xara6aivíto. — Gb. àpai cá. 18. St. Gb. émaxpey. ón(o v [om. 4. al. m. it. Isid. al.], tum «à lust ta. 20. St. Gb. u»£ pro f) [rec. 235. It.] et St. àv aaf6áto. 28. St. Gb. 5xo» váp et om. xaí [add. 56. al. m. It. 1.) Chrs. al.]. 30. St. Gb. iv 14 oopav., tum $vváp.. x. 66. mo22 3c [rec. D 115. 1t. (exc. 1.) Cypr. al.]. 31. St. Gb. om. xaí ante oev?ic [add. D al. m. 1t. Hil. al.]. 32. St. Gb. vévnt. &ro.. [rec. 435.], tum ixo $$ et om. dc:ív [add. D al. It. cdd.]. 33. St. Gb. vávt. xat. 34. St. Gb. om. 6n. 35. Gb. xapesoa cca. 30. St. xal t jc opa; et uo uóve. 40. St. Gb. 6 cfc bis. 41. St. Gb. uoo vt. 43. St. Gb. gvXaxi) pro ópq [rec. M al. It. al. Aug. Op. imp.]. 44. St. Gb. £ ópa ou 6oxeice [ve wo9x. 1. 209. Cpt. al.]. 45. St. Gb. ixi 17c 0spa m eí(a« et St. vo9 0166 vas. 40. St. Gb. moto)vt. oót. 49. St. om. aX:oo, tum hab. £cOietv 6E xal x(veiv. 51. St. Gb. uexà c. Ümoxo. 6fou rec. D.]. 10. St. Gb. eleyàp up àv éco tiv 6| XXV. 1. St. Gb. a6càv el &n&vemow, xaün1nt7 4 Ó Xovoté;. 14. St. Gb. versum hunc pon. ante v.13.—8St. Gb. xai tpogáct: (om. 27. al. Syr. al]. tum. om. xal t. voygnc; [add. D al. Syr. It. al. Hil. al.]. 2. St. Gb. 3e. d£ ait. goóvy. x. al XÉvt. |uoo. 3. St. Gb. at«ivec uoo. A&fooc. [rec. 1. 209.], tum 2auxá$. £avt&v (Gb. a6ct& v) [om. L 44. It. 8.) Arm.]. 4. St. Gb. Jaurád. a6 t v. 7. St. Gb. aot v. 9. St. Gb. &xexoió.. 8€ [om. 1060.], tum u£rtott oux Goxég. — St. Toptuto9. 6b (02. 13. St. ócav dv 3 6 vlóc too &v0pc nov Épyetat. 1^. St. Gb. in fine add. «avra. 17. St. Gb. ixépf. xai as tóc, antea om. 2a£ov [add. D al. It. AEth.]. 18. St. Gb. xal &x éxpulev. 19. St. Gb. xpóv. roXuv et uev avt. ióy. 20. St. Gb. làe, 0x nx. táAavca [om. L.] éxép£noa [rec. D alius, It.] éx' a0t0i,. 21. 8t. Ez». 86. — St. Cb. e [rec. À*. It. (non Ct.) Or. (1). PP. LL.] bo), tum om. érs( [add. D Arm. It. PP. LL.]. Utrumque etiam v. 23. 22. St. Gb. «á1avta [om. V. 435. Syr. It. cdd.] éxépino. ix av. toic. 24. St. Gb. Ervov a« [om. D 46. Arm. It. [exc. 2.) Bil. Op. imp.] el 60cv o0 Duox. [rec..D 56. It.]. 25. St. Gb. &x08ov Éxpuy. [rec. D.] 26. St. Gb. &0sv o2 5cx. [rec. D 56. It.]. 29. St. Gb. & xà 6& «oo 3) Éx., tum xal 8B Ex ex. 30. St. ixb4 2.) exse. 31. St. ol & vvoc dyyà. 32. St. Gb. avvay 8o teca. 36. St. Gb. $20c«e. 38. St. Gb. om. c£ in fine (add. 137.]. 44. Gb. om. avtQ. XXVI. 3. St. Gb. ápyvep. xal ot ypayup at6t xal ol, Lum Kaia ga frec. D 64. It.]. Á. St. xpatfja. bol. 7. St. Gb. à1à£. ioo. Exovc. et imi T?) V X£QOO. f v. 8. St. Gb. ua67t. a 0€oU. 9. St. voüto tó uópov, tum om. toic. 10. St. Gb. cUx«v avtoi; [rec. 40. al. It. Tert.]. 14. 15. St. Gb. qoprube(c omissis xai et aot1oi; [rec. D Syr. It. al. Eus.], tum xa29ajoc. avtóv [rec. 157]. 17. St. Gb. Myovt. a o tà. 18. St. Gb. om. 'Incox; (sdd. M. al.]. 20. "1 Gb. om. ua&óry eco [add. 106. al. et omisso aijtoo ALM. al. m. vv. Chrs.]. 22. St. Gb. X&y. a901 Exacto« a0tó v.

43. St. Gb. iv «. *pu£. v xeipa. 26. St. Gb. àv dprov, lum om. a$vog [add. 37. al. m. Syr. Cpt. Or.]. 27. St. Gb. xal s)yapiat*o. 29. St. Gb. &«t ob ux) et yevvfipa1X. 33. Gb. om. xaí post el et hab. éyo 6€. 34. St. Gb. &napvfc. gt [rec. 33. 157.]. 35. Gb. ópolo; 5$ xat. 36. St. Gb. usi abor, Ó "Inc. [rec. D.) et l't6071a2v7,, tum oin. avrov el hab. éoq o0 &rs)0. mpoctut. éxet. 38. Gb. a?croi; 5 'IncoüUcq. 39. St. Gb. xape8£:o. 40. St. Gb. om. aj:o9 (add. D** al. Syr. 1t.]. 42. St. Gb. xapc38. & x' (uoo, tum avt vt [rec. 6. Ev. 44.]. 43. St. Gb. x. 8. eüp(axet avr. T3)1v, tum aotóv ol à. [rec. 6. 89. 90. 234. Ev. 44.]. 44. St. Gb. &ne30. xàXav. 45. St. Gb. «ó 3otxóv. 47. St. Gb. xai Ex [om. 28. Sah.]. 50. St. Gb. 6 5€ "Ino. ein. avt. [rec. D.] — St. ég' o. 52. St. Gb. co t. u&yap. 5J. St. Gb. àgx: post àuvayat pon. 55. St. Gb. é£fo0ere. 57. St. Gb. Kata av (rec. D. Sah. Cyr.]. 59. St. Gb. &pytep. xal ol xpeo6vt£pot xal xó. avvébp. 0Xov [6Aov ante xó pon. 28. al.]. 60. St. x. o9x &Up. xal vxo)A. vv. Sou. tpoge)0. o0 x copov. — St. Gb. && «poc cA00vteq O00 omis$0 xaí seq. 63. St. Gb. xal 4r oxpi0clo ó doxp. 65. St. Gb. &x1i6)aagryy. et in fine add. atoU. 67. St. Gb. £f áricav. 69. St. Gb. £&v ixaOnto. 70. Gb. luno. a 91 v návt. 71. St. Gb. om. xais(axr, [add. D It. 7.)]. 74. St. xaxa vaGOeyuasítew. 75. Sl. Gb. 100 'Inoo0, elprxót. a9t9, tum ór« [om. D et.) npív. XXVII. 2. St. Gb. rapéówx. a 016v. 3. St. Gb. ó xaoaó16oUc et toic mpea6vtéo. &. St. Gb. alya &0960v et bye: 6. St. Gb. xop&a vàv [rec. E K M al. m. Chrs. Cyr. hr.] 11. St. Gb. Eat», Eunpoc9., tum ó & Inc. ln, «ocà [rec. Ev. 9.]. 15. St. Gb. Eva «d$ 6x. 5foy. 16. St. Gb. eiyov [rec. Ev. 49. It. 3.)]. 21. St. Gb. oL && eir ov. VARIANTES LECTIONES. 23. St. Gb. «01$ x&vtec, tum 6 56 Ave yu ov Egn «( váp. 24. St. Gb. &névav:, tum om. évo [add. D.]. 26. St. Gb. om. ajtot, secund. 28 St. Gb. mepiéB. ajx. yAag. xoxx. 29. St. Gb. àx éóvjxav [rec. K al. m.] tum é£zi t7)v Octa v aoc. 33. St. &q iov et St. Gb. 3eyóyuevOG XQav. tÓR. 3Á. St. Gb. &£o; pro oivov, tum f05. c. 35. St. Gb. &aAXovtec. — Gb. om. (va xÀnp. usque £623. xXfipov. — St. 6o [rec. 61. al.] xov. 36. St. Gb. in fine add. éxet [om. 229.* 1t. 4.)]. 40. St. Gb. om. oos, tum el vió; el toU cou [rec. B.]. 41. St. Gb. ópoíoz 6€ xal [rec. K. al. m. Syr. 1t. cdd. al.]. 42. St. Gb. xal mwexeocooyev. [rec. A.] et Gb. év' aot 43. St. Gb. vov aot10v et 5tv Oso elyi vtoz [rec. Euseb.]. 44. St. Gb. om. avv. — St. ove(. aot. 47. St. Gb. 6«« 'IDíav. 952. St. Gb.?yépf naa v. 53. St. Gb. clo 729ov [rec. D.]. 94. St. Gb. à v&vóp.eva et 000 vl. 56. St. Gb. '[wo7| pro 'Ioa*p. 98. St. Gb. xpocti0cv omisso xaí seq. [rec. D.]. 59. St. Gb. om. iv. 64. St. vux tó o xXÉQuG 65. St. Egn o£. XXVIII. 2. St. Gb. om. xaí ante npoc£30. et hab. 3í09ov &x à t7 q 9vaq. 3. st Gb. &l&fa, tum Xeuxóv &ctí [om. Chrs. It. 6.) Aug.]. 4. St. Gb. iyévovto. 7. St. Gb. 4yépóv, á xà tv vexpóv [om. D Arm. It. (exc. 6.) Cyr. hr. Aug.]. 9.St.Gb. oc BkémopeóOovto &mayyeiàat Toi; uaümtatc aítoU, xal i6o9, tum à f,vtratv. 12. St. Gb. àpyoprx lxavá [rec. D Syr. It.]. 14. St. Gb. àxl toU fj yeuóv [rec. BD al. It.]. 15. St. Gb. om. fuo. 17. St. Gb. npoctxov. a 0 tQ. 18. St. Gb. om. «x. 19. Gb. om. oov. 20. St. in fine add. &ufv. EVANG. MARCI. CAP. I. V. t. St. Gb. vt. 109 0t09. 2. St. 2v 1 oiq mpogritate. "6o. — Gb. om. Éunpoc9. cov. 4. St. Gb. gantít. ev v. ép. [rec. D al. Syr.]. 5. St. x«l i&ant(t. mávte,. — St. Gb. &v «. 'Iog5. rot. ox' adt. 6. St. Gb. 3» 51 '[osvv. II. A) 8. St. Gb. tà puév, tum iv 08x et £v tvebyg.. 9. St. Gb. Natapéx et clc 17v 'lop5v v [rec. 1. al. Syr. al.]. 10. St. Gb. exitop£vou pro?;votyuév. rec. D Glhb.], tum om. xai yu£vov [add. 10. al. 1t. 6.) al. Ambr.] — St. ic £l reptattp. 11. St. Gb. év à &566x. 12. St. Gb. avx. ex6202. [rec. D al.]. 13. St. àxet dv vij dp. — St. Gb. Jiu£p. ttacapax. et 0m. x. teoaaIx. VUXT. 15. St. Gb. àv «à (om. Ev. 36. 1t. 6.) Or.]. 16. St. Gb. nepixatóv 66 nxocà t^v, tum &ygpí&Xnatpov [rec. f. al. m. vv. m.] àv «$ 65a 0Y [rec. 13. al. m.]. — Gb. &pye:64)2ovta«. 18. St. Gb. «à (xx. a 0c v. 19. St. Gb. &v «ip r3. xaxagtí(t. [rec. 16.] 20. St. Gb. juo0ot. ác 33300v ómta € 20102 [rec. D Ct. al. lat.]. 21. St. Gb. om. ajcooc [add. D 1t. al.]. 24. St. Gb. £a, «f. 25. St. Gb. E£eX0s ££ a 9t00 [&x6 GL al. m. Damasc. et «. &àv6p. D. It. 7.]. 26. St. Gb. 4E axxov. 27. St. Gb. npàc a0 t09;. 28. St. Gb. it720. 5£. 29. St. Gb. &x x. ava. é£e38. [rec. 31. 435.] 3f. St. Gb. cj80éoc posl mvpetó. pon. [rec. D Ct. Syr.]. 32. St. Gb. &xe E5v. 33. St. Gb. xai?, x03. Om Emo. Y,v. 34. St. Gb. 73. 3a3. «à batuóvia [rec. D.]. 35. St. Gb. ivvux ov 36. St. Gb. xatxt&co£a v avt. Ó Xiy. 37. St. Gb. xai cüpóvv sc [rec. D.], 38. St. Gb. elo *àc; éxyouévaq x v ponóAetre [rec. D Syr. al.] tva, tum à£&xXv0a [rec. 4. al. pl. Syr. al.]. 39. Gb. £l, t&àc avva qo 4. 40. St. Gb. x. yovuret. a 0xÀ v [om, L al. Arm. Gth.] xai [om. B] »£y. tum 6«1 é&v. 41. St. Gb. om. ajrov post yip. 44. St. Gb. ux?evl pnoév, tum ceat. odit. [rec. D.] et 5 lepei [rec. 12. al. It. 1.) Gth.]. 45. St. Gb. xnpocc. t 03A& [om. D It. Ar. 1.)], tum el; 9X. eioe20. [rec. D.] et xavxa x ó0ev. 3. St. Gb. xapaXut. épovt. 4. St. Gb. rpoc ey ría. t, tum xp&6£axov atque sic semper. 7. St. Gb. 32 BAacgnuíac; t&. 8. Gb. a9toi 6uDoyít. 9. Gb. coU pro co(. — St. Eyeipa xal àpov.

10. St. ápiév. emi c. yc. 11. St. iyecpat xai ag. 12. St. Gb. x. 7;yép8. e00£oc [rec. D al. It. cdd.] et eóoycv. 15. St. Gb. xal vo). «eXóv. [om. D al. 1t.] tum post xo)20( om. ol [add. D It. cdd.]. 16. St. Gb. Dovt. a010v £o 0(0v1a, lum om. 6 &aox. Op. 17. St. Gb. o2x 120ov. — St. in fine add. slc uecávotav. 18. St. xal ol «àv apical ov vr. GTt00VtE,. 19. St. Gb. us0' £éxvt.. Ey. t. vuua. (rec. 124.] 20. Gb. dv éxceí vm 13; poa. 21. St. xalobSci,. — St. Gb. dri éB &rt. ixl luat(í e xo)aco, tum (à T)7p.a0t00 10 xav. et om. sequens &zo. 22. St. Gb. $toctt ó olv. 6 v£or. 23. St. Gb. om. «àXv [add. D al. cdd. It.), tum hab. «292709. av. iv «. aa66. et x. fip£. ol amt. aT. 060 v r1 oitty 10J.. 24. St. Gb. xalol dao. [rec. D.], tum év Toio ca66. 25. St. Gb. xalao cóc EXevev az. 26. St. Gb. toU ópyup., tum x. i5ux. xa [om. D.] «ois. 27. St. Gb. om. xai. I1. 2. St. Gb. rapetzpov v et xatnyopfc otv. 3. St. Gb. «à ép. Ex. 1. xtip. — St. Eyveioa: atque ita semper. 4. St. Gb. &roxttiva« pro &roJ£cat (rec. L al. pm. vv. m. vict. Tbphyl.]. 5. St. Gb. éroxatsováOn. — St. in fine add. (yoc ex 4 dn. 6. St. Gb. xat é£c28. [rec. D.] 7. St. Gb. xaló "Inc. &veyop. yes. t. pa. aot., tum T'aA0.. 7jxoXoo0c a v aUt. xai &n5 x. "louóatas. 8. St. Gb. &xooc a vt&,. 11. St. Gb. éÓcapet, npocérintev, Expat c v. 12. St. Gb. 6x« c» [om. D Syr.]. 15. St. Gb. &o&cxa, (va oc. [rec. D ]t. cdd. Aug.]. 15. $t. Gb. xal Éxcrv é£ouc. [rec. D It. (exc. 1.) al.]. 17. St. Gb. Bocvepy&. 18. St. Gb. tàv xavavítnv. 20. St. Gb. ute &pr. 25. St. Gb. exa 7 vac5 olx. éxeivn. 26. St. Gb. xai ueuégioxat [om. D.] 27. St. o9 bovatx. obtce«.— St. Gb. £l; t. oixtav a 0109 [om. D 433. lt. cdd.]. 28. St. Gb. tà áuapt. toic vl. «. &v0p. — St. om. ai. 29. St. Gb. Evog. &£a tiv alov. xpictt. 31. St. Gb. &pyovt. oov. — St. ol abchg. x. 5 uf. avt. — St. Gb. Qo voUvt, aut. 32. St. Gb. 5y*. rto. ao1óv* elxov VARIANTES LECTIONES. $i) avr. — Gb. ài. a. xai ol &$eXoaí cov. 33. St. Gb. x. &rexpí0n avt. )107, tum po 3 cl. 34. St. Gb. xox3. «. rtpl aor. — St. Sov.. 4. St. Gb. x. éyéveto dv «à [om. D 433. |t. (exc. 1.) al.]. — Gb. om. toU obpav. 9. St. Gb. énl «à xetpó3 ec [rec. D al. m. It. (exc. 3.)], tum om. «7. 6. St. Gb.?3(ov 85$ &àvate(X3avtoc, ixavyax. 9. St. Dey. aócotc. — St. Gb. ó Ex o v xta. 10. St. Gb. 6e 5f. 12. St. Gb. àpe07 avcoic. 17. St. Gb. €Aiy. 3 Suoyg.. [rec. D It. 3.) &th.]. 18. St. Gb. xat oo toí elc. ot.— St. entipópuevoc * oo tol elaxv ol tóv. 19. St. al&v. toot ov. 20. St. Gb. 19i&x. xal Ev (om. 90.]. 21. St. Gb. in fine 2xttt0 7. 24. St. Gb. uet pn67oeca: [rec. 6. al. pm. It. 7.)]]. — Gb. om. x. Tooatt0c. ou. — St. in fine add. TOi &xoboumv. 25. St. Gb. &x yàp &v Ey v, Bo8rc. 29. St. Gb. &rav 84 [rec. D.] rapa. 30. St. Gb. àv xo(q xapa&. 31. St. xoxx o. —St. Gb. 2axív post antppuát. pon. [rec. D al. It. 2.)]. 32. St. Gb. rvt. 1. Qax. uit. 33. St. Gb. moXai post mapaó. pon. [rec. D 1t. 3.)), tum hab. 3; ova vro. 36. St. Gb. x. à3. 8£ [om. L. al.]. — St. r3otápta. 37. St. Gb. x. y(vera: [rec. D.] Agi. &véU.. p£YáÀ., 1à 6à xóu. et cte a 016 7. veu(C. omisso xo T. 38. St. Gb. éni c3 npópy. 40. St. Gb. daxt oU tc et tc oíx 4. f. St. Gb. xóv T aSapnvóv. 2. St. Gb. à x vtmncev. J. St. uvrg e(otc. — St. Gb. o9ce, om. ojxé:t et hab. 7) 6ovaxo. 4. St. Gb. av1óv loy. 5. St. £v x. óocox. iv t. uva. 9. St. Gb. om. bis iexív, tum hab. Aey£e v. — St. xai &nr&xpíOn ÀÉY tov * ÀEY. 11. St. npo c tà 6pm. 12. St. r&vte«q ol Gaí(puov. 13. St. Gb. 5oav 66 óx &wy. 1^4. St. Boaxovt. toUQ x oipou« Eg. x. &v riv yeO. 15. St. Gb. xai lgarisy. x. coop. TÓv Éo y xóta 16v AEqeO va. 17. 8t. GD. &xe30et v &no [rec. D.]. 18. St. Gb. ék6ávxoc, tum xapex &Att aÀtov [rec. D It. (exc. 1.)]. 19. St. ó 5i 'IncoUc oix &y. et E£motvg E. 22. 8t. Gb. x. 1506, Epyrx. 23. St. Gb. «017, tà; xeipa« [rec. 28. al,] 6x 0€ cw8. x. CAotta 25. St. Gb. vvvf, «t4. 26. St. xà ra p' taut, návra et Gh. TX T &0' aO tf, xvt. [rec. 28. al. It.]. 28. St. Gb. 16v lyat(ov [rec. D 33.]. 30. St. Gb. uo fij. v&v lyax. (rec. D 33. St. Gb. à«' aix [rec. F.]. 34. St. Gb. clc elgfivw v [rec. 12. 70. It. cdd.]. 38. St. Gb. Ipy eva. — SL. om. xai ante xAatovta,. 40. St. Gb. 6 5& ix6a3., tum «o Ta. xal x. uvxfép. [rec. D.]— St. & v axe(tuevov [rec. 31. al. 1t. cdd.) et Gb. om. xsíyuevov. 42. St. Gb. 3» v áp (rec. D 1t.]. 43. St. Gb. vd et Tv rovro rec. 11.]. VI. 1. St. Gb. xal $30ev [rec. D al. It. cdd.]. 2. St. Gb. om. éri «. 6&5. aix. [add. D al. 1t. &].], tum om. azzv. [add. C al.], deinde hab. 5o&ic. a 919. — SL. 6xi xal Suv. voxait. &à x. y. ajt. vívovta:c eademque Gb. omisso óc. 3. St. Gb. om. «f, tum hab. 455. 6 et 1067) pro "Ioa [rec. 121. 1t. 6.) &th.], deinde xal oix [rec. D. ]elciv [post 4ya« pon. D.] al à56o. 4. St. Gb. Dsy. 6 £et om. avrov post ovrt. 5. St. Gb. *j5ívaxo. 9. St. Gb. dv6jo c 0c. 11. St. Gb. «. yovv tóv üroxáto t&v [om. D 33. It. cdd. al.]. — St. in fine add. dàyjv 2£ro oyis, &vsxtotEpov Éaxax Zoóóuo« 3, Tv uóppow, iv siuépq. xplacux 3,73 zc Àex éxeivg. 12. St. Gb. uevxvofjo ec «. 14. St. Gb. 6 fBaxtito v [rec. D S al. It. al.] ex vxo. 7; v ép86, tum £vepy. al 6vv&g.. [rec. K al.]. 15. St. om. à£ ab initio, tum hab. égxiv 9$ éx.. 16. St. Gb. 6 'Hp. eUxev^ Bviqo, tum 7?,yéo0. éx vexo. [rec. D al. It. cdd.]. — St. o91óc 8o civ - a019q ^Y. 17. 8t. dv 13) qax. — St. Gb. e. éváumc. [rec. D.]. 18. St. Gb. x1 ox [om. D al. It. cdd. al.]. 19. St. Gb. a9t. &roxrtiv, [rec. D.] 21. St. Gh. 6xe (om. D.] 'Hpex., tum éro(ctc et umpoxác. abtov [om. D al. It. (exc. 3.)]. 23. St. Gb. 8 /áv u.c. 24. St. Gb. 1( aito oat. 25. St. Gb. (va uoi 6x avr. 27. St. Gb. xai [rec. D It. (exc. 2.).

Syr.] e90. &xoov. ó BaciAsóq [om. D al. It. Arr.) exxouA&t o ga, tum om. éri riv. [add. C al.]. 28. St. Gb. 65& &re20., tum a 9t?) t untp. [om. D 258. It. cdd. al.]. 29. St. iv 16 uvnp.. 30. St. Gb. xávta. xal 5oa ém. x. 6aa (om. 271. 369. It. al.] à5i5. 3I. St. Gb. x. elxev aot. [rec. C al.], tum opus; ao co( [om. 1. al. It. 4.) al. Aug.] et àvaravco0s, deinde *$ xaípovv. 32. St. Gb. xai &m320. cl; Épny. «on. t t Ào(q x. tà. [rec. D 66. in m. It. (exc. 1.)]. 33. St. óm&yovt. ol 6yXo: et ao10v moJÀo(, tum in fine add. xal Guvij)0ov vpóq autóv. — Gb. avuvé6pau.. x al 7,300v éxet omissis reliquis. — St. Gb. met (rec. L al.]. 34. St. Gb. zo. 6yX. [rec. 25). — St. 6 'IncoUc post eió. pon. et Gb. plane omittit [rec. D 253. It. 4.)]. — St. Gb. ir' avt ot,. 35. St. Gb. óxt Eonp.. [rec. 36. 40.) 36. St. Gb. «oU; x 9x « [rec. D It.) &vo., tum éavr. &pxovco* ví vàp eávwotv ovx Éyoucw. 37. St. Gb. ó à£ [rec. D. Ct. Rd.] &nxoxg. et xal ó Gp ev. — Gb. óvvap. óxxoc. 38. St. Gb. à 6à [rec. D]. XA. 40. St. Gb. &và Exax. xal &và [om. 245. al. It. 2.)]. 41. St. Gb. rapa0 ctv et pro xazév. avt. [ita D It.] hab. aoroic. 43. St. Gb. om. «à reptactupg.. [add. 33. It. 6.)]. 41. St. Gb. eayóvt. 1 09e &ptouq [om. D al. It. Thphyl.]. — St. à ctl vevtaxtax. 45. St. Gb. om. a$:6óv |add. D al. m. vv. Or.], tum hab. &roXoc y. 47. St. Gb. & ufo « 17, 9a23áco nq [rec. D.] et eiócv avtou,. [lov retento xai ante «ep( D 49. It. cdd.]. 51. St. Gb. in fine add. xai é9aopalov. 53. St. Gb. éxi [rec. X al.] cv v. Tevvnoapés [rec. K al. m.) 55. St. Gb. 1epíx pov bxsivny. 56. St. Gb. om. elc ante x03., tum hab. év tai; & y opat« [rec. D Gth. It. (exc. 1.)] éx(0. VII. 2. St. Gb. om. tooc. — Gb. om. éyépyavi. 5. St. Gb. Enxeixca éncepor. — St. & virt tote Xepolv. 6. St. Gb. Óxixo26o t potqgteug., tum nxódów &nvéx e: [rec. Or. It. cdd.]. 7. St. Gb. om. xaí (add. 69. in m.). 12. St. Gb. untpl a0t0U. lá. St. Gb. xàvxa pro xóáXuv, tum &xooecs el avvíete. VARIANTES LECTIONES. 15. St. Gb. à2à trà Exrop. án a toU. 17. St. Gb. rep t? rapa60X 7c. 19. St. Gb. axto9 elc x. xapó. [rec. D.] 24. St. Gb. elc 13v olx(av. 25. St. Gb. &xojcac. yàp vov?) vol [rec. D It. cdd.), 9uy&zo. ao 1$3q [om. D al. m.]. 26. Gb. cvpagowíxtoca. — St. ex 692... 27. St. Gb. à 5à'IncoüUc elnxev aotj, tum xo2óv ict. 28. St. Gb. £c0(ex el Grxox. t. panét. ante ic9. pon. [rec. 73.] 29. St. Gb. ix pro &nó |rec. 127. al.]. 30. Sb. Gb. eope *à Dau... em. xai tv Ovvactépa BeO)vg. él cA xv 7c. 31. St. Gb. Tóoou. xal ZiBGvoq 339. et Gb. pergit clo t?» (2. 32. St. Gb. om. xaí post xwoóv, tum. hab. xapaxaAoUc:v [rec. 33.]. 34. St. Gb. 4o xévo£ev [rec. D al.]. 35. St. Gb. 6uwvo( x 8 oav et aoxoU al àx. [rec. D.] 36. St. Gb. a5«óq avxoi; BueaxE. VIII. 1. St. Gb. xaunóXov pro m3. T0)X. et ua0vt. aotoU.—St. xpocxa. ó '"IncoU(q. 2. St. *y£pac. 3. St. Gb. om. &ró et Gb. hab. fxovot:. 5. St. Gb. éxvpóta (rec. M.] et nóc. Éyex. ápt. [rec. D al. Jt.]. 6. St. Gb. xapa0 à a:v. 7. St. Gb. om. axtá, pro ixéuc. [ita D Ct.) bab. eirev et pergunt xapa0civat xal aot&. 8. St. Gb. Egay. 5à xat. 12. St. Gb. t. «veu. a 9t09 [om. D al. Arm. It. (exc. 5.)], tum éncOncet. 14. St. Gb. af. dor. [rec. 13. 33. 69.]. 15. St. Gb. om. xaí ante B»£r.[add. C al. 1t. 3.)]. 19. St. Gb. 125p. xuaayat. 20. St. Gb. om. xaí post àé (add. C Cpt.], tum om. àgrow;, deinde hab. nóc ov omvupíócov xnpouata x)xguá:. [rec. D 49. 1t.) et ol 6b eixov^ "Ent. 21. St. Gb. o) pro o9zo. 22. St. Gh. dp exa. 23. St. Cb. tà ytip. aot à. 245. St. Gb. àva6A. EXeyev [rec. D al.] et 6£«« à 5évàp. 60 à repa. 25. St. Gb. xal éxoincsv aotóv &va6A. [rec. D It. 7.) Pers. 1.)], tum àxoxateotàOv, xal évéBAXrde [rec. D It. Pers. 1.)] 3» Àavy. &vavt a.c. 26. St. cel; 10v oix. — St. Gb. X€yov' unóé clc 172» v x óyunv &lo()0nc, un9à slnmgc vivi. dy 7 t7? xou (rec. indea xal iav usque elz- 28. Arm.]. 27. T Gb. ol &vüpwm. elvat [rec. D.]J. 28. St. Gb. om. adr. Xéyovr., tum hab. Bart., xai à2)2ov [om. 59. al.) et om. x [add. D 1t.]. 29. St. Gb. xal a$c6« (om. 1. 28. Ev. 17.] 2£y. avv. et &xoxo. 5€ ó II. 31. St. Gb. àzó t&v np. — St. om. «àv ante &pxtep. et ypauu. 33. St. Gb. « à Ilérp. 34. St. Gb. 6e«; 00. — St. ón. uov £A 6st v. 35. St. *. yox. a0 100 Evexev. et ot0 CÓGt:. 36. St. Gb. om. «óv ante &v6g. IX. t. Gb. om. «óv ante 'Io&w. 2. St. Gb. dyéve co. 3. 4. St. Gb. Musei bis, tum ox». tptic. 6. St. Gb. auto &xobett. 8. St. Gb. xaxa£a:v. 6€ avt. et Bw Tc. À &5. 9. St. Gb. x( avi 10 ix. vexp.. &vagt vat. 10. St. Gb. 6 pro xóx ov [rec. 13. al. Syr. Aug.), tum om. ol age. xat [add. L.]. 11. St. Gb. uàv 420. et. àxoxa.a x& et itouósv o 03. 12. St. Gb. &c« 206»cav, tum TÉYo- àx' a 016v (rec. 13. al. 1t.]. 13. St. Gb. evznt. a 9 tote. 14. St. Gb. aoxóv pro «. 'Inc. [rec. D.]. 15. St. Gb. érrpoór. vob c y pau ua1 eig. 17. St. Gb. «. ó5óvr. abrov. 18. St. aut ip Aévex et Gb. ajtot, XÉvet [rec. 73.]. 19. St. Gb. avxóv rpóca0r6v [om. D It. cdd.), tum £e x &os£tv [rec. D 1t.]. 20. St. Gb. &x pro i£ o9, tum om. éx. 21. Gb. el, «à mp. — St. Gb. aitov xal [om. D al. It. cdd. al.] ec, tum £6aÀ. xai el; 95. [transpon. D] et &iva cat. 22. St. Gb. av1ip xó: Et. 23. Gb. om. xüpie. — St. Gb. uoo $ij &xto1. [rec. D.]. 24. St. Gb. lov ££ [rec. D.]16 '|qc., tum «ó xv. xà doa. x. XwXp., Év0 c0 Eritáoo. et ££ aotoy. 25. Gb. xoá£ a« et oxapaza c omis80 aUt1óv. — St. Gb. om. àáz' avt. [add. D It. cdd.], tum om. tox. 260. St. Gb. autóv t7 xp. fy. avt. 27. St. Gb. érnp. aor. xat' Uav: CE TETTITA 29. St. Gb. vv. 32. St. Cb. z30cvet npóc éa uto 5o.

37. St. Gb. 5: a;xo. Gb. om. ó et Bc oj)x &xolow0. y: — St. Gb. om. àv et in (ine add. 8x ovx &xoAouDet *iutv. 40. Gb. om. «à et uoo. — St. Gb. &roXo x. 41. St. Gb. om. xojtov et hab. negixett. A00 c uu. tx oq. 42. St. Gb. exavóxiity, tum cot icti [rec. D 1t.] et el; t. Cory eic). 44. St. Gb. elo£20. elo x. C. qo». [rec. D Arm. 1t. 4.)]. 49. St. Gb. àv é£avt. àAaq. - I. St. Gb. 61& «09 mépav. 2. St. ol apis. — St. Gb. érpoT1"ncav. 4. St. Gb. eir ov. 5. St. Gb. eir. xotot(q. 14. Gb. om. xaí ante y?) xo. 15. St. Gb. elo é3. 0x [rec. D.]. 17. St. Gb. yovuretx. a:0v [rec. 7. 1t. 2.)], tum à x »pexa [rec. D]. 21. St. Gb. Ev cot et voto Ttox., tum in fine add. &pas 1àv aravpóv. 22. St. Gb. xtzyat. xo |trans| pon. D.]. 24. St. Gb. xéxva. 27. St. Gb. om. éa-ív post &5ovaxov [add. D al.]. 28. Gb. om. xaí( ab initio. — St. Gb.?;xoXou6r, c aqev. 29. St. &noxo:0. 66. — St. Gb. post untfoa. add.?) vovaixa. — St. om. Evexev ante x09. 30. St. Gb. &xv uf, omisso & [rec. D It. al.]. 31. St. xal ol faxa. VARIANTES LECTIONES, 4. St. Gb. ám i300ov 5i xal cop. — St. 1óv tov. 6. St. Gb. post évereO.. om. adxotq. 7. St. xal iné6a3ov. — St. Gb. éx' aot ó. 8. St. Gb. bis elc t3» 686v, tum atot6aóa, et àx [rec. 282. Ev. 36.) tv &£vàp. [0. St. BacD«eia àv óvópnati xv prov. 11. St. Gb.'IepocoX. ó "110004 xal tlc. 13. St. cvx?v uxxpótev et Gb. avxijv àxó uaxp. — St. Gb. süpfo. Tt. 14. St. &xoxp8. 6 "Incooq et oo&6etc. — St. Gb. ix coU elo t. alóv. el edyo:. 15. St. elo90. 6 'Incoo«. — St. Gb. om. tox; ante &yopár. 17. St. Gb. é xov,c ae. 18. St. Gb. ol ypagg... xal ol &py., tum &xo3éc ovatv. 22. St. om. ó ante'[nc. 23. St. Gb. &x?v 4 áp et in fineadd. 6 dv clzr. 24. St. Gb. ca &àv, tum &u Aayu25. St. Gb. yagía x ovem. — St. éyY&).. ol v. 26. St. éxl «Zi cBár. —St. Gb. «x. 27. St. Gb. 6 6c. — St. 640q CoovTov. 28. St. Gb. elào c 6n. — St. zpar. racÓv. 29. St. 6v mo. trac v tO v tvcoAG v. — St. Gb. om. ic:ív ante "Axoue add. C al.], tum pro oo) hab. fuov [rec. 45. al. It. 1.) Cpt al.]. 3l. St. Gb. xai Zcutéo. óuola atr. 3J. St. Gb. x)stov pro septooóttp. — Sl. xai t&v Ova. Já. St. Gb. iàov a2 Tov 6x. 36. St. Gb. sl xev £v xd zv. [rec. 37.** a].), tuin 6 xopte et xao». —Gb. Xév6tó xoproc et ante liaec om. t9 bis. 37. St. Gb. vià av. dox. [rec. D.]. 40. St. Gb. xai mpopác. [om. D It. al. m.]. 42. St. Gb. xal i38oUc. [rec. DCpt. Or.]. 43. Gb. eUxev ajxotc. — S1. Gb Bé6CX xe xv BaXó6vtov. 6a vest [rec. Dal. It.Slav. Cypr.]. | XIII. f. St. Gb. om. ix post tt;. 25. St. Gb. oix nt. 260. St. Gb. om. optv. 28. St. «iz aot. Eb. car. Eox. 30. St. Gb. om. «ó ante 'Ioávv. 3f. St. Gb. àXov(tovr. 32. St. Gb. aXX iav, tum igo600vto 1óv X. [rcc. D** al. m. It. al. m.] et $vco; pro à2706; [ita D.]. 33. St. Gb. 6 'Ino. &roxg(0. 34. St. Gb. x. uae. ovt. x. d | XII. 1. St. Gb. rapa£oX. Xét. sc. aut. 36. St. Gb. noc a ji. 6 Opiv; [rec. 106. 231. It. 2.)]. 37. St. Gb. ol 5& [rec. D] eixov avt., tum e9ovop.oov pro áouep. 38. St. Gb. xal xà Bártiay. 39. St. Gb. einov. 40. St. Gb. xaí pro fj et St. euo voy. ov. 43. St. Gb. && laxa v. — St. &iáxov. ouv. 44. St. Gb. oju»v pro év Opiv. 46. St. om. ó ante vl. 47. St. Gb. ó Natopatoc, tum ó vló« Aa6i5 'Incoo [transpon. 69. al. It. 5.) Syr. p.]. 50. St. Gb. &vact&q 70e el mpi 10v 'Incouv [rec. D al.]. 51. St. Gb. Xéy. adx. 6 "Inc. (rec. K al. m. Syr. p.) et *( 624. rows. cot. — Gb. $a660ov ví. 52. St. Gb. sl«ev ajcip [rec. K al.] et St. 4xoX. «à "Inc o) £v. XI. 1. St. Gb. 'Iepouc a3, p. et pergunt el; Bn8gayq7 xai Br9avtav. 2. St. Gb. om. o9xo, tum hab. Xvcavtec auxov Gy vett. 3. St. Gb. «orix. to910 [om. 245. It. 1.)]. — Gb. àxoc1& Xt. 4. St. Gb. 3006015, 0avttq éxseQD. x. àméateii av Suuogtvov. 5. St. Gb. «ou c uiv Gép., ctooc 5 &roxte( vovtt. 6. St. Gb. vlóv Éywv. 7. St. Gb. éxeivo. BE oi yewpy. [rec. D It. (exc. f.) al.] et eixov, tum ó«: (om. D. al. It. Syr. al.] oUto0C. 12. St. Gb. om. «abtnv [add. 108. al. m. It. 2.) al.]. 13. St. Gb. om. iv (add. 33. 435.]. 14. St. Gb. E£eax. xZvo. Kaic. 6ogv2: 3 09; 6oputv 9?) u9) 8Góyutv; [rec. $ o9 &op. 225. It. 2.) arr. 2.) Prs. 1.) Gth.]. 16. St. Gb. ot 6à eUrov acci [rec. A.]. 17. St. Gb. xal &roxp. 6 "Inc. [rec. D.], tum om. o9» [add. M. al. m. It.| et hab. 20a2pac a v. 18. St. Gb. Xa&coux. mp. a1. [rec. D al.], tum irpo cav. 19. St. Gb. Eyp. &uiv (transp. 235.]. 20. Gb.St. om. oj». 22. St. Gb. om. éósavtex« xat ante oi énx. [add. A al.]. 23. St. Gb. év xg ob v &vaas. i 2. St. Gb. ó 'Inc. &roxg:0.. et izi X00 q. 4. St. Gb. elxé et xàvt. tat. 9. St. Gb. 6 5& 'Iuc. &xoxp. c. fict. My. 7. St. Gb. om. xara [add. 38. 122. 435.]. 8. St. Gb. rónou; xal Ecovta [om. D It. Arm.] qp. xai capaqal, tum &gyat. 10. St. Gb. 2&t ngàx. 11. St. Gb. éxav 6à et 3o20o. y. 0t gpeXerüce. —Gb. á qox v opas. 4. St. ipruoc. 1ó bn 0£v ono Aavt to0 mnpogrntov. — Gb. £cox (0 q. 15. St. Gb. à &t émx [rec. D It. cdd.), tum cle8éco. 18. St. Gb. (va i9) yévntas d ov X? óu ov xnpóvo, [rec. D It. (exc. 2.)]. 19. St. Gb. 99ijic, ofa ob y£yovtv totaut v, rursusque iníra vévrzat (rec. D], tum 94 Extotv. 21. St. Gb. i609, &5e, tum $ Lov, éxsi. — Gb. uj mottoete. 28. St. Gb. ajv; fhén 6 x34. et dx 2) ». 31. Gb. 17, xapc)e50 £121. — St. Gb. o9 i3 rapéX00at. 32. St. xaí pro 8. 34. St. Gb. xat éxáctq. 37. St. Gb. à pro 8. XIV. 1. St. Gb. àv 6ó1o (om. f al. m.) 3. St. Gb. 16 pro vov, tum auro) xatà vA xoa. [rec. D al.]. 5. St. om. «9 y.opov. 6. St. elpyác. slcégué. 8. St. slyev. — St. Gb. uoo 5$ goua.

10. St. Gb. 6 'Too5. 6 '[c«ap., tum à. 11. St. Gb. eixaío. adt. rapa$ à. 12. St. Gb. yaf&r:. «0x09 [om. D Arm. It. (exc. 2.)], tum om. aot [add. D al. Syr. It. 6.)]. 14. St. Gb. om. uoo post xatd)uya. 15. St. àv Y cov. — St. Gb. éoxpopév., Exotyuov et om. xaí ante xe, 17. St. Gb. xal óyíac (rec. D It. 6.) Sah.]. 18. St. Gb. eixev ó "Ino. [rec. D.]. 19. St. Gb. et; x«0' ei; et in fine add. xai 3230, * Mt £vo; 20. St. Gb. &roxpiOslcscizes, tum om. c?v xctp. [ add. A It. cdd. al. m. Beda.]. 22. St. Ja6cte, o vec. 23. St. Gb. «à noto. 25. St. Gb. yevviuacto. 27. St. Gb. 5uxexopriotfo etat. 29. St. Gb. £g» av16 (rec. D], tum om. év ao( [add 60. 108. 127]. 30. St. om. o9. — St. Gb. £i; aXéxtopa [rec. 13. 69. 340.] et &xagv£g. pa. 31. St. Gb. ex repiaa oo 032. y àÀov, tum ps or. 32. St. Gb. o$ tà óvoy.. l'eüavuav 3. 33. St. «àv Illéxo. x. cóv 'Iaxo6. et Gb.:àv Ilérg. — St. Gb. yc6' Éavto9. 36. St. Gb. zx&vr. Puvará cot omisso éct. [rec. 69. 346.], tum àx' Zoo TOUT. 40. St. Gb. ajxóv Be6apnuívor, tum avo &roxp:8. 41. St. Gb. tà Xouxóv. 43. St. Gh. x. £60éoc Er (om. D al. vv. m.), tum om. à 'loxapióc. et hab. elo à v 16v. 45. St. Gb. pro zaize [ita C** al. m. It. 2.) al.] lab. $a6€i. 46. Sl. Gb. éx' avc. «à; Xseip. a 0t 05 v. 47. St. Gb. x0 oríov. 48. St. Gb. i£5»8es«e. 50. St. Gb. totum versum sic exhibent: xai &pévt. ajt. màvt. Epvy. [rec. L Sah. Arm.]. 51. St. Gb. xal [rec. D.] etc «tu vEav(2X., ium xparoüctw pro éxp&. [ita 13. al. Syr. p.] et add. in fine o! vexv(axo:. 53. St. Gb. cvvépy. aótip et x. ol nptoÓUt. x. o! Yoap uat. 54. St. Gb. xai ó IIérp. (rec. 106. Sah.]. 55. St. Gb. &Ograxov. 59. St. Gb. iem 3v [rec. D 1.] 60. St. elc 19 u£g. 61. $t. Gb. om. xoà 6eoj. 62. St. Gb. om. aix, tum om. «. coo (add. 157.]. 07. St. Gb. «. Natao. "Ino9 358a |rec. D al. m. It. 6.) al. Eus.]. 68. St. Gb. oux oióa o08& ixlox. 1í ao [om. D 2. 1t.] AA. VARIANTES LECTIONES. 69. St. Gb. xal 7| taib(ox. 15. a1. T&v [rec. D.], tum napto t» xógtvy. 70. St. Gb.?pvet«o et in fine add. xai *$ Xa)u& cou Ópotzei. 71. St. ópvótiv. 72. St. om. eX69c;, tum hab. to9 é*iuatoc o9 et p. &naov. ut, perguntque xai £éri6aX 0o v ExAatev [rec D It. Syr. Sah. al.]. XV. 1. Sl. Gb. éni 16 npot; tum có Iloato. 2. St. Gb. elxcv abro [rec. 127. 209.]. 4. St. Gb. coo xata aprupoüatv. 7. St. Gb. avatacixotóv, tum «óvov mEnot7;xetg. [rec. D.] 8. St. Gb. xai &va& of oa. 12. St. Gb. àxoxp. rdv et tovc. Óv AÉqett flaaU. 14. St. xtpicgovép co. — St. Gb. ExoxE a.v. 16. St. Gb. Ecc cfi, 4922,. 17. St. Gb. év6boovcty adtóvy. 18. St. xaipe, BactAev. 19. St. Gb. ajroü «. xego3. "rec. 74. al.]. 20. St. Gb. axavpec wat. 23. St. Gb. 6 ài [rec. D] oox. 24. Gb. &apepitovrat. 30. St. Gb. xai xatá6a. 3l. St. óuo(ox 6€ xat. 32. St. Gb. o9 'lopaà et om. oov. 34. St. Gb. ui éyxax&. 35. St. Gb. xapgso: v xotov et t5o$. 39. St. Gb. à &v6p. oijt., tum 3v cov [rec. B.]. 40. St. Gb. iv al; Zv xat, tum 5$ 109 'laxo6. et pro "Ioco (ita 1. Sax.] hab. '1oc7. 41. St. Gb. ai xal óts. 43. St. Gb. oin. xaí ante «oufo. [add. 64. al. Syr. utr. 1t. 1.) Euthym.]. ) 44. St. Gb. £0aouaccv [rec. D.], tum x &AXa: &néDavev. 45. Gb «6 r1 óya. 46. St. Gb. xai pro ó && 'Ioc. [rec. D al 1t. al.], tum xai xa cé0xev. 47. St. Gb. xai Magia "Ioa, [rec. A 258. It. 3.)], tum o9 «(0 ecat. XVI. 1. St. Gb. 4 «o9 'laxo6. 2. St. Gb. 1:4 ytá c ca6Gá vov. 3. St. Gb. éx cf 0Upa.. 8. St. éte)0000. tax o. — St. Gb. Ext Oé. 18. St. Bde: 19. St. Gb. om. 'Inao9,. 20. St. in fine add. ay. EYANG. LUCE&. CAP. 1. V. 5. St. Gb. «xoà BacO£ox, tum 'Excá6cx atque sic semper [rec. D Syr. p. &th. Ar.]. 6. St. Gb. àvomtov to) 6soU. 7. St. Gb.?j "EXoá6. zv, tum npo 65. ày x. i. ait. 700v [rec. D]. 9 10. Gb. 9v «o9 Jao. 13. St. Gb. vióv cox [rec. Thphyl. It. Arm. Op. imp.]. 14. St. Gb. éxi pro év [rec. 69. Ev. 44.] et St. ixi x3 yevv iani. 15. St. 109 xvuptov. 20. St. Gb. z2xpw 07,oovrat. 22. St. Gb. 490vaxo, tum e ép 6 vev [rec. D al. Tit. It. al. m.]. 25. St. Gb. 6 xópi. 20. St. Gb. «à u»vl cà. Excoo [rec. D], tum i xó co9 et Natac£ x. 27. St. Gb. uei vrateupévny. 35. St. Gb. om. £x coj. 36. St. Gb. euveOmg uta, tum St. iv vipq. 41. St. Gb. 4 'EXvcá£. «. &onacy. t? Mao. 44. Gb. «6 Boég. iy àyoQDuáo. 47. St. Gb. éní pro év [rec. DJ. 49. St. Gb. ueyaXeta. 90. St. Gb. el; veveac v ev ev tote. 94. St. Gb. uve iva [rec. Jr Syr. al.]. 55. Gb. £o alóvogc. 59. St. Gb. év «5 à v6. )ufpa. 62. St. Gb. xaJcia0. adtó v. 65. St. Gb. iri n&vr. 966. [rec. 73. al. It. 1.) Arm]. 66. St. Gb. om. váp. 07. St. Gb. xposqrixtuoe 69. St. Gb. iv tio otx. ett o9 rabo.: 2. St. Gb. Kuenvíoy [rec. B It. Syr. al.]. 4. St. Gb. Natapés. 5. St. Gb. p. 6p vrnattupévy. 7. St. Gb. év 23 oácvg. 9. St. Gb. óita xvpíov [rec. Eus. It. 4.) al.]. 12. St. Gb. om. xaí ante x&(p.evov. — St. dv «ij e&tvg. 14. St. Gb. àv[om. cod.. ap. Erasm. £th. It. cdd. Ir. int. Aug. al.1 &vOpom. e)6ox ( a. 15. St. Gb. elc «.. opa. ol &yye. [rec. 13. al. m. It. 4.) Arm.], xat ol áv0pu to: oi zotuév. 19. St. Gb. Mapiiu, tum mávra avvetfio. [rec. D 129.]. 20. St. Gb. àxéotpeyav. 21. St. Gb. pro ovoudo9. [ita D omittuntque xaí etiam 13. al. It.] hab. xai &20. 22. St. Gb. xataptsu.. aor v [rec. D al. 1t. Prs.]. - Gb. om. «à ante vóyup - Gb. om. «à aute vóuo et « Y£08g0X.: Gb. Zi» &v6gurr. — Gb. mv. tov. 33. St. «al 7v "Ioco ào xal f uf. t" X 0100 Üxupár. 35. St. Gb. xai cog &€. 36. St. Gb. Ec uer. &vàp. Enxá. 37. St. Gb. éx pro E. 38. St. Gb. pro x. "lopaà (ita cod, ap. Lucam Brug. It. 2.) Arr. Prse. ] hab. év "lepovacOsfiy.

L0 I1. IV. 39. St. Gb. el; x3v &ÓX. a6 tv. 40. St. Gb. ixpgatatoUt. n veóg att, tum 7v éx' a 9x6 [rec. D al. 1t. 6.) Aug.]. 42. St. Gb. àvaf£á vtov. 43. St. Gb. 'Incove ó atc [rec. D.], tum xal ovx Ev vo "96079 xal? p^ tn» aUtoU. 44. St. Gb. àv 13) cuvob. elvai, tum *iu£pae 66. (rec. D.] — St. xai év tot,. 45. Sl. tbcóvr. a016v. — St. Gb. (7 voUvtts. 46. St. Gb. xai (om. D al. 1t. al. m.] &xotovta. 48. St. Gb. i56vr. a 916v [om. 59.], tum x. mpéq aUutóv 7| unt. avt. &n. 39. St. Gb. elva( us [rec. D al. It. Did. al.]. 1. St. Gb. *vcuovebovtoc; pro £mitponeOovr. [rec. D It. Eus. Chron. alex.], tum 'A60.« vc. 2. St. Gb. Kata qa [rec. CD It.].— Gb. ápywot£eq. — St. tóv toU Zayao. J. St. Gb. ràc. t?) v rep(y op. Á. St. Gb. npogrrr. Xéqovzor. 5. St. Gb. elc ev0eía v. 8. St. Gb. Xéyew £v Éav otc [om. Or. (1.) It. (exc. 1.) &th. Arm. Ambr. 9. St. Gb. 55. 6$ xa( (om. D Syr. It. (exc. 1.) al. m. Didym.]. 11. St. Gb. Xéqc: atoic. 14. St. Gb. xai *yuetc t( rov/jaog.. et x. tir. 1 pó c a 0t 0. 19. St. vovaux.. Pi ít xov r0 &À. 20. St. Gb. év 17) qax. 22. St. Gb. &xcti nepiotep., tum à x' avtov [rec. D It. (exc. 2.) Ambr.] et yevéa0. Aéqovucav, deinde 10 90xnca. 23. St. Gb. x. avt. 3v 6'Ino. itl dx. tQiáx. Goyóp., Qv, de dvoyit., vix 'Ioc. 24. St. Gb. «o9 'Iavvá. 28. St. Gb. Kwoáy. [rec. 234.], tum 'EJ& 6p. et "Hg. 29. St. Gb. '1e67, pro 'Incov. 30. St. Gb. 'Iov&v [rec. Ev. 4. t0. al.]. 31. 5t. Gb. Maivéáv pro Mevvá. 35. Gb. Xspooy. — St. Gb. iex. 1. St. Gb. «veog.. &y. mp. 2. St. Gb. óoxepov £rtívacey. 3. St. Gb. xal eir. avt. 4. St. Gb. x. &nexo. 'InaoUc rp. aUróv. 7. Gb. coo táca. 8. St. Gb. avtip ex. ó "Inc., tum Iipocxuv. xop. tóv Otóv cov. — St. oxaye ón(ío o gov, Zacaovà: yévo. vá. 9. St. ei 6 vià,. 12. St. Gb. x. &roxp. en. a. 6 "Irc. [rec. D al.), tum ét: (om. D 36.] VARIANTES LECTIONES. 16. St. Gb. el; x3)» NaZaoé «. 37. $t. Gb. 6 véoq olv, 18. St. Evexev, tum eoa ryeMCeo 0m. | VI. 1. St. Gb. &à «à v axogigu. — Gb. in fine om. l&cac0. usque xagd(av 19. St. Gb. om. xai *u£p. &vraro?. (add. 229 ** 1t. (non Ct.) Sax. Ar. 1.) Petr. alex. Hil. (t.) al.). 23. St. £v x ij Kanepvaovy. 25. St. Gb. éx' àuy0. 5é£, tum ixi Er. 26. St. Gh. &« Eo vo,. 27. St. Gb. énl 'EXta c aíov t. 1909. év 1$ 'Iop. et Neeu&v. 29. St. oc «Zi cogo. el elc tà xaTOXOYJLV. 35. St. Gb. £te30e 4E. — St. slo xà uécov. 38. St. Gb. om. 6 'Irc. et hab. íéx t/c avva y. — St. $4) ntvOep. 5€. 39. St. Gb. xapaxp. 5€. 40. St. Gb. £ovo vto |rec. J. al. m.], tum ér:06í,. 4l. St. Gb. xp &Covta et xóv Xpiox. avxóv [rec. 124. al.] — St. «1 6 Xtra tóc 6 vlc. 42. St. éC7 ovv. 43. St. Gb. t$ayye. [postponit 130.] ue. 6&st et elo touto &néatau.a t.. 1. St. Gb. Tevvvaapés. 2. St. Gb. &ro6. àv avtov. 3. St. Gb. el; £v tà v v20l ov |rec. D It.], tum *0o) Zipuwvo;. 5. 8t. Gb. ó LZ(igpov et On; t"q VUXT. 6. Gb. r270. 1x8. 7. St. Gb. om. xapá «: (add. D It. 2.) Syr. &.], et in fine add. aox& [om. D Gth.]. 8. St. Gb. 109 'Inoo?. 10. 8t. Gb. 6 "Incox,. 15. St. Gb. 0gam. 0m a 0100 &ró. 17. St. Gb. om. oi ante copio. J9. St. 51à noia. 20. St. £lnev a 016. 21. St. Gb. Xgiévas. 23. St. Gb. col al áp. cov [om. Ev. 20. al. It. 2.) Gth. Aug.]. 24. St. Gb. &xi d£ouc. Exc o vl. toU &v0p., tum eimtv pro Xéyec [rec. D al. Syr. al.]. 25. St. Gb. om. «à xXuvi&tov. [add. 130. (lat.) 243. It. 3.) al.]. 27. St. Gb. Aeutv [rec. D K al. m. ]t. (exc. 1], tum einev a219 [rec. D al.]. 29. St. ó Acute et Gb. Arvtc [rec. D al. Cpt. Arm. It.]. — St. Gb. TEÀtvOV T0). 30. St. Gb. oi ypapg. aot. xai ol $aotc. — St. om. tov ante «eÀwovav. 33. St. Gb. ein ov. 34. St. Gb. xoà vog vo« (rec. 124.* Tert.]. 35. St. Gb. xai ü1av. 36. St. Gb. om. &nró ante lyat. et 1ó post cvugmovet. 2. St. Gb. Ezeax. xoietv tv. 3. St. Gb. «p. a9x. ein. Ó "Ins. e in fine add. óvce.. 4. St. Gb. cx elo7230., tum xai EGox£ x a cotq. 7. St. Gb. xapetfpovv, tum 6cpantUc £t el xavyopíav ajtou. — St. xaoer. 6G a o vó v. 8. St. Gb. 6 6i &vaotxá. 9. St. Gb. eir. o)v et & "Irc. xp. avr. (rec. K al.], tum érepwr 70 «9 Ug. tc^ EEeox. — Gb. ai. 3 &roxtstvat. 10. Gb. eizev a oti. — St. Gb. 6 Ó& émo(notv oUtw pro xai dir. [rec. D al. m. Syr. utr. al.), tum &roxatcaxa0n. — St. in fineadd. opo ox 5 d)2v, et Gb. &x?$ 22». It. St. Gb. xouxottiav. 13. St. Gb. áz' pro é£ [rec. 28. al. m. It. 6.) Gth. Ambr. al.]. [5. St. Gb. «óv «oU AXgaíov. 16. St. Gb. om. xaí ab initio, tum hab. 8c xa éyév. 18. St. Gb. óx Joousvot et xal i6e pan. — St. ómó veut. 23. St. x aípexts iv &x. 26. St. oal Outv et. n&vteq ol &v0p. 28. Gb. xatapop. ógàc et om. xai ante xooatux. 33. St. Gb. x6 av1ó pro touto [ita D.). 34. St. Gb. &avettvxe, tum. ouo y&pw [rec. D.]. 35. St. «o9 oyiarov.. Gb. xai i) xptv. 38. St. Gb. om. xai post xo26v [add. V al. Syr. al.]. 39. St. Gb. om. xaí post 5. 40. St. Gb. 9x. tóv 5ió3ox. a o toU. 42. St. Gb. 19 xápp. tó év td e0o2p $ bis [rec. D Rd. Ct.]. 43. St. Gb. xapróv caxoóv [rec. D It. cdd.]. 45. St. Gb. 100 ntptoc. t; o xapd. àaAet tÓ atógua a0 10U. 47. St. Gb. àcxlv ópotoc; |rec. 69. 346.]. VII. 3. St. Gb. &xoos. 5é irec. D Syr. It. cdd.]. 4. St. Gb. om. avtdp, tum hab. xaEt. 7. St. Gb. «póc ce £30. (rec. 435.]. 9. St. Gb. éóavpacev av x6v, tum om. &p £v. 11. St. Gb. év «3, £Ec, tum Natv (rec. 1. 209. Sax.] et pua0. auro ixa vot. 12. St. Gb. xai ioo [om. 1. Syr. Cpt.]. — Gb. om. 7» post xfpa et ponit post lxavo. 10. St. Gb. q966. áravra« [rec. 28.), tum éy f yepxat &v Zipiv. 17. St. Gb. 6 Aóy. ot. [rec. D].

V1li. 4. St. Gb. óy1ou x0320U [rec. 19. St. Gb. 50o «vv ác [om. D Gth. It. (exc. 1.) Ambr.]. 20. St. Gb. eixov. 22. St. Gb. ànroxpi8.. ó "Ingo, tum eiàete. x. 7xoocat. [ rec. 130.]. 27. St. Gb. iov, £y o. 31. Gb. om. six. 5 ó xop. 32. St. Gb. i0pnvfo. oy tv. 33. St. Gb. ut. áptov ia0( ov uf. olv. nív. 34. St. Gb. ic0( cov. 35. St. Gb. &nó t. céxv. aUt. mávTOV. 36. St. Gb. cl; astróv [rec. D 1. 131.], tum «xv olx (av et à v exoi6n. 37. 8t. Gb. vuv? dv ti) x03., fitu; Xv ápapt., tum &váxeicat. 38. St. rapà t. «x06. aut. ómíco xXAa(ouca. — St. Gb. 7pE. Box. t. tÓ5. a'vtoU toic ódxo. 41. St. Gb. xgeoqeo£cat. 42. St. Gb. &yóvc. óà a9., tum «& obv a 916v (rec. D al. It. (exc. 2.) Prs. 1.) Aug.], el x£, m3stov & 9tóv [om. D al. It.] &yazzc. 43. St. Gb. &roxoc0. 5£. 44. St. Gb. «9 Xig.. Eg (rec. D]. — St. 0p. 17; x£9aX 0 aut. 45. St. Gb. &lo:00ov et poo t. xóbas. 46. St. Gb. uo) t. 1o5as. 47. St. Gb. &xéovt. al ágagt. aot? al vo)Aat. 48. St. Gb. o9 pro coí [rec. 56. al. m. It. cdd.). 49. St. Gb. o9 toc éoxtv. 50. St. Gb. elq eigrivn v [rec. D]. 14.]. 8. St. Eneoev ém t tv. 9. St. Gb. AéÉyovtec- tt; et 5$ raga6. a9t», [rec. B al.]. 00. St. Gb. om. ajco« [add. 69. 282. 346. Cpt. al.]. [5. St. Gb. £v 17) xa3, Y 3. 16. St. Gb. àni ^uyv. Ex tibt. 17. St. Gb. 8 o) vvoo070 £10. 20. St. Gb. xot Aeyovtov. 21. St. in fine add. avxov. 22. St. Gb. xai £yévexo &v, t é v£6n. 24. St. Gb. émigtata, àdxiotáta (omi. 13. al. ra. 1t. Syr. al.], tum érta oca v to. 25. St. Gb. qo6rBévrec à£. 260. St. Gb.:óv l'a6ap»vov. 27. St. Gb. 6axpóvia [rec. 235.]. 28. St. Gb. xa &vaxpát. 29. St. Gb. xagfy eie, tum éegy.eito. 30. St. Gb. àotxlv óvoua, tum ey sov [rec. D* L.]. 33. St. Gb. elo30cv. 34. St. xai qt. 35. 8t. Gb. xav. tov &v0p. [rec. P al.]. » &ntA0ó0vtec &mryVARIANTES LECTIONES. 36. St. Gb. xal ot l5óv:. 37. St. Gb. Ta4$agpnvàv et ek 1 29 38. St. Gb. iEex400. xà 6aiyóvia. 39. St. Gb. óca énoínc. cot. 41. St. Gb. «o9 'Inco?. 42. St. Gb. &n£Ovroxev. ày $i 109 ónÁytiv autóv. 43. St. Gb. Uümv' oóócvoc, om. clo [add. 56. al. m. Syr.] et. aui. — Gb. fiti, ia xgoi«. 45. St. xal ol uet ajtoU. 406. St. Gb. i£eX000cav 47. St. Gb. ao td évurmov. 48. St. Gb. 6ápoei, Ovyatep, tum £lo signvnv [rec. Dj. 49. St. Gb. y») axo. 19v $i54c xaov. 50. St. Gb. om. càv Joy. [add. D It. cdd.], tum hab. Aéyov * y?) qo6. et viattv e. ) 51. St. e£loc)0ív, tum eiotofetv oo6éva el uf. — Gb. x. 'Iom&vy. x. 'àxe6. — St. Gb. «7e xai. xal t3iv unt£p. [rec. 130.]. 52. St. Gb. om. tó xopáctov. 54. St. Gb. «ox. 6k ix6aXAovEEo X&vt&c xal xoatroac, tum £vetpov.. 1. St. uxOrtàc aüto9 pro &rocróA. el Gb. plane om. 2. St. Gb. tou, &c0cvoo vta. 3. St. 9á660v c. — St. Gb. à và 500 yu Ext. 4. St. Gb. om. u5, (add. 38. 1t. 2.) Prss. Aug. Beda. ]. 5. St. Gb. à à «àv o9. [om. D al. m. It. t.)). 8. St. Gb. éy7 yspxac dx. 9. $t. 6 'Hoo. 11. St. Gb. xai óe£apevoc. 12. St. Gb. «óv 6yXov [rec. 27. al. m. Sah.] et xai tov« &yp. — St. (va à. t £2 00v tec. 13. St. Gb. eixov et xopeu0. fissic [rec. D 157. It. Gth.]. — Gb. ty0. 600. 14. 8t. Gb. cav y &o [rec. Lal. Cpt.] 16. St. Gb. om. ajto) et hab. xapatcO í£vat. 17. St. Gb. «x&vre; post Lyoprac. pon. (rec. 13. al. Syr. It. 2.) al.]. 19. St. Gb. e&xov, tum cic pro el; [rec. 142.]. 21. St. uxzevi eU etv toot. 22. St. Gb.?uspg £y epo vas. 23. St. uo0 £1A0eiv, &mapvno&oO. 24. St. Gb. o9 toc [om. 56. It. 6.) al. Ir. Tert.) ecce. 25. St. Gb. omisso iav lab. xep55Ga, &noléa a c, ipio ecc [rec. D** It. cdd. Arm. Fulgent.] et pro xaí hab. 7, (rec. 157.]. 27. St. Gb. óc pro avtov. — 8l. &otn x óxov et. yeooov rat. 28. St. xóvIIéxg. — St. Gb. 'Io&vy. xal "Idxo6. 31. St. Gb. ot óz0évr. [om. D Arm. E It Or. (2)), tum om. xaí (add. M al. Arm. It. cdd.] et hab. £ue2«. 32. St. Gb. &aypryop. 5é [rec. t. 131. 209.]. 33. St. Gb. axnv. xpt(,. — St. Mcctt uíav. uu Gb. év x Exeí(vouc cloe)8. t 36. St. Gb. 6 'Incox; et xag v. 38. St. én(G ley ov. tae 39. St. Gb. om. xai $5ec. [add. X al. It. 4.) al. m.]. 40. St. x63). 0w. 44. St. ol; éxo(ncacv. — St. Gb. 6 'Inco9c, sine. 45. St. Gb. ipotziom el ipta. avtov [rec. 69. al. m.]. 46. St. Gb. &v ei» ante uet(ov pon. (rec. 28.]. 47. St. Gb. «àv *uDoyiogóv [rec. 36. 40. 131. 435.]. 48. St. Gb. xot. 15 maib. [rec. D al.] et o9xo; Ec a. 49. St. Gb. 6 "Im&wv., óvop, et «à Dativ. 90. St. x. 5 uov, on. fuv. 51. St. Gb. éetfjpit e. 54. St. Gb. eixov et add. in fine xai 'Hiíaz éno(mas. 55. St. Gb. ajtot, xal elncv [rec. 407.] OXx et in fine add. opet;. 56. Gb. om. ó vió; usque aisat.— St. 6 yàg [om. 1. al. m. It. 2.) Cpt.] vt. 57. St. Gb. in fine add. xóou. 59. St. Gb. &ne)06vt1 mp. Oddo Mas Or. It.].. St. Gb. gà. B6 én(tvpei. uot "rec: D Ct. Iren. (grace)]. 62. St. Gb. ém6aX ov et elc c0)v faaQs( a v. tum à vp. 1. St. Gb. om. o9, tum hab. Eye sv. 2. St. Gb. Deyev obv. — St. &x632.2. 4. St. Gb. Bali&vttov, tum yu3 [rec. 69. al.] r*pxv, unb [rec. 09. al.] órxo&9)u.. 9. elo épy nae. 6. Gb. 3j éixet et St. idv uiv d dx. à vlóc. 7. St. Gb. ic8tovrecet abvoo £o t«v. 8. St. Gb. &'àv, tum tlo£pyx no0a [rec. 209.) et &£ x ovra: [rec. 59.]. 10. St. Gb. nó elaép y no 0e et y 6E y vxo: [rec. D]. 11. St. Gb. ix pro &ró [ita 124. Ev. 18. 19.]. — St. 5ryx. àg' óudc. 12. St. 3éy. $6 Og. (3. St. Gb. Xopat(v [rec. D It.], tum éyévovt0 et xa6vutsva c. 15. 'St. Gb. £u; 109 o)p. 16. St. Gb. &xobov opuv. 17. St. Gb. om. àvo. 19. St. Gb. io, 6(ómyui. — Gb. &!ixfjo $. 20. St. à AL àAXov.

12 XI. 21. St. Gb. ó'IrsoX; pro 19 &yi, tum év£ veto eobox. 22. St. xal axpagelc noóe toU pav tac elec Tlávta nape?. 23. St. Gb. ux0ni3; xat lótav [om. D It. (exc. 1.)]. 24. St. Gb. cóov. 29. St. Gb. &ixotoovy, 30. St. Gb. o! xai éxóocavttc xal, tum?5i0x7 tv 17&vovca. 31. St. Gb. év 17, 600. 32. St. Gh. vevop.. x. «. om. 2200 v, tum om. a16v. 34. St. Gb. £mi6i63o. 06 et f yay. a9 TÓY tlc. 35. St. Gb. é£e100v lx6o2. et clTtv a. 91 0. 36. St. Gb. «(qc oov. — Gb. mv. Boxe aot. 37. St. ei. o0 v a9to et Gb. el. &à avr [rec. 77. 108. cdd. It.]. 38. St. Gb. sl; 1óv oixov. 39. St. Gb. xaoxxx0ícaca xap&à t. 1609. t 09 'Incoo. 40. St. Gb. uóv. pe xaxé. [rec. D It.) et cix & oov. Á1. St. Gb. a$1?) 6 Im coU. 42. St. Gb. Mapía 6€ [om. D It. 5.)]. 2. St. xax. hg dv 6 iv totcovspavote. — St. Gb. éco. — Gb. soU ^ Bac. — St. in tine add. qevr0Ttt xÓ O£)mp aov tx Év oUpavip xai eni t?/z Y7«. 3. St. Gb. *piv 1ó xaO *uépav [rec. D al. m. 1t. al.]. Á. St. Gb. &z(suev et om. có ante 6oe.. — St. in (ine add. &2a foext fiis & à t09 TovrpoU. 5. St. Gb. xai el x y adc». 8. St. Gb. ato) 920. 9. St. Gb. oópiv 2£yo [rec. 118.] et &vot Y T,aetat. 10. St. Gb. &vou v fjoeza:. 14. St. Gb. t(v«a à£, tum altzc. 6 vlóc [oin. L al. it. 3.)] àgc.—St. om. é£ et hab. cl pro?. — St. Gb. 5$, (sl) xai [om. 28. al. m. tt.] xev. 12. St. Gb.? xa! (om. 36. 38. It.] éxv. 13. Gb. &óyuata àya0.—8St. Gb. om. Ouov post zatp, et hab. 6 é£ oup. tum hab. vvtüp. & rov. 14. St. Gb. Sauov. £&eX00vtoq. 15. St. om. -«$ ante 3pyovt. 16. St. Gb. xag' avt. ékrix. £t ooo. 17. St. Gb. ci2«o; pro lov, tum avtv tà Ouvorg., deinde ép. poUoca: [rec. 299.] et oix. vé f t£: [rec. D.]. 19. St. Gb. xpix. Gg. avo. 21. St. Gb. q)2s0 2, tum t. éav109 c0)?» (rec. D.]. 22. St. Gb. ó leyugóx. et &xBcóoavv [rec. 1. 118. 209. 1t. 10.)]. 27. Sl. Gb. xl, yov?) qu. 28. St. Gb. «9*6. & [rec. D.]. — Gb. om. ajt1óv ia. fine. VARIANTES LECTIONES. 29. St. Gb. om. vzve& posterius, tum hab. àxi(rtet. — Gb. om. toU Ttpogit. 32. St. Gb. &v5p. Nrvevt. 3J. St. el; xpunxó v. — St. Gb. o9. ót 2oyv. 34. St. Gb. om. aco primum, St. om. etiam alterum. — St. Gb. 6xav o5 v, tumxai620v et zwrttv. éot 1v et om. in fine £oxat. 37. St. Gb. dapi. tt et eloeX0. 66 (rec. 13. al.]. 38. St. Gb. 6 6; dap. 156v i0a5pactv Ótt o) npàt. [rec. D 251. 130 (lat.) It. vexc. f.) Aug.]. 4l. St. Gb. óutv é&cttwv. [rec. 300. 435.]. 42. St. om. à 44. St. üyiv, ypa uu acetoexal dapvcator ónxoxptrtat. — St. Gb. ol rtptrat. 48. St. Gb. xal evvtulox. pro ó1i Gvveva. 51. St. Gb. &zxà ToU ay. et. Éux, t0) al. 52. St. Gb. eic? 0cce 93. St. Gb. ol voaukatele x. ol dap. Geox, 54. Gb. om. xaí ante (robvr. — $t. Gb. 6»peoc. tt. XII. 1. St. Gb. Evolcéniovvag 0e Gv tv upt&bov toU ÓyAou, Gott [rec. D Ct.], tum pa6n:. ajtoo * Ilgoov rtpocéx. &. St. &noxtevvovt. et Gb. amox: evóvt. 9. St. Gb. é£ouc. ÉEyovt. 6. St. Gb. re etcat 7. St. Gb. om. opi;. 10. St. Gb. eic 10 &y. «vroy. 11. St. Gb. 1poagépoc., tum ixi tàc Guvay. et uepui vá te. f4. St. Gb. àxactY,. pro xetc. 15. St. Gb. t7; pro x&zr el oragyovt. a'yt oU. 16. St. Gb. có copre. 18. St. Gb. poo tà; &rotrx. [rec. 157.] et evva£. éxet.— 8t. x. yevvfiata. 20. Gb. &opov. — St. Gb. «(v«. 20. St. Gb. oot. 28. St. Gb. iv «à &yp et áupiévvut. 30. St. Gb. éxi(ntet [rec. D Clem. It. cdd.]. 3t. St. Gb. om. xpéov [add. 13. al.]. 33. St. Gb. BoXavnia. 35. St. Gb. ói.6v al óoz., tum om. dv t. y£o3. Up. [add. 130.]. 36. St. Gb. àvaYvo ct. 40. St. Gb. x. ousetz ob v. 43. St. Gb. xotoUvt. oUtox. 47. St. Gb. xup. éavcov. 48. St. Gb. al«7,oovctv. 50. St. Gb. Éux o9. 92. 53. St. Gb. tptol. Auapcegto0 7cetat mat. £o! vulp, tum émri XIV. 9uvatol x. Ouy. iri unti. 54. St. Gb. 13v vep£àny. 56. St. Gb. «3i y? x. t. obpavv. 58. St. Gb. ct xapa5o (rec. 157.], tum St. ct $422. et Gb. ot B2. s. XIII. 2. St. Gb. &xoxpi&. 6 'IraoU et o! Ta24X. o9 101: [rec. 346 ]. 3. St. Gb. uetavoz t $£, vsvt. ioast (C. 4. St. Gb. o9xot pro adro(, tum om. tov; ante &vOcom. 9. St. Gb. ueravoZ; te. 6. St. Gb. om. xaí post A (add. 157.]. 7. St. Gb. om. às' o obv. 8. St. xonpiav 10. St. Gb. £v toi; cá66. 11. St. Gb. yv 3v, tum may. Éxovc. [rec. 236. 433.]. 12. St. Gb. om. áxó. 13. St. Gb. &vepodtm 15. St. Gb. &xcxp. oO v et ónoxzá. 18. St. Gb. Dey. 8€. 21. St. Gb. évéxpupev. 23. St. Gb. xi; acp [rec. 13. al.], tum om. elctv. 25. Gb. axe Ai; 90 pac. 25. St. Gb. xópie, x opc e. 27. St. Gb. écei - Aévqo Oytv * [rec. 225. Syr. 1t. al. m.], tum zx. ol écy. et 17; c adu. 29. St. Gb. xai 3x9 Bof. 32. St. Gb. éxi:e20, tum om. f$, tum om. u£pa35. St. & a. 3v 6$ Xévoo op. — St. Gb. us ue Dóvve Eoc àv. Em ére. 1. St. Gb. iv «p à30etv. 5. St. Gb. év 15?,u£p. 8. St. Gb. x2)»8. óxó 1tvoc [om. D 130. (lat.) 1t. cdd. Clem.]. 10. St. &vàrec ov et Gb. à3vartaa:. — St. Gb. cy pro éet 16. St. Gb. &eixv. u£ya. 17. St. Gb. v. xexiry. " Epyea e. 18. st. Gb. xapatt. mávr. et x. yu. Gb. ó 9$o90À. éx £t voc et x. yo. x. tug. 26. St. Gb. uou uam. etvas. 27. St. Gb. axavp. a o too. 28. St. £y. tà x póq &raot. 31. St. Gb. à xavrizaa:. 32. St. Gb. xà 106. cignvr,. 34. St. Gb. uo pav6j [rec. 56. al. It. 12.)]. XV. 1. St. Gb. x&vcec ol veX.. [om. 237. al. It. cdd. pl. Tyr. al. Bier.]. 9. St. Gb. evyxaXeitca: et x. cà« yettov. 12. St. Gb. om. uoi post émiéa)). 14. St. Gb. leayupó.. 15. St. Gb. o0 &ypoo« [rec. 60. al. vv. pl. Hier.]. 17. St. Gb. eize: Ilóoov, tum se giooeoouctv. — St. om. oxi. 19. St. xal ovxért.

20. St. Gb. tx1ép. £a v oO. 21. St. Gb. xal ovxéxt. 21. St. Gb. om. «ay et hab. «v axo) fj», tum om. avo [n fine. 23. St. Gb. évéyxa v tec omisso xaí ante 05catt. 95. Sl. Gb. xal &roAo. 26. St. v. xaió. a 9100. 29. St. Gb. om. avtov. 30. St. Gb. om. 1óv, tum hab. «àv uÓgx. TOv ait. 32. St. Gb. xal &roo. XVl. 4. St. Gb. om. &xó, tum hab. olx. a 016v. 5. St. Gb. xypec peu. 7. St. Gb. xai Xéyex avt. et xà Yeáuy a. 10. St. Gb. Day(ato pro Ove. 12. St. Gb. bpiv &ocet [rec. 33.]. 14. St. Gb. «air. mávt. xai ol. 15. Gb. om. éo«ív in fine. 16. St. Gb. Eo 'Ioxvv. 18. St. Gb. xal rào ó &xoX&. 19. St. Gb. &v0p. é xc [om. X.]. 20. St. Gb. 4XAxoy£vo;. 21. St. Gb. om. x. oo6. éói&. avt. (hab. 13. al. m. 1t. 2.) Syr. hr. in marg.] et hab. &z&ex. 22. 23. St. 100 Afpaay.. — St. Gb. éx&gn. (23.) xal iv 1 0x indo. toXc [rec. Dial. c. Marcion. It. cdd. Sax.). — St. Gb. «à v A69. 25. St. Gb. om. a1: (add. 157. al. Jt. 7.) Syr. utr.]. — St. àn&a6. c 9. — St. Gb. «. àya6à cov [om. Dial. c. Mcion. It. al. PP. LL.] et 65e pro &Xe. 26. St. Gb. x. £x ràc. [rec. B.] — Sl. àvceo80ev pro £v0ev. — St. Gb. ol éxeif. poc jp. ac Bamepoo v [rec. D It. Arm. Ambr.]. 29. St. Gb. om. &. 30. St. Gb. &nó pro ix. 3i. St. Gb. x&c87oovra pro m g1eóc. [rec. D 157. It.Syr. Ar. 1.)]. XVI. f. St. Gb. om. avtov. 2. St. Gb. eL u 930q Óóvixóq ntpix. 3. St. Gb. iàv 6à Gpágt. 4. St. Gb. ágigr y. — Gb. om. éri cé. 5. 8t. Gb. eixov. 7. St. Gb. om. ajti et hab. ávántg0. 9. Gb. om. «vto. 10. St. Gb. 6x: 6o91ox et 6118 oQe. 11. St. Gb. xoceec9. a 916v et à uéa ov. 14. St. Gb. om. a$xox;, tum bab. ToptuÜÉévcec iémicbeitax. [rec. 157.]. 15. St. Gb. &x 0&0. 19. St. Gb. om. &« [add. D 1t. cdd.]. 22. St. Gb. om. a31o) (add. X al.]. 23. 8t. Gb. 3) (5o pro x ai l5o9. 24. St. laxa: xat 26. St. «o9 Nàe. 27. St. Gb. d£syaguítovr. VARIANTES LECTIONES. 31. St. Gb. iv «i &yoo. 33. St. Gb. coca: pro ntpurotés. 34. Gb. om. ó ante ei,. 35. St. Gb. om. &5o àv tp &yp. usque &ge8t,a. — St. om. * ante uta. 37. St. Gb. cvvax0rgovr. et om. xat. XVIII. 1. St. Gb. 2xxaxsiv. 3. St. Gb. om. «is. 4. St. Gb. $0é1no0ev et xal &v0p. oOx Évtp. 7. St. Gb. xal yuaxpo8uu v [rec. 254. It. 3.) &v' [rec. D. gr. 157. It.] a9«. 1I. St. Gb. xp. &avr. *aUta, tum ig Ep ol Xorm. 13. St. Gb. om. &nó [add. 157. al.] et hab. el« 1o oc. 14. St. auto) 7) exeivoq et Gb. av.? Y&o ixceivoc. — St. Gb. 6 £à TOTELVOV. 15. St. Gb. éret(u vo av. 18. St. Gb. «lc av1óv [rec. 13. al.]. 20. St. Gb. uy) uotxtoo., uU qoveoo. [rec. 130.] et urt1éo. cov. 21. St. Gb. épat& y mv. 23. St. Gb. éyéveco. 24. St. Gb. av1àv 6 "Ina. [rec. 130.] et cloc)eoc. elo t. Baa. x. 0. 25. St. Gb. àià «pun aia faoc boc ela c)0civ, tum eic t. Bac. t. 0. eicc20. [rec. D It. cdd.]. 27. St. Gb. om. a?toi; [add. 435.]. 28. St. Gb. 6 Ilérp. 29. St. Gb. &«« oU&efc [om. D al. It. cdd.]. 30. St. Gb. 8c o9 y. 31. St. Gb. xpogrt. t vldà toU &v0o. et el; 'lepoa o^ uqia. 32. St. Gb. 06pvc0r,aEta: pro uaaxt1«98. [rec. 130. It. 3.)]. JJ. St. Gb. x5 ^u£o. 11) tpíty. 35. St. Gb. xpocattóv. 37. St. Gb. Natopatos. 39. St. Gb. tva cto x fio m. XIX. 2. St. Gb. óvopatx. xaXoópgtvoq Zax4. x. a 916 [rec. 09. IL. cdd.) T &pxy. x. o0 toc 7j v T. 4. Gb. cvxou.opéav et St. cuxoya»pgatav. — St. 6v ixetvre. 5. St. Gb. ccjuep.. (áp [rec. D Ir. It. al.]. 8. St. Gb. 1à $yíc 9. St. Gb. «p. adt. 6 "1c. [rec. D]. 11. St. Gb. a. civ. "Iepouc. 5. St. Gb. «. 8o0). too tovucet (va Yv 0. 16. St. Gb. «gost(pyácat. et in fine pon. 2éx. pv. ( antepon. D. ct.]. 17. St. Gb. e9, &ya0. et rox. iyév. [rec. 130.]. 20. St. Gb. om. 6 ante Exe. 22. St. Gb. Xéy. bà eic. 23. St. Gb. érl 1?) v 1p&net. 25. St. Gb. eimov. 26. St. Gb. X£y. yàp y., tum om. x. rspuatv0. [add. 13. al. m. &th.]. 13 32. St. Gb. om. écr. t. x. (add. 7. al. It. al. Or. (1.)] 33. St. Gb. elrov. Ita etiam vv. 34. et 39. 34. St. Gb. om. 6«. 35. St. Gb. £avcóv et pon. ante lax. [postpon. 145.] 40. St. Gb. atra atv et x expos Eovtat. 41. St. Gb. ir? aj. 42. St. Gb. coi pro oot. 46. St. Gb. om. óv, tum hab. a. étotfs. [rec. 235.) 47. St. Gb. &x. adt. àxoX. pon. "i xai ol rp. t. X. [rec. D It. 48. St. Gb. om. aix [add. D 130. vv. m.]et pon. 6 Jac vào &n. [rec. 130.) XX. 1. St. Gb. fuso. àxce(voov. 2. St. Gb. einov mp. aor. Xy. et ein £ uiv. 3. St. Gb. om. à "Iz. [add. 130.] 5. St. Gb. evveloyiaavto. 6. St. Gb. «à 6 ac. 9. St. Gb. o. «. 3aóv Xy. — St. &v0p. ttc. — St. Gb. om. aUtó«. 10. St. Gb. 65civ aot, tum ol & Yscpyol &i(p. a1. 11. St. Gb. né. Éxep. 12. St. Gb. ot &à xailcouUtov et Tu. pit. (4. St. Gb. &uXoyttovto et 8eürt, &roxteív. 16. St. Gb. yeopy. toutov [rec. 1. al.] et eirxov. 19. St. Gb. iv» aavet x. xzpaf. TOUT. ELT. 29. St. Gb. pro &c:t hab. clc 16. 24. St. éxi0eiEate. —St. Gb. àroxo. 5 eino v. 25. St. Gb. om. 1 antg Kaísagt. 28. St. Gb. &zexv. & o0 vm. 30. St. Gb. oo coc pro ajtó, [rec. 235.]. 31. St. Gb. &caór. 5t xaí, tum om. návt. [add. 130.] et Gb. om. xaí ante o9. — St. Gb. hab. 1éxva pro anépy.. [rec. 145.] 32. St. Gb. 9axep. à €. 33. St. Gb. yivezat pro Éatas. J4. St. Gb. &roxpiOelc einsv et Ex Yagploxovt. 35. St. Gb. x y au(oxovt. 36. 8t. Gb. ovt e yáo et toU OsoU. 37. St. Gb. x. «0v 0. "Ica. xai xóv 0. 'Jax. 39. St. Gb. elmto v. 42. St. Gb. 6 xóptox. 47. St. Gb. xai [om. D It. Syr. al.] Tipo9..XX0. KpoGEUx ov tat. XXI. 2. St. Gb. Bà)3ova. à x ci 500 Xertt. J. St. Gb.?| xtv. atn. 4. St. Gb. om. av? posterius [add. 124.]. 7. St. Gb. «óte oo v 1a. 11. St. Gb. x. Xuiol x. 3oio(, tum &n' o)p. ante ueqá. pon.

14 12. St. Gb. 4 You£vouc. 14. St. Gb. 0£o0s oov clo tàq xap&(a c. 15. St. &vceimx.. o06& &vriot?v. et Gb. &vreux. 3) &vcvot?v. 16. St. Gb. &à xaí [om. 13. al.]. 19. St. Gb. xv4ca cr. 20. St. Gb. 13v "Itpovco. 22. St. to9 mro c7 vat. 23. St. ópp) àv xà. 24. St. Gb. om. iv ante cxóyat., tum bab. &x p: rànpo9. 25. St. Gb. $xyoba 7. 27. St. Gb. xoXXfcin fine pon. [rec. 74. 90. 1t. &th.]. 30. St. Gb. om. «. xagr. axt. [add. D 157. It. cdd. pl. al. Tert. al.], tum hab. BAénxovsteo &g' £avtÀv Yvwwooxer. [pro his qtvvoox. $6» hab. D CL] et pergunt &« 3,9» tyr. 33. St. Gb. o9 93, xapé£i090a:. 34. St; Bapu v 66s. — St. Gb. óju5v al xagó. et algvi8. ip" Op. émvo1. XXII. 2. St. Gb. &«Ouwc. a 016v [rec. Ev. 44.] et ipo6. váp. 3. St. 6 caxavac. — St. Gb. ex 109 &pi0p o9 [om. Ev. 48. (f.) It. (exc. 1.) Arr.] àv &o8. 4. St. Gb. xal toic atpat. 6. St. Gb. a91. a 0104 dep. 9. St. Gb. elxov. 10. 8t. Gb. oO eleroptoer. 12. St. àvó cov. — St. Cb. éxet (rec. X al.]. 16. 8t. Gb. o&yo i£ a 0109. 17. St. Gb. 1&6. 10010 [om. Ev. 13. It. 1.)), tum &p«o. £a v toic. 18. St. Gb. «o9 vevvfuat«. 22. St. Gb. «opeoet. xatà 10 ópuag. 30. St. Gb. écOints. 32. 8t Gb. bosimy et acfpitov. 34. St. Gb. o). 3 euvfho. afi. à. n plv 3 folc. 35. St. Gb. BaXavtlov. Etiam v. 36. 36. St. Gb. eix ov: O28 ev. 38. St. Gb. sir ov. 39 St. Gb. ua8nx. a 010). 42. St. Gb. xapeveyx eC v et y &véaOo. 44. St. Gb. iyévex. 5 [rec. X al.). 45. St. Gb. om. xaí ante à20ov [add. 235.]. — St. Gb. om. aito). 47. St. Gb. Ex 5€. — St. moofoy. GU OQ v. 48. St. Gb. 6 6£ 'IncoXx. 49. St. Gb. eixov. 50. St. Gb. elc «tc [om. 69. al. 1t. cdd. pl. Syr. al.] et aj1o0 10 0$, 1o Of. 52. 8t. Gb. 6 '[rcou. 53. St. Gb. ópuàv dar. f, à. 54. St. Gb. yay. xai elo aY0v a 9tÓv gl, tÜv O(XOV. 55. St. Gb. cu y xa&uaavto. 68. St. Gb. eirev pro Ep». 60. St. Gb. 6 d0£xtup. 6). 8t. Gb. eixsv aod) [om. 131.], tum om. 4. XXIII.!. St, Zyayev. VARIANTES LECTIONES. 62. Gb. om. & IIéx. 63. St. Gb. aevvéyovt. 1v 'Incobv. 66. St. Gb. el à ^uiv. €9. St. Gb. om. A. 70. St. Gb. elxov. Etiam v. 71. 2. St. Gb. om. &u5v, tum hab. Kacap. qóp, ct om. xaí ante Myov:. 8. St. Gb. om. xpóvov. t1. St. Gb. xep&o3.. a 916v. 12. St. Gb. 6, «s IlOs. x. 6 'Hoo3$. 14. St. Gb. ood év. (8. St. Gb. &véxoa£a v. 19. St. Gb. Be&iri évoc elc quÀax $v. 20. St. Gb. rà). o9 vet om. axo. 21. St. Gb. ataopo oov, ataópocov. 22. St. Gb. e)pov pro toplox« [rec. D 243. It. (exc. 2.)]. 23. St. Gb. in fine add. xal tv àpyitobov. 24. St. Gb. à 8à ITO x. 25. Gb. om. avtot;. — St. Gb. «ek 19 v quÀax. 26. St. Gb. án f vxyov |rec. 80.], tum ZLiuvóc voc Kopnvalov (et St. addit «o0) lpyoyuévov &n' &yp. 27. St. Gb. ai xat ixórr. 28. St. Gb. 6 'Incox. 29. 8t. Gb. £pxovtafuép. [rec. D al. |t. cdd.], tum om. a! ante xotAtaxt. 31. St. Gb. iv «à oypip, tum « yév7ta.. 33. St. Gb. & x 300ov. 34. St. Gb. x3/pov. 35. St. Gb. &euvxx. 6 x al ol dpy., tum ó «o9 0t09 bOsx1. 42. St. Gb. uv£io9n. y., x0pie [rec. Q It. 2.)], tumév «3 Basnetq cov. 46. 8t. Gb. xapa0f,cogat. 48. St. Gb. 6copoU vtto et éautóv «à ox$0. 49. St. Gb. om. atl ante vvvaix. 61. St. Gb. & xal xpoctóocx. 53. St. Gb. xa08. au t6 évex. a 016. 54. St. Gb. rapacxev*. 55. 8t. Gb. &à x al qvvatx&. XXIV. 1.St. Gb. ga0éocet in line add. Xa ttvE OUv auta. &. Gb. &vóp. 690. — St. Gb. 2 1amopeia0. et £v Agüz,a ea v v 3atpamtooc atq. 5. St. Gb. elxov. 10. St. cav à f, Mayó. — St. Gb. *? Mayó. Mapía [rec. DSah.] et om.? ante 'Iaxo6. 1t. St. Gb. avtov pro tavta. 12. St. Gb. xcí(p.sva uóva 15. St. Gb. a9x. 6 "Inc. 18. St. Gb. 6 el;z. —Gb. om. 2v ante "[epovo. 19. St. Gb. too Naz opaí(ov. 20. St. Gb. xap£b. axióv. 21. 8t. Gb. axxó; £c xx v [rec. D It. cdd. Aug. al.], tum oin. xat. 6. St. 22. St. Gb. &6fio a«. 24. St. Gb. xaüec x al al quy. 27. St. Gb. xal àx à [om 28. Sah.] mávt. — St. xeol Éa v toU. 28. St. Gb. «pocemowito mojpotÉQt. 29. St. Gb. om. £21. 33. St. Gb. cvv r8ootau. 36. 8t. avtóc 6 'Incoue; Loc et Gb. om. à 'Inc. — St. Gb. om. ive ely.. i) qo6. 38. St. Gb. xai $ta xl Gao. 39. St. Gb. x. x69. xov [om. 13. al.], tum pon. 5u avt. i6 clu. [rec. D Colb.] et bab. q»)ajtfc. ue [om. D 130. (lat.) it. Syr. Hier. al.]. 40. St. Gb. er £5ediev. 41. St. Gb. &moroovr. avr. [rec. 382.] &mó tf yop. xol Gawyar, ex. aoc ot« [om. D It. cdd.]. 43. St. Gb. om. x. Aaf. xà érü.. &. evt. [add. 88. t61*. vv. m. Aug]. 44. St. Gb. elrev & [rec. 130.] aot otc * Ootot, tum om. «oio. 47. St. Gb. &ctáysv ov [rec. D Syr. p. ma.]. 48. St. Gb. &€ iaexe ppt. [rec. C It 1.)]. 49. St. Gb. xal 1505, tyo. — St. 10^. 'Iepoug a A54 gu. 50. St. Gb. Eo« [om. D 33. (sed pro sic habent «póc) 1t. cdd.] eic Bn0av. 52. St. Gb. rpoaxuvfic. a. 016v. 53. Gb. om. &yfv. EV. IO. J. St. Gb. o99t Ev pro oj5év. Gb. om. 3». 16. Gb. 6x pro xaí ab initio. 19. St. Gb. om. mp. xàtóv. 22. St. Gb. cix ov. Etiam v. 25. d 39. 25. St. Gb. bis hab. oóc«. 27. Gb. om. ajsé, iau et Kiuvpoc9. j.. Yéyov. 28. St. £v Brfa6 a pd. 29. Gb. om. ó '[m&vvre. 30. St. Gb. x £pl o9. 31. St. Gb. om. à» ante:9 Tog. [add. 435.], tum hab. àv «o à. 32. St. Gel meptot. 35. St. Gb. 6 'Io&w. 39. St. Gb. 330ov x. tio v. — Gb. om. &€ post ópa. 40. St. Gb. om. &. 41. St. ó Xpvoxo. 42. Gb. om. à. 43. St. 6'Incooqito9. — St. Gb. om. 6 'Inc. post avro. 45. St. Gb. «à v vutóv 109 "Tox. 46. St. Gb. om. ó ante Or. 47. St. Gb. ó 'Inc 48. St. ó 'Incvu,. 49. St. Gb. &rexp. Nafav. x. A. avt.

I. 50. St. Gb. 5t: et usito. 51. St. Gb. àx' dpt pea. 4. St. Gb. om. xat ab initio. 6. St. Gb. G5oca« X(0tv. 10. St. Gb. om. & post cv. 11. St. Gb. «3v &cxfv. 13. 8t. Gb. ó "Inc. pon. post 'Irpoc0). 15. St. Gb. om. &x. 16. St. Gb. om. xai ante u*. 17. 8t. xaxégayé ys. 18. St. Gb. elrov. Etiam v. 20. 22. St. Dsyev ao toto. — St. Gb. )óy. dq eim. 23. St. om. toic. 24. St. Gb. & 6 'Incox. III. 2. Gb. ze «016v. — St. Gb. taUT. Tà O*jj. ÓUvat. T. 3. St. Gb. 6 'Incox. Etiam vv. 5 et 10. 8. t. Cb. xal moo on. 2 St. Gb. vovnpà aytOv.. St. Gb. aoro) cà Épya. " St. Gb. sel; «. guàax. 6 'Im&w. [rec. K.]. 25. St. Gb. ivévex. oov [rec. 47. It. 1.) al.]. — Gb. uetà "Iovbaíov.. 1. St. Gb. Evo 6 xóptoc. 2. St. Gb. 'Incooc aotó6c [om. L 251. It. 4.)]. 5. St. Gb. Zu yáp. — St. 8 lbuxev. 6. St. Gb. óctl Extr. 13. St. 6 'Incov,. —St. Gb. 5uyfio y. 17. St. Gb. 6&u &v&o. oox Ex. in fine [rec. 142. Ev. 60.]. 20. St. bet xpoaxvv. 27. St. i9aou aca v.. Gb. om. o$v. 31. St. à 6i 19.. St. Gb. (va 101. 35. St. rtrpáuvv ov. — St. Gb. fv post Qepvouóv pon. [rec. 254. 1t. cdd. pl.]. 36. Gb. om. xaí ab initio. 37. St. Gb. 6 oy. laxi [rec. D 301. It. cdd.]: 41. St. Gb. om. slc avxóvy. 42. St. Gb. in fine add. 6 Xoxóc. 44. St. ó 'InaoU,.. St. ov 6 "Inc 094. 50. St. Gb. xai én(arevo. et ip pro 6v. — St. om. 6 ante 'Incox,. 51. St. Gb. oi fo). ao tovetám tv. t"3., tum ó «ait; cov. 52. St. Gb. «ao at. «. Gg. et ón y 9É«. 53. St. Gb. $«« 6 vló,.. 1. 8t. Gb. 6 "IncoX,. 2. St. Gb. Bn0cc?á. 4. St. Gb. &rye).. X &o [rec. L It. 4.)] el om. xupí(ou, tum pon. xa:à xaip. xaxé&. [rec. 239. Ev. 60. It. cdd. ]. 5. St. om. xaí ante óxto. — St. Gb. om. aitov. 7. 8t. B. xr. 8. St. Gb. xoá66acov. Ita semper. 9. St. Gb. éyévez. oy. (rec. D al. 1t.]. VARIANTES LECTIONES. V1. 10. St. Gb. om. cov. 14. St. Gb. «( av. 16. St. Gb. «àv "Ino. ol 'Iouó. — St. xaiàtitouv aócóv à xoxcetvat, 5x tat. 19. St. Gb. noutv àyp' tavt. 22. St. Gb. tj» xpic. nào. [rec. 355. Didym.]. 25. St. Gb. taovtat. 27. St. Gb. xal xoa. 28. St. Gb. gov?*c a 910) (rec. 33. Slav. Tert. al.]. 30. St. Gb. xoteiv &z' dyavr. — St. in fine add. va:pé«. 35. St. &évo)Xia007 v. — 8t. Gb. &va)X. tp doav. 36. St Gb. E&oxsv. 37. St. Gb. &xrx. «eot. 38. 8t. Gb. u£vovta &v Oy. 46. St. Gb. Muc 3. 2. St. Gb. 6n £opev. — St. a 9t0U tà gu. J. St. Gb. &v529. 6é et 6 "Inc. 5. St. Gb. 6 "Irc. touc óg0a)gu.., tum tóv Qüurmm. el &yopaa o uev. 7. St. Gb. Exact. a 0t v. 9. St. Gb. 6 pro &. 10. St. Gb. eir. 5£ 6 "Ins. et &véT£CO Y. 11. St. Gb. Daf. 85í et 5$. «otc ua0ntatc, ot 66 uz0ntal tol &vax. 13. St. Gb. ixepícatuc t. 17. St. Gb. iu 6&vte. 18. St. Gb. 8c» vtipero. 19. St. Gb. oov óc ata. 22. St. Gb. 166v 6x. —8St. elu, Ev ixstvoelcüdvé6naavolua0ntalaucoU,tum elc 30 X3otáptov. 23. St. Gb. om. tc et liab. &3otdp ta. 24. St. Gb. évé6roav et T)ota. — St. xal autol elo 1á et Gb. ao101 ei tá. 27. St. Gb. ógtv 6oot. 28. Gb. «í tocó uev et St. v toco. Gb. moti; ev (rec. DIt. 2.)].. Gb. «$ uávv. Egayy.. Gh. Moe? 6£6oxev.. Gb. Cw» 5boo,.. Gb. roóc u 6.. Gb. ipyóg.. vp. yu. 38. St. Gb. ix pro &ró. 39. Gb. om. ratp. 40. Gb. «ovto áp. — St. Gb. om. satoó;, tum hab. &vaatfc. avtóv éqà 11) écy. 41. St. Gb. 6 xata. ix t. ovp. 42. St. Gb. oo x ovtoc 43. Gb. om. ovv. 44. St. Gb. rpó; us. — St. om. dv. 45. St. t o9 0coU et rà; o0 v. — St. Gb. axpóc ue. 46. St. Gb. tic &opaxev. 52. St. Gb. $véyo 5o 0o Unép. 53. St. Gb. rg. &227,). ol "Iou?., tum boovas post £Zutv pon et om. íavtoj. 55. St. Gb. om. év. 15 68. St. Gb. tc tta. 59. St. Gb. à £x «o9 o)pav. — Gb. om. 1) uávva.—St. Gb. (fosrta:. 64. St. Gb. ivo 1a1 0. 65. St. Gb. 4 y. nv. 67. St. Gb. &n725. tv ua. avt. 69. Gb. om. oiv. 70. St. in fine add. «o9 Qàvroq. — Gb. ov el ó & 10€ x00 Oeo9. 72. St. Gb. f uev adt. rapa. VIT. 1. St. Gb. xai nepimát. ó "Ino. p£tà taUT. 8. St. ooxo pro oix. — St. Gb. ó xao. ó ép. 9. St. tavta 5€. — St. Gb. aitot; pro a9tó,. 12. 8t. Gb. om. yáp [add. 124.]. — Gb. om. &€ post 2o. 14. St. Gb. à "Ico. 16. Gb. &rexp. oí v. 21. St. Gb. 6 'Inaoux. 22. Gb. àix toro. Moo. Sic interpungit. 24. St. Gb. xpiatv xpiva ve. 26. St. &1 n0 6 Xp. 28. St. Gb. év xd leg. &i0. 6 "Imo. rec. 1. al. It. 2.)]. 29. St. ivo 5à oio. 30. St. Gb. «3v yetpa. 31. St. Gb. 1033. && ix x. 0y., tum 61(Ó Kpiox.. et ovysria coítov T. àv oUx. dr o(motv. 33. Gb. oni. a31oi,. 34. St. Gb. elyi éyo. 35. St. Gb. 5r fiuetc ooy [om. D 249. 1t.]. 37. St. Gb. ExpaEev et mpóc ue. 39. St. Gb. oo Epe2., tum xv. &ytov sine 5cboyuévov et 6tt Ó "Inaox. 40. St. Gb. 103301 oov ix 1. 5yA., tum tà v Xóyov omisso cout 41. St. Gb. 2o 5€ pro ol. &£, tum 6 Xt. Épyex. [rec. 33.]. 42. St. Gb. 6 Xpurt. lpyex. 43. St. Gb. év x. 6yX. dyévexo, 44. St. Gb. 705. E avtov [rec. 24. al.] et 2xé£6xmsv. 49. St. Gb. àénixatápatot. 50. St. Gb. vuxt. mp. a2tóv. 51. St. Gb. rag' a91. roóttp. 52. St. Gb. e'rov, tum om. «. ypaupfiv [add. 229.* It. 3.)] et hab. xpogfr. ix «, To. 09x dy v v sp tat. 53. St. Gb. £xoptot ». VIII. 3. St. Gb. 1góc ao0tàv vuvatxa. 4. St. Gb. Xéyovctv avtip. 5. St. Gb. fitvévevreO.. [rec. 282. al.]. 7. St. Gb. ávaxy yaq ei. rpóc aotov« et càv X10. éx' aov. 9. St. Gb. &xooócavt. xal Um à c3l« cuvetósiaoenc EAE y y ouevoiidtfoy. elc x. elc, tum mpea6ux. Éoq tóvéayátov. 10. St. Gb. xal unoéva 0cacáu&voc x23» 1 7c vuvauxó, emev el éxetvot ol xatry. 11. St. Gb. a0136 'Inacucet xataxpívo.

16 12. St. Gb. 6 Inc. a$x. Qdnc., tum é yoí et neprxa tho ex. 14 St. xai pro f. 16. St. Gb. à07« icu. 19. St. &nexg. Ó 'Ina. et xatép. qu. $b5ex. &v. 20. Gb. om. ó 'Inc. 23. St. Gb. xal ex ev aux., et in fine t. xÓay.. toUT. 25. St. Gb. xai elx. aix. — St. 6v pro£, «t. 26. St. Gb. «*a9ta Xév v». 27. St. Gb. ab initio om. xa (hab. 142.**Syr. utr.], tum hab. avtoi pro a9coo et om. xóv 0sóv. 28. St. Gb.ó rat?o sov. 28. St. Gb. om. xat ante o2x, tum hab. uóvov ó t ato. 31. St. Gb. uaOmt. y. £c 16 [rec. cdd. ap. Erasm. It. cdd. pl. al. Cypr. Aug.]. 33. St. Gb. 6x: Oso0rp. [om. f. al. It. 5.) al ]. 35. St. Gb. om. & ante vl. 38. St. Gb. xal ógeic o v 8 Éupáx. 39. St. Gb. eixov. — St.?j:s pro &oxé et in fine &éroiixe &v. — Gb. éTo6tce. 41. St. Gb. o9 fe qsvvf. 0a. 42. Gb. om. oov. 44. St. om. xoo primum. 40. St. e 8à. d09. — St. Gb. om. Out» et hab. &i& «6 Ou tq. 48. St. Gb. eirov. 52. St. veoot 1a«. 53. St. atxvt. c 9 ftotél,. 59. St. in fine add. 5206v 5k ucou aUtÓv, xal tao7yytv oUtux. IX. f. St. Gb. om. 'IncoX,. 2. St. Gb. ya0. aut. AéÉyovteq [ om. D ct. It. t.)]. 3. St. 6 'Incox. 5. St. Gb. éy *. xóoy.. à. 6. St. Gb. ó90n) 4. 100 tv pAoU. 8. St. 6 tu o).5c nv. 9. St Gb. àDo 8é- 6t Buc et om. 9é post éxetvo,. 10. St. Gb, &ve»yxOncav et co9 ol ASTE PTM 11. St. Gb. ántxo. éxetvoc xaleiRtv^ 'ÀAvOpomn.Aeyoptv. Iyo., tum pov touc óo022g. [rec. 13t.] et àre100v 5k xal vig. [rec. 127.]. — Gb. nay. elc tà» Ec POS ITM 12. St. Gb. eixov oo v aj. 15. SL. Gb. aot. xai ol. apis. — 8t. éx£Ovx. él t. 090. Lov et Gb. én£0. Lov émi t. 530. 16. St. Gb. oot. 6 &v0p. oox lox. mapà toU coo, tum om. &. 17. St. Gb. om. oiv et hab. fjvo«te. 21. 8t. Gb. fivo£ev avtoo. [rec. D Ct.], tum a$t5« 9x. Ex. avxov g. 22. St. Gb. om. silva: [add. D Ct. It. 1.)]. 24. St. Gb. eizov. XI. VARIANTES LECTIONES. 25. St. Gb. éxeivoc xal el mxev. 26. St. Gb. ex. 6& aotip x á2i1v. 27. St. Gb. aj1o0 pa6ntat. 28. Gb. om. oov. — St. Gb. ov el parc. Exe(v. 29. St. Gb. Mec. 30. St. Gb. xal àvéqwEs. 32. St. Gb. 6 f; votEs. 34. St. Gb. eio v. 36. Gb. xa xíc iow. 37. St. Gb. eir. ài ovx. [rec. 249. It. 7.) Cyr.]. 40. St. Gb. xao ca ot Óvtt; uev avt. 41. St. Gb. 4 o0 v &ápapt. 3. St. Gb. xa et xat' v. 5. St. Gb. &áxoXovO7ic o a t v. 7. St. Gb. «àv aot o. 8. St. Gb. 6cot np à ig o9 70. 11. St. Gb. cí6nciv pro &i5wow [ita D It. 5.) Prs. 1.) Aug.). 12. St. Gb. o9 oux slcí(v et &praFev a 91d xat 14. St. Gb. ipà, x. ywwoócxopyat Onó tv Eu v. 16. St. Gb. uà àet. 17. St. Gb. ó ratfjp p«. 19. St. Gb. ox(eua o9 » tà. 21. St. Gb. àvo(vetv. 23. St. tou Zolouóvte 26. St. Gb. in fine add. xa6ox, elvov oygiv. 29. St. Gb. 8c 56box. et usi o v. 31. St. Gb. oóv n á2 v. 32. SL. Gb. Xi0ózex. us. 33. St. Gb. 'Iovóatot à éÉqovt &c. 34. St. Gb. om. 6x. 38. St. Gb. épyoi i9 xicoteónte [rec. D It. Tert. al.], tum «. £oy. Toto a. t € eUx&yo iv a 0t. 39. St. Gb. oóv n &2tv, tum ix c ys5:po« [rec. 22.]. 40. St Gh.xó npóc. Bari. [rec.124.] 42. St. Gb. x. éríat. mo0).. Éxsi eiq avt. 3. St. Gb. om. aco). 9. St. Gb. om. Mapíav [add. 240. al. vv. m.]. 7. St. Gb. om. adcov. 8. St. Gb. X(9&c. ol "Iou?. 9. St. 6 'Incoi;. 10. St. Gb. óé tq [om. Ev. 44.]. 17. St. Gb. Eyovt. év «. uvnp. 19. St. Gb. xai vo330l ix, tum Mael a v. 20. St. 6 'IncoX,. 21. St. Gb. àv dte 0v x «v. 24. St. Gb. oro. 5. 28. St. Gb. Magia v. 30. St. Gb. oO 5€ [rec. D It. al.], tum om. £x. 3l. St. Gb. 13v Magíav. 32. St. Gb. * oov Mapía. 33. St. Gb. om. xai. 37. St. Gb.?;, 9ovato. 39. St. Gb. 6 "Incoix, tum 4 3e. t. v£Ó vx ór oc Mapa [antepon. Máo0. D It. cdd. al. ]. 10. St. Gb. ba. 4j. St. 3(60o0y o0 3v ó tt0vv.x »; x£&ípuevogq. 44. St. Gb. om. eó0Xc [ add. D It. cdd.]. 45. St. Gb. Mapía v. — Gb. om. ó "Ineou,. 46. St. Gb. 6 "Iroo2. 48. St. Gb. yov xal vóv. 49. St. Gb. hab. Kaia qac, om. óvépat: et pon. ápytep. óv. 90. St. Gb. ó vaJoyí(Cec6e et 9 uiv. 51. St. Gb. rpoegfitevoev, 6i Euàsv Ó Inc. 54. St. Gb. "Inc. obv oóx Ev, tum 'Eopaty et &x330ev Ex 610 & v eiz. 56. St. Gb. 6E x al ol. XII. t. St. Gb. om. ó 'InooX;. 2. St. Gb. om. ix. — St. cevvavaxeutévay a 9 t à. 3. St. Gb. 5 8i olx. [rec. D It. cdd. al.]. 4. St. Gb. 'Io$. Z(yovoc 'Taxap. 6. St. Gb. yAuccóx. cix t xai cà Ba22.. 7. St. Gb. &gec pro &sexe [ita Chrs. (comment.) Gaudent. (testatur esse in graecis ) 1t. 3.) al.], tum omisso (va hab. cexzcor,xsv 9. St. Gb. (va x ai 16v. 12. St. Gb. om. 5 ante óyX. et hab. ante '1ns. (3. St. Gb. xai ExpaTov et ó Basu.. St. Gb. 6vyacep.. Gb. *avta 5 £ obx et 6 "Inc.. Gb. 6x: pro éxe.. €x fixovct. - Gb. xpooxvvfjow av.. Gb. om. 6 ante POcuxz.,tum. xai Tí«v 'Avéo. 26. St. Gb. éxv iy. &ax. c, tum om. in fine ioo (add. 28. al. Sah.]. — St. Ecxat* xal iáv. 27. St. Gb. «aotvc; sic interpungunt. 30. St. Gb. ó "Inc. 3l. St. Gb. t. xócu. to0$t0v^ vov. 32. St. Gb. távta. 34. St. Gb. óc óc. 35. St. 99x; ue0 ouv igni. — St Gb. Éoc pro éx. 36. St. Gb. 6 'Insou;. 40. St. Gb. £ xia paio. 47. St. Gb. xai uy) rio tto 303. 49. St. Gb. Eeuxe. 50. St. Gb. Ào30 évà, xaDex. XIII. f. St. Gb. 6 E 42u0tv. 2. St. Gb. xa pólarv "José a Lig. ToxaQuot ou tv avt. 3. St. Gb. eie 6 "Ingoüc ót m. 6 ECoxtv. 4. St. Gb. om. acoy. 8. St. Gb. xouc x99. vov. 10. St. Gb. ó ''Incouc et xpslev À 14. St. Gb. ouv v. xób. 18. St. Gb. oia o0 c itat. 21. St. Gb. ó "Inoo.

LECTIONES VARIANTES. 17 33. St. om. ix. — St. Gb. 6 "Ineoix. 13. St. Gb. 6aa &v &xoócy. 4. Gb. om. oiv. — St. Gb. to 6 24. St. Gb. Z(y. IIévp. xv0£a8a: 15. Gb. Jayuf&vr pro 3fypezax. Ilà. et &v ai. o9day.. alc. eüpiox t(ícày eln, veo. 16. St. Gb. xal o9 0tp. — St. 6 5. St. Gb. ó 'Inc. EEc (om. 235. 25. 8t. Gb. àxcxeoov 5k bulv. ivó. E cdd. al. Aug.]. 26. St. Gb. 'Ioxapio 1$. 17. St. Gb. 6 àv onávo.. St. Gb. 19v vóu. Suv. — Cb. 37. 8t. Gb. duogíiov, 16x, tum X- 19. St. Eyvo olv 6 "Inc. et Cb. Tx viàv 0co9 et St. &xux. vt. toO qut oov [rec. D vv. m.]avx. 6 "Ino. Ero 6 Inc. 0s00. 29. 8t. Gb. 6 'Io05. et ó 'Ing. 22. St. Gb. uXv vov, tum alpe: &g' 10. Gb. om. otv. 30.31 St. Gb. s$0éc £320. — St. oa. 1t. st. Gb. à 'Inc. et o9dsu. xat vot Ó6cve dEQ30. et Gb. vàt. 5re 23. St. Gb. 6x66 &v altior. 4320. — 8t. Gb. 6 'IncoX. 25. 8t. à3X' Épytvxi. — St. Cb. 12. St. Gb. Expatov Myovr. et ao33. 8t. Gb. 6tt 6rov oxáy. dyo. &varreo. tóv roiv, antea om. ydo. 36. St. Gb. &rzxo. axi 6 "Inc. et 29. St. Gb. om. iv, 13. St. Gb. toutov «óv 2óyov, tum ÜDotto. Bà &xoVov0. uot. 31. St. Gb. 4 'IncoiXx- irl 109 Bua. 37. St. 6 Tlér. — 8t. Gb. xóptt, | — 32. St. Gb. vov pro sn (ita 101. It. | — 14. St. Gb. ápa 5& óc. &ux xí [om. 33. al. Cpt. It. 1.)]. (exc. 1.)]. 16. Gb. xal 7 y ayov. 38. St. Gb. 6'Ins., tum quvácet| — 33. Gb. Gi(y. Execs. 17. St. Gb. Baavár. 1v axauo. ab t0 et &v apviioy. XVII. 1. St. Gb. àr30t tox et xai et c Xéyscat l6palax. oA. XlV.2. St. Gb. om. 6n. eixa, tum (va xaí. 20. Gb. 6 toro t x0. 6. 8t. Gb. ó 'Inao;. 3. St. Gb. qox oo. 23. 8t. Gb. 1óv 'InsoUv pro ajtóv 7. 8t. Gb. &x' áp vive ox ece[rec. 6. 8t. Gb. aàcou, 8£boxas et vetrr- [rec. 124. It. cdd. 8ah. Aug], Chrys. Syr. poster. It. 6.) Hilar.]. pgfxaat:. tum á$$apo;. 9. St. Gb. ó "Ic. et xal sx. 7. 8. St. Gb. his5éBuxa;. 26. St. Gb. UBoó pro tàe, etiam. v. sq. 10. St. Gb. 6 & lyol uev. 11. St. ox pro $.—8St. Gb. om. xaí 27. Gb. 6 ua&rt. adt?s. 11. 8t. Gb. mweteoeré ioi. — 8t. post xaóux. 28. 8t. Gb. mvra fn. Gb. om. écív. 12. St. Cb. uet ait. àv c xóo uu o. 29. St. Gb. ot 8à r2.,cavttc onóy12. 8t. Gb. mereieé uoi. 16. St. Gb. xa6éx; àv ix toU xógy.. qov 5E. xal acm. 13. St. Gb. om. «. raép. (add. 33. oUx elu. 30. St. Gb. «. 566. 6 "Inc. It. 1.) Slav. Nonn.] 17. 8t. Gb. dv «. 3Ómf. aov. 31. St. Gb. éx. mapasx. ijv post 14. St. Gb. om. yu, tum hab. éyo 19. St. Gb. xal ajxol atv. co£&ér pon. — St. Gb. éxe(vov. pro coUo. 20. Gb. x1attvó vtov. 34. St. Gb. ajTo0 T4v vsu. [rec 17. 8t. Gb. «x. ógiv p éver. 22. St. Gb. $65voxa;. 2o. ] 19. St. Gb. Cfasa0s. 24. St. Gb. mácep, etiam v. 25., 35. St. Gb. d1n0wÀ abto0 dat. 20. 8t. Gb. 1v6139. Oust,. tum f$» E5oxa«. paruo. — 8t. om. xaí ante Gus. 22. Gb. xa1 «f. 25. St. Gb. xal Ó xóa; [om. D 36. St. Gb. om. &x'. 23. St. 6 "Ince. — St. Gb. «oif, It. cdd. al.] 38. St. Gb. 6 'Ioc. 6 &nó. Goptv. XVIIl. St. Gb. ó 'IncoX«. Etiam v. 2. 39. St. óosi Mtp. 26. St. Gb. & pro 5$aa [ita 28. Cyr. — St. « v xéboov. 40. Gb. àv ó0ov(o«. hier.]. 4. St. Gb. d£s30v elrev abroc. | XX. 1. 8t. Gb. àx coo vp. 28. St. iyáo. &v, 6 «leov: mo- 6. SL. Gb. 6«« éyo, tum àáx?20ov 11. St. Gb. xpi «à uvngatov xDafpeoou. — St. Gb. 6 xarfo ui ov. et Erza ov. ovc. lic. 30. St. ó vo9. xócy.. v. &py. et Gb. 7. St. Gb. ajrouc érnocot. 14. 8t. xal cxüra et 6 "Ino. 6 109 xóayov doy. 8. St. Gb. 6 'Inoox. 15. St. Gb. ó'Inc. — St. avtóv E0n31. St. Gb. xa0. àvsss(Xaté uo. 10. St. Gb. «à àríov. Xa. XV. 2. 8t. Gb. xa9a(pet pro xa6aput 11. Gb. om. co). 16. St. Gb. 6 'Inc. et faf$ov v. [ita D vv. m. Hilar.), tum v3s(o- 13. St. Gb. Kai&q. Etiam vv. 14, Qb. x(xó £6patocí. va Xpm. 24, 28. 17. St. Gb. 6 Inc. 6. Gb. el; tà xp. — St. Gb. evvá- 14. St. Gb. &roAíéc 0a: Ono. 18. 8t. Gb. &opaxt. yovc. a) tá. 17. 8t. Gb. 7 ra:à. 7, 6p. «à ITérp. 19. St. Gb. «àv caóbat. 8. St. Gb. xai yevíjata6r. 18. St. Gb. om. xaí ante à IIérg. 20. St. Gb. x)svp. a 6 t09 [om. 13. 10. 81. Gb. «à ivr. toU t&tp. iov. 20. St. Gb. 4àá1nca tà xóay. — Aug.]. 11. St. Gb. év s. ue(vy. St. àv 1*3) avvaqoy. et 6xov ráv- 21. 8t. Gb. 6 'IncoUq td. 14. St. Gb. 6ca ivo. t0o*t£ ol "Iouv?. 22. St. Gb. xai «ovro [om. D It. 15. St. Gb. óp. Me et abt. 6 xo- 21. St. Gb. àx &porric; Em epoytacov. cdd.] pioc, tum mávra á. 23. St. Gb. 6 'IncoX. 23. St. Gb. &píevta. 16. 8t. Gb. ós«to ox&yncs. 27. St. Gb. ó ITérp. 24. St. Gb. ó "Ins. 20. St. Gb. om. yo [add. 87.]. 28. St. Gb. pota. 25. 8t. Gb. «lc 1óv «o mov. 22. St. Gb. oix elyov. 29. St. Gb. om. i£c. 28. St. xal &nsxp. ó Guy. 24. St. Gb. &DUoc xt«nxoínxev et 30. St. Gb. elrov. 29. 8t. Gb. X£yex pro el. [ita 13. oOx ely ov. 31. St. Gb. 6 Ilo. àl.] — Gb. om. Goya. 25. St. Gb. ó veypaug.. dv. v. vóy. 33. St. Gb. el; 1ó mpaito)p. vá. 31. 8t. 6 6 'Incox,. aot. 34. St. Gb. &xexo. a01 d 6 "Inc. et | XXI. 3. St. Gb. om. xa( ante i50, XVI. 3. Cb. om. ópiv. col eimov. tum hab. x2oiíov e$9 9c. — Gb. 4. St. Gb. óoa, uvngov. aicéw. 36. St. Gb. 6 'IncaoX,. xai àvéfvaav. 7. Gb, ixv yàp à 6. 38. St. Gb. ait. soo(ax. dv abr. 4. St. Gb. &à $5» yevoy.. lox. 6 "Ino. 9. St. Gb. 6r oó rta ttÓovatv. 39. St. Gb. bis ógtv ároXócw. tle tv aly. 10. St. Gb. raro. tov. XIX. 3. St. Gb. om. xal fjipy. toc «u*., 6. 8t. Gb. lexuca v. 12. St. Gb. J£y. Oyiv. tum hab. i*$ov v. 11. St. Gb. &x:. ini $3c yc et LECT. YARIANT. 28

18 I. lIx66wv ueríow. 13. Gb. om. ojv. — St. Gb. 6 "Iucox, etiam v. seq. 15. St. Gb. Zu. "Iova, etiam vv. 16. et 17., tum hab. r2 etov. 16. St. Gb. «& t1o66acá uov. 17. St. Gb. aov 6 'Incovc. 18. St. Gb. om. ^. 20. St. Gb. émorpao. 5. 21. St. Gb. om. ov. 22. St. Gb. e$ &xoX. uo. 25. St. Gb. 56a iro(no. — St. in fine add. &y7»v. ACTAÀ APP. 1. St. Gb. 6 'IncoX. &. St. Gb. avva Xu óusvec, tum om. qmoiv, 5uà «. axóyarcos [rec. D Eth. It. 1.) Hier. al.]. 6. St. Gb. ir »potov. 7. St. Gb. & ngócabtoó,. 10. 8t. Gb. àv éc95 11 )evx$ ít. St. Gb. eixov. 13. St. Gb. xal'Iéxo£. xal 'Ioávs. (om. xa( 38. 113.], antea hab. &vé6na. el, 45 Ontp. 14. St. npostux. xal 13 Berjae:. — St. Gb. x. Mapí(a et xal aov to. 15. St. Gb. uí£s. t&v pa0nt0v, tum *?v ««. 16. St. Gb. £3« [rec. D * Ct. Iren. ms. Aug.], tum t. ypae. xa 01v» et «àv 'Inc. 17. St. 3v ab v fiytv. 18. St. ix «o0 qc0. 19. St. Gb. *£;18íq 5123. eot. [om. D Ct. e. al. Aug.] 20. St. Gb. 3&60| &xep. 21. St. Gb. iv ip elo900. 22. St. Gb. ysvéc0. avv fin. 24. St. Gb. slrov. — St. &v dEedfoo in fine ponit. 25. St. Gb. 39v x 13jpov cc et CE c. 26. St. Gb. x2fipovc aic ó v. 1. St. Gb. ópotuuaPóv pro óuov. 2. St. Gb. àx «oU oj. [rec. E.] et 3o«v xx 0f uevo:. 4. St. Gb. om. «à &ytov [add. E.] et pon. avtotc &rogO£vy 6. St. Gb. Xo2obvt. a1. [rec. 4. 47.] 7. St. Gb. Myovtr. 199 &33 5 Xov oux lóo0, tum elalv ol JaXouvt. 8. St. Gb. Exacv. «3; 06 (ag rax tp (rec. D * gr. Syr. Ar. 1.) Hier. Aug.] 12. St. Gb. bmmróoovv et «( àv 0€ Àot toUT. elv. 13. St. & y Aevátovie,. 14. St. Gb. 6 Ilérp. 15. 8t. Gb. us0Uouc. Éc tt váp pa tpítn t7 fiu £épac [rec. D gr. 1. * e. Aug. Gaudt.]. 17. St. Gb. 2v. 09e6«. — St. tvó£vta dvor. 20. St. Gb. 13v fiu£pav. 22. 8t. Gb. &rà 1. 0. dxoósPeyy. LECTIONES VARIANTES. et b e). 6 0eó,. 23. St. Gb. Ex&otov Aa660vte, et &ve() & te. 24. St. Gb. &eJiv. «. 0avátov. 25. St. Gb. «poc pounv. 26. St. Gb. £óqpáv6n. 27. St. Gb. etc &6ov. 29. St. Gb. à» syiv [rec. D.]. 30. St. có xacà cápxa &vaatf, Gttv. tÓv Xpiotóv, xaDiom.— St. Gb. iri 100 6povov. 31. St. Gb. & o0 xacse(o0n ( St. &ddit 4 (vx3 asco) slc &5ov, o05t fc. 32. St. Gb. icuxv uápcopec. 33. St. Gb. *o9 áv(ou xvtóipar. et 8 vov Out. 36. St. xal Xpxatóv ajtóv. 37. St. Gb. «3j xaplíq. 38. St. Gb. Eo» xp; omisso qnot, tum éxi tà óvóp.. et &pec. &gagt. omissis càv et Gv. 40. St. Gb. &ieuaprüpevo, tum om. autow, et pon. t? axoX. vxót. 41. St. Gb. &auíéveoc &robet. et om. éy. 42. St. Gb. om. év, et hab. x«i «ij xa. 43. St. Gb. éyéveto 5à xác, tum hab. &ià «. &roat. éyiveto omissis év "Iep. 66. «. 3i» p. érl mv. 44. St. Gb. om. xa( ab initio, tum hab. ol vtot800 v T&c. 47. St. Gb. xa0' uép. 38x xAna(q. lH. 1. St. Gb. éxi «à aco && Ilérp. xai "Iwo&wy. 5. St. Gb. «1 rao' aix. 2af. 6. St. Gb. six. 5&1 Iléxro., tum iyepat. 7. St. Gb. mapayo. Bé [rec. D.] et om. ajtóv post fivepev. 10. 8t. Gb. &xey(v. ce et &v oO toc. 11. St. 109 la0évroc yuXo0 pro aotoU. St. Gb. om. «6v ante "Ioávv., tum hab. «p. ajt. v& 6 X. 12. St. Gb. a$76v pro toutov et om. 6 ante IIérp. 13. 8t. Gb. om. 6«ó; ante 'Icaáx et ante 'Jax., tum hab. 2pvf. a 916v. — St. om. pév. 18. St. Gb. a$co) post tpogntóv pon. 19. St. Gb. ópóv 1. &uapt. 20. Gb. tàv npoxs x &tpta u£vov. 21. St. axóp. távtov &yíov. — St. Gb. xpogrt. &r^ alvo. 22. St. uàv áp. — St. Gb. «póq tobe v atépae elnev. 24. St. Gb. 6co1 Oc., tum xaf ante xat4yy. (sed. St, hab. x. ft poxatYvy.) 25. St. om. ol ante vto( et ivante xo. 26. St. ta($. x01. "'Incobv. — St. Gb. zovro. 0.6 v. [V. 1. St. Gb. ix£arnc. abcoiq. 8. St. Gb. om. e$toX. 4. St. Gb. 6 àpgiüu. et oc ya. 5.6. St. Gb. cuvay Oz vat aotóv toj &oyovtac [avr. post apx. pon. 103. in marg. x. tobc mpea6vté pou x. voix vpauqr. Év'Ieo. xal 'Avvav tbv Bpytie péa x. Kaiéeav x. 'etvvvnv x. AXMEIaw$pov [rec. Det ex parte alii.]. tum hab. 4px vepzrixoo [rec. 16. al.] 7. Gb. om. 1à. 8. St. Gb. mptrobut. toU "fapos otnisso &xobDcat. 10. St. Gb. om. «. xvp. 12. St. Gb. 2v &vóperm. 14. St. Gb. «àv 8à éVfp. 15. St. Gb. evvé6a ov. 16. 8t. Gb. &pv,aa a0. 17 St. Gb. &xe(2 &xenovog.. 18. St. Gb. «apr pre. a0xoiq. 19. St. Gb. tos ait. eln. et &xojew ud35ov. 20. St. Gb. etboyasv 21. St. Gb. unbtv ebploxovt. 22. St. Gb. ve vóvu. 23. St. Gb. elrov. Etiam v. 24 24. St. Gb. Aéar., ou 6 0s6c 6 moth. 25. St. Gb. om.?à rvróu. &y. et ToU Twatp. 7i. [add. utrumque Athan. ms. iren. Sahid. Ar. 1) (et similiter alii hab.)] — $t. too Tato. 27. St. om. év «. «6A. «ux 29. 8t. Gb. usrà «a6. ráov.. 30. St. Gb. eic las v [rec. 180. Sahid.]. 32. St. Gb. om. uia prius [add. 5. Syr. Sahid.]. 33. St. Gb. x. ueq&. Puváu., tum 1ó uaptÓp. ol &róct. et t? &vact. 100 xup(ov 'Inaoo. 36. St. Gb. 'Iwc c 9€ et Uxó tw» &xoct. 1. St. Gb. Eanpeípn. 2. St. Gb. avveióv(a 3. 8t. Gb. om. ó ante Ilérp., tam en) fowctv pro £xeíoac. [sic Atban. Beda babentque et hoc et illod Epiph. Aug. al.] 5. St. om. 6 ante 'Avav. — St. Gb. in fine add. xavxa. 8. St. Gb. &r ex p( 0», B aux. 6 IHévo. 9. St. Gb. elx « tpi abcf;v. 10. St. Gb. xap& tox. 12. St. Gb. é&v «. Jap xo0J2Á. — St. ty Éveto. 15. St. Gb. iri x) Gv, tum om. «UtoU post ox«&, et om. xal (rus. usque six. (add. E e.) 16. St. Gb. «lc 'Itpouca. 18. St. Gb. xeio. a 0x6 v. 19. St. Gb. à «72« vuxtr., UB fjvotEe các. 22. St. Gb. Grmpét. napa vevóg.., fnm om. x. &vol£. x. gulax. et pro law hab. àv £3) goax. 23. St. Eo £aóxt. 24. St. Gb. 6, xe legtei« xal ó expaty. t. lp. x. ol dpy. 25 St. abtoic AÉq Ov.

46. St. Gb. Aya yevair. ettva p. 98. St. Gb. oU rapery. faony. 29. St. Gb. ó Ilérp. et sixov. 32. St. Gb. aót0U uáprup. t. fog. et x. «à xv. 8f. 34. St. Gb. fgaxó «1 et vox; &nogt16XoUq f. 36. St. Gb. npogtx021507, tum ou TETOOX.. St. Gb. 3abv (xa vóv. " St. Gb. xai tácatt adtox. 39. St. Gb. oÓ 55va ct. 41. St. axxo pro 'Incoo idque plane om. Gb. 42. St. Gb. xdo&v «« et evavy. Trr GoUv tóv Xottóv. VI. 2. St. Gb. eizov. 3. St. Gb. xaxacc fo o ev. 7. St. Gb. roo 960v. 8. St. xàfjgr, x (ateo. 10. St. Gb. $ d: [rec. 206. Lect. 12. Didym. al. Syr. al.]. 11. St. Gb. Qhácp npa. 13. St. (pat. BAácenga Xo26v et Gb. ép. àaXev. — St. tov É&ytou 1 09t10v. VII. f. St. Gb. el ápa. 3. St. Gb. om. «1j» ante vv. 5. St. Gb. xal érmyy. et adip Sovvat. 6. St. Gb. ojtoc pro avt, tum aUró pro avtoUc. 8. St. Gb. xal ó "Io. et xai 6 "Iax. 10. St. Gb. £e eto, tum om. dg. t1. St. Gb. 61. cv v7jv Alvox tov, tum sjpioxov. 12. St. Gb. 6vxa cita dv Alvox t. 13. St. Gb. àvepvoolc0. et «à vévoe 100 'Iocfg. 14. St. Gb. «àv xar. aut. lax. — Gb. om. aucto) post ovyyéveav. 15. St. Gb. xax£6. 8£. 16. St. 8 óv,o. — St. Gb. 'Eypsóp. 17. St. Gb. 3c Gps octv. 18. St. Gb. om. éx' Alqvrt. 20. Gb. om. avrov in fine. 21. St. Gb. íxts0évsa à avtóv &ve(. c to avt. 22. St. Gb. 3» 84. — St. om. in fine aUtoU. 25. St. Gb. «. à583. a 0109 et ajtOl, OUT. 26. St. 15 xt. — St. Gb. ovvjàa6 tv et igxi Oeti. 27. St. Gb. ép' i á,. 28. St. Gb. x 96. 30. St. Gb. &yyeX. xvpíov et iv qÀo vi fup óc. 31. Gb. i9aoyate.— St. Gb. xpocter. 6€, et om. JXéyouca [ add. E.]. 32. St. Gb. om. «ly. 35. St. Gb. &nécxtt ev dv xeigt. 36. St. év vij Alyon tov. 37. St. Gb. ó ex v. — St. x ópioq 6 8e; 6p àv et Gb. xóproc 6 40. st. Gb. *( véy0ovev ao19. LECTIONES VARIANTES. 4^. St. Gb. àv cot, ratpdao. 48. St. xeon. yaoi. 49. St. Gb. om. ioxís. 51. St. Gb. &repícy. «3 xapbía. 52. St. Gb. veyívm ots. 56. St. Gb. àvew vu£vow. 57. St. Gb. om. adróv. 60. St. Gb. t?;« ápagt. «at. VIII. 4. St. Gb. om. too 0500. 5. St. Gb. om. cfv. 6. St. Gb. xpocsiy. ce. 7. St. Gb. x03 6 v yáo et ibfoy eco. — St. ucyvá ouv. 9. St. Gb. xpoun?ipxev [rec. D Iren. ] 10. St. om. xaJovu£vn. 12. St. Gb. «à xepl. — St. «o9 "Inc. Xo. 13. Gb. &uváy. x. ovy. uevá Aa vv. 14. St. Gb. 13v Ilérp. 16. St. Gb. oíóx o ydo. 18. St. 0eaoápsvoc pro t5ov. 21. St. Gb. ivo mtov to) 609. 25. St. Gb. óxéoto s ja v elc "Ispovaa ) fy et eimrreícoavco. 27. St. Gb. « o Bacü(cc., tum 8, i):q00. 28. St. Gb. xal xau. el xai ave(v. *àv ooo. 'Hoatavy. 30. St. Gb. «àv tpop. 'Hc. 32. St. Gb. «. xs(povtox. 33. St. Gb. xaxsztv. a0t09 et cv $i ve. 37. Gb. om. hunc versum. 39. St. Gb. éxop. váp [rec. 96.] et ix oU 09. IX. 2. 8t. Gb. om. taz [add. 25. 40. Syr. e. al.]. 3. St. Gb. xai i£aíov. 5. St. Gb. à & xópioc el xev. — Gb. om. ex2»p. usque Xaxstt. 6. Gb. om. versum. 7. Gb. à pro xal ó xóp. m. ai. — St. Gb. om. &xi (add. 180.]et scribunt à v v eot. 8. St. Gb. 6 Za94. tum &vepry£vov et o96£ va. E&)en. 10. 8t. Gb. ó xàp. àv ópág. 12. St. Cb. x elà. àv ópáyati, tum óvóy. 'Avav. et aot x ctpa. 13. St. ó Avav. — St. Gb. àx xoa &ró. 15. St. Gb. om. «àv. 17. St. Gb. & pro «f. 18. St. Gb. &réxta ovele cel Xem. 19. 8t. ó Zao1o« urxá. 20. St. tóv Xptoxóv. 21. 8t. Gb. DnAi$0e:. 24. 8t. Gb. rapet,povv c& tXc nOD. 25. St. Gb. om. auxóv post xa67x. et pon. xa607x. & c. te(y. yaAÁa. 26. St. à ó ZaQ3o«. — St. Gb. «l«q "[epovc. et éreipá co. 27. St. Gb. xo$ 'Inaov. 28. St. Gb. àv 'Itoouc. et in fine add. 'Incov. 29. St. Gb. avtàv &vtaiv. 30. St. Gb. Eanéct. aotóv. 19 31. St. Gb. al uiv otv ixxYnc(a:tum eix ov elb. otxoSouobuevat x. TtopEUóu.e v at eb éràmO vov to. 32. St. Gb. xai «pé [om. 34. 40.]. 33. St. Gb. Alv£xv óvóp.. et &ril xpaf64x v. 34. St. Gb. om. 6 xóp. et hab. 'Ing. Ó Xpte1. 35. St. Gb. el6 ov. — St. 1àv Eapwvay. 37. 8t. Gb. ai. i6vx. et om. xà ante. 38. St. Gb. y3 àxvA4a av 6. £,. a 0c v. 39. St. Gb. rapéatroav [rec. Bas. Chrst. Syr. e.]. 40. St. Gb. E£o x&v. 41. St. Gb. qeov?a. 56 [rec. 13 180. ] 42. St. Gb. xoXX. éx(axcua. 43. St. Gb. ajxóv post usiv. pon.. 2. St. Gb. «ouv te. 4. St. Gb. xai Éjupo6. [0m. 28.), tum ive vtov to) 0cov. 5. St. Gb. om. «tá. 6. St. Gb. «wl Ziww [rec. 3!.]. — Gb. om. oóx. 1a) jc. usque roteiv. 7. St. 620. «i Kopvntt. 10. St. Gb. 4r értotv. 11. St. xaxa6. dv a0cóv. — St. Gb. 8e6 eu évov xal xafi£g., clum om. i£ oóo. [add. Or. Syr. al. Aug.] 12. 8t. Gb. «& tetp&nv. «9c Y ic xal *t& 0npí(a x. cà pret. x. và vex. t. 00p. 13. St. Gb. &vac«ác [rec. 35. Chron. alex.]. 14. St. Gb. $ &xá0ap:. 16. St. Gb. vv pro eX. 17. St. Gb. xat loo, tum om. too ante Zíg. 19. St. ivOuuouu£vos. — St. Gb. GUtip tÓ mv. 20. St. Gb. &vac tác, tum 816r. 21. St. t. &vboa; x09 c ánxeoxapéÉvouc; &nxàó toU Kopvn2(ov T póc a0cÓv. 22. St. Gb. eixov. 23. St. pro &vaaxá, lab. ó TIIéxp., tum hab. «3, 'Iórm. 24. St. Gb. xai v4) énadp. 25. St. om. toU ante elce30. 26. St. Gb. x&v o avt. 28. 8t. Gb. 6 0s Eoest. 30. St. Gb. fiunv vnatsuovy xal Tv évvit. io. 31. St. Gb. co f, xpoctuy. 32. St. Gb. in fine add. & xapeyevÓy.evoc Ac! fioe got. 33. St. Gb. évoriov to0 0roU0 et Tpoctetayu. c. Om toU 0600. 34. St. Gb. om. aoro). 35. St. Gh. avt £os. [rec. 31.] 36. St. Gb. Jóyov b v Grot. 37. St. Gb. om. váp. 38. St. Gb. Nafaoét. 39. Gb. om. écyév. — St. Gb. xai i v 'Iepova. et &veD.ov. — Gb. 8v 28.

xal &veQ. A4. St. Gb. éxénsoe. 45. St. Gb. 6cox pro ot, tum «o5 &yiou vvtUp. 47. St. Gb. 6Tlérp. et x a 86 c xal gs. 48. St. Gb. om. "Inc. Xow., tum om. np. ayrove et hab. v uulvas. XI. 2. St. Gb. xai 6tt &vé6. et 'IcpocóAlvuga. 3. St. Gb. &« pro &ià «( [sic Chrst. (comment.) Hier.] 4. St. Gb. ó Tlérp. et om. «á [add. D gr.]. 7. St. Gb. om. xat post à€, tum hab. &vao 1 &«. 8. St. r&v xowvóv. 9. 8t. Gb. àrexp. o£ uot. 13, St. Gb. áxyy. 1€. — St. "Jom. &vb6pac«. 13. St. Gb. én&neot. 16. Gb. ózy. 109 xup. 17. St. Gb. éyó £t tq. 18. St. Gb. é5ótato v et &pa y « xaí. 19. 5t. Gb. uovov. 20. Gh. ofxvv. 42.06 t eg. — St. Gb. om. xaí amte noóz. — St. 'E)». IT. 21.74 21. St. Gb. om. & ante vtoxtoc. 42. St. Gb. £1£3 0st v Éox;. 23. St. Gb. om. év. 25. St. Gb. a3:. £yay. a 316v. 28. St. Gb. dez a vev, tum 2«p.. y éva» et 6o xai £yévex. — St. Ko)av9. K aic a poc. 29. St. Gh. Exact. a 9t v. XM. 3. St. Gb. xai iówv. — St. om. al ante sio. 5. St. Gb. ixtzvf£,. 6. St. Gb. Eye). adxóv mpod Yetv. 7. St. Gb. «3xoo pon. ante ati & jg. 8. St. Gb. elx. te. 10. St. Gb. g)ax*;» post neo. pon., tum hab. 3300 v et?;vof 7 07. 11. St. Gb. vevóuev. iv £xvx., tum &Ee0. e vo ef om. éx ante xac. [add. 73.] 12. St. Gb. om. *7c ante Mag. 13. St. xo9 Tlétpou pro ajto7. 15. St. Gb. sixov, tum ol à EX eqo. 16. 8t. Gb. ei$ov. 17. St. Gb. &myfs. aócotc, tum avr. d* yay. et eir. 6«. 19. St. Gb. el; t? v Kata. 20. 8t. 3v 666'H poc. — SU Gb. aUtdv t?)v yopav. 21. St. Gb. xai xaicas. 22. St. Gb. gov f. 123. Gb. omittit «4v ante o6£. 24. St. Gb. 109 0600. 25. St. Gb. xai'Ioavv. XIII. 1. 8t. Gb. 3c. 8£ c«vec, tum 5, v& pro v ofc. 2. S$t. Gb. om. a$to. — St. tov * € Dapvá6. x. 1. ZatÀ. et Gb. 1óv Dagv. x. t. XaU). 3. St. Gb. «. xtip. avt., tum om. CUto'x,. LECTIONES VARIANTES. 4. St. Gb. o0coi yàv oov, tum slo 1) v Ee). et e. 33v K op. 5. Bt. Gb. Grnoécny pro slc 5x. 6. St. om. &rv. — St. Gb. om. &v$oa, tum hab. Bap ov. 9. St. Gb. x ai &xevíaas. t0. St. Gb. oj mac y. 11. St. «oU xuplov. — St. Gb. vaqaxp. 6 et Em érzotv. 13. St. Gh. «à» IIlajX. 15. St. Gb. el £a Xóy. dv piv. 17. St. «. 4. voó0v 'Iop. et Gb. t. A. tovt. omisso 'lop. — St. Gb. Y3 Alvón tQ. 18. St. Gb. xal 6 1c6cap. — St. exo o o qópr,c. 19. 8t. xacexinpob6ótnoatv. 20. St. Gb. xal u.età tat. àx; Exto. t8tp. X. tEvt/x. Ébox. 23. St.?veips pro *,yay. 25. St. Gb. à 'Io&vv. 27. St. Gb. év 'Iepova. 28. St. Gb. om. év «và. 31. St. om. &ypx vov et Gb. liab. vov. 32. St. Gb. om. Zyóv. 33. St. Gb. «. téxv. 32916 v ut v. — Gb. 2v xo n pot V3. Yé£vo. 35. St. Gb. óc« xat àv éxépe Xv. 36. St. Gb. iiv yàp. 37. St. Gb. om. ix vexp. 38. St. Gb. iv x 6 vopap. 41. St. Gb. àyà doyat. — St. Cb. Écyov d ov. 42. St. pro aoxov hab. £x c evvaYoYZc tdv 'Iovóatwv et post «apex. add. cx E&vr. 43. St. Gb. xpoo)2). a 9t10tq. — St. int uévevv. 44. Gh. 1 te. — St. «. 5. dpyoutvo. 45. St. Gb. ónó xo Ilay). )eyo&vti)Éyovtte xai p évote, acq, P acgnp. 40. St. Gb. xa06. Béet cix ov, tum xptv. lavt. 50. Gb. om. xaí post vuvaix. — 8t. Gb. xai tàv Bapvat. 51. St. Gb. « xo6. a 0t v. 52. St. Gb. ol d& uat. XIV. 2. St. Gb. ànt0 ott. 3. St. xai 520v. 7. St. ó nd o7, 0v, 6,006. — St. Gb. TEQUTET TY AEG 8. St. Gb. £xovt. 9. St. Gb. uey. 33 ovi. — St. xai 4$.) &*0. 10. St. Gb. 6 TIa23. 11. St. Gb. xov u£v DBapv. 12. St. Gb. 6 8à (sg. — St. móAeox, aot. 13. St. eiae nróraav. 14. St. Gb. àri xà v 0cóv t6 v Chr. 16. St. Gb. xaitot v e, tum &yaoX ot v. — St. copavóf. jutv et Gb. ojo. Gu tv. — Gb. xagà. 0p. 18. St. Gb. éx720ov et om. twé;, tum hab. voríca vts et at. xeQvávat. 21. St. Gb. om. «f. 22. St. Gb. xetootov. 6$ abc. wecof. xav ixxA. 24. St. Gb. om. «. xup. ef pon. «. Àóv. post év. 27. St. ixet ypóv. XV. 1. St. Gb. zeptég vng 0c, tum om. 1$ ante Mex». 2. St. Gb. atác. xal (ntfiotce (St. a v rca eox;) oox à. 4. St. Gb. el; "IepoucaA13u &xze $650.,tumáv y yeuA& v te boa. 6. St. Gb. evvfiy8. 5é 8. St. Gb. aoxotq bob c adt. 11. St. om. o9 ante xup. — Gb. om. Xpxuat. 14. St. Gb. iri vi óvóg. 17. 8t. «avra vt ávca. 18. St. voc tà &r' al&v. dot. te 0c rávta tà Épya aucoo et Gb. yv«oocx &n' alov. omissis reliquis sublataque interpunctione post taüca. 20. St. Gb. xal to) xvxro9 [rec. Clem.) 23. St. Gb. &à yrpàc avc. xábs et xal ol &áSe oot. 25. St. Gb. quy. by. Aéqovct« repttéÉuvecÓat xai tnptiv tÓóv vOyov, ol. 25. St. Gb. bosfay£vovc. 27. St. Gb. àravyé23. ovr. 28. St. Gb. tà &yio xveaq.. e£ cov ÉrXv. toUttov. 30. St. Gb. 5.00» et. 32. St. Gb. 'Ioo9. 1«. 33. St. &m^erólow, pro dxosteü. avt. 34. St. Gb. om. uóvo, à "I. éexop. (add. D cCt.] 30. St. à). 5 6 v. 37. St. Gb. 4£&o))su o aco el x a 2ovuevov. — St. pro xaí hab. «ov. 38. St. Gb. evuxapa 2). a6 etv. 39. St. Gb. éyévex. oov. 41. St. Gb. om. vapa5. *. dvi. t. 1ot06. (add. D Ct.! XVI. 1. St. yvvxix. tt vor. 3. St. Gb. &xavt. tà» rax épa a 100, 61A EX 0v Oó fip. &. St. Gb. x. «àv rptot. x. e "Iepgovaafu. 6. St. Gb. x. «5v Toa., tum Oz$ t. &yíou mvEoy.. el om. «o9 6eo3. 7. St. Gb. om. 83€ et lab. «opeota 0a. — St. xacà cv B«6uv. e&à om. 'Irocojv. 9. St. Gb. &à 17, vuxt. cp I. x8 &v. 1, 5j» Max., tum om. xa: ante xüpax. 10. St. Gb. ^u; ó xvpto« 11. St. Gb. &vxy0. oo v &nà 1 i; To-, tum om. f£py£pa. 12. St. Gb. éxei9. cc et ci o Max. 13. St. Gb. xj 1c et t xóX ees. 14. St. Gb.?fxovswv et Ux) tov Ila.

15. St. Gb. uel va xe. 16. St. om. «fj» ante npoctvy. — 8t. Gb. II00ívo,. 17. St. xaxa. f utv. 18. St. Gb. 6 Taux. et iv t àvóp. 20. St. Gb. elxov et f$uóv «. x3. 22. St. Gb. «epo óritavr. aot. cà lp. 24. St. Gb. «0 ng EG. 46. St. Gb. &áveoy9ra2v. 37. St. Gb. &vesry. s. 89. et Eg Aev 28. St. Gb. 6 IlaUX. 29. St. Gb. om. np.:. xó5. et hab. xal «à X03. 31. St. Gb. "Ine. Xptoxóv. 32. St. Gb. xal xào:. 34. St. Gb. om. a$toQ. 36. St. Gb. &nsotdi. xa cv. 37. St. Gb. E6220v. 38. St. Gb. &ávfyyeo.. 39. St. Gb. om. &. 40. St. elc tv» Av?. XVII. 1. St. Gb. 3v 4 owvay. 2. St. Gb. «à Ila c. 3. St. Gb. 6 Xpuox. "Inc. 4. St. Gb. xoX0 vA38. et om. xaí ante 'EJ25,v. VARIANTES LECTIONES. "Inc. [add. D (t.] 5. St. Gb. xa«?29ov [rec. Thdret. Cassiod. Syr. Ar. 1.) e.]. — St. auvely. «ip rveop a zc. — St. Gb. om. elvat. 6. St. Gb. om. avtov. 7. 8t. Gb. 339«v elc, tum om. Tíxov. 9. St. Gb. &' óp. & vuxx. 11. St. Gb. àx&0. 1e, om. éxet12. 8t. Gb. &vüvratebvovco,. 14 St. Gb. o0v 3» et *jveoyxóp. 15. St. Gb. tpa et xpi. Yáp. 17. St. Gb. x&vt. ot " EAA (vec, tum 18. St. Gb. dtén2 e: elc et c. xag. £v Keyyp. 19. 5t. Gb. 6uXéx 67. 20. St. Gb. usiv. xàp' abxot«. 21. 8t. Gb. à)0' &nxet:átaco ab tofc slixov: Aet ue táv coc t3) bopc?s cv éipxopuévnv xoviaat elc 'Iepgoaóluga^ nd. Bà &vax. et xal &vfjy0. 23. St. Gb. àriotnpl(ov. 25. St. Gb. stpl too xvpíov. 26. St. Gb. «v xo) 0£09 650v. 27. St. Gb. in fine add. &à «X x&puroc5. St. Qoo. 8b ol &neiÜoUvsec| XIX. 1. St. Gb. xol e6póv mw. yat. "Iou. x. npocA. et Gb. 1poa1c6ópevot && ot "Iovyó. omissis reliquis. — 8t. Gb. ériatávr. 16 et áqav tiv el. 6. St. Gb. «v 'Iácova. 7. St. Gb. Basu.. Xy. Ertp. (0. St. Gb. &ià «7c et 1óv «e ITaO. et ám eaa. 11. St. Gb. el Eyor xav. otc. 13. 8t. Gb. om. xai 1agáacovr. 14. St. Gb. oc énc, tum orxéu.evov & 6, «« EO. 15. St. Gb. xatist à vtez el om. ar aut. 16. St. Gb. 9eopos vtt. 18. Gb. 1v. à xac. — St. Gb. x. 1 à Y Ztoix. et autois eomry. 20. St. Gb. «( àv 01 0x xax. elv. 21. St. Gb. &oóxaípouv 9) X£v. 1 xal &x. xatvót. 22. St. Gb. 6 IIaU3. 23. St. Gb. &v otv et toocov yo. 24. St. Gb. x)p. onáoy. 25. St. Gb. &vüpco t & v. — St. tvo9v xatTà návia. 26. St. Gb. éóc alu a toc mdv EB voc eténl t àv npóso 10 v. — St. t 0 0Tta y uév. 27. St. Onx. 1óv x ópiov. — St. Gb. xal tp. et xa(cot ve. 30. St. Gb. tàc: xavray. 31. St. Gb. 5:6. 32. St. Gb. rtv tol tovt. 33. St. Gb. xa1 obtox. XVIII. 1. St. Gb. uexà £à v. y. 6 IaoÀoc. 2. St. Gb. àx «. "Pop. 3. St. Gb. elp yváteso et $3» téyvn v. 4. St. Gb. om. évi. «à 6v. x. xvp. 2. 8t. Gb. om. «f. 3. St. Gb. «lx.:e rpóc a 0c00«. Á. St. Gb. 'Io&vv. uév et elc v. Xgi915v 'Inc. 5. St. Gb. om. xo?t. 6. St. Gb. xàq yetp. et pot pfttuov. 8. St. Gb. «à rep. 9. St. Gb. oni. 1. xvp. 10. St. «. xup. 'Inaov. 12. St. Gb. £n(oépec9. et 3 auxivo. — St. x. tovnp. étéÉp y eo 0a v à a0t6v. 13. St. Gb. xvi; &x à 1óv et ó Tla3. — St. éoxiC op tv. 14. St. Gb. viol Ex. 'Iouó. &ox. értà ol «x. m. 15. St. Gb. om. ajo. 16. St. Gb. £pxXXóusvo, £x av1., tum xaxaxvp. aot v lox. 17. St. Gb. éyév. vvocx., tum i réTct. 20. St. Gb. *o9 xvpíov. 24. St. Gb. iov2a. oox 0X. 25. St. Gb. suàv. 37. St. Gb. el; o$6iv 2omio0 sva it, pe siv 5k (Gb. te) x. xa. àv ueyaetó tn ta GUT. 28. St. Gb. &xooc. 5 omisso cavt., tum £xpa tov. 29. St. Gb. 4 x01. 61». — Gb. «3 evrxoc. — St. «o9 IlaQ. 30. St. Gb. «o9 5 IIaQ3. 31. St. Gb. aoc à. 32. St. Gb. 200 «1. 33. Gb. «pofa2X0vtov. 34. St. iérvov tov. — St. Gb. ix TávttO v. 35. St. Gb. &vepe roc. — St. u£y. 0c8« Apt. 21 37. St. àv 0cà v. 38. St. rpó; nwa Xoy. Ey. 39. St. Gb. «epi ixépov pro xeeaiXX. 1. St. Gb. om. «zpaxaXécac, tum hab. zopeu 07, vat elc c9) v Mox? 4. St. Gb. aot &y ox x ic Ac(ar. 3. St. Gb. Euevov fuac [rec. Gb. 103.]. 7. St. euvnqu.. Gv nant v coU xág. 8. SL. o0 30av 9. St. Gb. xaü f u.evoc 5. ft. St. Gb. om. cóv. 15. St. Gb. Záyov: xal ue(vavceq àv Tp vuXXLCp 13) Éxop.. 16. St. Gb. EÉxpivs váo et buvaz. 3v avt. 18. St. Gb. om. óy. 5vr. avt. 19. St. 1031À v 6axp. 21. St. Gb. elc 1o v Oeóv. 22. St. Gb. éyo 5ebry. 23. St. om. uo(. — St. Gb. u£ post becyuá pon. et om. £v 'lepoao:. 24. St. Gb. Xóy. xovoUpuat, o05i Ex o 1. vj.. x. dpa t p, tum om.. toU Aóyov ethab. x. bpóu. y. u ecà xapüc. 26. St. Gb. 2yo pro elyí. 28. Gb. toÀ xupíou pro «. 0cou. — St. 1o9 UAtov afyat. 29. St. Gb. éyó và ol3. t oU10. 30. $t. Gb. ózícv a604 0 v. 31. St. Gb. om. ouv. 32. St. Gb. óuác, &5eXoo(, tum &T oxoSog. et boovat Op tv. 33. St. Gb. 3) xguoíov. 34. St. aucol 5f. 35. St. Gb. 1v Jó-uv. — 8t. &bovat uà3ov. 37. St. Gb. iyévec. xAav0p. XXI. 1. GD. o)» K 6. J. St. &vagáva v tec. — St. Gb. xal xataAm., lum xal xav x 8nyuev el 3» 1ó otov. 4. St. Gb. xal áveupóvr. — St. «lo "Iepouc aÀ f ui. 5. Sl. Gb. ip. &aptía. 6. St. Gb. éné6npyev. 8. St. é£e10óvv. ol repl 1óv IIa GÀov $3100» elc et coo Óvco,. 9. St. Gb. rap0£v. «£ccap. 10. 8t. Gb. 6 $uóv. 11. St. Gb. 5f. «e a6 100 1. xeip. x. t. nó9. 13. St. Gb. &rexp. 5à 6 II. et om. x. ein. 14. St. Gb. «à 6À. xo) xup. vtvéa0u. 15. St. Gb. &àrxocxsuac. et slc "I epovcaify. 16. St. Gb. om. à. 17. St. Gb. £8étavro. 20. St. Gb. «àv xópiov, tum elo "D ov$at c v. 21. St. Gb. n&vras Iouóa(ow, et om. épet2et, 22. St. Gb. 1339. avv.

24. St. Gb. «3v xega A fjv et «. vóg.. quXMáca. — St. xal voci. 25. St. Gb. xgtvavt. un6àv t0tootoV tnpelv aot0Ucq el ui» ovÀácc. tÓó,te elboXóbucov x. «à alia x. mvix có v x. mopye (a v. 28. St. Gb. *avtax oU 31. St. Gb. evyxéx vcat. 32. St. Gb. ixacovtápy ov. 33. St. Gb. om..aj1:óv et hab. «t &v tl». 34. St. Gb. 0o 1 £66cv et i» óvváy evoc 5à vvov. 39. St. Gb. elr.. &é [rec. 137.]. 40. St. Gb. émpéy. 5é, tum mo. $t ocv?«. XXII. 1. St. vov pro vuv. 3. St. Gb. evo uév. 5. St. Gb. dx xal 6 &py. et uaotvp. pot. 6. St. Gb. x t09 op. 7. St. Gb. Exscov. 8. St. Gb. rpóc ue. 9. St. Gb. i0eácavt. xal Eu oo6o: évévovco. 10. St. Gb. v&vtov (vy técaxtat 9g 0t toig. 12. St. Gb. &v. eóce63)c xatá. 13. St. Gb. «p ue. 15. St. Gb. uáprw, ait [rec. 3. 96.]. 16. St. vog. «o0 xvptov. 17. St. Gb. xal mpostuyouévov pov iv. 18. 8t. Gb. aoo 17v uapr. 20. St. Gb. i£ty (co. — St. avvev. 1$ ávatpécttc aot0U. 22. St. xa07xov. 23. St. Gb. om. ajtóv post ipátia. 24. St. aoxóv 6 yO(apy. áveaotai et Gb. aot. ó yOíapx. eloáy. — $t. Gb. er óv. 25. St. xpoérei ve v. — 8t. Gb. «v ia tóta. 26. St. Gb. tpoct30. &rfry. t6 xtJ&oy. MY. et à &xaxóvtapy oc. — St. ^pa, sí. 27. Gb. om. el. 29. St. Gb. om. voXs. 30 8t. Gb. xao& xóv 'Iouó. — St. Dvc. a9. &nà tv Übs0p.v, tum ix£). £130etvet 610v tó avv£60. o 9t v. XXIII. 1. St. Gb. 6 IIau^. «$ cvve?p. 3. St. Gb. np. avt. elz. et xai napavop. àv xeeOt. 6. St. Gb. vlc dapica (ov. et à 6 pro xai t$. 7. St. Gb. 1oUco [rec. Chrst.] 8 ajt. Aalroavto,, tum x. 16v EZabb6ovux. 8. St. Gb. uàv yàp etum 6à &yvye)ov. 9. St. Gb. ávacx. ol Ypap. uia cete toU uépouc t&v QPapic. — St. in fine add. i) Óeogay pev. (0. St. Gb. yevouév. axác., tum xata 6& v &onáca« el &y ev ce. 11. St. 64s. IIa 03e. VARIANTES LECTIONES. 12. Gb. noo. cvatpog. ol 'IovSato: 13. St. Gb. xerowxórtc pro vomo. 14. St Gb. eir ov. 15. 8t. Gb. 6xex; aÓpiov avt. xatay. t pÓ c Og. ec p. Ora yvvvoooxetv &xpt6éct. 16. Gb. «3v iv£fo a v. 18. St. Gb. «. vexv(av. 19. St. Gb. x. xeip. aot. 6 xoapx. [rec. 177.] 20. St. Gb. si, xà avvÉSo. xata. v. Iazo. 21. St. Gb. v. fits gayetv. 22. St. Gb. 1àv vexv(a v et mpóc ue. 23. St. Gb. &6o xtv. 25. St. Gb. non habent hunc versum (hab. 137. Syr. poster. cum asterisc. (similiter Arm.)]. 27. St. Gb. dfe óuny abtóv. 28. 8t. Gb. Boop. 6$ và va. 29. St. Gb. EpOmp. Eyovt. 30. St. Gb. éri6oUX. £l c xóv d vBpa uéAXeiv lota9. otà cv 'Iovbatlov, itavc?c Enepop. et Xy. t& rpócautóvint. 31. St. Gb. &à «o vuxt. - St. Gb. xoptuta0. avv avt.. St. Gb. of«. elo e306vt.. St. &cpv. OE 6 veg v.. St. Gb. &rav xal ol et ajxóv év t. tp. 100 'Hg. quAáac. XXIV. t. St. Gb. uex. xv mptofóus. 3. St. Gb. om. «o)3óv et hab. xatopÉopt., tum xávrtm ce xai navt. [rec. 5. e. Ar. 1.)] 4. St. Gb. &xooc. c € fuv cavvrop. 5. St. Gb. cboóvt. và p, tum o1áa t v. 7. St. Gb. ix t. xeip. fp. &máyay. 9. St. auvéOtvrto. [0. St. Gb. evi ótepov. 11. St. Gb. oo) 1vàvat. — Gb. om. 1. 12. St. Gb. émioóotaot. 13. St. Gb. oí: mapaac. et St. add. i£. — 8t. Gb. om. coí et hab. v9 v xatvyY. 14. St. Gb. om. uoo [add. 137.]. — Gb. xal toi 2v tot, n pog. 15. St. Gb. EcscÓat vex pov 5x. 16. St. Gb. àv voót. 5€ avr. et om. rpéx ante vox; [add. 137.]. 17. St. Gb. naprytvóg. ante dempoc. pon. 18. St. Gb. àv otc ep. [9. St. hab. oQq 5st. — St. Gb. TÓC uL E. 20. Gb. om. el. — St. Gb. à nl 109 auvtOol ov. 21. St. Gb. éetüx v avr. 22. St. àxobcac 896 xa0t1a 6 5 Ad£, &vebá.. aot. — St. Gb. eov et Aucía; ó xO(apy. 23. St. tvptrio0. xóv IIaoXov. — St. Gb. óxvp. $; npocépxto0a: avo. 24. Gb. om. adco post yvvauxi. — 8t Gb. om. 'Inscovv. 25. St. u&Jovt. Écec0a:, tum St. Gb. xaipàv 6$ uecaXa6ev ya*ax. [rec. E e.] 26. St. ága 5 xal, tum IfaQA. 6x eo )ó01 a 016v. 27. St. Gb. 62v «€ yápx cac. XXV. 2. St. Gb. ivey. 51 ait. à ágywgto xal ol mpàx. 5. St. Gb. 1ojt«p pro &ron ov. 6. St. fiép. rOslov,?, 66a. omissis o9 et óxto. 7. St. Gb. om. avtóv, tum alc. (St. alti&para) eépovtec xara toC IIa 930v. 8. St. Gb. &roloy. aot0U. 9. St. Gb. roi, "1ou5. 60. et xpívsc 06a: ix ip. 13. St. Gb. &erevop. tivo. f5. St. Gb. om. uot, tum bab. xac avt. B íxnv. 16. St. Gb. &vóp. elc à a o era v. 17. St. Gb. obv aoc v eV0. 18. St. Gb. àv Uxev. iy omisso 20. St. Gb. «epi *oótov (tro. et e, "IepoucaXfiy. 22. St. Gb. 6 8é* Ajpuv. 23. $t. Gb. «i oO v émap. | rec. 45.], tum avv xs tote xoudpy. el ob gi ti, fóAcux, xal [om. 6.) xeXzoc. 24. St. Gb. tiv ajróv. 25. St. Gb. xaxaXa6ó6gucvoc pr. &év et xat avxoo &£ alque in tine TxÉUT. a 010v. 26. St. Gb. exo tc yoá t ax. | XXVI. f. St. Gb. ón. a. Aéqetv [1a 137.) et àxeXoy. éxx. 1. xtig. 2. St. u£JX. &noXoy. érl cov ou. et Gb. eni a. i. af... &noÀ. 3. St. Gb. &£oy.. gov. 6. St. om. spy. 7. St. Gb. éyxa2., Baa. Ayp( xa, ono (St. addit « à v) Tov. 10. 8t. om. àv ante quUax. — St. Gb. &vaip. t£ 1 91 v. 12. St. Gb. iv olcxa( et t Ac xapà TOV lox. 14. St. Gb. m&v. 6£et oov. Aa ovcav Tp. £ xal Xévoug. 15. St. Gb. eirov, tum om. xopux. 17. St. Gb. om. éyo [add. Thphyl. atque omisso vuv multj testes alii.] et pon. a£ &rocr. 18. St. Gb. om. &xó poster. 21. St. Gb. om. óvta. 72. St. Gb. 1? xapà to 0. et.aotup 0 9 p.£voc. 254. St. Gb. «aux. 0& abro) &moXoy. ó d 3o1. 25. St. Gb. om. IIa33. 26. St. Gb. o$ rtí0on. oo 06£v, tum lax(v post váp pon. 28. St. Gb. IIauA. Eg», 29. St. Gb. IlauX. celxev et xo) pro ueyédup. 30. St. xal ra 9xa six Óóvtoq a Ut0, &vé8tr, ó Bac. 31. St. Gb. &ttov 3j Beag.. omisao «t.

XXVII. 1. 32. 8t. Gb. enex&Omro. XXVII. 2. St. Gb. om. érí. 3 St. Gb. 1j *s et qUav0o. «e, tum xopeuÓév ta: — St. om. to ante q(1ov;. 5. St. Gb. x a «4 6opyev et pro A901pa hab. Móga. 6. St. Gb. à &xaxóvta py oc. 8. St. Gb. pro "AXacc. hab. Aacaía. 10. St. cógrov pro gogríov. 11. St. éixaxóvrap y oc. — St. Gb. ére(0. uaDÀ.ov et Ux9 xov II. 12. St. Gb. ol ràse( ov et x x e(Ocv. 13. Gb. &acov scribit. f4. St. Gb. eopoxX. 68ov. 16. St. Gb. pro Kaoóa hab. KJao*nv et ux loxoo xp. 19. St. Gb. idf( jayav. 21. St. Gb. «o3. 6f. 22. St. Gb. yàp vx 3c o0te Ca. 23. St. Gb. om. iyó. — St. Gb. «3 VUXT. tUUT. 27. St. Gb. vof. dvéveco et vavr. mpoG & Y £t v. 28. St. Gb. &uacet^s. xal RÁáXtv BoXtoavtrc [om. 24. 67.]. 29. St. Gb. qo6ooy. tt, ufi oc. — St. éxnéam avv. 31. St. Gb. us(wec. dv 1. T2. 32. St. Gb. ol axpariót. &n£xoq. 33. 8t. Gb. Ep eXsv fua et ofieo. *u£oxv et unóév. 34. St. «pocas el veosttdc pro &roMit. —St. Gb. dx «3 xsp. 35. St. Gb. eic àv à. 37. St. Gb. Z&ev 5 iv «. rÀ. al vtüc. y. 39. 8t. Gb. i&o)a óc av t0. 40. St. Gb. &préíuova. 41. St. Gb. ir óxtav, tum Éuevev. 42. 8t. Óago vot. 43. St. Gb. &xaxóvra px o«. St. Gb. inépyve cav, tum Wp£LX O V. 2. St. Gb. návt. fiac. 3. St. Gb. om. ti, tum hab. àx ci 0épu. i£6£X009ca. xa07 «v. 4. St. Gb. Dey. xo. 30255. 5. St. Gb. ánorwáEa«. 6. St. Gb. 0:ày av. eiv. 7. St. Gb. IIlor2up et v. 8. IIonÀ(ov. 8. St. Gb. om. «£. 9. St. Gb. to9t. oO v vtv., Ex. &c9. iv 11) vio. 10. St. Gb. «p. 1v xptia v. 12. St. Gb.*iyépa c tpst«. 14. St. Gb. eic c. 'Pog. $20. et à &Utol. 15. St. Gb. à£3280ov. 16. St. Gb. 'Pounv, ó dxacóvsagyoc xapéboxe couc óeauíou; T Gctpatomstbápym, tp Oi IIa). énetp. 17. St. «óv Ha)Aov pro aotóv, tum St. Gb. «àv 'lou$. rou. et X7. &5o., ivo. tum ot VARIANTES LECTIONES, 18. St. Gb. om. y£ poster. [ add. 177.]. 19. St. Gb. xatvyop?iaa:. 21. St. Gb. eix ov et epi aod Bein. 23. 8t. Gb. «à mepl «o9, 25. St. Gb. (iua Ev [rec. Lect. 1.]. 26. St. Sic xal «lm. 28. St. Gb. om. tovto. 30. St. Ee. 065 5 ITaoxox. PAULI EP. AD ROM.. 8. St. Gb. 6x&p v&vt. 9. 8t. Gb. yáp u ov davwv. 11. St. Gb. xápusy. Opiv [rec. 17]. - Gb. xo91o 6 é &oxx [rec.A It.].. Xapn. "wa.. 5Ó süayy. 109 Xpvoroy. - Ó Y&p Os. - &üxaplatnaav.. Gb. &$ xal mapa. - Gb. ópo(ox «e xai, tum ol &pptvec. 29. St. Gb. ropv(q pon. ante xovnpíq. 32. St. Gb. om. oix Ervvo. [add. G It. Lucif. al.], tum hab. oi uóvov at. TwotoU ctv dX. xal ovuvtuóoxou c vv [rec. B (exc. o! bis, quod recepi ex Ephr. et Isid.) Arm. It. 3.) Cypr. al.]. 2. St. Gb. olbay.. 5é. 8. St. Gb. x. &nxei0o0c. u£v et 6vuà xal. 13. St. Gb. «o9 vóyov bis. 14. St. Gb. o9tox pro ol toiovtot, et oi) pro toto. 15. St. Gb. avxov t3 avveióza. 17. St. là, av 'Iov$. — St. Gb. 1i vópup. 21. 22. 23. St. Gb. post &áoxe, xMrtüc, pgoryeoetc, lepoavien, &tuáterc signum ínterrogalionis ponunt. 25. St. Gb. yàv yáp [om. 37. It. cdd. al. PP. LL.]. III. 2. St. Gb. uàv qáo IV. 4. St. Gb. vwwéc9o pro £ctxo [Ita G.]. 5. St. 8. St. 25. St. Gb. Geo9. &xatos. rec. G.]. Gh. 6tt totfioupev. Gb. 5) «Yy« ní(atsw;. 26. St. Gb. om. cx$v ante £v5e., tum. om. Xpxotoo [add. TUdrt. Copt. d. Ruf. al.]. 27. St. Gb. om. ao. 28. St. 2)oyóu. ov mlaxec 5xatoUc0a: xv0p. et Gb. Joy. y. $watooc0. (o x ei &vOp. 29. St. ooyl 5i xa. 31. St. Gb. vóy. los uev. 1. St. Gb. 'A6p. «. nxatéoa fuv eüprx£v.. St. Gb. npào tàóv Otóv.. 8t. Gb. éníateuc. 0t 'A6p... St. xaxà 12 ógtÜmy.. St. Gb. om. guóvov.. St. Gb. dv vspix. 6vro 9 dv.. St. Gb. avt. 13v Óixatoai vm. - CO tQ é UO) b9 23 12. St. Gb. «oiq oàx Ex pro'o) cot £x. — St. vc lv 75 &xoo6. n(íavéux toU et sic etiam Gb. omisso c3. 13. St. toU xóayov. 14. St. Gb. xat xatfpr. 19. St. Gb. fà» vevexpopév. 21. St. Gb. xal s)vpopopn8. 23. St. Gb. om. el; &uxatoovv. et hab. à apt. uóvov. 24. St. Gb. om. Xpioxóv [add. 46. 113. (in marg.) Syr. al. Aug. al.]. 1. St. Gb. lxoysv. 6. St. Gb. Et yáp pro elc x( yáp [ita FG. It. Iren. Hilar.] et post &néücv. non ponunt interrogandi signum.— St. om. Ex post &asvà. 8. St. Gb. elc *iuág 60cóc, rum om. xat. xai. [add. Thdrt. Arm. in marg. (in 3 edd.)Aug.(1.)Pelag ]. 11. St. Gb. xavxyoóuevot. 13. St. Gb. DQoy e(ta: [rec. A.]. 16. st. Gb. c avtoc. 17. St. Gb. om. xaí ante «9 £c xaxoc. [add. 63. Syr. Ar. 1.) Cyr. Chrst. al.]. VI. 2. St. Gb. om. yáo 4. St. Gb. pro cvv [hab. 39. al.] hab. ojv. 5. 8t. Gb. &2& pro Sua [sic C It. Tert. (1.)]. 8. St. Gb. evt foopy.. a 016. 9. St. Gb. xopieve: [rec. 28. 1t. cod. Ambr. al.]. 11. Gb. om. slvas et ti xvo. fipaov. 12. St. Uxaxoótw a0ty) 6v tai ér10. avt. et Gb. üraxootiv omissis reliquis. 19. St. Gb. bis pro &ovXsoev. hab. 602a. 21. St. Gb. om. éo:í(v. VII. 3. 8t. Gb. om. avjx?c, tum om. «. &v6oóc ante too y, [add. 17. It. 1.) Ambr. al.] et pon. goto. xpnuat. 6. St. Gb. &rofavóv:&; pro coo 0avtov. 8. St. Gb. om. 9v. 13. St. Gb. duol yévovte. 14. 8t. capxix óc. 15. St. Gb. om. &ya0óv et zovnoóv. (add. 106. 1t. 1.) Arm. Cyr. Sedul. Beda.]. 20. St. Gb. 6 iq 23. St. Gb. om. £v post aiyyaot. ue. 25. St. Gb. eoyapioto tip 0e pro 7| x3o. 1o9 0., tum hab. xc uev vot. VIII. |. St. in fine add. 3)X xat& vve»pa.— Gb. om. «xoi; 3) xatà c. TEQUt. J. St. Gb. xóvé£avuto) vlóv [rec. 49.]. 7. St. Gb. ly99a, hoc accentu. 10. St. Gb. om. éa:ív. 11. St. Gb. tor, pro (5, tum om. «ov ante 'Incovv et om. '[nc. ante

24 IX. 4. 8t. Gb. al 607 x a:. VARIANTES LECTIONES. 25. St. Gb. 3s xa" lavt. 30. St. Gb. xal Ojat« rote [rec. 48. al. It. 1.) Pelag. al.]. 32. St. Gb. tov; vívra, pro và wvta 33. St. Gb. xal aoa. XII. 1. St. Gb. ejápeax. «à 6. 4. St. Gb. um xo) et. im mv«a, tum Éye noat. [rec. 4.] 6. St. Gb. 6 & pro «à X. 8. St. Gb. «1«« ó xapox.. 11. St. Gb. «à xai pro 1$ xuple. 15. St. Gb. xal xoaínuv. 17. St. Gb. om. o) yóvov iv. «. O && xa. 20. St. Gb. ikv obv pro àDà iv. XIII. 1. St. oca: dtova(at. — Gb. om. to) ante 0eov. 5. St. Gb. Uroxáaosa 0a:. 8. 5t. Gb. «5» Exspov [rec. Or. Epiph. Ambr. Syr. Sahid.].— 8t. 10 &yam. d)O3). 9. Gb. om. o5 yevtoyapt.— St. Gb. om. igtív post Exé£oa, tum hab. Xpiotóv. 13. St. Gb. «o0 ceyuxto, pro tfk guoxó. 16. St. Gb. om. váp. 933. St. Gb. cvoatevata xal guve8ives. 23. St. Gb. ust; ante alterum ajtot ponunt. 24. St. Gb. xi xal Oni. 26. St. Gb. «ato &abevac acc Suv. 32. St. Gb. zapíce«a:. 33. Gb. 6 &ixalov; sic interpungit. 34. St. Gb. om. 'Incox;, tum hab. & xal lav. 35. St. Gb. om. oov, tum 3 &wry. poet ortvo7op. pon. 37. 8t. Gb. &à xo &yarfioxvto«. 38. 8t. Gb. om. o):« i£ovc., tum hab. 6vváu. evo et St. ponit otc 39. St. Gb. odx. 116 xxíg. E 6. St. Gb. o91o: Io pa 73. 7. 8t. Gb. 6&« pro 6e« [sic Or. OEc. Pelag. al.]. bv 14^ 'A t1. St. Gb. un5& npal£re., tum 10. St. Gb. «$9 sümalov (rec. Cyr. xXxóv pro qxUA. — St. to9 Oso Ruf. al.] &ac. 11. St. Gb. sic fb». 12. 8t. Gb. xaXovvtox, do fj 9n. Sic 14. St. Gb. elc éxitos ( aq. interpungunt. XIV. 2. St. Gb. ic8(«:. 15. St. Gb. «à y&o Mec (St| 5. St. Gb. om. váp. Moi). 6. St. Gb. gpovet, xal Ó u3 9po16. St. Gb. «. DsoQ vex. vÀv tÀv hpépav xuplp o9 20. St. Gb. ku evoüvTe, ov ti. povst. — St. om. xaí ante 6 22. St. Gb. ei 6à 60v [om. 61. It. ov., Hier. al.]. 8. St. Gb. i&v «s &ánobvia xc usv 23. St. Gb. xal fva. bis. 26. 8t. Gb. if 6n. 9. St. Gb. xal &rí0av. — St. xal 27. St. Gb. xacá)etyga. &víatn xal &vé(natv et Gb. pro x. &véox. hab. x. itnosv. 32. St. Gb. wv vÓón ov. lev s. St. 5, iavtoUy. 1. St. Gb. 4 &&nc. 9) 1p. — 8t. '] X. — Gb. om. 15. St. Gb. «i 6à 54. ed ToS epos 16. St. Gb. 0v. 3. "i b. l&(av 81xatog óvmv. 18. St. Gb. iv obo.. St. Gb. om. gato. 23. Gb. ad finem capitis ea addit quee leguntur XVI, 25. 26. 27. XV. 2. St. Exaox. 1àp fpóv et Gb. Exact. 5 yvy. 4. St. Gb. bis bab. c potypágn.— Gb. xal 61à t. xapa. 5. 8t. Gb. Xprox. "Inc. 7. 8t. npoct2á6. $4 &q.— St. Gb. om. to9 ante Otov. 8. St. Gb. X£yo 5i 'InaoUv Xpiot. 9. St. Gb. om. xor. 11. St. Gb. érawécace et tàv xóp. n&vra «à E0v. 14. St. Gb. &ya6uo)vre pro ayávc, tum Suváusv. xal dX. 16. St. Gb. 'Inc. Xpto:. 17. St. Gb. om. tfv.— St. om. xóv. 18. St. Gb. XoXtiv tt. 19. St. nveouat. 0toU. 24. St. Znxvíav, iieócou xi npo Ou&c* mit. Y&p. —SC Gb. xal 6o Oy. 25. St. Gb. 5&axovó v. 5. St. Gb. ypáptx v. Óxatosovry t. Ex. t. vóg.., 601 Ó motfioac a0 ca. (fg. ev ab toi, 8. St. Gb. om. *$ Yvpoagf, et pon. có iat 14. St. Gb. xx, &é pro 5 xéx. 17. St. Gb. ffiuxcoc 9eov. 19. St. oóx Érvo "Lagar.. 1. St. Gb. om. éx ante quXj [add. 44.]. 2. Stin fine add. »£yov. 3. St. Gb. xal cà 8uc1ac1. 6. St. in fine add. e 6k 2 Eoyov, oUxíét: igtl you intl tà. lovov o)Uxéu doxlv Épyov. — St. Gb. oo»éx v(vecac. ydo. [rec. 55. It. Chrst. PP. LL.] 7. St. Gb. 8 éxv(met. — St. vootov ojx.. St. Gb. uv elju 2yo et 6otáQo.. St. Gb. uo 1. oáoxa.. St. Gb. éEexáo0nsav. » St. ese(o m ta.. St: Gb. om. 6so9 post ygnató:. M. III. 27. 8t. Gb. ebótóry elatv. 18. St. Gb. el; «3» Exav 30. $t. Gb. om. é&yíov [add. 46. Copt. al. Hilar. à].), tum om. OQ4u5v. 31. St. Gb. xai (va 4| ax. uou f$ &l« 'Itpovo. 33. 8t. Gb. om. fte. XVI. 2. St. Gb. iv j àv Oy. ypy. *píyu., tum aír pro abcf, et pov3. St. Ilgíox A av. 5b. 8t. Gb. 'Aoíac elc Xocxóv.— 8t. 17k Ax ata. 6. 8t. Gb. Mapiág et ixox.. «lc fud. 7. St. Gb. veyóvaav. 8. St. Gb. AusDía v. 15. 8t. Gb. 'Ovu ra v. 16. St. om. «don. 18. St. xvp. fi. "InaoU Xp. et Gb. xvp. Xovové fiw. 19. St. Gb. «à ie' ópiv, tum ooqo pu év. 20. St. Gb. avvrpblei.— St. om. "v. 21. St. Gb. &exátovto:. 23. St. Gb. xai TE &nOmcí(aq X T9 25. 26. 27. Hos tres versus Gb. habet post v. 23. capitis XIV 26. St. Gb. 5 1e yooa. 27. 8t. Gb. om. r&v aie vv * St. hanc suscriptionem habet: Ilpé« 'Peua(ow; trp&pn &xnó Kop(v6ou O& dboi6rc v3. 5axovoo TK dy Ksyypeai boXaysíac. I. AD COR. 2. St. Gb. aitóv te xaf. 5. St. Gb. om. év post xaí [add. 17.]. 8. St. Gb. fiu£oq pro tapovatq. 15. St. Gb. i6artica. 22. St. evyetov. 23. St. "EX1na: 06 uwplav. 25. St. Gb. bis hab. 1v &vtoerx. égxív. 27. St. Gb. voix aoo. xatavoyuv. 29. Gb. iverr. «oU 060). 2. St. «oU eiév. v. — Gb. tl elbévai. J. St. Gb. x. àv qó6q x. £v tpóy. 4. Gb. om. &vOoorrívry. 7. St. aogpíav Otov. 10. St. ó 0c &rexá. 11. St. Gb. o9felc olóev. 12. St. Gb. om. tojtov. 13. 8t. Gb. &idaxcvott pro ay. — St. tvtüpg. &víov. 15. St. Gb. &vaxpív. uà v wávt. 1. St. Gb. Xo. GUpiv,St. cacxtX ot. 2. St. xal o9. et J5uvac9. et. à 001 t. 3. St. Gb. post Eg« add. xai &yoo1uoia:.

4. 8t. Gb. Myo zc et ooxl qagx|ixo( icxe, tum c«íq at IIaoXo,; t(c 5 'Axo).— St. Gb. éaxlv Ano) o. Etiam v. seq. 5. St. à2' $ Y&xovot. 9. 8t. Gb. om. écx£ prius. 10. St. Gb. GeuéX. c£0etxa. 11. St. 'IncoxX Óó Xpiosóz et. Gb. "Ino. Xo 14. St. Eev. ku éves. 17. St. Gb. q6epei catotov. 22. St. Gb. Axo1X oq. IV. 5. St. Gb. 8 &é pro às. YI. 5. St. Gb. xi xpívers. 6. St. Gb. y£ypartat qpovetv. 11. St. Gb. vouv n teoousv. 14. 8t. Gb. voioo cat. 16. St. Gb. om. xa0. x&y. Xo. 17. St. Gb. om. 'I»co). 19. St. Gb. «ax. np. 6px. 21. St. Gb. «pq ótnt«.. 1. St. E0vec. óvou áCaca:. [ond 2. St. i £ac03. 3. St. Gb. uà» yàp ó«q &róv et oUroX tOUTO. 4. St. Gb. in fine add. Xpruxo). 5. St. Gb. om. 4yóv et Xpuotov. 6. St. Gb. Cupot pro 2oAot. 7. St. ixxabdo. o0 v.—St. Gb. fuv ónipf^uov. 9. St. Gb. i3 evvavagiy vu o0 a.c. 10. St. Gb. xai oo et ógeOre, tum 0m. toutov. 11. St. f pro 3. 12. St. Gb. xai to Et. 13. St. xoívst xal é£ao. — St. Gb. &ao ette. 2. St. om. 3. 4. Gb. xa8(tete; sic interpungit. 5. St. Gb. évrpon. Ou tv et aog. 095i £o. — St. oox la tiv. 7. St. Gb. 55. àv ob v. — Gb. om. iv 8. St. Gb.xal xa ota à5. 9. Gb. 609 fac. 10. St. Gb. o 9 Xo(8og. et o9 xA1npovoy. 11. St. Gb. om. yv post xvp. et om. Xpiar. 15. St. Gb. «ópvnc uin. 19. St. Gb. & xó có pa. 20. St. in fine add. xai &v «à mveópartt Oudv, &nvá dati toU OsoU. VII. 2. St. Gb. xà ropve(a,. 3. St. vv ógeilouévny ebvoiuay &noó5i. 5. St. axolátnte 13 vno te(q xal T] 1poc. — Gb. a5ró 36. 7. Gb. Eye yápieu.— St. Gb. 8« uév et 8, 5. 11. St. Gb. usvéco &yayuoc et xataQUax rft o. 12. St. Gb. xal adt. 13. St. Gb. rov fitic, fum xal &a)tÓó« et i3 &o. a 916v. 14. St. Gb. om. cà mox. 17. St. iyépw. 6 0sóc et x2. 6 xÜptoc. — St. Gb. mácau SiatÉGGOgM a. LECTIONES VARiANTES. 22. St. Gb. 6uo(ex xat. 24. St. xapà «à 8. 28. St. Gb. yy pro 14$. vuv. 29. St. avveatoDuévoc* x0 on. dox. (va et Gb. ovveotaduéves 1ó )owr. dati * tva. 31. St. Gb. ypop. t$ xócpu 1001 Q. 32. St. Gb. ápéc ex t$ xvupíq. 33. 34. SL. Gb. téx; &péa c: t3) rvvixi. Meuépioxav f vov) x. $ mapüévo,* 4j ávap.oc pepuivi à t. xup. (vx 3j &y. xal copa. xal 35. SL. Gb. euupéoov. — St. eàv 063 £bpov. 36. St. Gb. yaus(scav. 37. St. Gb. £paioc dv «. xap5. omis80 a Uto, tum toU rnpsiv. 38. St. Gh. ó ixvayu(t. et om. «. vao. ixvr., St. à 5i y) dx youv. 39. Gb. om. vójup.— St. Gb. 60s Ya4u»07 vat. VIII. 2. St. Gb. o$8ér o o$8tv Eyvo*£ xaÜux. 4. St. Gb. sep. t. Boc. o9v, tum tà; Excpo«. 5. 8t. ixi «3c qi. 7. St. Gb. «o9 slo. Éex &pt. 9. St. Gb. xoi; &cüevooow. (0. St. Gb. lón cà vóv et tà xà et$o260. do9. 11. St. Gb. ó &ácóty. á& Xo En «3 9. Tv. - 1. St. ojx elg. &mnóctol.; oUx &. Dc00.; — St. Gb. 'Inc. Xour. 2. St. Gb. «7c ép. fic &rooto. 6. St. Gb. «o9 j3 ipyár. 7. St. Gb. 5 «ic otav. 8. St. Gb.?| ooyi xal ó vóy. tat. 9. St. Gb. Moséex vóiup et om. C 10. St. Gb. ix' ix(5c &pe(1.ec. — St. xai ó àoóv «31; d n(bog abtoU pexéyeiv éx* 8 m (Ox. 11. St. Gb. 6«p(copuev. 12. Gb. «i Ojv é£ovc. — St. Gb.. fta, 13. St. Gb. om. xa( et «á ante é&x, tum hab. xpocsBoejovt. 15. Gb. oo xéy onu atvod8evl corr. 16. St. oóal 6£.— St. Gb. iàv uà &oaryel (Co ua. 18. St. Gb. oov uoi et xà. eXayyà. toU KpiotoU. 41. St. om. i» àv ajx. on. vóu. — St. Gb. 0c et Xovorà, tum (va. xco 6a « omisso Seq. toG. 22. St. Gb. éx; àstevic, tum «à Tívra et (va TÉVvTOQ tivAQ O90. 23. St. Gb. ctoUto pro vvra. X. 1. St. 00. 854. á. St. Gb. sj && réxvpa, 9. St. Gb. sióóxno. 7. St. Gb. óc véypanz. 25 8. St. Enecov iv uad. 9. St. Gb. xa6&x xa(. Ita etiam v. seq. 11. St. Gb. «óxot cvvéfaw. et xatfjvtn o € v. 13. St. Gb. óndc oox glàngtv. — St. 0i. üq Oneveyx. 16. St. Gb. «àv áprov 8v x)Gyg. et XotovoU pro Kvoíov 19. St. Gb. «& o9v gni; xt elbolov 1 den; 9) 6r 613250. x(. dom; 20. St. Gb. bis 60s:. 22. Gb. om. pot. 23. Gb. om. yo. 24. St. in fine add. Eae. 26. St. Gb. «oü yàp xupíov. 27. St. Gb. el 6£«« 28. St. Gb. Gpiv elm et el5c26Ovtov, om. &x& posterius. — St. in fine add. «oU yàp xvp(ov 5 vi xal 1ó tfpupa. ati. 30. St. si 6 33. St. Gb. avupípov. XI. 2. St. Gb.om. uou post mapabóg. 6. St. Gb. xai xeipácó. [om. 9. Aeth. Arm. Hilar.] 7. St. Gb. om. &. 11. Gb. oct vuv) yup. &vBo. oUtt &vp y. yovaix. 13. St. Gb. àv üutv adcote xp(var. et tip 05 mooctóüx 1á. St. Gb.?, o95£. 15. St. Gb. &£6ox. a 03. 17. St. Gb. mapayy£)1 a v énat v ó. 18. St. iy «3, àxiro. 19. St. Gb. àv üpiv slvai, tum om. xaí post tva. 21. St. Gb. àv «à gay. 22. St. Gb. xt piv etn; et. dxacvía 9 ops; 23. St. Gb. &v x voxl d apes. 24. Gb. om. Aá6., oíyere. 26. St. Gb. «à rotfio. touto. — St. ob áv. 27. Gb. om. coüUrov.—St. om. «o) ante alyato. 28. St. Gb. àv6p. &avxóv. 31. St. Gb. «l 32. St. Gb. om. -oj'et xo5to. 34. St. el 5é cq. OUX XII. 1. St. Gb. á$6&goí ante o) pon. 2. St. Gb. om.6:e. 3. St. Gb. &v&. 'Incoo v, tum xóguov 'Inc oov. 5. St. Gb. xal 6 adt. 6. St. ia 11 6t. 9. St. Gb. &£py 56 et DOup. M, tum avt$ pro &. 10. St. Gb. quinquies post dXX et Écépxp hab. 6, tum hab. éveoTp aca [rec. 19, Hilar.j, 8uxxp(c ecc etéppomveía, 11. St. Gb. ívr. à ravt., tum ló6íq &x&atq. 12. St. Gb. «o0 acuat. toU Évóg. 21. St. om. ó ante à. et Gb. om. X.

23. St. Gb. om. u£. 206. 8t. Gb. elxe pro el «x. 27. St. Gb. ix u£pow. 28. St. Gb. om. fou. 1069. [add. Gr. nazianz. Pelag. al. Arm. Syr. p]. XIII. 2. St. Gb. usQiotá veiv et o98 6v. á. St. Gb. (ol: fj &vám m o9 mtpn. 8. St. Gb. elxe 56 mpopm. 10. St. Gb. «ó«xe «9 ix yép. xatao. 12. St. Gb. Bién. vàp dp. XIV. 4. St. Gb. om. 6sov. 5. St. Gb. (à fva mpoprtaónte [rec. D* Hier. al.]. 10. St. Gb. povóv da cvv, tum om. TQ el hab. oid. a90x 6v oov. omisso iaív. 11. St. Gb. àv dpt. 13. 8t. Gb. &ónep. 15. St. Gb. «poc. bà x. x. vot et vo. 56 xat. 16. St. Gb. «Dior fione tà nvtüp. 18. St. Gb. om. 6r et hab. xávr. Op. i 4AÀX0v [om. 41*. Aeth. d. e. Hier. al.]. uoo cate 23a v. — Gb. om. pov. 19. St. Gb. 5tà «o9 voóq yov. 25. St. xal oOtc tà xpvrt.— St. Gb. 6 0£àc 6vte,. 26. St. YevíaQo. 30. St. Gb. éixv 5f. 31. St. Gb. xa9' Eva mávr. 33. St. Gb. om. &iáoxo. 34. St. Gb. rovaix. 0p. v et àmtÉtpamtat. 85. Bt. Gb. eL &( x et vuvaisElv dv ixx2vo. 3a. 37. St. t 09 xupíov. 38. St. Gb. &yvost, &yvotí to. 40. St. om. X. XV. 5. St. Gb. xot; 5o sxa. 60. 8t. Gb. ol rOs( ou et 6à xat. 10. St. Gb. 5 ei; éy£ et?j ovv dye. 14. St. Gb. xev») 6£ xai. 19. St. Gb. 3Xrx. dap. dv. Xpiox. uóvov et xàvc. àv0o. iauv. 20. St. xexouurp. üyéveco. 21. St. Gb. 6 0dvat«. 23. St. om. xvov.— 8t. Gb. om. ol post XpworoU et om. Zmíicavt. 24. St. Gb. xagab d. 25. St. Gb. o) àv. 26. St. Gb. om. A. [add. 14. 80. Sahid. Basm.]. 27. St. Gb. elxg: 6xt n&vt., tum om. avuto prius. 28. St. Gb. tà n&vra iv nac. 29. St. xàv vexoov pro avtov. 31. St. vv f ysrépav. — St. Gb. om. &5e)ooí. 32. Gb. 6ge3ox; & vexp. oux. évtío., qdTtop.. etc. Sic interpungit. 33. St. xpo 0 óju. 34. St. Gb. ópiv Jéq 0. 36. St. Gb. &gpov et om. mpótov. 38. St. Gb. axxo &ibwo. et xà loto. 39. St. càpE &vOpom. — St. Gb. LECTIONES VARIANTES. Gi, 8k 0x0. 622. 66 try. 44. St. Gb. leu (omisso el) od. Vuxix. xal lax. a ó p.a. fvevpart., tum oÀtc xai vévo. 47. 8t. Gb. 6 x óproc d£ o0p. omisso Ó oUpv. 49. St. Gb. xaí pro dpa, tum qopéc O[AEV. 50. St. Gb. in fine xYnpovog. et. 61. St. Gb. m&vr. uàv o9 xoty m9ncóye0a, rxdvr. 0b day. 94. St. Gb. &. & «à q0aptóv toUto dvboo nta: áog0apoíav xal tà Ovntóv etc. 55. St. Gb. 0ávete, 1$ xévtpov; 7. G. GÓn, 1Ó vixoc; 56. St. Gb. om. iaxív. 87. St. Gb. «à 86v. 58. St. Gb. om. xat. XVl. 2. St. Gb. caf6áxwcv et soc$ótat. 3. Gb. 8i érwcoX. ad ea quae seqq. refert. 4. St. Gb. 3 àE&ov. 7. St. nit. 66.— St. Gb. értpém y. 10. St. Cb. xal evo. 11. St. Gb. rpóc ps. 12. St. Gb. om. $»1à Op. 6a. 13. St. Gb. om. xat. 15. St. Gb. om. x. deprovv. x. Axaix., tum bab. [cuv pro sloiv. 17. St. Gb. douptovvát., tum «à Uv Goxép. oU tox &ven). 18. St. Gb. om. xaí prius. 19. St. Gb. om. «ap' ol; x. Eev(t. 22. St. Gb. om. "póv. 23. St. Gb. om. fpóv. *St. subecribit: Ilpóc Kopiw6tow; v(xoty, Éygágr, &xó Duütinnov &dà Lrtpavü xai «douptouvvátou xal 'Axaixou xal Tiobéov. II. AD COR. CaP. I, 4. St. Gb. om. xaí. 5. St. om. to9 post &i4. 6. St. post prius awtvpí(ac pergit: Tc évepyoup. iv im. usque máaxoy£v, tum addit sies mapao2. Un. *. üp.. fapoxOjo. x. atrrp.— Gb. om. xal awtvpía; secundo loco 7. St. Gb. óe rp xov. dove tv va. 8. St. Gb. óxip v 0X. et vevoy.. uiv. 10. St. Gb. rnuxootou Óavátovu [rec. Chrst. Thdret. Hier. Hilar d. e.]. 1t. 8t. Gb. ox. ^. 15 Serio. 12. St. Gb. om. «oU. post eDuxow. et xai ante oUx. 13. St. Gb. 5 xai émqveox. et xat lox. 14. St. Gb. fiv posterius et XorctoU. om. Il. III. VI. e St. Gb. xp. Gy. D. xpótro. et xm. 17. St. Gb. Bovisuóusvoc, tum «à val va( et:ó o9 o9 [rec. 67**. et alius.). 18. St. Gb. oox ey évs«o. 19. St. Gb. 6 yàp to3 0ro9. 20. St. Gb. xai àv ajtip pro &à x. & abc., tum 56tev 50 Audw. 23. St. Gb. Ow x. ría. 1. St. 8. ly Xon. np. Oy. et Gb. év Àvm. mp. Og. 229. 3. St. Gb.x. Eypay. óu.. cout. av., tum om. ixi 2or. 4. St. Gb. àX. cv &yán.. fva qvwor. 10. St. xal vào évo» el t1 xexáp. (p x£yáo. 12. St. Gb. elc pro &á. 14. St. Gb. om. 'Incoj. 17 St. Gb. 20! o« 3E cDuxo., tum évo iov toU Oto) dv. 1. St. &l u3) xot c. —8t. Gb. in fine repetunt cvetxtixov. 2. St. Gb. éy v e ypapuiév. 3. St. Gb. om. xaí et hab. éqryeYeaug.. 5. St. Gb. &y' lavt. Joyíaac0. «1. 6. St. Gb. o5 ypáyuyuat oc dX. xvtopat oc, tum &roxteí vs. 9. St. Gb. om. £axí 10. Gb.o? prooj5£.—St. Gb. £vexsv. 13. 8t. Gb. éxvcvoo pro avrov, tum el; tó téX oq toU. 14. St. om. Au£pac. — St. Gb. à xl tj &vayvoóo. — St. 6, «(dv Xpusx. 15. St. Gb. érl «. xapà. ait. xeix.. f. St. Gb. éx x oxotyev. 2. St. Gb. avv à vte,. 4. Gb. om. avro. 5. St. Gb. &J.. Xpiaxóv "Inaovv, tam 5a 'Ineo v v. 6. St. Gb. 8c Day y. 10. St. Gb. om. ^iov post eeyanu et in fine hab. é&v «5 cea [rec. 39.] "ip. eavepu9. — St. v. véxp. t. Xu píov "Inc. 12. St. 6 à v 8&vax. 14. St. Gb. *óv xopiov "Incovv et 61a "Tcov. 16. St. Gb. ixxaxouu. et Eiso0ev. 17. St. Gb. om. npóoxaip. xxí. 18. St. Gb. om. £a«iv.. 1. St. Gb. om. &« ante olxodoy. 4. Bt. Gb. om. tovt. 5. St. Gb. ó xal 6o. 7. St. Gb. om. xat. 9. St. Gb. elr. àv np. el. dix 5np.. 10. St. Gb. xà & pro Ua, tum xa&xóv pro eaUAov. 12. 8t. Gb. o) yàp váy, tum xal o9 xapó(q. 15. 8t. Gb. om. Xpiat. 16. St. Gb. el 6à xai évvoxag. 17. St. Gb. xaiwà tà fávta. 18. St. Gh. 5 'IncoQ Xpur. 21. St. Gb. tóv1&p gf; et vvvoopsfa, 1. St. Gb. 8&& xal rapax. 3. St. Gb. àv un&cv(. [om. Oecum.

(comment.) Bilar. al. Syr. Ar. 1.)] et om. fue. 4. 8t. Gb. cvvató vtt. 14. St. Gb. &xaioa. xal &vouíq, tum «íoq6£ xotwov. 15. St. Gb. Beíap et Xpwr i. 17. St. Gb. it0«cs. VII. 3. 8t. Gb. om. 6óyóv [add. 115. Syr. Ar. 1.] Hilar. Pelag.]. b. 8t. Gb. oodeu.. lox vx ev &ves. 8. St. Gb. Béro v áp. 10. St. Gb. ápetay. xa tepyátex. 11. St. Gb. elvac àv «6. 12. St. 6 juiv «àv Ono fuv. 13. St. Gb. &ux out. rapaxexifiiueta éri [om. 56] c3 rapax. 0v * Ttpioc. 66 12. 14. St. Gb. iv à&iv8. Deo. Oy... tum $ éri Tíxov. VIII. 2. St. Gb. xóv v2oUtov. IX. XI. 4. St. in fine add. 5££aa9a« fiuc. 12. St. Gb. Ey» t1. 16. St. Gb. 1$ 6106vm. 19. St. Gb. cov 13 xáp. etaotoy toU xup. — St. tpoQugu.. 6 uv. 21. St. Gb. xvoiovu pro 0eoo (ita 120. Syr. Ar. 1.) Hilar. al.] et mpovooóp. € vot Y&o (sed St. om. vá.) 24. SL. xal elc npócorr. 4. St. in fine add. «7c xavy*,oeux. 5. St. Gb. eX»oy. op àv cavtny, tum xat p?) et rpoxa tnryeuév. — St. Ga x tp v)sove£. 6. St. Gb. om. Xéyo. 7. St. Gb. poa tpstcat. 9. 8t. Gb. orm. «o9 aliove. 10. St. xoonyfio ac x. r)nOovat et avtric a. c et vev v gata. 13. St. Gb. érl 13) ónoxoy. 15. St. Gb. xáp, 6 €.. 1. St. Gb. xpqó nto. "-— 7. St. in fine add. Xptaxoy. 8. St. Gb. xai xspxca51. 9. St. Gb. om. X. 10. St. Gb. er, atv. 12. St. Gb. in fine add. o) evvova. 13. St.Gb.oby( proojx etr à &yst pa. 18. St. Gb. isxi Boxe et ó éavs. OQvvuat À v. 1. St. Gb. 6p. &veiy. i. uix póv 15 T3. St. Gb. ufi oc ex. 4. St. Gb. 'Incoov pro Xpioc., tum mveUp... Érep. — St. 3j veiy eate. 6. St. Gb. post gavepw. add. év Tc. 7. St. Gb. om. yf. 10. St. o) cppaí(octa:. 16. St. uxoóv t1 x&yo. 17. St. Gb. xatà xop:ov [rec. 114. Hilar. al.]. 21. St. Gb. om. iv xov. t. uo., tum hab. àv $?' &y. 23. St. Gb. 1225 pro X£voo, tum àv quiax. mtpigcot. post Unepfa22. pon. 25. St. Gb. i$ a65ie0. LECTIONES VABIANTES. 27. 8t. Gb. bis tox pro &oXai. 28. St. Gb. ério 6 otracq. 32. St. Gb. Azuaaxnv. ftóXv et in fine add. 90v. XII. 1. St. Gb. Kavydco9a: 5? 00 Gv Qépet i ov* Ocosop. T&p elc. 7. St. Gb. om. yov, tum hab. c«t&v et in fine add. (va u3) oneca(owp.an. 9. St. Gb. &ovapuíc i ov et tveXetov1a., tum iL d2X ov xavyfio.. St. Gb. om. yov. 11. St. 8iC ápoov xau x óuevoq. 12. St. Gb. «xà u. £v a».. St. Gb. ac1óc évo et 7ittf nte. 14. St. om. coto. 15. St. Gb. xcov. 19. St. Gb. x 11v Poxtite, tum xaTEv (0 K 10v toU Otoo et Gb. conjungit 1o3o)p.. *á5e TÁvra. 21. 8t. Gb. D6ovca ue coxecvó 0m ó Ote y. XIII. 1. St. Gb. om. 12o60, tum xaí pro?. 2. St. &nov vov 1 páqu toic. 3. St. Gb. pro fi (ita Or. Thdret. Hier.) hab. re. 4. St. Gb. om. xaí( ante &axavo. et ante yet, tuin hab. troeóy eOa. 5. St. Gb. "Inc. Xptot. 7. St. Gb. eoyop. at. 9. St. Gb. «ovt. 5 xat. 10. St. Gb. fiv &&ox. uox 6 xop. et antea (va mapov ufi. 11. St. Gb. «zc &áydz. x. slofiv. 12. St. Gb.ày &yp ep. 13. St. Gb. om. *yóv. — Gb. om. Ap. * St. hmc subecripta babet: Ilp); Kogtv0iouc Seutépa — dypáqn &nó dü(mzov v Maxe Sovíac 6x T(tou xal Aovxd. AD GAL. CAP. I. 10. St. Cb. el yap Eni. It. 1f. St. Gb. yvogit. 5€. 15. St. Gb. e98óxns. 6 0£ó,. 17 St. Gb. o9 àv50ov. 4. St. Gb. xaxaboueco o vtat. 6. St. Gb. xpócwm. 0tóq &v05., tum Om. 4i elvat. 9. Gb. /peic i £v. 11. St. Gb. IL£cpos elc. f4. St. Gb. «à Ilérpqw. — St. «i pro ze. 16. St. om. &, tum hab. d Epy. vóg.. o9 Dixauofis. 18. St. cvviatvp.t. Ilf. 1. Gb. om. «ij ààr9. i3, v0. 6. St. Gb. om. yéyparta:. 10. Gb. 6*1 émxatáp. 12. St. ajtà ávOpu oc. 13. St. Gb. yéygar. v áp. 16. St. Gb. if 0rcav, antea «à 5t 'A6o. 17. St. Gb. 6to9 elc Xpioctóv. — $t. Et», ponit ante terpaxóc. 27 19. 8t. xpoattítn. 21. 8t. Gb. &v éx vóy.. 3v. 23. St. Gb. cvyxex Ato uévot. 28. St. Gb. opi; elo da. 29. 8t. Gb. xal xov! (ray. IV. 6. Gb. xapdías f uiv. 7. St. Gb. xXnpovóg. 0&09 óià Xpiao to). 8. St. Gb. u3) oct. 13. St. Gb. r&paauóv uou sóv dv 1j eaque conjungunt cum oox é£ovOev. 15. St. Gb. «(c oov 3v [iax. hab. 115. Hieron. Sedul.]], tum àv é6oxat. 18. St. Gb. tó t»1ooa 09a:. 21. St. Gb. ox áxov$6tt; 23. St. Gb. ó uiv ix. 24. St. al 500. 25. St. Gb. xó yàp 'Ayap Xwd, tum Gb. 2ouXeust v áp. 26. St. uíft xávtov fdv. 30. $t. Gb. xXnpovou o $. 3f. St. Gb. &oa pro 5.— 8t. 13 Dev6spiq. o9 v, 3 Xpwox. y. 3ev0épuoct, cTfxste, xol p etc. et Gb. eadem liabet omisso ocv. V. f. Cf. notam que antecedit. 4. St. Gb. &ró 100 Xprot. 7. St. &véxove. 8. St. Gb. om. éa:tv. 9. St. Gb. gopag.. Cug ot. 13. St. Gb. 1$ aeapx (. omísso Bá, tum om. «o9 vvtoyatoer. 14. St. Gb. rXnpoot., iv t* Ay. — St. óx Éav tov. 16. St. Gb. «&£en:e. 17. St. Gb. «ajx. 56.— St. &eiíx. à. 19. St. x otx e(a, mopvt(a. 21. St. Gb. xa&oc xal nporix. 23. St. Gb. mpgotr, tum om. &yveia. 24. St. Gb. om. aotó. 25. St. Gb. Cop. mveUp.. VI. 1. St. Gb. rpg ó tnt. 2. St. Gb. àvaràmpooc a xt. 9. St. Gb. éxxaxobopsv. 11. St. Gb. ópiv ypáp pac. 12. St. Gb. pu», post (ya ponit. 14. St. Gb. 1$ xóoyo. 15. Gb. lcxiv pro lexset. 17. St. Gb. xón. uot umnóels. *St. baec epistolae subjicit: Ig To)á-ac Éypár, &ró 'Poync. AD EPHES. I, 1. St. Gb. om. «iai. 3. St. om. iv ante Xexoto, &. Gb. iv &yáry conjungit cum seqq. 6. St. Gb. om. vià abro. 7. St. Gb. xaxà 1óv XXoUtov. 9. St. Gb. yvwpíc a. 10. St. vá «e iv toi, 12. St. Gb. 1 Sot. 14. St. Gb. 6c ievw.

38 Int. IV. 18. 8t. B&uxvolac pro xapoBac. 20. St. Gb. ivfernosv, tum xoi ixáOtctv. 3. St. Cb. véxva qocti. 5. St cb. om. àv, tum om. o9. 8, St. Gb. &à t 2c nio. 13. 8t. Gb. &yy. éyevftrrs. 15. St. Gb. àv &61uaax [om. Lect. 14. Tert. Iren. al.]. 16. St. Gb. iv aot. 17. St. Gb. om. slgfvnv post xat. 19. St. Gb. om. dcxé post à). 20. St. Gb. om. X(6ov et hab. "Inc. at. Ta^ Gb. «dc. f, olxo2. 3. St. ivvopict. 5. St. 6 dv &rép. 6. St. Gb. iv 1p Xpioto 5a. 7. St. Gb. éievóu nv et 59v 0o6etc a v. 8. 8t. «Xvr. ty &yiev. — St. Gb. tO v &vsliyv. moto v. 9. St. «(c xovvo vía, in fine add. &à 'IncoU XotatoU. 10. St. Gb. vvopxc01) viv. 11. St. Gb. om. «9 ante Xouetj. 12. St. Gb. x. 3v mpoocar. 13. St. Gb. éxxax«eiy. 16. St. Gb. 6«» Oyiv et cóv fovTOY. 20. St. Gb. óràp rávra. 21. St. Gb. om. xa( ante év Xerox. 2. St. Gb. rpg ótnt«. 4. St. Gb. xa6ox xa. 6. St. nàow b piv. 8. St. Gb. xai Eboxs. 15. St. Gb. ààn0cóovtec 9 dvet ó Xptotóc. 16. St. Gb. &xáctov t. £pov.. 17. St. Gb. xal xà Aot x & Eüv. 18. St. Gb. dexotia piévot. 19. St. Gb. &xri ynxóre. 23. St. Gb. àvaveooa 0a: et 24. dv$0a0a 0 0a. 25. St. Q0 fov. 26. St. Gb. éri 14 vapopy. 27. 8t. Gb. yf1e ói5. 28. St. Gb. 1ó &ya6. vat; xepoiv, tva. 29. St. Gb. t«« xpcta«. 31. St. Gb. x. 8uux x. óprf.. 4. St. Gb. xal aloxp. xal qjaopo)., tum tà oUx &viixov ca. 5. St. váo dc tt.— St. Gb. 6c àatw el5u0X à t prc. 9. St. *o0 t vsópn ato«. 10. St. Gb. 1$ xvpí«. 11. St. Gb. & xai O£yy. [om. 3. 108*.]. 14. St. Eyeipa t. 15. St. Gb. om. à35) gol. 17. St. Gb. «o9 xvpíov. 18. 8t. Gb. om. &y(q. 19. St. Gb. om. év ante 4oq.., tum LECTIONES VABIANTES. hab. iv «3j xxpó(a. 41. St. gó£tp 0s0. 22. 8t. Gb. óxorác a ec Os. 23. St. Gb. igxl xeqa2x, tum áx xai 6 Xo.— St. xalavtó; dos: ewtfp el idem Gb. omiseo xat. 24. St. Gb. Ge rep. 25. St. Gb. &xvxóv pro Oyiv. 27. St. aotfiv pro ax. 28. St. Gb. post oXxvex; om. xaí et pergunt ópe(4. ol &v&p. 29. St. xal 6 x óptoc. 31. 8t. Gb. -óv marío. a6x00 x. t?)v t7. omisso autoo hoc loco, tum hab. «óc cv rovaixa. 33. St. Gb. oóct«w« &yamát. Ux lavtóv. VI. 2. St. Gb. om. coo poet urrfpa. 6. St. Gb. «xoà Xpisvov. 7. St. om. à. 8. St. Gb. 8. dáv v Éxaacoc, tum xopt&ttat.— St. toU xupíov. 9. St. Gb. &u xal uv atv. 10. St. Gb. «à JXomóv, à uov. 12. St. Gb. &oy., t pó« t&àq étovc. — St. axót. «o0 ali voc toót. 16. St. Gb. éri via. 18. St. Gb. avró «o9t0, tum xegl mÁvttY. 19. St. 5o0 (n. 24. Gb. om. &yrv. *St. hec subecripta habet: Ilo "Eqeaí(ouc Cxpágn &nà 'Poyre 5à Tujgíxov. AD PHILIPP. I. 5. St. Gb. om. tX. II. 6. St. Gb. 'Inaoo Xprov. 7. St. Gb. &xxtov dpol et àv. «. xap$. oudc.— St. om. év ante 1j &roAoy.— St. Gb. uoU t?; xou. 8. St. Gb. yáo yov. — Gb. Xpior. "Ino. 9. St. Gb. irc 43223. x. p. nepio0£ 07. 11. St. xapx àv Buxatoc. cv Bia et Gb xapgnóv 5x. xà v 5i. 13. St. Gb. iv Xpvox. vevéc. 14. 8t. Gb. om. «o9 6eo9. 16. St. Gb. 0t. ànipépecv. 21. St. Gb. om. doxív. 22. St. Gb. om. doxív. 23. St. avvéyop.. Y &p.— St. Gb. e«l« 19 &va3. et x0)20 Yàp ua. 25. St. Gb. avu xapagusvo. 28. St. ajtot; v. év dax. et Gb. &axly auto. 30. St. Gb. olov (omisso xai) Vàsrt. 1. Gb. el t, oriáyxv. —St. Gb. xai olxtippo(. 2. St. Gb. «à Bv gpovouvtec. 3. St. Gb. ipio. 9) xevosot. 4. 8t. Gb. Exaa x oc axon. (St. axoWX5i16) OX. xalsà ívéo. Exa8 *0« (Gb. Éxaaco)., 5. St. Gb. qpoveía 0o. 1V. 3. St. xaí pro vat.— 9. St. om. «ó ante 6voua. 12. $t. Gb. vov xoX3. up. 13. St. Gb. 6 0e. 15. St. Gb. (va vévvucOs, tum àv píc e. 19. St. Gb. réyp. og tv. 21. St. tà «oU Xp. "Ino. 23. 8t. Gb. om. mp. oua. 24. St. Gb. om. «p. osA;. 26. St. Gb.?xooc. 6x. so 0£vva ev. 27. St. Gb. ajtóv sna. — St. éxi ÀoR y. 30. St. Gb. toU Xpit.— St. xopo6ovisvaáusve. — St. Gb. om. cv TOU. III. 4. St. Gb. $oxst d. 6. St. Gb. (Giov, tam om. 6eoo. 7. St. Gb.?» uot. 8. St. &0à yurvoov 1e. — Si. Gb. xai *yo0p., tum Xocovoo "Ino. et axv06a). slvat. 9. 5t. Gb. om. 'Inco?, tum hab ini «35 x(otu. 10. St. Gb. ceupuop qoo ui evoc. 11. 5t. Gb. d£aváatx. t&v vexp. 12. Gb. om. «cv et '15e09. 14. St. Gb. àxi «à figab. 16. Sí. «à aX. qpov. post xavów pon. et Gb. om. «à ait. qpov. et X&vóvt. 20. 8t. Gb.?v vág. 21. St. elc 19 qvevéc0atv aocó Tu uopp.— St. Gb. £avtip xà mdvt. St. Gb. urcà xai K)fu. et aotvye vvfio. 7. St. Gb. gpovofic ei. 8. St. Gb. om. imu. 12. St. sic oia bé tex. 13. St. in fine add. XowQ. 14. St. Gb. uoo vi 963p. 16. St. Gb. xai &ra£. 18. 8t. Gb. om. meus évr. 19. St. Gb. vànpoct:, tum «àv T0Ut o v. 22. St. Gb. ol £x c. 23. St. Gb. uexà rávtco v Oui. *st. hsec subscr. babet: Ilpóc. d»Avretnoíou, £ro&er, &ró 'Poyurk 5c "Enagpoobí(tov. AD COLOSS. I, 2. St. Gb. om. 'Inoo?. — St. KoAaccaie. J. Gb. om. x. xvo. "Inc. Xowt.— St. Gb. "epi Oy Ttpoctuy: 4. 8t. Gb. x&v pro $jv Exste. 6. St. om. xai autavog. 7. St. Gb. xao xat. 10. St. rto. op ác &£. — 8t. Gb. ái toU xup(ov.—St. elc t9))v (níévv 01v et Gb. cà émrv. omis80 iv. 12. St. Gb. om. «à 9c. 14. Griesb. om. &à x. afuar. at. 16. St. Gb. «à i xoi ooo. x. cà ixi. 20. St. Gb. post cravo. aot. add óV avtov.

I1l. IV. 1. St. Gb. iv ojpa vot,.. 1. St. Gb. xepl Oyow, tum éopá923. St. Gb. om. iv post éruv. [add. 120. 1t. Bilar. al.], tum hab. 11) xt1íatt «1. 44. St. Gb. om. 6,.— St. ratfuac. gov. 27. St. Gb. «(q 6 T)ov1oc;, tum 5, dat 28. Gb. om. 'Incov. xagt. 4 St. cuufi6ac 0£vt o v. — St. Gb. mávta TÀo0tov.— St. Oto) xal vato. — Gb. om. mxtp. x. toU Xptot. 3. St. Gb. xol «7c yvo9c. 4. St. Gb. tva ufi 114. 6. St. Gb. *. Xerox. "Ino. 7. St. Gb. àv xj ríotx., tum om. xaí post xa6doc et hab. év ao «3. 11. St. cop. 16v ápgaptióv v?) — 8t. Gb. om. à)' [add. 109.]. 12. St. ix x v vexp. 13. Gb. post evvezoon. add. 0p. St. Gb, f uiv x&vra. 15. St. Gb. om. xaí ab initio [add. 219.] 16. St. Gb. vougnvíac. 17. St. to0 Xprot. 20. Gb. om. obw. — St. aiv t$ Xptcer. 4. 8t. Gb. 4 (o) $u. Ov, tum aov aut. qavepoO. 11. St. Gb. om. xaí ante Exo. et ante D.eo0ep., tum hab. «à xávra. 12. 8t. olxtipui. v.—St. Gb. rog 0 trt. 13. St. Gb. ó Xpicotà« iyaoía. 14. St. Gb. fcx daxív. 15. St. o9 0£o9. 16. St. Gb. xal óuvox.— St. à 11 xapbíq Opv t xvpiq. 17. St. Gb. xai nxàv, tum xvup(ov "Incoo pro 'Inc. Xetor. 18. St. oic lót oio &vàp. 20. 8t. àoxl tip xvpl«. 21. St. Gb. épeOitece pro mapoorít. 22. St. Gb. x. xaxà aápx. xvp. — Gb. qofoóp.. t. xüptov. 23. St. Gb. xal «àv 6,tc d&v. 26. St. Gb. t (à xvo. 25. St. Gb. 6 $à &Ax. xojpiettan, in fine om. xap& c. 0cd. 9. St. Gb. tà ric1. x. &ya. 11. St. Gb. om. uo9 sloív. 12. St. Gb. om. 'Inso?, tum hab. SEX? pÉvot. 13. St. Exec (330v oXov Om. 16. St. Gb. om. a9, tum xal )pai. 18. Gb. om. àáy*v. * St. subscripta habet: IIpóc KoÀaccasi, évo&pr, &nàó "Poyv; bà Tvxíxov xai 'Ovneíuou. I. AD THESSAL. l» 2. St. Gb. slorvn &n0 000 na10q VARIANTES LECTIONES. *u àv xai xvpfov 'IncoU XptgtoU. 29 II. AD THESSAL. 3. St. Gb. Guàv ante xo) Eoy. pon. | I- 3. St. Gb. «ávsev Ogóv [om. 17. 5. St. Gb. elc óyas pro vox Op. 7. St. Gb. 19x ovc, tum om. iv post xat. 8. St. om. dv «ij ante Axafq. 9. St. Exoyuev. 10. St. om. «óv ante vexoóv.. 2. St. à) xat. 3. 8t. Gb. oó«s £v. 4. St. Gb. «i$ 0t. 5. St. Gb. àv 6v. xoAax. byev?o. 7. St. Gb. fiot pro vzrtot. B. St. ti eigóuevot. — St. Gb. &5$oxoüp. et fyiv ve vé£vnaOs. 9. St. vuxtéc v áp. 10. St. Gb. om. écté. 11. St. Gb. éx pro xéx 12. St. Gb. xspxa 17,081, fum xaAoUvtoc. Aug. Pelag.]. 5. St. Gb. om. «sl; ab initio. 8. St. Gb. àv «upl qQAoyÓ«. 10. St. t. 11016007 01. Il. 2. St. Gb. om. óyóv, tum hab. pHte 0posig0. — St. Xpioroo pro xvolov. 4. St. óc 055v xa0(com. 8. 8t. om. 'Incox. — St. Gb. &vaÀoGctt. 10. 5t. Gb. «3c &ix(ac d v tox, tum xai 5. 11. St. Gb. àv «3 &bx. 12. 8t. Gb. trà xup(ov, 8 e.a co Op. 6 9. &r' &py 7c ek. 13. St. Gb. elc 8 éx&. omisso xaí16. St. Gb. ójiv tà; xapb., tum Gtrelt. 0. üc et Xóyop x. Eprtp. 13. St. Gb. «oi; mated ovow [rec. | III. 1. St. Gb. xpoctoy., &àO«. tum 219.]. 14. Stephan. 5x ta bc6. 15. St. x. l6(ouc mpogfit. 16. St. Gb. £9óacc, tum om. co OtoU. 18. St. Gb. 21à $0650£c., tum x«i lvéxoy. | rec. 43.]. III.?. St. post 6eoo add. xal avvepyóv hiudv.— Gb. avvepyóv pro Bi&xovov. St. Gh. rapaxoX. 0p. üq fepl t7. 3. St. Gb. « à unóéva. 6. St. Gb. bEyex. pveíav. 7. St. Gb. éxl máoy t3) 96. x. B. St. Gb. of vtt. 13. St. Gb. 65v 13; xapb., tum om. &y fv. IV. 1. St. x0 2otr. — St. Gb. om. tv |j post "Inc., tuni om. xa. xai mepuratelit. 4. St. Gb. om. Eva. 6. St. Gb. 6 xópioc, tum xa&óx, xat. — Gb. mposír o uv. 9. St. Gb. yp. lxect. 10. St. Gb. «o9, iv. 11. St. Gb. x. l6 (aic xepo. oy. 12. St. o) 06£10. — St. Gb. xsxotunucvorv. 15. St. Gb. om. ol post vexoo(, tum hab. «pé ov. 16. St. Gb. «oU xuolou pro ti Xotoar.. f. St. Gb. ypápec0av 2. St. Gb. ^ siy£pa. 3. Gb. om. váp. 4. St. Gb. om. ráp et pon.?)?upa oyAx. 5$. St. om. váp. 13. St. Gb. xaí pro óàaxe, tum Crepexrtpt a G oU et dv £a v to. 15. St. Gb. xal sl; 2». 18. St. Gb. om. éaxív. 21. St. om. &. 27. St. Gb. ópxítt. 28. Gh. om. &y5yv. * 8t. addit:IIpó; Geaaaàovixeto totom &ypágr, &nó 'A0nvov. 100 xvpíov. 2. St. Gb. om. ictiv. 3 St. Gb. éex. Ó x ópvor. 4. St. Gb. rapayy. optv. 5. St. Gb. 6v x. xap5. — St. om. t7» ante onoyov. 6. St. f» rap£l a6t. 11. St. Gb. repixatouvt. év Og. 12. St. Gb. xapaxa3. 51à 1c0 xvplov fiv ' I. XpratoU13. St. Gb. ixxax*s. 16. St. Gb. ravi xpóm y. * St. heec subjicit: IIo; eoco2ovix&lc beutépa. dvor &nàó 'A0nvóv. I. AD TIMOTH. 1. St. xal xvpío 'IncoU Xptoto) TH. 2. St. Gb. xxtp. fu ov. 4. St. Gb. 3 olxovo pk (av. 8. St. Gb. vouíy. x ox vat. 9. St. Gb. rarpaXoau x. uncpa)pauc. 11. St. Gb. om. 1$. 12. St. Gb. xal xápv. 13. St. Gb. 16v npóttp. 16. St. Gb. 'Ins. Xptox. 17. St. uóvp, coq i Oti.. 7. St. Gb. el, 8 d1£0. — SL. 2£yoo dv Xptot à. 8. St. Gb. vpoatox. 1. &véo. 9. St. Gb. tà« vuvaix. 12. St. Gb. yvuvatx. 6k Pubkox 14. St. Gb. à ra tnrica. III. 4. St. vrgóá3 cov. 3. St. T fixt., n9 ala x poxspó7. 7. St. Gb. xaX Exe. 10. St. Gb. eix« pro xal obtox. 11. St. noo éow,. 13. St. Gb. é£xut. xa2óv. 14. St. Gb. 9. rp et xáytov. 15. St. Gb. om. of. 16. St. 0cóc égavepotr, et Gb. 6« égxvep.—St. Gb. &v E6vsoiv. IV. t. St. Gb. rXXvot,.

$0 2. St. Gb. om. xaí et hab. xexav t »pua. 6. St. Gb. "Inc. Xo. et 3 xagnxo'. 10. St. Gb. xal xomóy. 12. St. post &y&rv add. iv rveopaxmi. 15. St. Gb. àv «aov. 16. 8t. Gb. om. éy. V. 3. St. Gb. yav6óavéx o aa v. 4. Bt. xaXAóv xal &nobtxt. 8. 8t. Gb. «àv olxsíuv. 16. St. Gb. xia 1óc 9) 1:01. 18. St. Gb. &ouv &X. o9 quao. 21. 8t. Gb. xai xupíov 'Inc. Xptot. 25. St. Gb. «à xo)a Epya mp. £a tt, tum 9uva. c as. VI. f. 8t. Gb. «o9 0soU. & S1. Gb. i£ dv v(ivacas qióvoc, lp. 5. St. ra pa8tatpifat. 6. St. Gb. in fine add. &p(oxaco &T) tv totoUtQY. 9. St. Gb. om. «o9 9x60)., tum &vo f; to. 11. St. Gb. «oU 0co0, tum m«pqócnra pro «paumáo. 12. St. elc 9v xat. 13. St. Gb. «. (eor oto v te. 16. St. Gb. om. xal ante qox. 17. St. Gb. àv «à viv alo vt.— St. Toutes fva. 19. St. Gb. &rofmoavpl tov ra c. — St. ic alo ví(ov (wf. 20. St. 1. fpa x a. 1 a Ornv. — St. Gb. x €vopgovias. 21. Gb. om. &y*v. * St. subscribit: Ilpóc Tiuó0sov pax, éypágn àmó Aaobuxslac, fre éoxi uxtpónol, dovylac v7; IIaxac vh. Il. AD TIMOTH. I. 5. St. Gb. óxópv. 3ay6ávev.. St. rapax a ta xn:. St. Gb. $oys1X«.. St. Gb. ing oxvvtn.. St. Gb. exovóar óc epov.. St. Gb. om. poí. St. Gb. co oQv xaxxosÜncov et "Inc. Xouo. 4. St. Gb. om. xà 6e. 7. St. Gb. yn pro óocti. 12. St. Gb. el &pvovj.ta. 13. Gb. yàg éxvtóv. 14. St. Gb. xup(ou, v3) 3oyou. a x eiv, £l, o96iv xgnotu. 19. St. 1. 6voy. Xptatoo. 25. St. Gb. & rpg ó cnm et ufa. 5. III. 2. St. Gb. &covr. y áp. 6. St. alyuaQut coo vt 6o tà Yuvoux. 8. St. Gb. "Ia fpi. 10. St. Gb. xapgn«oXoU n xa. 11. St. Gb. iyéveco. 16. St. Gb. xal óe£ug. [om. Clem. al. 8yr. Ar. 1.)] et Dey xov. IV. 1. St. &ayagt. o0v év6 et coU xvupí(ov 'Inc. Xp.— Gb. pro xatá bab. xaí. H. 3. VARIANTES LECTIONES 2. St. Gb. intt(uvo., raoxxá)to. 3. St. tà, éribun(ac vxo Ubiac. — St. Gb. é&xvx. énicoo. 6. 8t. Gb. cic ég 3c &vaooa. 7. St. Gb. x. &yàw. «àv xa). 8. St. Gb. 1&ct toi;? yam. 11. St. Cb. uóvo; ust £u oo, tum. St. Gb. pol xaxá et àno3in.. St. Gb. &vO£coxnxe.. St. Gb. &xob c.;: 8t. Gb. xal $oaetaí ue Ó xop.. St. Gb. àv Mom. &atievovt.. St. Gb. &cerázstac. Gb. om. &yz,v. * St. bzec subecr. hab.: IIgóc Tiuió6eov &&urípa., t?ic "Eqtotav bon. Gíac mpuxrov éxlaxoxov yttporovn6évra, Evoágn &xó "Pork, 6cs ix Bsutépou mapíavr, IaUXoq ti Kaicapu Népowt. AD TIT. I. 4. 8t. Gb. xáo. EXeoc, alpfv., t xup(ov Inc. Xptor. 5. St. Gb. xat6&nxov et imbuoo6007 9. St. cb. 9 xal rzapaxa. 13. St. Gb. icxiv àQn0fc. 15. St. Gb. xávra n év.. 3. St. Gb. l«ponpe etc. 4. St. Gb. awppovit co c 1, tum olxoveoó«. 7. St. Gb. á6cagopiav. — 8t. post ctu.vóx. add. &papo(av. 8. St. negl 0p v. — St. Gb. xp. his. (01-) My. 9. 9. 5t. Gb. t5(oc ósax. 10. St. Gb. *íax. xàc. ivotuxvup.. &ya0. — 8t. om. v&v ante coU. 11. St. Gb. 0400 *j a. tfj proe máctv. III. 2. St. Gb. 1oqóvrra. 5. St. Gb. àv énovcay.. et cov avr. D.eo v. 7. St. Gb. xÀngov. v£vopt0a. 8. St. Gb. « 8p et t& xà. 16. St. Gb. om. to9 0.00. —Gb. om. &yhv. * St. heec subscr.: IIoàc T(tov t? Kentóv ExxXnolae vpurtov éniaxoXov xtiporovrOÉvra — éypázn nó NixonÓ)ox, v?jo Moxsbosac. AD PHILEM. 3. St. Gb. «3 &yannri pro «. &58. 6. Gb. iv fiv. 7. St. Xáptv.—St. Gb. yàp Ey ou.ev f0)X fv. 8. St. Gb. xoXzv dv Xp. (omisso "Ino.) 1aQ$vo. Ex. [rec. D (D* hab. Exo, D** Eyuvy.]. f0. St. Gb. 5sauoto uov. 11. St. Gb. om. xaí ante cof. 12. St. Gb. om. ooi. 13. St. 6uxxovi) uot.. St. Gb. xac& £xoóo.. St. Gh. à). &yexws. - St. £pi Eyes.. St. Gb. O06 ve«.. Gb. pro xvp. in fine hab. Xpwrrip.. St. aGoráCQovtai. 25. Gb. om. àyfjv. * St. subscr.: I1oóc b uova éypáqu &rà 'Poync 5i 'Ovnoipyov olxétov. AD HEBR. I. 1. St. év' ioyátov. 2. St. Gb. «. alóv. érotnc. 3. St. Gb. &v' £aut oU xafap. TotnGáp. t. Ápapr. Ag Gv. 11. St. Gb. &apévetc. 12. St. Gb. EX (Esgicc avtoxx. 4. St. Gb. anusioq t6 xai. 5. St. Gb. om. 6 0c&,. 7. Gb. om. xai xaxíox. usque xttecov. 8. St. Gb. àv yàp tij. 18. St. Gb. om. xat. III. 1. St. Xovc tóv 'Inactv. 3. Gb. o$to &oErk. 4. St. Gb. «à xávra. 6. St. Gb. o$ olxoc, tum iévz tp. 10. St. Gb. yeved éxe( vy.. Gb. 2£ Opiv tw.. St. Gb. om. avtov.. Gb. «(ve« vág. 17. St. Gb. Ereocv. IV. 2. St. Gb. xoc &xoo c ac v [rec. fr. ]. 4. St. Gb. iv c3 fip£g. 7. St. Gb. etgrta«. 12. 8t. Gb. ux. «t xat. 13. St. Gb. om. «ic (add. 4.]. 15. Gb. mertipac uévov. 16. Gb. Gb. Dsov. V. 1. St. Gb. 5àpa tc xal. 3. St. Gb. *aUt7» pro tavta. 4. Gb. om. ó6.— St. 6 'Aagev. — St. Gb. xa8 & tg. 6. St. Gb. om. sl. 7. 8t. Gb. xal slexxovc0. [om. Lect. 8. Basm.]. 8. St. Gb. toi, &xobouc. avt. ug. 12. St. Gb. xal o9. VI. 7. St. Gb. xal veopytit. 10. St. xal *oU xómov tii; &v&m. 14. St. Gb. 3| u*v. 16. St. Gb. uiv yáp. VII. 6. 8t. Gb. 1v 'Apaág. 10. St. Gb. ó MO:c. 11. St. Gb. ir? a913 vevouofétv co. 13. St. Gb. RpogÉG y * X € v. 14. St. Gb. o98bv negi tpa óvme16. St. eapxiu x 9x. 17. St. Gb. uaprupet et om. c.. 18. St. Gh. pàv 1 áp [om. 3. Syr. al II. 21. A Gb. om. el et in fine add. xax& cjjv táttv Mexyiosbéx. 23. 8t. Gb. tvocoU tov. 26. Griesb. xal Enoentv. 27. St. Gb. om. or£o post EntiraVIII. 4. St. Gb. qap pro 7», tum E AS

IX. XI. t&v lepécv t. fpocy. x. rv vón. 6. St. Gb. xécevye. 8. St. Gb. avxot,. 11. Gb. vroA(tnv pro rÀvoiov. — St. Gb. uixpoo a Ut v. 12. St. Gb. áyapx. ajt. xal 16v &ávogtóv a0t6v. 1. St. Gb. uiv ov. — 8t. npár. ox» vf. 2. St. Xéyexac & (a. 9. St. Gb. xa9' 6v. 10. Gb. om. xaí ante &wawwgyae. 13. St. Gb. 1a9p. xal tpáY. 14. St. Gb. alov(ou pro &yiou. et avveibnc. 0p. ve 15. St. Gb. &«a65x. xau. 19. 8t. Gb. om. «óv ante vóp. et 1àv ante xp&áy., tum hab. éópávTis. (etiam v. 21.). 24. St. Gb. ó Xpwr. 28. St. om. xai.. 1. St. Gb. 6voíat &q. 2. St. Gb. oox &v. — St. Gb. xexa9app.évou; et Gb. in fine notam interrogandi ponit. 3. St. Gb. om. yívexoaa. 6. St. Gb. xal nsoí et eo60xno. 8. St. Gb. xal repí et Ovctav x. vtponvoo & v, tum xatà 10v vóp.. et t£96óxv7c. 9. 8t. Gb. eíonxev pro rimov [sic Chrst.].—Gb. om. ó 8e&.. St. ol 5 C et co) "Ino. Xo.. St. Gb. a9 xX« X.. St. Gb. xpotignxévat.. St. Gb. om. X.. St. Gb. áyaptióv a0tóv et uvno 0 à. - St. Gb. 'Inoo? pro Xeon.. St. Gb. ijf avnopév.. St. Gb. «. óyoXoy. 17 Dx(5.. 8t. Gb. uXovto,.. St. Gb. &vcamoó., A éq &« x óptoc, tum om. &x et pon. xot xotvet. 34. St. vo, 6so goto uou, tum àv &xvcoio xosivv. et Gb. &autotq xotivt.— St. Gb. Ónapk. àv oopavote xal. 35. 8t. Gb. uia9axo5. ucyá2. 38. St. Gb. om. puo). 4. St. )o0sita:. 5. St. Gb. eo ploxsto et u.sxa0Ec. a.o100, tum sei» peatnxév. 8. St. Gb. om. óet hab. «àv tórov. 9. St. Gb. «»)v yàv. 11. St. Gb. om. oxtípa.—St.?Dux(as Ecexev. 12. 8t. occi * yy. 13. St. laóvr. xal metoÉvtec x &cnac. 15. St. Gb. ày' Jc à£82200v. 16. St. Gb. énawsy ov. a 010. 19. St. Gb. éyeipe:v. 20. St. Gb. om. xaí ante mso(, tum hab. t 03órratv. Sic etiam v. seq. 26. St. 1v év Alyun x «p et. Gb. tv Alvom tov. VABIANTES LECTIONES. 28. St. Gb. à1o0peóov. 29. St. Gb. om. v. 30. St. Gb. Ersosv. 32. St. Gb. Bag. «€ xal Zayy. xal "[eg0. 34. St. Gb. axópata. XII. 1. St. Gb. vspxe(y. sjutv [om. 238.], tum om. el«. 2. St. àxá8&iaev. 3. St. Gb. sl; a0 tóv. 4. St. Gb. om. vá. 7. St. Gb. el vabe(av, tum váp £a ttv. 8. St. Gb. exé post vó0ot pon. 9. St. Gb. 10114 22. 10. St. Gb. om. fuX,. 15. St. Gb. 'há «avt, tum om. otl. 18. St. Gb. exótq pro tópo. 20. St. in fine add. * BoXt5. xaxacoteutfiostat. 22. St. Gb. xal uupiá o vv | rec. Clem. Syr. Ar. 1.) d.]. 23. St. iv o)pav. &noyeroag qi. 24. St. xosicrova. 25. St. «Ac r?c.—8t. Gb. Eporov «àv éxl y. rapuit. xpnpatt., X033 6. 26. St. Gb. esí«. 27. St. Gb. 13v 28. St. Gb. Ey eu et uexà alo Uc xai euAafeíac. XIII. 4. St. Gb. nópv. 5f. 6. SC. Gb. xai o9. 8. $t. Gb. X66. 9, St. reptoépeate et ol veoura t 4cav tEC. 17. St. Gb. vepi t. yox. Ou. x 6v. &roboc. 18. St. Gb. renxoí0ayev ydo. 20. St. Gb. om. Xpiotov. 21. St. Gb. zavr. Epy « &ya. 22. St. Gb. &vé£yec 0e. 33.: St. Gb. om. Apàv. * $t. subscripta habet: Ilo "E&galow Eypáqm &nà ti Iauxi &aà Tipo0éov. EPP. CATHOLICE. EP. JACOBI. I. 5. St. Gb. 1o9 &i5óvtoc Oto). II. 12. St. Gb. éxnyy. ó xoptor. 13. St. &ró x09 Ocoí 16. St. Gb. om. oov. 18. St. Gb. om. yáp. 19. St. Gb. cts pro lore, tum om. &. 20. St. Gb. o$ xaepyátexat. 22. St. Gb. uóvov &xgoa. 25. St. Gb. oOto« oox àxp. 26. St. Gb. om 5, tum hab. bis a6 t09.— St. elva« àv Ogiv. 2. St. Gb. celo 17v. 3. Gb. om. aXti. — St. Gb. à6e Onó et om. xov mo5ov. 4. St. Gb. xai o9. 5. St. tt0x. 100 xóguovu ToOtov eademque Gb. omisso toótov. HI. 1. 31 B. St. Gb. «3» voaofiv. 10. $t. Gb. tnofia et, rxaloe:. 13. 8t. Gb. àv(£e e. — St. xal «aTaxavy. D. 14. 9t. Gb. x( 16 5g. et 2£yy t«,. 17. 8t. lpya Exy. 18. St. ix pro j«olc.— 8t. Gb. Ecy. cov, x. Ó. c. Ex «- Bpy. vov. 19. St. Gb. 69s clc dox.. St. Gb. éníoteuc. 5á.. St. ópdx. t oí vuv.. St. Gb. ópotox; 5f. St. Gb. n$ópu.e0a. 3. St. 1600, tov Urn. et Gb. 1d e, xv Unx.— St. Gb. roó« «à mei. ai. hu4. St. Gb. oxivp. &vép.. 5. St. Gb. à 3íyov mp. 6. St. Gb. o0toc f; ec. xa., tum om. fyów. 8. St. Gb. 9ovax. &v0pomn. bayuáo., tum &xaxá c y e tov. 12. St. oüxec osbreu (a tm (9) &Xvxóv xal YÀuxU rojo. 05 13. St. Gb. «à leva. 14. St. Gb. «iz xazp&$íq. 17. St. Gb. xal &venóxp. 18. St. «3j. &xatoc.. 1. Gb. xal x60tv u&ya. 2. Gb. om. xai poet xoAsusi. et St. hab. oóx Ex. 5£. 4. St. Gb. uotyol xal uotyoX. tum om. toUtov et scribunt éy9oa. 7. St. Gb. om. X. 10. St. Gb. «oU xupíov. 11. St. Gb. xal xgvov. 12. St. om. xal xotrf«. 13. St. om. &€ post có. — St. Gb. «l Bc xplvetc 1xàv Exepov, tum ouep- x a aOptov et fopsuv a c usOa, TtoUfj0 (o [i6v, éymopeun o usa, xeo6793 v uev 15. St. Gb. &rylc Y ép, tum ire. 6€ ct xal v0v5j3 to itv.. 1. St. Gb. om. óogiv. 4. St. Gb. «loe)n3u0actv. 5. St. Gb. é&q iv fy. 6. St. Gb. om. xa. 8. St. Gb. om. oov, hab. £u áv, tum 1&6» oecóv. 9. St. Gb. xa:' à)205.., &5e39. — Bt. xataxpimc. et om. ó. 10. St. Gb. à5g. yov et om. év. — St. «7c xaxona0., &5. uov, xat.. St. Gb. 1oi órop. év ovas.. St. Gb. om. à Xóy«.. St. Gb. 509 xuplov. St. Gb. om. oov et ou.. St. Gb. osx. box.. St. Gb. om. uoo.. Bt. Gb. om. avroo post quyfr. I. PETRI. 3. St. Gb. 1ó vo)o avt. Dax. 4. St. slc f uA. 6. 8t. Gb. &ya«dc0« [rec. Orig. Fulg. Aeth. al.] e& Juzn96v: «c.

7. St. qo)S tto Tepov. 8. St. Gb. om. meets, pro UBóvt. hab. eiBóct,. 12. Gb. Autv & 6x. — 8t. Gb. àv fvtÜy. 16. St. Gb. &nox Yí£vacOc. 21. St. Gb. «ottoovtas pro rto, tum &6£. aix Sóv. 22. St. Gb. 5ià x veo p aco el; oe àab. 23. St. Gb. tàvx. 0to9. — Gb. om. &l, t. alóva. 24. St. 56. &vOpc xov.. 2. 8t. om. eic euwtrnolav. 5. St. Gb. olxo?oyusic9. et cà 9c. 6. St. 610 xal xtoéy.— St. Gb. dv t1) Ypo 3. 7. St. Gb. &rei0000( 9 X(00v by. 11. St. Gb. om. opc bis. 12. St. Gb. énxorttócavts,. 14. St. ixlíxno. uév. 20. St. Gb. Goya veta bis.?1. St. Sg&v, uiv et Gb. 6pàw, opiv. 23. St. Gb. pro a$:óv áS(xox; hab. Bale [rec. Cyr. (similiter Lect. 1**.) Fulg. ms. Harl.**]. 24. 8t. Gb. o9 x. uo. a 0109. 25. St. Gb. ràavwoyusva. DII. 1. St. Gb. om. xaí post óuoíex (add. 96. Syr. utr. al.], tum hab. x£obnUrja c vt31. 3. 8t. Gb. xaí pro f; post toxyóv. 4. St. Gb. npaío x. *ovx. 5. St. Gb. ànl xov Osóv. 6. St. Gb. Orfxouoc s. 7. St. Gb. evpOmpovóy.ocvet ixxó ft500 8. 8t. om. ter&vogo. e& Gb. om. quppov. 9. St. Gb. «l3óxe« 5r. 10. St. Gb. UAeiv *iupac. 11. 8t. om. &ya06v, Crtroáto. 12. St. Gb. 6n ot óg8. 13. St. Gb. uui tal vévno9. 15. St. Gb. «àv 06v, tum 86 áxt. 16. St. Gb. om. à, tum hab. xaTUalócgiv ÜÓnpóv óc xaxo*XO0tÓ y. 17. 8t. 6.e:. 18. St. Gb. om. fiv, bab. Eraóev pro &ré9av. — St. cà vtvtug. 20. St. &xat dts Éyscvo. — St. Gb. óMxa:. 121. St. Gb. su. IV. 1. St. Gb. ra6. 6ràp 5i. 6v cacx. 3. St. Gb. yào ju tv et ypóvoc toU B(ou «à 9a tóv £v. xattoráguaoa:. 7. St. Gb. el; 1&4. 8. Gb. 4 &yér. — St. Gb. xàó p &. 9. St. Gb. yorros v. 14. St. om. xal 6vviyusex;. —St. Gb. in fine add. xatà uiv aito BAacenpeitat, xaxà 5à Oye Sotátrra. 16. St. Gb. iv «. uépec toó1. 19. St. Gb. óc rwy, tum éavtoy e& iv &yaOoxocta. V. VABIANTES LECTIONES. [. 2. 5. 6. st. Gb. om. ixwxoR. 8. 1 0. st. Gb. xataot. 6g. dc. — 8t. ovnpl Eat, oüevo oai, OepeXiocai. — Gb. post cOcvoost add. Oey.e). conet. 12. St. Gb. elo $v tetfixace. 14. St. Gb. &yáxv pro &yé. — Gb. om. &uv. Il. PETBI. I. 1. St. Gb. Zug.eov Ilérp«. It. p» 2. St. Gb. om. Xpratoo. 3. St. Gb. &&opnpiévnc, tum 5i& 566v, xal àpet 7c. 4. 8t. Gb. 5' àv [rec. 8. Aeth.], tum iv post péy«ar. pon., om. TÓ. 5. St. Gb. xal a9t0 toU 0 5& o'rtovb. 8. St. Gb. Urápxovra. pro rapóvra. 9. St. LO v. 10. St. Gb. om. (va 5a «. xaX. Gy. Épy., tum hab. roteicÓa:. 12. St. Gb. à oóx &teXfao.- Gb. CTIETTI TA 21. St. ot &yio. 2. St. xai, &á t wAXelate. 4. St. pro xoat. two. hab. «et enuéívovuc, et GD.tSpoupu vov. 6. St. Gb. T'ouóf ac. 11.St. Gb. xapà xvpip B&agny. 12 St. guaix&, vevevrpéva eicet Gb. qguaixá, vsyvevvnyuéva elo [om. yey. 9. et hab. guai 95.*]. 13. St. Gb. ànáta: pro áyáxa«. 14. St. Gb. yoxyo(boc et &xarafXoc t 0 v c.— St. TOsovel a 1.. 15. St. «v s)Otiov. 17. 8t. vep&)at pro xal óutyX.— St Gb. slc alóva ctstfpnt. 18. St. Gb. aco yeíaic, tum &rro7 80. 6vtox; pro Óívex. 20. St. Gb. om. ^y. 21. St. Gb. om. si, «& éníc., tum hab. éx «X et ériotpép. 22. 8t. Gb. cuu£&t(&. 5é, tum xoXcopa. III. 2. St. Gb. 4 tuv. 3. SL. Gb. éoyátov. — St. om. iv lynatyy.. et pon. ajróv éxi&vy. 7. St. r3, aotoU Yóqe et Gb. 3 «à a0t0U AÓY. 9. St. Gb. ó xópx et elc fiu. 10. 8t. Gb. 7j *péoa, 3o07c ovxas et xal v7 xaí.—St. xXMnx. dv vux ct. 12. St. Gb. 6eo9 pro xupíou, tum XXIUG. tÜXttaGt. 13. St. Gb. y3v xai, tó Enávye?.a. 16. St. Gb. xáca« xaic et àv ol«. tum xat. I. JOANNIS. I. 3. St. Gb. om $ [add. 25. Arm. Aug. Ambr.) et bab. x. fj xovesv. 56. 19. St. Gb. i£320ov. 23. St. om. 6 óuoXoy. t. vlóv x. «. nat, y. 24. 8t. Gb. Gus, ob v et xal dv tij ( vato. 27. St. Gb. pro uevéro dv oy. hab. Év Op. uévet, tum 3$ a 016 yptoy. et usvetts. 28. St. Gb. 6cav qaxvtom0. Ey exutv. 29. 8t. Gb. om. xaí ante xa. IU. 1. St. Gb. om. xai dauév. 2. St. Gb. olag. 5€. 6. St. Gb. om. xaí. 7. St. Gb. «exvía, y». JO. St. Gb. ó y3 tov v Duaioc óvvv [rec. Or. Cypr. al. Syr. p. in marg. Sah.]. 13. St. Gb. à. iov. 14. St. Gb. ó 3 Even. 10v &6sX eóv. T St. Gb. iv a6 tà uévovs. 16. St. Gb. om. ro) 0soo (add. 52. Arm. (non ed. Zorab.)], tam hab. voxàc 110£vai. 17. 8t. Gb. om. tobtov. 18. St. om. «1 ante y1ocoq. — Gb. iv lero. 19. St. Gb. xal &v vov. 20. St. Gb. 6x: ueltov. 22. St. Gb. ta ' avto). 24. St. Gb. uiv Uboxsv.| IV. 2. 8t. Gb. vooxsts, tum Qxv0 6ta. 3. St. Gb. «vto. Ó. &.À 6n oXovst tóv 'Inaoov[rec. vet. exemplaria ap. Socrat., Ir. interpr. al.) et St. &ddit Xpiotóv ev cagxi DAvoóca. 4. St. Gb. av1oX pro ajtóv. 6. St. Gb. ix «oo tou qvveaxogn.. 12. St. Gb. cecbleiop. dor. dv piv. 17. 8t. Gb. om. co) 6«o0. 19. St. Gb. om. oov et bab. &yasxip.. a 916v, Utt a 0tÓ«.. 2. St. Gb. t»pógsv pro vousy6. St. Gb. 6t có xvseüp é dox. 7. 8. Gb. om. £y «d$ obparwp usque éyv «3$ y). — St. ó xatho, 6 Xóy. xal à &pvov rv. [sic nullus cod. habet; omnia quie Gb. omisit reperiuntur, servatis iis quae statim subsequuntur: x. ol tp. el; 1ó £v - tlc., in uno codice greco ( Nr. 173; asservatur in bibliotheca Burbonica regia Neapolitana et scriptus perhibetur sec. XI.) atque preetermissis illis verbis x. ol 1p. tlc «à Év eis. etiam in duo

bus aliis cdd. secoli XV. (Nr. 34; est Dublinensis collegii Trinitatis; Nr. 162; est Vatican. Ottob.)). 9. 8t. Gb. $v uspaprop. 10. St. Gb. om. «. 0eoo post p.xorvgiav, tum hab. và 6d pro «. ul. 13. St. óuiv voto mttotsÓouc:v el; *à. 6vogua «oU vloU toU 69&ov, tum pro ol mo. hab. xal (va. vo ttómtt.—Gb. alovtov Eyst. 15. 8t. Gb. xap' avro). 16. St. Cb. alt4oc«, tum om. xk post (va. 17. St. Cb. oó px 6av. 20. St. olbaxy. 56. — St. Cb. om. 0sóv, hab. xaí àa uev et &v «. à0:»0., àv t$ vli adduntque 'Inooo Xpieov, tum hab. $4 tof. 21. Gb. om. &páv. TI. JOANNIS. 3. St. Gb. xvpí(ov 'Inc. Xp. — St. pa s uv. 5. St. vpáou. — St. Gb. vpág. av xau vhv. 6. St. Gb. (va post &py? pon. 7. St. Gb. slo 300v. 8. St. Gb. $àxo£ce psv 8 elpracáp. e9a et &xo)áÓÉ cp. ev 9. 8t. Gb. xapafaívwov pro vpo&ov, post 55a. add. 100 Xpiocog. 11. St. Gb. 6 4àp Myov. 12. St. 421à Dnit. —St. Gb. à9stv Tp. Ope et. 5$ yap. fiiov 3j TET "p. 13. 8t. in fine add. àyóv. ITI. JOANNIS. 3. 8t. Gb. vàp Xíav. 4. Bt. Gb. yaoáv, tum om. «3. 5. St. Gb. xal slc tob c Efvou,. 6. St. Gb. xoxo eic noonég ac. 7. St. Gb. om. «jro) et hab. vóv 40 v à v. 8. St. Gb. &xoJau£áv. et «$ dn. 6s (q. 9. 8t. Gb. om. &v. 10. St. Gb. om. «ic, tum hab. fov)op£vow, pro éreyou£vowc. 11. St. 6 ^t xaxon. 12. St. Gb. x. olfa cs. 13. 8t. Gb. elyov yoáosiv, dX, tum xaJ&y. cox voád at. EP. JUDJE. 1. St. Gb. *?y«ayuévos pro 3. St. Gb. om. duv. Nang. 4. 8t. Gb. x&giv. — 8t. 6eoxór. 0s6v. 5. St. Gb. elóc. 6i dc ám. vobto, Ur 6 x 6pto«. 6. St. Gb. &ryO. ««. 7. St. Gb. 6yotov c oóto:,. 8. 8t. Gb. 6uotex; £v tot (om.cod. quidam Sangall.]), tum 5ota«. LBCT. VARIANT. LECTIONES VARIANTES. 9. St. Gb. 6 ó& Mty. 6 doy, 6xe t. 12. St. Gb. om. ol, tum h. 6v pro avcóv.—Gb. t a.p a oepójsvas. 13. St. siC sl; t0 v alów. 14. 8t. Gb. rpotefrrevc. — St. uvotác. éy(aic. 15. St. Gb. iEeXfÉytm, «.. &oefeis a90t6 v. 18. St. Gb. iv ieyátp ypóvo Ecovca«x et Lau. bmioup. 19. St. om. éxvtoX,. 20. St. Gb. v3 &ywwt. Og. míor. éroixoS. éxvx. 22.23. St. Gb. xal o0 uiv éAcetzs Üuxxovvó s &vot* otc S& Ev 66. cuXecvt ix toU uoc &prálovrec, utoogvt. 24. St. qUME. a oto. 25. St. uóv. cog$ 9. et om. &à& 'Inc. Xo. *. xvp. ^p., tum om. T99 tavt. t. alev.— St. Gb. om. 1Óv alóvov. APOCALYPSIS. l. 2. St. 5ea te. 3. St. Gb. om. «aótv. et daxív. 4. St. «o0 6 6v.—St. Gb. & &ociv Évorrttov. 5. St. ix t&v vxo. — Gb. &yaTt vtt. 6. St. Bac sto. — Gb. om. xaí ante Uepet,. 8. Gb. om. &py. x. «£4. —8t. )£re Ó xóptoc, 6 ów. 9. St. 6 xal áàb0s. et lv «1) Bao. — 8t. Gb. "Incoo Xowo9 pro iv Xo. 'Inc., tum xal $ià vv uapt. Tno. Xpio tob. 11. St. Jsyoóc. 'EvO &lyu: 10 A xal xà Q, Ó6 xpótoc xal 6 loxazoc xat BMr., tum om. &rtá.— Gb. om. «at; év 'Ac. 12. 8t. Gb. Dá1ncs. 13. St. Gb. ua c «o, et ypuc 3v. 14. St. oos lo. — St. Gb. om. xai post Asuxóv. 15. 8t. Gb. xexupo i évo:. 16. 8t. Gb. xà Ey ov, tum f£. &)t. xetp(. 17. St. àiníOnx«, tum ystpa éx* ly. My. pot. 18. St. ava &uf,v et so) q5ov x. 1.. 19. St. om. oov. 20. St. Gb. àv pro oX,. —St. ai ésxà Juyvías Gc el6sc. I. 1. Gb.:34 iv 'Egéc. et Bt. tc "Eoeo vn c.— St. Gb. xguco v. 2. St. Gb. xónr. cov. — St. étececo tox eáoxovtac slvai &xog1Ó).. 3. St. xai àfáaracac x. Ümouov. Exec, xal && xà 5v. y. xxoníaxz, xal o0 xxu mxac. 5. Gb. xéztwxa;. — 8t. Gb. oo táy61 (Gb. «axà). 7. St. Gb. 5$aow a oti. — St. iv 4écq toU mapaDe(cou et om. uo9. 8. St. Gb. x. £yvO.. «ic et St. pergit boàxe. Zu vpvatov. 9. St. Gb. oi. s. «& EÉpya xal cv 0).— St. mAoóc. 8 et om. dx. 10. St. Gb. & pro óv, tum fa2.eiv et fup à v.— St. 4 6v 6 645. 13. St. Gb. «à lpyaaov xal rto, tum àv alo 'Avcir.— St. 5n. xaTOtx£l Ó catavd.. 14. St. xóv Boosx. 15. St. Gb. «àv NixoX. —St. in fine add. 8 «od. 16. Gb. ópo(ex ad versum priecedentem trahit; non habet St. — Gb. usxavóno. ob v. 17. St. gavetiv &nxà co) utvv. et oU6elc Ev vo. 18. St. Gb. *7z« év Gvax., tum. a0 t0U. 19. St. x. «v 5uxov. x. v. iat, tum xai tà lox. 20. Gb. om. éX(ya et pergit 5u &gsic v. Tuv. cov "Istáó., tum xalóóácx&u x. x)avq. — 8t. om. t7?» ante 'Iud.., pergit "Teza6) 13 v Myovca v, hab. el5o200. gayeiv, v)xvàácO0ac et om. to; ante iuo. 21. St. usravofiog ix tic £0pv. ab6t174, xal o0 uectevóncev. 22. St. boo, i4 6. —8t. Gb. 8á31.o, psvavorc o o.—St. lpy. a0 tà v. 23. St. Gb. lpya 6p à v. 24. Gb. om. xaí ab initio et St. om. toic ante Ào.—Gb. om. xat ante ofx.— St. 1à BáO v. 27. St. Gb. avvrpl6s ca. III. 1. St. «à 5voy.. IV. 2. Bt. avfov£ov et 8 uec et om. uoU.— 8t. Gb. eoo tà Epy. 3. St. Gb. oo ui» 1vé. 4. 8t. om. à, hab. xa( t&v Eáp$. — 8t. Gb. & pro of. 5. St. Gb. o0 coc vao 6. — St. àtouoXorf c oy. ut. 7. St. xoet2a. 8. 8t. xaí pro fiv. 9. St. Gb. &Bop:, tum fi£ooct x. ftpooxuvfa e atv. 11. Gb. om. iào6. 12. 8t. 9, xaxa6a(ve:. 14. 8t. «7c bomo. Aaobuxéo v. 15. St. elxe pro *«. 16. Gb. x. odt. teat. oUx. uy. 17. St. om. à ante Das. 18. St. Irypioov. 19. St. Gb. (juocov. 20. Gb. xal elatus. 1. Gb. &vewru£vn.— St. Mv 0v0a. 2. St. Gb. ini 100 606 vov. 3. Gb. om. 3s, h. eapt(í o. á. 8t. alx. xal técc. bis, tox 0póv. sl00ov toU six. x. técc. mpeo6. 29

34 VI. c yov irl xác. — SC Gb. dv lya(otc. 5. St. Gb. éxmoptoovsa:, Day. v upóc xatóyu. — St. xal Bpovtal x. Qavat.— Gb. 0póv. a 0102, al «lo. — St. Gb. al eio: pro & écnv. 6. St. om. &. 7. 8t. àx; dpa oq et Gb. omisso &x, b. &v0oorov. —St. r£ o uévo. 8. St. om. cá ante téco., h. £v xa6' £avcó tiy., tum yéuovza et X&q0v1a.— Gb. £yov pro cix. 9. St. Gb. 6x. 6ocovc: et 1ov 6p6 vov. 10. St. elx. xai téca., tum vpo3xu voUat. 11. St. Gb. om. 6 0:0 ^u. —St. tiat pro *,oav.. 4. St. Gb. 5rxo0cv pro Eto0. 2. Gb. év oov. 3. Gb. ojpav. ávo. 4. St. Gb. bà. 103114. — St. &voit. xalávavvóvat, 5. St. 6 àv ix.— Gb. om. 29ca:. 6. Gb. om. xai loo. — St. Gb. toU 0roU vvtüp. tà &árcotayuéva. 7. St. Gb. *ó (163. post e». pon. 8. St. Gb. Entcov. 9. St. Gb. om. xópie, hab. t$ 86i fiuc. 10. Gb. avtoX pro fuac.— St. Gb. Bao1X etc. — Gb. Bao.toaovatv. 11. St. xux160ev, et om. xal?v ó &p. a yt. pup. uvpui.. * 13. St. Gb. 06a4acc. à ict., abtoiq f&vta&, 7ixouc., érl vo0 Üpóvov. — St. év 33) 3j pro ir «. v5. 14. Gb. om. cix. téesap. et Cóvr. ela «. alóv. t. alov. 1. St. Gb. &xe.— St. om. érxá, h. qov7c.— Gb. ÉEpy. xai VÀ e. 2. Sl. ér' aoc ip. — St. Gb. xal tva. 3. St. 1. 5tutéo. ogpaq. — Gb. om. x. Bin. 4. St. ir' aot. — Gb. dx «X. — St. Gb. epat oat. 5. St. x. 1pix. oppay., e aot. — St. Gb. xal elàov, x. l6o0.— Gb. lox. x. V5 c. 6. St. Gb. om. éx, h. x. 1$ D. x. «. olv. 7. Gb. om. govfv, h. Épy. xal le. —St. )YÉTovcav. 8. St. Gb. xai slóov, x. 1500, tum ptt a0t00, xal d560n.— St. &xoAXov0et, tum 14560. ajtoi, éEouc. &moxttiv. émi tà -éragt. TY. 9. 3t. Gb. x. réumt. ogpay. 10. Gb. Exox Ea v.— St. xai 6 àv. 11. Gb. 4200», om. éxácto, h. cco13 ev *j, om. uixpóv, h. vÀnpoGcoG30t. — St. éxic tor, omisso «Uto,, fuc oO minoocovta:, &roxtt(vea0a, — St. Gb. &vafO 8 00 v tat. 12. Gb. om. l5o9, h. ua, évéy. — St. om. 6». LECTIONES VARIANTES. 13. St. uervoDov &véy.. 14. St. om. ó ante o0p. — St. Gb. £lucoóy. 15. St. xai ol fXo0c. x. ol xOiapx. x. ol $vvatoi (sic pro lox.).— St. Gb. 1 àc Dto. 16. St. Gb. récs«t. 17. St. Gb. aoc). VII. 1. St. Gb. xal yerá. el éri xdv Bilp 2. St. &va6ávta. — St. Gb. &va10 c. 3. St. Gb. y?iv pce el &yprc o0. — St. oypayi top E v. 9. St. Gb. età. xal iboo, 5yXoq v0 0« et 2 50vavo. — Gb. xtoiót6p éÉvovuc. 10. St. xal xpatovttc.— St. Gb. toU 0p6 vov. 11. St. Gb. £a tfixecav et. Ertao v. Steph. éri xpóow Tov. 14. St. om. uoo, tum Jeux. aoààq a0tÀv. 16. St. Gb. rxetváoouc. Et. 17. St. Cosa pro Gur. —Gb. É x 16v. VII. 1. St. Gb. xai 6:c et fpioptov. 3. Bt. Gb. 60$ et daxá0. 4. 6uctat ptov. 5. St. Gb. quvai x. Boovt. — St. 16 A6avort. et éyégio. a 016. 6. St. om. ol ante £yovr. 7. Gb. om. &yyc).— St. om. £v ante afp., tum om. xai tà tp(t. t. y? XGTtx. 9. St. Gb. &wg6ápn. 10. St. om. «óv ante ooáx. 11. St. om. ó, tum om. «óv ante &v0o. — St. Gb. xal yívesat. 12. St. Gb. gaívyg. 13. St. £évóc &q 610v ret o uévov.. 2. St. Gb. ioxocx(o 0n. 3. St. Gb. om. tov qpéa:. 4. St. Gb. &ixZa wat. — Gb. om. p.Óvouc. 5. St. Gb. Bacxvwo0 Àoc.. 6. St. 02x topr,o.— Gb. &x' avt. à 6avat. 7. Gb. axégav. xy pua oi. t1. Gb. om. xaí ab initio. — St. Gb. éQ' a0c9v, tum óvoua. avt et xai év c3 £XÀmnvixt) Óvoy. Exe. 14. St. Gb. Xéyoucav et ixi 1 mXot.— St. Üc ei x e cv adm ry. 16. St. om. xàv.— St. Gb. 650 kv QgráOsq. — Gb. om. xaí ante fixoua. 18. St. Gb. om. xaí ab initio.— St. 6 nó t&v, om. rànyóv, h. ix *. 0c(ov.— Gb. om. éx ante «. xaTvoU. 19. St. al yap l£ouc (at a 0r 6 v dv«. gt. avt. Ela vv et om. xal dy «. 20. Gb. o9 ustevónc. — St. om. vá ante elóoX. — St. Gb. «poaxuv?c tot et óóva tat. t1Ó X. 1. St. om. f; ante lo« et avro? poet Xl. x90. —St. Gb. él 3c xepa A 3c. 2. Gb. xal iy ov. — St. Gb. áveqTu£v.—Sl. «9 » 623a ca v et «3v 1v. 4. Gb. om. «àc oov. lavx. — St. Gb. taU0ta vobj.,, ÉgpoDov.— Gb. om. uo. 9. Gb. xsio. abr. «3v betcáv. 6. Gb. ouxén Eaton. 7. St. Gb. xaí post caXrít. add. — St. v£)9 0?) [rec. Areth. vv. m. Prim. ], tum «otc &. $o9A0t« toic tpopr tato. —Gb. £t£0£90m. 8. St. Gb. xal * «wv? 9» fixovaa ix., tum 1a3026a, XÉvouca, f6Aapfóiov et &v xj yepi, om. xaí ante 1Xá6e.— St. om. cov ante &yyÓov. 9. St. Gb. &x7100v.— St. 66e uo. 1. St. Gb. Eyeipa:. 2. St. Gb. i622. EE vo. 4. St. om. ai poet xaí, h. xou 0200 et lox 02:. 5. Gb. bis 0£1«i. — 8t. Gb. éxxopsostat. 6. Gb. 1. op. Hovc. xXtc., tum àv xác. mf yg post 6060563. pon.— St. Boéy. tst. àv fuépatq aut. t1? xpopnt. — St. Gb. om. trjv ante cLouc. prius. 7. St. wó)su. ust avt. 8. Gb. «à «xàyua.—St. xóp. $i v. —8St. Gb. om. «f ante róJsex,. 9. Gb. BAécxoveiw, t0 rréga post iQvov, uv p.a. 10. Gb. xaípovaw. 11. St. el0720. ix" e)tov. 12. St. Gb. &vá6 ts. 15. St. M£voucav "EyÉvovto al Bacust ac. 16. St. elx. xal técc. 17. Gb. om. x. óépxóp. 18. St. Gb. &ug6ccpov az. 19. Gb. &a67x. *09 xuptov. XII. 2. St. xpátt:. 3. Gb. ixxà Gab. 5. St. Gb. &$óeva.— St. om. &pX, post xai. 6. St. Gb. 6*ov Eye et St. om. éxet. 7. 8t. *3atà 100 6o. — Gb. toS. moÀeg.?zioat pro éxo)£unoav. 8. Gb. lexoo £v. —St. oos. 9. St. Gb. om. xaí post &mv. 10. St. Jévuuc. dv tip oop., tum ó xai Yopo« tàv.— St. Gb. xace6250», et Óó xar yopov a 910 v. 12. St. ojail Toicxatotxoug: t»)v Y 7v x. t3» 0áA1accav. 13. St. Gb. &£isva. 14. St. Gb. om. ai ante 5o. 15. St. óníc. *. vuvatx. éx 1. otop. aov, tum fva ta ocv. 17. Gb. 'Inco9 pro to) "Inc. Xp. 18. $t. Gb. àoxá Ov. XIII. 1. Gb. xépax. &éx. x. xepod. Ext. — St. bvop. a. 2. St. Gb. 3v 6uotov.— St. dox tou.

3. Gb. om. cl8ov.— St. om. & et hab. àv £y x 13. — Gb. 20a2uaotv. 4. St. xóv boáxovca, om. c£ívante é£fouc., h. mpoctx. tó OÜvpiov, om. xa( ante «iq.—Gb. 6«1 ESux. 6. St. Gb. e B)aaerp.(av. 7. St. om. x. 3aov. 8. St. npoox. aàc d, lv «3j BL 6X o, om. too ante icyayu. — Gb. «à 5vo p.a. 10 St. Gb. st tc alyiaX. ov v&yet omisso sei; j, tum gayatpq et &moxts vei. 12. Gb. àv xvi) xatoxoUvt.— St. Gb. rpoaxvvfa wa t. 13. Gb. xai «p (va ix toO op. xatab. 14. St. Gb. 6 pro &, tum yxyaípa«. 15. St. Gb. (va posterius ante &roxtav0. pon. — Gb. «pooxvwv. t1 £lxó vt. 16. St. (va 50$. — Gb. inl «6 u£to T 0v. 17. Gb. om. f; ante xà 5vou. 18. St. 1àv voov.— St. Gb.pro &£ax. é£. E. scribunt xEc". XIV. f. S. om. «6 ante àpv., tum om. aUto) xal rà Üvou. — St. Gb. iot xó,. 2. St. xal qc v?)v 7ixovca x(0apu. 3. Gb. om. &x.. — St. Gb. 3j5ovato. 4. St. Gb. obt. ela tv ot &roX. 5. Sf. ebpé0. $óXoq. — Gb. om. évoyz. t. 0p. «. 0. 6. St. ret o usvov, eoxry. toU xatotxoUvtac, om. ini ante xav. 7. St. )£yovxa àv (dv etiam Gb.) qv, om. t£v ante 6à2acc. — St. Gb. 0cóv pro xóp., tum xaí( post Tv. 8. St. $ x6 ic f ueqd. — St. Gb. 6*1 Ex 109, om. «á. 9. Gb. &AXoc &ry. 19(:.—8t. xà np. fpooxvv. 10. St. Gb. c. áyícov &py. 11. Gb. elc atv. alov. &vaf. 12. St. 66s ol t»p. — St. Gb. om. 3| ante ónxop. 13. Gb. om. uot. — St. Gb. àr' &pr cum &nxoüvícx. conjungunt, h. &vor a.a o vrax et cà Bi Eoy. 14. St. xa0f evoc 6yovoc. — St. Gb. &. «74 xe9a 17. 15. St. ueyáA. ouv., tum aot 4 ópa t 0 Otoíc. (coo etiam Gb.). 18. St. Gb. om. 6 ante Eyov, hb. xpavyü pro euvy. 19. St. «3v yeráA nv. 20. St. Ete «9. XV. 2. St. xal dx 109 yapávuaxcor a0t00, ix t. ápiOu. 3. St. Gb. om. co) ante 560. — St. pac. ràv &víov et Gb. B. «àv £0vó v. 4. St. Gb. &ofáa y, om. ci. 5. Gb. om. 15o5. LECTIONES VARIANTES. 6. St. om. ol ante Eyovr. Gb. xaí post xaDap. 8. St. Gb. 3j55vato. XVI. 1. St. Gb. ixy£a xe. —St. om. értá ante qu. 2. St. Gb. énri t. y*?».— St. c elx. Gt. TpocXuv. 3. Gb. to? pro tóca. 4. St. «olv. G v eX o. 5. Gb. om. xópie.— St. xai ó 6otoo (6 etiam Gb.). 6. Gb. om. yág. 7. Gb. om. à)3ov ix, 8. Gb. om. &yyo. 9. St. Gb. om. «£v ante é£ovo. 10. St. Gb. dixo c óvro.— Gb. om. éyye. 12. Gb. om. &rye3. et xóv ante Eo9o. (3. St. àx40. 65i. 01a Baro x oi. 14. St. ovqsta. exropró £a 0a ét, antea Gupgóvov, tum cflc v5 x G1 t7 oix., om. 1óv ante ró)ep. —8St. Gb. «. fu£p. éxe(vn t. p. 16. St. 'Apuayeó8bov. 17. Gb. om. &yyeX., h. éxl t. &épa. — St. Gb. &zà «o9 vao) 109 oUQa vou. 18. St. qmval x. Bpovr. x. &axpam. 19. St. Gb. Execov. XVII. t. St. Xévov uot. — St. Gb. «ov 0$. 16 v T0)X. 2. St. éx t. olv. t7 Topv. xit. ol XGtox. t. Y. 3. St. Gb. eibov, véuov óvop. áte v. 4. St. pro 3», tum mopgopa x. X0XXÍ v tp, Xpu a, ygua. vot?ptov. — Gb. xai xà &xá8apta tij, qtopv. 6. St. Gb. eibov. 7. St. Gb. col ép. 8. St. om. «à ab initio. — St. Gb. Oná ve£tv, 6aupáa ovcat, àv cic 12e. — Sl. Béxovtec et xaínep lgtív pro x. rápsot 9. St. 6pn cic. £n. 10. St. xai 6 «lc. 13. St. Gb. «3v tFovc. lauro v. — Gb. Eyouc. voy. et &.66a0w. 15. St. Gb. xai Aévt: pot. 16. Gb. xaí pro ér. 17. 8t. post vwog. abr. add. xai vovjcat uí(av vog. et Gb. x. vovg. Yvop.. uíaxv.— St. ce)so 07) t& óc pata toU O. XVIII. 1. $t. om. à2ov. 2. St. év lax oi, qvi) ueváA n £v. 4. St. Gb. ££ 0 eve —St. tva. i3 346 Éx. 5. mm, Y. aote. 5. St. 60 *ixoXoo0noav. 6. Gb. om. ópiv. — St. Gb. aà«3$ óva. 7. St. Gb. éavu«fv. 8. St. Gb. x$p:ioc 6 0c. — St. xo( vov. el Gb. xo( vac. 9. St. Gb. xXxócovta« (St. add. avv), tum ix' ad13. 10. St. £v quà. 11. St. Gb. xua(ovat x. rtv90901v ex" auti. 12. Gb. Buca (vov. 13. St. Gb. xvváguop. — Gb. post xiváp.. add. xal &popov. 14. St. &n0ev pro no. —8St. Gb. 00 [3 epi a yq ava. 16. St. Gb. &v ypvc. (St. xpo a ój. 17. St. *. rà, iri tv xÀXA0(ov 6 ópiXo«, xai vaUt. 18. St. Gb. x. Expat ov et om. xaz13, liab. tv xax vóv 175. — St. ópivtec pro B3ém. 19. St. Gb. Expa tov. — St. om. «à ante vota. 20. St. ér' ao x7 v. —Gb. &y. xai ot &nóat. 21. St. Gb. poXov. 24. Gb. alg. a va. XIX. 1. St. om. éx. — St. 5yX. 1033. ueyá)nv et Gb. ueyaX. 6yÀ. mo2. —Sl. Xévov toc post &o£. add. xai 5 cif, tum xvpíq c9 0. — Gb. toU OtoU. 2. St. Gb. Eg6ripev. — St. àx t£ yte4. St. Gb. Enecov, vo 0póvov. — St. elx. xai véocag. 5. St. Gb. £x 1o9, tum 10 v 06 v.— St. xa ol uxp. 6. Gb. Xéyov tec et St. éyov ta c. — St. om. $uov. 7. St. Gb. &yoQio u.£8 a. 8. St. xafap. x. Jap mo. 9. St. Gb. ol Xoy. dirty. telo. «. 0£0V. (0. St. Gb. om. rove, bis hab. toU 'Ircov. 11. St. Gb. &vewvuév 14. Gb. om. xaí ante xaQap. — St om. «& ante év. 15. St. om. &(cxop., h. xatác o» et xal t? ópy. 16. St. «o 6voy. 17. St. reta u£vou, bein. 150 us1&X0v 0.—Gb.ÓeUte a uva. x 0c e. 18. St. Gb. ix' a1 v. — Gb. Oe 0ép. 1 & et xal puxp. ce. 19. St. om. 1óv. 20. St. xal uetxx toUxovu, tum iv ti Oto. — Gb. 6 yer! aor. devbonp. 21. St. éxropevoyuévg pro d£e0. XX. 1. St. x3ctóa. 2. St. Gb. om. 6 ante catav. 3. St. boe. a 0:6v, 1à Ev. Ec.— Gb. 12a v&, 4. St. npoosx. xà Oncl, airov add. post uétom., om. too ante Xotot. —Gb. 11 cixóvi.—St. Gb. «0 u£tox 0v et «a xà. 5. St. Gb. ot 6£3ov.—$t. &véQnaav Éc q xeJtc0. 6. St. ó 6&vat. 6 Peor. 7. St. Gb. x. «óv May. — St. om. 1óv ante xóX. et om. ajtóv. 8. St. Gb. éxoxA aav. 9. Gb. éx x. o9p. &nó x. 0eo9. — St. om. xai post 6rov. 29.

36 11. 8t. Aeuxóv. ué£yav. — St. &v' avtoU. 12. St. Gb. vexp. uxpoi« x. ueydJove, tum Bu6Xov Jjvt q x9». — St. Évoorn. *. 000, BOX. diva p x0noav, f6X(ov dD3o. 13. St. vo £v xri) vexp. et «olx, dv &utols vxo. 14. 8t. 6 &«ótsp. 6&vac.—Gb. 6 0&v. 6 6evt. dotis, f. A ígv £00 op. XXl. 1. St. zap?30« et Gb. &r91 00v. 2. Gb. om. éyo 'Io&vv., pon. ei. post xaivfív. — St. &nà t. 0coU ix t. op. 3. 8t. Gb. ix «o9 obpavoU, OsX ajt&v. — Bt. 3aoí et laxa; uev GUT. 4. Gb. om. 6 0s. 5. St. éx. 109 6póvov, dnt. x. soto. —8t. Gb. xav. mávr. T0(5. 6. 8t. om. ad1$. 7. 8t. xirpov. táv ta. — St. Gb. ó vi&. 8. St. 5«3. 84 (omisso cox), tum qappa.x &U o x etéa. Oeotto. vor. — Gb. post &xíav. &dd. xai áuaotagli, 9. St. xpóc p.a slc omisso ix.— 8t. 10. St. «2v uev 2v viv áy. 11. Gb. om. xaí. LECTIONES VABIANTES. (2. Gb. Exovca tsiy. et ly ovca Tu. 13. Gb. &xó &vero). 8 v.— 8t. ter om. xai 14. 8t. om. &ó3ex. ante óvóu..—Gb. xaléic «otv. 15. St. om. u£rpov. 16. Gb. om. cocovt. dot., h. exabl ove 698. yOuáS o v. — 8t. araGov 506. x0u&6 0 v. 18 St. Gb. óyoía. 21. St. 5iagavfc pro &avy. 22. St. Gb. om. ó ante va&. 23. Gb. om. iv.—St. Gb. Om. &ativ. 24. 8t. xà E0v. xo v o coop évo v dv *. 9. avt. tSp«xar. et Gb. visor. v. E6v. 61à to00 Qo tóc avs. 27. 8t. Gb. xal o9 yf; et xoio0v.— St. xov oU v. XXII. 1. 8t. xa0apóv votay. 2. St. lva Exaox.— St. Gb. ivreoó. xal àvtaU0ev. 3. 8t. xavaváOsyua. 5. 8t. but pro Ec, bh. ypeía) oox lx ova, quí tei.— Gb. o9 ypsía pro ovy E. xp., gurvet íx' adtox. —8$St. Gb. om. qwró; prius. 6. St. &yiov pro zvevuát. tov. 7. St. om. xaí. 8. St. 6. Bin. taUt. x. &xoómv. — Gb. Exzcov. 9. 8t. Gb. om. «ofc. — Gb. om..— St. Gb. ot&. «f xpoprrest hire] ^ eem 10. St. 6:1 6 xauo. éyy. et Gb. om. Yáo 11. St. Ó jox àv buxo cáte.—CGb. 56x. bum og óvnv xotncáto. 12. St. xal ibo6.—St. Gb. Egy. ai. lota: 13. Gb. om. elyí, hab. ó xp&c. x. ó lay. — St. &oy?) x. Dux ( omissis 3$, et 16), 6 mp. x. 6 lox, 14. St. Gb. vowoovrs; pro xAóvovt. 15. St. Ee 56é.—St. Gb. «3c 6 qu. 16. 8t. Gb. àxi tat;. —St. 100 Anf, 6 agp. xal 600p1voc.—Gb. om. xaí( ante ó npeilv. 17. St. bis 2.0£ pro loyov, tum 5d. 4i16£x o, tum 3ap 6a vétoo.— Gb. om. xaí ante ó 66. 18. St. om. v ante &xobovt., h. ix1c 103, om. «9 ante B6). —Gb. pxptupd dq mavi(, iv^ avtá pro *p. txUt. 19. St. ágato &xà tv, om. «o9 ante Biiov, h. &gatofiaec ó 6eóc, om. xi ante [B«£Xp. — Gb. &x) toU Eo0X0v t? Cerf; et om. xaí post &y(ac. 20. 8t. &yjiv- vat, Epyov. 21. Gb. om. fiiv post xup., hab. «ávtuv t&v üv(ov et om. &ufy.

INDEX Forum versuum qui in hoc textu greco ita numeris distincti sunt ut cum Versione Vulgata convegirent, proptereaque ab editionibus grecis usitatis discrepant, additis nonnullis que ad ipsas Lectiones Variantes pertinent. ———949 —— RVANO. NATTRAI. XIV 4... een Kal énüa6óuevoc ldcaro. XVII, 10 -. Obcox xal 6yusis. I, 6. Plerumque incipit XVII, 36........ Aso Écovcas £y s. dvyoij. a verbis....... "teca 93 iyévy. XVII, 335........ Kal droxpiüevces A£vouatv. X,3..... ees Qe xat. XXII,35........ Kal sirev. adtois. XV, h.n *'O n 0s. XXII, 36........ Elxev. ov adcoitc. XV, 6.... ees Kal 4xvpecact. XXII, 44..»..... Kal vevój.tvoz dv dytovla. XVI, E T'eve vovnp xal. j! XVII, bol] Kal MYov: Kipu. EVANG. JOANNIS. XVII, 16. Plerisque is est qui nobis est v. 15, 1,39... een. TU Creta. of B) alos, atque sic porro; ita ut plerumque 27 versus capitis XVII. numerentur. XIX, 5. Pleremque incipit a verbis.... Kol sIrev: "Evexev. XXI, 26... CEXy 81 elo" EE dvor. XXxTl, "" TIEN Adcxa)t, Moxocic XXVII, 233 *O 6 frrepaov EVANO. MARCI. I,9.... 4 e ee * «. Kal bxfoucaty Moor, H,a..... eee Kal sü0£ox, auvy0. H,12.......-.- Kal o)9& éxstlya. Ill, 20. Kal avvépyasat dv. IV, 41... nnne Kal ipo6fünaav ó6ov. Vl,38....... Kal dxe10óy dex) d)ucty. IX, r. Plerisque is est qui nobis est VIII, 39. Inde fit ut qui nobis est IX,, illis sit IX, 4. atque ita 5o versus capitis IX. plerumque notentur. XI, 10. Plerumque incipit a verbis,.... Eóloynu£vn 5$ lpyopívn. Xil, 9.....--. - App otv. EVANG. LUCAE. 1,33.......... Kal BacDuses: im. 1ll, 34 4.... e Too Max0c:. Vl, 18..-...... Kal oi dvoyXoópevot, 1X,8.......... "Yn:vàv S£* 6cc'HAtae. IX, 43......... "E£svvjoaovto 93 vdvtts. IX,44... ee. Qéc0s Oi.dis elc cd. I, 4o. Plerisque est is qui nobis est 39. atque sic porro, ita ut ab illis 52 versus hujus capitis numerentur. IV, 14. Plerumque incipta verbis..... ^0« 9' ày ín. V, 1g. Amxplvaco odv 6 Ineói. VI, 52. Plerisque est noster 53, atque sic pe»gunt ut habeant 71 modo versus capitis VI. VII, 20. Plerumque incipit a verbis.... Amtxplt 6 5x. IX,9.......... "AX3ot. Doy. xt obe «nx. X,42.....,.. Kal x0)20l &r(axavcay. XI,55......... AsSapunaay 9à ol dox. XlIl,35......... 'O qQ&v cy quy. XIV, 13....... (o CÀ qe) dp My, XVI, 5......... Nüv ài Omfyw. ACTA APP. II, 11......... « Kerirec xal "Apa6ec l]l,13.......... "Em «5 atto 5. 1Il,20......... Kal docte xóv. V,40......: Ensíctnoay 51 abico. Vll,56......... Kal efrev: "I5oó, Oso. VII, 57. Plerisque est noster 56, atque ita porro 60 versus numerant in hoc capite. VIII, 1. Plerumque incipit a verbis.... VI, 8....sss. Kal dyfvero yap mod vVllIl,20........ T&ex 5i EM IX,9.........- Ot 5à ds3pec ol auvo$

X,51........* Kal 9nciv: Kopvfu. X,47........ Téze drexp(6n Iéxg. Xlll, 31........ ^Oc d0» £r fi£oas. X1III,33........ "Lc xat iv x0. Xlll, 39........ "'ATv) távtov Ov. XIV, 2......... Kdxet eoa vysA d. XIV, 8. Plerisque est qui nobis est 7, atque ita pergunt usque ad finem capitis, numerantes yv. a8. XV1,38. Plerumqueincipit a verbis.... 'ArávyeQav 52 xoc. XIX, 41........ Kal taUva slrov. XXI,238........ Koatoveec "Av6pec. XX1,3......... "Eo elia dvo. XXlll,235....... T'oayac értotoYMv. XXIHM, 36....... KAaódio, Auctac. XXIV, 3........ TIoX s elpávnc Toyy. XXIV, 13........ 0252 rapactTcat. XXIV, 19....... Ot En irl oo. XXVIII, 3....... Ot ài Bápbapot. EPISTOLAE PAULI Ad Romanos. I,3o0.......... V':0uototáe Il, 4.......... M3 q£votxo IH,6.......... M?, v£vovco* reí. Vg.....lrne IIo)3à oov uS23ov. IX,12......... "Edpé6n a0c5. IX,13......... Ka0ox vé£voartat. XV,21......... AXX& xaÜox véÉvo. XVIl,11........ AcndocacOc "HooSiova. PAIOR AD CORINTH. 1],3......... "Ex 1&p aapxtxol. 11,5.......... "EC o9v dac. "A voXuX. l,22......... Else TlavAos, ele. VIl,10......... Ot xXrca:i. VII, 34......... Kal tspáptacat. IX,21......... Toi &vópote óx; dvopoc. X,a21........- O$ 83óv. morrpuov. X,23.......... II. y. ££. d. o0 x. ceuuofp. XII, 30........ M3 v. 42plopaa. XII, 3:1. Plerumque ad versum 3o trahitur. XV, 27. Plerumque incipit a verbis.... II. yàp OnécaEev. XV, 45......... Obrwx x. véypan. ALTERA AD CORINTH. 2428 n Eióórec Gv óxq xowwv. 1,34..... e.. Oy, &xt xupisiopev. V,15.......... Kpolvavea« voUro. Vl,9g..... esses XX dyvoospevo:. VII, 13........ Aux v0U:0 Tapxxex) ius. VI, 14........?]va xal «5 ixe(vo. Vlll, 15......... Ka6ox vévparca:t. X,5.......... Aoytot.obe xaÜatpouvcte. Xl,9.......... To v&p 6ax£oná. pov. AD CALATAS, I,20......... Xptovi guvegtaópoa. IV, 146......... Kal xóv netpacyuóv. Vor... ens T7, £ev6epía. V1,8.......... "Ox: 6 anto. elc x. odpxa. AD EPHESIOS. 101,15......... T?,» £y0pxv v 53 capxt. 1I], 18......... "Ev dva dopiiou£vot. V,16.... Les "E&aopatópevos. AD PHILIPPENSES. II, 8. Plerumque incipita verbis..... Kat ayant eopeüec. Ill,14......... *Ev 8€, «& plv ón(aw. IV,223......... Acnalovtat Op. mávrec. AD COLOSSENSES, 1,3.......... Xdot; ópiv xal elp. I,23.......... "Ev:à oca t7K oapx. PRIOR AD THESSALONICENSES. 1,2....... e. Eóyaptotoopev ip Oto. [L3......... «^. AÓte(rerux i vzyiovgDovt. l,2.......... A2À' Éyevrünuuev. ]H,12.......... Kal japvupoUtetvot eic. IV, 13.... 4... - "Iva. ttptratTcs euoy. IV, 13. Plerisque est noster 12, atque eo modo pergunt, 18 hujus capitis versus numerantes. ALTERA AD THESSAL. II, 11. Plerumque incipita verbis... *. Kal ik cotto m£ume II, 12. Plerisque est qui nobis est 11, perguntque sic ut 17 versus in hoc capite exhibeant. ALTERA AD TIMOTHEUM. IV, 9. Plerumque incipita verbis...... Xmoo6a3gov £AOciv. IV, 10...... e * Anp&is ydo tet. AD PHILEMONEM. I3.......n Zi 91 aütóv. EPIST. AD HEBRAOS. [a........ Ln *Ov frxev xAnpovópov.

INDEX. 39 1,13.... e A£gov: ATavyeas. VIII, 19. St. Gb. vac£pa y... 7ótire àv. HI,10......... Ai v p000 fia. — 48. Gb. om. obv. IX,10......... Móvov ird Bpopaaty. XV, 36. St. Gb. om. iyó. X533........ s. Kat Ashoup£vot té. — 38. St. Gb. áxapvís. us vplc. KPISTOLE CATHOLICZ. XVI, 12. St. Gb. xacxéoa yov Ep. Jacobi. ÁcT IV, 5. In notis dele coi; ante mpeIV, 13... ls. "Ave vuv ol A yovtec. a6vr£p. et lege elc oro à. PRIOR PETRI — 12. St. Gb. oj c yap. V, a3. St. Gb. &c «0 pév. H,8.......... Ot mpooxórtouctv 16) Ao. —. 33. St. Gb. om. «aja. Im, 16......... Xuvs(9now Pyovits. VIIL, 9. St. Gb. ifiscó v. PRIMA JOANNIS. IX, 18. St. Gb. $$ xapax pria xat. II, 13. Plerumque complectitur etiam verba XI, 1:9. St. Gb. uóvov.— " Eyo. 6p., xaib(a, Qct éyvoxae 7. matépa. | — 23. St. Gb. om. «fv ante «oj. TERTIA JOANNIS. XII, 11. St. tantum, non Gb. habet 15. Plerumque incipit a verbis Eip//s aot di eno, 1 p P. — 25. St. Gb. à£ "ItpovcaMg.. APOCALYPSIS, XIV, 6. St. Gb. om. 8n. 1,16......... Meca vonaov. XVI, 31. St. Gb. eizov. 8,24......... "Y uiv 82 Xét «otc. XIX, 4o. Gb. xepl ob oà. 18,38......... Kal 5660 aàtà tv. XX, 4. St. om. IIóófov. IX,11......... Kal Zyoucty 2x abro. — ao. St. Gb. rpoc£y. ovv. Xl,13......... A£yovteq" Eby apio. XXI, 27. St. Gb. «kc yeip. ix' abcóv. XVII, 10........ Kal Bacci énxá elo. | Row XIII, 3. St. Gb. «àv dyaóiv lpyov d XVIII, 12....... Ka To xuÓtpv/, rnc. 15v xaxxÓv. XX,8.......... Kal ifeAeócetat. XVI, 20. In nota dele « St. om. dyjv. » XX,9......... Kai dvé6nsav érl 5b mà. | |, Cog. X, 8. Etiam Gb. Éxtcov v [tt XX,10......... Ka 6 6i460Ào; 6 rav. XV, 14. Gb. dpa xal. Marr. VIII, 4. Gb. plerumque i07;, aliquo- | Il. Cos. VII, 11. St. Gb. om. v ante 6yiv. ties pu»üc7;c habet. Gar. d, 4. Gb. mepl pro 6rép. Masc. VI, 16. St. Gb. ante 6v add. &x. — a4. St. Gb. xal iàó£. dv ipo cov Otóv. XII, 3a. Gb. om. 6e. HI, 10. St. Gb. uóvov x&v vtty. tva. XIV, 7. St. Gb. abxoó«. — 16. St. ob Bixawro. £ Foy. vóp. — 23. St. Gb. £xv ráveec. E»mrs. Il, | 7. SL. Gb. xv brepbd)Doy ca — 62. Gb. Zx àc£. xat iuevov. foU 0 v. XV, 33. St. Gb. yevog.. 5$ ópax. IV, 9. Gb. om. npéxov. Luc. l, 75. St. y£pac cic Co Tic fig. V, a3. St. 6 dvíjp. II, a1:. Gb. aócov pro xà aió(ov. Puit. T, — 17. St. pon. v. 17. ante v. 16. VII, 34. St. «e3ovàv qox. Coross. III, 20. St. Gb. daxlv eódosocov. — 38. Gb. quoque habet xAaíouca. IV, 9. St. Gb. om. sgarrópuva. Vlil, 31. St. Gb. xapexda ei. II Trxorz.VI, 17. St. Gb. «o to9vv. -— 34. St. *$ yeyevnuívov. Hxnsz. [il, 14. St. yeyóvapav v0 Xo. —. 36. Dele notam X, a5. St. Gb. om. éexiv. X, 3o. In notis adde abcóv post Zx3Uc. XIII, 9. Gb.quoque ol teptzat 0a v tec. XIII, 6. St. Gb. veguteup.. post. aóro9 | Jac. H, 13. Gb. em. à. pon. — St. xapr. Cntüv. [V, 13. St. Gb. iviavzóv É va. — 25. St. Gb. évept; pro elo£0s. I Pera. V, 10. St. Gb. xaxzaptíca:. XIV, 27. St. Gb. &exi; pro &. Aroc. V, 6. Gb. mveüp.. xo Ocov. XXIII, 53.St. Gb. ló»x. aàc6ó. XI, 15. St. Gb. om. áp». Joaww. I, ag. Gb. om. 6 'Iodvvry. XVI, 9. Gb. i6acyáp. of dvOpc mo: ITI, 19g. St. Gb. 6 "Incox. XIX, 1. St. Gb. xal ueza. VII, 3. St. Gb. ov pro X (sic cod. 48.]. XXII, 14. St. Gb. évco&4 pro exoAd.. (— ——— —"uÁuga»000«4 m —— ————